Hibru

Letas Ranghidi Mae Hibru

Thoutonu kmo’ei eigna buka igne

Keha naiknore te ghathoni na jame mae Pol ngala teke rioriso gna na letas igne. Kehare te ghathoni na jame mae Banabas ba mae Apolosi, eghume ninhigrana ranghi ghita te laseni mae ihei teke rioriso gna na letas igne.

Mae igne neke riso tei letas igne ka mae Jiu tela naikno khiloauhi re. Keha nangha te laseni tahati eidi mae igre na naiknodi Hibru. Jau Sugablahi Jerusalem na au ngala jare kani teke rioriso gna letas igne, jau neke rioriso ke ulugna finogha 70.

Mana riso tei letas igne mala kegra heta naikno khiloaure ka nodi fatutuani na. Mana cheke ka mare mala laseni mae Jisas Kraes ngala te fatakle ranghi ghita God na.

Tutuani, mae Jisas neke kegra heta fabrahu kani teke papara na, eghuteuna Thugna God na au fabrahu tifa tifa. Naugna mana te Thugna God na, mana thofno mae biꞌo fara uludi hatimare mae profet tifa ra, hatimare mae engel, nei mana jaola uluni mae Moses. Eghuteuna God neke chekenihi, Jisas mae pris biꞌo na ginauna au fabrahu tifa tifa, eghuteuna mana mae biꞌo fara uludi mae pris biꞌo te gnafa tifa ra eghu.

Ka nogna gloku mae Jisas na jateula mae pris eghu, mana ngala tangomana te fakarhidi naiknore mala thofno snagla ka nakhibo ba thofno snagla ka glehe. Eghume, fafara tifa ra thotoghalegna kolho unha te eni mae Jisas na.

Leghu lahu na, mae ihei teke rioriso gna letas igne mana cheke ranghidi naikno khiloaure mala kegra heta ka nodi fatutuani na, jateula hatimare mae biꞌo tifa ra eghu. Neuba naiknore ne paradi mare, mana cheke faheta fara ka mare mala kegra heta ka nodi fatutuani na.

Keha vido ka letas igne

Jisas au nolaghi biꞌo salaꞌudi mae profet nei mae engel: 1:1–2:18

Jisas mae biꞌo salaꞌudi Moses ghe Josua: 3:1–4:13

Jisas thofno mae Pris biꞌo: 4:14–7:28

Nogna nhaꞌa cheke Jisas na biꞌo salaꞌui: 8:1–9:22

Nogna fafara Jisas na biꞌo salaꞌui: 9:23–10:39

Te fatutuani ka God na keli fara salaꞌui: 11:1–12:29

Cheke te mala kegra heta naiknore: 13:1-25

1

Mae Thugna God mei ne toutonuni chekegna

1Tifa na God neke vahidi keha mae profet mala cheke ranghidi mae ku’edara. Mana neke cheke ka mare kmana fata nei kmana nafnata puhi. 2Nu gognaro na kau narane leghu lahu igre, God ne kuruni mae Thugna mala cheke ka tahati. Eghuteuna, vahini mae Thugna mala hohoro u nauthoglu igne, nei mala khotodi mana gobigna lepo fateo te au ke lamnagna. 3Mae Thugna na ne fathakleni u siasigla gna God. Eghuteuna mana ngala te thofno hata puhigna God na. Mana ne loku fodu gobigna lepore kau chekegna te nolaghi. Ke leghugna te hata fadelei mana u nakhibodi naiknore, mana ne gnokro soru kau sape nafnakno kligna ka khame nhetagna God mae ihei te nolaghi fara. 4Eghume, gognaro na mae Thugna kaisei mae biꞌo fara ke uludi hatimare mae engel. God jaola neke tusu ranghini mana kaisei nangha te biꞌo fara ke uludi hatimare mae engel.

U Thugna God na mae biꞌo ke uludi engel re

5Igne tuani fara, naugna God neke theome cheke eghu ka kaisei mae nogna engel unha teke cheke eghu mana ka mae Thugna na,

“Iagho mae Thugu iara,

funu gognaro gne iara mae Kmamu iagho.”1:5 Sam 2:7.

Nei jaola, God neke theome cheke eghu ka kaisei engel,

“Iara ginauna Kmagna mana,

eghuteuna mana ginauna mae Thugu iara.”1:5 2Sa 7:14; 1Kr 7:13.

6Kate kuru meini God thofno mae Thugna ulu lahu kau nauthoglu igne, mana ne cheke eghu,

“Nogu engel iara gre mala kafe pogho soru ke ulugna mana.”1:6 Diu 32:43.

7Igne unha teke chekeni God eidi hatimare mae engel,

“God neke hohoro nogna engel re mala jateula nuri,

nei nogna mae glokure jateula deudeplu khaꞌaghi.”1:7 Sam 104:4.

8Nu God neke cheke eghu agne eigna mae Thugna,

“God, nou sape nafnakno iagho na au fabrahu tifa e tifa!

Iagho ginauna na funei frunidi nou naiknore ka puhi te keli nei doglo.

9Iagho magnahaghei unha glepo te doglo nei theome magnahaghei unha glepo te diꞌa.

Eghume nou Lord God neke vahi nigho nei tusu ranghi nigho nafnakno te biꞌo nei gleale’a te uluni nodi gleale’a iheire te au balumu.”1:9 Sam 45:6,7.

10God ne cheke eghu langau,

“Lord, ka fufunu gna ia iagho neke hohoro u nauthoglu igne.

Eghuteuna maloa gne neke hohoro ka khamemure.

11Glepo igre ginauna na ari theo nafudi nu iagho ginauna na au fabrahu.

Nauthoglu nei maloa teugre ginauna na diꞌa jateu pohe eghu.

12Iagho ginauna na lolhopo glepo igre jateula phoko ba jateula pohe te thona eghu mala ke tughu majaghani.

Nu iagho themu na kaisei nanaba fabrahu theome ke tughu, eghuteuna karhamu iagho na ginauna na theo ka huigna.”1:12 Sam 102:25-27.

13Eghuteuna God neke theome cheke eghu ka kaisei mae engel unha teke cheke eghu mana ka mae Thugna na,

“Iagho gnokro agne fei nhetagu,

mala ghilei tapla sorudi iara nou mae naoka iagho gre ke parigna nou nolaghi na.”1:13 Sam 110:1.

14Mae unha si engel grea? Mare khogla tharunga kolho, mala loku ranghini God. Eghuteuna God kurudi mare mala toghodi iheire te athini u thofno karha na.

2

Puhi farirhiu

1Eghume tahati famane leghu fakelidi nogna farirhiu mae Jisas Kraes Thugna God teke nomhidi tahati ra, mala thosei jateula mola te elo tafri ka nuri ia eghu noda fatutuani na. 2Naugna nogna farirhiu God teke cheke ka mae engel gre tutuani fara. Eghuteuna mae ihei teke theome leghuni ba huhughuni nogna vetula God na, God neke thono fateni mana eigna unha teke eni mana na. 3Eghume, te theome ghatho tahuni tahati chekegna God te mala thofno fakarhi ghita na, tahati theome tangomana te fafraini glehe na. Thegna Lord neke kulu cheke eigna u karha igne. Eghuteuna iheire teke thofno nomhini ka thegna mana u cheke igne, mare fatutuani neke cheke eghu ka ghehati, “Thono tuani fara.” 4God jaola neke falalase chekegna te thofno tutuani na ka kmana nafnata fagaglana nei kofubobhoi eghu teke edi mana re. Jaola, mana ne falalase neke tusu ranghidi nogna nolaghi mae Tharunga te Blahi na ka kmana nafnata puhi mala toghoni nodi gloku na, leghuni nogna gaoghatho thegna na.

Mae ihei te mala batu ghita kau karha

5Kate vahini God mae ihei nate funei frunini nauthoglu igne nate mei ginau, mana neke theome chekeni kaisei engel. 6Tahati laseni igne naugna ka u grioriso te blahi na kaisei mae ne cheke eghu ka God,

“God, iara theome laseni ghaoghathogna te ghatho tahudi nei mei toghodi teu iagho naikno kolho gre.

7Iagho tifa na neke nhaꞌa fasoruni mana katha vido ikoi ke paridi engel re.

Nu gognaro na iagho lilisei ke kligna gna mana u nafnakno nei siasigla.

8Iagho tusu ranghini mana nolaghi te mala funei frunidi gobigna lepo fateo ke lamnagna nauthoglu igne.”2:8 Sam 8:4-6.

Te filoni tahati ka grioriso te blahi na, God neke vuavuha naikno mala funei frunidi gobigna lepo fateore. Nu tahati theome filoni ngau naikno na te funei frunidi gobigna lepore. 9Nu tahati filoni mae Jisas! God neke nhaꞌa soruni mana katha vido ikoi ke paridi mae engel re. Nu gognaro na tahati filoni nafnakno nei siasigla ka mana mala tithini mae King naugna mana neke au papara nei lehe tughu ghita gnafa. God neke snakreni igne naugna mana ne namha ghita gnafa.

10God, mae ihei teke vuavuhadi gobigna lepo igre, neke cheke fakelini mana. Mana nabagna te snakreni mae Thugna Jisas Kraes mala au papara. Naugna kate au papara mana igne, God neke fagnafani nogna gloku thegna na ka mae Jisas Kraes, mae ihei tahati te kiloni “Mae mala baubatu ghita kau thofno karha.” God tusu ranghini mae Jisas gloku igne mala tangomana te hata fapulo goro thugna mala au balugna kligna. 11Tutuani fara, mae ihei te faklinodi naiknore ke ulugna God nei naikno te klinore eghu God ngala Kmadi na. Naugna igne mae Jisas ne keli tagna te kilo ghita thabusigna thegna. 12Tahati kafe laseni igne, naugna kau grioriso te blahi na mae Jisas ne cheke eghu ka God,

“Iara ginauna na chekedi thabusigure unha te edi iagho re.

Kate khapru te pogho soru nigho naiknore, iara ginauna kilo fnakno nigho balu koje.”2:12 Sam 22:22.

13Mae Jisas jaola ne cheke eghu ka God,

“Iara ginauna na lisa lao ghau thegu ka khamegna God.”2:13 Isa 8:17.

Eghuteuna mana ne cheke eghu la,

“Iara au agne baludi naikno teke tusu mei God ka iara jateula sua teu igre.”2:13 Isa 8:18.

14Naugna tahati naikno kolho, mae Jisas karha mei neke hata thinida mala jateula tahati. Mana neke eni igne, mala ka glehegna na mana tangomana te tapla soruni mae Satan, mae ihei te au nogna nolaghi te mala faleheni naikno na. 15Eghuteuna, mae Jisas neke vuhai naikno mala tangomana te snagla iheire te mhaghuni glehe fabrahu funu tifa. 16Naugna te laseni tahati na mae Jisas gne theome mei mala toghodi u engel gre, nu mala togho ghita tahati vikegna mae Ebraham. 17Naugna igne, mae Jisas nabagna te karha mei naikno mala jateula tahati gnafa, mala tangomana mana te kaisei mae pris biꞌo mala loku ranghini God nei thofno leghuni chekegna mana na. Mana toghodi nei kokhonidi eghu nogna naikno God re ba tangomana te hata fadelei u nakhibodire. 18Eghuteuna gognaro na mae Jisas tangomana te togho ghita tahati naikno te huhuru ghita mae Satan te mala edi glepo te diꞌare, naugna mae Jisas jaola neke au papara kani teke fariuriuni mae Satan mala jafra mana teku na.

3

Jisas mae biꞌo uluni mae Moses

1Uve, kheraguro, God kafe kilo ghami ghotilo gnafa mala nogna naikno blahi mana. Eghume, iara magnahaghei ghami ghotilo te ghathoni mae Jisas, mae ihei God teke kuru meini kau nauthoglu igne mala togho ghita. Mana noda mae pris biꞌo mala togho ghita ka gobigna lepo te fatutuanidi tahati. 2God neke vahini mae Jisas mala edi gobigna lepo te magnahaghedi mana re. Tutuani, mae Jisas neke thofno leghuni u chekegna God jateula mae Moses teke leghuni chekegna God na teke batudi nogna naikno God ra eghu. 3Nu te keli na tahati kafe ghatho tahuni mae Jisas, ke tulao gna mae Moses, jateula ngau naiknore ghatho tahuni mae ihei teke horo gna u suga na, ke tulao gna ghatho tahuni eigna suga na. 4Kmana mae tangomana horo suga eghuteuna thegna God ngala teke edi gobigna lepore. 5Mae Moses mala reireghi fakelini tharaknagna God nei edi unha teke magnahaghedi God re. Nogna gloku mae Moses igne mala toutonuni unha nate chekeni God thogheiro eigna Kraes. Eigna mae Moses kaisei mae gloku kolho. 6Nu mae Kraes Thugna God na, mana pha’u mae te mala reireghini tharaknagna God na nei eni unha te magnahaghei God na. Jame loku famaku tahati noda fatutuani na nei jame jaola gleale’a fabrahu eidi gobigna lepo God nate edi ranghi ghita na, tahati gne thofno tharaknagna God.

Farirhiudi naikno te theome fatutuani

7Mae Tharunga te Blahi ne cheke eghu,

“Gognaro na ghotilo fanomho fakeli ka God kate cheke mana ka ghotilo na.

8Thosei patugama nagnafami are, jateula teke eni mae ku’emi tifa teke huhughuni chekegna God.

Mare neke edi unha te theome magnahaghedi mana re ke lamnagna namono nagou na.

9God ne cheke eghu, ‘Iara neke au baludi mae ku’emi ghotilo ra ke lamnagna namono nagou phiatutu finogha.

Jare hatimare neke fariuriu ghau iara neuba mare filodi kmana kofubobhoi nei fagaglana eghu teke edi iara re.’

10Naugna igne iara diꞌatagu fara ka mare ne cheke eghu,

‘Nagnafadire la tei jafra ka iara. Mare theome laseni nabrougu iara na.’

11Aonu iara diꞌatagu fara ne nhaꞌa cheke eghu,

‘Mare ginauna theome tangomana te mei ka namono teke nhaꞌa cheke iara te mala tusu ranghidi mala gnafa balugu iara!’ ”3:11 Sam 95:7-11.

12Eghume, kheraguro, fiofilo fakeli ghami ghotilo ia, na eghunu tei fajafra gaoghathomire mala theome fatutuani ni mae Kraes nei figri tagruni God mae ihei te nolaghi tulao na eghu! 13Nu fari totoghoi leghu narane. Eni igne gognaro kani au nomi narane ngau ghotilo, mala theo kaisei naikno te dofu nei meglini eghu naoglagna God na ka nogna chaichaghi mae Satan, mae ihei te batudi nagnafada ka nakhibo. 14Eni igne naugna tahati hui mala kaisei balugna mae Kraes, eghu te loku famaku fabrahu tahati u fatutuani teke kulu au ka tahati igne. 15Ghotilo tangomana te eni igne leghuni unha te cheke eghu ka grioriso te blahi na,

“Gognaro na fanomho fakeli ka mana.

Thosei patugama nagnafami are, jateula teke eni mae ku’emi tifa teke huhughuni chekegna God na.

Mare neke fariuriuni mana ke lamnagna namono nagou.”3:15 Sam 95:7,8.

16Iheire si teke nomhini chekegna God na nu patugama nagnafadire me theome leghuni mana teku ia? Naikno te gnafare mae Moses teke baubatudi mala jifla kokoni Ijep. 17Iheire si teke diꞌatagnadi God ka phiatutu finogha igrea? Iheire teke edi glepo te diꞌare teke lehe ka namono nagou na! 18Ka iheire si teke nhaꞌa cheke mana tadi mala theome gnafa balugna teku igrea? Mana neke cheke ka naikno te theome leghudi nogna chekere. 19Eghume te laseni tahati na, mare theome tangomana te thoke ka namono te mala gnafa na naugna mare ne theome fatutuani ni God.

4

Gnafa balugna God

1Tutuani fara, God neke nhaꞌa soru nhaꞌa cheke igne mala tei gnafa tahati balugna mana. Eghume fiofilo ghitai eghu, na eghunu keha ka ghotilo theome ari thokeni namono mala gnafa na jateula mae Israel tifa ra eghu. 2Tahati la nomhinihi u Nonomho te Keli igne, nei naiknodi Israel tifa re neke nomhi nila. Nu neubane nomhinihi mare u cheke igne, theome toghodi mare kolho, naugna kate nomhini u cheke igne mare theome fatutuani kolho. 3Nu tahati naikno te fatutuani gre tangomana te ruma ka namono mala gnafa na tifa tifa.

“Tahati laseni kaisei namono te thofno tutuani mala gnafa naugna God neke cheke eghu eidi mae Israel,

‘Ginauna na theome tangomana te mei ka namono te au iara na mala gnafa balugu iara!’ ”4:3 Sam 95:11; Hib 4:5.

God ne cheke eghu theome eigna teke theome kulu tarabana mana kaisei namono te mala gnafa na, theo. Namono igne la kulu tarabanahi kate ke loku fagnafa nogna gloku na ka teke vuavuhadi mana gobigna lepo ka nauthoglu gne. Tutuani, nogna gnafa mana na fufunu ka narane tuana tifa tifa. 4Naugna kaisei vido ka buka blahi na, kaisei mae neke cheke eghu eigna fafitu narane na ke leghugna teke vuavuhadi mana gobigna lepo ka nauthoglu igne, “God neke loku fagnafadi gobigna lepore. Kau fafitu narane na, mana neke gnafa.” 5Jaola ka vido tuana tahati filoni mana ne cheke eghu, “Mare ginauna na theome tangomana te mei ka vido te au iara na mala gnafa balugu iara.”

6Naikno teke kulu nomhini u Nonomho te Keli gne mare na theome ruma ka namono mala gnafa na, naugna mare ne theome fatutuani ni God. Nu tutuani fara kehare ginauna na ruma ka namono mala gnafa na. 7Eghume tahati laseni God neke vavahi kaisei narane te kiloni mana, “Gognaro”. Naugna ka finogha kmana te sala’u ra, God neke vahini mae Devet mala toutonu eigna narane tuana. Mana ne cheke eghu,

“Gognaro fanomho fakeli ka mana kate cheke mana ka ghotilo na.

Thosei patugama nagnafami are.”4:7 Sam 95:7,8.

Ghotilo iu’ijunihi igne. 8Te laseni tahati na mae Josua neke theome batudi kuꞌeda tahati re neke tei ka vido mala gnafa na, mala gnafa balugna God. Tahati laseni igne naugna ke leghugna igne God neke cheke eigna keha narane nate mei ginauna. 9Eghume tahati tangomana te mala gnafa jateula God teke gnafa ke leghugna teke vuavuhadi gobigna lepo ka nauthoglu gne eghu. 10Eigna ihei te ruma te gnafa balugna God na ginauna na gnafa ka nogna gloku na, jateula God teke gnafa ke leghugna teke hohoro gna nauthoglu gne. 11Tahati fariuriu fara mala tei thoke ka namono igne mala gnafa tifa tifa balugna God. Na eghunu jateula teke edi mae tifa teke patugama ra eghu keha naikno ka tahati te figri tagruni God na, naugna mare neke theome thokeni namono tuana.

12Chekegna God na karha nei fodu kau nolaghi. Thono fnonu piepile fara jateula u naflahi kavara eghu. Thono churu tei fara lamna ka gaoghathogna nei karhagna eghu naikno na. Chekegna God na tangomana te ruma te fatedi unha te au ka gaoghathodi nei nagnafadi teu naiknore jateula u naflahi kavara te thono tei lamna farihotei thududi nei nhubragna teu mana re. 13Eghuteuna theo kaisei glepo kau nauthoglu gne tangomana te poru ka God. Gobigna lepore kakhana ngala ka mana. Eghuteuna kaisei narane tahati ginauna na chekedi ka mana unha teke edi tahati re.

Mae Jisas noda pris biꞌo tahati

14Eghume, tahati mala loku famaku ka noda fatutuani na. Naugna tahati au kaisei noda mae pris biꞌo te togho ghita. Mae pris biꞌo igne mae Jisas Kraes Thugna God tela haghehi kligna. 15Noda mae pris biꞌo na lase ghita te nigra na. Ka teke au ka nauthoglu gne, mana neke thoke nila fariuriu ka nafnata puhi te kmana jateula tahati neku, nu mana neke theome eni kaisei najafra eghu. 16Naugna igne tahati thosei mhaghu te mei ka God Kmada mae ihei te kokhoni ghita. Mana ginauna na kokhoni ghita nei lolokeli ghita, eghuteuna mana ginauna na tusu meini nogna namha te mala togho ghita ka vido te magnahaghei tothogho na.

5

Jisas mae pris biꞌo

1God tangomana te vavahi mae pris biꞌo maladi naiknore. Mana kegra ke ulugna God mala kilo fnaknoni mana balu fafara mala hata fadeleidi nakhibodi naiknore. 2Mae pris biꞌo na mala kokhonidi nei toghodi eghu iheire te loku jafra naugna mare theome laseni unha te eni fadiꞌa na. Mana eni igne naugna mana thegna na jaola nigra ke ulugna God. 3Naugna te nigra na mana nabagna te fafara ka God mala atha fadeleidi God nakhibogna thegna re, nei jaola fafara mala atha fadelei nakhibodi naiknore. 4Kaisei glepo te mala ghathoni tahati na, theo kaisei naikno te vahini thegna te mala mae pris biꞌo na. Nu thegna God ngala te tangomana te mala vahini mae ihei te mala mae pris biꞌo na, jateula ngau God teke vahini mae Eron tifa ia eghu.

5Mae Kraes jaola neke theome vahini thegna mala hata u nafnakno te mala kaisei mae pris biꞌo na, theo! Nu God neke vahini mana neke cheke eghu ka mana,

“Iagho mae Thugu iara,

funu gognaro iara mae Kmamu iagho.”5:5 Sam 2:7.

6Nei kaisei vido kau grioriso te blahi na neke cheke eghu,

“Iagho kaisei mae mala pris fabrahu tifa e tifa jateula mae Melkisedek.”5:6 Sam 110:4.

7Kate au nga tekeu mae Jisas ka nauthoglu gne mana neke tarai balu tanhi fabiꞌo ka God Kmagna mae ihei tangomana te mala toghoni mana te mala theome lehe na. God neke nomhini nogna tharai mana na, naugna mae Jisas neke loku leghuni nagnafagna God na nei ghatho tahuni eghu mana. 8Neuba mae Jisas ne thofno Thugna God, kate au papara na mana laseni te leghuni mae Kmagna na. 9Kate loku fahui mana unha teke magnahagheni God na, mana mala au fabrahu mala fakarhidi naikno te gnafa te leghuni mana re. 10Eghuteuna God neke vahini mae Jisas mala kaisei mae pris biꞌo jateula mae Melkisedek.

Farirhiu eigna te figri tagruni God

11Kmana glepo ghehati te romi chekedi ka ghotilo eigna mae Melkisedek, nu ninhigrana fara te famane ruruthadire eghu, naugna ghotilo theome tangomana te ghosei te lasedire glepo igre. 12Ghotilo naikno khiloaumi funu tifahi, eghuteuna ghotilo jame nabamihi te velepuhi na. Nu nabagna na kaisei mae ke pulo mei mala farirhiu ghami ghotilo eidi glepo ulu lahu teke nomhidihi ghotilo eigna mae Kraes. Ghotilo jateula sua te chuꞌu teu kolho te theome naba te ghamu gano te maku ia eghu puhimire. 13Mae ihei te magnahaghei chuꞌu na, mana khogla jateula mae sua eghu kolho. Naikno tuana theome filo glanidi ngau kolho u farirhiu eidi unha te keli ba unha te diꞌa. 14Nu ihei te ghamu gano te maku na mana jateula mae tela biꞌohi eghu. Nafnata naikno tuana au fabrahu tagna gaoghatho te keli mala laseni unha glepo te keli ba unha glepo te diꞌa.

6

1Naugna igne tahati mala tei faꞌulu ka farirhiu jateula gano te maku eghu eigna mae Kraes te nabadi goro naikno biꞌo. Eghuteuna lisa lao u nafnata farirhiu eigna mae Jisas Kraes jateula chuꞌu teu te nabadi goro sua kolho. Na eghunu farirhiudi koba tahati unha teke edihi tifeiro ra eghu. Tulao, lisa laodi u nafnata farirhiu te mala hogri nagnafa eidi glepo te mala batu ghita kau glehe, nei farirhiu te mala fatutuani ni God 2nei eidi puhi apublahi nei eigna taofi nei eigna kegra fapulo ka karha, nei eigna u fate ka narane leghu lahu. 3Theo, tahati ginauna na farirhiu glepo te majaghani gognaro gre naba te lasedi goro mae biꞌo, eghu te thofno snakreni God te mala eni tahati na.

4Naugna keha naikno khiloaure theome tangomana te hogri nagnafa teke figri ka mae Kraes na. Kaisei fata mare neke auhi ka naphaegna God. Mare jaola hatahi unha teke tusu mei God funugna kligna nei mae Tharunga te Blahi la auhi ke lamnadi. 5Eghuteuna mare la filo glanihi chekegna God te keli fara na, nei mare lasenihi nogna nolaghi te mala funei frunidi gobigna lepo ka nogna nauthoglu majaghani God. 6Eghuteuna jame te figri tagru nihi mare mae Kraes na, theome tangomana hila teke atha fapulodi teke mala tughu nakarha na. Naugna mare jateula fapea tupijuruni eghu Thugna God na ke kligna gaju fafatha, nei famamajani ke uludi keha naiknore. 7Keha naiknore jateula u glose te soru nakhete fabrahu tagna ia eghu. Glose tuana karha gano te keli mala toghodi naikno te loku tagna na, gaoghathogna igne naugna God neke fakelini u glose igne. 8Keha naiknore jateula vido glose te kotu phono nei sokiaro teu ia eghu ne theome keli kolho. Ke leghu na God ginauna na tibrini glose tuana nei na nako ka khaꞌaghi.

9Uve, kheraguro, neubane cheke faheta ghehati ka ghotilo, ghehati thofno laseni ghotilo theome leghuni kaisei puhi te diꞌa, nu ghotilo leghu fakelini nogna puhi God te mala fakarha ghami na. 10God theome lolodiadi nei theome ghatho ihodi nomi gloku te keli nei nomi namha eghu ghotilo ranghini mana ka teke toghodi ghotilo nogna naiknore. Eghuteuna mana ginauna ghathoniu ngala te toghodi fabrahu ghotilo re na taba ghami ghotilo.

Nogna nhaꞌa cheke God na tutuani

11Ghehati magnahaghei ghami fara ghotilo hui te mala loku famaku ka nomi fatutuani na ghilei thoke mei narane leghu lahu na. Ka narane tuana ghotilo na athini unha teke ghatho branani ka nagnafami na. Thosei babaꞌo. 12Ghehati theome magnahaghei ghami ghotilo te thodo, nu ghehati magnahaghei ghami ghotilo mala jateula iheire teke fatutuani ni God nei ofo balu rouronu. Mare ginauna na athini unha God teke nhaꞌa cheke ranghidi.

13Theo kaisei mae te au nolaghi jateula God teuna. Aonu kate nhaꞌa cheke ka mae Ebraham na God ne nhaꞌa cheke ka nanghagna thegna, ne cheke eghu, 14“Tutuani fara, iara ginauna na fablahi nigho, tutuani fara iara ginauna na fathovuni vikemu iagho na.”6:14 Jen 22:17.15Mae Ebraham ne theome babaꞌo ne ofo neu ne ghilei hatini unha teke nhaꞌa cheke ranghini God na.

16Kate nhaꞌa cheke na, mare nhaꞌa cheke ka nanghagna mae ihei te fnakno ke uludi thedi. U nhaꞌa cheke igne falalaseni ka naiknore nodi nhaꞌa cheke na thofno tutuani fara te mala fanograni nafnata cheke te mala magra na. 17Eghume, kate nhaꞌa cheke na, God nhaꞌa cheke kau nanghagna thegna kolho. Naugna mana magnahaghei te famane fadodoglo fakeli ka iheire te mala athini unha teke nhaꞌa chekeni eigna mana theome tangomana te tughu gaoghathogna na. 18Uve, tahati laseni gaoghathogna God na ginauna theome tughu. Eigna mana neke kulu nhaꞌa cheke ka mae Ebraham nei jaola farerheta nhaꞌa cheke tuana kate cheke ka nhaꞌa cheke ka nanghagna thegna. Eghuteuna God na theome tangomana te chaghini naikno na! Eghume, ka phei glepo igre tahati te gnafa na thono rheta fara gaoghathodare. Uve, tahati rikha ari ka God mala reireghi ghita. Gognaro na tahati au noda fatutuani biꞌo te mala athini glepo teke nhaꞌa chekeni mana na. 19Noda fatutuani te mala hata glepo te nhaꞌa cheke God ka tahati igre, jateula kaisei sobo eghu ka nakarhada na mala theome tangomana te thugha na. Naugna tahati fatutuani, tahati tangomana te tei ke ulugna God jateula mae pris biꞌo te ruma ke leghugna pohe biꞌo te mala bobothogna chogho te blahi fara te au ke lamnagna Sugablahi na ia eghu. 20Naugna mae Jisas la kulu arihi jare malada tahati. Mana mala kaisei mae pris biꞌo jateula mae Melkisedek eghu, eghuteuna mana ginauna mae pris biꞌo fabrahu tifa tifa.

7

Mae Melkisedek mae pris biꞌo

1Gognaro gne iara na toutonu ranghi ghami ghotilo eigna mae Melkisedek. Mae Melkisedek gne kaisei mae king ka namono te kiloi Salem, nei mana kaisei nogna mae pris biꞌo God te au kligna. Mae Melkisedek neke ludeni mae Ebraham ke leghugna teke pulo mei mae Ebraham funugna ka vido teke tei magra mana teke falehedi fati mae king baludi nodi mae armi hatimare fati mae king igre. Jare mae Melkisedek thafoni mae Ebraham ne fablahini mana. 2Aonu ka narane tuana mae Ebraham ne fofota gobigna lepo teke hata ka magra re, mana ne tufa ka mae Melkisedek fabothodi glepo tuare. Eghuteuna gaoghathogna u nangha Melkisedek teu igne. Ulu lahu na, “Mae king gna puhi te doglo.” Fapea na, “Mae king gna pharikeli.” Naugna nanghagna namono mana na kiloi “Salem”, ba “Pharikeli”. 3Tahati theome lasedi idogna nei kmagna teu mae Melkisedek re. Nei theola kaisei thoutonu eigna vikegna mana na. Nei tahati theome lase nila niha teke karha mana na, ba niha teke lehegna na. Eghume mana jateula te thugna God eghu mala mae pris fabrahu tifa tifa.

4Te filoni tahati na mae Melkisedek gne kaisei mae biꞌo fara! Naugna mae kuꞌeda Ebraham na neke tufa ka mana fabothodi glepo te hata mana kau magra na. 5Te laseni tahati na mae pris te gnafare karha mei ka vikegna mae Livae kolho. Eghuteuna nogna vetula mae Moses na, cheke ka naiknore mala tufa fabothodi unha te atha gano ba glepo naiknore maladi hatimare mae pris. Hatimare mae pris gre atha gano ba glepo ka naiknodi Israel kolho, eigna neuba mare ne thabusigna jaola vikegna mae Ebraham neu. 6Nu mae Melkisedek gne neuba neke theome jifla mei ka vikegna mae Livae, mana hata glepo ka mae Ebraham. Eghuteuna mae Melkisedek jaola neke fablahini mae Ebraham, mae ihei God teke nhaꞌa cheke ranghini. 7Eghume te laseni tahati na mae Melkisedek gne mae ke ulugna mae Ebraham, naugna mana ne fablahini mae Ebraham. Naugna tahati thofno laseni mae ke biꞌo na fablahini koba mae ke iko na. 8Eidi mae pris te atha kaisei fabothodi gobigna lepo ka naiknore igre, mare mala lehe. Nu te chekeni ka grioriso te blahi na, mae Melkisedek gne mana e karha fabrahu tifa tifa. 9Eghuteuna mae pris ka vikegna mae Livae gre mare tangomana te hata kaisei fabothogna ka naiknore. Nu tifa na mae Ebraham, ku’egna Livae, neke tufa glepo ka mae Melkisedek. Eghume tahati tangomana te chekei mae Livae jaola neke tufa glepo ka mana. 10Naugna ka teke tei mae Melkisedek te thafoni mae Ebraham, mae Livae theome karha ngau, nu mana au ngau ka thinigna mae ku’egna Ebraham.

11God neke tusu lao nogna vetula mae Moses na ka naiknodi Israel. Eghuteuna hatimare mae pris ka vikegna mae Livae gre neke eni nodi gloku na mala toghodi naiknore mala leghuni u vetula igne nei mala au doglo fabrahu ke ulugna God. Nu jame naba te mala fakelidi naiknore ka nodi gloku mare na meuna, mala unha si teke mei kaisei mae pris ke leghu gnea? Tutuani, nodi gloku mare na ne theome naba, naugna igne kaisei pris jateula mae Melkisedek eghu te mei na, theome jateula mae pris ka vikegna mae Eron. 12Eghuteuna, jame teke mei kaisei nafnata pris na, vetula na jaola ke tughu. 13Eigna noda Lord Jisas te chekeni tahati igne mana neke mei ka vikegna mae Juda, neke theome mei ka vikegna mae Livae. Eghuteuna, theo kaisei naikno ka vikegna mae Juda teke atha gloku pris tifa na. 14Naugna tahati lasenihi, mae Jisas igne neke karha mei ka vikegna mae Juda. Eghuteuna mae Moses neke theome chekeni kaisei glepo eigna vike tuana kani teke cheke eidi mana hatimare mae pris.

Mae Jisas jateula mae Melkisedek

15U cheke eidi mae pris igne glola fara ka tahati gognaro na, naugna keha mae pris jateula mae Melkisedek teuna la thakle meihi. 16God neke vahini mana mala mae pris, theome leghuni kaisei vetula eigna vike, nu mana mala mae pris ka nogna nolaghi nei nakarhagna te theo ka huigna. 17Naugna kau grioriso te blahi eigna mana na, God ne cheke eghu,

“Iagho kaisei mae mala pris fabrahu tifa tifa jateula mae Melkisedek.”7:17 Sam 110:4.

18-19God neke atha fadelei vetula gna tifa igne, naugna nogna vetula mae Moses gne theo nolaghi nei theome naba te mala fakelidi naiknore ke ulugna God. Nu gognaro na God ne tothora kaisei nabrou te fatutuani ni tahati na. Nabrou igne keli fara uluni nogna vetula mae Moses. Eghuteuna tangomana te hata gita te ari namo ka God.

20Eghuteuna keha glepo na teuna, God neke nhaꞌa cheke eigna mae Jisas, mana ginauna mala mae pris fabrahu. Kate pris hatimare mae vikegna Livae tifa na, God neke theome eni kaisei nhaꞌa cheke jateula tuana neku ka mare. 21Nu kate pris mae Jisas na, God neke nhaꞌa cheke eghu,

“Lord neke eni kaisei nhaꞌa cheke, eghuteuna mana ginauna theome tughu gaoghathogna na.

Mana ne cheke eghu,

‘Iagho kaisei mae mala pris fabrahu tifa tifa.’ ” 7:21 Sam 110:4.

22Gaoghathogna igne mae Jisas ne fahoroghotoni kaisei nogna nhaꞌa cheke majaghani God teke tusu mei ka tahati. Nhaꞌa cheke majaghani igne uluni u nhaꞌa cheke tiatifa na.

23Keha glepo na igne, tifa na mare kmana mae pris, naugna hatimare lehe neke theome tangomana te eni fabrahu nodi gloku na. 24Nu mae Jisas na karha fabrahu. Eghume, mana theome gnafa te eni nogna gloku mae pris na. 25Naugna igne mana gognaro te haghe na au nolaghi te mala fakarhadi naikno te mei ka God re naugna mare ne fatutuani ni mae Jisas. Mae Jisas tangomana te mala fakarhadi naugna mana karha fabrahu, eghuteuna mana mala taraidi mare ka God Kmada.

26Eghume mae Jisas ngala nafnata mae pris biꞌo te magnahaghei tahati na. Mana mae blahi, mana kaisei mae doglo fara, nei mana theome eni kaisei puhi te diꞌa. Eghuteuna God neke hata fadeleini mana ka iheire te diꞌa nei hata hagheni mana kau nafnakno kligna. 27Mana theome jateula keha mae pris gre eghu. Hatimare fafara leghu narane. Ulu lahu na, mare fafara maladi nakhibodi thedire eghuteuna ke leghu na mala nakhibodi naiknore. Nu mae Jisas theome eni nafnata puhi igne. Naugna mae Jisas neke eni kaisei fafara ngala thinigna thegna na mala hata fadelei nakhibodi naikno te gnafare tifa tifa. 28Tutuani fara, neuba mare neke vahidi mae igre mala mae pris biꞌo, mare theome doglo fabrahu. Eghuteuna God neke vahidi mae igre mala mae pris biꞌo ka nolaghi nogna vetula mae Moses. Nu kate eni God u nhaꞌa cheke majaghani ke leghugna nogna vetula mae Moses igne, God neke vahini mae Thugna mala mae pris biꞌo. Eghuteuna mae Thugna na mala klino fabrahu ke ulugna God tifa tifa.

8

Mae Jisas noda mae pris biꞌo

1Unha te chekeni ghehati na igne: tahati au kaisei noda mae pris biꞌo mala kegra tughu ghita. Mana gnokro fei nhetagna God ka sape nafnakno kligna. 2Mana kegra jateula mae pris biꞌo eghu ke ulugna God ka vido te blahi fara ke lamnagna suga tapuale gna kligna na, teke hohoro thegna God neke theome hohoro naikno.

3Mae pris biꞌo te gnafare hata gloku igne mala fafara nei cheke fakelini God baludi keha nafnata fafara langau. Eghume noda mae pris biꞌo tahati na mana mala eni langau kaisei fafara ka God. 4Jame au mae Jisas baluda ka nauthoglu igne meuna, mana ginauna theome loku jateula kaisei mae pris biꞌo eghu, naugna tahati auhi kmana mae pris ka vikegna mae Livae te mala fafara nei cheke fakelini God teuna, jateula te chekeni ka nogna vetula mae Moses. 5Nodi gloku hatimare mae pris gre jateula u thotoghale gna eghu kolho eigna unha te eni kligna na. Tahati laseni igne, naugna kate magnahaghei hohoro mae Moses suga tapuale igne, God neke cheke faheta eghu ka mana, “Filo sagho! Iara magnahaghe nigho te hohoro gobigna lepore leghuni unha teke falalase ka iagho ka thogele ia.” 6Eghume gloku te eni mae Jisas na biꞌo fara ke uludi nodi gloku keha mae pris gre. Jaola nhaꞌa cheke majaghani hata teke mei mae Jisas funu ka God ka nogna naiknore famane keli fara uluni u nhaꞌa cheke tiatifa na. Eigna kate eni God nhaꞌa cheke majaghani igne, mana ne cheke eghu, “Ghotilo ginauna snori nomi ka glepo te keli uluni nhaꞌa cheke tifa ia.”

7Jame loku fakeli nhaꞌa cheke ulu lahu igne meuna, ginauna theo kaisei nhaꞌa cheke majaghani nate mei ke leghu na. 8Nu God ne filo glanidi nodi najafra naiknore kate theome leghuni mare u nhaꞌa cheke ulu lahu na. Eghume God ne cheke eghu,

“Fanomho fakeli! Narane na la namo meihi,

iara ginauna eni kaisei nhaꞌa cheke majaghani baludi naiknodi Israel nei naiknodi Juda.

9Nhaꞌa cheke igne theome jateula teke eni iara tifa ka mae ku’edi mare kau narane teke atha fajifladi iara ka namono Ijep ia eghu.

Hatimare neke theome leghuni u nhaꞌa cheke teke eni iara tifa ka mare na.

Naugna igne iara neke figri tagrudi.

10Nu igne u nhaꞌa cheke nate chekeni iara ka naiknodi Israel re:

Kate thokei mei narane tuare iara ginauna lilisei nogu vetula na ka nagnafadi nei jaola rioriso ka gaoghathodi.

Iara ginauna nodi God mare, mare jaola nogu naikno iara.

11Ginauna theome tangomana kaisei naikno nate farirhiudi kheradi ba vikedi, ‘Ghotilo mala kafe laseni Lord’,

naugna ka narane tuana mare ginauna kafe lase ghau iara funu ka sua thoke ka naikno biꞌo.

12Iara ginauna kokhonidi iheire te edi glepo te diꞌa eghuteuna iara na hata fadelei nakhibodire.”8:12 Jer 31:31-34.

13Tahati laseni glepo te tiatifa na theo kaisei nogna gloku eghuteuna ginauna theome raugha dofini. God jateula tuana eghu kate eni u nhaꞌa cheke majaghani igne. Tuani fara, mana neke nhaꞌa fadelei u nhaꞌa cheke te tiatifa na jateula glepo te tiatifa ba te thona.

9

Glepo majaghani tughuni glepo te tiatifa

1Kau nhaꞌa cheke ulu lahu na au kaisei vetula maladi iheire te pogho soru ka God nei kaisei vetula eigna vido te mala pogho soru ka God teke horo naikno ka nauthoglu igne. 2Mare kiloni u suga te au ke lamnagna u bara na igne “Suga tapuale”. Eghuteuna chogho ulu lahu te mala ruma naikno na, mare kiloni “Chogho blahi”. Jare ka chogho tuana au kaisei juta, nei kaisei tevo mala lilisei gna u bret blahi na. 3Ke lamnagna suga tapuale igne au fapea chogho na eghuteuna mare lilisei kaisei pohe jare mala fanogra gna grengatha na. Mare kiloni chogho igne “Chogho thono blahi fara”. 4Ke lamnagna u chogho igne mare lilisei kaisei tevo te hohoro ka gol mala gahu insens ka God, nei kaisei bokis fagaglana gna nogna nhaꞌa cheke God na. U bokis tuana ghiha gol ke kosi. Ke lamnagna bokis na, au phei thabasoa teke riso soru God nogna vetula na. Jaola mare tathaji kaisei botol gol, ke lamnagna botol tuana au katha vido gano gna tifa teke mei funugna ka God te kiloi ‘manna’, nei nogna khodo mae Eron te kotu khakla na au la jare. 5Ke tagrugna u bokis tuana au phei thotoghaledi engel te kilodi “Serabim”, fagaglana gna God te au ka vido tuana. U baghidi phei thotoghale igre toku tafruni fofothogna bokis na. Jare hatimare te fuafusa u dadara te mala hata fadelei nakhibodi naiknore. Nu ghehati gognaro na theome tangomana te toutonudi gobigna lepo igre ka ghotilo.

6Kate tarabanahi glepo igre, leuleghu narane na hatimare mae pris ruma ka chogho ulu lahu na mala eni nodi gloku na. 7Nu thegna mae pris biꞌo ngala te ruma ka fapea chogho te blahi fara na. Mana ruma jare kaisei fata kolho ke lamnagna kaisei finogha. Kate eni igne, mana atha balugna dadara buluka nei nanigot mala fafara ka God, mala hata fadelei nakhibogna thegna re, baludi nakhibo teke edi naiknore, naugna mare theome laseni unha glepo te keli na. 8Ka puhi igne, mae Tharunga te Blahi thofno falalase fakeli ka tahati u nabrou te mala ruma kau chogho te blahi fara na, u nabrou igne theome thora ngau, naugna suga tapuale gna tifa igne kegra ngau. 9Igne kaisei thotoghale te mala laseni tahati ka unha glepo te thoke mei gognaro na. U gaoghathogna u thotoghale igne eigna u fafara nei kilo fnakno te edi mae pris ka God igre theome naba te famane fagagaeni nagnafagna naikno te mei ka God na. 10Naugna glepo te gnafa igre puhi eidi gano nei khoꞌu, ba nafnata puhi mala titihi igre maladi thini kolho. Eghuteuna vetula igre mala leghudi tahati ghilei thoke mei u narane God nate tughu ka nhaꞌa cheke te majaghani.

Dadaragna Kraes

11Nu mae Kraes mae pris biꞌo na hata la meihi glepo te keli ka tahati gognaro gne. Mana rumahi ka chogho te blahi fara teke theome horo naikno nei theome nogna nauthoglu igne. U chogho tuana te au ka suga tapuale gna kligna te ulu nei klino ke tulao gna suga tapuale tifa na. 12Mae Kraes ruma kaisei fata ngala ka chogho te blahi fara na, kaisei fata tuana ngala tifa tifa. Mana neke theome atha balugna dadara nanigot ba dadara buluka. Theo. Mana neke hata dadaragna thegna mala fafara! Ka puhi igne, mana tangomana te atha fajifla ghita mala snagla fabrahu tahati ka khamegna mae Satan. 13Tifa na mare neke atha u dadara nanigot nei buluka, nei nakrofugna sua buluka teke fafara mare re. Aonu mare fuafusa ke klignadi naikno te theome gae mala klino ke ulugna God. 14Nu dadaragna mae Kraes na au nolaghi biꞌo fara uluni igne te mala fagae ghita na. Mana neke atha thinigna thegna na mala eni kaisei fafara te klino tughu ghita ka nogna nolaghi mae Tharunga te Blahi te karha fabrahu. Naugna igne dadaragna mae Kraes na ne fagaedi nagnafadare mala theome eni tahati kaisei glepo te batu ghita kau glehe, nu tahati mala loku ranghini God mae te karha.

15Eghume mae Kraes hata ne mei kaisei nhaꞌa cheke majaghani funu ka God ka nogna naiknore, mala tangomana naikno teke kilodi God re mala hata u thofno nakarha te au kligna te theo ka huigna teke nhaꞌa cheke mana ranghidi. Naugna mae Kraes neke lehe mala foli fajifladi naiknore ka glehe eidi nakhibo teke edi mare kate tathaji nga tekeu mare u nhaꞌa cheke ulu lahu na.

16Jame kaisei mae rioriso nhaꞌa cheke maladi keha naikno teke hata kasa nogna glepo mana re ke leghugna te lehe mana na. Ghotilo thofno laseni te lehe tutuani mana na ame hata nga glepo igre. 17Naugna kate karha nga teu mana na, u nhaꞌa cheke igne theo nolaghi gna. Nu kate lehe mana na, naiknore tangomana te leghuni nhaꞌa cheke na. 18Naugna igne, u nhaꞌa cheke ulu lahu teke eni God igne tutuani kolho kate tofa mare dadaradi nanigot nei buluka teke fafara na. 19Ulu lahu na, mae Moses ne kulu rurutha ranghidi naiknore u vetula te gnafa igre. Aonu mana hata khakla sipu te ukru na ne haru ka grege gaju te kiloi “Hisop” ne fabobothu ka dadaradi buluka nei nanigot tela ngigno foduhi ka khoꞌu. Aonu mana ne fuafusa ke kligna gna u buka gna vetula na, eghuteuna ke fuafusa la ke klignadi naiknore. 20Kate fuafusa te gnafa ke klignadi u dadara na, mana ne cheke eghu, “U dadara igne mala farerheta gna u nhaꞌa cheke teke eni God mala leghuni ghotilo teku ia.” 21Jateula tuana eghu mae Moses neke fuafusa u dadara ke tagrugna suga tapuale te blahi na, nei ke klignadi gobigna lepo te blahi te mala loku mare te au ka suga tuana. 22Tuani fara, te mala leghuni vetula na, teke fuafusa mare dadara na thogra glepo te gnafare te mala gae ke ulugna God. Te theome thofa dadara na, God ginauna theome atha fadelei nakhibodi naiknore.

Nogna fafara mae Kraes

23Uve, glepo mala fafara igre jateula thotoghaledi eghu glepo te au kligna igre. Glepo igre nabadi te fuafusa dadara mala gae ke ulugna God. Nu glepo te au kligna gre nabadi kaisei fafara biꞌo ke tulaodi fafara te edi pari igre. 24Mae Kraes theome ruma ka suga tapuale teke hohoro kolho ka khame naikno te thotoghale gna kolho chogho aheva te au God na. Theo. Nu mana gognaro na la rumahi kligna ka vido aheva te au God mala cheke ka God eida tahati. 25Mae pris biꞌo na, ruma ke lamnagna suga tapuale leuleghu finogha. Mana hata balugna dadara buluka, theome dadaragna thegna. Nu mae Kraes ruma jare kaisei fata kolho ne fafarani thegna ka God. 26Jame theome eghu na mana jame au papara kmana fata funu ka vuvuhagna God u nauthoglu igne! Nu mana fathakleni thegna ka nauthoglu igne kaisei fata kolho, ka narane nate theome raugha te gnafa nauthoglu igne. Mana ne fafara thinigna thegna na mala hata fadelei nakhibodi naiknore. 27Naikno te gnafare na kaisei fata lehe kolho, ke leghugna igne God ginauna fatedi mare. 28Eghume, mae Kraes jaola neke fafarani thegna kaisei fata ngala, mala tangomana mana te koko fahui nakhibodi naikno te kmanare. Mana ginauna nake pulo mei ka nauthoglu igne fapea fata. Kau narane tuana mana ginauna na theome mei mala atha koko nakhibo, nu mana mei ka nauthoglu igne mala fakarhadi iheire te ofoni teu mana.

10

Thofno puhi te mala cheke thakleni nakhibo

1Nogna vetula mae Moses igne theome thofno cheke thakleni glepo te tuani na nu jateula thotoghale eghu kolho eigna glepo te keli nate thakle mei ginauna. Naugna igne nafnata fafara te eni koba leuleghu finogha theome naba te faklinodi iheire te mei pogho soru ka God re. 2Jame nafnata fafara igne au nolaghi mala fagagae nakhibodi naiknore kaisei fata ngala meuna, mare jame theome tangomana te fafara koba na, naugna mare ginauna theome tangomana te diꞌanagnafa eidi nakhibodire. 3Nu theome jateula tuana eghu. U fafara te edi mare leuleghu finogha igre, mare toghodi naiknore mala ke ghatho fapulodi koba nakhibodire kolho. 4Naugna te laseni tahati na, u dadara buluka ba nanigot na theo kaisei nolaghi te mala atha fadelei nakhibodi naiknore.

5Eghume, kate mei mae Kraes kau nauthoglu igne, mana ne cheke eghu ka God,

“Iagho theome magnahaghei kaisei mae te hata buluka ba gano te fafara nei kilo fnakno nigho,

nu iagho tarabanahi thinigu iara gne mala fafara ka iagho.

6Iagho theome gleale’a kate gahu tongana buluka na ke kligna olta,

ba keha nafnata fafara te mala hata fadelei nakhibore.

7Eghuteuna ke leghu na, iara ne cheke eghu, ‘God, iara au teu ao, iara tarabana mala eni unha te magnahaghei iagho na,

jateula teke riso mare eigu iara kau buka vetula ia eghu.’ ”10:7 Sam 40:6-8.

8Filo si ghotilo. Ulu lahu na mae Kraes ne cheke eghu ka God, “Iagho theome magnahaghei kaisei mae te hata buluka ba gano te fafara nei kilo fnakno nigho, nei iagho jaola theome magnahaghedi buluka te gahu tongana ke kligna olta ba keha nafnata fafara te mala atha fadelei nakhibo. Nafnata fafara tuare iagho theome gleꞌadi kolho.” Mana ne chekeni igne neuba fafara te edi hatimare mae pris leghuni nogna vetula mae Moses na. 9Aonu mana ne cheke eghu, “God, iara au teu ao, iara tarabana mala eni unha te magnahagheni iagho na.” Ka puhi igne mae Kraes ne hata koko u nafnata fafara tiatifa na neke tughu ka glepo majaghani. 10Mae Jisas Kraes ne eni unha te magnahagheni God na ne snakreni thinigna thegna na ne lehe kaisei fata ngala. Kate eni fafara mana igne, tahati ne klino ke ulugna God.

11Mae pris te gnafare mare eni nodi gloku na ranghini God leuleghu narane. Mare eni koba nafnata fafara igne ngala leuleghu fata na. Nu nafnata fafara igne theome tangomana te atha koko u nakhibo teke edi naiknore. 12Nu mae Kraes neke eni kaisei fafara kolho te nolaghi te mala atha koko nakhibodi naiknore tifa tifa. Eghuteuna ke leghugna igne mana tei ne gnokro fei nhetagna God. 13Mana au jare mala ofoni u narane God nate huju sorudi nogna mae naokare ke parigna nogna nolaghi na. 14Kate fafarani thegna kaisei fata ngala, mae Kraes ne fablahidi naikno teke fagagae thegna igre mala klino fabrahu tifa tifa.

15Mae Tharunga te Blahi na neke cheke ranghi ghita glepo igre thofno tutuani fara. Naugna ulu lahu na mana neke cheke eghu,

16“Iara ginauna na eni nhaꞌa cheke igne ranghidi mae Israel.

Iara ginauna na lilisei nogu vetula na kau nagnafadire,

nei iara ginauna rioriso kau gaoghathodire.”10:16 Jer 31:33.

17Eghuteuna God ne cheke eghula,

“Iara ginauna hata fadelei nakhibore, ba unha najafra teke edi mare.

Naugna igne, iara ginauna theome ghathodi nakhibo teke edi mare re.”10:17 Jer 31:34.

18Eghuteuna kate atha fadelei God nakhibodi naiknore, mae pris gognaro na theome tangomana te fafara fabrahu te mala gnafa nakhibo na.

Tahati mei namo ka God

19Uve, kheraguro, naugna ka dadaragna mae Kraes teke thofa ka glehegna mana ia, tahati au noda nolaghi te mala ruma ka chogho te blahi fara ke ulugna God igne. 20Tahati tangomana te tei ka nabrou majaghani te thoke ka God teke tothora ranghi ghita mae Jisas te karha. Naugna kate fafara thinigna thegna na, mana neke tora u pohe teke fofothogna u chogho te blahi fara na neke ruma lamna. 21Mae Jisas Kraes ngala mae pris biꞌo te mala reireghidi nogna naikno God re. 22Naugna igne tahati mala mei namo ka God balu nagnafa heta nei fatutuani ni fara mae Jisas Kraes. Mana faklinodihi nagnafada nei gaoghathoda te thona. Eghume tahati laseni God na la hata fadeleidihi nakhibodare nei mana la faklino ghitahi ke ulugna thegna. 23Tahati mala kegra haghe balu rouronu kau nonomho te keli eidi glepo te fatutuani ni tahati nate thoke mei ginau. Eghume thosei ghatho peapea naugna God neke kulu nhaꞌa chekehi ka tahati. Mana ginauna edi glepo igre. 24Tahati mala ghaoghathodi koba unha te mala faheta ghita theda kau namha nei gloku te keli. 25Thosei babaꞌo ka puhi salofodu nei tharai, neuba ne thodohi keha naiknore. Tahati fari fahetai mala kegra maku, tulao, naugna u narane mala ke pulo meigna Lord na la namohi!

26Tahati mala edi glepo igre, naugna tahati lasedi glepo te tutuanire. Eghume ihei te heta ka puhi te diꞌa na, ginauna theo kaisei fafara te tangomana nate atha kokodi nakhibognare. 27U naikno tuana ginauna ofo balu mhaghu, naugna mana laseni God ginauna fateni mana. Naikno te tirodi fanomho ka chekegna God na ginauna na gnubra ka khaꞌaghi. 28Mae ihei teke huhughudi nogna vetula mae Moses igre eghuteuna phei mae ba thiloi filoni mana te huhughuni vetula na, naiknore neke theome kokhonini mana. Mare neke faleheni mana. 29Te eghu na, unha nate eni God ranghini mae ihei te filo soruni Thugna God na? Unha nate eni God ranghini mae ihei te filo soruni dadaragna mae Kraes teke horoghoto ka nogna nhaꞌa cheke God na ngala nate fagaeni mana ka nakhibo na? Unha nate eni God ranghini mae ihei te filo soruni mae Tharunga te Blahi te falalase nogna namha na ka mana? Mae igne nabagna na mala au papara fara! 30Tahati laseni God neke cheke eghu, “Iara ngala nate tughu fapulo unha najafra te eni mare na!” Mana jaola neke cheke eghu, “Lord ginauna na fatedi nogna naiknore.” 31Glepo mamhaghuana tulao jame kaisei mae te kegra ka fate ke ulugna God mae te karha na.

32Ghotilo ke ghathoni unha teke eni tifa ia, ka narane teke kulu fatutuani ni ghotilo mae Kraes na. Kau narane tuare neuba neke para ghami fara, ghotilo heta ghemi neke theome mhaghu. 33Ka keha fata naiknore maꞌe ghami ghotilo ke uludi naikno te kmana, ba edi keha puhi te diꞌa ka ghotilo naugna ghotilo fatutuani ni mae Kraes. Eghuteuna keha fatare ghotilo au baludi naikno te paradire. 34Ghotilo diꞌanagnafa baludi keha ka ghotilo te au ka suga sosolo. Eghuteuna kate hata keha naiknore gobigna lepo teke khotodi ghotilo re, ghotilo gleale’a kolho, naugna ghotilo lasenihi glepo te keli fara na ofo ghami ghotilo teu kligna. Eghuteuna glepo igre te au fabrahu tifa tifa. 35Eghume, thosei ghatho peapea naugna God ginauna thofno tabadi iheire te loku famaku ka nodi fatutuani na te ghilei thoke ka narane leghu lahu.

36Kegra famaku mala tangomana ghotilo te eni unha te magnahagheni God na. Eghuteuna kate eni ghotilo unha te magnahagheni mana na, ghotilo ginauna na hata unha teke nhaꞌa chekeni mana na. 37Eni igne naugna grioriso te blahi na cheke eghu eigna igne,

“Mae ihei nate mei na mana ginauna mei.

Mana theome raugha.”10:37 Isa 26:20.

38“Nogu naikno iara te doglo are ginauna athini thofno karha na,

naugna mare ne fatutuanidi nogu cheke iara gre.

Nu te figri tagru mare te theome fatutuani ghau iara na,

iara ginauna na theome keli tagu.”10:38 Hab 2:4.

39Nu tahati gne theome naikno mala figri fapulo mala au ka glehe te theo gnafagna. Theo. Tahati naikno mala fatutuani ni God mala au ka karha tifa tifa.

11

Thofno fatutuani

1Kate fatutuani tahati ka God na, tahati rouronu ka mana glepo teke nhaꞌa cheke mana ka tahati re. Neubane theome filodi neu tahati, tahati lasedi glepo igre la auhi. 2Vikeda tahati tifa ra, mare neke fatutuani ni God eghuteuna God neke keli tagna fara ka mare.

3Tahati fatutuani ni God. Eghume tahati laseni God tifa na neke hohoro u nauthoglu te filoni tahati igne ka chekegna. Mana hohoro gobigna lepo te filodi tahati igre ka unha te theome filodi tahati.

4Tifa na mae Ebol neke fatutuani ni God, naugna igne nogna fafara mana na ne keli fara uluni nogna fafara mae thabusigna mae Kein. Eigna te fatutuani mae Ebol, God filo glani mana kaisei mae te doglo fara eghuteuna God neke cheke fakelini nogna fafara mana na. Neubane lehehi mana tifa, chekegna mana na chekeu ngala ka tahati gognaro gne naugna unha teke eni mana tifa igne farirhiu ghita tahati fabrahu eigna fatutuani ni God.

5Mae Inok neke fatutuani ni God. Naugna igne God neke hatani mana neke haghe kligna. Mana neke theome lehe kolho. Eghuteuna theo kaisei naikno teke filoni mana naugna God la hatanihi mana la tei. Kau grioriso te blahi na, mare neke rioriso eigna mana, au teu mana kau nauthoglu igne, God neke keli tagna fara kau nakarhagna mana na. 6Mae ihei te theome fatutuani ka God na, God ginauna na theome keli tagna ka mana. Naugna mae ihei te magnahaghei mei namo ka God na, mana kulu fatutuani ni God te karha nei jaola fatutuani ni God ginauna na tabadi naikno te hironi mana na.

7Mae Noa fatutuani ni God neke leghuni God ka teke cheke mana eigna u nabritha. Neubane theome filodi unha nate thoke mei ginauna, mana ne leghuni God ne hohoro kaisei mola biꞌo mala fakarhini thegna nei tharakna. Kate eni igne, mana falalase naiknogna nauthoglu gne diꞌa fara. Eghuteuna jaola God te chekeni na mae Noa gne kaisei mae doglo fara ke ulugna God naugna mana ne fatutuani.

8Mae Ebraham neke fatutuani ni God, eigna igne mana ne leghuni God kate kiloni mana mala jifla kokoni nogna namono na mala tei ka keha namono delei, ka vido aheva God nate tusu ranghini mana. Mana jifla ne tei neuba ne theome laseni aheva nate tei na. 9Mana ne fatutuani ni God. Eigna igne mana tei ne au jateula kaisei mae phosa neu ka vido teke nhaꞌa cheke God te mala au mana na. Mana neke au ka suga tapuale jateula mae Isak ghe mae Jekop neku. God neke jaola nhaꞌa cheke ka phiamare langau mala khotogna namono tuana. 10Mae Ebraham ofo mala tei au ka namono biꞌo teke tarabana nei hohoro teku God te kegra maku fabrahu te theo ka grofo gna. 11Mae Ebraham ne fatutuani ni God. Naugna igne, neuba mana ne kuekuꞌehi, eghuteuna Sera khara theo sua hi, God ne tusu lao nolaghi ka mae Ebraham mala kmagna mae Isak. Naugna mana fatutuani ni God na theome ghatho ihoni nogna nhaꞌa cheke na. 12Neubane kuekuꞌe fara mae Ebraham ne namo lehe, naikno te karha ka vikegna mana re kmana fara jateula nathunu kau maloa, ba nusu ka thongna te theome tangomana te kahadi.

13Naikno te gnafa tifa igre fatutuani ni God neke ghilei lehe. Kate au ka nauthoglu igne, mare neke theome hata gobigna lepo God teke nhaꞌa cheke ranghidi. Mare jateula te kegra teu delei te filo lao eghu kolho, eghuteuna mare gleꞌani unha nate thoke mei ginauna. Mare ne cheke eghu, “Ghehati jateula mae phosa eghu kolho kau nauthoglu igne.” 14Iheire naikno te chekedi nafnata cheke tuare, mare cheke thakleni te hironi nodi thofno namono na. 15Jame ghatho fapuloni mare namono aheva teke jifla mei dina meuna, mare jame bligi ranghidi teke figri na. 16Nu mare magnahagheni namonogna kligna na, kaisei namono te keli te uluni nauthoglu igne. Eghume God theome mamaja te kiloni mare nodi God, naugna mana neke kulu tarabanahi kaisei namono biꞌo maladi mare.

17-18Mae Ebraham neke fatutuani ni God. Naugna igne mana neke snakreni thofno thugna kaisei ngala mae Isak mala fafara ka God kate fariuriuni mana. Neuba tifa na God neke nhaꞌa cheke eghu ka mae Ebraham, “Vikemu iagho na ginauna fufunu ka mae Isak,” mae Ebraham neke tarabana mala fafara mae thugna Isak. 19Naugna mae Ebraham fatutuani ni God mae ihei te au nolaghi te mala fakarha fapulodi naikno teke lehehire. Tutuani fara, mae Isak gne jateula kaisei naikno teke karha fapulo neke pulo ka mae Ebraham.

20Mae Isak neke fatutuani ni God. Naugna igne mana neke fablahidi mae Jekop ghe mae Iso eidi unha nate thoke mei ka nakarhadi phiamare nathuꞌu nauriha na.

21Mae Jekop jaola ne fatutuani ni God. Naugna igne, kate namo lehe na mana fablahidi phei thugna mae Josep. Kau narane tuana mana ne loku ka nogna khodo na ne cheke fakelini God.

22Mae Josep neke fatutuani ni God. Naugna igne, kate namo lehe na, mana ne cheke eigna narane naiknodi Israel nate jifla Ijep. Eghuteuna mana cheke ka mare mala atha baludi nhubragnare kau narane nate jifla Ijep.

23Idogna nei kmagna mae Moses gre repa neke fatutuani ni God. Eghume repa neke pophoruni mana lamna suga thilo nhigra ke leghugna teke karhagna na naugna repa filo glanini sua igne famane fara. Jaola repa neke eni igne naugna repa ne theome mhaghuni nogna vetula mae king te chekeni, “Mae sua nalhaꞌu majaghani te gnafare mala falelehe.”

24Mae Moses ne fatutuani ni God. Naugna igne, kate biꞌo haghe na mana ne theome magnahaghei te kiloni neke karha ka thugna gaꞌase mae Fero, mae king gna Ijep. 25Nu mana magnahaghei te au papara baludi nogna naikno God nei theome gleꞌani katha vido kmoꞌei puhi te diꞌa na. 26Mana magnahaghei te au papara malagna Mesia mae ihei God nate kuru mei kau nauthoglu igne. Mana ghathoni naꞌau papara igne ke keli gnai te snori ka dedei fateo gna Ijep. Naugna mana filo faꞌulu kau taba nate tusu ranghini God nathuꞌu nauriha na. 27Mae Moses ne fatutuani ni God ne jifla Ijep. Naugna mana theome mhaghuni te diꞌatagna fara mae king gna Ijep. Nu mana kegra maku, naugna jateu mana la filonihi God mae ihei te theo kaisei naikno te filoni kau tathagna. 28Mana ne fatutuani ni God. Naugna igne, mana ne fufunu narane Gaghamu Ghasa-Polho na. Mana neke cheke ranghidi naiknogna Israel mala fuafusa dadaradi sua sipure ka grengathadi nodi sugare. Ka puhi igne nogna engel God ne falelehe fateo goro sua nalhaꞌu teke kulu karha ka naiknodi Ijep. Eghuteuna theo kaisei sua te lehe ka goro sua nalhaꞌu teke kulu karha ka naiknodi Israel.

29Naiknodi Israel gre neke fatutuani ni God. Naugna igne mare ne kasa ka khoꞌu biꞌo te kiloi “Thongna Ukru” neke nonolo jateula te tei kau glose te khapra neku. Nu kate fariuriu kasa ka khoꞌu tuana, armi gna Ijep mei toku tafrudi ne kafe knoho.

30Tifa na naiknodi Israel re neke fatutuani ni God. Naugna igne mare neke tei falithuini thoa Jeriko kaisei fata kaisei narane eghu nabagna namno narane. Eghuteuna fitu fata ka fafitu narane na. Ke leghugna igne gringni thina teke faligohoni namono Jeriko na ne grofo.

31Kaisei gaꞌase vine, nanghagna na Rehab, neke fatutuani ni God. Naugna igne, kate grofo namono na, naꞌa neke theome lehe baludi naikno te tirodi leghuni God na. Naugna naꞌa neke taji fakelidi phei maedi Israel teke mei efra poru ka namono Jeriko.

32Eghume, na jare ghu gnafa iara. Iara theo nogu narane te mala tonudi ka ghotilo eigna mae Gidion, mae Barak, mae Samson, mae Jefta, mae Devet, mae Samuel nei hatimare mae profet. 33-34Hatimare neke fatutuani ni God. Naugna igne mare neke edi kmana nafnata glepo te biꞌo. Mare magra neke tapla sorudi kmana mae king nei kmana namono biꞌo. Mare neke funei ka puhi te doglo, nei hata unha glepo te keli teke nhaꞌa cheke ranghidi. Naugna igne mare ne fofotho foflodi lion nei falehedi khaꞌaghi te biꞌo fara, eghuteuna nodi naflahi mae te magnahaghei mei falehedi mare re theome thokedi mare. Neuba mare ne nigra, mare ginauna nake nheta. Eghuteuna mare heta fara ka magra ka hatimare mae thara te mei funudi ka namono delei nei tapla sorudi. 35Keha gaꞌase te fatutuani ni God, thudi teke lehere neke karha fapulo. Keha naikno te fatutuani ni God re, mae te naoka ka mare re puridi ne ghilei lehe, naugna mae naokare ne cheke eghu ranghidi, “Ghehati tangomana te fasnagla ghami eghu jame te chekeni ghotilo te theome fatutuani ni God teuna.” Nu mae fatutuanire ne cheke eghu, “Theo fara! Ghehati theome magnahaghei te leghuni nomi vetula ghotilo na.” Mare magnahaghei te karha fapulo ka glehe te mala au fabrahu balugna God kligna. 36Keha naikno te fatutuani ni God re, mae naoka gre maedi nei puridi. Eghuteuna kehare, mare haru ka chen khamedi nei ghahedi teure mala koko lao kau suga sosolo. 37Kehare fada falehe ka thina nei kehare ne alha pea thinidire nei kehare aꞌaknu falehedi ka naflahi. Kehare kuma fara eghuteuna mare pipichi kolho ka guli sipu nei nanigot. Eghuteuna mae naokare paradi fara mare nei edi kmana nafnata glepo te diꞌa ranghidi. 38Nauthoglu igne theome keli nabadi mare! Mae fatutuani gre au tafri kolho ka namono nagou ba kau thogele, ba lamna gluma thina ba ka khora glose.

39Naikno te gnafa igre God keli tagnadi fara naugna mare ne fatutuani ni mana. Neuba mare ne theome hatani unha teke nhaꞌa cheke ranghidi na. 40Naugna God la kulu ghathonihi glepo te keli tulao malada tahati gnafa. Ke leghugna igne God ginauna na faklinodi baluda ngala tahati gnafa ke ulugna mana.

12

God na Kmada tahati

1Eghume kmana naikno te fatutuani ni God re au faligoho ghita. Naugna igne tahati mala lisei fadelei nakhibo te tangomana te fanogra ghita mala chari heta fabrahu ka fangenghele te au ke uluda na. 2Fifilo kolho ka mae Jisas. Mana neke fatutuani ni God, eghuteuna kate eni igne mana neke batu ghita ka nabrou te mala fatutuani ni God na nei mana jaola toghoni noda fatutuani na ghilei thoke ka narane leghu lahu na. Mana neke lehe ka gaju fafatha na. Nu mana neke theome ghathoni u mamaja eigna u glehe papara ke kligna gaju fafatha igne, naugna mana tangomana te filoni thofno gleale’a ofoni teu mana. Eghuteuna mana gognaro gnokro fei nhetagna God mala funei fruni balugna mana. 3Ghathoni mae Jisas. Mana au nheta ne snakreni thegna ka khamedi naikno te fodu ka nakhibore mala parani. Jateula tuana eghu ghotilo thosei nigra, nei thosei blogho ka nomi fatutuani na.

4Kmana naikno te diꞌa fara neke magra ghami ghotilo, nu theo kaisei ka ghotilo te lehe ka puhi igne. 5Eghuteuna, ghotilo neke la ghatho ihonihi nogna cheke farerheta God teke eni ka ghotilo goro thugna ra. Mana ne cheke eghu,

“Thuguo, thosei jateula glepo te theo nafudi eghu kate para ghami God na.

Kate cheke fabiꞌo tamu eidi nakhibomure, farerheta nagnafamu na.

6Naugna God farirhiudi naikno te namhani mana re nei mana tangomana te puridi ka puhi farirhiu naikno te gnafa te kilodi goro thugnare.”12:6 Pro 3:11,12.

7-8Eghume thosei diꞌanagnafa kate kabru ghemi eidi unha te para ghami mae Mama na. Naugna mana para ghami ghotilo jateula kaisei thugna eghu kolho. Sua te gnafare mae kmadire paradi koba. Jame te theome para ghami God na, ghotilo theome thofno thugna mana nu ghotilo goro sua glalaba kolho. 9Neubane para ghita koba mae kmada te gnafa ka nauthoglu gne, tahati ghatho tahudi koba mare. Naugna igne thofno keli fara tahati te leghuni mae Kmada te au kligna na mala au ka karha balugna mana. 10Mae kmada ka nauthoglu gne para ghita katha vido kmoꞌei kolho leghuni unha te keli ka mana na. Nu God para ghita mala thofno togho ghita, eghume tahati ginauna mala au blahi jateu mana eghu. 11Ka narane te para ghita God na, tahati theome gleale’a nu tahati kabru gheda fara. Eghuteuna, ke leghugna igne, kate gnafa farirhiu ghita God ka puhi igne na, tahati ginauna na au ka pharikeli nei au doglo ke ulugna mana eghu.

U cheke fadoadofra ranghidi naikno khiloau

12Thosei babaꞌo te leghuni u thofno nakarha te keli na! Te theome nheta khamemire nei nigra ghahemire teuna ke farerheta fapulo! 13Tei fabrahu ka nabrou te doglo glahula keha naikno ka khiloau gne theome nheta ka nodi fatutuani na, mare ginauna heta nei theome snivi ka nogna nabrou God na.

14Fariuriu mala au kau pharikeli baludi naikno te gnafa nei fariuriu langau mala au ka nakarha te klino. Naugna iheire ngala te au klino re nate filoni God na. 15Fiofilo fakeli ghotilo ia mala theome kaisei naikno figri tagruni nogna namha te biꞌo God na. Na eghunu jateula kaisei gaju te fahoihoti ia eghu kaisei naikno ke lamnami ghotilo. Nafnata naikno tuana tangomana te goigonidi kmana naikno. 16Thosei snakreni kaisei naikno te mala eni tafri puhi te diꞌa na ba mala jateu mae Iso teke theome ghathoni God tifa ia eghu. Mae Iso gne neke kulu karha mala khotodi nogna glepo mae kmagna re. Nu mana neke kafe fofoli fahui malagna kaisei vido gano kolho ka mae tahigna na. 17Ghotilo laseni igne, ke leghugna mae Isak te fablahini mae Jekop na, mae Iso magnahagheni mae kmagna na te fablahini. Nu neuba ne tanhi fabiꞌo mana ka mae kmagna na mala fablahini neu, mae kmagna na ne tirognani mana. Eghuteuna mae Iso theome tangomana te filoni kaisei puhi te mala tughu najafra teke eni mana na.

18Ghotilo theome jateula naiknodi Israel tifa teke tei ka Thogele Sanai ia eghu. Kaisei fata kate mei namo ka thogele na, mare neke filoni u khaꞌaghi biꞌo na neke dudulu kligna, eghuteuna ka vido te romno fara tuana, nuri blahi na jaola neke ghaghafa mei tagna. 19Mare neke nomhini naoglagna khufli nei nomhini naoglagna God te cheke mei ka mare. U cheke igne ne famhaghudi mare fara. Aonu mare ne tore faheta mala thosei ke cheke ranghidi. 20Naugna kate cheke God ranghidi na, mare tirodi nomhini nafnata cheke igne, “Ihei te haboni thogele igne ba kaisei buluka kolho te tapla kau thogele igne na, ghotilo fada falehe ka thina.” 21Tutuani fara, kate filodi glepo igre, mare ne mhaghu nodi fara. Tulao mae Moses mhaghu ne cheke eghu, “Iara mhaghu nogu ne fififri fara.”

22Nu ghotilo la mei namohi ka kaisei namono majaghani, u thogele te kiloni Saion. Igne namono Jerusalem te au kligna na, nogna namono biꞌo God mae ihei te karha te tifa. Jare te au thogha thogha engel nogna God. 23Ghotilo mei mala salo fodu nei gleale’a eghu baludi bukrei naikno fatutuani gre. God ghatho tahudi jateula goro thugna teke karha ulu lahu. Nanghadire la riso soruhi ka buka kligna. Ghotilo mei ka God, mae ihei nate fatedi naikno te gnafare. Eghuteuna ghotilo mei ka naikno te keli tela lehehi nu iheire God teke faklinodi. 24Ghotilo mei ka Jisas, mae ihei teke thofno farhetani nogna nhaꞌa cheke majaghani God na. Ghotilo mei mala fagagae ka dadaragna mae Jisas te au kaisei nonomho te keli te uluni dadaragna mae Ebol. Naugna mae Jisas neke lehe te mala falalase ka naiknore nogna namha biꞌo God, nu mae Ebol neke lehe naugna mae thabusigna thegna na neke faleheni mana.

25Eghume fanomho ghotilo eghu, thosei fofotho khulimi are ka God mae ihei te cheke teu ka ghotilo. Naiknodi Israel tifa re neke tirodi fanomho ka chekegna God te mei ka nauthoglu igne. Kate eni igne, mare neke theome rikhani fate na. Gognaro tahati nomhini chekegna God te mei funu kligna na. Tutuani fara, jame te tirodani tahati nogna cheke mana na, theo kaisei nabrou aheva nga te mala rikha tahati na! 26Tifa na ka u narane tuana u nauthoglu gne neke nghali ka naoglagna God. Nu ka narane gognaro gne mana nhaꞌa cheke eghu ka tahati, “Kaisei fata ginauna iara nake fakheuni nauthoglu igne, nei iara ginauna na fakheu nila balugna maloa gne.” 27Kate chekeni igne, “Kaisei fata ginauna iara nake fakheuni nauthoglu igne”, cheke igre fathakleni ka tahati God ginauna jaola hata fadelei gobigna lepo teke kulu vuavuha mana gre. Eigna glepo teke vuavuha mana igre ginauna kheu. Aonu glepo kligna te theome tangomana kaisei naikno te fakheudire na au fabrahu.

28-29Eghume tahati mala cheke fakelini God naugna tahati au noda namono te au fabrahu tifa tifa. Eghuteuna tahati mala loku ranghini mana balu mhaghu mala eni fabrahu unha te gleale’ani mana na. Naugna noda God te ghatho tahuni tahati gne jateula khaꞌaghi biꞌo te gnubra fateo gobigna lepo te diꞌa ra eghu.

13

Unha God te gleꞌani

1Namhadi fabrahu kherami naikno khiloau are. 2Thosei ghatho ihoni mala toghodi naikno te posa mei ka sugamire. Keha naiknore tifa na neke theome filo glanidi kolho, nu mare neke toghodi engel ka sugadire. 3Ghathodi iheire te au ka sosolo, jateula te au themi baludila ka sosolo eghu. Eghuteuna ghathodi iheire te kabru, jateula te kabru themi eghu.

4Naikno te gnafa gre mala ghatho tahuni puhi tholaghi na. Mae tholaghi nei gaꞌase tholaghi teure mala reireghidi thedi jateula teke nhaꞌa cheke thedi repa ia eghu, naugna God ginauna na fatedi naikno te theome leghuni vetula gna tholaghi na baludi iheire te eni tafri puhi te diꞌa are. 5Thosei magnahaghei sileni fara, nu gleꞌani ngala unha te au ka themi na. Naugna God neke cheke eghu hi,

“Iara ginauna theome lisa koko nigho,

iara ginauna theome snakre nigho mala fiti au kolho.”13:5 Diu 31:6.

6Eghume tahati jaola cheke eghu ka nagnafa te nheta,

“Iara ginauna theome mhaghu naugna Lord na nogu thotogho iara.

Neuba naiknore na eni kaisei glepo te diꞌa ba falehe ghau iara,

iara ginauna theome tangomana te figri tagruni God na.”13:6 Sam 118:6,7.

7Thosei ghatho ihodi iheire teke kulu batu ghami tifa ra, mae igre neke toutonuni chekegna God na ka ghotilo. Ghathodi unha teke edi mare te ghilei lehe ra, nei jaola leghu fakelini nodi fatutuani na. 8Eigna mare fatutuani ni mae Jisas Kraes gne theome tughu gnora, nei gognaro nei tifa tifa.

9Eghume thosei ke riu ka keha nafnata puhi majaghani te jafra. Eigna ghotilo ginauna na snivi ka nabrou te doglo. Nu snakreni God mala farheta ghami ka nogna khokofakasai na. Nu nafnata vetula eigna gano na, theome tangomana te farheta ghita, nei theome eni kaisei glepo te kelila ranghidi iheire te leghudire. 10Mae Kraes ne snakreni thegna jateula kaisei fafara malada tahati. Nu iheire te leghuni fabrahu nodi vetula hatimare mae Jiu eigna u fafara na, mare theo kaisei nodi nolaghi te mala hata kaisei glepo te keli ka nogna fafara mae Kraes.

11Tifa na, mae pris biꞌo na tangomana te hata dadara buluka na neke ruma ka chogho te blahi fara na. Mana fafara jare mala koko nakhibo. Nu mare faghamu khaꞌaghi fateo thinidi bulukare ke kosi namono Jerusalem. 12Mae Jisas jaola neke au papara nei lehe ke kosi namono Jerusalem. Mana neke lehe mala blahi nogna naiknore ka dadaragna thegna. 13Eghume tahati mala tei ka mae Jisas mala au balugna mana ke kosi namono kate para ghita naiknore jateula teke eni mare ka mana ia eghu. 14Naugna theo kaisei namono nate au fabrahu ka nauthoglu igne te mala au te tifa tahati na, nu tahati magnahaghei te tei thoke ka namono te mala au nathuꞌu nauriha na.

15Eghume tahati tangomana te kilo fnaknoni God fabrahu ka unha teke eni mae Jisas. Eghume noda kilo fnakno tahati na jateula kaisei fafara te fafara ka God ia eghu. Eghuteuna tahati fafara ka God kate toutonuni nanghagna mana balu gleale’a. 16Nu thosei ghatho ihoni te mala edi gloku te keli tangomana te mala toghodi keha naiknore, naugna fafara jateula tuana eghu te keli tagnani God na.

17Hatimare nomi mae mala baubatu ghotilo re reireghidi nakarhamire. Mare ginauna na kegra ke ulugna God mala toutonu ka mana eigna nodi gloku teke eni mare ka nauthoglu igne. Eghume ghotilo leghudi nei ghatho tahudi eghu mare mala tangomana te gleale’a ka nodi glokure. Te loku balu diꞌanagnafa mare na, igne ginauna na theome togho ghami ghotilo.

18Tarai ghami koba. Ghehati mala laseni nagnafamire te gae fara naugna ghehati magnahaghei te edi koba glepo te kelire. 19Eghuteuna iara tore ghami ghotilo fara mala tarai ghau iara, mala ghosei ke pulo mei iara ka ghotilo.

Kaisei tharai

20Dadaragna noda Lord Jisas fufunu gna nhaꞌa cheke te theo ka huigna teke eni God ka nogna naiknore. God mae ihei te tusu mei ranghi ghita u nogna pharikeli na neke fakarha fapuloni mae Jisas, mae biꞌo mala reireghi sipu. 21Iara toreni God mala tusu ari glepo keli te gnafa ka ghotilo, mala tangomana ghotilo te edi unha te magnahaghedi mana re. Eghuteuna iara jaola toreni God ka nogna nolaghi mae Jisas Kraes, mana na edi unha te keli tagnadi thegna ke lamnami ghehati. Eghuteuna tahati ginauna na kilo fnaknoni mae Jisas Kraes tifa tifa. Amen.

Cheke leghu lahu

22Kheraguro, iara tore ghami ghotilo fara mala fanomho mei ka nogu farirhiu iara igre. Naugna letas teke rioriso iara igne theome brahu kolho.

23Iara magnahaghei ghami ghotilo te laseni mae kherada Timoti, mare la snakre fajiflani mana ka sosolo. Jame te mei faghose la mana na, ghepa ginauna na ari filo ghami ghotilo.

24Ghotilo kubae ka mae biꞌo te gnafa ka khiloau gne baludi nogna naikno are.

Naikno khiloau teke mei funudi ka namono Itali igre jaola kubae ghami la ghotilo.

25Nogna khokofakasai God te au balumi ghotilo te hui.