Iwarakha i Napaolo wa
Attu o Ukolosai
Malhove o uholhelha
Iwarakha i Napaolo wa attu o Ukolosai yaalhepiye ni akarumiya Napaolo (nlhako wo 1:1). Yaalhempe ilha iwarakha ilha anari mu uttukiyani, veekinaka Urumi iyaakha yo 60 baada yo uyaria wa Kuristo. Iwarakha wa attu o Ukolosai vamoka ni iwarakha wa attu o Uefeso ni iwarakha wa Nafilimoni chineehaniya iwarakha cho mu uttukiyani, ukhalhawaya Napaolo yeyo ikatema iyo yaari anattukiye. Yaalhempe ilha iwarakha ilha wa attu anrumelhenlhe Kuristo o iwani yo Ukolosai. Napaolo khayaachokhonlhe nlhoko wa attu anrumelhenlhe Kuristo o Ukolosai, thoko chinohimia aya mu nlhako wo 2:1, nansho anene ayo phi nochuwelha yoyo mwaha uyo. Veekinaka tho, Naepaphra phi achokhonlhe yoyo nlhoko wa attu anrumelhenlhe Kuristo uyo, ukhalhawaya aari ntu aakhumme Ukolosai uwo.
Napaolo yaalhempe baada yo woona meettuchiho o woothachiya eettuchihiya Ukolosai uwo, ittu ipannge aya chinene valhempe aya iwarakha ilha. Inoonia wiira wahaawo nlhoko wa Ayahudi anrumelhenlhe Kuristo yaalhikacha waakhanyereriha attu anrumelhenlhe Kuristo nanaya wiira attware malhehero e Iyahudi o Malhehano o khalhayi, hasahasa mwaha wo wiinelhiya unyawo. Napaolo anolhepa ahimiaka wiira, attu anrurmelhenlhe Kuristo kharina ittu ikina yo uttwara yaahikhalhe unrumelhelha Kuristo wiira yaalhakelhiye ni Nlhuku (nlhako wo 1:15-20) ni wiira meettuchiho a attu kharina maana (nlhako wo 2:8).
Chiri nhina
Napaolo anochokholha iwarakha aya wo waashikuria attu anrumelhenlhe Kuristo o Ukolosai (nlhako wo 1:1-2).
Tho, anolhepa ahimiachaka ipilhi ya Kuristo hasa mwaha wo uhiiwelhelha meettuchiho o woothachiya eettuchihiya Ukolosai (nlhako wo 1:3-3:4).
Thoko chiri aya mu iwarakha chikina chi, Napaolo anoolhepa chittu cho waalhaka attu ukhalha makhalhelho oombone anothananiya wa attu anrumelhenlhe Kuristo (nlhako wo 3:5-4:6).
Napaolo anomalhiha iwarakha aya wo waavaha attu isalamu ni malhehero wiira iwarakha iyo ishomiye vaattuni mmilhokoni mwa attu anrumelhenlhe Kuristo (nlhako wo 4:7-18).
11Mii Paolo, karumiya a Yesu Kuristo wo uttuna wa Nlhuku, vamoka ni munnihu Timotheo 2ninoolhepa iwarakha ni uwiiha uwaninyu ashilhoko ihu attu a Nlhuku, attu o ukhulhuvelhiya anrumelhenlhe Kuristo nri Ukolosai.
Kinoulhapelhelhani nnema ni mpuha ukhuma wa Nlhuku Athumwanihu ni Athithi Yesu Kuristo.
Napaolo anonshukuru Nlhuku
3Mahuku onkhaye vanoolhapelha ihuni ninonshukuru Nlhuku, Athumwanaya Athithi Yesu Kuristo, 4ukhalhawaya niheewa mwaha wo nrima winyu wo unrumelhelha Kuristo Yesu ni mwaha wo waattuna winyu attu onkhaye a Nlhuku. 5Uttuna ni nrima winyu chinokhulhuvelha ilhe yeesheriye inyu wiirimu. Ukhulhuvelha ulhe weewilhe inyu, vaapachenre inyu uhimeriya ikeekhene yo Malhove Orera. 6Malhove Orera aaphilhe uwaninyu mwaatti, thoko chaari aya velhaponi vonkhaye ni waarukunusha attu mirima ahiye uwonya avire moombone ni wunnuwa thoko chiri aya uwaninyu mwaattiva toka nihuku veewilhe inyu mwaha wo nnema wa Nlhuku ni uchuwelha ikekhiaye. 7Epafra, namitheko nkhunanihu, namitheko o uttuniya a Kuristo wo nlhatu wihu owittuchinheni mwaha wo nnema wa Nlhuku 8ahonihimeria mwaha wo uttuna nvaheriye inyu ni Iphumu ya Nlhuku.
9Wo yoyo nlhatu uyo toka veewilhe ihu mwaha unowaachani mwaatti nihokhalha ni ulhapelhakani ikatema chonkhaye. Ninonlhapelha Nlhuku wiira ovaheni irusho cho uchuwelha uttuna wawe, wo irusho ni uchuwelha unovahiya ni Iphumu ya Nlhuku. 10Ninolhapelha chiicho wiira nkhalhe thoko chinothanana aya Athithi ni upanga chittu chinaaphwanelha. Makhalhelho o ukumi inyu upangeke moombone o kila nikosho no mitheko chorera ni wunnuwa ni unchuwelha Nlhuku. 11Nlhuku wo wooria wawe wo nthimicho ovaheni machiri wiira nvilhelheke wo kila iphiro wo uhikhwa nrima, 12nteelhiyaka mirima ni waashukuru Athithi oworinheni mwaattiva ukhalha ni mapuro awinyu eeshenre aya attu aya wi imwene yo munthukoni. 13Nlhuku ahonoopolha ukhuma ikuru yo mwiipiphini, nkayaniwiiha wi imwene yo Mwaamwanaya anonttuna aya. 14Wo iphome awe yoyo ninowoopolhiya, ninohiyereriya uwonya wihu.
Kuristo ni ntheko awe
15Kuristo mwonne ihu we ikekhiaye phi nlhikaaniho na Nlhuku hinoonia. Yoyo ahaawo chittu chonkhaye chihinaya wuupiya. 16Ukhalhawaya wo iphiro awe yoyo Kuristo uyo, chittu chonkhaye chahoupiya, cho velhaponi ni cho wiirimu, chittu chinoonia ni chittu chihinoonia, attu o ukhalhelha ihiche yo utawara ni mamwene ni attu o ikuru ni attu o machiri. Chittu chonkhaye chahoupiya wo iphiro awe ni wo nlhatu wawe. 17Kuristo ahaawo vatulhi chittu chonkhaye chihinaya wuupiya ni wo ulhutaana ni yoyo chittu chonkhaye chiholhutaanihiya. 18Yoyo phi muru wo iruttu awe iri phi nlhoko wa attu anonrumelhelha. Yoyo phi machokholhelho o ukumi. Yoyo phi nttara o upacha uhihimmwa, wiira akhalhe phi machokholhelho o chittu chonkhaye.
19Ukhalhawaya Nlhuku ahottuna utimira wawe wonkhaye ukhalhe nhina mwawe Kuristo. 20Wo iphiro yo Mwaamwanawe, Nlhuku ahohokolhosha ilhapo ni chittu chonkhaye chuupiye. Ni wo iphome awe yaarihelhe vansalaabani ahowiiha mpuha nkaathaniha chittu chonkhaye velhaponi ni wiirimu.
21Ni inyu mwaatti varachi mwaakhalha utayi ni Nlhuku, mwaari amalhaponi awe wo nlhatu wo irusho ni mitheko chinyu cho uhilhoka. 22Nansho vano, nhomwaathanana Nlhuku wo iruttu yo Mwaamwanawe, wo iphiro yo nookhwa awe, wiira oholhelhiheni uwannyawe nnari atakatifu wo uhikhalha ni nlhatu wo ulhaphachiya. 23Nthepaka ulhokelha mu nsingi wo ukhomaalha wo munrimani, mena nhitikhinye ni uhiya ukhulhuvelha upantte inyu veewilhe inyu Malhove Orera ahimiachiye wo kila ntu wuuthi irimu, velhaponi va. Nlhove kithanlhiye aka mii Paolo ukhalha namitheko aya.
Ntheko u Napaolo wa attu anrumelhenlhe Kuristo
24Vano etu, kinooteelhiya nrima vanohuva aka wo nlhatu winyu, ukhalhawaya wo uhuvihiya waka, kinotimiriha mwiiruttuni mwaka awukuwilhe uhuvihiya wa Kuristo iruttu awe iri wa attu onkhaye anonrumelhelha Kuristo. 25Ni mii kihopangiya ni Nlhuku ukhalha namitheko a attu anrumelhenlhe Yesu kivare ntheko wo umalhiha uhimiacha nttenga awe wo utimira. 26Yoyo nttenga uyo wahovithiya wiira attu ahichuwelhe toka mahuku o uhimalha, nansho vano uhopatakulhiya wa attu awe. 27Nlhuku hothanana waapatakulhelha attu awe, nhakhu ni nthimicho wo nlhove nivithiye nno niwanelhe wa attu o velhaponi. Nlhove nivithiye nno phi Kuristo ri nhina mwinyu, ni hii nnookhulhuvelha ukhalha nhina nthimicho wa Nlhuku.
28Wo yoyo nlhatu uyo etu ninonhimiacha Kuristo wa attu onkhaye, wo irusho chonkhaye, ninomwaamuka ni umwiittuchiha kila ntu wiira ninrweehe kila mmoka mmiholho wa Nlhuku nakhomanlhe muulhutaanani ni Kuristo. 29Wo yayo malhakelho o uhimiacha yoyo mwaha uyo, kinoomananiha ni ukuruvalhelha wo machiri kivanhe awe Kuristo anopanga ntheko nhina mwaka.
21Kinothanana nchuwelheke chineera aka wo ukuruvalhelha upanga ntheko wo nlhatu winyu ni wo nlhatu wa attu o Ulaodikiya ni wo nlhatu wa attu onkhaye ahinapacha woona iruttu aka. 2Kinopanga chiicho mwayini wiira ahelhiye mirima ni ulhutaanihiya muuttunani, acharihiye irusho che ikeekhene wiira achuwelhe we ikekhiaye nlhove nivithiye na Nlhuku yaani Kuristo mwanene. 3Nhina mwaya chihovithiya mihakhu chonkhaye cho irusho ni cho uchuwelha.
4Paahi etu, kinouhimeriani wiira nhithepiye ni ntu riyoothe wo malhove o woothachiya anakhalhaka o uchiva chinene. 5Ukhalhawaya, anakhalhaka iruttu aka rii utayi ni mwaattiva, nansho munrimani mwaka kiri vamoka ni inyu mwaatti, kiteelhiyaka uwoonani nheemelha rata unrumelhelhani Kuristo.
Ukumi we ikeekhene wo ulhutaana ni Kuristo
6Ukhalhawaya thoko chinrumelhenlhe inyu Kuristo Yesu ukhalha Athithi, paahi etu nkhalheke wo ulhutaana ni uyo. 7Mmelheke mithithaari nhina mwawe, ukumi inyu wiithekeke vachulhu wawe ni nrima inyu weemelheke rata thoko chiittuchihiye inyu. Nkhalheke attu o ushukuru chinene.
8Mmwehechesheke, ntu hupangeni ipotta wo malhove o woothacha o irusho cho attu anokhulhuvelha meettuchiho o malhehero a attu ni o mashoka anotawara ilhapo, ni mena ahikhumaka wa Kuristo mwanene! 9Ukhalhawaya, utimira wonkhaye wa Nlhuku urii nhina mwawe Kuristo, mwiiruttuni mwawe. 10Ni inyu mwaatti nhovahiya ukumi utiminre wo ulhutaana ni uyo rii muru, vachulhu mashoka onkhaye anotawara ni o ikuru onkhaye.
11Wo ulhutaana ni Kuristo mwaattiva mwaheenelhiya unyawo wo urulha iruttu yo uwonya. Uhipangiye wo miono cha attu, nansho unyawo uneeniya ni Kuristo mwanene. Ni wowo phi woopolhiya ukhuma uttu wo uwonya. 12Ikatema vaabatiiziye inyu mwaahovithiya vamoka ni Kuristo. Ni wo ubatiiziya uwo mwaattiva chiicho mwahohihimushiya wo urumelhelha machiri a Nlhuku anhihimunshe Kuristo nnookhwani. 13Mwaari thoko nnakwilhe wo nlhatu wo uwonya winyu ni uhiinelhiya iruttu inyu. Nansho Nlhuku hoovahani ukumi vamoka ni Kuristo. Nlhuku honihiyerera uwonya wihu wonkhaye, 14vaamalhinhe awe ufuta malhove o milhatu chaari chaanikhalhelha ni malhehero aya, we ikekhiaye ahothamiha onkhaye nkaakhomelhelha vansalaabani. 15Vavawo vansalaabani vawo Kuristo ahaathurulha machiri mashoka o utawara ayo ni olhupalhe o ikuru, nkoolhihacha muru voonene wo waapurulhacha mumphingoni thoko mateeka avariye ukhotoni wooniha wiira haakottolha.
16Paahi etu nhihukumulhiye ni ntu riyoothe vachulhu mwaha unaacha cholhia ama chittu cho uwuria ama mahuku o sikuukuu ama isikuukuu yo woonia mweeri ama unaacha Nihuku no Wiittuwa. 17Yoyo mwaha wonkhaye uyo phi irungu yo mwaha unowa ulhe, nansho ikekhiaye inene iyo phi iruttu ya Kuristo. 18Nhirumelhelhe uhukumulhiya ni ntu riyoothe neechoona ukhalha o maana wo nlhatu wo ulhohera wo yekha awe, nokurumicha mwaha wo wiitimarikha wo woothiya ni uthimicha minepa o wiirimu. Ntu thoko yoyo neefunelha irusho choothepiacha cho mwiiruttuni mwawe. 19Yoyo heemwalhaaniha ni Kuristo ri muru o iruttu iyo. Wo iphiro awe Kuristo uyo, iruttu yonkhaye inoolhihiya ni uvaraanihiya vamoka wo ulhutaanihiya ni mithinga chaya, ni wunnuwa thoko chinothanana awe Nlhuku.
Ukhwa ni ukhalha vamoka ni Kuristo
20Mwaattiva nhokhwa vamoka ni Kuristo ni woopolhiya ukhuma machiri o mashoka anotawara ilhapo. Wo nlhatu waani etu nnokhalha tho thoko attu o ilha ilhapo ilha? Ye ishiyani weesheriya malheheriyo wiira, 21“nhivare ilha ama nhilhawihe ilhe ama nhikwakwanye ilhe?” 22Yoyo mwaha wonkhaye uyo unaacha chittu chihinopicha utanganyia, yayo phi malheheriyo ni meettuchiho a attu. 23We ikekhiaye, yayo malhehero ayo anoonia wiira o irusho cho uthimicha wiicheshenre aya ashinene ni wiitimarikha ni upangelha iruttu ushilhilhi. Nansho kharina machiri o uchiichiha nikakata no uhilhoka no iruttu.
31Paahi etu, inyu nhihihimushiye vamoka ni Kuristo va, muupuwelheke chittu cho uchulhu wiirimu urii awe Kuristo, unokhalha awe wiimonono wa Nlhuku. 2Irusho chinyu chuupuwelheke chittu cho uchulhu wiirimu, kuhiwe chittu cho velhaponi va. 3Ukhalhawaya mwaattiva nhokhwa ni ukumi inyu uhovithiya vamoka ni Kuristo wa Nlhuku. 4Ukumi ihu nnenene phi Kuristo. Ni ikatema vanottuna awe upatakulhiya vawo ni inyu mwaatti chiicho nnoowa mwaakavihana vamoka ni uyo unthimichoni wawe.
Ukumi wo khalhayi ni ukumi wo naanano wo ulhutaana ni Kuristo
5Paahi etu mwiiveke ittu iriyoothe yo uhilhoka irii yo velhaponi, ulhavalhava ni unanara ni wuupuwelha chittu cho uhilhoka ni nikakata no uhilhoka ni moopuwelho o uhilhoka ni nrima wo uthanana chittu niri phi uthimicha isinyago. 6Wo yoyo nlhatu uyo Nlhuku nowaathunalhelha onkhaye ahinomwiiwelhelha. 7Khalhayi mwaattiva mwaakhalha thoko chiicho wo uttwaraana ni mwaha wo uwonya uyo, vaatawariya inyu ni yayo.
8Nansho vano nhiyeke chechiyo chittu chiyo, urushiya ni mahuchuru ni itama yo upanga chittu cho uhilhoka ni uruwana ni malhove o uhilhoka chihikhume mena mmalhakuni mwinyu. 9Nhithepiane ukhalhawaya mwaattiva nhorulha uttu wo khalhayi ulhe vamoka ni mitheko chaya cho uhilhoka chonkhaye, 10nhowara uttu wo naanano. Uttu unothepa urehelhelhiya ni Nlhuku, Oopilhe, wiira munlhikaanane ni unchuwelha Nlhuku wo utimira wawe. 11Vavawo khavawo tho imwalhanne wa Ayunani ni wa Ayahudi, attu eenelhiye unyawo ni o uhiinelhiya unyawo, ntu o ushoma ni ntu o uhishoma, ipotta ama neethi. Ukhalhawaya Kuristo phi kila ittu ni wo chonkhaye.
12Paahi ukhalhawaya nhothanlhiya ni Nlhuku attu ateelhihiye anttuniya, nkhalheke etu attu o ikiriri, o urera nrima, o wiitimarikha, o umaalha ni o uvilhelha. 13Nvilhelhaneke ni uhiyererana milhatu, yakhalhaka mmoka inyu hanaa nlhatu uriyoothe wa ntunanawe thoko Athithi chuhiyerenreni aya mwaattiva. 14Uthepa yayo onkhaye ayo, mwiinanelheke uttunana, ukhalhawaya uttunana phi nolhutaaniha kila ittu ukhalha umokaru utiminre. 15Ni mpuha wa Kuristo utawareke mmamirimani mwinyu ukhalhawaya wo yoyo nlhatu uyo Nlhuku howiihanani nkhalheke ni mpuha wo iruttu yeyo imoka iyo. Tho, nkhalheke attu o ushukuru.
16Nttenga wa Kuristo ukhalheke wo winchiva nhina mwinyu wo irusho chonkhaye. Mwiittuchihaneke ni waamukana mwiipaka izaburi ni ichipo cho untotopelha Iphumu ya Nlhuku, mwiipeke ichipo cho unthimicha Nlhuku ni unshukuru mmamirimani mwinyu. 17Kila vanoolhumacha inyu nlhove ama vanopanga inyu ntheko uriwoothe, mpangeke chonkhaye wo nchina na Athithi Yesu, ni unshukuru Nlhuku Athumwanihu, wo iphiro aya.
Mitheko cha attu nhina ukumi wo naanano
18Mwaatti manyopani va, mweewelhelheke manyottato inyu, ukhalhawaya phi ittu inottuna aya Athithi.
19Ni inyu manyaalhopwana va, mwaattuneke manyaahanu inyu. Nhaachacheracheke pufia.
20Ni inyu ashaana va, mweewelhelheke manyanaangoro inyu wo chittu chonkhaye ukhalhawaya chiicho phi naachivelha Athithi.
21Ni inyu manyanaangoro, nhaathunalhihe achishaana inyu, ahiwe aakhwa nrima.
22Ni inyu ipotta va, mweewelhelheke olhupalhe inyu o velhaponi wo chittu chonkhaye ihikhalhaka weewelhelha ikatema vanoowehaayani tu wiira mwiiphwanelhihe uwannyaya. Nansho mpangeke chiicho wo nrima woombone wo nlhatu wo waathimicha Athithi. 23Kila vanovara inyu ntheko, mpangeke wo nrima woombone thoko nnaapangelha Athithi ni mena kuhiwe wa ntu, 24muupuwelhaka wiira Athithi anowa ottuvani nttuvo neeshenre aya attu aya. Nvareke ntheko waya Athithi, Kuristo! 25Ukhalhawaya ntu notteka nolhiviya uhilhoka wawe ukhalhawaya Nlhuku khanohukumulha wo ummweha ntu wiitho.
41Ni inyu mwaatti mwa ashulhupalheva, mwaalhoheke ipotta chinyu wo ikiriri ni wo ikekhiaye, muupuwelhaka wiira ni inyuva chiicho nhanaa Athithi wiirimu.
Meettuchiho makina
2Munlhapelheke Nlhuku wo uhoochaa, nshiheke nlhepelhaka ni unshukuru Nlhuku. 3Nnilhapelhelheke ni hii chiicho Nlhuku anihulhelhe nlhako wo uhimiacha nttenga uvithiye unomwacha Kuristo, urii nlhatu wo uttukiya waka, 4wiira koorie uhimiacha thoko chinothananiya aka uhimiacha mwaari.
5Nkhalheke ni irusho cho waarwelha attu ahinanrumelhelha Kuristo, ntumiyaka rata nipesha nirina inyu. 6Malhove inyu akhalheke o nnema ikatema chonkhaye ni o waatheka attu, nchuwelha iphiro yoombone yo umwaakhulha rata kila mmoka.
Isalamu cho umalhihera
7Tikiko, munnihu ninonttuna ihu, namitheko o ukhulhuvelhiya nkhunanihu wo ntheko wo Athithi awaakaru, noowa o uhimeriani mwaha aka wonkhaye. 8Kinonruma awe uwaninyu wiira ohelheni nrima wo uhimeriani mwaha wihu, 9nowa vamoka ni Naonesimo, munnihu ottuniya ni o ukhulhuvelhiya arii mmoka inyu. Anowa o uhimeriani mwaha wo chittu chonkhaye chinopangia vaa.
10Aristako, ttukiye nkhunanaka, nouvahani isalamu. Ni Namako, ashivani aya Nabanaba amanlhe inyu uhimeriya malhehero anaacha, vanowa aya mwaapochereke rata. 11Ni Nayoshua aneehaniya Yusto, anouvahani isalamu. Munlhokoni mwa Ayahudi enelhiye unyawo munrimani apinshe nrima, yalha vekha aya, phi novara ntheko vamoka ni mii wo nlhatu wo umwene wa Nlhuku ni ayo phi nokihelha nrima chinene.
12Naepafra, mmoka inyu ni namitheko a Kuristo Yesu, anouvahani isalamu. Ikatema chonkhaye khanoochaa ulhapelhani mwaattiva wiira mweemelhe wo wiilhipa, nkhomaalheke ni ukhalha wo ikekhiaye wo mwaha wonkhaye unothanana awe Nlhuku. 13Kinowooria uhimiechesha chineera aya wo uvara ntheko wo ukuruvalhelha wo nlhatu winyu ni wa attu o Ulaodikiya ni o Uhierapoli. 14Ashinna Luka, abwana mganga ihu o uttuniya, vamoka ni Nadema ni ayo anouvahani isalamu.
15Isalamu chihu mwaavaheke ni ashilhoko ihu o Ulaodikiya. Mwaavaheke isalamu Animfa vamoka ni attu anrumelhenlhe Kuristo onkhaye anokumaana unupani waya. 16Mwamalhaka ushoma ilha iwarakha ilha, mwaavaheke attu anrumelhenlhe Kuristo ashikhunaninyu o Ulaodikiya ni ayo ashomeke. Ni ayo mwaakakhaneke iwarakha irweehiye uwannyaya iyo ni inyu nshome. 17Mweerelheke Naakipo aweheke rata ntheko uvahiye aya ni Athithi wiira atimirihe. 18Mii Paolo kinouvahani isalamu chinolhepa aka wo moono aka kimwanene. Muupuwelheke uttukiya waka. Nnema wa Nlhuku ukhalhe ni inyu.