galǝṯiya

1

1 fiñi bulus, ñiŋgi igaɽo đǝđweinia. gerṯa igađweinu eleđa walla egeđa gǝnǝŋ orn iyesu al masiya na irǝmwa đaṯa irri ratuđǝma eŋǝɽaiñ. 2 igënǝñi na lorldaiñ pređ ildi ñagafǝlda ñageɽǝđo leđa lǝkamsa pređ alo igalǝṯiya. 3 ñagǝbeɽǝđia ṯa đǝbuŋṯia đusila na đëuṯaralo alǝndaufeṯe irǝmwa, đaṯa na egelǝŋ yesu masiya, 4 igi ganaiđo etam gǝlëɽǝŋu ŋen ŋanṯa ŋen iŋëndr ŋeieia, ṯa aŋǝndëbǝrir iliga ildi leicia lǝđiñǝđi eŋen ŋǝđonaṯa đǝrǝmwa irëndr irri raɽo papa igëndr. 5 ñagǝbeɽǝđia ṯa yesu al masiya aŋǝnaneim ŋaɽrwa bǝɽǝbǝte. amin. 6 igirǝwano ṯa ñaŋ ñagaređia irǝmwa taltal, irri rundǝđǝnde đameđa đal masiya na ṯa nǝñaređeṯe eŋen ŋaŋǝra ŋarto, 7 iŋi gerṯa ŋen ŋaŋǝra ŋarto đurri. orn leđa lëni lǝmaṯan ildi. lindirnḏeicia ṯaiñatësǝni na ildi lonaṯa lađama ŋen ŋaŋǝra ŋal masiya. 8 orn ndǝ nanda walla mǝlaiyǝka isi yelo yǝndërrǝŋaieia ŋen ŋaŋǝra ŋarto, iŋi gerṯa ŋen ŋaŋǝra nanda ñagërrǝŋaicǝnde ananoŋ, ŋgiṯǝma aŋǝbuŋǝni. 9 garno igaṯa ananoŋ nṯia igwalwaɽa điñǝđi tǝŋ ṯa, ndǝ eđa gǝnǝŋ gǝndërrǝŋaieia ŋen ŋaŋǝra ŋarto iŋi gerṯa ŋen ŋaŋǝra ñagaŋǝnṯu, ŋgiṯǝma aŋǝbuŋǝni. 10 igwonaṯa ṯa leđa alǝñaŋǝnṯi walla ṯa rǝmwa arǝñaŋǝnṯi? walla igwonaṯa ṯa leđa alaŋǝrṯiñi nano? gǝbanṯa igafo igwonaṯa ṯa leđa alaŋǝrṯiñi nano ṯa igero igaɽ ebai gal masiya kwai kwai. 11 ŋen ŋanṯa igǝndǝlwaɽǝṯia lorldaiñ, ṯa ŋen ŋaŋǝra iŋi igǝbërrǝŋaiđia gerṯa ŋǝleđa. 12 ŋen ŋanṯa igero igǝma egeđa gǝnǝŋ. igero igǝbërrǝŋeini bǝɽan orn yesu al masiya gërrǝŋaieiñi. 13 ñagano ŋen ŋǝlëɽǝñi igaɽo ṯau ananoŋ ndǝ igëndu ŋen ŋal yawuḏ, ṯa igafo igananaico kanisa đǝrǝmwa ŋen ŋwaiña ŋubwa ŋeicia, na ṯa igafo igwonaṯa igagera, 14 na ṯa igabwarṯo leđa lwaiña ildi ñagǝɽǝlda ŋǝmađa iđubwa ŋenŋa ŋal yawuḏ ŋen ŋanṯa igafo igëɽǝđiaŋǝno igamiñaṯalo eŋen iŋi papanda lǝpǝnde lanaicǝnde. 15 orn, rǝmwa rëɽiñi ŋen ndǝ igamǝlu igǝlǝŋǝni, na rafo rundǝđiñi đameđa đǝlëɽǝŋu. 16 na ndǝ rënǝŋu rëɽu liga đǝge ṯa arërrǝŋaiđi iđia gǝlëɽǝŋu iñi, ṯa yërrǝŋaici leđa ildi gerṯa laɽ al yawuḏ ŋen ŋaŋǝra ŋǝlëɽǝŋu, taltal igero ñagwaɽwataiđia leđala ildi lerṯo eđe na ŋǝfǝni. 17 igero igabǝṯa alo yursalim ṯa enwane leđa ildi laɽo đǝđweinia ñi nëiñua, orn igabǝṯa alo yǝbernia arabia orn igoɽǝbaṯo alo iḏimiska. 18 orn ndǝ nṯǝli naŋgaṯo niɽijin igabǝṯa alo yursalim ṯa enwane sifa na ñagaɽaŋǝldǝga ñoman ređ nḏenǝŋ. 19 orn igero igǝseieia eđa gwomǝn iṯalǝmis, illi yagub, orǝba gelǝŋ yesu. 20 đeṯam, rǝmwa nëiñua, igaber igagǝbalo eŋen iŋi igǝndǝwërđǝṯia. 21 orn igënṯu alo isuria na alo ikilikiya. 22 na leđa lal kanisa đal masiya alo yuḏiya lafo lero laiñaliŋeṯa. 23 orn lënǝŋulu lano ŋen ikǝrǝŋ ṯa, eđa igei gafo gananaieǝlo ŋen ŋubwa ŋeieia ananoŋ, gënǝŋu điñǝđi gǝbërrǝŋaiđia ŋen iŋi gënǝŋu gafo gwonaṯa ṯa gagera. 24 na lënǝŋulu lananaico rǝmwa ŋaɽrwa ŋen ŋanṯǝñi.

2

1 ndǝ nṯǝli naŋgaṯo ređ na marldwan neɽe alo yursalim tǝŋ nanda barnabaga na igamo ṯiṯus cum. 2 igabǝɽo ŋen ŋanṯa rǝmwa rǝlwaɽǝṯiñi ṯia. igërrǝŋaicǝlo ŋen ŋaŋǝra ŋǝrǝmwa iŋi igafo igabërrǝŋaicia leđa ildi gerṯa laɽ al yawuḏ, orn ananoŋ igërrǝŋaicu leđa ildi loɽra eŋen alǝsoŋ, ŋen ŋanṯa igiđǝñalo ṯa aŋgaica igiđu na igëbǝđia ŋǝmëɽria mǝɽǝmǝɽeñ. 3 lënǝŋulu lero lǝbaṯa ṯa ŋen đeṯam ṯiṯus igi gaɽo yunani na igi ñagafǝldaga giđ aŋuɽǝđǝni. 4 ŋen iŋi ŋǝđuɽǝđǝnia ŋatođo ŋen ŋanṯa lorǝba lǝŋaɽǝwen lënǝjǝnu ŋoɽoma, na lënǝŋulu lënṯu ŋoɽoma ṯa alǝseici ŋen iŋi ñagerṯo igal masiya yesu ṯa ñagero ñagǝbendǝni, ṯa alǝndiđi ñagëndǝnu. 5 ñagero ñagamiña nara eleđa ildi iliga ltefr kwai kwai, ṯa đeṯam đǝŋen ŋaŋǝra ŋǝrǝmwa ađǝfeṯe ŋope ŋen ŋanṯa ñaŋ. 6 orn lënǝŋulu ildi leđa laṯa loɽra eŋen lero laiñǝnaieia ŋen ŋǝnǝŋ ŋǝmaijǝn. ŋen ṯa leđa ildi loɽra eŋen ŋaɽo wagero iñi ŋen ŋanṯa leđa pređ laɽǝwaṯo eŋen rǝmwa nëiñua. 7 orn lënǝŋulu laseicu ṯa rǝmwa rafo ranaicǝñi ŋen ṯa yërrǝŋaiee leđa ŋen ŋaŋǝra ŋǝlëɽǝŋu, ildi lero luɽǝđǝni, ŋen ŋarno buṯrus gafo gǝneinu ŋen ṯa aŋërrǝŋaiee leđa ŋen ŋaŋǝra ŋǝrǝmwa, ildi luɽǝđǝnu. 8 ŋen ŋanṯa rǝmwa irri riđu ŋǝmëɽria ibuṯrus ŋen ŋanṯa đađuɽǝđǝnṯia đǝlëɽǝŋu eleđa luɽǝđǝnu, rënǝŋu riđu ŋǝmëɽria iñi eum ŋen ŋanṯa leđa ildi gerṯa laɽ al yawuḏ. 9 ndǝ lënǝŋulu laseicu ŋen iŋi na cum đǝnaica mǝɽǝmǝɽeñ iđi rǝmwa rafo ranaicǝñi, yagub na sifa na yuanna, ildi leđa laṯa laɽnda, lënǝŋulu lanaicǝñi na barnaba đaŋ đǝŋaicǝba iđǝɽǝbǝđia eŋen, ṯa nanda ñaɽe eleđa ildi gerṯa laɽ al yawuḏ na ṯa lënǝŋulu alaɽe eleđa luɽǝđǝnu. 10 ŋen ŋafo ŋǝnǝŋ ikǝrǝŋ ṯa lënǝŋulu lonaṯa ṯa nanda ñagamǝđaṯa leđa ildi laɽo ŋǝbaiyaŋǝno na fǝŋen iŋi igëɽǝđiaŋǝno ṯa yiđi. 11 orn ndǝ sifa geṯo alo yanṯakiya igafo iganaieǝma ŋen igageama ŋen ŋanṯa gënǝŋu gafo gakǝmǝnu. 12 ŋen ŋanṯa, ŋen. leđa lnǝŋ lamǝlu leṯo ildi yagub gwađwaṯǝlo gënǝŋu laso leđala ildi gerṯa laɽ al yawuḏ. orn ndǝ leđa ildi leṯo gënǝŋu nǝŋǝlomiñe nǝŋǝɽaŋe alǝsoŋ ŋen ŋanṯa gënǝŋu giđǝña leđa ildi lëndu ŋen ŋǝđuɽǝđǝnia. 13 al yawuḏ isi yǝṯënu larraiđo sifa ŋǝla eŋen iŋi ŋǝɽiano na barnaba eum lǝmabǝrldeđeṯa eŋen eŋen ŋǝɽiano cum. 14 orn ndǝ igaseieu ṯa lënǝŋulu laber labǝrlda luđǝrwaṯa eŋen ŋǝđeṯam ŋǝŋen ŋaŋǝra ŋǝrǝmwa, igwalwaɽǝṯu sifa lënǝŋulu pređ nëiñua ṯa, ndǝ aganǝŋa ŋaŋgi agal yawuḏ agafo agarno leđa ildi gerṯa laɽ al yawuḏ na gerṯa garno al yawuḏ, ŋen ŋanṯau agwonaṯa leđa ildi gerṯa laɽ al yawuḏ ṯa alfeṯe larno al yawuḏ ? 15 ñagananda ñagaɽo al yawuḏ ŋen ŋanṯa ñagǝlǝŋǝnu ṯia na gerṯa ñagaɽo leđa ildi gerṯa laɽ al yawuḏ ildi lëbǝđia ŋen ŋeieia, 16 orn ñagaliŋeṯo ṯa eđa gaber gǝbǝđǝni guđǝrwaṯo eŋen rǝmwa nëiñua ŋen ŋanṯa gënǝŋu gëbǝđia ŋen ŋal ganun. ñagëndu ŋen ŋal masiya yesu ṯa ñiđǝni ñaguđǝrwaṯo eŋen đonaṯađa igal masiya na gerṯa điđiađa đǝŋen ŋal ganun, ŋen ŋanṯa eđa gero gǝnǝŋ gaɽǝwađaṯa gǝbǝđǝm guđǝrwaṯo eŋen điđiađa đǝŋen ŋal ganun. 17 ŋen nanda ñagwonaṯa ṯa ñagǝbǝđǝni ñaguđǝrwaṯo eŋen rǝmwa nëiñua igal masiya ndǝ ñagananda ñagërrǝŋeiđǝnu ṯa ñagëbǝđia ŋen ŋeicia, fal masiya igi gǝndiđia ñagëbǝđia ŋen ŋeieia? ndo kwai kwai. 18 ndǝ igwonaṯa igwađa tǝŋ waŋge igi igagero, igërrǝŋeiđǝnu ṯa igëbǝđia ŋen ŋeicia. 19 ŋen ŋanṯa igaiyo al ganunya eŋen ŋǝŋabǝɽa ŋal ganun ṯa emǝṯi ŋen ŋanṯa rǝmwa. 20 igafo igaɽiñǝnu iđuɽi al masiyaga, na gerṯa igënǝñi ñiŋgi igamǝṯia mǝldin orn al masiya gamǝṯo iñi. đamǝṯia iđi igerṯo điñǝđi egaŋǝno, igerṯo đonaṯađa đǝlëɽǝñi igiđia gǝrǝmwa igi gubwaiñiya na ganeiđǝnu bǝɽan ŋen ŋanṯa ñi. 21 igaber igaɽǝwađaṯa igëbǝđia đǝnaiea mǝɽǝmǝɽeñ đǝrǝmwa ṯa ađǝɽeṯe đǝpiano. ŋen ŋanṯa ndǝ eđa gǝnǝŋ gaɽǝwađaṯa gǝbǝđǝni guđǝrwaṯo eŋen rǝmwa nëiñua ŋen ŋanṯa gënǝŋu giđu ŋen ŋal ganun orn al masiya gaiyo mǝɽǝmǝɽeñ.

3

1 ya leđa lalo igalǝṯiya ñaŋgi ñagaɽo mɽǝṯiano, esegi gǝriđǝnde eŋen? ñaŋgi yesu masiya gërrǝŋeiđǝnu ñaŋ nëiñua ṯa gënǝŋu gaɽiñǝnu iđuɽi. 2 igwonaṯa igǝndeɽǝđia ŋen ŋunto. ñaŋ ñaganeinu usila gatǝɽe ŋen ŋanṯa ñagiđu ŋen ŋal ganun walla ŋen ŋanṯa ñagëndu ŋen ŋǝrǝmwa iŋi ñagano? 3 ñagiɽǝṯiano ṯia kaiñ? ñagafo ñagatwođo eŋen ŋusila na điñǝđi ñagǝbǝđǝni ñagǝɽiñǝđeinu ŋenŋa ŋaŋǝno? 4 ñagafo ñaganeinu ŋen ŋubwa ŋinia kaiñ mǝɽǝmǝɽeñ ? ndǝ fǝđeṯam ŋafo mǝɽǝmǝɽeñ. 5 rǝmwa rǝndǝnanaicia usila gǝlëɽǝŋu na rëbǝđia aŋwara eñaŋ, ŋen ŋanṯa ñagëbǝđia ŋen ŋal ganun walla ŋen ŋanṯa ñagëndu ŋen ŋǝlëɽǝŋu iŋi ñagano? 6 nṯia ibrayim gëndu ŋen ŋǝrǝmwa na ŋen iŋi ŋëɽǝnu ŋaɽo đuđǝrwaṯa eŋen rǝmwa nëiñua ŋen ŋanṯa ŋu. 7 ŋen ŋafǝṯia ñaŋ ñagaseicia ṯa fǝleđa ildi lerṯo đonaṯa ildi laɽo liđia đurri librayim. 8 ađam gǝrǝmwa gaseicu ṯa rǝmwa riđ ariđi leđa luđǝrwaṯo eŋen ŋu nëiñua ildi gerṯa laɽ al yawuḏ, na ŋen ŋafǝṯia gwalwaɽǝṯu ibrayim ŋen ŋaŋǝra ŋǝrǝmwa ananoŋ nǝŋaṯa, leđa pređ lalo pređ liđ alǝbuŋǝnṯi eŋa, ya ibrayim. 9 nṯia leđa ildi lerṯo đonaṯa labuŋǝnṯia ldǝɽo ibrayimala igi gerṯo đonaṯa. 10 ŋen ŋanṯa leđa pređ ildi landraṯa điđia đǝŋen ŋal ganun lënǝŋulu lëndǝnu đǝboŋađa, ŋen ŋanṯa ŋen ŋǝwërđǝnu ṯa, leđa pređ ildi lero lamǝṯia ŋenŋa pređ ŋǝwërđǝnu egađam gal ganun na lero lëbǝđia ŋen iŋi pređ, lënǝŋulu lǝbuŋǝnu. 11 ŋen ŋërrǝŋeiđǝnu ṯa eđa gero gǝnǝŋ gaɽǝwađaṯa gǝbǝđǝni guđǝrwaṯo eŋen rǝmwa nëiñua al ganunya, ŋen ŋanṯa ŋen ŋǝwërđǝnu ṯa, leđa pređ ildi luđǝrwaṯo eŋen lamǝṯia đonaṯađa. 12 na al ganun yaber yiđ aiyǝfeṯe eŋen ŋǝđonaṯa, orn yaṯa ṯa, eđa igi gëbǝđia laŋge ildi, giđ aŋamǝṯe laŋgela ildi. 13 al masiya gapǝɽǝndr iđaboŋa đal ganun ŋenŋa ṯa gënǝŋu gaɽo đǝboŋa ŋen ŋanṯa nëndr, ŋen ŋanṯa ŋen ŋǝwërđǝnu egađam gǝrǝmwa ṯa, leđa pređ ildi lëɽǝnu labǝreinu iđuɽi lënǝŋulu lǝbuŋǝnu, 14 ṯa đǝbuŋṯia iđi rǝmwa rëɽu ŋen ŋanṯa ibrayim ađeṯa leđa nano al masiyaga yesu ildi gerṯa laɽ al yawuḏ, ṯa nëndr alneinr usila igi rǝmwa rëɽu ŋen ṯa arǝndǝmanaier ŋenŋa ŋǝđonaṯa. 15 lorldaiñ, igǝndǝnaieia ŋen eleđa iŋi ŋiđ aŋǝndërrǝŋaice ŋen iŋi igwalwaɽǝṯǝnde. ndǝ leđa larreiđu ŋen đǝge eđa gero gǝnǝŋ gaɽǝwađaṯa gagero walla gamǝlëđia ŋen iŋi. 16 orn ŋen iŋi rǝmwa rëɽu rënǝŋu rëɽu ŋen ŋanṯa ibrayim na iđia gǝlëɽǝŋu. ŋen ŋero ŋëɽǝni ŋen ŋanṯa liđia ǝllëɽǝŋu, ildi lwaiña orn ŋen ŋanṯa iđia gǝlëɽǝŋu igi gunto, igi al masiya. 17 fǝŋen iŋi igwalwaɽa. rǝmwa rëɽu ŋen iŋi ananoŋ orn ndǝ nṯǝli nǝŋgaṯo miyya marldwan na alo eređia giɽijin rǝmwa ranaiđo al ganun. al ganun yero yaɽǝwađaṯa yagera đǝrreiđia eŋen iđi rǝmwa rëɽu ananoŋ nṯia al ganun yefo yaro yaɽǝwađaṯa yamǝndađa ŋen iŋi rǝmwa rëɽu. 18 ŋen ŋanṯa ndǝ đǝrraṯa eŋen iđëndr đeṯo al ganunya đaber đaɽǝwađaṯa đeṯo ŋenŋa iŋi rǝmwa rëɽu. orn fǝŋenŋa iŋi rǝmwa rëɽu ṯa rënǝŋu ranaieo ibrayim đǝrraṯa eŋen đǝlëɽǝŋu. 19 ndǝ ŋen ŋafǝṯia al ganun yaɽo wande? al ganun yafo yaneiđǝnu nḏurṯu ŋen ŋanṯa ŋen ŋeicia, ŋen iđia gibrayim gamǝlu geṯo, gënǝŋu igi ŋen ŋëɽǝnṯǝma. al ganun yërrǝŋeiđǝnu imǝlaiyǝka al kufrya. 20 ndǝ al kufr yafo, ŋen đeṯam ṯa leđa liɽijan lafo, orn rǝmwa raɽo eđa gunto. 21 ŋen ŋafǝṯia al ganun yagea ŋen iŋi rǝmwa rëɽu? ndo kwai kwai. gǝbanṯa al ganun yǝnǝŋ yaneiđǝnu isi yaɽǝwađaṯa yanaieia leđa đamǝṯia ṯa đuđǝrwaṯa eŋen rǝmwa nëiñua điđ ađela al ganunya. 22 orn ađam gǝrǝmwa gaṯa ṯa leđa pređ lëndǝnu ŋenŋa ŋeieia, ṯa đǝbuŋṯia iđi rǝmwa rëɽu eŋen ŋǝđonaṯa igal masiya ađǝneini leđa ildi lëndu ŋen ŋǝlëɽǝŋu. 23 ŋen đonaṯa đamǝlu đeṯo nëndr lǝgafr lǝgëndǝnr ŋenŋa ŋal ganun ṯa lǝgiđr alneinr đonaṯa iđi điđ ađërrǝŋeiđǝni. 24 ŋen ŋafǝṯia al ganun yaɽ eđa igi gǝndarǝmoṯar ŋen al masiya gamǝlu geṯo ṯa aliđǝnr lǝguđǝrwaṯar eŋen rǝmwa nëiñua đonaṯađa. 25 orn điñǝđi đonaṯa đeṯo đǝge na nëndr lǝgaber lǝgëndǝnr mǝldin eđaga igi gandarmoṯar. 26 ŋen ŋanṯa ñaŋ pređ ñagaɽo liđia ɽrǝmwa đonaṯađa igal masiya yesu. 27 ŋen ŋanṯa ñaŋ pređ ñaŋgi ñaganeinu mamuḏiya igal masiya ñagëɽǝnu al masiya nano ŋen ŋarno erena. 28 al yawuḏ yero na al yunaniyin yero, na lǝbai lero na leđa lero ildi gerṯa lǝbai na ɽrwa lero na ɽrlda lero. ŋen ŋanṯa ñaŋ pređ ñagaɽo ñagunto igal masiya yesu. 29 na ndǝ ñaŋ ñagafo igal masiya ñagaɽo liđia librayim na ñagiđi ñarraṯe eŋen iŋi rǝmwa rëɽǝṯǝma.

4

1 fǝŋen iŋi igǝndǝlwaɽǝṯia. eđa igi garraṯa eŋen, laŋge pređ ǝllëɽǝŋu, orn ndǝ gaɽo ŋere mǝldin gënǝŋu garno ebai. 2 gënǝŋu gëndǝnu eŋen ŋǝleđa ildi larǝmoṯwa laŋge ǝllëɽǝŋu, ŋen liga lamǝlu lamǝndëđǝni ildi eṯen gëɽu. 3 nṯia nënđr cum, nđǝ lǝgaɽr ñere mǝldin, lǝgafr lǝgëndǝnr ŋenŋa ŋalo. 4 orn nđǝ liga lafo đǝge ildi rǝmwa rëɽu rǝmwa rađwaṯo iđia gǝlëɽǝŋu igi gǝlǝŋǝnu igwuji gaɽǝbwa, na igi cum gǝlǝŋǝnu gëndǝnu al ganunya, 5 ṯa aŋapǝɽe leđa ildi lafo lëndǝnu al ganunya ṯa nëndr aliđǝnr liđia ɽrǝmwa. 6 na ŋen ŋanṯa ñaŋ ñagaɽo liđia rǝmwa rađwaṯo usila giđia gǝlëɽǝŋu enar enalo, igi gwaɽwata pǝlelo, abba, fǝŋu papa. 7 ŋen ŋafǝṯia ñaŋ pređ gerṯa ñagaɽo lǝbai mǝldin, orn ñagaɽo liđia ɽrǝmwa, na ndǝ ñagaɽo liđia ǝllëɽǝŋu đeṯam ñagaɽo leđa ildi larraṯa eŋen ŋǝlëɽǝŋu, na ñagaɽo ṯia ŋenŋa ŋǝrǝmwa đurri. 8 pǝnde ñagaɽo lǝbai limwa isi yero yafo đurri ŋen ŋanṯa ñagafo ñagaijǝba rǝmwa irri rǝđeṯam. 9 orn điñǝđi ŋen ñaŋ ñagaliŋeṯo rǝmwa walla đeṯam rǝmwa raliŋeṯǝnde, fǝṯau ñagaɽǝwađaṯa ñagaređia eŋen ŋǝrǝmwa ñoɽǝbaṯe eŋen eŋalo iŋi ŋëbia na ŋǝpiano? na fǝṯau ñagaɽǝwađaṯa ñagwonaṯa ñagaɽo lǝbai tǝŋ lǝŋen iŋi? 10 ñagëndu kaiñ ŋen iŋi ŋëɽǝnu đeṯam ŋǝliga lnǝŋ na ŋǝñoman na ŋǝnubwa na ŋǝnṯǝli. 11 igiđǝñalo ṯa aŋgaica igiđǝndau ŋǝmëɽria mǝrǝmǝɽeñ. 12 igǝndeɽǝđia, lorldaiñ, ṯa ñaɽeṯe garno ñi, ŋen ŋarno igafo igarno ñaŋ. ñagero ñagaiñǝnaicia ŋen ŋǝnǝŋ ŋeicia kwai kwai. 13 orn ñaŋ ñagaliŋeṯo ṯa igërrǝŋaicǝnde ŋen ŋaŋǝra ŋǝrǝmwa ananoŋ ŋen ŋanṯa igafo igwuma. 14 đǝmwa iđi đaɽo ŋen ŋeieia eñaŋ orn ñagero ñagaiñǝđamǝei eŋen na ñagero ñagaiñǝneđa. ñagaŋǝnṯiñi garno mǝlaiyǝka irǝmwa, đeṯam garno al masiya yesu đurri. 15 ñagafo ñagabeṯo orn đabeṯa eđalo đuŋga điñǝđi? ŋen ŋanṯa igerṯo đamǝđaṯa eñaŋ ṯa gǝbanṯa ñagafo ñagaɽǝwađaṯa ñaguɽǝđa isi esalo ṯa ñagiđi ñiđi ṯia na ñagiđi ñaiñǝlnaiee. 16 orn igaɽo eđa gageande ŋen ŋanṯa igǝndǝlwaɽǝṯia ŋen ŋǝđeṯam? 17 leđa lakǝl lǝndaṯoɽaṯa ŋope orn gerṯa eŋen ŋuđǝrwaṯo. lënǝŋulu lonaṯa lǝndǝtǝriṯia ñi nano ṯa ñaŋ ñǝlaṯoɽaṯe ŋope. 18 fǝŋen ŋaŋǝra ndǝ eđa gǝndaṯoɽaṯa ŋope ndǝ gëbǝđia ṯia eŋen ŋuđǝrwaṯo na jaiea jaica gerṯa ndǝ igënǝñi lǝgafr ikǝrǝŋ. 19 ya ñere ñǝlëɽǝñi ñubwamya, igaɽo igarno lǝŋgen igi auɽiña yǝmasaṯa tǝŋ ŋen al masiya gamǝlu gafia ŋope eñaŋ. 20 igwonaṯa ṯa alfafr điñǝđi, na ṯa igaɽǝwađaṯa igamǝlëđia ole gǝlëɽǝñi, ŋen ŋanṯa igatësǝni eŋen eŋalo. 21 lwaɽǝṯiñr, ñaŋ ñaŋgi ñagwonaṯa ñagǝbendǝni ŋenŋa ŋal ganun ñaŋ ñaganeđo ṯa ñagǝnna ŋen ŋal ganun? 22 ŋen ŋanṯa ŋen ŋǝwërđǝnu ṯa ibrayim gerṯo liđia liɽijan. iđia gǝnǝŋ gǝlǝŋǝnu eŋere ŋaɽ ebai na iđia gwomǝn gǝlǝŋǝnu igwuji gero gaɽ ebai. 23 orn iđia gǝŋere ŋaɽ ebai gǝlǝŋǝnu eŋen ŋalo orn iđia gwuji gero gaɽ ebai gǝlǝŋǝnu ṯa ŋen iŋi rǝmwa rëɽu ŋiđ aŋfeṯe. 24 ŋen iŋi ŋǝwujǝnu ŋen ŋanṯa liji ildi ɽrlda laɽo đǝrreiđia điɽijan eŋen. wuji gǝnǝŋ geṯo naiyǝn yǝbernia sina na gënǝŋu galǝŋa liđia ildi liđ alɽeṯe lǝbai. gënǝŋu gana ajar. 25 na ajar gaɽ irǝŋ gaiyǝn yǝsina alo yarabia. gënǝŋu garno alo yursalim điñǝđi ŋen ŋanṯa alo yursalim na liđia ǝllëɽǝŋu laɽo lǝbai. 26 orn alo yursalim isi yafo elo yero yǝbendǝni na yënǝŋu yaɽo nanna igëndr. 27 ŋen ŋanṯa ŋen ŋǝwërđǝnu ṯa, ŋǝreṯo nano wuji ŋaŋgi agaɽ ltam ŋaŋgi agero agalǝŋa ŋere kwai kwai. twođo ŋarǝjaice ole aganǝŋa ŋaŋgi agero auɽiña ŋen ŋanṯa wuji gaɽ ltam gerṯo ñere ñwaiña gamiñaṯa wuji gerṯo ebaŋgen. 28 orn nëndr, lorldaiñ, lǝgaɽr liđia garno isag lëŋgr lǝgalǝŋǝnr ṯa ŋen iŋi rǝmwa rëɽu aŋfeṯe. 29 orn garno iliga lakǝl lǝpǝnde iđia igi gǝlǝŋǝnu eŋen ŋalo gananaico iđia garto ŋen ŋubwa igi gǝlǝŋǝnu ŋabǝɽaŋa ŋusila gǝrǝmwa, fǝṯia eum điñǝđi. 30 orn ađam gǝrǝmwa gaṯa ṯau? gaṯa, lëldiñu ŋere iŋi ŋaɽ ebai na iđia gǝlëɽǝŋu, ŋen ŋanṯa iđia gǝŋere ŋar ebai laber liđ alarraṯe eŋen iđiaga gwuji gero gaɽ ebai. 31 ŋen ŋafǝṯia lorldaiñ, lëndr gerṯa lǝgaɽiar liđia lǝŋere iŋi ŋaɽ ebai orn lǝgaɽiar liđia lǝwuji gero gaɽ ebai.

5

1 fǝŋen iŋi al masiya giyëbǝrndr. ŋen ŋafǝṯia ɽaŋr eŋen iŋi na ñerṯe ñaŋgiyǝni ṯa ñagǝbǝđǝni ñagaɽo lǝbai tǝŋ. 2 igënǝñi bulus igǝndǝlwaɽǝṯia ṯa ndǝ ñaŋ ñaguɽǝđǝni al masiya gero gǝndawerṯe ŋen kwai kwai. 3 igwalwaɽa tǝŋ ṯa ndǝ eđa guɽǝđǝnu gënǝŋu gëndǝnu na ŋen đeṯam ṯa gëbǝđia ŋen pređ ŋal ganun. 4 ñaŋ ñaŋgi ñagwonaṯa ñagǝbǝđǝni ñaguđǝrwaṯo eŋen rǝmwa nëiñua al ganunya ñagatǝrinṯu igal masiya. ñaŋ ñagiɽu eđađ đǝđame đǝrǝmwa na ñagarǝmađaṯalṯia. 5 ŋen ŋanṯa usilaga gatǝɽe na đonaṯađa nanda ñagaṯurṯia đuđǝrwaṯa eŋen iđi ñagiđi ñaneini. 6 ŋen ŋanṯa igal masiya yesu đuɽǝđǝnia đero ŋeniano na đero đuɽǝđǝnia đero ŋeniano cum, orn đonaṯa iđi đatuđinu đubwađa đerṯo ŋen ŋwaiña. 7 ñagalaldiño ŋope. esegi gagirnde ŋen ṯa ñerṯe ñagǝnna ŋen ŋǝđeṯam mǝldin? 8 đaburgwađeicia iđi đero đeṯo irǝmwa irri rundǝđǝnde. 9 uđǝɽi gǝtefr gupini aicǝba pređ. 10 igëɽǝnu đǝñano egelǝŋ yesu ṯa lǝgiđr alǝrraiđr eŋen iŋi. na eđa igi gǝɽaieǝndau eŋen, đeṯam gënǝŋu giđ aŋakǝmini, ndǝ gata walla goɽra. 11 orn lorldaiñ, ndǝ igënǝñi igǝbërrǝŋaicia leđa ŋen ŋǝđuɽǝđǝnia mǝldin ŋen ŋanṯau igananeini ŋen ŋubwa ŋeicia mǝldin? ndǝ ŋen ŋafǝṯia ŋen ŋǝđuɽi đǝŋgeinu đǝge iđi đǝbëkëɽǝŋaicia leđa. 12 igaṯa ṯa ŋen ŋaŋǝra ndǝ leđa ildi ǝlndǝɽaicau eŋen aluɽǝđǝni đǝge. 13 orn lorldaiñ, ñaŋ ñagwundǝđǝnu ṯa ñerṯe ñagǝbendǝm. orn ñerṯe ñagaŋgiṯia đëbǝrma iđi eđalo ađǝɽeṯe đërǝkǝđeiđia eŋen ṯa ñiđi ŋen ŋaŋǝno, orn đuɽǝđǝnṯr lorldalo đubwađa. 14 ŋen ŋanṯa ŋen pređ ŋal ganun ŋǝɽiñǝđeinu eŋen ŋunto. fǝŋen iŋi ŋunto ṯa, bwiṯu eđaga igi gaɽ ëuwǝr ilaɽǝŋa garno etam gǝlaɽǝŋa. 15 orn ndǝ ñaŋ ñagabakendǝđia na ñagasǝđia, rǝmojǝđr eŋen ṯa ñerṯe ñagamǝndëđǝma. 16 orn igwalwaɽa ṯa, erldr igusila gatǝɽe, nṯia ñagaber ñagiđi ñiđi ŋen aŋǝno ywonaṯa. 17 ŋen ŋanṯa ŋen aŋǝno ywonaṯa nageo usila gatǝɽe na ŋen usila gatǝɽe gwonaṯa ŋageo aŋǝno, na lënǝŋulu lageađaiđia eŋen. nṯia ñagaber ñagaɽǝwađaṯa ñagëbǝđia laŋge ildi ñagǝlwonaṯa. 18 orn ndǝ usila gatǝɽe gǝndǝnanaieia đađ, đeṯam ñagaber ñagǝbendǝni ŋenŋa ŋal ganun. 19 orn ŋen ŋaŋǝno ŋǝlǝŋinu. ŋen iŋi ŋaŋǝno ŋaɽo đaɽaŋa lijila ɽrǝto ildi lamameinu eneɽa na ñereña iñi ñamǝlu ñamameinu eneɽa, na ŋen ŋǝŋǝtamǝra na đeieia ŋǝɽwa, 20 na đǝkwuđiñiṯia laŋge alo lǝpiano, na ŋen ŋǝnḏǝmi, na ŋen ŋǝđubwiđia đero, na đǝgerđe eŋen, na đǝgiaṯa ŋen, na đeieiano, na ŋamburṯwa, na đǝbakarnǝđia, na đǝgiaiđe eŋen, 21 na đonaṯa đǝlaŋge lǝleđa larto, na đǝɽiñǝđia, na đǝramǝɽua na namǝđia, na laŋge pređ larno laŋge ildi. igǝndǝbǝɽia nano ŋen ŋarno igǝbǝɽǝnde nano ananoŋ, ṯa leđa ildi lëbǝđia laŋge ildi laber liđ alënṯi eŋǝlǝŋe ŋǝrǝmwa. 22 orn ŋen iŋi usila gatǝɽe gatuđia ŋaɽo đubwa na đaŋǝra nano na đëuṯaralo na đaɽiñaṯa ŋen na đaliŋeṯa ŋǝbaiya na đaŋǝra na đerṯia ŋen ŋunto, 23 na đǝđǝrnaṯaralo na đërǝkǝđia aŋǝno. al ganun yero isi yagea laŋge ildi. 24 na leđa ildi lal masiya yesu lënǝŋulu laɽiño aŋǝno iđuɽi na laŋge ildi aŋǝno yubwaliya na yǝlonaṯa. 25 ndǝ lǝgamǝṯiar usilaga gatǝɽe alerldr igusil. 26 alerṯr lǝgwonaṯr lǝgǝneiniar đame. alerṯr lǝgwođwaiđiar eŋen na alerṯr lǝgwonaṯar laŋge lǝlorldalanda.

6

1 lorldaiñ, ndǝ eđa gǝnǝŋ gafiđǝnu eŋen ŋeicia ŋen đeṯam ṯa ñaŋ ñaŋgi ñagabǝrlda igusila gatǝɽe ñagamaṯoɽaṯa eŋen ŋǝđǝđǝrnaṯaralo. rǝmoṯr eŋen, ñan pređ, aŋgaiea ñagiđi ñinḏeini eum. 2 amǝđaiđr eŋen ŋinia nṯia ñagǝɽiñǝđaiđia al ganun yal masiya. 3 ŋen ŋanṯa ndǝ eđa gǝnǝŋ gǝbaṯa goɽra orn gata, gënǝŋu gǝbǝđǝni ŋađǝna bǝɽan. 4 ŋgiṯr leđa pređ alirnḏeici ŋǝmëɽria eŋen, nṯia lënǝŋulu liđ alaɽǝwađaṯe lëminia eŋen eŋen alǝsoŋ na gerṯa eŋen ŋǝleđa larto. 5 ŋen ŋanṯa ŋen đeṯam leđa pređ lǝrrapa ŋen eŋen ŋinia bǝɽan. 6 ŋgiṯr leđa ildi lǝbërrǝŋeini ŋen ŋǝđeṯam alɽaŋe ldǝɽo eŋen pređ ŋaŋǝra eđaga igi gǝlërrǝŋaicia ŋen. 7 ñerṯe ñagǝbǝđǝni ŋađǝna mǝldin. leđa laber laɽǝwađaṯa lađamǝca rǝmwa eŋen. ŋen ŋanṯa eđa gǝnǝŋ giđ aŋwanḏe laŋge ildi gënǝŋu gawađǝlo. 8 ŋen ŋanṯa eđa igi gawađa ŋen ŋanṯa ŋen ŋaŋǝno giđ aŋwanḏe đamǝndëđǝnia egaŋǝno, na eđa igi gawađa ŋen ŋanṯa ŋen ŋusila gatǝɽe gënǝŋu giđ aŋwanḏe đamǝṯia đǝbǝɽǝbǝte igusil. 9 alerṯr lǝgaicǝwarar mǝldin iđiđia đǝŋen ŋaŋǝra ŋen ŋanṯa ndǝ liga liđ alfeṯe ŋope lǝgiđr alwanḏr ndǝ lǝgaber lǝgamiñar nara. 10 ŋen ŋafǝṯia aliṯr leđa pređ ŋen ŋaŋǝra ndǝ liga lëni, orn aliṯr kaiñ leđa laɽ amǝeu eđonaṯa đǝyesu ŋen ŋaŋǝra ŋen ŋamiñaṯo leđa larto. 11 seicr ŋwëɽiña ŋoɽra ŋađam iŋi igëbǝđia ndǝ igǝndǝwërđǝṯia đaŋđa đǝlëɽǝñi. 12 leđa ildi lonaṯa ṯa ñaŋ ñaguɽǝđǝm, lënǝŋulu lonaṯa lëbǝđia đinia bǝɽan egaŋǝno. lënǝŋulu lerṯo ŋen iŋi ṯa alerṯe lananeini ŋen ŋubwa ŋeieia ŋen ŋanṯa đuɽi đelǝŋ igëndr yesu masiya. 13 đeṯam, leđa ildi luɽǝđǝnu lënǝŋulu laber lëbǝđia ŋen ŋal ganun. orn lënǝŋulu lonaṯa ṯa ñaŋ ñaguɽǝđǝni ṯa alëmini egaŋǝno esalo. 14 orn igënǝñi yerṯe igëminia kwai kwai, illi eŋen ŋǝđuɽi đelǝŋ igëndr yesu masiya. alo yafo yǝɽiñǝnu ŋen ŋanṯa ñi đuɽiđa, na igafo igǝɽiñǝni iđuɽi ŋen ŋanṯa alo eum. 15 ŋen ŋanṯa đuɽǝđǝnia đero ŋeniano na đero đuɽǝđǝnia đero ŋeniano, illi điđǝnia đǝmaijǝn đerṯo ŋeniano ŋwaiña. 16 igǝbeɽǝđia ṯa đëuṯaralo na ŋabaiya alfeṯe eleđa ildi lǝbǝrlda eŋen iŋi, eleđa lisrayil yǝđeṯam irǝmwa. 17 orn ñerṯe ñagaŋgiṯia eđa gǝnǝŋ gaiñǝɽaiea ŋen ŋǝnǝŋ ŋen ŋanṯa igerṯo egaŋǝno namǝrta ini nabërrǝŋaiđia ŋen ṯa igaɽ ebai gǝyesu. 18 lorldaiñ igǝbeɽǝđia ṯa đǝbuŋṯia đelǝŋ igëndr yesu masiya alfeṯe usilaga egalo. amin.