Iwarakha i Napaolo wa
Attu o Ugalatiya
Malhove o uholhelha
Iwarakha i Napaolo wa attu o Ugalatiya yaalhepiye ni akarumiya Napaolo (nlhako wo 1:1). Yaari iwarakha Napaolo yaalhempe aya urweeha wa milhoko cha attu anrumelhenlhe Kuristo o Ugalatiya iyaakha cho 48-57 baada yo uyaria wa Kuristo. Agalatiya yaari veekinaka attu yaakhalha wi ilhapo yo Ugalatiya mwi ilhapo yo Urumi. Attu o ushoma khanachuwelha rata ukittu waari aya Napaolo ikatema vaalhepa aya iwarakha ilha, nansho iwani cho Uefeso ni Ukorintho phi noonia veekinaka phi ukittu waari aya.
Napaolo yaalhempe wa attu anrumelhenlhe Kuristo mmilhokoni mwa Agalatiya onkhaye Ayahudi ni ahiri Ayahudi. Yaalhempe wo nnikwa wo uchiichiha meettuchiho o woothachiya aahimia wiira attu anrumelhenlhe Kuristo anothananiya wiira lazima attwareke malhehero a Ayahudi ahimiye ni Malhehano o Khalhayi, hasahasa mwaha wo wiinelhiya unyawo. Ukhalhawaya wahaawo nlhoko wa attu mmilhokoni mwa attu anrumelhenlhe Kuristo yeehaniya Ayuda yaalhehera wiira attu ahiri Ayahudi anrumelhenlhe Kuristo eenelhiye unyawo. Ni ayo yaari akohereraka ikuru yo ukarumiya u Napaolo. Napaolo aheevaranga mwaha wo urumiya waya wo waahimeriacha mwaha waacha makhalhelho aya o khalhayi (nlhako wo 1:11-2:14) ni winkelha Malhove Orera wo uhimiacha wiira mwaha wo noopo umpattiya wo upisha nrima ni unrumelhelha Yesu Kuristo vekha ayaru (nlhako wo 2:16). Ikhalhaka phi nnema wa Nlhuku unaavaha awe attu wo uttuna wawe, kuhii wo mitheko chinopangiya ni attu.
Chiri nhina
Napaolo anoochokholha iwarakha aya wo waashikuria attu anrumelhenlhe Kuristo o Ugalatiya (nlhako wo 1:1-5).
Anoothepa uhimiacha mwaha wo makhalhelho aya o khalhayi wiira echinanelhe ikuru aya yo wiittuchiha ni wooniha wiira aholhikacha ukhalha wo uvarechesha malhehero nansho khayalhonke ittu (nlhako wo 1:6-2:21).
Tho, anoohimiacha ntheko wo malhehero ni nnema nnooponi (nlhako wo 3-4).
Thothoni, anowaavaha attu ikano choombone cho uvarechesha mu ukhalhani makhalhelho a attu anrumelhenlhe Kuristo (nlhako wo 5:1-6:10).
Anomalhiha iwarakha aya wo waavaha attu isalamu ni ikano cho weettuchiha wuupuwelha wiira makhalhelho anooniha Nlhuku haarukunusha ukhalha attu o naanano, phi ittu yoombone kuliko makhalhelho o uvarechesha ikano cho vathe vatheru, thoko mwaha wo wiinelhiya unyawo (nlhako wo 6:11-18).
1Ushikuria u Napaolo
1Mii Paolo, karumiya kihiihaniye mena urumiya wo machiri a attu, nansho wo wooria wa Yesu Kuristo ni Nlhuku Athumwanihu anhihimunshe Yesu 2vamoka ni ashilhoko aka onkhaye o vaa, anolhutaana ni mii uuwiherani isalamu mwaatti attu anrumelhenlhe Kuristo o Ugalatiya uwo.
3Kinoulhapelhelhani nnema ni mpuha ukhuma wa Nlhuku Athumwanihu ni Athithi Yesu Kuristo.
4Kuristo aheelheva mwanene wo nlhatu no uwonya wihu ni uttwaraana ni uthanana wa Nlhuku athumwanihu wiira anoopolhe mu ilhapo yo uhilhoka ilha. 5Nthimicho ukhalhe wa Nlhuku mahuku o uhimalha ni uhimalha! Aye.
Nlhove Norera nirii nimoka
6Kinoushangani mwaatti! Woona wiira vahipincheru chinene nhonrukunuwa Nlhuku owihanneni wo iphiro yo nnema wa Kuristo nkamwaatwara Malhove Orera makina. 7Wo ikeekhene khaawo Malhove Orera makina. Kinoolhumacha chiicho ukhalhawaya ahawo attu anokukureehani, alhikachaka uthweelhelhiha Malhove Orera a Kuristo. 8Nansho yakhalhaka hii naashinene ama minepa ukhuma wiirimu nouhimiacherakani mwaattiva Nlhove nikina nimmwalhaana ni alhe yaahimmianche ihu, yoyo Nlhuku anlhaveke! 9Nahomalha uhimeriani khalhayi, ni mii kinoohokolhelha uhimia tho, ntu riyoothe ahimiachaka Nlhove ninomwalhaana ni nne nipochenre inyu, yoyo Nlhuku anlhaveke!
10Paahi etu, kinothanana ittu yaani, urumelhelhiya ni attu ama ni Nlhuku? Ama kinlhikacha waateelhiha attu? Kuhiwe mena! Keeraka chiicho kakinkalha namitheko a Kuristo.
Napaolo anowiihaniya ni Nlhuku
11Ashilhoko aka, kinothanana nchuwelheke wiira Malhove Orera kinohimiachaka kahiwe nttenga ukhumme wa ntu. 12Mena akaapochenre ukhuma wa ntu, mena akettuchihiye ni ntu, nansho Yesu Kuristo mwanene phi akipatakulhenlhe.
13Nheewa meetelho aka o khalhayi, vaari aka kitwaraka meettuchiho a Ayahudi, cheera aka wo waatwarusha attu arumelhenlhe Athithi wo ushilhilhi chinene kithananaka wiira kaarimeelhihe lhakalhaka. 14Ni mii kahovarechesha chinene meettuchiho a Ayahudi, waapwaha attu akina o malhipa aka mu nikosho naka, nkakaavara chinene ikano cha manyaapwiiya ihu.
15Nansho, Nlhuku wo nnema wawe ahokithanlha toka anumwanaka ahinakiyara, nkaakiihana wiira kinkavihe ntheko awe. 16Yaphiyeke ikatema yaathananne awe ukipatakulhelha Mwaamwanawe, wiira kihimiache Malhove Orera wa attu ahiri Ayahudi, akaarweelhe vavawovavawo ulhepelhani nlhove ukhuma wa ntu riyoothe, 17mena akaarwelhe Uyerusalemu woonani akarumiya aakiholhenlhe, nansho kaarweelhe ilhapo yo Uarabia. Kamalheke nkakaahokolhia tho iwani yo Udameski. 18Chamalheke iyaakha taaru, phi arwelhe aka Uyerusalemu wiira kakumaane ni Nakefa, nkakaakhalha uwannyaya mahuku khumi na nthanu. 19Nansho wowo akoonne akarumiya akina tho ahikhalhe Nayakhobo mwanhima aya Athithi Yesu.
20Malhove kinolhepa aka alha arii e ikekhiaye. Nlhuku nokirumelhelha wiira akinoothacha!
21Kaanyuma aya nkakaarwaa ilhapo cho Usiriya ni Ukilikiya. 22Yayo mahuku ayo attu anrumelhenlhe Kuristo o Uyudea yaari ahinakichuwelha. 23Ittu yaachuwelha aya yaari weewa tu attu eeraka, “Ulhe ntu aanitwarusha khalhayi ulhe vano nohimiacha malhove o nrima waarimelhiha awe!” 24Paahi wo yoyo nlhatu waka uyo, attu yahonthimicha Nlhuku.
2Napaolo ni akarumiya akina
1Chavireke iyaakha khumi ni ncheshe, kahowelha uhokolhia tho Uyerusalemu vamoka ni Nabanaba nittukaanaka Natito. 2Kaarweelhe ukhalhawaya Nlhuku ahokipatakulhelha wiira kirwee. Muntemerani, kahaahimiachera aholhelhi Malhove Orera ninohimiacha aka wa attu ahiri Ayahudi. Kenre chiicho wiira ntheko kaapannge aka khalhayi ni iyo kinopanga aka vano uhipotere. 3Nansho ata akhunanaka Natito ari Ayunani, khaakhanyererihiye wiira eenelhiye unyawo, 4inakhalhaka yahokalha manyaattu akina yaathanana wiira eenelhiye unyawo. Yayo manyaattu ayo eepangaka akhunanihu o munrimani, ahowa wo wiithelha uunaaviani, achuwelhe unethi ihu muulhutaanani ni Kuristo Yesu wiira anihelhe mpottani, 5nansho wo wiinanelha ikeekhene yo Malhove Orera wo nlhatu winyu, khanaathananne wiikumiha uwannyaya ata vakani.
6Nansho yayo anaalhakelhiya wiira phi aholhelhi ayo, yakhalhaka we ikekhiaye ama kuhiwe, uwannyaka khave ittu, ukhalhawaya Nlhuku kanonhukumulha ntu wo ummweha wiitho, yayo manyaattu ayo khayaari ni irusho cho ukuncherera. 7Nansho yahochuwelha wiira Nlhuku hokivaha ntheko wo uhimiacha Malhove Orera wa attu ahinelhiye unyawo munrimani thoko chaavahiye aya Napeturo ntheko wo uhimiacha wa attu enelhiye munrimani. 8Ukhalhawaya wo machiri a Nlhuku kahoorihiya ukhalha karumiya wa attu ahiri Ayahudi ahinelhiye unyawo munrimani, thoko choorihiye aya Napeturo ukhalha karumiya wa attu enelhiye, Ayahudi.
9Paahi etu Nayakhobo ni Nakefa ni Nayohana, yaari phi aholhelhi olhupalhe, yahochuwelha nnema waavahiye aka ni Nlhuku, nkayaanivaha moono, miyaano ni Nabanaba, ikhalhe iphiro yo wooniha wiira niri nlhoko mmoka. Wo chiichammo, nkaneewanana wiira mii ni Nabanaba ninoorwaa uhimiachani wa attu ahiri Ayahudi ahinelhiye unyawo munrimani ni ayo arweeke wa Ayahudi, attu enelhiye munrimani. 10Ittu yaanilhepenlhe aya yaari ittu imoka, woopuwelha attu ankwana, nlhove kaamananiha aka upanga wo machiri.
Napaolo anowaamuka Napeturo Uantiokiya
11Nansho Nakefa vaawiilhe aya Uantiokiya, kahaamuka vaattuni, ukhalhawaya ahophwanelhiya uhukumulhiya. 12Ukhalhawaya ahinaya uwa attu yaarumiye ni Nayakhobo, Napeturo aari alhiaka vamoka ni attu ahiri Ayahudi. Nansho vaawilhe aya yayo manyaattu ayo, ahaanyarapha nkayaahiya waalhiana attu ahiri Ayahudi, wo nlhatu wo woova attu aakurumicha mwaha wo wiinelhiya unyawo munrimani. 13Ayahudi akina nkayaalhuta moono unafiki u Napeturo, ata Nabanaba ni ayo nkayeethakaniha yoyo mwaha uyo. 14Paahi etu voonne aka wiira meetelho aya anaacha ikeekhene yo Malhove Orera khayookokwelhe, nkakeerelha Nakefa vaattuni wiira, “Inakhalhaka inyuva mwa Ayahudi nansho nnokhalha thoko attu ahiri Ayahudi. Vano etu, nnooria chani waakurumicha attu ahiri Ayahudi uttwara iphiro cha Ayahudi?”
Ayahudi ni attu ahiri Ayahudi anoopolhiya wo unrumelhelha Yesu
15Ikekhiaye, hii niri Ayahudi wo uyaria, nihikhalhaka thoko attu ahiri Ayahudi aneehaniya “o uwonya.” 16Nansho, nihochuwelha wiira Nlhuku nowaalhakelha attu onkhaye wiira ahopanga moombone wo unrumelhelha Yesu Kuristo, noopolha nansho kuhiwe wo upanga chilheeheriye ni Ikelhia ya ashinna Musa. Ni hiyaano chiichammo nihonrumelhelha Yesu Kuristo ni hii niwe naalhakelhelhiya wo iphiro yo upisha nrima wa Yesu Kuristo vekha aya, mena kuhiwe wo uvarechesha Malhehero a ashinna Musa. Ukhalhawaya khaawo ntu naalhakelhelhiya ni Nlhuku wo nlhatu wo uvarechesha Malhehero a ashinna Musa.
17Nansho yakhalhaka hii vanaavia ihu wiira naalhakelhiye ikekhia ni Nlhuku mu ulhutaanani ni Kuristo, ninoonia nihowonya. Chani nenno nlhove nno phi wiira Kuristo phi namitheko o uwonya? Ata mena! 18Kahorimeelhiha iphiro cho ukhulhuvelha iphiro cho Malhehero chinothananiya aya, vano kathekaka tho inohalha woonia wiira ki ntu o utteka. 19Ukhalhawaya wo yayo Malhehero ayo kihokhwa, kiiviyaka ni Ikekhia wiira kilhokelhe wo nlhatu na Nlhuku. Mii kiheeviya vamoka ni Kuristo vansalaabani, 20ni vano mii akiri nkumi tho, ihikhalhe Kuristo nokhalha nhina mwaka. Ukumi waka vano, uri wo upisha nrima ni unrumelhelha Mwaana a Nlhuku kittunnee ni ukhomelhelhiya wo nlhatu waka.
21Mii akinkhota nnema wa Nlhuku. Yakhalhaka Nlhuku nomwalhakelhelha ntu wo uvara Malhehero thoko chinothananiya aya, paahi etu Kuristo aakhwilhe wo maphathi!
3Ukhalha ni nrima phi iphiro yo woopolhiya
1Mwaattiva Agalatiya o uhikhalha ni irusho va! Apani olhwelheni? Mwaati mwaashinene mwaari thoko mwoonaka wo miitho inyu vaahimiachiya aya mwaha wo ukhomelhelhiya Yesu Kuristo vansalaabani! 2Nkakihimerieni etu ittu imoka, kwaani mwaampochenre Iphumu ya Nlhuku wo nlhatu no uvara Malhehero ama wo nlhatu no wiiwa ni upishera nrima Malhove Orera? 3Ana mwaatti nri o uhikhalha ni irusho yeyo iphiro iyo? Mwaapachenre wo mahalha o Iphumu ya Nlhuku, chani woonaka vano nnothanana umalhiha wo machiri o iruttu chinyu mwaashinene? 4Chani mwaha wonkhaye wo ukhumelhenlheni mwaattiva ulhe, waari wo chiicho? Ikekhiaye kuwahiwe chiicho! 5Chani Nlhuku nouvahani Iphumu awe ni upanga cho ushangiha iriyari inyu wo nlhatu no uvara Malhehero ama nlhatu no wiiwa ni upishera nrima Malhove Orera?
6Muupuwelheke meetelho a Aburahimu, Malhove Matakatifu aneera, “Ahonrumelhelha Nlhuku, ni wo yoyo nlhatu uyo, Nlhuku ahaalhakelha wiira ahovarechesha ikekhia.” 7Paahi etu nchuwelheke wiira attu anonrumelhelha Nlhuku yayo phi ashaana a Aburahimu. 8Malhove Matakatifu aholhohera toka khalhayi wiira Nlhuku nowaalhakelhelha ikekhia attu ahiri Ayahudi ukhalha attu o urata wo iphiro yo urumelhelha waya. Phi chiichammo etu Nlhuku ahaatangachera Aburahimu Malhove Orera “Wo iphiro inyu Nlhuku nowaavaha ibarakha attu o iyari chonkhaye.” 9Aburahimu ahonrumelhelha Nlhuku nkayaavahiya ibarakha, paahi etu attu onkhaye anorumelhelha Nlhuku anoovahiya ibarakha thoko chaavaheriye aya Aburahimu.
10Nansho attu onkhaye anokhulhuvelha upangaru chittu chihimiye ni Malhehero aholhaviya. Ukhalhawaya Malhove Matakatifu aneera, “Ntu riyoothe hinovara ni utimiriha kila ittu ilhepiye nhina ikitabu yo Malhehero holhaviya ni Nlhuku!” 11Vano etu, iri mwaini, Malhehero khanonratiha ntu uholho wa Nlhuku, ukhalhawaya Malhove Matakatifu anohimia wiira, “Ntu o nrima woombone Nlhuku nonratiha, yoyo nookhalha nkumi.” 12Ikekhia khinokhulhuvelha nrima, nansho Malhove Matakatifu aneera, “Ntu nopanga chinothananiya ni Malhehero, yoyo nookhalha nkumi.”
13Kuristo ahonoopolha muulhaviyani mwaawihiye ni Malhehero wo nlhatu wihu, wo ukusha ulhaviya wihu uwo. Ukhalhawaya Malhove Matakatifu aneera, “Ntu riyoothe neeviya ni uthomeiya vansalaabani, yoyo holhaviya.” 14Aapannge ikhalhe wiira ibarakha yaavahiye aya Aburahimu yaakhuruwelhe attu ahiri Ayahudi, wo iphiro ya Kuristo Yesu, ikhalhe wiira wo urumelhelha, nimpochere Iphumu aalhehiye ni Nlhuku.
Ulhikaaniha Malhehero ni ulheha wa Nlhuku
15Ashilhoko aka, kinouvahani nlhikaanihero nihu no mahuku ene, attu elhi alhehanaka mwaavi vaattuni, khaawo ntu nooria wuntha ama noncherera nlhove nikina nhina mwaavi uyo. 16Paahi etu vano, Nlhuku aholhehana ni Aburahimu ni iyari aya. Malhove Matakatifu khaneera, ni iyari chaya, attu enchi, nansho aneera, iyari aya, ikhalhaka phi ntu mmoka, ni uyo phi Kuristo. 17Ittu kinohimia aka phi ilha, Nlhuku ahomalha uttuka mwaavi ni Aburahimu ni uhimiechesha. Malhehero aawiihiye iyaakha imia ncheshe ni makhumi mararu miholho, khinooria urukunusha mwaavi wo nlhatu no ufuta ulheha wa Nlhuku uwo. 18Yakhalhaka etu imboote ya Nlhuku inokhulhuvelha Malhehero, paahi etu, khinokhulhuvelha tho ulheha wa Nlhuku uwo. Paahi, Nlhuku ahaavaha Aburahimu yoyo nnema waalhehilhe awe uyo ukhalha wawaya.
19Ittu yaani etu, yaari phi nlhatu no Ikekhia? Yonchereriye vavawo wo nlhatu no uchuwelhiha utteka phi ishiyani, mpaka vanohalha aya uwa iyari ya Aburahimu yaalhehanne aya ni Nlhuku. Malhehero aawiihiye ni minepa wo iphiro yo ntu o waathaniha. 20We ikekhiaye ntu o waathaniha khanothananiya tho yakhalhaka nlhove ninomwaacha ntu mmoka, ni Nlhuku ri mmoka.
Mathananelho o Malhehero
21Chani Malhehero a ashinna Musa inoovingana ni ulheha wa Nlhuku? Kuhiwe mena ata vakani! Ikaari attu ahopochera ikekhia inooria uwiiha ukumi, paahi etu kila ntu analhakelhelhiya wiira wa Nlhuku horata wo iphiro yo uvarechesha Malhehero. 22Nansho Malhove Matakatifu aneera wiira ilhapo yonkhaye irii mu utawariyani ni uwonya, ikhalhe wiira imboote yaalhehiye attu anonrumelhelha Yesu Kuristo avahiye imboote iyo wo urumelhelha.
23Nansho ikatema yo uvahiya nrima ihinaaya uphiya, Malhehero ahonittuka nkanaakhalha ottukiya mpaka ikatema yo uvahiya nrima iyo vaapatakulhiye aya. 24Paahi etu, Malhehero phi yaanilhelha mpaka Kuristo vaawilhe awe, wiira Nlhuku anaalhakelhelhe ikekhia wo urumelhelha wihu. 25Nansho ukhalhawaya vano ikatema yo nrima ihophiya, Ikekhia khinonilhelha tho.
26Wo iphiro yo nrima mwaattiva onkhaye nhokhalha ashaana a Nlhuku wo ulhutaanihiya ni Yesu Kuristo Yesu. 27Mwaattiva onkhaye mwahobatiiziya wo ulhutaana Kuristo, ni vano nhommwara, niireke wiira vano nhowara ukumi wa Kuristo mwanene. 28Chiichammo etu khuuwo ulhikaanihiya tho Ayahudi ni Ayunani, ulhikaanihiya ipotta ni neethi, ulhikaanihiya nlhopwana ni nthiyana, mwaattiva onkhaye nri amokaaru mu ulhutaanani ni Kuristo Yesu. 29Mwakhalhaka attu nlhutanne ni Kuristo Yesu, paahi etu nri iyari cha Aburahimu, nnoowa mwaapochera ilhehilhe awe Nlhuku.
41Paahi etu kineera choo, mwaana hiyeriye nhakhu wa athumwane nokhalha thoko ipotta ikatema yonkhaye vari awe mwanhima, ikhalhakaru wiira yoyo phi mwanene nhakhu wonkhaye. 2Vanokhalha awe hinonnuwa, ahaawo attu o ipilhi yo unlhelha ni weemelhelha nhakhu wawe mpaka mahuku aalheheriye ni athumwane ayo atimire. 3Ni hii chiichammo etu, naari ipotta cho minepa antawara ilhapo ikatema vaari ihu nihinakhomaalha munnepani. 4Nansho ikatema yaathananiya yaayeke, Nlhuku ahonruma Mwaamwanawe. Nkayariaa ni nthiyana ni ukhalha mu Malhehero a ashinna Musa, 5wiira oopolhe alhe yaakalha mu Malheheroni, wiira niwe naapangiya ukhalha ashaana a Nlhuku.
6Wo wooniha wiira vano mwaatti phi ashaana awe, Nlhuku ahoruma Iphumu wo Mwaamwanawe mmamirimani mwihu, Nnepa unokhuwelha wiiraka “Abba.” Ikhalhaka phi “Athumwanaka.” 7Paahi etu, mwaatti kanhiwe ipotta tho, nansho ashaana. Ni ukhalhawaya inyuva phi ashaana, Nlhuku, nowuvahani chittu chonkhaye cheeshenre awe achishaana awe.
Nipampa ni Napaolo wa attu o Ugalatiya
8Khalhayi, vahanchuwelhe inyu Nlhuku, mwaari ipotta chinovara ntheko wo milhuku chihiri cho ikekhiaye. 9Nansho ukhalhawaya vano nhonchuwelha Nlhuku, ama niire, Nlhuku hoochuwelhani, nnohokolheelhani etu chittu cho minepa chinotawara ilhapo chihiri ni machiri wiira tho mwakhalhe ipotta chaya? 10Mwaatti nnowehaweha mwaha wo mahuku ni mieri ni nlhaalha ni iyaakha. 11Kinoova wiira veekinaka ntheko kipannge aka, wo nlhatu winyu mwaatti uhopotera.
12Ashilhoko aka, kinowulhepelhani wiira nkhalheke thoko mii. Ukhalhawaya ni mii kiri thoko mwaattiva. Khannnakipangelha ittu yo uhilhoka iriyoothe. 13Ni vavawo, muupuwelheke wiira koohimiacherani Malhove Orera, ukhalhawaya kaari kiwereiyaka iruttu. 14Nansho khamwaakivehunlhe mena ukikhota wo nlhatu no uhuperia iruttu aka inakhalhaka waari ulhikachiya wulhupalhe uwaninyu mwaatti. Nansho, mwaatti mwahokipochera thoko chikenre inyu wo umpochera nnepa wo wiirimu wa Nlhuku. Mwaakipochenre thoko chikenre inyu wo umpochera Yesu Kuristo mwanene. 15Mwaari ni mpuha chinene! Yukhumelhenlheni ittu yaani vano? Kinohimiechesha wiira mwaatti mwaanooria ata ukhulha miitho inyu ukivaha mii! 16Chani, kihothathuwa vano ukhalha mmalhaponi inyu wo nlhatu no uhimeriani ikeekhene?
17Yayo attu akina ayo aneepanga wiira anothemwa wo nlhatu winyu, nansho minikwa chaya chihilhokaka. Yayo anothanana unimwalhaaniha, mwaatti ni mii wiira mwaathemwelheke yayo. 18Iri ittu yorera uthemwa wo nlhatu no nnikwa worera mahuku onkhaye, ihikhalhaka ikatema inokhalha aka ni inyu mwaatti. 19Achishaana aka, kinouhimeriani tho, thoko opani vanohuva aya munkurini, ni mii kiri muuhuvani uuhuvelhani mpaka vavawo Kuristo vanohalha awe wuupiya munrimani mwinyu. 20Yakaari kirii vamoka ni inyu mwaatti naanano va, kaanorukunusha nlhove naka, ni upatta iphiro ikina yo uhimeriani wo ulhoka. Ukhalhawaya kiri ni nipampa wo nlhatu winyu!
Waalhikaanihera Ahajiri ni Asara
21Kuukoheni etu mwaatti nnothanana utawariya ni Ikekhia va, chani, khanneewa chinohimiya ni Malhehero a ashinna Musa? 22Ukhalhawaya iholhepiya nhina ikitabu yo Malhehero wiira Aburahimu aari ni ashaana elhi. Mwaana mmoka wa nthiyana ipotta ni nkina wa nthiyana neethi. 23Mwaana a ipotta aaweiye veruttuni nkaayaria thoko attu chinoyaria aya, nansho aayariye wa nthiyana neethi ulhe aaweiye veruttuni nkaayaria wo malhove aalhehiye ni Nlhuku. 24Alha malhove alha anoolhumachiya wo ulhikaanihiya, manyaathiyana elhi ayo aneemelhelha malhehano melhi, noopachera neeshiye umwaakoni Usinai naachaka Ahajiri ni ashaana aya anoyariaa mpottani. 25Ahajiri aneemelhelha mwaako wo Usinai urii ilhapo cho Uarabia, ulhikaanihiyaka ni Uyerusalemu yo naanano, unokhalha thoko ipotta vamoka ni attu aya. 26Nansho Yerusalemu yo wiirimu uchulhu phi iwani ya aneethi, urii phi anumwanihu. 27Ukhalhawaya Malhove Matakatifu aneera,
“Nteelhiyeke inyuva o uhiyara va!
Mwoopeke ilhulhu nkhuwelheke, inyuva nhichuwenlhe nkuri chineera aya wo uweria!
Ukhalhawaya ashaana a nthiyana hiiye arii enchi, waapwaha a nthiyana hihiiye ni owannyaya.”
28Vano, ashilhoko aka, inyu phi ashaana a Nlhuku aayarelhe uttwaraana ni malhehano awe thoko chenre aya Naisaka. 29Nansho thoko ikatema mwaana aayarelhe wo iruttu thoko chineeria aya vaantwarunshe awe, mwaana aayariye wo Iphumu ya Nlhuku, phiri aya chiicho mpaka vano. 30Nansho Malhove Matakatifu aneera chani? Aneera, “Oomolhiye nthiyana ipotta vamoka ni mwaamwanaya, ukhalhawaya mwaana o mpottani khanowa aakawelhiya nhakhu uhiiye ni athumwanawe vamoka ni mwaana a nthiyana neethi.” 31Chiichammo etu ashilhoko aka, hii kanihiwe ashaana a nthiyana ipotta nansho nthiyana neethi.
5Nvarechesheke unethi winyu
1Kuristo ahonivaha unethi, nkaathanana wiira nikhalheke mu unethini! Paahi etu, mweemelheke rata nhiwe mwaawaya nikonkwa no mpottani tho.
2Nkewani! Mii Paolo kinouhimeriani mwaattiva wiira, mwathananaka wiinelhiya unyawo, Kuristo khanolhohani vari woothe. 3Kinowaamukani tho wiira, kila ntu neenelhiya unyawo yoyo hothanananiya uvara Malhehero a ashinna Musa yonkhaye. 4Attu onkhaye nnolhikacha waalhakelhelhiya ikekhia ni Nlhuku wo uvarechesha Malhehero a ashinna Musa nheechesha vachereshere, utayi ni Kuristo. Nhokhuma mu nnema wa Nlhuku. 5Nansho hii wo iphiro yo Iphumu ya Nlhuku, ninoweherera ichikurupi yo ikekhia inokhulhuvelha ihu wo iphiro yo upisha nrima. 6Yakhalhaka niholhutaana ni Kuristo Yesu, wiinelhiya unyawo ama uhinelhiya unyawo khurina maana, ittu yo urera iri nrima unopanga ntheko wo uttunana.
7Mwaari mweetaka ratarata! Phi mpani etu, ochichinheni wiira nhivarecheshe ikeekhene? 8Othempieni kahiwe Nlhuku owihanneni mwaattiva. 9“Ihengedure vakani inoorurumulha iphepa yonkhaye.” 10Kinoukhulhuvelhani mwaatti mu ulhutaanani wihu ni Athithi, ni ukhulhuvelha chinene khannokhalha ni irusho chikina chiri utayi ni mii. Nansho yoyo nohuvihani uyo, akhalhe mpani ama mpani, nowa uhukumulhiya ni Nlhuku.
11Ashilhoko aka, yakhalhaka kinoothepa uhimiacha malhove o ukurumicha wiinelhiya unyawo, nlhatuni etu noothepa uvengiya mii? Paahi etu wo wiira chiicho, itiyelhelho yo nsalaaba wa Kuristo ihokwanyulhiya. 12Nansho kinoona wiira ikaari nambaya yayo anotindanihani ayo, akeehunne ashineneru.
13Mwaati, ashilhoko aka, mweehaniye nkhalhe aneethi. Nansho unethi inyu uyo uhikhalhe nlhatu wo uttekiha iruttu chinyu, nansho nkavihaneke mwaashineneru wo uttunana. 14Ukhalhawaya Malhehero a ashinna Musa yonkhaye anotimira wo uvara nlheheriyo nimoka, ninno phi nna, “Munttuneke namwaatamana inyu thoko chineettuna inyu mwaanene.” 15Nansho mwalhumanaka ni uthatharulhana thoko ashinama o mwiithuphini, nkhalheke miitho nhiwe mwaamalhihana mwaashineneru.
Iphumu ya Nlhuku ni nikakata no mwiiruttuni
16Paahi kineera wiira, Iphumu ya Nlhuku, oholhelhekeni mu ukumini mwinyu, vavawo khannolhoha tho nikakata no iruttu. 17Ukhalhawaya nikakata no mwiiruttuni khaninaathana ni uttuna wo Iphumu ya Nlhuku. Ni uttuna wo Iphumu ya Nlhuku khunaathana ni nikakata no mwiiruttuni. Miaha miilhi chi khachinaathana. Paahi etu Iphumu ya Nlhuku aholhelhaka ukumi inyu, khannoria upanga chinothanana inyu mwaashinene. 18Nansho mwaholhelhiyaka ni Iphumu ya Nlhuku, Malhehero khanootawarani tho.
19Paahi etu, mitheko cho nikakata no mwiiruttuni mwa attu chihochuwaniaa. Phi ishembwere, ulhuva, uhilhoka, 20ulhapelha isinyago, ukhwiri, uvingana, indewo, ihache, urushiya, ilhema, uhiiwanana, umwalhaana 21ni uwehana pufia, uhapalhiya, umenyekha ni makina anolhikaana ni yayo. Kahowaamukani ni vano kinowaamukani tho wiira, thoko chenre aka wo uhimeriani wiira attu anopanga yayo khanowa apattaka Imwene ya Nlhuku ukhalha yawaya.
22Nansho Iphumu ya Nlhuku nowiiha uttunana, uteelhiya, mpuha, uvilhelha, urera nrima, nrima wo waakaviha attu, ukhulhuvelhelhiya 23umaalha ni wiitimarikha. Khaawo Malhehero anooria uvinga yayo. 24Attu arii a Kuristo Yesu, ahokhomelhelha vansalaabani nikakata no mwiiruttuni mwaya vamoka ni nrima aya wo uhilhoka ni nikakata naya. 25Iphumu ya Nlhuku honivaha ukumi, neeteke etu wo Iphumu ya Nlhuku. 26Paahi etu nihiichoone mena nihitharamulhane mena nihoonelhane ihache naashineneru.
6Nivilhelhaneke ni ukavihana misigo
1Ashilhoko aka, mwamwoonaka ntu howonya ittu iriyoothe, mwaattiva nri o Iphumu ya Nlhuku va mmwaamukeke, nansho mpangeke wo wiitimarikha mwiicheshaka rata ni inyu nhiwe mwaalhikachiya. 2Nkavihaneke mwaashinene vanokwana inyu, vavawo etu nnotimiriha malhehero a Kuristo. 3Yakhalhaka ntu ehelhelhaka, uno hikhalhaka ittu, yoyo heethepiacha mwanene. 4Kila ntu achuwelheke meetelho awe. Chalhokaka, vavawo nookhalhana nlhatu wo wiifunelha, wo uhilhikaaniha ni ntu nkina. 5Ukhalhawaya kila mmoka ihu noowa aakohiya wo mitheko chawe mwanene.
6Aneettuchihiya nlhove na Kuristo, aapuhaneke owiittuchiha aya chittu choombone chinopuha aya.
7Nhithepiye, Nlhuku khanopangelhiya ncheche. Ukhalhawaya ittu inaalha awe ntu, phi yeyo inowa awe ukhungura. 8Ntu naalha chittu cho uchivelhiha nikakata no mwiiruttuni, mommo nowa ukhungura cho nnookhwani, nansho naalha cho uchivelhiha Iphumu ya Nlhuku, yoyo nowa ukhungura ukumi wo uhimalha wo Iphumu ya Nlhuku. 9Paahi etu, nihoochee upanga morera, ukhalhawaya neelhipihaka ninowa naakhungura vanlhaalhani. 10Wo chiichammo etu, vanopatta ihu nipesha naapangelheke attu morera, ithepaka wa anamitheko ashilhoko ihu o nrima mmoka ni hii.
Isalamu cho uttukelha iwarakha
11Mwooneke etu, chineera aka wo ulhepa wo iherufi chulhupalhe, wo moono aka kimwanene! 12Attu anolhikacha ukhanyererihani wiira mwiinelhiye unyawo, phi yayo anoukurumichani wiira mwiifunelhe chittu cho mwiiruttuni. Aneera chiicho wo nlhatu nimoka, wiira ahiwe aahuvihachiya wo nlhatu no nsalaaba wa Kuristo. 13Ukhalhawaya ata yayo attu eenelhiye unyawo ayo khanovara Malhehero, anothanana aya iri wiira mwiinelhiye, awe efunelha ittu ipangiye mwiiruttuni mwinyu iyo. 14Nansho mii, kineefunelha nsalaaba wa Athithi Yesu Kuristo vekha, ukhalhawaya wo iphiro yo nsalaaba waya iyo, iphiro cho mwiiilhaponi chihokhomelhelhiya ni mii kihokhwa thoko chikhwiilhe aya. 15Ukhalhawaya wiinelhiya unyawo ama uhinelhiya unyawo khuve ittu, inolhoka iri wuupiya tho. 16Attu onkhaye anttwara nenno nlhove nno kinowaalhepelha mpuha ni ikiriri chikhalhe ni ayo, ni mpuha ni ikiriri ata wa attu o Uisraeli anonrumelhelha Nlhuku!
17Wo umalhihera, toka naanano ntu hikihuvihe tho, ukhalhawaya marotelha kirina aka mwiiruttuni alha, phi nohimiechesha wiira kihotwarushiya wo nlhatu na Yesu.
18Kinowulhapelhani nnema wa Athithi Yesu Kuristo ukhalhe vamoka ni mirima chinyu, ashilhoko aka. Aye.