Tîte

Mvù Pɔ̂l

mé Tîte

Bèh bieê

¹Né mè Pɔ̂l, nùà seê Càŋ; mè né cu mbɔ̀ŋ tebê Yeésò *Kristò ndɔ. Càŋ né mè temá, ye mè a: bɔ̀ nuaá mé nyí né yilá, ndé bɔ́ ŋgòr nyî tueé nyegé, te bɔ́ kwaá njií temé yoòr nyî, bɔ́ ŋene kɔ ŋgòr gècên, bɔ́ bele tòù nyî ma; ²te bɔ́ den mé ndèm, ye bɔ́ nde né yɔ̀ŋ tètàgà faá nyí lɔ tueé naâ nɔ kwa. À nyeén túé bèh lág; à lɔ tueé naâ sâ *wɔ́ŋ née ké jomo lè ndègè ye; ³te cu yeé wulu baá, à nde ye yɔ̀ŋ sâ lè ŋgòr seène feh ŋagá. Jomo sâ à kwaá lɔ beè mò, ye mè a, ndé bɔ̀ nùàr ménâ se nyegé ndɔ. Nyí Càŋ Yìlì nùàr tueé naâ ménâ kɔɔ́ ma.

⁴1:4 2 Kɔr. 8:23; Gal. 2:3; 2 Tim. 4:10Mvù hên mè nyagá njií né mé wò Tîte. Wò né faá huaán mò ŋàr lè nɔ. Bélɔ̀ fà dɔɔ́ŋ kwaá njií gi né temé te ŋgòr cén-e. Huaán mò, Tele beèh Càŋ bɔ̂ Yeésò Kristò Yìlì nùàr a, kúlú wò, bɔ́ haá wò dɔlê.

Seé mé Tîte nde né bɔɔ́ den

⁵Huaán mò, mè lé kwaá lɔɔ̀ naâ wò lè tàbè Kreétà, te wò bɔɔ́ cor nyegé bɔ̀ njií mé lé leé naâ toò dɔɔ́ŋ, wò sie kwaá bele bɔ̀ nùàr, bɔ́ den bɔ̀ kokoô bɔ̀ te bɔ̀ŋ bɔ̀ Yeésò bɔ̀ lè lɔɔ́ dé kàn mé dé kân. Mùnò dèn ká bɔ̀ ndéb mò munò; mè lé ye wò a: ⁶1:6-9 1 Tim. 3:2-7nùà koô gwà Càŋ né lom nùà gècên mé bɔ̀ nùàr yilí seèn túé vé ŋgwéh ma; kɔ à né lom mé véh cén; kɔ bɔ̀ ŋuna seèn né temé yoòr Càŋ kwaá njií, bɔ́ né veên nyenné, bɔ́ né tie ŋgweé, bɔ̀ nùàr né ménâ ŋené kɔɔ́ ndɔ; sâ ye. ⁷Nùà seê gwà Càŋ a, kɔ́ɔ ye nyí beè né mé seé Càŋ Dueè ma. Yilí seèn a dèn lòm ŋgulísé. À té ŋgúgó, à té nùà ŋá-temê dèn, à té mbè sèlà, à té sà fɔ́n, à té kàgàlɔ̀ŋ mé kòb mene fɔ́n. ⁸À dèn sér cu dɔɔ́ŋ nùà wèh kìn, nùà húɔ́m-temê, nùà kɔ́gɔ̀n, nùà dilî, nùà ŋagâ, mé nùà sìè yoò ndɔ. ⁹Bú a, njébá táré lòm te ŋgòr Càŋe tég, te den faá tueé nê nɔ; ye né ŋgòr gècên. Mɔ né mân, sâ à nde né bɔ̀ nùàr feh nyegé, à toó nyegé bɔ́ mé njéh; te sie bɔ̀ sàn-sòn bɔ̀ be.

¹⁰Tétán né bɔ̀ nuaré déì lètenè bɔ̀ *Jûf; bɔ̀ sâ bɔ̀ Càŋ dùlà bèh; bɔ́ né bɔ̀ nùàr bele gɔ, bɔ́ né bɔ́ ŋgòr kùkùlù tueé ndualé gɔ ndɔ. ¹¹Mɔ bɔ́ baá ménâ tueé, yín bɔ́ yiìn; wanɔɔ́ŋ bɔ́ né mbàgà bɔ̀ nùàr bɔɔ́ ŋellé. Njií mé bɔ́ sé la fèh ná ŋgwêh, bɔ́ né bɔ̀ nùàr cí feh seér, bɔ́ né-re kàgàlɔ̀ŋ kòkòb teèn yieé keéh. ¹²Nùà ndòn déì lètenè bɔɔ̀n mé feh seèn lɔ jueè bɔ̀n, wa:

Cu dɔɔ́ŋ nyeén tueê né tabɔ́ bɔ̀ Kreétà bɔ̀,

né bɔ̀ nyam veên,

né bɔ̀ fùɔ̀b bɔ̀ mé gwaán lom né lòù yieé deèn.»

¹³Nùà hèllè lɔ jueè bɔ̀n. Mè tueé wò, mɔ wò baá bɔ́ njèh tueé, ndè sér bɔ́ lòù, te bɔ́ taré seér lè ceér Càŋe dé tarê. ¹⁴Yílá bɔ́ yilà, te bɔ́ mé dèbbè ndègè bɔ̀ Jûf kwé lè cú, bɔ́ mé ndéb bɔ̀ nyeên bɔ̀ ŋgwé lè cú ndɔ, wanɔɔ́ŋ bɔ̀ nyeên bɔ̀ hèllè ŋgòr gècên gwàn bèh.

¹⁵Dé nùà ŋagâ, beè seèn njèh dɔɔ́ŋ né gi ŋagásé. Dé bɔ̀ɔ́ mé ŋágá ŋgwéh môn sam; njèh dɔɔ́ŋ beè bɔɔ̀n ŋágá bèh. Lòù sam, bɔ́ temé yoòr Càŋ kwá njí bèh, ndòn bɔɔ̀n né kuú, lè bɔɔ̀n né lom ndândaà veên. ¹⁶Bɔ́ tueé né faá bɔ́ né Càŋ kɔɔ́ nɔ, sâ né lom nyeén, seé bɔɔ̀n nde seér né bèh hiîn, bɔ̀ dúágá-tie bɔ̀ mé seé dudulî yo dɔɔ́ŋ ceré né bɔ́. Ndɔ́g seé bagaà né lom bɔ́ yɔgɔ́ dé gècên.

Ŋgòr gècên

¹Dé yeè, mɔ wò baá ŋgòr Càŋ feh, fèh lòm te ceér-e faá tueé nê nɔ. ²Júée bɔ̀ kuúm a, bɔ́ té mbè sèlà, bɔ́ dèn dene bɔ̀ kàm bɔ̀, bɔ́ dèn bɔ̀ kɔ́gɔ̀n bɔ̀, bɔ́ kwá njí temé lè njèh gècên, bɔ́ dèn mé gwaân lè, bɔ́ yóló njèh yolò.

³Túé cú mé bɔ̀ ma kukuûm ménâ ndɔ, júée bɔ́ a: bɔ́ dèn lòm te ceér-e, bɔ́ té sòn túágá sàr gɔ̀, bɔ́ té kwer mbè ŋá, bɔ́ fèh nyégé bɔ̀ véh dé tetɔɔ̂r njèh bagasé ma. ⁴Sâ bɔ̀ véh dé tetɔɔ̂r nde né bɔ̀ si bɔɔ̀n mé bɔ̀ ŋuna bɔɔ̀n bagasé gwaán nyegé, ⁵bɔ́ nde né bɔ̀ kɔ́gɔ̀n bɔ̀ den, bɔ́ den ŋagásé, bɔ́ nde né njèh ké gwò bɔɔ̀n mé húɔ́m-temé mene bɔɔ́ nyégé, bɔ́ nde né sòn bɔ̀ si bɔɔ̀n ŋgweé, te bɔ̀ nùàr ŋgòr Càŋ túé béh cú.

⁶Túé bɔ̀ ndà ménâ ndɔ, júée bɔ́ a: bɔ́ sìè yo sieè. ⁷Wò mé feh yeè, dèn fèh bɔ̀ nùàr dene gècên, te bɔ́ ke weh teèn. Fèh ŋgúlí nyégé njèh bagasé, né njèh kàm; fèh lòm bú faá nùà kàm nɔ. ⁸Túé lòm bɔ̀ ŋgòr dé didilî. Mɔ wò né bɔ̀ ŋgòr ménâ tueé, bɔ̀ nùàr sàn ndé ŋgwéh, bɔ̀ bùnò bɔ̀ nde né lòù gulí seér, te sòn nyeên duú bɔ́ ndɔ.

⁹Júée bɔ̀ kwer a, bɔ́ ŋgwé tie ŋgweè, bɔ́ bɔ́ làrè njií mé bɔ̀ tele seê bɔɔ̀n gwaán nê dɔɔ́ŋ, te bɔ́ den beè bɔ̀ tele bɔɔ̀n huɔɔ́msé. Bɔ́ té sòn bɔɔ̀n ŋgén, ¹⁰bɔ́ té bɔ́ njèh ŋúɔ́b, bɔ́ dèn lòm bɔ̀ gècên bɔ̀ jéjêg sâ. Mɔ bɔ́ bɔɔ́ né ménâ, sâ bɔ̀ nùàr nde né ŋgòr Càŋ teèn seén keéh. Càŋ Yìlì nùàr né bú.

¹¹Bí kɔ́ɔ ye, húɔ́m-temé Càŋ né njolò bɔ̀ nùàr ŋené laré, ye nyí gwaán né bɔ̀ nùàr dɔɔ́ŋ yili sɔɔ̀m. ¹²Gèh húɔ́m-temé bú hên né béh lòù tueé kwaá, te béh nyenné veên, béh sɔm temé beèh te *wɔ́ŋe, te béh ŋa seér bɔ̀ lo bɔ̀, béh ká te wɔ́ŋe den dilí nyegé lòù. Béh gɔ lom gò bɔ̀ Càŋ bɔ̀, ¹³béh gaán cieé sèsàm mé ndèm beèh dɔɔ́ŋ né gi teèn doô. Loù sâ *sùsùm Yeésò *Kristò Yìlì nùàr ndeè né bèsɔ́nè ŋené yuo kelâ. Càŋ Dueè né bú. ¹⁴2:14 Ps. 130:8; Ex. 19:5; Deut. 4:20; 7:6; 14:2; 1 Pi. 2:9À lé béh lè veên ŋa weéh naâ mé feh seèn, ye te béh den lom ŋagásé, béh ŋa bɔ̀ŋ bɔ̀ nùàr nyî, te béh bɔɔ́ komo bagaà, béh bɔgɔ́ lom teèn dé bɔgɔ̂.

¹⁵Sâ kènê fèh lòm bɔ̀ nùàr ménâ, fèh sɔ̀m kêh be seê yeè toò bɔɔ̀n, te bɔ́ kwa ye terreb te ceér Càŋe. Ndè bílí bɔ́ teèn mé dé ndeè mene. Mè tueé wò, té gwàn mé nuaré déì seb wò ndɔ.

Dene nùà Càŋ

¹Túé cú ye bɔ̀ nùàr a: bɔ́ ŋgwé sòn bɔ̀ ŋgɔ́mnà ŋgweè, bɔ́ ŋgweé sòn bɔ̀ kokoô bɔ̀ ndɔ; bɔ́ léb toò bɔɔ̀n leèb, bɔ́ kɔ gi ye, seé bagaà bɔɔ́ larê né seé bɔɔ̀n ma. ²Júée bɔ̀ nùàr a, bɔ́ té nùàr júé, bɔ́ té tɔgɔ ndè, bɔ́ húɔ́m temé, bɔ́ dɔ́lé sér toò bɔ̀ nùàr dɔɔ́ŋ lòù ma.

³Kɔ́ɔ ye béh dɔɔ́ŋ, béh lé naá giì ndugó gɔ; béh lé naâ bɔ̀ tàŋ-tie bɔ̀, béh né mbembaá bɔɔ́ sabé njií; tuaá né lom béh yoòr faá cí nɔ yilá huɔɔ́m, béh né temé jeré sɔɔ́, béh né huer kuú, béh bɔ̀ nùàr né bunó kuú ndɔ.

⁴Mé njéh mene, Càŋ Yìlì nùàr lé naá seêr béh húɔ́m-temé seèn feh keéh, à temé yoòr beèh sɔ̀m ŋgwéh, ⁵à lé naâ béh yili sɔm; lé naâ dé lòù ndɔ, dèn ŋgwéh mé seé bagaà bɔɔ́ komoò. À lé kɔ seér naâ béh jere lòù, à yaga sɔm béh veên yoòr, te bɔ́ ŋar seér béh dé feê; terreb Cúcuí Ŋagâ kweéh seér béh ndɔ. ⁶Kènê Càŋ fam njií aá béh Cúcuí sâ yoòr, béh baá mé njéh lè lè. À béh ménâ bɔɔ́ kuú né felè Yeésò *Kristò, nuaá mé lé naâ béh yili sɔm. ⁷À lé béh ménâ bɔɔ́ naâ mé húɔ́m-temé seèn, ye te béh ŋa bɔ̀ didilí bɔ̀ beè nyî, béh kwa yɔ̀ŋ tètàgà mé béh né gi ndèm teèn kwaá njií doô.

⁸Bɔ̀ jéjég ŋgòr né cí. Mè gwaán né ye wò tueé ŋeí den teèn lòù, te bɔ̀ɔ́ mé né temé yoòr Càŋ kwaá njií dɔɔ́ŋ faga feh, bɔ́ yila lom seé gècên bɔɔ̂. Huɔm kela né cí, te gam nùàr dɔɔ́ŋ.

⁹Njèh cén, té sòn te ŋgòr kùlù yí, gè mé ceér dèbbè ndègè bɔ̀ nùàr, té tɔgɔ ndè, té mé *sóú sàn lè, gàm ŋgwéh lág, né lom wɔb ŋgòr mbaá. ¹⁰Mɔ nuaré déì baá kèrrè si, túé kwá bú tueè; túé bú mbei fà, jomo sâ yùò kwarè seèn yuoò. ¹¹Kɔ́ɔ ye, kèkènè bɔ̀ sâ bɔ̀ jomo saàb naâ ceér gècên, bɔ́ ju die nde né mé be bɔɔ̀n ma.

¹²3:12 Seé b. 20:4; Ef. 6:21-22; Kɔl. 4:7-8; 2 Tim. 4:12Mɔ mè tema njií aá wò Artemâs, wa né Tisîk wa, lègè ndé kâ ndeè, wò ndé kwà mè ké Nìkòpòlîs; mè taáŋ gi aá, ye cu dùlù kwa nde né mè ké sâ ma.

¹³3:13 Seé b. 18:24; 1 Kɔr. 16:12 Bɔ́ nyégé ká bagasé, te wò gam Jènâs bɔ̂ Apɔlɔ̂s mé gò bɔɔ̀n teèn ndɔ. Jènâs né dé seèn nuaá mé né gi sóú kɔɔ́. Té gwàn mé bɔ́ gɔ be be.

¹⁴Bɔ̀ Yeésò bɔ̀ dɔɔ́ŋ a, yí gí be te seê, bɔ́ mèh mé seé bagaà bɔɔ̂, te bɔ́ koó bɔ̀ɔ́ mé njèh né bɔ́ saám ndɔ, bɔ́ té mbaá dèn vù dèn.

¹⁵Bɔ̀ nùàr ká kwarè mò dɔɔ́ŋ ye, bíé kéh wò baga. Bíé kéh bɔ̀ mbeí beèh mé né gi te ceér Yeésò ndɔ.

Húɔ́m-temé Càŋ a, ká sìè gí bí beè dɔɔ́ŋ.