Efêse

Mvù Pɔ̂l mé bɔ̀ Yeésò bɔ̀

ké Efêse

Bèh bieê

¹1:1 Seé b. 18:19-21; 19:1Né mè Pɔ̂l, mbɔ̀ŋ tebê Yeésò *Kristò. Càŋ lé mè mân sie kwaá naâ mé kàgà-ndòn seèn. Mè mvù hên nyagá njií né mé bí, bɔ̀ nùàr Càŋ ké Efêse mé né gi temé tég yoòr Yeésò Kristò kwaá njií dɔɔ́ŋ. ²Tele beèh Càŋ bɔ̂ Fehtoò beèh Yeésò Kristò a, kúlú bí, bɔ́ haá bí dɔlê.

Bɔ̀ njèh bebagaà mé Càŋ né béh felè Yeésò haá

³Kùsèm Càŋ Tele Fehtoò beèh Yeésò Kristò! À lɔ naá giì béh bɔ̀ dàm njèh bebagaà ké te vulúu kulú haá. À lɔ béh haá keéh naâ beè Kristò.

⁴Mé à lɔ nde wɔ́ŋ si, sâ dàb mé à lɔ béh yoòr Yeésò Kristò balé yií gi aá, ye te béh ndeè den lom bɔ̀ nùàr nyî, mé ndɔ̀gɔ̀ veên déì yoòr beèh ŋéné sáb cú.

⁵Càŋ mé húɔ́m-temé seèn lɔ ménâ nyegé kwaá giì mé kàgà-ndòn seèn, ye nyí ndeè nde né béh bɔ̀ huaán nyî mé Yeésò Kristò sie seér ma. À lé ménâ gwaán naâ kɔɔ́.

⁶Sâ ye te tàŋɔ̀r húɔ́m-temê nyî ŋené yuo kelà cie mé njéh. Béh yila baá-re fùgò làgàtì beè seèn kuû. Sâ dɔɔ́ŋ né mé Huaán yíé-temê seèn.

⁷1:7 Kɔl. 1:14Mé húɔ́m Ŋunà, à lé naâ béh te veéne yili sɔm, à kulu sɔm yúlá-temé beèh lè seèn ndɔ. Sâ dɔɔ́ŋ, ye te béh ŋene kɔ tàŋɔ̀r húɔ́m-temé nyî teèn.

⁸Né lom felè beèh faá cí nɔ yaám ndeé, ye te kɔ́ŋkɔŋ bɔ̂ lo nyî yam sie lom béh beè mé gùm mene.

⁹Njií mé à lɔ naâ ter nyegé naáb kwaá sâ, lɔ naá giì mé kàgà-ndòn seèn, ye te ndeè mboón mé Kristò ma. À béh hên feh keéh né cí,

¹⁰wa loù mé wɔ́ŋ nde né teèn gií, nyí nde né njèh ké te vulúu mé ká doó mene dɔɔ́ŋ bècénè horó bilí, te Kristò den lom felè bɔɔ̀n kɔɔ́.

¹¹Mé Kristò béh baá gi mé gà teèn. Sâ tueé né ye, Càŋ lɔ béh ter ké toò balé kwaá naâ mé kàgà-ndòn seèn. Né ménâ, à njèh dɔɔ́ŋ bɔɔ́ gi yeé jéjég faá à nyegé kwaá yeé nɔ, ¹²te be terrèb seèn ŋené yuo kelà yoòr beèh bɔ̀ toò-jɔ̀gɔ̀ bɔ̀ mé lɔ naá giì ndèm mé Kristò kwaá lɔgɔ́. ¹³Mé bí mene ndɔ, cu mé Njàgà Bagaà mé né ŋgòr gècên lé waà naâ ké lètenè biì te yili sɔm bí, ŋgweéh bí lé naá giì temé yoòr Kristò kwaá njií mà! Yeé baá ménâ, Càŋ maga kwaá gi bí yilí seèn yoòr ndɔ. Mágá sâ né Cúcuí Ŋagâ. Cúcuí Ŋagâ sâ lɔ ndéb seèn jegé naâ kɔɔ́. ¹⁴Béh yeé kwa baá bú, béh kɔ baá-re mé njéh ndɔ, ye ŋgúlú Càŋ né béh kela, ye loù mé Càŋ nde né béh dé kèì cên yili sɔm wa, béh nde né ŋgúlú seèn yieé ma. Sâ dɔɔ́ŋ, Càŋ ye te be terrèb nyî ŋené yuo kelà cie mé njéh.

Pɔ̂l né Càŋ teèn vra

¹⁵Mɔ né mân, mè né lom Càŋ felè biì mé gècên mene vra. Lòù sam, bɔ́ ye mè a, bí né lom temé yoòr Fehtoò beèh Yeésò kwaá njií, wa bí bɔ̀ Yeésò bɔ̀ gwaán né mé temé cén ndɔ ma. ¹⁶Mè né Càŋ felè biì vra, mè sòn dù bèh. Mè né bú dua, ¹⁷bú Càŋ *sùsùm, Tele Fehtoò beèh Yeésò Kristò, mè ye bú a:

Há ŋéí cú bí Cúcuí seèn lòù, te bí ŋgweé komo njèh, à feh ŋagá bí gècên seèn, te bí kɔ ŋeí cu Càŋ dé ŋeî.

¹⁸Bú a, kúkùr seèn, à sì kwá lege ŋagâ seèn lè biì, te bí ŋene gèh ndèm mé à yilá kwaá né bí beè seèn mé njéh doô.

Bú a, bɔ́ te gèh sèsàm ŋgùlù mé bɔ̀ nùàr seèn nde né kwa dɔɔ́ŋ den den njolò biì bèsɔ́nè.

¹⁹Bú a, bɔ́ te béh bí bɔ̀ɔ́ mé né gi temé yoòr seèn kwaá njií dɔɔ́ŋ, béh ŋene kɔ be terrèb seèn mé né lom yoòr beèh faá cí nɔ yieé. Terreb seèn bú sâ, dé seèn dé se komoò sam.

²⁰1:20 Ps. 110:1À lé Yeésò Kristò te cio komo sɔɔ́m naâ mé terreb bú sâ, à weh ŋaá mé bú ké te vulúu, à kwaá njií bú te be gaâ seèn.

²¹Felè njèh dɔɔ̂ŋ né bú. Terreb wɔ̂ŋ né mene naàn, né mene gèh terrèb dé heè ké te vulúu dɔɔ́ŋ, né gi ka seèn. Gwaán yilí bɔɔ̀n a, ŋgúlí yɔ̀ŋ méné wɔ́ŋ dɔɔ́ŋ, gwaán bú a, ndé ŋgúlí yílá te nàm dé ké toò mene dɔɔ́ŋ, felè bɔɔ̀n dɔɔ̂ŋ né Kristò.

²²1:22-23 Kɔl. 1:181:22 Ps. 8:6Càŋ lɔ ka ba gulè Kristò ba yií giì naâ njèh dɔɔ́ŋ; à feh te mbàgà seèn sie kwaá né bú ndɔ.

²³Mbàgà seèn sâ né faá kukuŋ Kristò nɔ. Kristò mé gùm mene ŋené yuo kelà né teèn, à yoòr né mé kèkènè Càŋ mé gùm mene ndɔ.

Bèh yili yuoò

¹2:1-5 Kɔl. 2:13Léí toò, bí lé naâ mé gècên mene sabé, bí né te veên teré yilá, bí lé beè Càŋ naá giì cúg faá bɔ̀ komó nɔ. ²*Wɔ́ŋ lé bí yoòr yila seér naâ kɔɔ́, bí ŋgɔ seér cí. Bí lé sòn ŋgweé seér naâ dé mgbè terrèb ké ter ka vulû. Wa hên, terreb seèn hèllè ka gí ŋgwéh ndɔ, née ka mé seé yoòr bɔ̀ ŋgén-sòn bɔ̀ temá ndeé den ye. ³Béh né kɔɔ́ ye, béh dɔɔ́ŋ lé naá giì ménâ ndɔ. Tuaá veên lé naâ béh lè salé, béh lé naá giì njií mé ŋgàŋ yoòr beèh gwaán né kɔɔ́ bɔɔ́ seér, béh lé njèh dɔɔ́ŋ bɔɔ́ giì naâ mé feh beèh ménâ. Béh sé naá giì ju mé gèh dene bú sâ die, faá bɔ̀ nùàr dɔɔ́ŋ nɔ.

⁴Mé njéh mene, húɔ́m-temé Càŋ né njèh yɔgɔ̂: Càŋ mé húɔ́m-temé seèn né seér cu béh jere kɔɔ́. ⁵Béh lé né gi mene toò seèn mé veên beèh hèllè komó cúg, à lé naâ béh yɔ̀ŋ dé feê mé *Kristò haá seér, à yili sɔm béh dé lòù, ⁶à béh te cio komo sɔm keêh mé bú, à béh kwaá njií seér ké te vulúu, te béh bɔ́ den kɔɔ́.

⁷Càŋ béh tàŋɔ̀r húɔ́m-temé seèn mé Yeésò Kristò ménâ feh keéh gi né, ye te bɔ̀ jomo bɔ̀ dɔɔ́ŋ ŋene kwaá gi fùgò dueè nyî njolò. ⁸Bí lé yili yuoó naâ mé fùgò húɔ́m-temé Càŋ sâ. Lé naâ mé temé yoòr Càŋ kwaá njiî. Bú sâ lé mé kàgà-ndòn biì nùà njèh ná ŋgwêh. Càŋ lé bí fùgò sâ haá naâ mé lèì seèn. ⁹Béh lé seé bagaà déì bɔ́ kòmò ná ŋgwêh ndɔ; à lé béh haá naâ dé lòù, ye te nùàr mé seé déì mbaá púnó kú cú. ¹⁰Bí kɔ́ sér ye, Càŋ lɔ béh meè naâ kɔɔ́; wa, à lɔ béh si bilí kwaá naâ yoòr Yeésò Kristò, ye te ká jomo, yoòr beèh ndeè yam lom bɔ̀ seé bebagaà mé nyí lɔ naá giì léí jɔ̀gɔ̀ ter nyegé kwaá doô.

Gèh nùàr cén dé feê

¹¹Mɔ né mân, bí mùnò njí cú dene biì dé léí toò, bí bɔ̀ɔ́ mé Jûf ŋàr-lè sam, mé bɔ̀ *Jûf bí yilá né kurú, wa lòù sam, bɔ́ né dé bɔɔ̀n *ŋgór ŋɔɔ́b ma. Sâ né lom mágá te ŋgàŋ yoòr kèb cieè mbaá ndɔ. ¹²Bí bɔ̀ɔ́ mé bɔ́ né ménâ yilá sâ, bí mùnò njí cú gèh dene biì dé léí toò sâ ndɔ, bí bɔ̀ Kristò lé née nòmò dàb we dàb ye. Sâ bí lé beè Càŋ née kìn ndɔ. Sâ te bɔ̀ŋ bɔ̀ nùàr seèn *Iserálà bí lé née teèn sam ye. À lɔ né mene ŋgɔ̀ŋ kɔ ye te ndéb nyî mboón, mé njéh mene à lɔ bí teèn yí kéh ná ŋgwêh. Sâ bí lɔ cu sâ née *wɔ́ŋ ŋgɔ ye, bí mé ndèm lè sam, Càŋ lé mé yilí beè biì cu sâ ná ŋgwêh ndɔ.

¹³Mé njéh mene, kènê Càŋ bí bɔ̀ Kristò sie bilí gi aá kèn. Bí bɔ̀ɔ́ mé lé naá giì nòmò dàb we dàb mé Càŋ léí toò sâ baá gi kènê kwarè seèn. Sâ dɔɔ́ŋ né gi mé njua húɔ́m Kristò. ¹⁴Cɔ̀ŋ beèh né bú. Lòù sam, à lé naâ feh seèn *semé, à sie bilí bɔ̀ Jûf mé bɔ̀ɔ́ mé Jûf sam mé njéh, à tulu sɔm kɔ̀ŋ mé lé naâ bɔ́ mé sòn hihiné kerré kwaá doô. Bùnò gi lètenè bɔɔ̀n ndɔ, bɔ́ dɔɔ́ŋ ŋaá bilí gèh cên. ¹⁵2:15 Kɔl. 2:14Né mene bɔ̀ *sóú Jûf dé kàn mé dé kân dɔɔ́ŋ, Kristò bɔ́ tɔr wula gi aá kèn, ye te gèh nùàr fà ŋa bilí, bɔ́ me yuo gèh dé feê cén, bɔ́ den yoòr nyî, bɔ́ ŋgweé fu ma. ¹⁶2:16 Kɔl. 1:20Kristò yeé kuú baá ké ter te toû, à kuú nyoló lɔ kèrrè hèllè ké teèn sâ. À lɔ gèh nùàr fà sie bilí naâ mé cio bú sâ, te nde ye gèh dé feê cén ŋaá, à nyɔgɔ́ njií bú yoòr Càŋ. ¹⁷2:17 Es. 57:19Kristò lé ká te wɔ́ŋe ndeè naâ Njàgà Bagaà se ndɔ, te bí bɔ̀ɔ́ mé Jûf sam kwa gi cɔ̀ŋ, wanɔɔ́ŋ bí bɔ̀ Càŋ lé naá giì nòmò dàb we dàb. Déì né cu, te bɔ̀ Jûf mé né dé bɔɔ̀n kwarè Càŋ kwa gi cɔ̀ŋ ménâ ndɔ. ¹⁸Sâ kènê né mene Jûf mene Jûf sam dɔɔ́ŋ, Cúcuí Tele beèh Càŋ né gi béh yoòr, béh baá mé sòn toò Càŋ; né mé njua Kristò.

¹⁹Mɔ né mân, sâ bí bɔ̀ɔ́ mé Jûf sam dɔɔ́ŋ, kìn beè Càŋ sam cuú. Bí bɔ́ nòmò dàb we dàb sam cuú ndɔ. Bí kènê baá gi huaán, faá bɔ̀ déì nɔ, bí bɔ́ kènê mbàgà Càŋ sio né dɔɔ́ŋ, bí bɔ́ né bɔ̀ nùàr seèn. ²⁰Bí né gi felè maàŋ meé den. Maàŋ sâ né bɔ̀ mbɔ̀ŋ tebê bɔ́ bɔ̀ *sòn-Càŋ bɔ̀. Taá dàn teèn né bú Yeésò Kristò nùà njèh. ²¹Gwà sâ tarésé den né mé bú, te ham nyegé bagasé, ŋa gwà Càŋ dé koô mé bú nùà njèh ndɔ. ²²À gwà sâ me né mé bí, te den bèh joloò Càŋ, Cúcuí seèn cer beh teèn. Lòù sam, bí bɔ̀ Yeésò Kristò né kɔɔ́ teé bilí.

Seé Pɔ̂l felè bɔ̀ɔ́ mé Jûf sam

¹Yeé baá ménâ, mè Pɔ̂l mé né ká gwà cibì felè Yeésò *Kristò, mè né Càŋ felè biì bɔ̀ɔ́ mé Jûf sam dua. ²Bí lé naá giì ŋgweé, ye Càŋ mé húɔ́m-temé seèn lé naâ mè seé hên jege haá, ye mè a, ndé ké lètenè biì seé nyî bɔɔ́ jegé. ³Njií mé à lɔ naá giì nyegé naáb kwaá sâ, à lé naâ mè njolò ŋené feh ndɔ. Mè la naâ bɔ̀ njàb déì teèn nyagá weh, te mè tema njií bí. ⁴3:4-6 Kɔl. 1:26-27Mɔ bí baá mvù mò hên jaŋé, bí nde né teèn ŋené kɔɔ́, ye mè né gi mé njèh nâb felè Kristò sâ ká lè ma. ⁵Njií mé lé naâ lòù leér den sâ, Càŋ lɔ bú mé bɔ̀ léí-toò bɔ̀ ŋéné fèh ná ŋgwêh. À nde Cúcuí seèn yoòr bɔ̀ mbɔ̀ŋ tebê seèn mé bɔ̀ *sòn-Càŋ bɔ̀ tema njií seér aá kènê, te à nde ye bɔ́ ŋené feh. ⁶Njèh lèrrèb sâ né ye: mé Njàgà Bagaà sâ, bɔ̀ Jûf mé bɔ̀ɔ́ mé Jûf sam dɔɔ́ŋ, nde gi né ŋgúlú Càŋ yieé, bɔ́ dɔɔ́ŋ baá gi yoòr yo cên, bɔ́ né gi te ndéb mé Càŋ lɔ kwa kwaá naâ mé Yeésò Kristò doô teèn ndɔ.

⁷Mè mbɔ̀ŋ Njàgà Bagaà hên ŋa lom né mé fùgò húɔ́m-temê Càŋ felè mò, à mè terreb seèn yoòr nyeén su né kɔɔ́. ⁸Wanɔɔ́ŋ, ŋgweéh lètenè bɔ̀ nùàr Càŋ dɔɔ́ŋ, lólôb cèrè-mbáŋ bɔ̀ cèrè-mbâŋ faá mè nɔ sam mà. Mé njéh mene, Càŋ né cu mè jere lòù kɔɔ́ seér, ye mè a, ndé bɔ̀ɔ́ mé Jûf sam ŋgòr felè ŋgùlù mé né beè Kristò se. Mè tueé bí, ŋgùlù bú sâ dé tueê sam. ⁹Ye mè a, sè ŋágá kwá nùàr dɔɔ́ŋ tieè ma, te bɔ́ ŋgweé kɔ gèh dé mé Càŋ né njèh nâb sâ mboón. Nùà njèh né bú Càŋ, à lɔ ménâ nyegé nab kwaá naâ kɔɔ́, ¹⁰ye te ndeè ŋené yuo kelà te mbàgà nyî mân, te bɔ̀ cìlì Càŋ bɔ́ bɔ̀ tetarê bɔ̀ ké ter ka vulû ŋene ŋagá kɔ́ŋkɔŋ nyî mé ceér hihiné teèn. ¹¹Càŋ mé Yeésò Kristò Fehtoò beèh mân bɔɔ́ né jéjég faá à lɔ naá giì mé kàgà-ndòn seèn dé kèì cên nyegé kwaá nɔ. ¹²Kènê, béh baá mé sòn toò Càŋ teèn, béh njeré déì vèh cú njua mé béh né beè Kristò, mé temé beèh né gi yoòr seèn ndɔ. ¹³Sâ kúkùr biì, mɔ dàm gèr né mene mè seé felè biì weh, bí té gùr, mè gèr ŋene né te bí yila ŋgùlù Càŋ.

Gwaân *Kristò

¹⁴Yeé baá ménâ, mè né toò Tele beèh Càŋ cemmé. ¹⁵Né mene ké ter, né mene ká doó, mbàgà bɔ̀ nùàr dɔɔ́ŋ njebá gi né mé yilí seèn. ¹⁶Càŋ ŋgùrmò3:16 Nuaá mé né gi mé njèh dɔɔ́ŋ beè. né lom bú. Mè né bú dua, ye bú a, sì kwá bí lege Cúcuí seèn lè, te bí kwa beh terreb, bí né tég njebá taré. ¹⁷Kristò a, cèr lòm te temé biì tég. Lòù sam, bí temé kwaá njií né yoòr seèn. Bú a, bɔ́ te gwaân yií lom jɔgɔb lètenè biì mé terreb, ¹⁸te bí bɔ̀ nùàr Càŋ mbaábi ŋgweé komo ye dàb bɔ̂ hàm gwaân Kristò, bí ŋgweé komo gèh dé mé gwaân Kristò teèn né yilá keéh ndɔ. ¹⁹Dé sâ né môn, bí nde né gwaân seèn ŋgweé komo. Njèh cén, nùàr bú mé gùm mene ŋgwé kòmò bèh. Mé njéh mene, mɔ bí baá bú ŋgweé kɔɔ́, te bí yoòr den lom mé kèkènè Càŋ mé gùm mene.

²⁰Bú nuaá mé né seé yoòr beèh mé terreb seèn bɔɔ́, nde né faá béh dua né bú nɔ bɔɔ́ yɔgɔ́ keéh. Béh né mene njeré déì lòù munó lɔɔ́, à nde né béh ménâ bɔɔ́ yɔgɔ́ keéh ndɔ. ²¹Kùsèm, ŋgɔ́g Càŋ a, ŋgúlí dèn te mbàgà seène mé Yeésò Kristò dé nyèmà mé nyèmà ménâ. È môn.

Yo cén mé gà hihiné

¹Sâ, mè nuaá mé né dé mò ká gwà cibì felè seé Nùà Dueè hên, né bí bɔŋ, ye bí a, bí dèn lòm dene jéjêg mé Càŋ né bí mé njéh yilá sâ. ²4:2 Kɔl. 3:12-13Bí dèn lòm yebbésé, dɔlésé, léláŋ sèŋ; bí né lètenè biì yoló kuú, bí né lètenè biì gwaán kuú ndɔ. ³Bí kɔ́ɔ ye, Cúcuí Càŋ né bí bècénè teé bilí. Bí lègè lòm tég, te bí den le bɔ̀ cên bɔ̀, bí den mé cɔ̀ŋ lètenè biì, faá Cúcuí te bilí né bí nɔ. ⁴Ŋgweéh yo *Kristò né gùm cén, Cúcuí Ŋagâ cén ndɔ mà. Mé ndèm né ménâ ndɔ, à né lom bèh cén. Càŋ bí dɔɔ́ŋ yilá bilí gi né teèn. ⁵Fehtoò beèh né lom cén, bèh temé kwaá njiî cén, nòmò Càŋ koù cén, ⁶Càŋ né lom cén ndɔ, Tele beèh dɔɔ́ŋ né bú, felè njèh dɔɔ̂ŋ né bú, à seé bɔɔ́ laré né dɔɔ́ŋ, lè njèh dɔɔ̂ŋ né gi bú ndɔ.

⁷Bí kɔ́ɔ ye, lètenè beèh nùà kàn né mé gà seé seèn yoòr faá Kristò haá keéh né bú mé húɔ́m-temé seèn nɔ. ⁸4:8 Ps. 68:18Né faá né te mvù Càŋe felè Kristò nyagá kwaá ndɔ, ye:

À yeé baá ké ter te vulúu ŋaá ndeé,

à sie sie bɔ̀ bùnò bɔ̀ beè,

à seé ká doó haá lɔ mé bɔ̀ nùàr.»

⁹À yeé ŋaá nde aá ké ter te vulúu, sâ tueé né ye naàn? Ŋgweéh sâ ye, à lɔ jɔ̀gɔ̀ kura suagà lɔgɔ́ naâ tɔ́g ká doó mà. ¹⁰Nùà cên mé lé ká doó suagà naâ kɔɔ́ sâ, lé ké ter felè vulû ŋaá nde cuù naâ kɔɔ́, te à ŋené yuo kela giì te njèh dɔɔ̂ŋ.

¹¹À nùà kàn seé hihiné haá né kɔɔ́: à bɔ̀ déì haá né seé mbɔ̀ŋ tebê, bɔ̀ déì *sòn-Càŋ, bɔ̀ déì ŋgòr Càŋ se yɔɔ̀ŋ, bɔ̀ déì tèŋ bɔ̀ŋ bɔ̀ Kristò bɔ̀, bɔ̀ déì nùà fèh-njèh. ¹²À bɔ́ seé hihiné ménâ geé haá né te bɔ́ gam bɔ̀ Càŋ bɔ̀, bɔ́ yií gi be te seé Càŋe ndɔ, te mbàgà Càŋ mé né kukuŋ Kristò kwaá yam njií gi temé yoòr seèn. ¹³Gèh dé sâ, ndeè béh sie bilí nyegé nde né kɔɔ́, te temé mé béh né yoòr Kristò kwaá njií doô yuo gi kèì cén, te béh dɔɔ́ŋ kɔ nyegé Ŋunà Càŋ bagasé, béh kula jolo wa ye nùàr faá bú nɔ, béh yoòr den mé kèkènè seèn mé gùm mene ndɔ.

¹⁴Sâ, béh faá bɔ̀ huaán memanè dèn ndé cú. Gwaán cu sâ ndéb bɔ̀ nyeên bɔ̀ né mene ter lulí ŋaá, mé béh kóbó ndɔ́ré gɔ̀ ndé cú, faá fu né mé mvùɔ̀b nòmò dùà dɔɔ́ŋ kobó ndɔré gɔ nɔ. ¹⁵Béh dé beèh túé ŋágá sér á gècên mé gwaân mene; béh né te njèh dɔɔ̂ŋ mé gècên mene kulá laré, te béh kula wa faá Kristò nɔ. Felè beèh né bú. ¹⁶4:16 Kɔl. 2:19À bɔ̀ gà hihiné bècénè me jolo bilí né kɔɔ́. Bɔ̀ gà sâ yo ŋa né kɔɔ́ ndɔ. Bɔ̀ gà sâ, dé kàn yoòr mbeî bagasé nyɔgɔ́ nde né mé cègè seèn faá Càŋ bɔɔ́ kwaá nê nɔ; ye mɔ gà dé kàn baá seé seèn faá tueé nê nɔ bɔɔ́, te yo somo huɔm, gwaân yam sie bú beè mé gùm mene ma.

Dene dé feê mé *Kristò

¹⁷Mè bí hên tueé njií né mé yilí Nùà Dueè: Càŋ a bɔ́ bí gɔ cu gò bɔ̀ Càŋ-kɔ̂ bɔ̀ déì. Bɔ́ dé bɔɔ̀n kɔ cegé né mbaá munó cur njiî, ¹⁸lo bɔɔ̀n felè né cibi mbaá, bɔ́ te yɔ̀ŋ Càŋe né kìn. Lòù sam, bɔ́ né bɔ̀ cùr, bɔ̀ taŋgwan bilí né bɔ́ ndɔ. ¹⁹Bɔ́ fegùlì kɔ́ cú, bɔ́ yoòr yɔ waá seér né fúár; bɔ́ né núlú yoòr huan su, dé sie komoò sam nde cuú.

²⁰Bí gè lòm mé ceér bɔɔ̀n nɔɔ́ŋ. Kristò lé bí dé biì gèh dene bú sâ fèh sér ná ŋgwêh. ²¹Ŋgweéh mé gècên mene, bí lé naá giì kùr Kristò ŋgweé, bɔ́ feh bí gècên mé né yoòr seèn ndɔ mà. ²²4:22 Kɔl. 3:9Sâ, bí húár yùò lòm dé biì te dene bú léí toò hèllè nɔɔ́ŋ, bí ŋá bɔ̀ fefeê bɔ̀, wanɔɔ́ŋ gèh dene bú léláŋ négêr hèllè lé bí bele njií seér naâ lè cio. ²³Kènê yoòr biì a, ŋéné sér á dene feê, mé mùnò feê ndɔ. ²⁴4:24 Gen. 1:26; Kɔl. 3:10Bí yoòr sù sér á yo dé feê. Bú sâ né yo mé Càŋ lɔ sií naâ, ye te felá yo dé nyî nùà njèh; te teèn ŋené lom seé didilî, jéjég seê mé yuo yeé te gècên.

²⁵4:25 Zach. 8:16Mɔ né mân, bí máb nyeén! Nùà kàn a, túé lòm gècên mé mbeí. Lòù sam, béh dɔɔ́ŋ bilí me gi né yo cén. ²⁶4:26 Ps. 4:4Mɔ temé baá nuaré déì yulá, bú a, kèkeè; mɔ sam, à nde né veên mé njéh sela. Nùàr a, té mé yúlá-temé lè gùm cieê sɔ́ yílí. ²⁷Bí té gwàn mé táhòrò yií keéh be teèn. ²⁸Nuaá mé né yeé yíb ŋuɔɔ́b, bú a, sɔ̀m be teèn nɔɔ́ŋ. Bú a, té kòb bɔ́ cú, à lègè sér mé ba beè seèn te gam bú, à gam keéh bɔ̀ saám bɔ̀ teèn ndɔ. ²⁹Ŋgòr a, té bí sònò yùò jélá; sònò biì a, yùò sér bɔ̀ ŋgòr bebagaà mé nde né bɔ̀ mbaábi te ceér Càŋe gam, te Càŋ kulu bɔ́ mé njéh. ³⁰Càŋ a bɔ́ bí bɔɔ́ yulá Cúcuí Càŋ temé; bí kɔ́ɔ ye mágá Càŋ nùà njèh yoòr biì né bú. Temé beèh lè die né mé bú, ye loù sâ wa, Càŋ nde né béh dé kèì cên yili sɔm ma. ³¹Bí káb lóú njí jélá-temé ké dàb; ŋá-temé bɔ̂ fúrú-temé ké dàb ndɔ. Tɔgɔ bɔ̂ séb a tíndɔ̂g. Bí té temé jéré, te ŋgòr veên leér yuo lètenè biì. ³²4:32 Kɔl. 3:13Bí dèn sér lètenè biì léláŋ húɔ́m-temê, bí né mé jere lètenè biì kɔɔ́ kuú ndɔ. Dé kàn a, kúlú sɔ̀m veên mbeí senà lè seèn, faá Càŋ né veên beèh doó mé Kristò kulú njií nɔ.

Dene bèh ŋagâ

¹Kènê, bí baá bɔ̀ huaán yíé-temê Càŋ. Mɔ né mân, sâ dene Càŋ nùà njèh a, ŋéné lòm yoòr biì kɔɔ́. ²5:2 Ex. 29:18; Ps. 40:6Bí njèh dɔɔ́ŋ bɔ́ gí mé gwaân bɔ̀ mbaábiì lè faá *Kristò né mé gwaân beèh lè nɔ. À lé mé njéh kuú naâ felè beèh, à nde dé seèn Càŋ *sèmè haá seér mé gùm seèn nùà njèh; te yo Càŋ nɔré mé njéh.

³Kènê, bí baá bɔ̀ nùàr Càŋ; Càŋ a bɔ́ bí nde yàgà; bí té négér cór, bí té temé te ŋgúlú kwá njí. Né mene dé tueê, gèh bɔ̀ njií hên a, té sònò biì yùò. ⁴Bɔ̀ ŋgòr vevenê a, té sònò biì ndùàlè yùò. Né mene ja, bú a té bí sònò yùò jélá vé ndɔ. Bí te njèh dɔɔ́ŋe vrà sér Càŋ dé vraà. ⁵Mè né tueé ye bí a, nuaá mé né sár gwaá, bɔ̂ tánégér mé nùà nyaâ dé bɔɔ̀n ŋgùlù Kristò bɔ̂ Càŋ yíé ndé ŋgwéh. Dé nyaâ, njií mé nùàr né mbeí nomó dɔɔ́ŋ, né cècàŋ beè nùà sâ.

⁶Càŋ a bɔ́ nuaré déì waà, né bí mé bɔ̀ ŋgòr mbembaâ bele weh. Bí kɔ́ɔ ye, temé né yeé Càŋ mé bɔ̀ seé vevenê hèllè ŋaá, à jeré njií bɔ̀ dúágá-tie bɔ̀ gèr yoòr. ⁷Bí bɔ̀ sâ bɔ̀ té mé njeré déì bɔ́ kwàrè gùm dɔɔ́ŋ.

⁸Bí dé biì te cibi faá léí toò nɔ sam cuú, bí kènê yoòr baá gi mé ŋagâ Fehtoò beèh Yeésò Kristò. Bí gɔ̀ bá gò nuaá mé né bèh ŋagâ, ⁹bí né tàb faá bɔ̀ɔ́ mé né bèh ŋagâ nɔ waá ndɔ: bí dèn lòm léláŋ húɔ́m-temê, léláŋ dene dilî, mé léláŋ gècên. ¹⁰Bí lègè lòm tég, te bí ŋene kɔ bɔ̀ njií mé né Fehtoò beèh yoòr huɔɔ́m, bí bɔɔ́ cí. ¹¹Bɔ̀ ŋgiín seé mé bɔ̀ macùr né bèh cibì bɔɔ́ dɔɔ́ŋ, bí té be teèn yí, bí sàlè sér bɔ́ mé njéh lòù. ¹²Wanɔɔ́ŋ njií mé bɔ̀ sâ bɔ̀ né yeé lòù bɔɔ́ leér gɔ hèllè, dé mé nùàr nde né tueé komo mé fegùlì sam. ¹³Mɔ bɔ́ né njeré déì cie salé sɔm, kèkènè njií sâ nde né cie ŋagá le. ¹⁴Lòù sam, njií mé né ye bèsɔ́nè dɔɔ́ŋ, né suútenè. Bɔ́ te mvù Càŋe tueé né dé cí, ye:

Wò baá lɔ́m kpɔ́g.

Nyìmè yùò lètenè bɔ̀ komô nyimè,

te yoòr yeè ŋené seér ŋagâ Kristò.»

¹⁵Sâ, mɔ né mân, kɔ bí bɔŋ nyegé feh mé dene biì bagasé ndɔ. Bí té dene macùr kèmà; yoòr biì a, yám sér á dene kɔ́gɔ̀n. ¹⁶5:16 Kɔl. 4:5Lɔ́ŋ mé né toò biì ŋené dɔɔ́ŋ, bí té yì kéh, wanɔɔ́ŋ cafanê veên fií né kela. ¹⁷Bí té lòù bɔ́ mbì njí, bí félá nyégé lòù, te bí ŋgweé ye njií mé Fehtoò beèh né gwaán, bí bɔɔ́ cí. ¹⁸Bí té mbè sèlà. Mɔ sam, bí lòù ndabé seér aá kèn. Sòn sâ, bí sèlà sér Cúcuí Ŋagâ, ¹⁹5:19-20 Kɔl. 3:16-17bí né ŋgòr Càŋ mé bené lètenè biì se kuú, bí né tòù Càŋ lòù de; bɔ̀ bené mé Cúcuí Ŋagâ né bele teèn dɔɔ́ŋ, bí sén gí Fehtoò beèh mé njéh seèn, bí sén lòm bú mé temé biì mene. ²⁰Bí vrà làrè Tele beèh Càŋ te njèh dɔɔ́ŋe, bí vra bú mé yilí Fehtoò beèh Yeésò Kristò, bí té sòn dù.

Dene ma gwà lètenè si bɔ̂ veèh

²¹Bí bɔ̀ɔ́ mé né *Kristò veéh dɔɔ́ŋ, bí ŋgwé kú sòn lètenè biì ŋgweè.

²²5:22 Kɔl. 3:18; 1 Pi. 3:1Bɔ̀ véh a, ŋgwé sòn bɔ̀ si bɔɔ̀n faá bɔ́ ŋgweé né sòn Fehtoò beèh nɔ. ²³Lòù sam, felè veèh né si; né faá felè mbàgà Càŋ né Kristò ndɔ nɔ. Mbàgà sâ né kukuŋ seèn, à bú yili sɔm yeé kɔɔ́. ²⁴Sâ bɔ̀ véh a, ŋgwé làrè sòn bɔ̀ si bɔɔ̀n te njèh dɔɔ́ŋe, faá mbàgà Càŋ ŋgweé né sòn Kristò nɔ.

²⁵5:25 Kɔl. 3:19; 1 Pi. 3:7Mé bí bɔ̀ siíb ndɔ, bí gwàn lòm bɔ̀ veèh biì mé temé cén faá Kristò lé naâ mbàgà Càŋ gwaán, à kuú felè seèn nɔ. ²⁶À lé teèn kuú naâ ye te mbàgà Càŋ den lom beè Càŋ ŋagásé, faá nyí lé naá giì bú mé nòmò bɔ̂ ŋgòr nyeén kwaá nɔ. ²⁷Sâ dɔɔ́ŋ, ye te mbàgà Càŋ toò nyî yuo kela lom kɔ́bè sâ, à luagár huɔm yàgà, à den pír, à dé nyî den lom mé gùm mene.

²⁸Mɔ né mân, sâ bɔ̀ siíb a, gwàn lòm bɔ̀ véh bɔɔ̀n mé temé cén faá bɔ́ gwaán né ŋgàŋ yoòr bɔɔ̀n nɔ. Nuaá mé né veèh mé temé cén ménâ gwaán dɔɔ́ŋ, gwaán né ŋgàŋ yoòr seèn nùà njèh. ²⁹Á sâ, nuaré déì né yeé ŋgàŋ yoòr seèn kɔɔ́ bunó cuú ndɔ wa? Ŋgweéh à bú koó seér yeé mé yáb, à bɔŋ nyegé bú wa? Né faá Kristò bɔŋ yeé mbàgà Càŋ ndɔ nɔ. ³⁰Lòù sam, béh dɔɔ́ŋ, béh né gi bɔ̀ gà seèn. ³¹5:31 Gen. 2:24Né dé cî mé nùàr nde né tele bɔ̂ meí si lɔɔ́, à nde veèh kwa, bɔ́ bú den, te bɔ́ fà dɔɔ́ŋ ŋa lom cén.» Né te mvù Càŋe ménâ nyagá den. ³²Ŋgéì ŋgòr gècên né te lèmè hên ŋené ŋagá. Mè kɔ né dé mò ye, ŋgòr hên tétég jue né Kristò bɔ̂ mbàgà Càŋ. ³³À jue cu ma gwà ndɔ. Nùà kàn a, gwàn lòm veèh seèn mé temé cén faá à gwaán né ŋgàŋ yoòr seèn nɔ. Ma dé kàn a, ŋgwé táré sòn siì ndɔ.

Bɔ̀ huaán bɔ́ bɔ̀ tele mé meí

¹6:1 Kɔl. 3:20Bí bɔ̀ huaán, seé biì toò Fehtoò beèh né sòn bɔ̀ tele biì mé meí biì ŋgweê, te dilí ye. ²6:2-3 Ex. 20:12; Deut. 5:16Né te mvù Càŋe ménâ nyagá den ndɔ, ye: Ŋgwé sòn tele yeè mé meí yeè ma. Bèh joloò Càŋ dé toò jɔ̀gɔ̀ mé ndéb né teèn baá ye bú hên, ³ye mɔ wò né mân bɔɔ́, wò nde né samésé den, cieé yeè maga ye ká te wɔ́ŋe ndɔ.

⁴6:4 Kɔl. 3:21Mé bí bɔ̀ tele huaân ndɔ, bí té bɔ̀ huaán temé bɔ́ yúlá, bí léb sér bɔ́ ndéb, bí né bɔ́ mé temé Fehtoò beèh lè soró nyegé.

Bɔ̀ kwer bɔ́ bɔ̀ tele seê bɔɔ̀n

⁵6:5-8 Kɔl. 3:22-25Bí bɔ̀ kwer, bí ŋgwé sòn bɔ̀ tele seê biì, bí vèh bɔ́ veèh, bí né toò bɔɔ̀n lòù ndelé seér. Bí bɔ́ lòm seé bɔɔ̀n mé temé cén faá né seé *Kristò nɔ. ⁶Bí té léláŋ njolò nùàr bɔ́ húɔ́m lòm, ye te bɔ́ keí bí, bí dɔɔ́ŋ bɔ́ sér faá bɔ̀ kwer Kristò nɔ. Bí njèh dɔɔ́ŋ bɔ́ gí mé temé cén faá Càŋ gwaán nê nɔ. ⁷Bí seé bɔɔ̀n bɔ́ lòm mé kàgà-ndòn biì faá né seé Fehtoò beèh nɔ, bí té túé ye né lom seé dé bɔ̀ nùàr. ⁸Bí kɔ́ɔ ye, nuaá mé né seé teèn bɔɔ́ yií dɔɔ́ŋ, né mene kwer, mene kwer sam, nde né sàgà beè Nùà Dueè mé seé sâ kwa ma.

⁹6:9 Deut. 10:17; Kɔl. 3:25; 4:1Bí bɔ̀ tele seê, bí bɔ́ yí mé bɔ̀ kwer biì teèn ménâ ndɔ, bí té bɔ́ lòù mgbálé. Bí kɔ́ɔ ye, ké te vulúu bí bɔ́ dɔɔ́ŋ né gi mé Tele cên, à dé seèn nùàr lòù gèì bèh.

Kɔ̀ bɔ̀ Yeésò bɔ̀

¹⁰Mè tueé lɔ né ye bí a, bí bílí dèn gí beè Fehtoò beèh, te bí taré nyegé mé terreb dé seèn. ¹¹Bí yoòr wèh sù kwá sér bɔ̀ njèh taâb mé né beè Càŋ, te bí kwa nyegé terreb, bí njebá taáb mé táhòrò nùà kɔ́ŋkɔɔ̀ŋ, à bí bèlè cú. ¹²Bí kɔ́ɔ ye, béh taáb sâ mé nùàr líé njí ŋgwéh, béh lie njií né mé bɔ̀ càŋ tándulu ké ter ka vulû, béh lie njií mé kunduŋ *wɔ́ŋ cibì bɔ́ bɔ̀ terreb ká teèn hihiné mene.

¹³Mɔ né mân, bí beè njébá lòm mé bɔ̀ njèh taâb dé Càŋ, te loù mé cieé veên nde jueè teèn, bí kwa terreb, bí weh *Sátàn seé; bí kɔ taáb, sâ bí née ter njebá den ye.

¹⁴6:14 Es. 11:5; 59:17Bí mélá dèn gí te gule; bí dèn lòm bɔ̀ gècên bɔ̀, sâ né kàndá biì, bí teneè cám kwá cí. Dene dilî né cɔ̀gɔ̀ taâb biì, bí yoòr vùɔ̀b kwá cí. ¹⁵6:15 Es. 52:7Bí yílá Njàgà Bagaà mé feh mene seè, te nùàr dɔɔ́ŋ kwa dɔlê. Bí yílá ménâ, sâ né débágá biì, bí gulè yí kwá cí. ¹⁶Bí kwá njí dèn temé yoòr Fehtoò beèh, kɔ̀ biì né cí, te cií nyegé bí, sàŋ bí sìè cú. Táhòrò né mene bí sàŋ yoòr si njií, nde né mbaá nyimé le. ¹⁷6:17 Es. 59:17Bí gwàn lòm dé gwaân ye Càŋ né bí yili sɔm; tàm taâb biì né cí. Bòù-taâb biì né ŋgòr Càŋ; bí wèh sìè beè. Cúcuí Ŋagâ haá né bí kɔɔ́. ¹⁸Bí dùà dèn Càŋ cu dɔɔ́ŋ mé Cúcuí seèn lè, bí té sòn mé bú dù. Bí dèn làŋ ndɔ, bí né tég njebá taré, bí né Càŋ felè bɔ̀ nùàr seèn dɔɔ́ŋ dua laré.

¹⁹Bí né bú felè mò dua ndɔ; bú a, há mè njàb ŋgòr mé né teèn yilá, mè tueé cí, te mè se ŋaré nyegé Njàgà Bagaà mé lé naâ bèh naâb leér den doô, mè njeré déì vèh cú. ²⁰Mè la née mene ká gwà cibì ye, mé njéh mene, Yeésò Kristò mè sie kwaá né nùà tebê, ye mè a, sè Njàgà Bagaà seè. Bí dùà Càŋ felè mò, te mè se lom mé terreb faá gwaán nê nɔ.

Bèh cerê

²¹6:21-22 Kɔl. 4:7-86:21 Seé b. 20:4; 2 Tim. 4:12Yíé-temé beèh Tisîk mé né seé Fehtoò beèh teèn bɔɔ́ yií, tueé nde né bí dene mò kɔɔ́, te bí den mé njàgà mò tieè. ²²Mè bú ké yoòr biì tétég tema njií né dé cî, te bí kɔ gèh dene beèh, temé die bí lè.

²³Tele beèh Càŋ bɔ̂ Fehtoò beèh Yeésò *Kristò a, há làrè bɔ̀ mbaábi dɔlê dɔɔ́ŋ; bɔ́ a, bɔ́ te bí gwaán kuú lètenè biì, bí kwaá njií ŋeí temé yoòr bɔɔ̀n dé ŋeî. ²⁴Bɔ̀ɔ́ mé né gi Fehtoò beèh Yeésò Kristò dé kèì cên gwaán dɔɔ́ŋ, húɔ́m temé Càŋ a, ká sìè gí bɔ́ beè.