Nehemaea
Nehemaea Baludi Mae Juda Ei Nodi Namono
Thoutonu kmo’ei eigna buka igne
Thoutonu igne eigna mae Nehemaea igne au fati vido thoutonu tagna. Vido thonu ulu lahu na te au ka buka igne neke fufunu ka finogha 445 B.K. Thoutonu igne eigna king gna Pesia neke kuru fapuloni mae Nehemaea Jerusalem, eghuteuna mana neke vahini mae Nehemaea mala gavana ka nohi Juda. Ka narane tuare, gringni thina gna namono biꞌo Jerusalem igne diꞌa naugna mare theome tangomana teke loku fapulo ke leghugna narane teke paꞌe soru King Nebukadnesa ka finogha 586 B.K. Eghuteuna fapea vido thonu na thoutonu na eidi vikegna Israel teke loku fapulo gringni thina gna namono biꞌo Jerusalem. Jaola thoutonu eidi mae naoka te au faligohoni Jerusalem te fariuriu lhotini gloku igne. Fatilo vido thonu na thoutonu eigna mae pris Esra te iuꞌiju soru nogna Vetula God na ka naiknore, eghuteuna naiknore te cheke thakledi nakhibodire ka God. Naiknore ne nhaꞌa cheke ka God mala leghudi nogna Vetula manare. Eghuteuna fafati vido thoutonu na eidi keha glepo teke thoke mae ka narane teke gavana mae Nehemaea Juda.
Glepo biꞌo te toutonu eigna ka buka igne na, mae Nehemaea ne fakakhana puhi te mala rouronu ka God, eghuteuna farerheta gaoghathogna na ka mana. Kmana fata buka igne toutonu eidi nogna tharai manare.
Tifa ka naranedi mae Jiu re, phei buka Esra ghe Nehemaea igre neke jateula kaisei buka neku kolho. Eghuteuna mare neke fotapea buka igre ka phei buka, ka finogha 1400 A.K.
Keha vido ka buka igne
Nehemaea jifla Babilonia neke figri Jerusalem: 1:1–2:20
Vikegna Israel neke loku fapulo gringni thina gna namono biꞌo Jerusalem: 3:1–7:73
Pris Esra ne iuꞌiju soru nogna Vetula God, eghuteuna naiknore ne nhaꞌa cheke ka God: 8:1–10:39
Keha glepo teke thoke mei ka narane gna Nehemaea: 11:1–13:31
11Thoutonu igne Nehemaea thugna mae Hakalaea teke rioriso na.
Nehemaea ne nangani Jerusalem
Ka nhigra Kislev, ka favaradaki finogha te funei fruni King Atasekses Pesia igre, iara au ka namono biꞌo Susa. 2Mae Hanani kaisei mae thabusigu iara baludi keha naiknodi Juda mare mei ne posa ka namono igne. Iara neke ghusna ka mare eidi naiknodi Juda teke au faleghu teku ka narane teke mei mae naoka gre teke hata teke tei naiknore Babilonia ra. Eghuteuna iara jaola ne ghusna eigna namono Jerusalem.
3Aonu mare ne cheke eghu ka iara, “Naikno karha teku teke figri ka nohi Juda ra, puhi biꞌo thoke ghami ghehati, eghuteuna ghehati thono mamaja nomi fara. Gringni thinagna namono biꞌo Jerusalem ia la diꞌahi, eghuteuna grengathagna ra gnhubrahi ka khaꞌaghi.”
Nogna tharai mae Nehemaea
4Kate nomhini iara cheke igne, iara gnokro pari ne tanhi nogu. Ka phei ba thilo narane, iara ne theome ghamu ne diꞌanagnafa nei tanhi neu kolho. Eghuteuna iara ne tarai fabrahu ka God gna kligna, 5ne cheke eghu,
“LORD God gna kligna. Iagho haghe fara, eghuteuna ghehati mhaghu nomi fara te mei namo ka iagho na. Leuleghu fata na iagho tajini nou nhaꞌa cheke na, baludi iheire te namha nigho nei leghudi teu nou chekere. 6LORD, filo mei ka iara eghuteuna fanomho mei ka nogu cheke iara nou mae gloku gne. Ka narane nei bongi teu igre iara tarai fabrahu ka iagho malami ghehati nou mae gloku iagho agne Israel. Ghehati naiknomi Israel gre theome gnafa te tapla jafra ranghi nigho iagho na. Iara nei vikegu iara teu igre, ghehati te gnafa na kafe tapla jafra ka nakhibo. 7Ghehati theome gnafa te leghudi puhi te diꞌa fara ka tathamu iagho gre. Ghehati theome leghudi nou cheke, nei nou vetula teu teke tusu lao iagho ka nou mae gloku Moses tifa ra.
8“Thosei ghatho ihodi cheke teke cheke eghu iagho ka mae Moses tifa ra, ‘Jame te figri tagru ghau iara ghotilo na, iara ginauna khi fajifla ghami ghotilo mala tei au tafri ghotilo ka keha kantri delei. 9Nu jame teke figri mei ghotilo ka iara na, eghuteuna leghudi ghotilo nogu cheke iara gre teuna, iara ginauna nake hata fapulo ghami ghotilo. Neuba ghotilo ne tei au tafri delei fara ka nauthoglu igne, iara ginauna hata fajifla ghami ghotilo ka vido igne mala hata ghami ghotilo mala ke pulo mei ka vido aheva teke kulu vahini iara te mala tarai ghotilo ka iara na.’
10“Naikno igre nou naikno gloku iagho nei nou naikno iagho. Iagho fakarhidi ka nou nolaghi biꞌo nei nou nanheta. 11Lord, fanomho ka nogu tharai iara gne nei ka nodi tharai nou naikno gloku iagho te magnahaghei ghatho tahuni nanghamu iagho gre. Togho ghau gognarogne, mala tangomana king te kokhoni ghau iara na, nei mala eni mana unha te toreni iara na eghu.”
Ka narane tuare, iara kaisei nogna mae biꞌo king mae ihei te rouronu ghau iara fara, eghuteuna iara thegu kolho te tangomana te reireghidi ghegna waen mana re.
2Nehemaea ne tei Jerusalem
1Ka nhigra ulu lahu Nisan, ka varadaki finogha gna King Atasekses te funei fruni ni Pesia, King Atasekses gnokro soru ne ghamu, eghuteuna iara hata ne tei ghegna waen mana na. Ka narane igne mana filo glani ghau iara te diꞌanagnafa na, naugna mana neke theome filo ghau iara teke diꞌanagnafa tifa na. 2Aonu mana ne ghusna eghu ka iara, “Nehemaea, naugna unha site theome glealeꞌa iagho gnea? Iara te filo nigho iagho na, iagho theome fogra. Eghume jame kaisei glepo te diꞌanagnafani iagho na.”
Iara rhana nogu ka cheke mana igne ne mhaghu nogu, 3ne cheke eghu ka king, “Iagho king fabrahu tifa tifa! Uve, iara diꞌanagnafagu fara, naugna nogu namono iara aheva teke giugiludi vikegu iara tagnara la groꞌehi. Eghuteuna grengathagna gringni thina na la gnhubrahi ka khaꞌaghi.”
4King nomhini cheke igne ne ghusna eghu ka iara, “Unha te magnahagheni iagho na mala togho nigho iara?”
Aonu iara ghosei ne tarai ka God gna Kligna, 5eghuteuna iara ne cheke eghu ka mana, “King, jame te kelitamu iagho ka iara nou mae gloku gne na, iagho snakre ghau iara mala ke pulo iara Juda ka nogu namono teke giugiludi vikegu iara tagnara, mala ke babana fapulo iara namono ia.”
6Ka narane tuana, kuin gnokro neu balugna mana. Aonu king ne ghusna eghu ka iara, “Iagho na theome tei au raugha ba iagho na tei au raugha Juda? Eghuteuna iagho nake pulo mei niha nau?” King kelitagna te snakre tei ghau iara na, aonu iara ne lilisei narane mala teke pulo mei iara ka mana.
7Eghuteuna iara toreni mana mala tusu mei keha letas mala tusu lao iara ka gavana gna provins ke mosu Khoꞌu biꞌo Iufretis. Nogna letas king igne te mala snakreni mare te mala ruma iara ke lamnagna provins igne te mala ghilei tei posa iara ka nohi Juda. 8Iara jaola toreni king mala rioriso kaisei letas ka mae Asaf, mae ihei te mala fiofilodi gaju ka nogna namhata king re, mala alha thaba mala ke horo fakeli grengathagna vido mala toetoegna nogna Sugablahi God, baludi grengathagna namono igne, eghuteuna mala jaola eni kaisei suga mala au iara. King ne famei ka iara gobigna lepo teke toredi iara re, naugna God na au balugu iara.
9Kate jifla iara na, king kurudi keha mae komanda gna armi baludi mae soldia te saghe ka hose, mala reireghi ghau iara ka nabrou. Eghuteuna iara mei ne thoke ka provins ke mosu Khoꞌu biꞌo Iufretis, eghuteuna ka nohi te gnafa aheva te tei iara tagna na, iara tusu lao nogna letas king igne ka gavana, mala tangomana mana te snakre ghau iara te tei salaꞌu na.
10Nu mae Sanbalat maegna ka namono Bet-Horon ghe mae Tobaea, maegna ka namono Amon, phei mae biꞌogna provins. Kate nomhini phiamare nonomho te mei iara te mala toghodi naiknodi Israel teuna, phei mare ne diꞌatadi fara.
11-12Iara tei ne posa Jerusalem. God ne lilisei nogna gaoghatho na mala ke babana fapulo Jerusalem ka gaoghathogu iara na, nu iara theome toutonuni gaoghatho igne ka ihei nga. Ke leghu thilo narane, farihotei bongiro, iara hata keha mae kheragu ne tei ke kosigna gringni thinagna namono na. Ghehati hata kaisei dongki ne saghe iara tagna.
13Ka bongi tuana, ghehati ne tei salaꞌu ka Grengatha Glogu ke mosu namono. Eghuteuna ghehati tei ke mata leghuni gringni thina na mala tei posa ka Nogna Glokha Khoꞌu Mogo nei Grengatha mala Hata Koko Chara, jare ke mata khukrugna gringni thina na. Ghehati tei ne filodi vido gringni thina teke goigoni mae naoka tifa ra, baludi grengatha teke gnhubra ka khaꞌaghi ra. 14-15Aonu ghehati ne leghuni gringni thina igne funu ke raru ne tei ke maghati, dongki na theome tangomana te tei na, naugna nabrou na ne diꞌa. Eghume neubane romno, ghehati soru ka Glogu Kidron mala filo fakelini gringni thina igne. Eghuteuna ghehati tei ne posani Grengatha Glokha Khoꞌu na nei nogna kholo King. Eghuteuna ka vido igne ghehati figri neke pulo ka Grengatha Glogu na mala ke ruma ka namono igne. 16Hatimare mae biꞌodi Jerusalem igre theome laseni unha te eni iara na, ba tei aheva, naugna mei te posa ka narane tuana iara theome cheke thakleni nogu gaoghatho na ka mae Jiu gre, neubane mae pris ba mae lida, ba mae biꞌo, ba mae ihei nate lokugna gringni thina igne.
17Nu ka narane igne iara ne cheke eghu ka mare, “Ghotilo la lasenihi puhi biꞌo te thoke ghita tahati igne. Gringni thina gna namono Jerusalem igne la nghuja tafri la khoko pari, eghuteuna grengatha igre la gnubrahi ka khaꞌaghi. Tahati nake babana fapulo gringni thina igne, mala theome mamaja noda fabrahu tahati tagna.” 18Eghuteuna iara chekeni ka mare eigna God te togho ghau fara iara na, baludi cheke te edi king ka iara re.
Aonu mare ne cheke eghu, “Tahati mala fufunu gloku igne!” Eghuteuna mare tarabana mala fufunu gloku igne.
19Nu kate nomhini mae Sanbalat maegna Bet-Horon, nei mae Tobaea maegna Amon, nei mae Gesem maegna Arebia eigna glepo igne, thilo mae igre maꞌe ghami ghehati fara ne cheke eghu, “Ei! Unha site ghathoni mala eni teu ghotilo gnea? Ba, ghotilo magnahaghei te magra ka king sia?”
20Aonu iara ne cheke eghu ka thilo mare, “God gna Kligna ginauna togho ghami ghehati mala loku fagnafa gloku igne. Ghehati nogna mae gloku mana gre kolho nate fufunu gloku igne mala ke babana fapulo gringni thina gna namono igne. Nu ghotilo theome naiknomi Jerusalem, eghume ghotilo theo nomi nolaghi te mala cheke eigna igne.”
3Mare neke babana fapulo gringni thina igne
1Igre mae iheire teke babana fapulo gringni thina igne: Mae pris biꞌo Eliasib baludi keha mae pris igre teke babana fapulo Grengatha Sipu na. Mare ne fablahi grengatha igne ka LORD, eghuteuna mare ne fagefe haghe phei grengatha biꞌo gnare. Kligna ka gringni thina igne au suga mala toetoe, eghuteuna hatimare mae pris gre ne fablahi ka gringni thina igne ne tei posa ka nogna suga mala toetoe mae Handred nei nogna suga mala toetoe mae Hananel. 2Eghuteuna maedi Jeriko igre neke babana fapulo keha vidogna gringni thina igne. Eghuteuna mae Sakua thugna mae Imri, mana ne loku keha vidogna na.
3Vikegna mae Hasena igre, mare neke babana fapulo grengatha te kiloi Grengatha Sasa aheva te mala foli sasa naiknore igne. Mare lilisei thaba biꞌo ka grengatha na, eghuteuna famaku lao phei bobotho biꞌo igre. Aonu mare lilisei aean biꞌo ka phei bobotho igre, eghuteuna mare jaola hata thaba biꞌo mala bibilakhi phei bobotho igre. 4Mae Meremot thugna mae Iuraea gragna mae Hakos igne, mana babana fapulo keha vidogna gringni thina igne. Mae Mesulam thugna mae Berekaea gragna mae Mesesabel, mana loku keha vidogna na. Mae Sadok thugna mae Bana, mana loku keha vidogna na. 5Maedi Tekoa igre neke babana fapulo keha vidogna na, nu goro mae biꞌo gna namono igne tirodi eni kaisei gloku, naugna te ghathoni mare na nafnata gloku igre theome nabadi goro mae biꞌo te edi re.
6Mae Joeada thugna mae Pasea, balugna mae Mesulam thugna mae Besodea, phiamare babana fapulo Grengatha Jesana. Mare lilisei thaba biꞌo ka phei gerigna grengatha na, eghuteuna famaku lao phei bobotho biꞌore. Eghuteuna mare lilisei aean ka phei bobotho igre, eghuteuna mare jaola hata thaba biꞌo mala bibilakhi phei bobotho ka grengatha igre. 7Mae Melataea maegna Gibeon ghe mae Jadon maegna Meronot, baludi maedi ka namono Gibeon ghe Mispa, mae igre neke babana fapulo keha vidogna gringni thina igne, tei posa Mispa ka namono aheva te au gavana gna provins ke mosu Khoꞌu biꞌo Iufretis. 8Mae Usiel thugna mae Hahaea, mae ihei te horo glepo ka gol igne, mana ke babana fapulo keha vidogna gringni thina igne. Hananaea, mae ihei te lase horo insens igne, mana ne loku keha vidogna na, ne ghilei posa ka gringni thina te kiloi Gringni Thina Krepa. 9Mae Refaea thugna mae Hua, mae ihei te mae biꞌo ka kaisei vido ka nohi te lithui Jerusalem igne, mana loku keha vidogna na. 10Mae Jedaea thugna mae Harumafi igne mana ne loku keha vidogna gringni thina rhegna sugagna mae Jedaea igne. Mae Hatus thugna mae Hasabnea igne mana loku keha vidogna na. 11Mae Malkaeja thugna mae Harim, balugna mae Hasub thugna mae Pahat-Moab igne phiamare loku keha vidogna na, balugna nodi suga mala toetoe mare ka vido te mala kuki bret na. 12Mae Salum thugna mae Halohes, mae ihei te mae biꞌo ka kaisei vido ka nohi lithui Jerusalem igne, baludi thugna gaꞌase mana re, mare loku keha vidogna gringni thina igne.
13Mae Hanun baludi maegna ka namono Sanoa igre mare babana fapulo Grengatha Glogu na. Mare famaku lao phei bobotho biꞌo, eghuteuna mare jaola lilisei aean ka phei bobotho igre, eghuteuna mare jaola hata thaba biꞌo mala bibilakhidi phei bobotho ka grengatha igne. Mare jaola loku keha vidogna gringni thina igne. Brahugna vido gringni thina igne, te tei posa ka Grengatha mala Koko Chara na glima gobi mita.
14Mae Malkaeja thugna mae Rekab, mae ihei te mae biꞌo ka nohi Bet-Hakerem igne mana neke babana fapulo Grengatha mala Koko Chara igne. Mana famaku lao phei bobotho biꞌo, eghuteuna mana jaola nhaꞌa lao aean biꞌo ka phei bobotho igre, eghuteuna mare jaola hata thaba biꞌo mala bibilakhi phei bobotho ka grengatha igne.
15Mae Salum thugna mae Kolose, mae ihei te mae biꞌo ka nohi Mispa, mana neke babana fapulo Grengatha Glokha khoꞌu igne. Mana ghaghata ke kligna gna, eghuteuna famaku lao phei bobotho biꞌo, eghuteuna mare jaola lilisei aean biꞌo ka phei bobotho igre, eghuteuna mare jaola hata thaba biꞌo mala bibilakhi phei bobotho ka grengatha igne. Mana jaola babana fapulo gringni thina lithuini Kholo Siloa, rhegna nogna nagare king. Eghuteuna mana loku keha vido ka gringni thina te tei posani lada biꞌo te soru funu ka nogna namono biꞌo King Devet tifa. 16Mae Nehemaea thugna mae Asbuk, mae ihei te mae biꞌo ka nohi Bet-Sua, mana neke babana fapulo keha vidogna gringni thina te tei posa ka bekugna King Devet nei tharakna, nei tangk biꞌo nei nogna Suga mae ihei te Nheta ka Magra.
17Hatimare mae Livaet ne loku ka keha vidogna gringni thina igne, eghuteuna mae Rehum thugna mae Bani, mae ihei te nodi mae funei gloku mare na. Mae Hasabaea, mae ihei te mae biꞌo ka kaisei vido ka nohi Keila, mana loku keha vidogna gringni thina igne maladi naiknogna nohi igne. 18Mae Binui thugna mae Henadad, mae ihei te mae biꞌo ka kaisei vido ka nohi Keila, mana baludi maedi ka nohi igne, mare babana fapulo kaisei vidogna gringni thina igne. 19Mae Esa thugna mae Jesua, mae ihei te mae biꞌo ka namono Mispa, mana loku kaisei vidogna. Mana fufunu rhegna lada te haghe ka chogho te mala liliseidi glepo mala magra re, tei posa ka sulukhugna gringni thina igne. 20Mae Baruk thugna mae Sabae, mana loku heta fara mala babana fapulo keha vidogna gringni thina igne. Mana fufunu loku ka sulukhugna gringni thina igne tei posa ke ulugna nogna suga Pris Eliasib. 21Mae Meremot thugna mae Iuraea gragna mae Hakos, mana loku ka keha vidogna na. Mana fufunu loku ke ulugna nogna suga mae Eliasib tei posa ke delagna suga igne.
22Hatimare mae pris te au ka nohi te lithui Jerusalem, mare babana fapulo keha vidogna gringni thina igne. Vido ulu lahu na, mae pris di namono te lithui Jerusalem te loku na. 23Ke leghudi mae igre, Benjamin ghe mae Hasub, phiamare loku ke uludi nodi sugare keha vidogna gringni thina igne. Mae Asaraea thugna mae Masea, gragna mae Ananaea, mana loku rhegna nogna suga na keha vidogna gringni thina igne. 24Mae Binui thugna mae Henadad, mana loku keha vido na, funu ka nogna suga mae Asaraea tei posa ka keha sulukhugna gringni thina igne. 25-26Mae Palal thugna mae Usae, mana loku keha vido na, mana fufunu loku ka gringni thina ka keha sulukhugna thoa aheva te au nogna fapea suga king. Thoa igne au rhegna nodi suga mae iheire te mala toetoe gre. Mae Pedaea thugna mae Paros, baludi mae gloku ka Sugablahi na mae iheire te au ka thogele Ofel, mare babana fapulo keha vidogna gringni thina igne tei posa rhegna Grengatha Khoꞌu nei nodi thoa biꞌo hatimare mae te loku ka Sugablahi na. 27Eghuteuna maedi ka namono Tekoa igre ne loku ka keha vidogna gringni thina igne, fufunu ka thoa biꞌo igne, tei posa ka gringni thina rhegna thogele Ofel.
28Kaisei tothoghei mae pris ne loku ka keha vidogna gringni thina igne, funu ka Grengatha Hose na tei posa ke raru. Vido gringni thina igne au ke ulugna nodi suga mae pris gre, eghuteuna kaisei mae teu ka mare na, mana ke babana fapulo katha vido ikoi te au rhegna nogna suga na. 29Ke leghudi mae igre na, mae Sadok thugna mae Ima, mana loku keha vidogna gringni thina te au rhegna nogna suga na. Ke leghugna mana, mae Semaea thugna mae Sekanaea, mae ihei te reireghigna Grengatha ke Maghati igne, mana loku ka nogna vido na. 30Ke leghugna mana na, mae Hananaea thugna mae Selemaea, balugna mae Hanun, fafamno thugna nalhaꞌu mae Salaf, phiamare ne loku fapea vido na. Ke leghugna mana na, mae Mesulam thugna mae Berekaea, mana loku keha vido gringni thina te au ke ulugna nogna suga na. 31Ke leghugna mana na, mae Malkaeja, mae ihei te horo glepo ka gol igne ne babana fapulo keha vidogna gringni thina igne. Vido gringni thina ke ulugna nodi suga mala gnafa mae te loku ka Sugablahi na igre, nei mae te loku ka bisnis teu rhegna nodi Grengatha mae Sekiuriti igne. Mana neke babana fapulo gringni thina igne ne tei thokeni suga te au kligna ke rarugna sulukhugna gringni thina igne. 32Eghuteuna vido leghulahugna gringni thina te funu ka suga te au kligna ke rarugna sulukhugna na te tei thokeni Grengatha Sipu igne, mae te horo glepo ka gol baludi mae te loku ka bisnis igre, mare neke babana fapulo gringni thina igne.
4Hatimare mae naoka ne theome gleꞌani nogna gloku mae Nehemaea igne
1Kate nomhini mae Sanbalat teke babana fapulo ghehati mae Jiu gringni thina igne, mana ne thono diꞌatagna fara, ne maꞌe ghami ghehati. 2Eghuteuna mana kegra haghe ke uludi mae kheragna re baludi mae armidi Samaria gre ne cheke eghu, “Tore, unha site eni na mae Jiu te glaꞌe fara igrea? Ba, mare ginauna tangomanadi teke babana fapulo thedi gringni thina tuana? Ba, mare ginauna jaola tangomanadi nate ke fafara na. Ba, mare ginauna tangomanadi nate loku fagnafa gloku igne ka kaisei narane kolho na? Theome tangomana! Thina teke hata teke loku mare tifa gringni thina igne la goigonihi khaꞌaghi. Mare theome tangomana teke hata thina ka chara re.”
3Aonu mae Tobaea mae biꞌogna Amon igne kegra haghe rhegna mana ne cheke eghu, “Gringni thina te loku mare tuana theome maku! Jame apla haghe kaisei sua khuma ikoi ke klignagna meuna, ginauna tangomanau kolho nate grofo na sana ia tore!”
4Aonu iara ne tarai eghu, “God, fanomho mei ka nogu tharai iara gne. Mae igre thofno filo fapari ghami ghehati. Iagho figri cheke te diꞌa te edi mae Sanbalat ghe mae Tobaea igre mala ke soru ke klignadi thedi. Te keli na iagho snakredi mae naokare mala mei mare khi fajifladi ka nodi namonore mala tei au mare ka keha kantri delei. 5Iagho thosei ghatho ihodi puhi te diꞌa teke edi mare ra, eghuteuna iagho thosei hata fadeleidi nakhibodi re, naugna mae igre neke cheke fadiꞌa ghami ghehati fara mae iheire teke babana fapulo gringni thina igne.”
6Eghume ghehati gognarona loku mala ke babana fapulo gringni thina igne. Eghuteuna na theome raugha, haghegna gringni thina igne la thokeni vido ka fafaja gna na, naugna naiknore sasaꞌa loku heta fara.
7Nu kate nomhini mae Sanbalat ghe mae Tobaea baludi naiknodi Arebia, nei naiknodi Amon, nei naiknodi Asdod teu tekela babana fapulo ghehati vido ka gringni thina gna namono Jerusalem teke groꞌe igne, mare ne thono diꞌatadi fara. 8Aonu mare ghaoghaho fodu ne mei Jerusalem mala magra nei ei puhi biꞌo eghu ka ghehati. 9Nu ghehati tarai ka nomi God, nei lilisei mae sekiuriti mala reireghi fakelini namonomi igne ka bongi nei ka narane, mala tangomana ghehati te tarabana fakeli kate mei mare na.
10Kate tudu teu gloku na, gaoghathodi mae Jiu igre ne funu glaꞌe soru, aonu mare ne koje kaisei khoje balu tanhi ne cheke eghu, “Gloku te eni tahati igne tahu fara, eghuteuna nhubrada re la salha. Chara thina gre jaola kmana fara, gognarona tahati theome naba te loku fahui gringni thina igne.”
11Eghuteuna noda naoka tahati igre cheke eghu ka gaoghathodire, “Mare ginauna theome laseni ba filoni tela meihi ghehati na, tahati ginauna mei aknu falehedi mala gnafa mare gloku na.”
12Nu leuleghu fata na mae Jiu te au rhedi mae naoka igre mei cheke eghu koba ka ghehati, “Ghotilo jifla ka namono igne mala mei au balumi ghehati!”
13Aonu iara tufa goru nei naflahi nei phaloho eghu ka mae glokure, eghuteuna chekedi naiknore mala au fodu ka vikedi nei kheradi teure. Eghuteuna iara chekedi mare mala tei kegra balu nodi glepo mala magra igre ke leghugna gringni thina te theome gnafa teu igne, mala reireghi fakelini namono igne ka mae naoka. 14Iara filodi naiknore ne mhaghu nodi fara, aonu iara ne eha fabiꞌo ka mae biꞌo, nei ka mae mala baubatu, nei ka keha naikno ka namono na, ne cheke eghu ka mare, “Tore! Ghotilo thosei mhaghudi mae naoka gre! Ghathoni noda LORD mae ihei te au nolaghi fateote’o, nei haghe fara! Tahati kegra haghe mala magra fanogradi mae naoka gre mala theome tangomana mare te mei goigonidi kherada, nei thuda, nei khetoda, nei noda suga la teu igre!”
15Kate nomhini mae naoka gre tela lasenihi ghehati nodi gaoghatho poru na, mare laseni God la goigonihi nodi gaoghatho poru mare igne. Aonu ghehati kafe pulo neke loku ka gringni thina igne.
16-17Funu ka narane igne, iara ne tufa nogu mae glokure ka phei tothoghei. Kaisei tothoghei mala loku ka gringni thina igne, eghuteuna keha tothoghei na mala reireghi. Mae te reireghi igre mare pipichi ka pohe te maku mala magra, eghuteuna mare hata goru nei phaloho balu greoreo mala tafra ka jata. Hatimare mae lida igre mare kegra ke leghudi mae iheire te loku ka gringni thina igne. Mae iheire te pala thina nei tul mala loku teu igre mare loku ka kaisei khame kolho, eghuteuna keha khame na mala loku glepo mala magra. 18Mae iheire te loku kligna ka gringni thina na igre, mare sasara naflahi mala magra ka nodi nhugha re. Eghuteuna mae te mala kufli ka trampet kate mei mae naokare igne mana au rhegu iara.
19Eghuteuna iara ne cheke eghu ka mae biꞌo nei mae mala baubatu nei keha naikno teure, “Gloku igne theome au ka kaisei vido kolho, eghuteuna tahati te gnafa na kegra fari fakhabai ka keha mae na ka gringni thina igne. 20Kate nomhini ghotilo naoglagna trampet na, ghotilo faghose chari mei mala khapru faligoho ghau iara. Noda God tahati na ginauna magra ranghi ghita tahati!”
21Eghume leuleghu narane funu hamerane boibongi te ghilei romno te filoni ghehati nathunu na, ghehati kaisei tothoghei na mala loku ka gringni thina, eghuteuna keha tothoghei na kegra reireghi au balu goru. 22Iara jaola neke cheke eghu ka naiknore ka narane tuana, “Ghotilo mae nalhaꞌu baludi nomi mae gloku ra, ghotilo au soru Jerusalem bongiro na mala reireghi fakelini namono gne, eghuteuna loku ka gringni thina gne narane na.” 23Bongiro nei naranero teuna iara baludi mae kheragu nei nogu mae gloku, nei mae mala reireghi namono teu te leghu ghau iara igre, ghehati te gnafa na theome tughu pohe, eigna ghehati tarabana mala magra. Eghuteuna neuba ghehati ne soru hata khoꞌu, leuleghu fata na ghehati louloku au ngala ka khamere nomi glepo mala magra re.
5Nehemaea ne toghodi naikno te kuma re
1Ka narane tuare, kmana naikno Jiu ne kmoꞌe ka glepo, eghuteuna mare ne cheke balu diꞌatadi ka kheradire. 2Keha ka mare ne cheke eghu, “Ghehati au kmana thumi, eghuteuna ghehati magnahaghei gano, eigna te theo na ghehati ginauna lehe.”
3Eghuteuna kehare ne cheke eghu, “Ka narane ninhigrana te theo gano te rofo igre, ghehati lisa lao ghemi thobi nei nomi nagare grep, nei jaola nomi suga teure ka khamedi mae te dedei igre mala tangomana ghehati te kaoni ka mare te mala foli ghemi gano na, mala theome lehe ghehati ka grofo.”
4Eghuteuna kehare ne cheke eghu, “Ghehati jaola mala kaoni ka kherami re mala foli takis ka king maladi glose nei nomi nagare grep teu igre. 5Neuba tahati mae Jiu gre ne kaisei vike kolho, eghuteuna thuda tahati gre kaisei nanaba ngala ka thudi keha kherada mae Jiu igre neu, nu ghehati na sabiri thumi gre ka mare mala nodi naikno sneka mare mala hata naba sileni mala foli ghemi gano. Keha thumi gaꞌase re, ghehati la sabirihi mala naikno sneka kolho. Eigna ghehati theome tangomana te eni kaisei glepo na, naugna glose nei nomi nagare grep teure, kherami ghehati igre la hatahi ka ghehati.”
6Kate nomhidi iara nodi cheke naiknore igre, iara ne thono diꞌatagu fara. Eghume iara ne 7hironi kaisei nabrou te mala fadoglini puhi biꞌo igne, aonu iara ne cheke faheta eghu ka mae biꞌo nei mae mala baubatu teu igre, “Ghotilo paradi fara kherami themire ka puhi te hata ghotilo nodi nagare nei thudi teu are!” Aonu iara ne kilo meidi mae igre mala mei ka kaisei faidu biꞌo mala fadoglini puhi biꞌo igne. 8Ka faidu igne iara ne cheke eghu, “Kheraguro! Thono ninhigrana fara teke salo sileni mala teke foli fapulodi kherada teke sabiri tahati ka mae bongihehe te mala nodi naikno sneka mare ra. Nu gognarona ghotilo nhaꞌa lao puhi biꞌo ke klignadi kherada re, eghuteuna ghotilo sabiridi ka keha mae Jiu gre mala nodi naikno sneka mare!” Aonu mae mala baubatu igre ne kmu soru kolho ne theome ghagri kaisei cheke.
9Aonu iara ne cheke eghu, “Unha te eni ghotilo igne theome doglo! Te keli na ghotilo jame ghatho tahuni God, eghuteuna leghuni mana mala theome famamaja ghita naikno bongihehe te naoka ka tahati igre. 10Iara baludi mae kheragu nei nogu mae gloku teu gre, ghehati jaola ne tufa sileni nei gano eghu ka naiknore, eghuteuna thogheiro naiknore nake foli fapulo glepo igre. Nu ghotilo thosei ke hata nodi nagare nei thudi teu naiknore! 11Thobi nei nagare grep, nei nagare oliv, nei suga eghu teke hata ghotilo ka mare ra, gognarona ghotilo ke tusu fapulo ka mare. Eghuteuna ghotilo jaola ke tusu fapulo sileni teke hata ghotilo ra balu intres, neuba ghotilo ne hata sileni ba gano, ba waen, ba oliv oel.”
12Mae mala baubatu igre ne cheke eghu, “Ghehati ginauna thofno leghudi unha te chekedi iagho are. Gobigna lepo te chekedi iagho igre, ghehati ginauna nake tusu fapulo ka mare, eghuteuna ghehati ginauna thosei ke edi glepo igre.”
Eghuteuna iara ne kilodi mae pris mala nhaꞌa cheke mae mala baubatu igre ke uludi mare. 13Iara hata koko nhugha teke hugha teku iara na, eghuteuna iara ne bue tei ne cheke eghu, “God ginauna jateula igne eghu bue teini delei ihei te theome tajini nogna nhaꞌa cheke na. Uve, God ginauna hata fadelei nogna suga nei gobigna lepo eghu teke khotodi manare, eghuteuna ginauna theo kaisei glepo nate lisei fapulo malamu iagho na.”
Mare te gnafa na ne kafe eha eghu fabiꞌo, “Amen! Leghuni unha te chekeni iagho tuana!” Eghuteuna mare te gnafa na ne kafe cheke fakelini LORD. Aonu mae mala baubatu igre ne tajini nhaꞌa cheke teke chekeni mare na.
14King Atasekses neke vahi ghau iara mala mae gavana gna Juda. Aonu iara neke gavana gna Juda nabagna nabotho phei finogha, funu ka varadaki finogha gna King Atasekses te funei fruni Pesia ghilei mei posa ka tolufulu phei finogha gna mana. Ke lamnadi finogha igre, iara baludi mae kheragu gre ghehati theome ghamu gano te keli gavana nabagna te mala hata na. 15Mae iheire teke gavana ke ulugu iara Juda igre neke paradi fara naiknore. Leuleghu fata na mare hata gano nei waen eghu ka naiknore, eghuteuna mare jaola hata vido kilo silva ka naiknore. Eghuteuna nodi mae gloku mae gavana gre jaola faparidi naiknore. Nu iara theome magnahaghei te eni igne, naugna iara ghatho tahuni God, eghuteuna iara magnahaghei te leghuni mana. 16Leuleghu fata na iara loku heta mala ke babana fapulo gringni thina igne. Eghuteuna nogu mae gloku iara igre, ghehati theome foli kaisei vido glose. Theo.
17Eghuteuna kehana teuna, leuleghu narane na, kaisei gobi glima fulu mae Jiu keha mae ka mare mae biꞌodi Juda, mare ghamu balugu iara ka sugagna gavana. Eghuteuna keha naiknodi ka keha kantri te namo Juda te mei filo ghau iara teu igre, mare jaola mei ghamu balugu iara. 18Leuleghu narane na, mare falehe kaisei buluka, eghuteuna namno famane sipu, eghuteuna kmana kokorako mala ghamu ghehati. Eghuteuna leuleghu nabotho narane na, iara tufa soasopai nafnata waen ka naiknore. Naugna iara mae gavana, iara au nogu nolaghi te mala hata sileni ka naiknodi Juda mala foli gano. Nu neuba, iara theome magnahaghei te huhurudi mare mala foli, naugna iara laseni narane ninhigrana la thokedi mare.
19Aonu Nehemaea ne tarai, “Nogu God, ghathodi glepo te keli teke edi iara ranghidi naikno igre.”
6Mae naoka igre ne roghe poru mala goigonini Nehemaea
1-2Ghehati ne babana fahui gringni thina igne, jare theo kaisei khora te au tagna na. Nu ghehati theome nhaꞌa lao ngau bobothodi grengatha re. Kate nomhi mae Sanbalat, mae Tobaea, mae Gesem maegna Arebia, nei keha mae naoka te gnafa igre ne thoutonu eigna glepo igne, mae Sanbalat ghe mae Gesem, phiamare ne famei kaisei nonomho ka iara. Phiamare ne cheke eghu, “Iagho mei filo ghami ghepa ka namono Keferim jare ka Glogu Ono.”
Nu iara lasedi phiamae igre magnahaghei te chaghi ghau iara mala goigoni ghau iara eghu kolho. 3Aonu iara ne fatei keha mae mala cheke eghu ka phiamare, “Iara eniu gloku te ulu fara igne, eghume iara theome tangomana te soru jare na. Eghuteuna iara jaola theome tangomana te lisani gloku igne te ari filo ghami ghopa na.” 4Fati fata phiamare te famei nafnata cheke igne ka iara na, nu leuleghu fata na iara jaola fatei nafnata cheke igne ka phiamare.
5Aonu falima fata na, mae Sanbalat ne rioriso kaisei letas, eghuteuna mana theome famamhaku fakeli letas igne, nu mana tothorau kolho. Mana tusu lao letas igne ka nogna mae gloku na hata ne mei ka iara. 6Cheke ka letas igne ne cheke eghu,
“Naikno ka kantri te au faligoho ghita igre la nomhidihi keha nonomho, eghuteuna mae Gesem jaola chekeni igne. Te nomhini mare na ghotilo roghe poru mala magra ka king, naugna tuana teke babana fapulo ghotilo gringni thina igne. Nonomho igne jaola chekeni te iagho magnahaghei te nodi king mare. 7Eghuteuna iagho la vavahi keha mae profet mala toutonu Jerusalem eimu iagho te king gna Juda iagho gognarona. Jau king gna Pesia na la nomhinihi eigna igne, eghume iara gaoghathogu na te keli na iagho mei filo ghau iara mala chekedi tapa glepo igre.”
8Iara neke fatei nogu cheke tughu na ka mana. Iara ne cheke eghu, “Cheke te edi iagho igre theome tutuani! Iagho edi haghe kolho thoutonu te chaichaghi igre ka gaoghathomu themu!”
9Mare fariuriu mala famamhaghu ghami ghehati, mala glaꞌe soru nei theome tangomana te gnafa na gloku igne eghu. Aonu iara ne tarai eghu, “God, farheta ghau mala loku fahui iara gloku igne.”
10Ke leghu iara tei ne filoni mae Semaea, thugna mae Delaea, gragna mae Mehetabel, naugna mana fogra theome tangomana te jifla ka nogna suga na. Aonu mana ne cheke eghu ka iara, “Mae naokare ginauna mei mala falehe nigho iagho. Keha bongi mare na mei. Eghume tapa ginauna tei poru lamna ka nogna Sugablahi God. Tapa tei lamna ka Chogho Blahi gno, eghuteuna bibilakhi grengathare eghu.”
11Nu iara ne cheke eghu ka mana, “Iara theome nafnata naikno te mhaghu nei rikha me tei poru teura sia. Eghume iara theome naba te rikha te tei poru lamna ka nogna Sugablahi God na te mala fakarhini nakarhagu na. Theo fara.” 12Ke leghu na iara neke ghatho fakelini cheke igne eghuteuna iara laseni God neke theome chekeni igne ka mae Semaea. Theo. Mae Tobaea ghe mae Sanbalat neke folini mana mala eni mana cheke igne ka iara. 13Phiamare ghathoni nogna cheke mae Semaea igne ginauna mhaghuni iara mala tei iara lamna Chogho Blahi, eghuteuna ka puhi igne iara ginauna au ka nakhibo. Jame te eni iara igne na, phiamare ginauna goigonini nanghagu iara na, eghuteuna famamaja ghau iara ka tathadi naiknore.
14Aonu iara ne tarai, “God, ghathodi unha te edi ranghi ghau iara mae Tobaea ghe mae Sanbalat igre. Eghuteuna iagho jaola ghathoni gaꞌase profet Noadaea baludi keha profet teke fariuriu famamhaghu ghau iara ra.” 15Gloku ka gringni thina igne gnafa ka varadaki glima narane gna nhigra Elul, eghuteuna ghehati neke khogla loku glimafulu phei narane kolho.
Gloku ka gringni thina na gnafahi
16Kate nomhini mae naoka gre tela gnafahi gringni thina igne na, gaoghathodi mae naoka gre ne glaꞌe soru, naugna mare te gnafa baludi kantri te au faligoho ghami ghehati igre filo glani God te togho ghami ghehati te ghilei gnafa gloku igne.
17-19Ka narane tuare, nodi mae biꞌo mae Jiu gre rioriso tei kmana letas ka mae Tobaea, eghuteuna mana cheke tughu tei ka mare. Mae biꞌo igre te cheke ka iara na mae Tobaea gne kaisei mae keli fara, ke leghu mare ke tei cheke ka mae Tobaea unha te cheke iara ka mare re. Mare eni koba nafnata puhi igne naugna mae Tobaea gne tolaghi ka thugna gaꞌase mae Sekanaea thugna mae Ara. Eghuteuna mae Jehohanan thugna mae Tobaea gne mana tolaghi ka thugna gaꞌase mae Mesulam, thugna mae Berekaea. Eghuteuna mae Tobaea gne rioriso letas mei koba ka iara mala mhaghu iara eghu koba.
71Kate gnafa gringni thina igne, ghehati ne famamhaku bobothodi grengatha igre, aonu iara ne vahidi mae Livaet mala sekiuriti di grengatha igre, eghuteuna kehare mala kwaea gna Sugablahi igne. 2Eghuteuna iara vahini mae thabusigu Hanani, balugna mae Hananaea mae ihei te komanda ka vido te keli te mala poru ka namono igne, mala fiofiloni phiamare namono Jerusalem. Iara vahini mae Hananaea gne naugna naiknore tangomana te ronuni mana na, eghuteuna mana jaola thofno ghatho tahuni God, salaꞌudi keha kmana naiknore. 3Eghuteuna iara ne cheke eghu ka phiamare, “Grengatha te gnafa Jerusalem igre hamerane na thosei tothora ghilei aublatha. Eghuteuna kate gnafa loku fei grafi na mae greireghi gre mala bobotho grengathare, eghuteuna bibilakhi famaku ka aean te brahu ame jifla nga eghu. Ghopa vavahi keha mae te au ka namono Jerusalem mala reireghi, kehare ginauna kegra ka keha vido te ulu fara, eghuteuna kehare mala kegra ke uludi nodi suga thedire.”
4Jerusalem gne kaisei namono biꞌo, nu gognarona theome kmana naikno te au tagna na, eghuteuna mare jaola theome babana fapulo kmana suga ngau. 5Naugna igne God neke tusu mei kaisei gaoghatho ka iara mala kilo meidi mae biꞌo baludi mae iheire te baubatu, nei keha naikno langau eghu mala rioriso nanghadire ka buka. Kate magnahaghei eni iara igne, iara ne filoni kaisei buka te au nanghadi tothoghei ulu lahu te jifla Babilonia teke pulo mei Juda. Igne unha te filoni iara te rioriso ka buka igne na:
6Igne unha teke eni ka narane tuare. Kmana finogha tifa King Nebukadnesa neke hata kmana naiknodi Israel neke tei sosolo Babilonia. Ke leghu, kmana naikno jifla Babilonia neke pulo mei neke au Jerusalem nei ka keha agne Juda. Eghuteuna mare tei ka namonodi kuꞌedi ra. 7Nanghadi iheire teke batudi mare teke pulo mei Jerusalem re igre: Mae Serababel, nei mae Jesua, nei mae Nehemaea, nei mae Asaraea, nei mae Ramaea, nei mae Nahamani, nei mae Modikae, nei mae Bilsan, nei mae Mispa, nei mae Bigvae, nei mae Rehum nei mae Bana.
Eghuteuna naikno ka vikegna Israel teke pulo meire igre:
8Ka vikegna mae Paros: phei thogha kaisei gobi fitusalei phei.
9Ka vikegna mae Sefataea: thilo gobi fitusalei phei.
10Ka vikegna mae Ara: namno gobi glimafulu phei.
11Ka vikegna mae Pahat-Moab, teke karha mei ka phei vikedi mae Jesua ghe mae Joab: phei thogha nhana gobi nabotho nhanai.
12Ka vikegna mae Elam: kaisei thogha phei gobi glimafulu fati.
13Ka vikegna mae Satu: nhana gobi phiatutu glimai.
14Ka vikegna mae Sakae: fitu gobi namnosalei.
15Ka vikegna mae Binui: namno gobi phiatutu nhanai.
16Ka vikegna mae Bebae: namno gobi varadaki nhanai.
17Ka vikegna mae Asgad: phei thogha thilo gobi varadaki phei.
18Ka vikegna mae Adonikam: namno gobi namnosalei fitui.
19Ka vikegna mae Bigvae: phei thogha namnosalei fitui.
20Ka vikegna mae Adin: namno gobi glimafulu glimai.
21Ka vikegna mae Ata, keha nanghagna mae igne Hesekaea: nhevasalei nhanai.
22Ka vikegna mae Hasum: thilo gobi varadaki nhanai.
23Ka vikegna mae Besae: thilo gobi varadaki fati.
24Ka vikegna mae Harif: kaisei gobi nabotho phei.
25Ka vikegna mae Gibeon: nhevasalei glimai.
26Eghuteuna keha naikno teke pulo ka nodi namono re igre:
Betlehem nei Netofa: kaisei gobi nhanasalei nhanai.
27Anatot: kaisei gobi varadaki nhanai.
28Bet-Asmavet: phiatutu phei.
29Kiriat-Jaerim, nei Kefira, nei Berot: fitu gobi phiatutu thiloi.
30Rama nei Geba: namno gobi varadaki kaisei.
31Mikmas: kaisei gobi varadaki phei.
32Betel nei Ai: kaisei gobi varadaki thiloi.
33Keha Nebo: glimafulu phei.
34Keha Elam: kaisei thogha phei gobi glimafulu fati.
35Harim: thilo gobi varadaki.
36Jeriko: thilo gobi phiatutu glimai.
37Lod, nei Hadid nei Ono: fitu gobi varadaki kaisei.
38Sena: thilo thogha nheva gobi tolufului.
39Vikedi mae pris teke pulore igre:
Ka vikegna mae Jedaea teke karha mei ka tharakna gna mae Jesua: nheva gobi fitusalei thiloi.
40Ka vikegna mae Ima: kaisei thogha glimafulu phei.
41Ka vikegna mae Pasuru: kaisei thogha phei gobi phiatutu fitui.
42Ka vikegna mae Harim: kaisei thogha nabotho fitui.
43Hatimare mae Livaet ka vikegna mae Jesua, nei ka vikegna mae Kadmiel teke karha mei ka vikegna mae Hodavaea: fitusalei fati.
44Hatimare mae Livaet te au ka kwaea ka Sugablahi, vikegna mae Asaf: kaisei gobi phiatutu nhanai.
45Hatimare mae Livaet teke reireghini grengathagna Sugablahi na, mare neke vikedi mae Salum, nei mae Ata, nei mae Talmon, nei mae Akub, nei mae Hatita, nei mae Sobae: kaisei gobi tolufulu nhanai.
46Hatimare mae Livaet teke pulo mei te loku ka Sugablahi na,
mae neke karha mei ka vikedi mae Siha, nei mae Hasufa, nei mae Tabaot,
47nei mae Keros, nei mae Sia, nei mae Padon,
48nei mae Lebana, nei mae Hagaba, nei mae Salmae,
49nei mae Hanan, nei mae Gidel, nei mae Gaha,
50nei mae Reaea, nei mae Resin, nei mae Nekoda,
51nei mae Gasam, nei mae Usa, nei mae Pasea,
52nei mae Besae, nei mae Meunim, nei mae Nefusim,
53nei mae Bakbuk, nei mae Hakufa, nei mae Hahua,
54nei mae Baslit, nei mae Mehida, nei mae Hasa,
55nei mae Bakos, nei mae Sisera, nei mae Tema,
56nei mae Nesaea, nei mae Hatifa.
57Eghuteuna vikedi mae teke loku ka King Solomon tifa, mare neke karha mei ka vikedi
mae Sotae, nei mae Soferet, nei mae Perida,
58nei mae Jala, nei mae Dakon, nei mae Gidel,
59nei mae Sefataea, nei mae Hatil, nei mae Pokeret-Hasebaem, nei mae Amon.
60Vikedi mae te loku ka Sugablahi baludi vikedi mae teke loku ka King Solomon tifa igre thilo gobi nhevasalei phei.
61Iheire keha naikno teke pulo mei funudi Babilonia ka vike teke au tifa ka namono Tel-Mela, nei Tel-Hasa, nei Kerub, nei Adon, nei Ima teu igre theome thofno lase fakelidi neke vikedi Israel teure. 62Mae igre neke karha mei ka vikedi mae Delaea, nei mae Tobaea, nei mae Nekoda: namno gobi phiatutu phei.
63Eghuteuna keha mae pris jaola neke pulo mei funudi Babilonia, mae igre neke karha mei ka vikedi mae Hobaea, nei mae Hakos, nei mae Basilae.
Mae Basilae gne neke tolaghi ka kaisei thugna gaꞌase kaisei mae nanghagna na Basilae maegna Gilead, eghume mana hata nanghagna nanghogna igne.
64Mae pris igre mare hirodi nanghadi vikedi re ka buka nangha igne, nu mare theome tangomana te filodire. Eghume mae biꞌodi mae pris igre theome snakredi mare te eni nogna gloku mae pris na. 65Eghuteuna gavana gna provins na jaola theome snakredi mare te ghamu gano blahi ka Sugablahi na, ghilei thokeni narane kaisei mae pris te tangomana te hata phei glepo Urim nei Tumim, mala laseni gaoghathogna God na.
66Iheire te gnafa te pulo mei funudi Babilonia teke thoke mei Juda re, phiatutu phei thogha, thilo gobi namnosalei. 67Eghuteuna hata teke mei re fitu thogha thilo gobi tolufulu fitui mae gloku nei gaꞌase gloku, eghuteuna phei gobi phiatutu glimai nalhaꞌu nei gaꞌase mala koje. 68Mare jaola hata mei baludi: Fitu gobi tolufulu namno hose. Phei gobi phiatutu glima mule. 69Fati gobi tolufulu glimai kamel. Namno thogha, fitu gobi varadaki dongki.
70Keha ka phaꞌu maedi vike igre mare tufa sileni nei keha glepo mala toghoni nodi gloku mare igne. Gavana falao nhanai nei vido kilo gol, eghuteuna glimafulu dis mala tofa lao dadara mala fafara, nei glima gobi tolufulu pohe maladi mae pris. 71Keha phaꞌu maedi tharakna igre mare tusu lao kaisei gobi fitusalei kilo gol, eghuteuna kaisei thogha phei gobi kilo silva. 72Eghuteuna keha naiknore tusu lao kaisei gobi fitusalei kilo gol, eghuteuna kaisei thogha, kaisei gobi kilo silva, eghuteuna namnosalei fitui pohe maladi mae pris.
73Hatimare mae pris, nei mae Livaet, nei mae mala reireghi grengathagna Sugablahi na, nei mae mala koje ka Sugablahi na, nei mae te mala loku ka Sugablahi, naikno igre neke au soru Jerusalem. Mae igre baludi keha naikno teke pulo ka namono aheva heva ka kantri Israel igre neke pulo ka namono teke au vikedi mare tifa ra.
Kate namo thoke ka fafitu nhigra ka finogha igne, vikegna Israel igne neke au fakeli ka nodi namonore.
8Pris Esra ne iuꞌijuni buka vetula na
1Kate namo thoke ka fafitu nhigra ka finogha igne, vikegna Israel igne neke au fakeli ka nodi namonore. Ka narane tuana naiknore ne mei Jerusalem ne khapru ka glalaba biꞌo ke ulugna Grengatha Mala Hata Khoꞌu igne. Mare ne kilo meini Pris Esra, mae ihei te mae velepuhigna Vetula teke cheke mei God ka mae Moses mala leghuni naiknodi Israel, eghuteuna mare toreni mae Esra mala hata mei buka gna Vetula igne.
2Aonu ka narane ululahu ka nhigra igne, mae Esra hata ne mei buka igne, eghuteuna mana kegra haghe ke uludi mae nalhaꞌu, nei goro gaꞌase, nei goro sua iheire te tangomana te laseni unha te iuꞌijuni mana na. 3Funu hamerane ghilei aublatha, Esra kegra haghe ulu ka glalaba biꞌo igne ne iuꞌiju fabiꞌo ranghidi mae nalhaꞌu, nei goro gaꞌase. Eghuteuna mare te gnafa na ne kafe fanomho fakeli ka cheke te au ka Vetula na igre.
4Eghuteuna mae Esra ne kegra ka sape teke horo mare malagna narane igne teku na. Eghuteuna mae te kegra fei nhetagna mana re, mae Matitaea, nei mae Sema, nei mae Anaea, nei mae Iuraea, nei mae Hilkaea, nei mae Masea. Eghuteuna mae te kegra fei mairi gna manare, mae Pedaea, nei mae Misael, nei mae Malkaeja, nei mae Hasum, nei mae Hasbadana, nei mae Sekaraea, nei mae Mesulam.
5Naiknore tangomana te filoni mae Esra na naugna mana kegra kligna ka sape thaba teke horo mare igne. Eghuteuna kate tothora mana buka na, naiknore ne kafe kegra haghe. 6Mae Esra ne eha eghu fabiꞌo, “Tahati cheke fakelini LORD, God te fnakno kligna lahu!” Eghuteuna naiknore ne ngafa haghe khamedire ne eha eghu fabiꞌo, “Amen! Amen!” Aonu naiknore pogho soru pari ne thoke ka glose ro ne kilo fnaknoni LORD.
7Kate kegra teu naiknore ka glalaba igne, mae Livaet nanghadire mae Jesua, nei mae Bani, nei mae Serabaea, nei mae Jamin, nei mae Akub, nei mae Sabetae, nei mae Hodaea, nei mae Masea, nei mae Kelita, nei mae Asaraea, nei mae Josabad, nei mae Hanan, nei mae Pelaea, mae igre toghodi naiknore mala laseni Vetula igne. 8Mare ne iuꞌiju nogna Vetula God igne, aonu mare ne ruarutha ka nodi cheke thedi mala lase fakelidi mare cheke igre.
9Kate nomhidi naiknore cheke ka Vetula na igre, mare diꞌanagnafa ne tanhi fabiꞌo. Nu iara mae Nehemaea gavana gna Juda balugna Pris Esra nei mae Livaet mae iheire te toghodi naiknore te mala laseni Vetula igne, ghehati ne cheke eghu ka naiknore, “Narane igne blahi fara ka LORD noda God. Eghume ghotilo thosei diꞌanagnafa nei tanhi eghu.”
10Aonu iara ne cheke eghu ranghidi, “Ghotilo tei ka namono mala ei gaghamu biꞌo. Ghotilo ghamu gano te keli nei koꞌu waen te mamahe eghu, eghuteuna tufa keha gano nei waen eghu ka iheire te theome naba ghedi gano, naugna narane igne blahi ka noda Lord. Ghotilo thosei diꞌanagnafa nei tanhi eghu naugna LORD magnahaghei ghita tahati te glealeꞌa, eigna puhi glealeꞌa ngala te mala farheta ghita na.”
11Aonu mae Livaet gre ne farerheta gaoghathodi naiknore ne cheke eghu ranghidi, “Ghotilo megeu naugna gognarogne narane blahi, eghume ghotilo thosei diꞌanagnafa nei tanhi eghu.”
12Aonu naiknore ne kafe tei ka namono balu glealeꞌa, mare ghamu nei koꞌu nei tufa keha ka iheire te theome naba ghedi gano. Mare kelitadi fara naugna mare lase fakelidi cheke te iuꞌiju mae Esra ka mare igre.
13-14Hamerane, ka fapea narane ka nhigra igne, phaꞌu maedi ka tharakna te gnafa baludi mae pris nei mae Livaet teu igre ne kafe tei ka mae Pris Esra, mala farirhiudi cheke te au ka buka Vetula teke cheke LORD ranghini mae Moses mala toutonu mana ka naiknodi Israel teku tifa igre. Mare laseni eigna mae Moses neke rioriso buka igne, leuleghu finogha ka fafitu nhigra ka narane biꞌo igne naiknore mala au ka grorofe ikoi teke horo mare na. 15Eghuteuna mana jaola neke cheke ka mare mala tei tongana Jerusalem nei ka namono te gnafa Juda mala toutonu cheke igre ka narane biꞌo igne. Mare mala cheke eghu, “Ghotilo tei ka thogele ro mala hata mei kmana gregedi gaju oliv, nei gaju matel, nei gaju thubo, nei keha gaju te au kmana khakladi tadi, mala horo grorofe tadi.” Jateula te chekeni ka buka Vetula na igne eghu.
16Aonu naiknore tei ne hata ne mei ne horo grorofe igre ke kligna nodi suga, nei ke lamna glalaba lithuidi nodi suga re, nei ke lamna glalaba biꞌo lithuigna nogna Sugablahi God, nei ka glalaba biꞌo ke ulugna Grengatha mala Hata Khoꞌu igne, nei ka glalaba ke ulugna Grengatha Gna Efrem. 17Eghuteuna naikno teke pulo mei funudi Babilonia igre ne horo nodi grorofe ikodi ne au tadi. Funu ka naranegna mae Josua thugna mae Nun te mei posa ka narane igne, vikegna Israel igne theome eni narane biꞌo igne. Eghuteuna mare te gnafa na ne thofno glealeꞌa fara.
18Eghuteuna leuleghu narane, funu ka narane gaghamu ululahu te posa ka narane leghu lahu na, mae Esra ne iuꞌiju ka nogna Vetula God. Naiknore ne eni nakhapru biꞌo igne nabagna fitu narane, eghuteuna ka fahana narane na, mare khapru ne tarai leghuni unha te chekeni ka Vetula na.
9Naiknore ne cheke thakledi nakhibodire
1Ka varadaki fati narane ka nhigra tuanala, naiknodi Israel igre khapru mala theome ghamu, nei pipichi ka pohe thona, nei ghiha nakrofu ka phaꞌudi re eghu, fagaglana gna te diꞌanagnafa eidi nakhibodi re. 2Iheire teke karha mei ka vikegna Israel kolho te kegra ka vido igne, eghuteuna theo kaisei mae ka keha vikere te au baludi mare na. Mare cheke thakledi nakhibodi re baludi puhidi kuꞌedi te diꞌa tifa ra. 3Kate kegra teu ka vido igne, mare iuꞌiju ka buka nogna Vetula nodi LORD God na nabagna thilo aoa, aonu mare cheke thakledi nakhibodi re eghuteuna tarai ka nodi LORD God keha thilo aoa re. 4Hatimare mae Livaet ne kegra haghe ka lada na ne eha fabiꞌo ka nodi LORD God. Nanghadi mae igre, mae Jesua, nei mae Bani, nei mae Kadmiel, nei mae Sebanaea, nei mae Buni, nei mae Serabaea, nei keha mae Bani, nei mae Kenani. 5Eghuteuna keha tothoghei ka mae Livaet igre na nanghadire mae Jesu, nei mae Kadmiel, nei mae Bani, nei mae Hasabnea, nei mae Serebaea, nei mae Hodaea, nei mae Sebanaea, nei mae Petahaea, mae igre ne eha eghu fabiꞌo, “Tahati kafe kegra haghe cheke fakelini noda LORD God mae ihei te karha fabrahu tifa te tifa!”
“God! Ghehati magnahaghei te pala hagheni nanghamu iagho na. Nu nomi glealeꞌa ghehati igne theo nafugna kolho. Nanghamu iagho na biꞌo fara, eghume nomi glealeꞌa ghehati igne theome naba ka tathamu iagho na. 6Iagho kaisei LORD kolho. Iagho kolho teke vuavuha maloa baludi gobigna lepo te au ke lamnagna, nei nauthoglu baludi gobigna lepo te au ke lamnagna, nei thongna baludi gobigna lepo te au ke lamnagna. Eghuteuna iagho tusu lao karha na ka glepo igre. Eghuteuna engel kligna re pogho soru tarai ka iagho.
7“LORD God kaisei iagho ngala teke vahini mae Ebram teke batu fajiflani ka namono Ur jare Babilonia, eghuteuna iagho tughu nanghagna na neke Ebraham. 8Iagho filo glanini gaoghathogna mana na au rheta ka iagho, eghuteuna iagho neke eni kaisei nhaꞌa cheke ka mana. Iagho neke nhaꞌa cheke mala tusu lao ka vikegna mana na nodi vido glose vikegna mae Kenan, nei vikegna mae Het, nei vikegna mae Amo, nei vikegna mae Peris, nei vikegna mae Jebus, nei vikegna mae Gigas. Eghuteuna iagho tajini nou nhaꞌa cheke na, naugna puhimu iagho na doglo fara.
9“Eghuteuna kate au teku kuꞌemi ghehati Ijep ra, iagho neke filodi maedi Ijep gre neke paradi fara mare. Eghuteuna kate jifla mare Ijep te tei ka Thongna Ukru na iagho neke nomhidi mare neke tanhi ka iagho mala toghodi. 10Iagho neke edi fagaglana nei kofubobhoi biꞌo neke jaglo nodi naiknore. Ka puhi igne iagho neke tapla faparini king gna Ijep, baludi nogna mae biꞌo nei keha naikno gna kantri tuana. Naugna iagho lasedi naikno igre fahaehaghe fara, eghuteuna mare paradi fara nou naikno iagho re. Ka puhi igne, iagho fakakhana nou nolaghi na ka mare. Eghuteuna nanghamu iagho na fnakno klignalahu ghilei mei posa gognarogne. 11Eghuteuna iagho neke fota pea thongna na neke eni kaisei nabrou mala kasa nou naiknore ka glose te moja. Nu iheire teke ngolho leghudi nou naikno iagho re, mare ne knoho ka thongna te mamhara jateula thina te plulu ka nhorora ra neu. 12Ka narane na, iagho au ke lamna grokho biꞌo mala tei ke uludi mala leghu nigho mare. Eghuteuna ka bongi na, iagho au ke lamna khaꞌaghi biꞌo, eghuteuna naphaemu iagho na falalase nabroudi mare.
13“Iagho neke soru mei funu kligna ka Thogele Sanai neke cheke ka nou naiknore. Eghuteuna iagho neke tusu ranghidi cheke te doglo, nei Vetula te tutuani, nei famane farirhiu te keli. 14Iagho farirhiudi eigna nou narane Sabat blahi, nei vetula nei cheke eghu teke tusu lao iagho ka nou mae gloku Moses mala lase fakelini naiknore puhimu iagho na. 15Kate rofo naiknore, iagho neke tusu ranghidi gano teke soru mei funugna kligna. Eghuteuna kate roi koꞌu naiknore, iagho neke tusu ranghidi khoꞌu teke jifla mei funu ke lamna thina. Eghuteuna iagho neke cheke ranghidi mala tei hata kasa glose mala khotogna mare glose teke kulu nhaꞌa chekehi iagho ka mare na.
16“Nu kuꞌemi ghehati tifa ra neke fahaehaghe fara nei patugama fara neku, eghuteuna mare theome leghudi nou cheke iagho re. 17-18Mare tirodi fanomho ka iagho, eghuteuna mare ghatho ihodi kofubobhoi teke edi iagho ka mare ra. Mare patugama fara, eghuteuna mare figri tagru nigho, gognarona mare vahini kaisei mae mala batudi ke figri mala naikno sneka Ijep. Nu iagho God tarabana mala hata koko nakhibodi naiknore. Leuleghu fata na iagho kokhonidi naiknore, eghuteuna iagho keli fara ka mare. Iagho theome tangomana te ghosei te diꞌatamu na, eghuteuna leuleghu fata na iagho namhadi nei ghatho tahudi eghu fara naiknore. Mare eni kaisei mumuju sua buluka nalhaꞌugna, ne cheke eghu, ‘Ghotilo maemi Israel ra! Igne noda god tahati na, mae ihei teke batu fajifla ghita Ijep!’ Eghuteuna mare edi thua nafnata glepo te diꞌa te mala goigoni nigho. Nu neuba ngau, iagho theome tei kokodi mare.
19“Naugna puhimu iagho te thofno kokhonidi naiknore, iagho neke theome lisa kokodi jare ka namono nagou na. Ka narane na gromno na kegra fadoglo haghe ne batudi ka nabrou na. Ka bongi na khaꞌaghi na kegra fadoglo haghe ne falalase ranghidi nabrou na. 20Tharungamu iagho na thofno keli fara, eghuteuna iagho kuruni mana mala farirhiudi mare. Iagho tusu ranghidi bret gna kligna te kiloi ‘manna’ mala ghamu mare, eghuteuna iagho tusu ranghidi khoꞌu mala koꞌu. 21Phiatutu finogha iagho reireghi fakelidi ke lamna namono nagou, eghuteuna mare theome kmoꞌe ka kaisei glepo. Nodi pohere theome breku, eghuteuna ghahedire theome huge nei kabru.
22“Iagho neke snakredi kuꞌemi ghehati ra neke magra ka King Sihon ka kantri Hesbon nei King Og gna kantri Basan. Eghuteuna mare tapla faparidi phiamare ne hata nodi vido glose phiamare re. Eghuteuna glose igne neke vido glosegna nodi kantri mare na. 23Iagho tusu ranghidi kuꞌemi ghehati ra kmana sua mala jateula nathunu te au ka maloa na are neu. Eghuteuna iagho neke hata meidi mala au ka namono aheva teke chekeni iagho ka kuꞌedi mare ra. 24Mare tei ne hata namono igne. Iagho neke tusu lao nolaghi mala uludi mare naiknodi Kenan baludi mae king nei keha naikno teke au ka namono igne, mala tangomana mare te edi unha te magnahaghedi mare re. 25Mare magra ne hata namono ringni te lithui ka thina nei glose te thofno keli fara teu igre. Mare neke hata suga te fodu ka famane glepo te keli nei seu teke dokhahi naikno teke au ka namono igne, nei nagare grep, nei nagare oliv, nei keha gaju te ure kmana sisi te keli tadi. Mare ghamu kmana gano fara ne ghilei blokha fara. Eghuteuna leuleghu fata na mare glealeꞌa fara ka glepo teke tusu lao iagho ka mare igre.
26“Nu neuba ngau, mare figri tagru nigho nei theome leghu nigho, nei theome magnahaghedi nou vetulare. Mare falehedi nou mae profet, mae iheire te mala cheke ranghidi mala teke pulo mei mare ka iagho. Mare edi thua nafnata glepo te diꞌa mala goigoni nigho iagho. 27Eghume naudi puhi igre, iagho neke snakredi mae naokare neke mei uludi nei paradi neku mare. Kate thoke mei puhi biꞌo igre ka mare na, mare neke tanhi ka iagho, eghuteuna iagho au neku kligna neke nomhidi nei toghodi neku mare. Naugna iagho neke kokhonidi fara mare neke kurudi keha mae lida mala fakarhidi ka nodi nolaghi mae naoka. 28Kate au ka pharikeli na, mare ke funu edi puhi te diꞌa re, eghuteuna iagho snakredi mae naokare mala uludi nei funei frunidi eghu mare. Eghuteuna leuleghu fata na mare tanhi ari ka iagho, eghuteuna iagho nomhidi mare kligna. Naugna iagho kokhoni noudi fara mare, leuleghu fata na iagho fakarhidi ka nodi nolaghi mae naoka.
29“Iagho neke cheke faheta ka mare mala leghudi mare nou cheke iaghore, nu mare fahaehaghe fara nei theome leghudi eghu nou cheke iagho re. Jame ihei te leghudi nou vetula iagho re, mana tangomana te hatini u nakarha te keli na. Nu neuba ngau, mare patugama fara, eghuteuna mare figri tagruni vetula igne, eghuteuna mare tirodi fanomho nei leghu nigho eghu. 30Kmana finogha iagho snakre meini nou Tharunga te Blahi na ke klignadi hatimare mae profet, eghuteuna kurudi mae igre mala cheke faheta ka naiknore. Iagho neke ofodi naiknore mala fanomho ka cheke igre, nu mare ne tirodi. Eghume iagho snakredi naiknodi keha kantri are mala mei uludi mare. 31Nu nou lolokeli iagho ranghidi naiknore thono biꞌo fara, eghume iagho theome figri tagrudi nei theome snakredihi te mala goigonidi re. God, leuleghu fata na iagho kokhonidi naiknore, nei iagho magnahaghedi fara mare!
32“Nomi God, iagho fnakno fara nei au nolaghi biꞌo fateote’o, eghume ghehati mhaghu nomi te mei namo ka iagho na. Leuleghu fata na iagho tajini nou nhaꞌa cheke na neke ghatho tahu ghami ghehati. Funu ka narane teke mei king di Asiria teke goigoni ghami ghehati te ghilei mei posa ka narane gognarogne, ghehati au papara fara. Nomi king, nomi lida, nomi pris, nomi profet, nei kuꞌemi teku ghehati tifa ra, ghehati te gnafa na neke kafe au papara fara. Eghume puhi biꞌo igne theome tei koko ghami ghehati ghilei mei posa gognarogne. 33Leuleghu fata na ghehati tapla jafra ka nakhibo, eghuteuna iagho leghuni puhi te doglo na ne para ghami ghehati. Leuleghu fata na iagho leghuni nou nhaꞌa cheke na ne togho ghami ghehati. Neuba, ghehati ne theome gnafa te eni puhi te diꞌa na. 34Kuꞌemi, nomi king, lida, nei pris teku ghehati tifa ra, mare neke theome tajini nou Vetula iagho na. Iagho neke cheke faheta ka mare mala leghudi nou chekere neku, nu mare theome magnahaghei te fanomho ka nou cheke iagho re. 35Ka narane hatimare mae king teke funei frunidi nou naikno iagho ra, iagho neke thofno fablahidi kuꞌemi ghehati ra neke tusu glepo te keli ka mare. Mare au ka kantri biꞌo, eghuteuna glosegna kantri igne thofno keli fara. Nu neuba ngau, mare theome leghuni puhimu iagho te doglo na, eghuteuna mare theome figri nagnafadi re ka puhidi te diꞌa re.
36“God, ghehati tore nigho mala fanomho ka ghehati! Gognarona ghehati au jateula naikno sneka eghu ka kantri igne, kantri teke tusu lao iagho ka kuꞌemi tifa ra. Iagho neke tusu mei kantri te keli fara igne ka ghehati, nei glosegna na jaola keli fara mala tangomana ghehati te hata kmana gano nei keha sisi eghu te kotu tagna. 37Nu naugna te eni fabrahu ghehati puhi nakhibo na, king mala funei fruni ghami ghehati teku iagho igre, mare hata glepo te keli teke hata ghehati ka glose igne. Mare funei fruni fadiꞌa ghami ghehati mala tangomana mare te edi ka ghehati unha glepo te magnahaghei edi mare ka ghehati na, nei ka nomi buluka nei sipu teu ghehati gre. God, puhi biꞌo thoke ghami ghehati gognarogne!
38“God, naugna te thoke mei gobigna lepo igre, ghehati neke eni kaisei nhaꞌa cheke ka iagho, neke rioriso soru ni. Eghuteuna ghehati mae lida re, mae pris ra, nei mae Livaet ra, ghehati te gnafa na ne kafe rioriso nanghami re ne lisei soru nomi fagaglana re tagna.”
10Mae iheire teke rioriso nanghadi re ka nhaꞌa cheke igne
1Mae ululahu teke rioriso nangha ka pepa igne na:
Gavana Nehemaea thugna mae Hakalaea, mae ihei te gavana ka nohi Juda.
Eghuteuna ke leghugna mae Nehemaea na, mae Sedekaea mei te rioriso nangha na.
2-8Mae pris te mei rioriso nanghadire igre: mae Seraea, nei mae Asaraea, nei mae Jeremaea,
nei mae Pasuru, nei mae Amaraea, nei mae Malkaeja,
nei mae Hatus, nei mae Sebanaea, nei mae Maluk,
nei mae Harim, nei mae Maremot, nei mae Obadaea,
nei mae Daniel, nei mae Gineton, nei mae Baruk,
nei mae Mesulam, nei mae Abaeja, nei mae Mijamin,
nei mae Masaea, nei mae Bilgae, nei mae Semaea.
9Ke leghudi hatimare mae pris igre, hatimare mae Livaet mei ne rioriso nangha. Igre nanghadire:
mae Jesua thugna mae Asanaea, nei mae Binui ka vikegna mae Henadad, nei mae Kadmiel,
10baludi thabusidi re: mae Sebanaea,
nei mae Hodaea, nei mae Kelita, nei mae Pelaea, nei mae Hanan,
11nei mae Mika, nei mae Rehob, nei mae Hasabaea,
12nei mae Sakua, nei mae Serebaea, nei mae Sebanaea,
13nei mae Hodaea, nei mae Bani, nei mae Beninu.
14Ke leghudi mae Livaet, hatimare mae lida mei ne rioriso nangha, nanghadi re:
mae Paros, nei mae Pahat-Moab, nei mae Elam, nei mae Satu, nei mae Bani,
15nei mae Buni, nei mae Asgad, nei mae Bebae,
16nei mae Adonaeja, nei mae Bigvae, nei mae Adin,
17nei mae Ata, nei mae Hesekaea, nei mae Asua,
18nei mae Hodaea, nei mae Hasum, nei mae Besae,
19nei mae Harif, nei mae Anatot, nei mae Nebae,
20nei mae Magpias, nei mae Mesulam, nei mae Hesia,
21nei mae Mesesabel, nei mae Sadok, nei mae Jadua,
22nei mae Pelataea, nei mae Hanan, nei mae Anaea,
23nei mae Hosea, nei mae Hananaea, nei mae Hasub,
24nei mae Halohes, nei mae Pilha, nei mae Sobek,
25nei mae Rehum, nei mae Hasabna, nei mae Masea,
26nei mae Ahaea, nei mae Hanan, nei mae Anan,
27nei mae Maluk, nei mae Harim, nei mae Bana.
U nhaꞌa cheke teke eni mare ka LORD
28-29“Ghehati naiknomi Israel te eni u nhaꞌa cheke igne. Ghehati mae pris ra, mae Livaet ra, mae mala reireghi grengatha ra, mae mala koje ka Sugablahi ra, nei mae loku ka Sugablahi ra, ghehati te gnafa na magnahaghei te leghuni nogna vetula God. Nu ghehati theome loku fodu baludi naiknodi keha kantri te au balumi ghehati igre. Eghuteuna ghehati baludi khetomi nei thumi teu igre lase fakelini nhaꞌa cheke igne, ghehati gognarona loku fodu baludi nomi mae funei igre neke eni nhaꞌa cheke igne. Jame te theome tajini ghehati nhaꞌa cheke igne na, iagho tangomana te snakre mei puhi biꞌo ke klignami. Ghehati nhaꞌa cheke mala leghuni nogna vetula God teke tusu ranghini iagho nou mae gloku Moses, eghuteuna ghehati nhaꞌa cheke mala leghudi nogna cheke nei nogna vetula teu God te cheke thakledi ka vetula igne.
30“Ghehati nhaꞌa cheke mala theome snakredi thumi gaꞌase gre mala tolaghi ka mae nalhaꞌudi keha kantri te au faligoho ghami igre. Eghuteuna ghehati ginauna theome tangomana te hata thudi gaꞌase mare re te mala tolaghi ka thumi nalhaꞌu ghehati gre.
31“Jame te mei naiknodi delei te sabiri gano ba keha glepo ka ghehati kau narane Sabat, ba ka keha narane blahi igre na, ghehati ginauna theome foli ka mare. Eghuteuna ka fafitu finogha na ghehati ginauna na theome joꞌu gano ka nagare. Jaola ka finogha igne, ghehati ginauna fahuidi kaoni teke edi naikno gre ka ghehati ra.
32“Leuleghu finogha na ghehati te gnafa na ginauna tusu lao katha vido silva mala foli glepo mala ke eni fakeligna nogna Sugablahi God. 33Sileni igne mala foli Bret Blahi te mala lilisei ke kligna tevo ka Chogho Blahi na, nei famane wit mala fafara nei fafara te gahu te krono fara te mala edi ghehati phia fata leuleghu narane, nei fafara ka narane Sabat, nei Gaghamu Khafa, nei keha gaghamu, nei keha fafara blahi, nei fafara te mala doglo ghehati maemi Israel ka tathagna LORD, nei keha glepo te mala loku ka nogna Sugablahi God.
34“Ghehati mae pris ra, mae Livaet ra, nei mavitu ra teuna ginauna lalahu khale, mala laseni gaoghathogna God na, tharakna aheva gne nate hata gaju te mei ka Sugablahi na mala gahu ke kligna nogna olta LORD nomi God, leghuni unha te chekeni ka vetula na.
35“Leuleghu finogha na ghehati te gnafa na ginauna hata mei famane gano teke saro ulu ka nomi nagare re mala fafara ka nogna Sugablahi LORD.
36“Eghuteuna ghehati ginauna hata mei ka hatimare mae pris thumi nalhaꞌu teke kulu karha, nei buluka teke kulu karha, nei sipu teke kulu karha, nei nomi nanigot, mala fablahidi, leghuni unha te chekeni ka vetula na.
37“Eghuteuna ghehati ginauna hata mei ka mae pris leuleghu finogha, flaoa majaghani teke edi ghehati ka soasopai nafnata wit, nei waen majaghani nei oliv oel majaghani, nei ghemi sisi gaju majaghani nate hata te mei ghehati mala bubukrei ke lamna chogho ka nogna Sugablahi God. Eghuteuna ghehati ginauna jaola hata mei katha vido ka fabothodi gano ka nomi nagare ghehati re mala tusu lao ka mae Livaet kate mei salo mare fabothodi gano igre. 38Kate tei mae Livaet igre te mala salo fabothodi igre, kaisei mae pris ka tharaknagna mae Eron igre ginauna tei baludi mare. Eghuteuna mae Livaet igre ginauna jaola tei hata mei kaisei vido ka fabothodi nodi glepo re, eghuteuna mare hata glepo igre tei lilisei ka choghogna nogna Sugablahi God na, ka vido aheva te lilisei mare keha glepo blahi te mala loku ka Sugablahi na. 39Leuleghu finogha na ghehati naiknomi Israel baludi mae Livaet igre, ghehati ginauna hata mei nomi thotogho re ka gano, nei waen majaghani, nei oliv oel majaghani teu igre mala hata mei mala lilisei ke lamna chogho ka Sugablahi aheva te tathaji teu mare glepo mala loku ka Sugablahi igne. Eghuteuna mae pris, nei mae mala reireghi grengatha, nei mae mala koje eghu au tagna.
“Ghehati ginauna reireghi fakelini nogna Sugablahi nomi God ghehati na.”
11Iheire te au Jerusalem
1Aonu ka narane igre, mae lida di Israel igre mei ne au Jerusalem, eghuteuna keha naiknore ne lalahu khale mala laseni gaoghathogna God na, tharakna aheva gne nate tei au ka namono blahi igne. Ka nabotho tharakna igre, mare vavahi kaisei tharakna mala tugha tei ka namono, eghuteuna keha nhevai tharakna re au kolho ka nodi namonore. 2Keha naiknore magnahaghei te tei au Jerusalem, eghuteuna naiknodi Israel igre ne cheke fakelidi mae igre.
3-4Keha ka mae pris, nei mae Livaet, nei mae te loku ka Sugablahi, nei mae teke loku ranghini King Solomon tifa ra, baludi keha naiknodi Israel igre eghu, mare au ka nodi vidore ka namono Juda. Nu keha mae lida baludi keha naikno ka phei nohi Juda ghe Benjamin, mare ne horo nodi suga Jerusalem.
Mae ka vikegna Juda te au Jerusalem re igre:
Mae Ataea thugna mae Iusaea, mae ihei teke karha mei ka tharaknagna mae Peres. Tharakna igne eghu agne: Mae Ataea, nei mae Iusaea, nei mae Sekaraea, nei mae Amaraea, nei mae Sefataea, nei mae Mahalalel, nei mae Peres, mae ihei te kuꞌedi tharakna igne.
5Mae Masea thugna nalhaꞌu mae Baruk, mana neke karha mei ka tharaknagna mae Sela. Vike igne eghu agne: Mae Masea, mae Baruk, mae Kolose, mae Hasaea, mae Adaea, mae Joearib, mae Sekaraea, mae Sela, mae ihei te kuꞌedi tharakna igne.
6Tharaknagna mae Peres te au Jerusalem, khaputudire thokeni fati gobi namno salei nhanai mae soldia keli fara ka magra.
7Tharaknagna mae Benjamin te au Jerusalem re igre:
Mae Salu thugna mae Mesulam, mae ihei teke karha mei ka tharaknagna mae Jesaea. Tharakna igne eghu agne: Mae Salu, mae Mesulam, mae Padaea, mae Kolaea, mae Masea, mae Itiel, mae Jesea mae ihei te kuꞌedi tharakna igne. 8Mae Gabae ghe mae Salae baludi nheva gobi varadaki nhanai mae mei baludi. 9Mae Joel thugna mae Sikri, mana nodi komanda mare, eghuteuna mae Juda thugna mae Hasenua, mana fapea maegna namono igne.
10Mae pris te au Jerusalem:
Mae Jedaea thugna mae Joearib, nei mae Jakin, 11nei mae Seraea thugna mae Hilkaea, tharaknagna manare igre: mae Mesulam, mae Sadok, mae Meraeot, mae Ahitub, mae ihei te kuꞌegna tharakna igne nei mae ihei teke mae pris biꞌo tifa. 12Mare baludi mae te loku ka Sugablahi, khaputudire thokeni nhana gobi varadaki phei.
Mae Adaea thugna mae Jeroham, tharaknagna mana igne: mae Pelalaea, mae Amsi, mae Sekaraea, mae Pasuru nei mae Malkaeja. 13Mana baludi hatimare thabusigna te phaꞌugna tharakna na, khaputudi mae igre na thokeni phia gobi phiatutu phei.
Mae Amasae thugna mae Asarel, tharaknagna mana na igne: mae Ahasae, nei mae Mesilemot ghe mae Ima. 14Mae Amasae baludi hatimare mae thabusigna igre mare mae soldia keli, khaputudi mae igre thokeni kaisei gobi varadaki nhanai. Nodi lida mae soldia igre, mae Sabdiel kaisei mae biꞌo ka tharakna igne.
15Mae Livaet te au Jerusalem re igre:
Mae Semaea thugna mae Hasub, tharaknagna mana na igne: mae Asrikam, mae Hasabaea, mae Buni.
16Mae Sabetae ghe mae Josabad, phia mae igre nodi lida hatimare mae Livaet mala fiofilodi gloku ke kosigna nogna Sugablahi God.
17Mae Matanaea thugna mae Mika gne, tharaknagna mana na igne: mae Sabdi, mae Asaf. Mae Matanaea igne, mana lida ka khoje ka nogna Sugablahi God, mala koje cheke fakelini God ka tharai.
Mae Bakbukaea gne, mana fapea lida ka khoje.
Mae Abda thugna mae Samua, gragna mae Galal, vikegna mae Jedutun.
18Khaputudi mae Livaet te au Jerusalem igre, thokeni phei gobi nhanasalei fati.
19Hatimare mae Livaet te reireghi grengatha gna Sugablahi na:
Mae Akub ghe mae Talmon baludi hatimare mae thabusigna igre, khaputudi re thokeni kaisei gobi fitusalei phei.
20Eghuteuna keha naiknodi Israel baludi keha mae pris nei mae Livaet eghu mare ne au ka nodi vido tharakna ka namono Juda, ka glose te khotogna thedi.
21Mae Livaet te loku ka Sugablahi na, mare au holo ka thogele Ofel, eghuteuna mae Siha ghe mae Gispa gre, phiamare nodi lida mare.
22Nodi lida biꞌo mae Livaet te au Jerusalem na mae Usi thugna mae Bani, gragna mae Hasabaea baludi mae Matanaea ghe mae Mika. Eghuteuna mana vikegna mae Asaf, mare te batu gna khoje kate tarai ka nogna Sugablahi God na. 23King neke lilisei kaisei vetula te mala laseni unha te mala eni mae te koje igre leuleghu narane na.
24Eghuteuna mae Petahaea thugna mae Mesesabel, mana ka tharaknagna mae Sera vikegna mae Juda, mana kaisei nogna advaesa keli mae king maladi naiknodi Israel nei gobigna lepo te thoke mei ka kantri igne.
Naikno te au ka keha namono biꞌo nei namono ikodi ke kosi Jerusalem
25Kmana naikno gognarona au ka nodi namono te namo ka nodi glose re.
Keha naikno ka tharaknagna mae Juda igre, mare au ka namono Kiriat-Aba, Dibon nei Jekabsel, nei ka namono te au rhedi namono biꞌo igre. 26Mare jaola au ka namono Jesua, nei Molada, nei Bet-Pelet, 27nei Hasasual, nei Bereseba baludi namono te au rhegnai, 28nei Siklag, nei Mekona, baludi namono te au rhegnai, 29nei En-Rimon, nei Sora, nei Jamut, 30nei Sanoa ghe Adulam baludi namono ikodi te au rhedi phei namono biꞌo igre, nei Lakis baludi glose te au rhegnai, nei Aseka baludi namono ikodi te au rhegna namono biꞌo igne, eghuteuna namono te au tharaknagna mae Juda tadi re, funu ke mata namono Bereseba tei posa ke raru Glogu Hinom.
31Keha naikno ka vikegna mae Benjamin igre au ka namono Geba, nei Mikmas, nei Ai, nei Betel baludi namono ikodi te au rhegnai. 32Eghuteuna kehare au ka namono Anatot nei Nob, nei Ananaea, 33nei Haso, nei Rama, nei Gitaem, 34nei Hadid, nei Seboim, nei Nebalat, 35nei Lod, nei Ono, nei Ge-Harasim.
36Keha tothoghei ka mae Livaet igre kuꞌedi tifa re neke au ka nohi Juda, mare gognarona magnahaghei te tei au baludi naikno te au ka nohi Benjamin.
12Mae pris nei mae Livaet
1Kmana mae pris nei mae Livaet eghu jifla Babilonia neke pulo mei Jerusalem balugna: mae Serababel thugna mae Sealtiel, nei mae pris biꞌo Jesua. Nanghadi mae pris re igre:
mae Seraea, mae Jeremaea, mae Esra,
2mae Amaraea, mae Maluk, mae Hatus,
3mae Sekanaea, mae Rehum, mae Meremot,
4mae Ido, mae Gineton, mae Abaeja,
5mae Mijamin, mae Madaea, mae Bilga,
6mae Semaea, mae Joarib, mae Jedaea,
7mae Salu, mae Amok, mae Hilkaea, nei mae Jedaea.
Mae igre nodi lida hatimare mae pris ka narane mae Jesua teke mae pris biꞌo na.
8Hatimare mae Livaet mae iheire teke pulo mei baludi mae Serababel ghe mae pris biꞌo Jesua, nangahadire igre: mae Jesua, mae Binui, mae Kadmiel, mae Serebaea, mae Juda, nei mae Matanaea mae ihei batuni kwaea mala koje mala kilo fnaknoni God. 9Mae Bakbukaea ghe mae Uni baludi mae kheradi igre, mare koje cheke tughu ka khoje igne.
10Mae pris biꞌo Jesua gne kmagna mae Joeakim,
eghuteuna mae Joeakim gne, kmagna mae Eliasib,
eghuteuna mae Eliasib gne kmagna mae Joeada,
11eghuteuna mae Joeada gne kmagna mae Jonatan,
eghuteuna mae Jonatan gne kmagna mae Jadua.
12Ka narane te mae pris biꞌo mae Joeakim igre, mae iheire teke phaꞌudi vikedi mae pris re, igre nanghadire:
Ka vikegna mae Seraea: mae Meraea.
Ka vikegna mae Jeremaea: mae Hananaea.
13Ka vikegna mae Esra: mae Mesulam.
Ka vikegna mae Amaraea: mae Jehohanan.
14Ka vikegna mae Maluk: mae Jonatan.
Ka vikegna mae Sebanaea: mae Josef.
15Ka vikegna mae Harim: mae Adna.
Ka vikegna mae Heraeot: mae Helkae.
16Ka vikegna mae Ido: mae Sekaraea.
Ka vikegna mae Gineton: mae Mesulam.
17Ka vikegna mae Abaeja: mae Sikri.
Ka vikegna mae Miniamin: kaisei mae pris.
Ka vikegna mae Moadaea: mae Piltae.
18Ka vikegna mae Bilga: mae Samua.
Ka vikegna mae Semaea: mae Jehonatan.
19Ka vikegna mae Joearib: mae Matenae.
Ka vikegna mae Jedaea: mae Usi.
20Ka vikegna mae Salae: mae Kalae.
Ka vikegna mae Amok: mae Eba.
21Ka vikegna mae Hilkaea: mae Hasabaea.
Ka vikegna mae Jedaea: mae Netanel.
22Mae igre teke mae pris biꞌo ka narane tuare: mae Eliasib, nei mae Joeada, nei mae Johanan, nei mae Jadua, mare neke rioriso soru ka kaisei buka nanghadi phaꞌu maedi ka vikedi hatimare mae Livaet nei hatimare mae pris. Mare neke loku fahui gloku igne ka narane te funei King Darius ka kantri Pesia. 23Mare neke rioriso soru ka kaisei buka nanghadi phaꞌu maedi vikedi mae iheire teke karha mei ka vikedi mae Livaet tifara. Mare neke rioriso soru nanghadi mae igre ka buka neke ghilei posa ka naranegna mae pris biꞌo Johanan, gragna mae Eliasib. 24Eghuteuna jaola ka narane tuare, nanghadi phaꞌu maedi vikegna mae Livaet na igre: mae Hasabaea, mae Serebaea nei mae Jesua thugna mae Kadmiel. Mae igre kegra ka kaisei phile ka Sugablahi na mala koje kilo fnaknoni God, eghuteuna kheradi mae igre, mare kegra ka keha phile na mala cheke tughugna khoje igne balu tegioni mana, leghuni nogna cheke King Devet nogna mae gloku God ranghidi hatimare mae Livaet tifa ra.
25Mae Matanaea, nei mae Bakbukaea, nei mae Obadaea, nei mae Mesulam, nei mae Talmon, nei mae Akub, mae igre mala reireghi gna chogho te au gobi lepogna Sugablahi te au namo rhedi grengathare. 26Mae igre neke loku kani teke mae pris biꞌo teku mae Joeakim thugna mae Jesua, gragna mae Josadak, nei ka narane teke gavana mae Nehemaea, nei ka narane gna Pris Esra, mae ihei teke velepuhigna nogna Vetula God.
Mae Nehemaea neke fablahi gringni gna namono na
27Kate tarabana ghehati te mala fablahi gringni gna namono biꞌo Jerusalem gne teuna, mare tei ne hirodi hatimare mae Livaet ka namonodi re, mala mei Jerusalem ka narane biꞌo igne. Mare mei mala koje kilo fnakno nei mala koje ka simbol nei ka thua nafnata gita. 28Mae Livaet te koje ka Sugablahi na igre mare au ka namono rhegna Jerusalem, mare jaola mei ka narane biꞌo igne. Mare mei funudi ka namono rhegna Netofa, 29nei Bet-Gilgal, nei Geba, nei Asmavet. Mae te au ka kwaea na igre neke ei namono ikodi faligohoni Jerusalem, mala tangomana mare te au namo ka Sugablahi igne. 30Aonu mae pris nei mae Livaet teu igre ne fagaedi thedi ka tathagna God, eghuteuna ke leghugna igne, naiknogna namono na, nei gringni thina na, baludi grengatha re mala jaola gae ka tathagna God.
31Iara neke chekedi mae biꞌodi Juda igre mala kafe haghe ke kligna gna gringni igne. Eghuteuna iara ne vavahi phei tothoghei mala koje kilo fnaknoni God. Tothoghei ulu lahu na tei ke mata leghu nabrou tei ka Grengatha mala Koko Chara na. 32Mae Hosaea ne tei ke leghugna tothoghei ululahu igne ka khoje na, balugna kaisei vido ka hatimare mae biꞌodi Juda. 33-34Mae Asaraea, mae Esra, mae Mesulam, mae Juda, mae Benjamin, mae Semaea, nei mae Jeremaea, mare jaola ne tei ka tothoghei igne. 35Ke leghudi mae igre, keha mae pris te ifu trampet ne tei ke leghu. Kaisei ka mae igre mae Sekaraea, thugna mae Jonatan. Mae Jonatan, thugna mae Semaea, thugna mae Matanaea, thugna mae Mikaea, thugna mae Sakua, nei thugna mae Asaf. 36Kheragna mana re nanghadire, mae Semaea, mae Asarel, mae Milalae, mae Gilalae, mae Mai, mae Netanel, mae Juda, nei mae Hanani, mare tei ke leghugna mana. Mae igre pala glepo mala koje, jateula King Devet nogna mae gloku God tifa ia eghu, mana neke farirhiudi hatimare mae Livaet mala lalahu ka glepo igre. Pris Esra, mae velepuhi gna nogna Vetula God igne, mana tei ke ulugna tothoghei igne. 37Kate tei te posa mare ka Grengatha Glokha Khoꞌu na, mare apla ne haghe ka lada te haghe ka vido namono tifa te kiloni mare nogna Namono Devet. Aonu mare tei ne salaꞌu ka nogna suga biꞌo King Devet tifa igne, aonu mare ke figri ke tagrugna gringni thina igne ke maghati namono te au tagna Grengatha Khoꞌu na.
38Fapea tothoghei mae mala koje igne, ne haghe ke tagrugna gringni thina igne ne tei ke raru. Iara balugu keha naikno ne tei ke leghudi mare. Ghehati tei ne salaꞌuni thoa vido aheva te mala kuki bret mare na, mala tei thokeni Gringni Krepa na. 39Aonu ghehati tei ne salaꞌuni Grengatha Efrem, nei Grengatha Jesana, nei Grengatha Sasa, nei nogna Thoa Hananel, nei Grengatha gna Gobi, tei posani Grengatha Sipu. Aonu ghehati nolo ne tei ne gnafa rhegna nodi Grengatha mae Greireghi.
40Aonu phei tothoghei igre koje ne kilo fnaknoni God ne mei posa ke ulugna nogna Sugablahi God na. Iara baludi keha mae biꞌo, ghehati jaola ne tei ka nomi vido re ka Sugablahi na. 41Aonu mae pris re ifu trampet ne mei ka nodi vido re. Nanghadire, mae Eliakim, mae Masea, mae Miniamin, mae Mikaea, mae Elioenae, mae Sekaraea nei mae Hananaea. 42Keha mae pris teke mei ke leghudi mare re nanghadire, mae Masea, mae Semaea, mae Eleasa, mae Usi, mae Jehohanan, mae Malkaeja, mae Elam nei mae Esa. Mae Jesrahaea te batudi mare ka nodi khoje mare na.
43Ka narane igne, ghehati neke edi kmana fafara, eghuteuna ghehati te gnafa na thofno glealeꞌa fara, naugna God neke faglealeꞌa ghami ghehati. Goro gaꞌase nei goro sua teure jaola ne glealeꞌa, eghuteuna ghehati te gnafa na glealeꞌa ne uareghe tongana, iheire te au teu deleire tangomana te nomhi ghami ghehati na.
Hatimare mae Livaet igre ne salo unha teke hata mei naiknore ka Sugablahi na
44Ka narane igne, mare ne vahini kaisei tothoghei ka hatimare mae Livaet mala fiofiloni chogho stoa ka Sugablahi na. Jare te lilisei mare gano majaghani teke hata mei ka nagare nei fabothodi nodi gobigna lepore teuna. Glepo igre maladi hatimare mae pris nei hatimare mae Livaet, ka puhi igne mare tangomana te au ghedi gano nei glepo teuna, leghuni unha te chekeni ka nogna Vetula God na. Mae Livaet igre, mare jifla tei ka nagare te au faligoho ka namono na igre mala salo glepo igre, nei hata mei ka chogho te mala lilisei glepo ka Sugablahi na. Naiknodi Juda igre thofno kelitadi fara te eni igne, naugna mae pris nei mae Livaet teu igre mare loku fakeli fara. 45Mare eni gloku igne mala tangomana naikno nei glepo teu igre te gae ka tathagna God na, mare jaola edi keha nakhapru biꞌo teke chekedi God mala edi mare tekure. Eghuteuna mae Livaet gre te koje ka Sugablahi na baludi mae Livaet te reireghigna grengathagna ka Sugablahi na, mae igre jaola mala loku fakeli, leghuni nodi vetula King Devet ghe King Solomon tifa ra. 46Ka naranedi King Devet ghe mae Asaf tifa igre, mare neke au mae lida te mala koje te kilo fafnaknoni God nei mala cheke fakelini mana. 47Eghume, ka naranegna Serababel nei ka naranegu iara mae Nehemaea teku igre, naiknodi Israel igre neke hata neke mei gano leuleghu narane mala toghodi mae te koje ka Sugablahi na, nei maladi mae te reireghi grengathagna Sugablahi na. Eghuteuna naiknore jaola namha glepo te keli ranghidi mae Livaet. Eghuteuna mae Livaet jaola tufa vidogna unha teke hata mare na maladi mae pris teke karha mei ka vikegna Eron, leghuni unha te chekeni ka nogna Vetula God na.
13Mare ne kuru fajifladi iheire te theome maedi Israel
1Ka narane igne naiknore mei ne khapru, eghuteuna mare ne iuꞌiju fabiꞌo nogna Vetula mae Moses na mala tangomana naiknore te kafe nomhini. Kate nomhini igne, mare laseni te theo kaisei ka vikegna Amon, ba ka vikegna Moab te au nodi nolaghi te mala gnokro baludi mae Israel ka nogna nakhapru God na. 2Naugna naiknodi Amon nei Moab teu igre neke theome tufa gano nei khoꞌu eghu ka kuꞌemi ghehati teke tei salaꞌu ka nodi namono mare tifa ra, nu mare neke folini mae Balam mala cheke mana ka God mala thokei mei puhi biꞌo ke klignadi mae Israel. Neuba, nomi God ghehati na theome snakreni mae Balam te eni igne. Nu mae Balam neke cheke ka God mala fablahidi nogna naiknore. 3Kate nomhini naiknore Vetula igne, mare ne kuru fajiflani ihei te theome vikegna Israel ka nakhapru igne.
Mae Nehemaea neke fadoglidi puhidi naiknore
4-5Tifa te mei na, Pris Eliasib teke reireghidi chogho te mala lilisei glepo ka nogna Sugablahi God na igre, eghuteuna mana kheragna mae Tobaea. Aonu mana snakreni mae Tobaea mala hata kaisei chogho biꞌo ka Sugablahi na. Chogho igne neke sughu lilisei glepo blahi mare tagna. Nafnata glepo teke lilisei mare jare na igre: famane flaoa, nei insens, nei keha glepo mala tarai. Chogho igre jaola au wit, nei waen, nei oliv oel teke hata teke mei naiknore ka hatimare mae Livaet, nei ka hatimare mae te koje, nei ka hatimare mae te reireghi grengatha. Chogho igre mala jaola lilisei ghedi gano mae pris.
6Iara neke theome au neku Jerusalem kate thoke mei puhi igre, naugna iara neke figri ka kantri Pesia mala tei filoni King Atasekses. Ka narane igre mana king gna Babilonia nabagna tolufulu phei finogha. Ke leghudi igre iara neke toreni king mala snakre ghau mana mala ke figri Jerusalem, eghuteuna mana snakre ghau iara mala teke figri na. 7Eghuteuna ka narane teke pulo mei iara Jerusalem igne, naiknore ne toutonu ka iara eigna puhi te diꞌa te eni mae Eliasib te snakreni mae Tobaea te au ka kaisei chogho ke lamnagna vido blahi te au nogna Sugablahi God igne. 8Iara diꞌatagu fara ne tei ka chogho igne ne koko fakosi ne hui nogna gobigna lepo mae Tobaea re ka vido blahi igne. 9Eghuteuna iara chekedi hatimare mae pris gre neke fablahi chogho igne mala gae ka tathagna God na. Aonu iara chekedi mare mala hata glepo te mala loku ka nogna Sugablahi God na baludi famane flaoa nei insens teu igre, neke lisei fapulo ke lamnagna chogho igne.
10Iara jaola nomhidi mae Livaet nei mae mala koje ka nogna Sugablahi God na teu igre jifla Jerusalem neke figri ka namonodi re mala loku ka nagare, naugna naiknore theome tufa ghedi gano mare. 11Aonu iara ne cheke faheta ka hatimare mae mala baubatu igre, ne cheke eghu ka mare, “Naugna unha si ghotilo te theome fiofiloni nogna Sugablahi God gnea?” Aonu iara ne kilo meidi hatimare mae Livaet igre neke lisei fapulodi ka nodi glokure mala ke loku fapulo mare.
12Aonu naikno te gnafa Juda igre hata neke mei fabothodi wit nei waen majaghani, nei oliv oel teu igre neke lilisei ka chogho te mala liliseidi glepo igre ka nogna Sugablahi God na. 13Iara vahidi Pris Selemaea ghe mae Sadok mae velepuhigna nogna Vetula God, nei kaisei mae Livaet, nanghagna na mae Pedaea mala fiofilodi chogho igre. Eghuteuna iara vahini mae Hanan thugna mae Sakua, gragna mae Matanaea mala toghodi mare. Iara vahidi mae igre, naugna mare tangomana te eni puhi te doglo na. Nodi gloku mare na mala tufa fakeli glepo blahi igre ka kheradi re.
14Nogu God, ghatho ghau nei thosei ghatho ihodi unha gloku te keli te edi iara ka nou Sugablahi igne, nei iara fadoglidi puhi te mala tufru soru nigho iagho.
15Ka narane tuare iara filodi naiknodi Juda igre loku ka narane Sabat. Keha naiknore hata grep, eghuteuna tapla ke klignadi mala ei waen. Eghuteuna kehare mala hata mei gano nei waen, nei grep, nei fig, nei keha soasopai glepoi eghu, eghuteuna lilisei ke kligna dongki mala hata tei Jerusalem mala foli. Naugna igne, iara ne cheke faheta eghu ka mare, “Ghotilo thosei foli glepo tuare ka narane Sabat!” 16Eghuteuna iara jaola filodi naiknodi ka namono Taea te au Jerusalem, naikno igre hata mei sasa nei soasopai nafnata glepo ka narane Sabat mala foli ka naiknodi Juda. 17Aonu iara diꞌatagu fara ne cheke faheta eghu ka mae mala baubatudi Juda gre, “Filo si ghotilo! Ghotilo la goigoni narane Sabat igne la jateula fiti narane ra lau kolho. 18Tifa na kuꞌeda tahati ra neke enila nafnata puhi igne, eghuteuna God neke diꞌatagna fara ka mare neke goigoni namono igne. Gognarona ghotilo la eni puhi igne eghuteuna God thono diꞌatagna fara ka tahati.”
19Ka grafi ame fufunu nga narane Sabat na teuna, kate theome agha naprai ka grengathagna namono Jerusalem igne, iara chekedi hatimare mae greireghi grengatha igre mala bobotho grengathare, eghuteuna thosei tothora grengatha igre ghilei gnafa narane Sabat na. Aonu iara lilisei keha nogu mae gloku mala fiofilodi grengatha igre, mala theome tangomana kaisei naikno te hata maket te tei ke lamnagna namono na ka narane Sabat. 20Keha fata, keha mae bisnis gre hata mei fofoli ka naiknore soasopai thua nafnata glepo, eghuteuna mare thuru ke kosigna gringnigna namono na ka bongi te fufunu gna narane Sabat na. 21Iara filodi mare ne cheke faheta eghu ka mare, “Naugna unha si ghotilo te mei thuru ka vido igne ka narane Sabat gnea? Tei nomi. Jame teke pulo mei ghotilo jateula igne teuna, iara ginauna brue tei ghami ghotilo ka vido igne.” Funu ka narane igne, mare neke theome pulo mei ka narane Sabat na. 22Iara cheke ka hatimare mae Livaet mala tei fagaedi thedi ka tathagna God. Gnafa teuna, mae Livaet mala reireghi grengatha igre tei ne filo ka grengatha tuare, mala laseni naiknore te leghu fakelini vetulagna narane Sabat gne ba theo.
Nogu God, naugna glepo igne iara jaola ne eni igne, ghatho ghau nei keli ranghi ghau eghu iara, naugna iagho ne ghatho tahu ghau iara fara.
23Keha glepo te filoni iara ka narane igne. Ulu lahu na, kmana maedi Juda tolaghi ka gaꞌasedi Asdod, nei Amon, nei Moab. 24Eghuteuna keha thudi mare igre theome lase cheke ka chekegna Juda. Keha ka mare cheke ka chekegna Asdod, eghuteuna keha ka mare cheke ka keha nafnata chekei. 25Iara cheke faheta ka naikno igre ne kilo mei puhi biꞌo mala thokedi mare. Kehare iara puphuri, eghuteuna kehare iara korho koko khakladire mala mamaja nodi mare. Iara huhurudi mare mala nhaꞌa cheke ka nanghagna God, mala thosei snakredi mare thudi gaꞌasere mala tolaghi ka thudi nalhaꞌu mae bongihehe, eghuteuna mare mala thosei hata thudi gaꞌase naikno bongihehe igre mala tolaghi ka thudi nalhaꞌu mare re. 26Eghuteuna iara neke cheke eghu ka mare, “Naugna tifa na nafnata gaꞌasedi delei igre teke batuni Solomon king gna Israel gne ka nakhibo. Mana kaisei mae king te biꞌo lahu ka mae king te gnafa ka keha kantri are, eghuteuna God na namhani fara mana. Eghuteuna God neke vahini mana mala king frunidi vike te gnafa Israel. Nu neuba, mana khoko ka puhi te diꞌa ka gaꞌase bongihehe te tolaghi mana tadire. 27Te nomhini iara na ghotilo jaola edi nafnata glepo te diꞌa igre! Naugna unha si ghotilo te huhughuni noda God ka puhi te tolaghi ka gaꞌase bongihehe grea?”
28Kaisei thugna pris biꞌo Joeada, thugna mae Eliasib, mana tolaghi ka thugna gaꞌase Sanbalat, maegna ka namono Bet-Horon. Ka puhi igne iara neke khi fajiflani mana Jerusalem.
29Nogu God, ghathodi sagho puhidi mare te diꞌa igre, naugna mare ne ei fadiꞌa nogna gloku pris na, eghuteuna mare ne goigoni u nhaꞌa cheke teke eni iagho baludi mae pris nei mae Livaet.
30Eghume gognarona iara faklinodi mae pris nei mae Livaet ka tathagna God na eidi gobigna lepo teke theome mei funudi ka God, eghuteuna iara lisa lao ka mare mala eni nodi gloku na. 31Iara chekedi naiknore mala hata mei gaju mala gahu fafara ka soasopai narane ka finogha na mala loku mae igre. Eghuteuna iara chekedi naiknore mala hata mei gano saro ulu ka nodi nagare re, mala fei ghedi mae pris nei mae Livaet nei keha glepoi langau eghu te nabadi mare.
Nogu God, ghatho ghau nei keli ranghi ghau eghu.