PƆLU ’LƐTRƐ PLƐ MI ’LA ꞊KPAA TIMOTE NI
Pɔlu ’lɛtrɛ plɛ mi ’la ꞊kpaa Timote ni ’bhɛ ŋgblo
Pɔlu ‑yaa ’waati ’la ba ‑kaso ’yi Rɔmu ‑wa ’ɛ ta, ’bhɛɛ‑ ‑e ’lɛtrɛ ’lɛɛ‑ ꞊dia (2 Timote 1.8; 1.16-17; 2.9), ’bhɛɛ‑ ‑ya ꞊kpaa Timote ni. ’Bhɛ bhla ’ɛ ba, Timote ‑yaa Efɛzi ‑wa ’ɛ ta. Pɔlu ’a ꞊pia ’yee‑ Timote ni dɔɔ ‑e nu ’tɛn ‑a ma Rɔmu (2 Timote 4.9), ‑amasrɔyi, ’yee‑ Pɔlu ’gbu ’kpee ma, ‑yaa’ pɛ ’trɛ ta ’ɛ ’yan bhla ’ɛ ꞊bhwa gban ‑wa ‑din (2 Timote 4.6). ’Yee‑ Pɔlu ’gbu yewoa‑ ’eglɔɔle Mɛɛzan Zesu Krisi ni, ’bhɛla‑ ‑zayile, ‑e ‑yaa zruwla ’zi Timote ’kpee dɔɔ ’bhɛ ’e ’kpa ‑a ma ‑yaa’ pɛ ’taawogbɛya ’ɛ ’yi.
Pɔlu ’a ꞊pia Timote ni dɔɔ ’bhɛ ’bhɛ ta ‑yrɛn ’ɛ ’yikun‑, ’bhɛɛ‑ ’bhɛ dɔ ’eglɔɔle ’bhɛ a ’kpaleya ’ɛ ’yi (2 Timote 1.3–2.13).
’Bhɛɛ‑ ‑ya ꞊pia Timote ni ’ezin‑ dɔɔ ’bhɛ blɔɔle bo ’Sɛwɛ ’Weŋ mu ’ɛ ’yi jan mu ’ɛ ma. ‑E ‑jan yɛkɛ‑ do ’kpɔ ’la ꞊woa ‑yaa’ ’lɛtrɛ ꞊lwa ’ɛ yi dɔɔ Timote ’yri bo ’bhɛ ’gbu ‑za ’le bhla ma mɛɛ daan mu ’ɛ ma, ‑e ꞊bwa ’bhɛɛ‑ ta ’ezin‑ (2 Timote 2.14–4.5).
’Yee‑ ’lɛtrɛ ’lɛɛ‑ ’lɛyanyrɛ ’ɛ ꞊nɔɔ, Pɔlu ‑janwoa ‑a ’gbu ba zayi’, ’bhɛɛ‑ ‑e Zesu ’yi mu ’ke a ’pubɔwli mu ꞊kpaa Timote ni (2 Timote 4.6-22).
1Pɔlu ‑o Timote ’pubɔ‑ ’zi
1’Mi Pɔlu ‑o ’ke Zesu Krisi a ’winbɔwo mi ’le, ‑Waanbhaa’ zru maza ma; ’yee‑ ‑Waanbhaa’ ’gbu ‑le bole ‑yrɛ ma ‑si ’naza‑ ꞊pia bhaaplɛŋ mu ni Zesu Krisi klɛza ’ɛ ’srɔyi.
2’Ŋ ’yoo‑ ’lɛtrɛ ’lɛɛ‑ ’kpa zii’ ’e ni Timote, ’bhi ‑le ’ke ’ŋ ’nɛ ’la ’bhɛ ‑za sɔ ’ŋ ni ’bhɛ ’le. Bhaa ‑kɔɔ’ Dɛ ‑Waanbhaa’ ’pegee Mɛɛzan Zesu Krisi ’e ‑dɔɔbo’, ’bhɛɛ‑ ’e ’yrɛnkla‑ ‑o ma, ’bhɛ ’pegee ‑o yilabla ’na ’e ni!
Pɔlu ‑o Timote ’lia zii’ bhla ma mɛɛ daan mu ’ɛ ba zayi’
3’Mi ‑Waanbhaa’ ’pubɔ‑; ’ŋ ’yoo‑ ‑yaa’ ye ’ɛ ’wo zii’ ’ŋ ’kpee ’fleele‑ ’le ’bhii‑ ’ŋ ’taa‑ mu ’a ꞊kla gɔnɛ‑ ’la gbɛɛn‑. ‑Bi zi ’pegee ‑yrekpaa’ ’e ‑za ’laa ni ’ŋ ’kpee ’an ’seri mu ’ɛ ’yi. 4’O ’piila‑ bhla zi ’eke‑ ma, ’e wisia꞊ gɔnɛ‑ ’la gbɛɛn‑, ’ke ’bhɛ ‑dwa ’ŋ ’kpee, ‑e klɛ ’ŋ ni ’bhii‑ ’mi ’e ’ye ’bhɛɛ‑ ’ŋ zrukpalaa. 5’Kpaleya ‑zeze ’gbu ’la ‑yoo ’e zru ’ɛ ’yi, ’bhɛ ‑za ’laa go ’ŋ ’kpee. ’Bhɛ ’kpaleya ‑glɔɔn ’ɛ ’bhɛ ‑le ‑yaa ’e ‑jie Loisi ’pegee ’e nɛɛ Enisi ’yi; ’bhɛɛ‑ ’ŋ ’kpale‑ ‑o ‑a ‑yi ’bhii‑ ‑o ’kpa gbɛya ’ɛ ‑Waanbhaa’ ’yi ’bhɛɛ‑ yɛkɛ‑ ‑le ’bhi ’yi ’ezin‑. 6’Bhɛla‑ ‑zayi’, ’mi ’seri ’la ꞊kla ‑Waanbhaa’ ni ’yaa‑ ‑za ma ’ke ’mi ’ŋ gbɛkpa ’e ta, ’bhɛɛ‑ ‑yee’ gbalawoa ‑glɔɔya’ ’la ba, ‑a ’to ’ke ’bhɛ ‑glɔɔya’ ’ɛ bo ’e ta. 7‑Amasrɔyi ‑Waanbhaa’ ‑kɔɔ’ ‑gbaa Lii ’Weŋ ’la ba, ’bhɛ ’laa ‑kɔɔ’ klɛ ‑gblaannii’ ’le, ’duŋ‑ ’bhɛ ‑glɔɔya’ ’pegee ’sɔniya, ’bhɛɛ‑ ‑zadɔleya ‑la ‑naa ‑kɔɔ’ ni. 8’Bhɛla‑ ‑zayile, ‑yrala’ laa dɔlɛ ’e ma Mɛɛzan a ‑jan ’ɛ ’wole‑ ma mɛɛ mu ni. ’Mi ’duŋ‑ ’la ’mi ‑o ‑kaso ’yi ‑a ’tɔ ’ɛ ‑zayi’, ‑yrala’ laa dɔlɛ ’e ma ’mi ‑zayi’. ’Bhi ’pegee ’mi ’o ‑yrɛnbhle’ ’eke‑ ’yi ‑Jan ’Nrale‑ ’ɛ ‑zayi’, ’bhɛɛ‑ ‑Waanbhaa’ ‑glɔɔya’ ’ɛ ta. 9’Yee‑ ‑Waanbhaa’ ‑le ‑kɔɔ’ ‑gwa ‑za ’yi, ’bhɛɛ‑ ’yele‑ ‑kɔɔ’ ’siila‑ dɔɔ ‑kɔɔ’ klɛ ‑a ’gbu a mɛɛ mu ’le. ’Duŋ‑ ’yaa ‑kɔɔ’ golɛ ‑za ’yi ‑kɔɔ’ klɛ za ‑lrele’ mu ’ɛ ma, ‑e ‑kɔɔ’ ‑gwa ‑za ’yi ‑a ’gbu ‑za yɛkɛ‑ ’la ’lɛdulaa, ’bhɛ ’pegee ‑yaa’ wlanya ’ɛ ’mu ‑la ma. ‑E ‑kɔɔ’ ‑gbaa ’bhɛ wlanya ’ɛ ba, ‑kɔɔ’ ’pegee Zesu Krisi a ’kpaledomaya ’ɛ ’yi, ’bhɛɛ‑ ‑e ’bhɛ ꞊kla ’waati ’la ba ’ke yaa ’drunyan klɛlɛ ‑li. 10‑Zɔn ‑kɔɔ’ ’Bhee Mi Zesu Krisi ꞊nwa ’yee‑ ‑Waanbhaa’ a wlanya ’ɛ zrɔnlɛ mɛɛ mu ’ɛ ni. ‑E ga a pɛ faŋgan‑ ’ɛ ’bhɛ ‑gwa ’bhɛ ’yi, ’bhɛɛ‑ bole ‑yrɛ ma ‑si ’la ‑daŋ’ ’laa ‑o ’bhɛ ma, ’bhɛɛ‑ ’ke ’bhɛ ’laa siɛ ‑titi, ‑e ’bhɛ ’pwɛla‑ mɔkpɛn’ ’yrɛ ma kpataakpa ‑Jan ’Nrale‑ ’ɛ ’srɔyi.
11’Yee‑ ‑Jan ’nrale‑ ’ɛ ’yela‑ wole ’kaama‑, ’bhɛɛ‑ ‑Waanbhaa’ ’mi ꞊kla ’ke ‑yaa’ winbɔwo ’pegee ‑yaa’ mɛɛ mu daan mi ’le. 12’Bhɛla‑ ‑zayi’ ’ezin‑, ’ŋ ’yoo‑ ’bhɛ ‑yrɛn ‑glɔɔn mu ’lɛɛ‑ ’bhle zii’; ’duŋ‑ waa ‑o ’ke ’ŋ ma ‑yrala’ ’le. ‑Amasrɔyi ’ŋ ’yrikpale bole ‑o mɛɛ ’la zan ta, ’ŋ ’bhɛ zan ’ɛ dɔ; ’bhɛɛ‑ ’ŋ ’kpale ‑o ‑a ‑yi ’bhii‑ dɔɔ ‑e pɛ ’la gbɛkpaa‑ ’ŋ ’kɔɔ, ’bhɛ ’seŋ ‑o ‑a ni ’ke ‑ya ‑yrɛkpa’ ’bhɛ ba, ’fɔke ’bhɛ ge ’tɛnlɛ‑ ’drunyan ’lɛyan ’yi ’ɛ ma.
13’Mi ’e ‑daanna wlan ma ‑jan mu ’la ’le bhe, ‑o ’kpa ’e ’kpee kplankplan, ’bhɛɛ‑ ’taawo ‑o ta ’e ’kpaleya ’pegee ’sɔniya ’la ’bhɛ ‑o ’ka ’pegee Zesu Krisi a ’kpaledomaya ’yi ’bhɛ ’le. 14’E daangbɛya ’lrele‑ mu ’la ’srɔɔwoa‑ bhe, ‑o ’kpa ’e ’kpee kplankplan Lii ’Weŋ ’la ‑yoo ’e ’yi, ’bhɛ ‑glɔɔya’ ’ɛ ’le.
15’E ’gbu ’a ’yaango‑ dɔɔ ‑Waanbhaa’ a mɛɛ mu ’la ’kpɛn ‑o *Azi ’klɛɛn ’ɛ ’yi, ’mu ’ŋ do ‑kplɛn ꞊twa ‑a nɔɔ‑; Fizɛli ’pegee Erimozɛni mu ‑o ’bhɛ mɛɛ mu ’ɛ ba. 16’Duŋ‑ bhaa Mɛɛzan ‑Waanbhaa’ ‑yaa’ wlanya ’ɛ zrɔn Onezifɔɔ ’pegee ’bhɛ a ’fa ‑la mu ’ɛ ni. ‑Amasrɔyi ‑e ’fuu ‑dwa ’mi ta gbɛ ’ɛ ’kpɛn ma; ’ali‑ ’mi ’la ’mi ‑o ‑kaso ’yi, ‑e ’mi ’yelawoa, ’bhɛ ’laa ‑yraladɔlɛ ‑a ma. 17Drɔɔn’, ‑e bhɔlawoa Rɔmu ‑wa ’ɛ ta, ‑e ’mi ziglinna gbɛ ’ɛ ’kpɛn ma ‑a zru ’ɛ ’kpɛn ’le ’sani‑ ‑e ge ’tɛnlɛ‑ ’ŋ ma. 18Bhaa ‑Waanbhaa’ ’bhɛ a wlanya ’ɛ zrɔn ‑a ni ’drunyan ’lɛyan ’yi ’le. ‑E ‑za ’wlan mu ’la ’kpɛn ꞊kla ’ŋ ni Efɛzi ‑wa ’ɛ ta, ’e ’gbu ’bhɛ ’yaango‑ kpataakpa.
2Mɛɛ klɛle Zesu Krisi a ‑srwase’ mi wlan ’le
1’Bhi ’ŋ ’nɛ Timote, dɔ ’eglɔɔle ‑lileya ’la ‑yoo Zesu Krisi ’yi ’bhɛ ’yi. 2’Mi ’e ‑daanna ’kɛla ’le mɛɛ ’srɛ ’yrɛ ma, ’bhɛ gbɛkpa mɛɛ ’la zan mu ‑o ’ke mɛɛ wlan mu ’le, ’bhɛɛ‑ ’ke ‑o sɔ mɛɛ ‑bhɛɛke’ mu daanle‑ ’bhɛ ’le ’ezin‑ ’mu ’kɔɔ.
3’Yaa‑ pɛ ‑yrɛnbhle’, ’bhii‑ Zesu Krisi a ‑srwase’ mi wlan do. 4‑Srwase’ mi ’kedo‑ ’kpɔ ’laa ‑a ’gbu bɔ ’trɛ ta za mu ’yi, ’ke ‑ya zi ’bhii‑ ‑a ‑za ’sɔ ‑a ‑kuŋlii ’ɛ ’ni. 5’Bhɛɛ‑ ’ke mɛɛ do ‑o zaabɔ ’zi mɛɛ ‑bhɛɛke’ mu ’le blasanlele ‑jara ’srɔɔwo zayi’, ’ke yaa blasanlɛ blasan’ gbɛya ’toŋ mu ’ɛ ta, yaa sɔ ’bhɛ blasanle ‑jara ’ɛ ’srɔɔwole. 6’Bhɛɛ‑ gbakpa’ mi ’la ye ‑glɔɔ ’ɛ ꞊woa ‑yaa’ gba ’ɛ ’yi, ’yele‑ gba ’ɛ ta pɛbhaa ‑lwa mu ’ɛ kan mi ’le. 7’Ŋ ’yoo‑ ’kɛla ’wo zii’ ’e ni ‑gɛ bhe, ’e ’kpeelɛdan ’bhɛ ma ’elrele; ‑amasrɔyi Mɛɛzan ‑Waanbhaa’ nu a klɛlɛ ’bhɛɛ‑ ’e ‑za ’kpɛn ’yima‑.
8Davidi ’nranɛ‑ Zesu Krisi a ‑za ’ɛ bo ’e ’kpee, ’yele‑ ‑bwela gale ba; ’bhii‑ ’an pɛ ‑Jan ’Nrale‑ ’ɛ ’bhɛ ‑a ’wo ’zi gɔnɛ‑ ’la gbɛɛn‑. 9’Ŋ ’yoo‑ ‑yrɛnbhle’ zii’ ’yee‑ ‑Jan ’Nrale‑ ’ɛ ’yela‑ woza ’ɛ ma, ’bhɛɛ‑ ‑woo’ ’ŋ gbɛ ta ꞊bwa ’ke piibhɛ kpɛlɛ‑ ’le ’bhii‑ ‑za ’yɔɔ‑ klɛ mi do gbɛɛn‑. ’Duŋ‑ ‑Waanbhaa’ a ‑Jan ’ɛ ’bhɛ ’yrele‑ laa ‑o. 10’Bhɛla‑ ‑zayi’, ’ŋ ’yoo‑ ‑za ’kpɛn ’yikun zii’ ‑Waanbhaa’ mɛɛ mu ’la zan mu makwan‑ ’mu ‑zayi’; ’kooko‑ ’mu sɔ gole ‑za ‑yi Zesu Krisi ’srɔyi, ’bhɛɛ‑ ’tɔbhɔleya ’la ‑daŋ’ ’laa ‑o ’bhɛ ma, ‑o sɔ ’bhɛ ’srɔɔwole. 11‑Jan mu ’lɛɛ‑ ’mu ‑o ’ke wlan ’le dɔɔ:
«’Ke ‑kɔɔ’ ’gbu ‑gaa ‑kɔɔ’ ’pegee Zesu Krisi ’le, ‑kɔɔ’ mu ’pegee ’yee‑ Krisi nu bolɛ ‑kɔɔ’ ’yrɛ ma ’eke‑ ’yi ’ezin‑.
12’Bhɛɛ‑ ’ke ‑kɔɔ’ ‑za ’yikwan꞊ ’yee‑ ’le, ‑kɔɔ’ mu ’pegee ’yee‑ nu yaalɛ ‑yaa’ ‑bhleŋgbeya yaayrɛ ’ɛ ꞊nɔɔ.
’Duŋ‑ ’ke ‑kɔɔ’ ‑kɔɔ’ ‑baŋgwa ‑a ‑yi dɔɔ ‑kɔɔ’ ’laa dɔ, ’yee‑ nu ‑a ‑baŋgolɛ ‑kɔɔ’ mu ’yi dɔɔ yaa ‑kɔɔ’ mu dɔ ’ezin‑.
13’Ke ‑kɔɔ’ ’laa bolɛ ‑kɔɔ’ ’liijan‑ do ta, ’yee‑ nu bolɛ ‑a ‑liijan’ do ’kpɔ ’ɛ ta. ‑Amasrɔyi yaa sɔ ‑a ‑liijan’ mabɔɔle, ’bhɛɛ‑ ‑e zaabɔ ‑a ’gbu ’lɛ ma.»
‑Waanbhaa’ a yewonɛ ’lrele‑ do
14Bo ‑jan ’lɛɛ‑ ’bhɛ dɔle ma mɛɛ mu ’ɛ ’kpɛn ’kpee, ’bhɛɛ‑ ‑a pe ‑o ni ’e ’sɔwɛɛ‑ ma ‑Waanbhaa’ ‑yrɛ ma dɔɔ waa sradɔlɛ ‑jangɔ’ mu ta. ‑Amasrɔyi sradɔle ’ɛ ’bhɛ ’laa ‑za ’kedo‑ ’kpɔ ’yanwo‑ mɛɛ ma, ’ke yaa ’e go mɛɛ ’la zan mu ‑o ’trɔnkpa ’bhɛ ‑jan mu ’ɛ ꞊la ’mu ‑la ’siɛle‑ ba. 15Dɔ ’eglɔɔle ’ke ’yee ’gbu zrɔn ‑Waanbhaa’ ni ’bhii‑ ‑yaa’ yewonɛ ’lrele‑ ’la ‑za sɔ a ni ’bhɛ ’le, ’bhɛɛ‑ yaa klɛ ’e ma ‑yrala’ ’le ’yee‑ ‑Waanbhaa’ ‑yrɛ ꞊la; ‑yaa’ wlan ma ‑jan ’ɛ daan kplankplan. 16’E ’pleŋgo ‑balo ’yifleŋ mu ma, ’bhɛ ’pegee ‑jan mu ’la gole ‑o ’kpaleya zi ’ɛ ma. ‑Amasrɔyi ’woo‑ bhaama janwo mu ’ɛ ‑woo ’pleŋgo‑ yi ’oo yi ‑Waanbhaa’ ma. 17‑O ‑liijan’ mu ’ɛ ‑za mu siɛ ’eyɔɔle ’bhii‑ bhɛ ‑yɔɔ’ bhaaplɛŋ ’flɛ ’ɛ bhle ’eyɔɔle gɔnɛ‑ ’la gbɛɛn‑. ’Bhɛ mɛɛ ‑glɔɔn mu ’ɛ ’ke mu ‑le ’ke Imene ’pegee Filɛti mu ’le. 18‑O ‑gwa gban wlan ma zi ’ɛ ta, ’bhɛɛ‑ ‑wa pe dɔɔ gbaa mu bweza ’ɛ gale ba ’bhɛ yi ’ɛ ꞊bhwa gban; ‑o ’bhɛ pelawo zii’ bhe, ‑o mɛɛ ‑bebe ’yini zii’ ’ke ‑o ’mu go ’kpaleya zi ’ɛ ta. 19’Duŋ‑ ‑Waanbhaa’ ’fɛgwlɛ‑ gaan ‑glɔɔla ꞊bwa, ’bhɛ ’laa sɔ ’siɛle ‑titi; ‑jan ‑glɔɔn mu ’lɛɛ‑ ’mu ‑la yɔɔndɛle ‑o ta dɔɔ: «Mɛɛzan ‑Waanbhaa’ ’gbu ‑yaa’ pɛ mɛɛ mu ’ɛ dɔ.» ’Bhɛ ’pegee: «’Ke mɛɛ ’oo mɛɛ ’la zan ’a ꞊pia dɔɔ ’bhɛ ‑o ’ke ‑Waanbhaa’ a pɛ mɛɛ ’le, ’bhɛ zan ’bhɛ gaan go ‑za ’yɔɔ‑ zi ’lii.»
20’Fɛ ‑gbɛnɛ do ‑la, ’tasa ’ɛ ’kpɛn ‑glɔɔn ‑le ye: ‑a ’ke mu laa ‑o ’ke ‑can ’pegee piibhɛ drɔŋ ’le, ’duŋ‑ ‑a ’ke mu ‑o ’ke ‑yri ’pegee ’trɛ ’le ’ezin‑. ‑A ’kɛ mu ’la ’mu ‑o ’ke ‑can ’pegee piibhɛ ’le ’mu ‑o ’ke ‑zabla’ yi gblaan ta pɛ mu ‑la ‑le, ’bhɛɛ‑ ‑a ‑vin mu ’ɛ ’mu ‑o ’ke yikpɛnsee ta pɛ mu ’le. 21’Ke mɛɛ ’la zan ’bhɛ ’bhɛ ’gbu ’pleŋgwa‑ ’woo‑ ‑za ’triŋle‑ mu ’la bhe ‑o ma, ’bhɛɛ‑ ‑a ’kpee ’fleele‑ klɛ. ’Bhɛ zan nu klɛlɛ ’bhii‑ ‑can ’tasa mu ’la ‑o ’mu si ‑zabla’ yi ‑gbɛnɛ mu ta ’bhɛ mu gbɛɛn‑. ‑E nu klɛlɛ ’weŋ, ’bhɛɛ‑ ‑ya zan do ‑kplɛn maza ‑yanwo’; ’bhɛɛ‑ ‑a ‑lɛmagaanle ‑o ye ‑lrele’ ’ɛ ’kpɛn ‑glɔɔn ’wo zayi’.
22’Ŋ ’nɛ Timote, blasan‑ ‑zwannɛ mu zrubhɔ za ‑yɔɔ’ mu ’ɛ ’lɛɛ. ’Bhɛɛ‑ mɛɛ ’la zan mu ’kpɛn Mɛɛzan ‑Waanbhaa’ gba ‑o ’kpee ’fleele‑ ’le, ’e ’mabɛɛn‑ ’mu ‑la ‑din, ’bhɛɛ‑ ’ke ’ka ‑lɛdɔɔleya oo, ’kpaleya oo, ’sɔniya ’pegee yilabla ziglin‑. 23’Duŋ‑ ’yaa ’e ’lɛbɔlɛ klooya ma ‑jan mu ’pegee ’truu‑ ma ‑jan mu ’yi, ‑amasrɔyi ‑woo ’ke gwle ’pɔpɛ‑ ’le. 24’Duŋ‑ ’bhɛ ’laa lele ’ke Mɛɛzan ‑Waanbhaa’ a yewonɛ gwledan. ’Duŋ‑ klɛ mɛɛ wlan ’le mɔkpɛn’ ma, ’kee‑ sɔ mɛɛ mu daanle, ’bhɛɛ‑ ’kee‑ sɔ mɛɛ mu a ‑yɔɔya’ ’ɛ ’yikunle. 25Mɛɛ ’la zan mu zaabɔ ‑Waanbhaa’ ‑a yewonɛ ’ɛ ’lɛ ma, ‑e ’sɔ ‑jan zikpale ’mu ni ‑a zru ‑dɔɔ ’le, ’bhɛɛ‑ ‑yoo bɔ zi ‑lrele’ ta; ‑dɔke’ yi do ta, ‑Waanbhaa’ nu ‑a klɛlɛ ’bhɛɛ‑ ‑zadɔwɛɛ dɔ ‑o ma, ’bhɛɛ‑ ‑o ploo ‑o klɛza ‑yɔɔ’ mu ’ɛ ma, ’bhɛ ’pegee ‑woo zru niinaa’ ’bhɛ ba, ’bhɛɛ‑ ‑o wlan ’ɛ dɔ. 26’Bhɛ ’yi, ‑o ‑yrɛ ba nu ’kanlɛ‑ ’elrele, ’bhɛɛ ‑o nu golɛ ‑Setran’ ’la ’bhɛ a bhee mu ‑o ‑kwan ’bhɛ zru maza klɛ zayi’ ’mu ’yi.
3Bhaaplɛŋ mu klɛza mu ’drunyan ’yan bhla zi
1‑A ’yaango‑ dɔɔ ’ke ’drunyan ’lɛyan yi ’ɛ ꞊bhwa ‑wa ‑din, ’waati mu ’ɛ nu klɛlɛ ’eglɔɔle. 2Wlan ’ɛ ni, bhaaplɛŋ mu nu ‑o ’gbu do ‑kplɛn ‑la ‑zadɔlɛ ’eglɔɔle; ‑waa’ ‑gɔli’ ’flɛn nu klɛlɛ, ‑o nu ‑o ’wasowolɛ ’ke ‑woo ’gbu magbaandɛ, ’bhɛɛ‑ ’ke ‑o ‑Waanbhaa’ ’tɔ siɛ. ‑O nu ‑o yapɛ mu ’ɛ ’kafawolɛ, ‑o nu klɛlɛ mɛɛ kloo mu ’le; ’bhɛɛ‑ waa nu ‑gasikpalɛ ‑Waanbhaa’ a pɛ ’weŋ mu ’ɛ ’lɛɛ ‑titi. 3Mɛɛ ‑yrɛn ’laa nu ’klalɛ‑ ‑o ma ‑titi; ‑waa nu mɛɛ mazatolɛ ‑titi; ‑o nu mɛɛ ’tɔ ’yɔɔ‑ ’pelɛ‑. Waa nu ’sɔlɛ‑ ‑o ’gbu ’yikunle ‑za ’yɔɔ‑ klɛle ma, ‑o nu klɛlɛ ’eyɔɔle, ’bhɛɛ‑ ‑za ’wlan klɛ mu nu klɛlɛ ‑o ‑sɔɔnnii’ mu ’le. 4‑O nu ‑dawli’ ’kpalɛ‑ ’eke‑ gbɛ ta ’bhɛɛ‑ ‑woo ’eke‑ ‑yini’; ‑o yin ma ’tɔn nu klɛlɛ ’waati ’ɛ ’kpɛn ba, ‑o nu ‑waa’ ‑za ’kpɛn klɛlɛ ’ke ‑o ’gbu magbaandɛlele. ’Bhɛɛ‑ ‑o ’gbu ’nrayiza mu nu ’sɔlɛ‑ ‑o ni ’ke ’bhɛ kan ‑Waanbhaa’ ta. 5‑O nu ‑a klɛlɛ mɛɛ mu ‑yrɛ ta ’bhii‑ ‑o gblaan ‑Waanbhaa’ ‑lɛɛ, ’duŋ‑ ‑o ’gbu ’kpee waa nu dɔlɛ ‑Waanbhaa’ a ‑glɔɔya’ ’ɛ ꞊la. ’E ’pleŋgo‑ ’bhɛ mɛɛ ‑glɔɔn mu ’ɛ ma ’egbɔɔnle. 6’Woo‑ mɛɛ mu ’ɛ ’ke mu ge wlalɛ yrɛtɛtɛ ’bhii‑ mlɛ mu gbɛɛn‑ ’fɛ mu ’ɛ ꞊la, ’bhɛɛ‑ ‑o le faŋgan‑ kle ’ke mu ‑yini’ ‑waa’ ‑dawli’ ma daangbɛya mu ’ɛ ’le; ’bhɛ le mu ’ɛ ’mu ‑za ’yɔɔ‑ ‑glɔɔn ’ɛ ’kpɛn ‑la ‑kla ’elwale gban ‑sɔ, ’bhɛɛ‑ ‑za ’yɔɔ‑ klɛ ’flɛn ‑glɔɔn ’ɛ ’kpɛn ‑le ‑o ‑lɛkan’. 7’Waati oo ’waati, ’woo‑ le mu ’ɛ ‑o ‑za drɛɛ daan, ’duŋ‑ waa ’tɛnlɛ‑ ‑li wlan ’ɛ dɔle ma. 8’Elwaleta ‑sɔ Zanɛsi ’pegee Zanbrɛsi ‑wlɛnna ‑Waanbhaa’ ‑lɛla’ janwo mi Moizi ma gɔnɛ‑ ’la gbɛɛn‑, ’woo‑ mɛɛ mu ’lɛɛ‑, ‑woo ‑wlɛn ’zi wlan ’ɛ ma ’bhɛɛ‑ gbɛɛn‑; ‑o nii‑ ’ɛ ’siɛle‑ ‑o, ’bhɛɛ‑ ‑o ’kpaleya ‑Waanbhaa’ ’yi ’ɛ ’bhɛ ’laa ‑za ’kedo‑ ’kpɔ ’yanwo‑ ‑o ma. 9’Duŋ‑ waa nu bhɔlɛ ’egbɔɔnle ‑o klɛza mu ’ɛ ’yi, ‑amasrɔyi mɔkpɛn’ nu ‑a ’yaangolɛ ’bhii‑ ‑woo ’ke ‑zadɔkle mu ’le, ’bhii‑ Zanɛsi ’pegee Zanbrɛsi a pɛ ‑za ’ɛ ’lɛyaan‑ gɔnɛ‑ ’la gbɛɛn‑.
Pɔlu ‑o Timote ꞊lia zii’
10’Bhi ’ŋ ’nɛ Timote, ’bhi ’mi ’an pɛ daangbɛya ’ɛ ta ’taawoa꞊, ’bhɛɛ‑ ’e ’mi a pɛ ’taawogbɛya ’ɛ ꞊sia. ’Ŋ ’yaa‑ zan ‑za mu ’la klɛlɛ ’yee ꞊kpaa ’ŋ ma ’mu klɛle ’yi, ’bhɛɛ‑ ’ŋ ’kpagbɛya ’ɛ Krisi ’yi oo, ’ŋ zrubakpaaleya oo, ’an ’sɔniya ’pegee ’an ‑yrɛn ’yikungbɛya ’ɛ ’yee ꞊kpaa ’ŋ ma ’mu ’kpɛn ’yi. 11’Bhɛɛ‑ ‑o ‑yrɛnkpaa ’mi ta gɔnɛ‑ ’la gbɛɛn‑, ’bhɛ ’pegee ’an ‑yrɛnbhle’ gbɛya, ’e ’mu ‑ya. Waa ‑yrɛn ’ɛ ‑glɔɔn ’ɛ ‑dela ’kpalɛ‑ ’mi ta Antiɔsi ’pegee Ikoniɔmu ’bhɛɛ‑ Lisitri ‑wa mu ’ɛ ta ɛɛ? ’Bhɛɛ‑ ’naa ‑yrɛn ’ɛ ‑glɔɔn ’ɛ ‑dela ‑yikunlɛ ɛɛ? ’Bhɛɛ‑ ’duŋ‑ Mɛɛzan ‑Waanbhaa’ ’mi ‑gwa ‑o ’kpɛn ’yi. 12’Bhɛ ya ’ɛ ’yi, ’ke mɛɛ ’oo mɛɛ ’la zan ‑a zi’ ’bhii‑ ‑e ’taawo ‑Waanbhaa’ a ‑lɛɛgblaanya ’le ‑o ’pegee Zesu Krisi ’kpaledomaya ’ɛ ’yi, ‑o nu ‑yrɛnkpalɛ ’bhɛ zan ta ’bhɛɛ‑ klɛgbɛya do ’ɛ ’yi. 13’Duŋ‑ mɛɛ ‑yɔɔ mu ’ɛ ’pegee mɛɛ ’la zan mu bakanle laa ‑o, ‑o nu gelɛ ‑za ’yɔɔ‑ baan’ ‑la klɛlele, ‑o nu mɛɛ mu ‑yinilɛ, ’bhɛɛ‑ ‑o ’woo‑ mu ’gbu ’yinilɛ ’ezin‑. 14’Bhi ’duŋ‑, ’e ‑za ’la ‑daanna ’bhɛ ’pegee ’e ’kpale‑ ‑o ‑za ’la ’yi, ’e blɔɔle bo ’mu ma ’eglɔɔle. ’Ya ‑daanna mɛɛ ’la zan ’kɔɔ, ’e ’gbu ’bhɛ zan dɔ. 15‑A ’san ’yaa‑ matruŋya ma, ‑Waanbhaa’ a ‑jan mu ’la ’mu ‑o yaa’ ’Sɛwɛ ’ɛ ’yi, ’e ’mu dɔ. ’Woo‑ ‑jan mu ’ɛ sɔ ’e klɛle‑ ‑zadɔ’ mi ’le, ’bhɛɛ‑ ’ke ’yee‑ ꞊kpaa Zesu Krisi ’yi, ‑o sɔ ’e gole‑ ‑za ’yi. 16‑Jan ’oo ‑jan mu ’la ‑woo ‑Waanbhaa’ a ’sɛwɛ ’ɛ ’yi, ’mu ‑daa Lii ’Weŋ ’ɛ ’seŋ ’ɛ ’bhɛɛ‑ ba. ’Bhɛla‑ ‑zayi’, ‑woo mɛɛ daanpɛ ‑lrele’ mu ’le, ’bhɛ ’pegee ‑o wlan dɔ mɛɛ ’yi ’ke ‑o mɛɛ bɔ zi ‑lrele’ ta, ’bhɛɛ‑ ‑o mɛɛ tro ’ke ‑woo ’e bɔ ‑lɛdɔɔleya zi ’ɛ ta. 17’Kooko‑ mɛɛ ’la zan ‑o ’taawo zii’ ‑Waanbhaa’ a zi ’ɛ ta, ‑a daanle klɛ ‑yaa’ ’Sɛwɛ ’ɛ ’yi jan ’ɛ ’kpɛn ’le gbɛ ’ɛ ’kpɛn ma ’ke ‑a ‑lɛyan’ ‑a ma, ’bhɛɛ‑ ‑e sɔ ye wlan ’ɛ ’kpɛn ‑glɔɔn ’wole.
4‑Waanbhaa’ a ‑Jan ’ɛ ’wole‑ mɛɛ mu ni
1’Mi ‑o ‑jan ’lɛɛ‑ ’bhɛ ’wo zii’ ’e ni faŋgan‑ ma ‑Waanbhaa’ ’pegee Zesu Krisi ’yrɛ ꞊la, dɔɔ ’yee‑ Zesu Krisi ‑le nu gbaa mu ’pegee mɛɛ ‑yrɛ male mu ’kitikanlɛ. ’Bhɛɛ‑ ’mi ‑a wo ’zi ’e ni ’ezin‑ ‑a ’nuza‑ ’ɛ ’pegee ‑yaa’ ‑bhleŋgbeya yaaza ’ɛ ’tɔ ’yi, dɔɔ: 2‑Waanbhaa’ a ‑Jan ’ɛ ’wo mɛɛ mu ni, ’ke ’ya ’kwlanwo‑ ‑o ma, ’ali‑ ’kee‑ ‑kla ’waati ’lrele‑ ba oo, ’kee‑ ‑kla ’waati ’yɔɔ‑ ba. ‑A wo mɛɛ mu ’ɛ ni, ’kooko‑ ’ke ‑a wlan ‑dwa ‑o ‑yi, ‑o sɔ ‑o zru mabɔɔle, ’ke ‑o ’ke mu ꞊nia, ‑o ‑lɛdɔɔ’ zi ‑lrele’ ta, ’bhɛɛ‑ ‑o ‑lia ’e zrubakpaalele ’waati ’ɛ ’kpɛn ba ’ke ’yoo‑ daan. 3‑Amasrɔyi ’bhɛ ’waati ‑o zan bhɔlɛ ’bhɛɛ‑ bhaaplɛŋ mu laa nu dɔlɛ ‑li ‑a ‑la ’ke ‑woo ’trɔnkpa‑ ‑Waanbhaa’ a daangbɛya ’lɛdɔɔle ’ɛ ꞊la. ’Duŋ‑ ‑o ’gbu zru maza mu ’ɛ ma, ‑o nu mɛɛ daan mu ’srɛ ’ke mu ‑lɛkpalɛ ’eke‑ ta ‑o ‑din; ’bhɛɛ‑ ’ke ’trɔnkpale ‑swa ‑o ni ‑jan ‑glɔɔn mu ’la ꞊la, ‑o nu a pelɛ dɔɔ ’mu ’bhɛɛ‑ ’wo ‑o ni. 4‑O nu ‑o ’trɔn mu ‑liitanlɛ wlan ’ɛ ’lɛɛ; ’bhɛɛ‑ ’trɔnkpale nu ’sɔlɛ‑ ‑o ni bhaama can mu ‑la ꞊la. 5’Duŋ‑ ’bhi, ’sɔ ’e ’gbu ’yikunle ‑za ’kpɛn ’yi, ‑yrɛn ’yikun, ’yoo‑ ‑Jan ’Nrale‑ ’la ’wo mi ’le, ’bhɛ ta ye ’ɛ ’wo. ’Bhɛɛ‑ ‑Waanbhaa’ a ye ’ɛ ’wo ’elrele gbɛ ’ɛ ’kpɛn ma.
Pɔlu ‑o ‑a zi janwo ’zi Timote ni
6’Ke ‑za ꞊bwa ’mi ta, ’mi ’gbu klɛle ’ɛ ’bhii‑ ’sraka ’ɛ ta ‑yi ‑dɔɔ ’le ’bhɛ ’waati ’ɛ ꞊bhwa gban; ’bhɛɛ‑ ’an pɛ ’trɛ ta yan bhla ’ɛ ꞊bhwa ‑wa ‑din. 7’Ŋ ’yaan‑ gwle ‑lrele’ ’ɛ danlele, ’bhɛɛ‑ ’mi an blasanle ’ɛ ’lɛyaan‑; ’bhɛɛ‑ ’ŋ ꞊bwa ’kpaleya zi ’ɛ ta ’kee‑ ge ’tɛnlɛ‑ ‑a ‑lɛyanle ma. 8’Bhɛla‑ ‑zayile, ’ŋ nu ‑lɛdɔɔleya ma ‑jara ’ɛ ’srɔɔwolɛ. Mɛɛzan Zesu Krisi ’la ‑yoo ’ke ’kitikan mi ‑lrele’ ’ɛ ’le, ’bhɛ nu ’bhɛ ‑jara ’ɛ ’nalɛ‑ ’ŋ ni ’drunyan ’lɛyan yi ’ɛ ’le. ’Duŋ‑ yaa nu ’bhɛ ’nalɛ‑ ’mi do ‑kplɛn ’kpɔ ni; mɛɛ ’la zan mu ’kpɛn ’yrɛ ‑o ‑a ’pwɛ ’yi ’ɛ ’lɛɛ ’sɔniya ’le ’mu zru ba, ‑e nu ’yee‑ ‑jara yɛkɛ‑ do ’kpɔ ’ɛ ’nalɛ‑ ’bhɛ zan mu ’ɛ ’kpɛn ni ’ezin‑.
Pɔlu a ‑jan ŋgblo ’wlayrɛ‑
9Dɔ klɛn ’kee nu ’tɛnlɛ‑ ’ŋ ma blaale‑. 10‑Amasrɔyi, ’trɛ ta pɛ mu ’lɛɛ ’flɛn ’ɛ ‑zayi’, Demasi ’ŋ do ‑kplɛn ꞊twa ‑a nɔɔ‑, ’bhɛɛ‑ ‑e ‑ja Tesaloniki ‑wa ’ɛ ta. Kresansi ‑ja Galasi ’klɛɛn ’ɛ ’yi, ’bhɛɛ‑ Titi ‑ja Dalimasi ’klɛɛn ’ɛ ’yi. 11Luki do ‑kplɛn ‑le ꞊bwa ’ŋ ‑din. ’E ’nu bhla zi, ’ka ’pegee Maki ’nu ’eke‑ zi; ‑amasrɔyi ‑e nu bhɔlɛ ’ŋ ba ’egbɛnɛle ’an ye ’ɛ ’wolele. 12’Ŋ Tisiki ’winbwa‑ Efɛzi ‑wa ’ɛ ta. 13’Bhɛɛ‑ ’e ’nu bhla ’ɛ zi, ’kan Troasi ‑wa ’ɛ ta Kaapusi ba; ’bhɛɛ‑ ’an dunɛ‑ tralapɛ ‑gbɛnɛ ’la ꞊bwa ‑a nɔɔ‑ ye nu ’bhɛ ’le ’ŋ ni. ’Sɛwɛ kpo mu ’ɛ ’pegee wi ’flɛ ’sɛwɛ kpo ’la ’klule‑ ‑o ’mu ‑za ’laa ’nilɛ‑ ’e ’kpee, nu ‑o ’kpɛn ’le ’e ’kɔɔ.
14‑Tɔn mi Alɛzandri yiɛnya ’yɔɔ‑ ‑gbɛnɛ ‑kla ’mi ni. Mɛɛzan ‑Waanbhaa’ ‑le nu ‑e ‑za ’yɔɔ‑ yɛkɛ‑ ’la ꞊kla ’mi ni, ’bhɛ zigolɛ ‑a ma. 15’Bhi ’gbu ’ezin‑, ’e ’gbu ’klɔsikun ‑a ma ’elrele, ‑amasrɔyi ‑e ‑zaabwa ’o ’lɛ ma ’o ’wojan‑ mu ’ɛ ’kpɛn ’yi.
16’Ŋ ge gbɛ ‑lwa ’la ꞊woa ‑klu ta ’an ‑za ’ɛ ’yipe yrɛ nɔɔ‑, mɛɛ ’kedo‑ ’kpɔ ’laa dɔlɛ ’mi zi ta; ‑o ’kpɛn ’ŋ do ‑kplɛnnɛ’ ꞊twa ‑a nɔɔ‑. Bhaa ‑Waanbhaa’ laa ‑waa’ ‑za ’yɔɔ‑ mu ’ɛ bɔlɛ ‑klɔsi ’yi. 17’Duŋ‑ Mɛɛzan ‑Waanbhaa’ ‑le ꞊bhwa ’mi ba, ’bhɛɛ‑ ‑e faŋgandwa ’mi ta; ’kooko‑ ’ŋ sɔ ‑Jan ’Nrale‑ ’ɛ ’wole gbɛ ’ɛ ’kpɛn ma ’ke ’an ‑lɛyan’ ‑a ma. ’Bhɛɛ‑ ’kooko‑ Zuufu kle mu ’ɛ ’mu ’yee‑ ‑Jan ’Nrale‑ ’ɛ ma ’ezin‑. ’Bhɛɛ‑ mɛɛ mu ’la ’kpɛn ’yaa‑ zi ’bhii‑ ‑woo ’ŋ dɛ, ’ŋ ‑gwa ‑o ’kɔɔ; ’bhɛɛ‑ ‑e ‑kla ’bhii‑ ‑woo ’ŋ ‑gwa ‑jara ’lii. 18’Mi ’gbu ’a ’yaango‑ ’bhii‑ Mɛɛzan ‑Waanbhaa’ nu ’mi golɛ ‑za ’yɔɔ‑ ’ɛ ’kpɛn ’yi, ’bhɛɛ‑ ‑e nu ’mi ‑dɔɔ ’wlalɛ‑ ‑yaa’ ‑bhleŋgbeya yaayrɛ ’ɛ ꞊nɔɔ laflɛ’ ’yi. ’Yela‑ ‑a pɛ ‑le ’ke ’tɔbhɔleya ’le ‑zɔn ’pegee yikpɛnsee ta! Amiina.
Pɔlu a ‑daŋma’ ’pubɔ‑
19Prisili ’pegee Akilasi, ’bhɛɛ‑ Onezifɔɔ a ’fa ‑la mu ’ɛ ’mu ’pubɔ‑ ’ŋ ni. 20Erasiti ꞊bwa Korɛnti ‑wa ’ɛ ta, ’bhɛɛ‑ ’ŋ Trofimu gadɛle ’ɛ ꞊twa Milɛti ‑wa ’ɛ ta. 21Dɔ klɛn ’kee nu ‑niinii’ ’kpa ’waati ’ɛ ’lɛɛ. Ebulusi ’pegee Pudɛnsi, ’bhɛɛ‑ Linusi ’pegee Klodia, ’bhɛɛ‑ ‑kɔɔ’ nɛɛnɛ‑ mu ’ɛ ’kpɛn ’ka ’pubwa‑.
22Bhaa Mɛɛzan ‑Waanbhaa’ klɛ ’e ’nii‑ ’ɛ ba.
Bhaa ‑Waanbhaa’ ‑li ’ka ’kpɛn ma! Amiina.