Mvù Pɔ̂l dé jomò mé bɔ̀ Yeésò bɔ̀

ké Kɔrênt

1

Bèh bieê

11:1 Seé b. 18:1Né mè Pɔ̂l mbɔ̀ŋ tebê Yeésò *Kristò. Càŋ lé mè sie kwaá naâ mé kàgà-ndòn seèn. Bêh dìm beèh Timotê nyagá njií né mé bí bɔ̀ Càŋ bɔ̀ ké Kɔrênt, mé bɔ̀ nùàr Yeésò te tàbè Akayî mene dɔɔ́ŋ. 2Tele beèh Càŋ bɔ̂ Fehtoò beèh Yeésò Kristò a, kúlú bí, bɔ́ haá bí dɔlê.

Bèh gèr mé bèh bɔɔ̀ŋ

3Kùsèm Càŋ Tele Fehtoò beèh Yeésò Kristò. Tele kɔ́-jere né bú. Né mene gèh gèr dé heè, à né béh teèn dɔɔ́ŋ bɔŋ laré. 4À béh te dàm gèr-e bɔŋ laré né kɔɔ́, ye te béh bɔŋ keéh cu bɔ̀ɔ́ mé né gèr feh hihiné ŋené môn. 5Yoòr beèh né gèr mé lé naâ yoòr Kristò. Càŋ béh bɔŋ né mé Kristò ndɔ. 6Mɔ béh né mene dàm bɔ̀ gèr mân ŋené laré, sâ, béh mé njéh bɔŋ né bí, te yili sɔm bí. Mɔ béh baá nɔɔ́ŋ, nde né bí bɔŋ ndɔ, te bí kwa terreb, bí yolo laré ye gèr faá béh nɔ. 7Béh né kwàgà biì yieé, béh né kɔɔ́ ye, yoòr biì né gèr mé né yoòr beèh. Mɔ né mân, sâ Càŋ béh bí bɔŋ nde né dɔɔ́ŋ.

81:8 1 Kɔr. 15:32Mɔ bɔ́ ye tútueè, njèh faá gèr nɔ, béh lé naâ bú ké te tàbè Asíà ŋené kum. Gèr béh nyunò dulí seér cu lòù; nuaré déì lé mùnò ná cû ye nyí nde né teèn yili yuo. 9Á sâ, lé béh feh seér naâ lòù ndɔ, ye te béh mé terreb beèh táŋ cú, te béh temé kwaá njií seér yoòr Càŋ. À nùàr te cio komo sɔm yeé kɔɔ́. 10À lé béh te gèr hèllè yili sɔɔ́m naâ kɔɔ́, à nde cu né béh môn yili sɔm. Béh ndèm beèh kwaá né ye, à béh méménâ yili sɔm den nde né kɔɔ́ ma. 11Bí nde né béh Càŋ teèn dua gam, te Càŋ ŋgweé hueh bɔ̀ nùàr kókoó, à gam béh; te nùàr ŋgún vra gi bú felè beèh ndɔ.

Gò Pɔ̂l mé à lé naâ kuún

12Temé beèh né lè sagár. Lòù sam, ndòn beèh ye béh a: béh yoòr né mé dene bèsɔ́nè mé dene gècên, wa né toò bɔ̀ nùàr dɔɔ́ŋ ŋené, tétég né njolò biì ma. Bí kɔ́ɔ ye, béh mé kɔ́gɔ̀n dé nùàr dèn ŋgwéh, né seér húɔ́m-temé Càŋ gam né béh kɔɔ́. 13Yeé baá môn, béh bí bɔ̀ njèh dé tetarê nyàgà njí cú ndɔ, béh bí nyagá njií lom aá bɔ̀ njií mé bí nde né ŋgweé komo. Mè né gwaán ye te bí ŋgweé komo. 14Dé kènê mè né kɔɔ́ ye, bí ŋgweé faŋ den né lòù. Mé njéh mene, cu déì bí nde né ŋgweé komo, ye loù mé Fehtoò beèh Yeésò Kristò cuù nde né teèn, bí sagár nde né mé béh, faá béh nde né mé bí sagár nɔ.

15-161:16 Seé b. 19:21Teèn sâ mè lé naá giì gwaán ye te mè wa lɔgɔ̂ ké lɔ biì, mè kela nde ye Masedínà. Mɔ mè cuù baá, béh bí den weh cu ndɔ, te bí dé biì kwa njua mbei fà. Jomo sâ bí sé naâ mè gam, te mè nde ser ké Judê. 17Njèh cén, mè lé ménâ bɔ́ ná ŋgwêh. Mè yeé ménâ bɔ́ cú, bí ye, sâ mè mé bí bɔɔ́ né ja wa? Wa bí ye, mè hên bɔɔ́ né seé ŋgàŋ yoòr, mè né mé sòn fà wa?

18Càŋ né sòn mò kɔɔ́, béh mé bí tueé lom né sòn cén; mɔ béh ye: «Nyea”, sâ gi aá. Mɔ béh ye: «Hɔ̂s”, sâ gi aá ndɔ. 191:19 Seé b. 18:5Lòù sam, Ŋunà Càŋ Yeésò Kristò, mé bêh Silâs mé Timotê lé naâ ké lètenè biì se doô né lom nùà gècên. À dé seèn nyea bɔ̂ hɔ̂s bècénè gwàn hùàlè bèh; à gi lom né «Nyea”. 20À né dé seèn «nyea” mé bɔ̀ ndéb Càŋ dɔɔ́ŋ mboón gi né teèn. Béh «È môn” mé yilí Yeésò Kristò tueé yeé dé cî, te Càŋ ter ŋaá lom kɔɔ́. 21Càŋ béh bí hên kurú kwaá né kɔɔ́, te béh beè Kristò njebá lom tég. À béh balé kwaá né kɔɔ́, ye béh né bɔ̀ nùàr nyî. 22À béh mágá seèn yoòr maga kwaá gi aá, à nyeén kwaá gi béh Cúcuí seèn te temê ndɔ, te béh ŋene kɔ mé njéh, ye nyí nde né béh njèh dɔɔ́ŋ haá gií ma.

23Mè tueé bí, sòn mò né Càŋ. Mɔ né nyeén, mè kú kuù. Mɔ mè sé naâ ké lɔ biì waá, mè sé naâ bí seé weh. Mè lé kuún naâ dé cî. 24Béh gwàn ŋgwéh felè biì taàb ndɔ. Lòù sam, bí ceér Yeésò Kristò sie lom né tég. Njií mé né lè beèh, béh ye te béh bí seé bɔɔ́ lom felè biì, te gam bí, yo sagár bí.

2

1Mè kuún baá-re gò hèllè ndɔ, te mè bí temé lè bɔ́ yúlá cú; 2wanɔɔ́ŋ sâ neì mè temé lè bɔɔ́ samé cu nde né kɔɔ́ wa? Ŋgweéh sé la né bí mà. Hên, mɔ temé biì né lè yulá, bí nde né mè temé lè bɔɔ́ samé cuú wa? Dé sâ ndɔ́g. 3Mè lé bí mvù hèllè nyagá naâ dé cî, ye te mè ndeè waà, bí mè temé lè bɔ́ yúlá cú. Lòù sam, bí sé la mè temé lè bɔɔ́ samé seér naâ kɔɔ́. Dé mò, mè lé naá giì kɔɔ́ ye, mɔ mè né samésé, bí nde gi né mé vɔ́gɔ́-temé mene dɔɔ́ŋ sagár ndɔ. 4Mè tueé bí, mè lé bí mvù hèllè nyagá njií naâ mé yímé njolò, mé yílí temé mene dɔɔ́ŋ. Mè lé nyàgà ná ŋgwêh ye te temé yili bí mé njéh lè ndɔ, mè ye te bí ŋene kɔ seér lòù, ye mè né lom bí mé gècên mene gwaán ma.

Veên lè kulú sɔm giì

5Mɔ nuaré déì lé naâ bɔ̀ nùàr temé lè bɔɔ́ yulá, à mé mè bɔ́ njí ŋgwéh, à bɔɔ́ njií né mé bí mene. Mɔ sam, à sâ bɔɔ́ njií né mé bɔ̀ déì lètenè biì. 6Bí lé naâ bú gèr feh keéh. Kènê wulu baá kèn. 7Bí kúlú sɔ̀m á yúlá-temé sâ lè biì, bí bɔŋ seér cu bú lòù, wanɔɔ́ŋ à nde né mé kú vuagá kuú. 8Mɔ né mân, mè né bí bɔŋ, bí fèh kéh bú gwaân biì ndɔ. 9Mè lé bí mvù sâ nyagá njií naâ ye te mè jɔ̀gɔ̀ ke ke, bí né sòn mò ŋgweé wa. 10Mɔ bí kulu sɔm gi aá veên nùà hèllè lè biì, sâ mè nde né veên seèn lè mò kulú sɔm. Mé njéh mene, mɔ à naâ mè njeré déì bɔɔ́, sâ mè veên seèn lè mò kulú sɔm gi aá kèn. Mè ménâ bɔɔ́ né felè biì, toò Yeésò Kristò, 11te *Sátàn terreb felè beèh kwà cú. Lòù sam, béh né gi seé seèn kɔɔ́.

Nyàmè Pɔ̂l ké Troâs

122:12-13 Seé b. 20:1Bí né kɔɔ́ ye, mè lé naâ ké Troâs ndeé, te mè se Njàgà Bagaà felè Kristò. Wa ké teèn, mè kwa Fehtoò beèh gulu kwaá baá mè ceér seé seèn lɔŋ. 13Njèh cén, mè lé dìm beèh Tîte ké teèn kwà ná ŋgwêh. Mè yeé bú ké teèn kwà cú, temé mò lè dìè cú ndɔ. Mè bie weh bɔ̀ nùàr, mè fɔɔ́n gò, mè nde Masedínà.

Bɔ̀ táŋgɔ́g jomo *Kristò

14Sìè ŋgɔ́b, Càŋ Dueè, béh né wò vra! Béh jomo Kristò né bɔ̀ táŋgɔ́g. Wò béh mân sie kwa naâ kɔɔ́, ye te cu dɔɔ́ŋ béh cɔ beh nyí, béh yoòr den mé múmú nyî, bèh dɔɔ́ŋ béh né nyí mé bɔ̀ nùàr ŋgɔ feh. 15Mé gècên mene, béh né faá kómó múmû mé Kristò né mé Càŋ haá njií nɔ. Bɔ̀ɔ́ mé nde né yili yuo dɔɔ́ŋ nde né múmú sâ ŋgweé. Bɔ̀ɔ́ mé nde né lòù leér le, ŋgweé gi múmú sâ ndɔ. 16Dé bɔɔ̀n nde né múmú cioò, bɔ́ kuú nde né mé njéh. Dé bɔ̀ɔ́ mé nde né yili yuo, múmú yɔ̀ŋ. Sâ nuaré déì nde né seé hên bɔɔ́ komo wa? 17Mé njéh mene, béh dé beèh faá bɔ̀ déì nɔ sam. Dé bɔɔ̀n, ŋgòr Càŋ beè bɔɔ̀n né seé kàgàlɔ̀ŋ. Sâ béh dé beèh tueé sege lom né ŋgòr Càŋ. Càŋ lé béh temà naâ kɔɔ́, béh tueé den né toò seèn, béh tueé né mé yilí Kristò.

3

Bɔ̀ seé bɔ̀ dé ŋgɔ̀ŋ feê

1Sâ ŋgòr hên tueé né ye, béh punó né lòù wa, né naàn? Kɔ bɔ́ nyagá sɔɔ́ cu bí mvù, ye bí a, béh né bɔ̀ gècên bɔ̀ wa? Wa kɔ bí nyagá haá béh mvù beè, te béh nde ye beré déì ndɔ wa? Bɔ̀ déì dé sâ bɔɔ́ yeé kɔɔ́, dé beèh môn sam, bɔ̀ nùàr né gi béh kɔɔ́. 2Mvù beèh né bí. Né gi te temé biì nyagá den. Bɔ̀ nùàr nde né ŋené kɔɔ́, bɔ́ jaŋé cí. 33:3 Ex. 24:12; Jér. 31:33; Ese. 11:19; 36:26Né lom bèsɔ́nè ŋené den ye *Kristò lé nyagá naâ mvù sâ kɔɔ́, à beè beèh tema keéh né lòù. À mé nòmò nyàgà ŋgwéh, à nyagá seér né mé Cúcuí Càŋ làŋ. À te taâ nyàgà kwá ŋgwéh, à nyagá kwaá seér né lè nùàr. 4Né lom môn, temé beèh né gi bèh sâ. Baá gi ké toò Càŋ mé njua Kristò.

5Bɔɔ́ mene naàn, gèh seé hên, béh túé ŋgwéh ye béh né bú mé feh beèh bɔɔ́ komo ndɔ. Mɔ béh né njeré déì bɔɔ́ komo, sâ Càŋ njií sâ bɔɔ́ né kɔɔ́. 63:6 Jér. 31:31À bɔɔ́ naâ kɔɔ́ te béh nde ye bɔ̀ seé bɔ̀ dé ŋgɔ̀ŋ feê ŋaá. Ŋgɔ̀ŋ feê sâ dé seèn mé *sóú táŋ ŋgwéh. Sóú né mene te mvù nyagá den, à cí táŋ ŋgwéh. Né seér Cúcuí Ŋagâ feh né béh ceér kɔɔ́. Sóú mé bɔ́ lɔ naâ nyagá kwaá sâ, nùàr kem yií seér né te cio. Cúcuí Càŋ dé seèn nùàr yili sɔm seér né lòù.

73:7 Ex. 34:29Bɔ́ lɔ naâ sóú sâ te taâ nyagá kwaá; bɔ̀ nùàr ŋene kɔ terreb Càŋ teèn; kuún Músì lé naâ mé njéh lòù baá seér. Bɔ̀ huaán *Iserálà yeé nde aá njolo teèn ke njií, dé keè sam. Á sâ, ŋagâ hèllè nde cu né mbaá nyimé le ndɔ. Mè tueé bí, mɔ sóú mé bèh cerê seèn né cio, né bɔ̀ nùàr terreb Càŋ mân feh keéh, 8sé tagá seé Cúcuí Ŋagâ nùà njèh wa? 9Mɔ ŋgòr mé nde né bɔ̀ nùàr te ju sie yií, né gi mé terreb Càŋ yoòr, sé tagá ŋgòr mé nde né nùàr toò Càŋ nùà dilî yilá wa? 10Njií ye béh a, júée ye terreb mé lé naâ terreb sâ ŋa baá njèh mbaâ; wanɔɔ́ŋ terreb dé kènê seèn taré kelá né kɔɔ́ nɔ. 11Mɔ dé mé lé cèr màgà ná ŋgwêh doô, lé naâ ménâ lieé huɔɔ́m, sé tagá dé mé cer den nde aá kèì cén wa?

12Yeé baá mân, ndèm beèh yieé ndɔ. 133:13 Ex. 34:33Béh dé beèh faá Músì sam. Músì dé seèn lé naâ njolo vuɔb, ye te ŋagâ mé né toò kuún nyî njolò bɔ̀ huaán *Iserálà nyímé dèn cú. 14Bɔ̀ huaán Iserálà lé naâ lòù ndegé seér. Né mene bɔ̀ ndùté ndùtù bɔɔ̀n née ŋgwé kòmò ŋgwéeh ye. Bɔ́ né mene mvù ŋgɔ̀ŋ cuûm jaŋé, bɔ́ lom njeré déì teèn ŋgwé kòmò ŋgwéh; den cu né ka nág faá bɔ́ née njolo vuɔb den ye nɔ. Lòù sam, kɔ nùàr né jomo *Kristò, vùɔ̀b seèn huar yuo ye bú njolò. 15Mé cafanê mene, bɔ́ né mene mvù Músì jaŋé, bɔ́ lom ŋgwé kòmò ŋgwéh; den né faá vùɔ̀b cén sâ bɔ́ lalé den né kɔɔ́ nɔ. 163:16 Ex. 34:34Kɔ nùàr ŋa seér né nùà Fehtoò beèh, vùɔ̀b huar yuo ye bú yoòr. 17Lòù sam, Fehtoò beèh né Cúcuí. Bèh mé Cúcuí Fehtoò beèh né teèn dɔɔ́ŋ, bɔ̀ nùàr kwer sóù sam cuú. 18Béh bɔ̀ɔ́ mé né gi ka Yeésò dɔɔ́ŋ, vùɔ̀b béh njolò huar yuo aá kèn. Yoòr beèh ŋené seér aá terreb Fehtoò beèh. À né béh kweéh seér, te béh ndeè den faá bú nɔ, te terreb seèn yoòr beèh yam ŋeí cu lòù. Dé sâ Cúcuí Fehtoò beèh bɔɔ́ lom né kɔɔ́.

4

Sɔɔ̀ màr mé bɔ̀ njèh gècên Càŋ lè

1Càŋ mé húɔ́m-temé seèn béh seé hên beè haá kwaá né kɔɔ́, temé béh lè kú ŋgwéh dé cî. 2Bɔ̀ njèh fegùlì mé bɔ̀ nùàr né lòù bɔɔ́ naáb bele dɔɔ́ŋ, be beèh teèn sam. Béh lòù túé nágá ŋgwéh, béh ŋgòr Càŋ lòù túé kwéh sér ŋgwéh ndɔ. Béh tueé seér né ŋgòr gècên, béh né toò Càŋ bèsɔ́nè mbaá, béh ye te bɔ̀ nùàr ŋene kɔ gècên beèh teèn ndɔ. 3Mè tueé bí, mɔ beè bɔ̀ déì Njàgà Bagaà ka ŋágá ŋgwéh, sâ ŋágá ŋgwéh beè bɔ̀ɔ́ mé nde né lòù leér le sâ. 4Bɔ́ temé teèn kwá njí ŋgwéh. Lòù sam, *Sátàn né *wɔ́ŋ hên tuú, à bɔ́ temé beè vuɔb sie gi aá kèn, ye te bɔ́ ŋagâ Njàgà Bagaà ŋéné kòmò cú, te bɔ́ ŋéné kɔ́ cú ye yoòr *Kristò ŋené né gùm Càŋ Dueè nùà njèh.

5Bí kɔ́ɔ ye, mɔ béh baá ŋgòr Càŋ se, béh felè beèh túé bèh, béh se lom né Yeésò Kristò, ye Fehtoò né lom bú. Béh dé beèh né bɔ̀ seé bɔ̀ biì, felè Yeésò Kristò ma. 64:6 Gen. 1:3Càŋ mé lɔ tueé naâ ye ŋagâ a, bá lètenè cibî baà doô, béh ŋagâ seèn lè ba kwaá né kɔɔ́, te feh bɔ̀ nùàr ŋagâ seèn, bɔ́ ŋene kɔ *sùsùm seèn mé né toò kuûn Kristò baá den.

7Béh né faá sɔɔ̀ màr nɔ. Mé njéh mene, Càŋ bɔ̀ njèh gècên seèn yií kwaá seér né lè beèh, te feh keéh ye terreb né lom dé Càŋ, dé beèh sam ma. 8Béh né mene te dàm gèr-e huná yilá, mé njéh mene, gèr hèllè béh dɔ́b ŋgwéh. Béh né mene ndio, béh ndèm sɔ̀m bèh. 9Bɔ́ né mene béh bunó, mé njéh mene, Càŋ njolo mé béh cì ŋgwéh. Bɔ́ né mene béh doó turú, mé njéh mene, béh ŋèrrè ŋgwéh. 10Béh yoòr beèh cu dɔɔ́ŋ kɔ lom né núr cioò Yeésò, te yɔ̀ŋ seèn yoòr beèh ŋené seér kɔɔ́. 11Béh bɔ̀ɔ́ mé né làŋ hên, béh né lom te cio; né felè Yeésò, te yɔ̀ŋ seèn ŋené yuo kelà yoòr beèh, béh bɔ̀ wàn bɔ̀. 12Mɔ né mân, cio nde né béh seé weh, te yí yoòr biì ŋené seér yɔ̀ŋ.

134:13 Ps. 116:10Né gi te mvù Càŋe nyagá den ye: «Mè né temé cén mé Càŋ kwaá njií, mè ŋgòr seèn se né dé cî.» Dé beèh ménâ ndɔ, béh né temé cén mé Càŋ kwaá njií, béh bɔ̀ nùàr ŋgòr seèn se né dé cî ndɔ. 14Béh né kɔɔ́ ye, Càŋ mé lé naâ Yeésò Fehtoò beèh te cio komo sɔm, nde né béh te cio faá bú nɔ komo sɔm ndɔ, te à weh bilí njií gi béh bí dɔɔ́ŋ ké toò seèn. 15Njií mé né kelá dɔɔ́ŋ bɔɔ́ gi né te gam bí, te nùàr ŋgún kuú fùgò beè Càŋ, nùàr ŋgún vra ŋeí bú lòù ndɔ. Sâ dɔɔ́ŋ te be terrèb Càŋ ŋa ter kɔɔ́.

Dene ŋgulî

16Temé béh lè kú ŋgwéh dé cî. Yo beèh yua nde den né dé yuaâ kɔɔ́, temé beèh né dé seèn lòù taré ŋaá seér; cieé dɔɔ́ŋ Càŋ né bú terreb sagá. 17Gèr né mene béh kema dɔɔ́ŋ, beè beèh né njèh mbaâ, nde né gií. À béh tɔɔ́ kwaá seér né ceér kùrmò. Né meì bɔ̀ kùrmò; à ter le nde né cu dɔɔ́ŋ. 18Béh dé beèh temé kwaá njií né te njií mé bɔ́ lòù ŋéné bèh. Njií mé bɔ́ né lòù ŋené, béh temé teèn kwá njí ŋgwéh. Lòù sam, njií mé bɔ́ né lòù ŋené doô beéh ŋgágá bèh. Njií mé bɔ́ lòù ŋéné bèh ter dé kèì cên ŋgaga le né kɔɔ́.

5

1Béh ká cie cer ŋgɔgɔ́ née lè dûŋ ye. Sâ jue né yo beèh dé ká te *wɔ́ŋe. Mɔ ŋerré baá, Càŋ nde né béh gwà nùà njèh ké te vulúu haá. Sâ baá gwà beèh dé kèì cên, mé nùà kɔɔ́ mé ná ŋgwêh. 2Mɔ béh né mene kènê cuané, béh mé njéh gaán gi né gwà feê ké te vulúu kwaà. 3Béh ndeè ké sâ kwa lom nde aá yo dé tètàgà. 4Dé ká te wɔ́ŋe né môn, béh lè dûŋ hèllè cuané nde né fî. Sâ túé ŋgwéh ye, béh gwaán lom aá te yo húɔ́me huaré yuoò. Béh gaán né yo dé ké te vulúu, te yo dé húɔ̂m hên ŋa seér dé Cúcuî mé dé seèn kú ndé cú. 5Càŋ mé feh seèn lé ye nyí nde né béh ménâ kweéh seér. À béh Cúcuí seèn haá gi aá kèn, te béh ŋene kɔ mé njéh ye, nyí nde né béh njèh dɔɔ́ŋ haá gií ma.

6Yeé baá môn, temé beèh lè kú cú ndɔ. Béh kɔ lom aá njèh cén, ye mɔ yo hên née béh yoòr ye, sâ lɔɔ́ Fehtoò beèh née dàb mé béh ye ndɔ. 7Né môn, béh temé kwaá njií né te njií mé béh lòù ŋéné bèh. Béh táŋ sɔ́ ŋgwéh ye, kɔ béh ŋene baá. 8Béh yeé môn táŋ cú, temé beèh lè kú cú ndɔ. Béh gwaán lom né yo dé hên kwaá lɔɔ̂, te béh nde ké kwarè Fehtoò beèh. 9Sâ béh né mene mé njolo, béh kuú mene, béh gwaán lom né seé mé à gwaán nê. 105:10 Rɔ̂m 14:10Lòù sam, béh nde gi né toò *Kristò njebá, te à tena ju nùà kàn. À tena nde né mé seé seèn; né mene seé bagaà, né mene dé veên, baá sàgà seèn.

Nàŋ lètenè nùàr bɔ̂ Càŋ

11Béh né gi Fehtoò beèh veéh kɔɔ́. Yeé baá mân, béh né lom tég lege, ye te bɔ̀ nùàr cer gi ménâ ndɔ. Càŋ né gi béh kɔɔ́ nyegé. Mè né munó ye, bí né gi mè kɔɔ́ ndɔ. 12Béh toò biì lòù púnó ŋgwéh, béh ye te béh se nyegé bí dé seè, te bí sagár mé béh. Mɔ sam, bɔ̀ nuaré déì né lètenè biì punó gɔ, bɔ́ mé yɔ̀ŋ nùàr táŋ ŋgwéh, bɔ́ dé bɔɔ̀n punó seér mé dé ŋgàŋ yoòr. Mɔ né ménâ, te bí ke weh yoòr beèh, bí maáb tena lɔ bɔ́ toò. 13Bɔ́ ye béh né kùlù sé wa? Mɔ béh né mene kùlù, sâ né felè Càŋ. Á, mɔ béh né te ceér-e, sâ né te gam bí ndɔ. 14Béh dé beèh kɔ lom né ye, gwaân Kristò béh mân lu né kɔɔ́. Béh né gi kɔɔ́ ye, nùà cén naâ felè nùàr dɔɔ̂ŋ kuú. Sâ tueé né ye, nùàr dɔɔ́ŋ né gi mé gà te cio sâ teèn. 15À cio kuú né dé nùàr dɔɔ̂ŋ, te bɔ̀ɔ́ mé né mene yɔŋ, dé bɔɔ̀n yɔ̀ŋ dèn cú, bɔ́ yɔŋ seér aá dé nuaá mé lé naâ felè bɔɔ̀n kuú, mé lé naâ felè bɔɔ̀n te cio komo yuo cuú ndɔ.

16Mɔ né mân, sâ béh nuaré déì mé njolo nùàr kè ndé cú. Béh lɔ naâ mene Kristò mé njolo nùàr ke njií, béh bú kènê ménâ wèh ndé cú. 17Nuaá mé nyɔgɔ́ den né yoòr Kristò baá dé seèn nùà feê. Bɔ̀ njèh dé cucuûm bú yoòr huar yuo aá kèn; yoòr seèn ŋené lom nde aá dé feê. 18Sâ dɔɔ́ŋ Càŋ ye te mé Kristò béh bɔ́ nyɔgɔ́ bilí. Kènê, à seé sâ haá keéh né beè beèh, ye béh bílí njî bɔ̀ nùàr ká yoòr nyî te bɔ́ bɔ́ nyɔgɔ́ bilí ndɔ ma. 19Bí kɔ́ɔ ye, Càŋ lé bɔ̀ nùàr ká yoòr seèn nyɔgɔ́ njií naâ mé Kristò, à lé mé veên bɔɔ̀n lè sìè dèn ná ŋgwêh. À lé béh yoòr bɔɔ̀n tema njií seér naâ lòù, ye béh ndé júée bɔ́ a, bɔ́ ndê nyɔ̀gɔ̀ ndé gî ká yoòr nyî ma. 20Béh kela baá-re bɔ̀ sòn Kristò, béh ŋa ndɔ. Càŋ mé feh seèn sònò beèh tueé keéh né kɔɔ́. Béh né bí mé yilí Kristò bɔŋ, kúkùr biì, bí dèn nyɔ̀gɔ̀ ndé gî ká yoòr Càŋ. 21Bí kɔ́ɔ ye, Kristò lé mé ndɔ̀gɔ̀ veên déì yoòr ná ŋgwêh. Mé njéh mene, Càŋ lé naâ bú te núlu felè beèh loró yií. Sâ dɔɔ́ŋ Càŋ ye te béh mé bú toò nyî ŋa seér bɔ̀ didilí bɔ̀.

6

1Bí kɔ́ɔ ye, béh bɔ̀ Càŋ seé hên bɔɔ́ yeé kɔɔ́. Bí né gi fùgò beè Càŋ kuú. Mɔ né mân, kúkùr biì, bí té gwàn mé fùgò sâ ŋa njèh mbaâ beè biì. 26:2 Es. 49:8Né gi te mvù Càŋe nyagá den, Càŋ ye:

«Cu mé húɔ́m-temé nyî né bí beè yaám sie hên,

nyí né hueh biì ŋgweé.

Loù mé bí nde né teèn yili yuo, nyí nde né bí gam.»

Mè tueé bí, hên baá cu mé nùàr gwaán nde né húɔ́m-temé Càŋ teèn sâ, à nùàr yili sɔm nde né lan lan.

3Béh gwàn ŋgwéh mé nuaré déì ndugó seé beèh; béh né ceér fɔɔ́n, ye te nuaré déì béh gule beè bè lɔ́ cú. 4Te ŋené den yoòr beèh cu dɔɔ́ŋ, ye béh né bɔ̀ seé bɔ̀ Càŋ: béh né mene dàm gèr ŋené laré, béh né yeé bɔ́ dɔɔ́ŋ yoló gií.

56:5 Seé b. 16:23Bɔ́ lé naâ béh núr duún,

bɔ́ yií béh gwà cibì,

bɔ́ né béh gèr yoòr soób su.

Béh né gèr mé seé temâ ŋené,

cu déì yɔgɔ́ bilí béh mé yáb yieê mene,

béh lɔ́m cèr kwà ŋgwéh.

6Mé njéh mene, béh né lom feh keéh ye béh né bɔ̀ seé bɔ̀ Càŋ ma:

veên déì yoòr beèh ŋéné nyì ŋgwéh,

béh né lom ceér gècên kɔɔ́,

béh né gèr yoló,

béh né bɔ̀ nùàr húɔ́m-temé feh keéh,

Cúcuí Ŋagâ né béh yoòr ŋené,

béh né bɔ̀ mbeí beèh mé temé cén gwaán,

7béh né bɔ̀ nùàr ŋgòr gècên tueé,

yoòr beèh ŋené lom né terreb Càŋ.

À béh yilá né bɔ̀ didilí bɔ̀.

Sâ né bɔ̀ njèh taâb beèh, béh be fà dɔɔ́ŋ weh sie né cí.

8Bɔ̀ nuaré déì né béh seén, bɔ̀ déì né béh lòù bɔɔ́ gulí.

Bɔ̀ nuaré déì né dé veên felè beèh tueé, bɔ̀ déì tueé dé bagaà.

Béh né bɔ̀ gècên bɔ̀; mé njéh mene, bɔ́ né béh bɔ̀ nyeén bɔ̀ yilá.

9Den né faá bɔ́ béh kɔ́ ŋgwéh nɔ, sâ bɔ́ né gi béh kɔɔ́.

Den né faá béh né bɔ̀ komó, sâ béh né gi bɔ̀ làŋ bɔ̀.

Bɔ́ né béh te gèr-e fagá yií; mé njéh mene, béh kú ŋgwéh.

10Bɔ́ né mene béh temé lè bɔɔ́ yilí, béh né lòù samé seér.

Béh né bɔ̀ saám bɔ̀ njolò bɔ̀ nùàr, sâ bɔ̀ nùàr ŋgún lie gi né mé béh ndɔ.

Den né faá béh mé njeré déì sam, sâ dàm njèh ceré né beè beèh.

11Belà, Kɔrênt bɔ̀, béh bí dàb dɔɔ́ŋ hên tueé ŋagá né njií mé né ká lè beèh. 12Dé beèh, béh né bí gwaán, bí seér béh gwàn ŋgwéh kɔɔ́. 13Kènê, mè nde aá mé bí faá bɔ̀ huaán mò nɔ, tueé njií: bí ŋgwé kɔ́ béh yoòr biì ŋgweè, te den faá béh né bí ká yoòr beèh ŋgweé njií nɔ. Bí kwá lɔ́ béh temé biì lɔŋ.

Dene kɔ̂r

14Bî nuaá mé Yeésò kɔ́ ŋgwéh té njèh kèì cén mùnò, faá bɔ́ nàgà mé terreb hihiné te vún cén-e kwá bílí bèh nɔ. Naàn naàn mé njèh dilî bɔ̂ njèh gobô nde né mé sòn cên den wa? Ŋagâ bɔ̂ cibí hùàlè bèh ndɔ. 15Bɔɔ́ mene naàn, *Kristò bɔ̂ *Sátàn bècénè té bílí ndé ŋgwéh. Nuaá mé né temé yoòr Yeésò kwaá njií, bɔ̂ nuaá mé temé yoòr Yeésò kwá njí ŋgwéh né yeé kèì cén munó gií wa? 166:16 Lév. 26:12; Ese. 37:27; 1 Kɔr. 3:16; 6:19Naàn naàn mé gwà Càŋ bɔ̂ sùàgà nde né felá nyi wa? Bí kékɔɔ̀ ye, béh dé beèh né gwà Càŋ dé Càŋ làŋ. Càŋ mé sòn seèn tueé né ménâ ndɔ, ye:

«Jue nyí Càŋ Dueè, nyí cer nde né ké lètenè biì,

nyí né teèn yɔŋ den.

Càŋ biì nde né nyí, bí nde né bɔ̀ nùàr nyî ndɔ.

176:17 Es. 52:11Mɔ né mân, nyí tueé bí, bí gè mé *wɔ́ŋ geè,

bí té njií mé né dulí cór, te nyí weh kwaá ye bí kèbè nyî.

186:18 2 Sam. 7:14; 1 Chr. 17:13; Es. 43:6; Jér. 31:9Tele biì nde né nyí;

bɔ̀ huaán nyî dé sisiîb mé dé vévêh nde né bí ndɔ, jue nyí Càŋ terrèb.»

7

1Bɔ̀ mbeí mò, ndéb mé Càŋ kwa kwaá né béh tieè né cí. Mɔ né mân, béh yàgà sɔ̀m gí veên yoòr beèh, béh den lom njolò Càŋ ŋagásé, béh veéh lom bú mé temé beèh mene.

Vɔ́gɔ́-temé Pɔ̂l

2Bí temé biì kwá lɔ́ mé béh, bɔ̀ nùàr mò! Béh lé nuaré déì veên bɔ́ ná ŋgwêh, nuaré déì gule beè beèh bè lɔ́ ŋgwéh, béh nuaré déì lòù bèlè ŋgwéh ndɔ. 3Mɔ béh né mân nyagá, béh nyàgà ŋgwéh ye ju a, sìè bí. Dé sâ ndɔ́g! Lòù sam, temé beèh né bí. Né ka faá mè lé naá giì bí tueé nɔ, né mene dé yiliì mé dé kuû dɔɔ́ŋ, béh bí né kɔɔ́. 4Temé mò né lom ké yoòr biì, mè sagár né mé bí. Te dàm gèr mé né béh kwa laré dɔɔ́ŋ, temé mò lè kú ŋgwéh, mè kuú seér cu né mé vràb dé kuû.

57:5 2 Kɔr. 2:13Mè tueé bí, béh wa mene ké Masedínà, bèh dù lé teèn ná ŋgwêh. Béh lé naâ mé lègè kwaré; kèb cieè lègè o, kèb lè veéh o, lé naâ béh seé weh. 6Mé njéh mene, Tîte yeé waà baá, yo taré cu béh. Sâ dɔɔ́ŋ, Càŋ Yìlì nùàr lé béh ter sɔɔ́m naâ kɔɔ́. 7Gí cégé ŋgwéh dé waâ Tîte ndɔ. À lé naá cuù béh tueé ye béh a, temé nyî né lè mé bí nɔré dé gècên. Lòù sam, bí ye bí gwaán lom né mè ŋenê, wa bí né mé yímé njolò, bí né jomo mò ma. Môn, bɔ̀ nùàr mò, temé mè ká lè sagár seér aá lòù.

8Mè né kɔɔ́ ye, mvù mò lé naâ bí temé lè bɔɔ́ yulá. Mè lé naâ cí nyamé ndɔ, ye temé nde né bí lè mé njéh yilí weh. Mé njéh mene, mè nyàmè cú, mè né seér lòù samé. 9Mè dé yúlá-temé biì sàmè ŋgwéh, mè samé seér aá, ye bí mé njéh kweéh seér aá temé ma. Lòù sam, mvù mò hèllè lé bí veên bɔ́ ná ŋgwêh; Càŋ mé yúlá-temé biì hèllè bɔɔ́ seér né seé. 10Yúlá-temé dé Càŋ né yeé môn. À temé nùàr kweéh seér yeé mé njéh, te nùàr nde ye yili yuo. Sâ nùàr a, té mbaá nyàmè kú. Yúlá-temé de wɔ̂ŋ, nùàr mé njéh ku seér né cio.

11Bí ŋéné ŋgwéh ye, yúlá-temé biì hèllè baá seér kènê njèh seê beè Càŋ wa? Yúlá-temé sâ lé naá seêr bí temé ter jɔgɔ́ kwaá, nùà kàn baá sòn seèn mé be seèn se. Veéh lé naâ bí sie, bí sɔm kwaá njií nùà veên hiín, bí gwaán seér cu ŋgòr mò, bí né teèn bɔgɔ́, ye te nùà hèllè ŋene gèr mé njéh. Sâ dɔɔ́ŋ, bí tueé ŋagá né sòn biì, ye be biì teèn sam ma. 12Mè tueé bí, mè lé naá menè bí mvù dé jomò nyagá njií, lé felè nùà veên doô ná ŋgwêh; lé felè nuaá mé à naâ bú veên bɔɔ́, ná ŋgwêh ndɔ. Lé naá seêr ye te bí ŋene kɔ mé yilí Càŋ, ye bí né béh gwaán. 13Bí yeé baá ŋené kɔɔ́, yo béh hên taré cu né mé njéh ndɔ.

Mé dé sâ gí lòm ŋgwéh, béh tétég samé cu né mé vɔ́gɔ́-temé Tîte. Lòù sam, ye bí né lom nyí yo mé gècên mene bɔɔ́ taré. 14Sâ tueé né ye, púnò mé mè lé naâ toò seèn mé yilí biì punó doô, lé naâ teèn yilá, ye né ŋgòr gècên, wa né faá ŋgòr gècên mé béh lé tueé naâ bí ma. 15Lòù sam, à lé naâ ké yoòr biì waá, bí bene nde bú faá nùàr nɔ kwa weh, bí né tie faá cí nɔ ŋgweé. À né cí munó njií, vɔ́gɔ́-temé bɔɔ́ bú njèh. 16Mè né lom mé vɔ́gɔ́-temé dé gècên ndɔ, ye mè né kwàgà biì yieé.

8

Be haâ

18:1-4 Rɔ̂m 15:26Bɔ̀ nùàr mò, béh ye te bí ŋene kɔ húɔ́m-temé Càŋ mé né ké Masedínà lètenè bɔ̀ Yeésò bɔ̀ ndɔ. 2Bɔ́ lé naâ gèr faá gèr nɔ ŋené; mé njéh mene, bɔ́ lé naâ yoòr yoló kwaá njií, bɔ́ mé njéh samé seér cu lòù. Bɔ́ né mene bɔ̀ saám bɔ̀, bɔ́ kàgàlɔ̀ŋ seé Càŋ haá lom mé be fà. 3Mè tueé bí, njèh faá há-be nɔ, bɔ́ lé naâ mé terreb bɔɔ̀n mene haá, bɔ́ né ménâ mé kàgà-ndòn bɔɔ̀n haá yɔgɔ́ keéh. 4Bɔ́ né cu béh teèn lòù bɔŋ yií, ye béh há bɔ́ ceér, te bɔ́ yií be te seé sâ ndɔ, te gam bɔ̀ Càŋ bɔ̀ ké Judê ma. 5Dé sâ yɔgɔ́ keéh cu baá-re faá béh lé naâ munó nɔ: bɔ́ lé jɔ̀gɔ̀ temé kwaá njií naâ mé Fehtoò beèh, bɔ́ kwaá njií mé béh ndɔ, bɔ́ kwaá njií lom faá Càŋ gwaán nê nɔ.

6Béh Tîte hên bɔŋ kuú né dé cî, ye bú a, kúkùr seèn, à ndé cú ké lètenè biì, te seé mé à lé baŋ lɔɔ̀ naâ doô, nde den méménâ; bú a, ndé bílí wèh kàgàlɔ̀ŋ dé biì ndɔ ma. 7Mè né kɔɔ́ ye, bí né gi te seé Càŋe ŋgulí, bí mé Yeésò kwaá njií né temé cén, bí né njèh kɔɔ́, bí né tueé kɔɔ́ ndɔ, bí te seé Càŋe tegé né lòù, bí né mé temé beèh lè. Sâ mɔ né mân, bí ŋgúlí yùò kélâ mé te seé kàgàlɔ̀ŋ mene, bí haá lom be fà dɔɔ́ŋ.

8Mè bí lòù tágá ŋgwéh ndɔ; sâ mè ye te bí ke weh yoòr bɔ̀ déì, bí feh keéh gèh dé mé gwaân biì né yieé. 9Lòù sam, bí né gi húɔ́m-temé Fehtoò beèh Yeésò kɔɔ́. Nùà sèsàm né bú. Mé njéh mene, à lé nùà saâm ŋa seér naâ felè biì. Njua mé à lé naâ ménâ bɔɔ́, te bí nde ye bɔ̀ sèsàm bɔ̀ mé saám seèn hèllè ŋaá.

10Mɔ né mân, mè dé mò ye: seé mé bí lé baŋ lɔɔ̀ naâ nyèmà léílê hên, bí bɔ́ ndé dèn mé njéh toò. Bɔ̀ toò jɔ̀gɔ̀ bɔ̀ te seé hên lé naâ bí; bí lé seé hên gwaán lɔgɔ́ naâ kɔɔ́. 11Bí tégé cú teèn mé terreb te seé sâ mboón, faá bí lé ye bí nde né bɔɔ́ nɔ. Bí kwa mene kei, bí há cí. 12Lòù sam, njií mé bí kwa keéh né beè, mɔ bí né Càŋ mé vɔ́gɔ́-temé mene haá, à nde né weh. Mɔ bí mé njéh beè sam, Càŋ túé ŋgwéh ye bí há nyí ndɔ.

13Bí té mùnò, ye béh ba né bí lòù, te bí die saám felè bɔ̀ déì. Sam, mè ye te bí bɔ́ den seér kèì cén. 14Kènê bí né mé njéh beè, bí há bɔ̀ɔ́ mé njéh sam teèn. Loù mé bí mé njéh sam cuú, te bɔ́ ndeè gam bí teèn te den gi kèì cén. 158:15 Ex. 16:18Te mvù Càŋe né ménâ nyagá den ndɔ, ye:

«Nuaá mé lé naâ yáb kókoó kwa lé túnú ná ŋgwêh.

Nuaá mé lé kwaá naâ ŋgɔ́b lé cùè ŋgwé ná ŋgwêh ndɔ.»

Tîte mé bɔ̀ mbeí déì fà

16Kùsèm Càŋ Dueè. À lé bɔɔ́ naâ kɔɔ́ te Tîte nde ye bí mé temé seèn mene gam, à teèn bɔgɔ́ lom dé bɔgɔ̂ faá béh nɔ! 17Béh yeé baá bú dua ye bú a, ndé ké yoòr biì, à gwaán ndɔ. Sâ à lé toò baá giì mé kàgà-ndòn sâ lè. 18Béh ye te bɔ̂ nuaré déì nde kɔɔ́. Nùà sâ, bɔ̀ gwà Càŋ bɔ̀ né yeé bú keí, ye à né seé Njàgà Bagaà bɔɔ́ huɔɔ́m. 19Béh bú mé dé cén sâ témá cégé ŋgwéh, bɔ̀ gwà Càŋ bɔ̀ lé balé sɔm cuù naâ bú kɔɔ́, ye te béh bɔ́ gɔ, à bilí gam béh kàgàlɔ̀ŋ teèn, te húɔ́m-temé Fehtoò beèh ŋené ŋagá mé njéh, te bɔ̀ nùàr ŋene kɔ teèn, ye temé beèh né yoòr bɔɔ̀n ndɔ.

20Kàgàlɔ̀ŋ sâ né kàgàlɔ̀ŋ mé yilî, béh né lom bú ke nyegé, te nuaré déì béh teèn nàm cú; 218:21 Prov. 3:4te béh yuo bɔ̀ gècên bɔ̀ beè bɔ̀ nùàr, dèn lòm ŋgwéh beè Fehtoò beèh.

22Béh né cu bɔ́ dìm beèh déì jomo sɔm kwaá, te bɔ́ bɔ́ nde. Béh lé naá giì nùà bú sâ kweé nyegé, temé seèn cu dɔɔ́ŋ né te seé Càŋe. Temé seèn kènê né cu yoòr biì ndɔ, à teèn tegé ŋeí seér né dé tegê. 23Dé Tîte, à né mbeí seê mò, béh bú seé bɔɔ́ yeé kɔɔ́, te gam bí. Dé bɔ̀ fà bɔ̀ jomo seèn doô, bɔ̀ gwà Càŋ bɔ̀ tema né bɔ́ kɔɔ́. Bɔ̀ nùàr nde né bɔ́ ŋené, bɔ́ seén *Kristò. 24Bí fèh kéh be gwaân felè bɔ̀ nùà hên, te bɔ̀ gwà Càŋ bɔ̀ mé lé temà naâ bɔ́ doô ŋene kɔ teèn, ye né gècên, béh felè biì mbaá sàgàr kú ŋgwéh.

9

Be haâ mé vràb mene

1Gàm mé béh nde né mé bɔ̀ Càŋ bɔ̀ ké Judê temá njií doô, né gi tieè biì, kɔ mè nyagá sɔɔ́ cu bí lòù wa? 2Mè né gi kɔɔ́ ye bí lé gwaán naâ kɔɔ́, ye bí nde né bɔ́ gam. Mè mé njéh ké toò bɔ̀ Masedínà bɔ̀ punó gi aá kèn ndɔ, ye bɔ́ a, bɔ̀ mbeí beèh ké Akayî né lom te gule, wa bɔ́ lé kàgàlɔ̀ŋ sâ bilí duɔɔ́m naâ nyèmà léílê ma. Bɔ̀ Masedínà bɔ̀ yeé nde ŋgweé njií mân, bɔ̀ nùàr ŋgún sagár gi ye bɔ́ nde né be teèn yií ndɔ.

3Mè bí Tîte bɔ́ bɔ̀ mbeí hên tema njií kuú né dé cî, ye te bí nyegé kwaá gi bɔ̀ njèh dɔɔ́ŋ doó. Mɔ béh ndeè waà baá, te bɔ́ mè nyeén mé púnò mò hèllè sìè cú. Ŋgweéh mè lé naâ tueé ye bí baá gi te gule mà. 4Mɔ sam, béh bɔ̀ Masedínà bɔ̀ ndeè né waâ, kàgàlɔ̀ŋ hèllè née bílí ŋgwéeh ye, sâ mè nde né njolò bɔɔ̀n gulí. Mɔ né môn, sé tagá bí wa? 5Mè yeé ŋene aá ménâ, mè ye, kɔ mè bɔŋ bɔ̀ tagár bɔ̀ hên, ye bɔ́ a, kélá toò, bɔ́ ndé kàgàlɔ̀ŋ mé bí lé naâ tueé sâ bilí kwaá ma. Mɔ né mân, sâ mè ndeè né waâ, mè kwa ye, bí lé naâ mé vɔ́gɔ́-temé mene haá, bɔ́ lé bí lòù bá ná ŋgwêh.

6Bí kɔ́ɔ ye: nuaá mé dobo né ŋgɔ́b dɔɔ́ŋ kwa cu nde né ŋgɔ́b; nuaá mé dobo né ŋgún, nde né ŋgún kwaá ndɔ. 7Sâ nùà kàn a, há ká mé kàgà-ndòn seèn, bɔ́ té bú lòù bá. Bú a, té lòù há nyàmè ndɔ. Lòù sam, Càŋ gwaán kela né dé nuaá mé haá ŋgulí né lòù. 8Mè tueé bí, Càŋ né Càŋ ŋgùlù, à né mé terreb dé bí njèh dɔɔ́ŋ haá larê, te njeré déì bí sám cú, te bɔ̀ njèh fu bí beè, bí bɔɔ́ laré seé bebagaà mé njéh cu dɔɔ́ŋ. 99:9 Ps. 112:9Né te mvù Càŋe ménâ nyagá den ye:

«Nùà bagaà né yeé bɔ̀ saám bɔ̀ be haá.

Húɔ́m-temé seèn né dé cu dɔɔ̂ŋ.»

109:10 Es. 55:10Càŋ nuaá mé né yeé nùà kíé-boór gèh njèh haá, né bú yáb haá, nde né bí ménâ haá ndɔ, te beè biì merré den lòù, né mé tàb be fà waá ndeé, 11né bí wulú, bí né bɔ̀ déì teèn haá. Kàgàlɔ̀ŋ mé bí nde né bɔ̀ nùàr beè haá keéh sâ nde né bɔ́ yoòr huɔɔ́m, te bɔ́ seén Càŋ mé njéh.

12Bí kɔ́ɔ ye, kàgàlɔ̀ŋ mé bí nde né haá sâ nde né bɔ̀ Càŋ bɔ̀ gam. Dèn lòm ŋgwéh bú sâ; bɔ̀ nùàr ŋgún nde cu né Càŋ mé njéh seén ndɔ. 13Há-beè bí sâ nde né feh keéh ye bí né bɔ̀ ŋgwé-tie bɔ̀, bí né Njàgà Bagaà *Kristò mé temé cén sie ma. Mɔ baá ménâ, te bɔ̀ nùàr seén laré Càŋ, bɔ́ ye bú a, bí bɔ́ njèh haá naâ be fà, bí né bɔ̀ nuaré déì ménâ haá ndɔ ma. Bɔ́ nde né bú ménâ vra. 14Bɔ́ nde né bú felè biì dua, temé bɔɔ̀n jɔgɔ le yoòr biì, ye lòù sam, bí lé naâ mé fùgò beè Càŋ kuú, dé tueê sam, wa bí lé naâ bɔ́ mé njéh gam ma. 15Kùsèm, béh sén bílí Càŋ Dueè; be mé à lé naâ béh haá doô dé meè sam.

10

Pɔ̂l gwaán né sòn seèn tueê

1Né mè Pɔ̂l, mè né mé bí tueé njií. Bí ye, mɔ mè né ká kwarè biì, mè né nùà dɔlê; mɔ mè kwarè biì sam cuú, mè ŋa nùà salê sé wa? Sâ kúkùr, mè bí bɔŋ né mé húɔ́m-temé *Kristò nùà dɔlê. 2Bí kwéh sér dene biì, te mè ndeè waà ké yoòr biì, mè ŋáŋ cú. Bɔ̀ nyeén bɔ̀ déì né ké lètenè biì tueé gɔ, ye mè bɔɔ́ yeé seé *wɔ̂ŋ sé wa! Mè tueé bí, mè nde né bɔ́ seé weh, mè né gi mé terreb ménâ bɔɔ̂ teèn.

3Dé môn, né môn, béh né gi mé yo bɔ̀ wɔ́ŋ bɔ̀ yoòr dág; njèh cén, béh gèh seé dé nùà wɔ̂ŋ mé njéh bɔ́ ŋgwéh. 4Bɔ̀ njèh taâb dé beèh mé béh né taáb mé njéh lieé, faá dé wɔ̂ŋ nɔ sam. Bɔ́ dé bɔɔ̀n né mé terreb Càŋ teèn. Né mene gbàŋ, béh nde né mé njéh ŋaré sɔm. Béh mé njéh ŋaré yeé bɔ̀ mùnò nyenyenê ndɔ. 5Bɔ̀ njèh púnò mé né ceér Càŋ soló tená dɔɔ́ŋ, béh nyoló sɔm yeé mé njéh, te bɔ̀ nùàr ŋene keéh gècên Càŋ. Né mene mùnò bɔ̀ nùàr, béh né gi ka Kristò sie kwaá njií. 6Béh baá lom kènê te gule. Mɔ bí né sòn beèh ŋgweé, béh nde né bɔ̀ dúágá-tie bɔ̀ seé weh.

7Ŋgweéh bí njèh ŋene lom né kèb cieè mà. Mè tueé bí ndɔ, mɔ nuaré déì ye nyí né nùàr Kristò, sâ bú a, kɔ́ nyégé bagasé ye mè Pɔ̂l, mè né nùàr Kristò ndɔ. 8Mɔ mè né mene bí terreb mé Fehtoò beèh haá naâ mè saán keéh, mè fegùlì kwá ndé ŋgwéh. À lé mè haá naâ ye te gam bí; à túé ŋgwéh ye mè a, ndé bí mé njéh sie ŋaré. 9Mè gwàn ŋgwéh mé veéh sie bí mé bɔ̀ mvù mò. 10Wanɔɔ́ŋ, bɔ́ né felè mò tueé ye: mɔ Pɔ̂l nyagá njiî né béh njèh lòù, à né lom njèh tueé jelá dé gècên. Á sâ, mɔ à baá ká lètenè beèh mé feh seèn, à né lom yuaásé, ŋgòr sònò seèn táré bèh ndɔ. 11Mè tueé bí, nuaá mé né ménâ tueé dɔɔ́ŋ, bú a, kɔ́ nyégé bagasé ye: béh né mene ká dàb, njií mé béh né lòù nyagá dɔɔ́ŋ, mɔ béh baá ké kwarè biì, béh bɔɔ́ nde né cí.

12Lètenè bɔɔ̀n sâ, bɔ̀ déì né tueé gɔ ye bɔ́ né bɔ̀ kokoô bɔ̀, bɔ́ né keên ŋgeré. Béh mé bɔ́ ŋgéré njí ndé ŋgwéh. Bɔ́ mòù cɔré né mé be bɔɔ̀n, bɔ́ né feh bɔɔ̀n mé njéh me. Né bɔ̀ tándugó.

13Dé beèh, mòù mé Càŋ ye béh wá teèn, béh kélá kéh ndé ŋgwéh, béh bɔ̀ nùàr saán keéh lom né seé mé né beè beèh. Càŋ lé béh mé njéh tema njií naâ mé ké lɔ biì mene. 14Cu mé béh lé naâ ké lɔ biì mé Njàgà Bagaà felè Kristò waá, béh lé mòù Càŋ sèlà kéh ná ŋgwêh. 15Béh mé seé nuaré déì mbaá púnó wèh ndé ŋgwéh. Béh ndèm kwaá seér né yoòr biì, ye bí nde né temé yoòr Kristò mé gècên mene kwaá yaám njií, te seé beèh yam ké lètenè biì faá Càŋ tɔr kwaá né béh nɔ. 16Te jomo sâ, béh kwa ye ceér, béh se nde mé Njàgà Bagaà te bɔ̀ lò dé ké toò ndɔ. Dé beèh, te seé mé bɔ̀ déì bɔɔ́ kwaá né kɔɔ́, béh teèn púnó yílá ndé ŋgwéh.

1710:17 Jér. 9:24Né gi te mvù Càŋe nyagá den ye: «Nuaá mé gwaán né punô dɔɔ́ŋ, bú a, púnó mé yilí Fehtoò beèh.» 18Mɔ sam, bɔ̀ɔ́ mé né seé bɔɔ̀n mé be bɔɔ̀n seén, Fehtoò beèh njolo teèn kè njí ndé ŋgwéh. À njolo ke njií seér nde né yoòr nuaá mé né bú yoòr yilá.

11

Pɔ̂l bɔ́ bɔ̀ mbɔ̀ŋ tebê dé nyeên

1Bí ŋgwé-re, kènê mè nde aá ŋgòr kùlù tueé, bí yóló ká biì môn. 2Mè tueé bí, bɔ̀ɔ́ mé bele yeé bí doô, mè né huer mé bɔ́ ŋgwa, mè huer kuú né mé temé Càŋ. Mè kulu kwaá gi aá bí dé *Kristò kèn, mè ye te bí den lom ŋagásé faá mbò yàgà mé né yo seèn jolo nɔ, te mè coló njií bí gwà siîb, sâ bí née ŋagásé ye. 311:3 Gen. 3:1-5, 13Veéh né mè sie, ye nuaré déì sé waà né, bele se sɔm bí temé yoòr Kristò, faá sàb tánágà lé naâ Evà bele leér sɔm nɔ. 4Mè lòù túé ŋgwéh, bɔ̀ nuaré déì né yeé ké lètenè biì waá, bɔ́ né bí Yeésò dé hiîn feh mé Yeésò dé beèh sam; bɔ́ né bí cúcuí dé hiîn feh mé bí cúcuí hèllè kɔ́ ŋgwéh; bɔ́ feh bí Njàgà Bagaà dé hiîn mé dé beèh sam; bí né tie teèn felá njií. Ŋgweéh sâ bí félá nyégé ká bagasé mà.

5Bí munó né kɔɔ́, ye bɔ̀ nùà hèllè né bɔ̀ mbɔ̀ŋ tebê dé kokoô; mè né dé mò kɔɔ́ ye, bɔ́ mè yɔ́gɔ́ ŋgwéh. 6Mè la mene túé nágá kɔ́ ŋgwéh, dé njèh kɔɔ̂, mè né kɔɔ́ ye mè né ŋgàŋ teèn. Ŋgweéh béh lé naá giì bí dé sâ feh nyegé mà.

7Cu mé mè lé naâ ké lètenè biì Njàgà Bagaà Càŋ se, mè lé kàgàlɔ̀ŋ beè biì wèh bèh, mè lé leéb suagà naâ doó, ye te bí ter yuo seér kɔɔ́. Sâ mè lé bɔɔ́ saàb naâ lòù wa? 8Ŋgweéh mè lé kàgàlɔ̀ŋ sieé weh seér naâ beè bɔ̀ Yeésò bɔ̀ te lɔɔ́ dé hiîn, te mè nde ye bí gam mà. 911:9 Fil. 4:15-18Ké lètenè biì sâ, mè lé kàgàlɔ̀ŋ beè biì dùà ná ŋgwêh. Bɔ̀ njií mé lé naá giì mè saám, bɔ̀ Yeésò bɔ̀ ké Masedínà lé waà naâ kɔɔ́, bɔ́ haá mè. Mè lé nuaré déì seé beè há ná ŋgwêh, mè nuaré déì seé beè há ndé ŋgwéh ndɔ. 10Felè ŋgòr hên mè né lom sagár dé gècên, ye te tàbè Akayî hên dɔɔ̂ŋ nuaré déì mè gèh vɔ́gɔ́-temé hên lè lùàgà sɔ̀m ndé cú, mè bí mé gècên Kristò lè tueé gi aá. 11Sâ mè mân tueé né dé keì wa? Mè bí gwàn cú wa? Heè ceè, Càŋ né kɔɔ́ ye mè né bí gwaán!

12Faá mè né mé bí bɔɔ́ hên, mè bɔɔ́ den nde né ménâ, te bɔ̀ mbɔ̀ŋ tebê dé nyenyeên hèllè ceér punô kwà cú, te bɔ́ túé cú ye béh bɔ́ né mé seé kèì cén ndɔ. 13Mè tueé bí, bɔ̀ mbɔ̀ŋ tebê dé nyeên ceré né bɔ̀ sâ bɔ̀! Bɔ́ den né mbaá, bɔ́ né bɔ̀ mbɔ̀ŋ tebê Kristò ŋaá seér, bɔ́ né bɔ̀ nùàr mé njéh bele gɔ. 14Mɔ bɔ́ né mene mân bɔɔ́ gɔ, bú a, té bí ndègè, cu déì *Sátàn mé feh seèn né yeé faá cìlì Càŋ dé ŋagâ nɔ ŋaá seér. 15Sâ mɔ Sátàn né yeé mân bɔɔ́, sé tagá bɔ̀ seé bɔ̀ seèn wa? Bɔ́ nde né faá bɔ̀ seé bɔ̀ dé gècên ŋaá seér ndɔ. Kwá nɔɔ́ŋ, loù ju tenâ, Càŋ bɔ́ seé weh nde né mé seé bɔɔ̀n hèllè.

Gèr mé lé naâ Pɔ̂l kwa

16Mè né cu tueé: nuaré déì a, té mè nùà kùlù yílá. Á, mɔ bí ye mè né nùà kùlù, sâ bí wèh mè faá nùà kùlù sâ nɔ, te mè punó weh teèn. 17Fehtoò beèh mè dé hên kɔɔ́ túé ŋgwéh, seé kùlù mò sâ ye mè a, púnó ménâ punò. 18Mè punó né mé njéh faá bɔ̀ nuaré déì punó né mé *wɔ́ŋ nɔ. 19Ŋgweéh bí né gi bɔ̀ kɔ́gɔ̀n bɔ̀ mà. Bí bɔ̀ kùlù bɔ̀ yolo kɔɔ̀ naâ he? 20Bɔ́ doóm seér mene bí lòù, bí ŋa mene kwer, bɔ́ né mene bí bɔ̀ njèh beè bele yieé, bí né gi yoló kɔɔ́; bɔ́ seb mene bí lòù, bɔ́ né mene bí be njolò yií, beè biì huɔm kela seér yeé cí. 21Fegùlì wula mè! Béh yua sela baá-re ndɔ, wanɔɔ́ŋ béh sé lé naâ mân bɔɔ́ mà!

Bí kwá mè tueé bí ŋgòr kùlù: Kènê mè punó nde aá faá bɔ̀ɔ́ mé né punó sâ. Mɔ nuaré déì baá mé njeré déì punó, mè nde né ménâ punó taré ndɔ. 22Bɔ́ ye, bɔ́ né *Hebreêh. Mè tueé bí, mè né Hebreêh ndɔ. Bɔ́ né *Iserálà, mè né taré Iserálà. Bɔ́ né bɔ̀ ndùté ndùtù Abrahâm, mè né ndùté ndùtù Abrahâm ndɔ. 2311:23 Seé b. 16:23Bɔ́ ye, bɔ́ né bɔ̀ seé bɔ̀ Kristò, mè né taré nùà seê Kristò. Mɔ bɔ́ ye tútueè, mè né bɔ́ mé seé sâ bɔɔ́ yɔgɔ́. Mè tueé aá kèn, mè tueé né faá nùà kùlù sâ. Ŋgweéh seé lé tema kelà naâ mè mé bɔ́ wa?

Ké gwà cibì lé den kelà naâ mè mé bɔ́.

Bɔ́ lé mé toú mbalé kelà naâ mè mé bɔ́;

te cio cící lé naâ mè.

2411:24 Deut. 25:3Ŋgágá yulà tagár cùɔ̀b tárènèà, beè bɔ̀ *Jûf kàn mé kán, lé naâ mè kwaá. Lé kwaá naâ mè mbei tîn.

2511:25 Seé b. 16:22; 14:19Bɔ̀ Rɔ̂m bɔ̀ lé naâ mè lobo. Bɔ́ mè lobó naâ mbei tagár.

Bɔ́ lé naâ mè mbei cén tɔbé.

Bàtô mè te ndèndèŋ nòmò su yií mbei tagár.

Mè nde cén déì cer bilí mé dùà mene gùm cieê.

2611:26 Seé b. 9:23; 14:15Mé gò dé gulè cu dɔɔ́ŋ, gèr mè lɔ́ ŋgwéh.

Né mene dùdùà, gèr.

Né mene ceér dueè, bɔ̀ yíb wúlá-feèh bɔ̀.

Né mene beè bɔ̀ Jûf, gèr.

Né mene beè bɔ̀ɔ́ mé Jûf sam, gèr.

Né mene lelɔ, né mene yeya, gèr.

Né mene dùà te ndèndèŋ nòmò, gèr.

Né mene beè bɔ̀ Yeésò bɔ̀ dé nyeên, gèr.

27Njèh faá núr seê nɔ, mè lé naâ ŋgweé.

Lɔ́m goô ye, júée nyí.

Nyúá mé cùè né njèh bɔɔ́.

Yáb joloò né sâ. Dùlù né sâ.

Saám cɔ̀gɔ̀ ye, kéh nyí.

28Mè kulá caá nde né mé ŋgei, cieé dɔɔ́ŋ felè bɔ̀ Yeésò bɔ̀ bèh kàn mé bèh kân temé mè lè dìè ŋgwéh. 29Mɔ nuaré déì yua te ceér Càŋe, mè yua taré ménâ. Mɔ nuaré déì die yila baá te veêne, né mè lè bɔgɔ́.

30Mɔ sé la né mè dé punô haá, sâ mè punó nde né te njií mé né yuaâ mò tueé. 31Càŋ Tele Fehtoò beèh Yeésò né kɔɔ́ ye, mè nyeén túé ŋgwéh. Kùsèm seèn. 3211:32-33 Seé b. 9:23-25Cu mé mè lé naâ ké Damâs, sâ Arétàs né mgbè kɔɔ́. Ŋgɔ́mnà te tàbe seèn lé naâ bɔ̀ sɔ́jì ké sònò kágà kwaá tená, ye bɔ́ sìè mè sieè. 33Bɔ̀ Yeésò bɔ̀ lé naâ mè lè sɔgɔ yií kwaá, bɔ́ segé sɔm keéh mè te lɔ́ŋ bɔ̀gɔ̀, bɔ́ kwaá keéh mè ké cie, te mè nde ye beè seèn mvelé yuo.

12

Njií mé lé naâ Pɔ̂l njolò ŋené yuo kelá

1Mè nde né punó, la mene gàm ŋgwéh, mè punó nde né môn. Mè kènê punó nde aá mé vuú felè Fehtoò beèh mé lé naâ njolò mò ŋené yuo kelâ. 2Mè né nùà Kristò déì kɔɔ́, né mè. Lan baá nyèmà yulà cùɔ̀b nèà mé Càŋ lé weh njií naâ mè ké ter te vulúu, jomo sâ, mè suaga cuù ye. Kɔ ŋgweé, mé gècên mene, mè lé naá-re ké ter sâ ŋaá wa, né-re vuú lé ŋené naâ mè njolò kɔɔ́ wa, mè kɔ́ ŋgwéh. Càŋ kɔ lom né dé sâ kɔɔ́.

3Mè tueé cu né ye, mè né kɔɔ́ ye, mè hèllè lé naâ ké mbar Càŋ ŋaá waá, mè né cu tueé ndɔ ye, kɔ ŋgweé mé gècên mene, mè lé naá-re ké ter ŋaá sâ, wa né-re vuú lé ŋené naâ mè njolò kɔɔ́ wa, mè kɔ́ ŋgwéh, Càŋ kɔ lom né dé sâ kɔɔ́. 4Bɔ̀ ŋgòr mé nùàr fèlà kòmò ndé ŋgwéh, mè lé naâ ké teèn ŋgweé; né jolo mé nùàr tueé ŋgòr sâ ndɔ. 5Mè punó lom nde né mé mè nùà Kristò hèllè, mè mé dé felè mò púnó ndé ŋgwéh. Mɔ mè nde né mé dé felè mò punó, kɔ mè punó seér felè bèh yuyuaâ mò. 6Mɔ mè tueé mene ye mè nde né punó, mè nùà kùlù sam, mè tueé yií né teèn. Mé njéh mene, mè gwàn ŋgwéh punô, te bí mè weh lom faá bí né mè ŋené, bí né mè ŋgweé nɔ, te mè beè biì nùà koô mé vuú mò hèllè ŋá cú.

7Mè tueé bí, felè bɔ̀ njií mé Càŋ lé feh keéh naâ mè dɔɔ́ŋ, mè sé naâ nùà púnò teèn ŋaá. Njèh cén, Càŋ nde mè haá seér cu gèr te den yoòr mò faá ŋgwaga nɔ, njege lom mè faá seé *Sátàn nɔ, te mè bèh púnò hèllè kwà kéh cú. 8Mè lé naâ Fehtoò beèh teèn dua, mè dua bú mbei tagár, ye bú a, sɔ̀m mè njèh hên yoòr teèn. 9Ye mè a: mè né fùgò beè nyî kuú, mè kɔ́ cégé dé mò cí, nde né mè wulú; wa kɔ nùà baá yuaá, terreb nyî ŋené ye yoòr seèn ma. Mɔ né mân, mè né lom mé vɔ́gɔ́-temé dé gècên, mè punó seér nde aá mé yuaâ mò hèllè lòù, te terreb Kristò kurú nyegé mè kɔɔ́. 10Sâ kènê, mè samé seér nde aá mé yuaâ mò dé samê. Né mene séb, né mene núr, né mene bùnò, né mene dàm gèr feh hihiné, mɔ né felè Kristò, mè samé seér nde né mé njéh dé samê. Lòù sam, kɔ mè baá yuaásé, te mè den ye tarésé.

Nyàmè Pɔ̂l felè bɔ̀ Kɔrênt bɔ̀

11Mè né mene nùà kùlù mân ŋaá dɔɔ́ŋ, bí haá né mè sònò kɔɔ́. Ŋgweéh sòn mò sé lé tueé naâ bí mà. Mè sé né mene njèh mbaâ, bí kɔ́ɔ ye, mè ka bɔ̀ mbɔ̀ŋ tebê dudueèr biì hèllè sam. 12Bɔ̀ seé mé né tueé ye, mè né mbɔ̀ŋ tebê dé gècên lé naá giì ké lètenè biì ŋené, mè lé naâ fém mé cìè hihiné bɔɔ́, mè né sèŋ kwaá, mè sèŋ kwaá lom dé fî. 13Mè lé naâ bí hiín weh kwaá, mè weh kwaá bɔ̀ Yeésò bɔ̀ te lɔɔ́ déì hiín wa? Kɔ bí jue né-re yáb, dé sâ mè lé bí dé biì bíé ná ŋgwêh, ye te bí kì cú. Ŋgweéh sâ mè lé saàb naâ lòù mà, bí kúlú njí-re biì dèh doó, bí té ndè.

14Mè baá cu gò ké yoòr biì kaga; sâ baá dé mbei tagâr. Mɔ mè wa cuù mene ké yoòr biì, mè ka bí dé yâb kì ndé ŋgwéh. Mè gwaán kela né gùm biì, njèh biì sam. Bɔ̀ huaán njèh kɔɔ́ fɔ́n bèh, te koó bɔ̀ tele; bɔ̀ tele fɔɔ́n seér yeé njèh kɔɔ́, bɔ́ koó bɔ̀ huaán. 15Ká beè mò, mɔ mè né mene bɔ̀ njèh mò felè mò sɔm gií, mè sɔm bilí mé yɔ̀ŋ mò mene te gam bí, nde né mè yoòr sagár. Mɔ mè né bí gèh dé hên gwaán, sâ bí temé yoòr mò sɔm waga seér nde né lòù wa?

16Bí kɔ́ɔ ye, mè lé bí yáb bíé ná ŋgwêh ye te bí kì cú. Mé njéh mene, nuaré déì túé ndé ŋgwéh ye mè lé bí njèh beè bele weéh naâ lòù wa? 17Á sâ, mè lé naâ bɔ̀ nuaré déì ké yoòr biì temá njií; cén déì lé naâ bí njèh beè bele weh wa? 18Mè lé ye Tîte a, kúkùr ndé ké yoòr biì, mè sɔm kwaá bú mbeí déì jomo. Sâ bí ye Tîte lé naâ bí njèh beè bele weh wa? Dé sâ ndɔ́g! Njií mé mè lé bɔɔ́ naâ, Tîte bɔɔ́ lom né cí. Te dene beèh toò biì, béh bú né mé temé cên.

19Kɔ ŋgweéh dàb baá teèn mé bí né munó den, ye béh toò biì hên tena den né sòn beèh wa? Sâ mè tueé bí, bɔ̀ mbeí mò, cí sam. Béh tueé né dé beèh toò Càŋ faá *Kristò gwaán nê nɔ. Sâ dɔɔ́ŋ béh ye te bí kwaá yam njií gi temé yoòr seèn. 20Mè né veéh ye, mè sé ndeè wa né ké yoòr biì, mè bí faá mè né gwaán nɔ, kwà ŋgwéh; bí mè faá bí né gwaán nɔ kwà cú wâ? Lòù sam, mè né jɔ́gɔ́ mé huer ké lètenè biì veéh; mè né sà bɔ̂ kèrrè mé séb veéh; mè né júéb bɔ̂ púnò mé ŋgare veéh ndɔ. 21Mè né veéh ye, mè sé ndeè wa né ké lètenè biì, mè gulí kuú mé bí, mè keré die toò Càŋ ndɔ. Sâ mè nde né mé yúé yueé kuú. Né felè bɔ̀ɔ́ mé né lom veên bɔɔ́, bɔ́ temé kwéh sér ŋgwéh doô: bɔ́ né te veên joú yilá, bɔ́ né yàgà bɔɔ́ tobó gɔ, sár né lulí ndeé den, mè veéh né cí.

13

Bèh tagá cerê

113:1 Deut. 17:6; 19:15Mè nde cuù né ké yoòr biì ndeé, sâ baá dé mbei tagâr. Mɔ béh nde né ju dé kàn tená, kɔ bɔ̀ɔ́ mé lé naâ ŋené né doó nùà fà mé tagár, faá mvù Càŋ tueé nê nɔ. 2Mè lé naâ bí njeré déì te gò mò dé jomò tueé. Bɔ̀ɔ́ mé lé bɔɔ́ naâ veên, mè lé naâ bɔ́ tagá, mè taga lɔ bɔ̀ déì ndɔ. Mè né mene ká dàb mân, mè né cu bí tueé ye bí a, mɔ mè ndeè waà baá ké yoòr biì, mè nde né bɔ̀ sâ bɔ̀ gèr feh keéh. 3Bí ye te bí sònò mò ŋene kɔ ŋgòr *Kristò. Bí nde né ŋené ndɔ. Mɔ Kristò baá seé seèn lètenè biì bɔɔ́, à lòù yúá sér bèh, à taré seér yeé dé tarê. 4Né môn, bɔ́ lé naá giì bú te toû faá nùà yuaâ nɔ fagá njií. Càŋ mé ŋgeér sam, à baá cu làŋ. Né mé terreb Càŋ. Béh bɔ̀ɔ́ mé né yoòr seèn nyɔgɔ́ ndeé, béh né gi yuaásé môn ndɔ. Mé njéh mene, lètenè biì béh né làŋ faá bú nɔ. Né mé terreb Càŋ ndɔ.

5Bí mùnò nyégé mé feh biì bagasé! Mɔ bí né te ceér Càŋe ŋgulísé, bí nde né ŋené kɔɔ́. Bí kɔ́ ŋgwéh ye Yeésò Kristò né te temé biì wa? Sâ kɔ bí ka ŋgúlí ŋgwéh lòù, wanɔɔ́ŋ à né gi te temé biì. 6Mè né ndèm kwaá, ye bí nde né ŋené kɔɔ́ ye béh né dé beèh ŋgulísé. 7Béh né Càŋ felè biì dua, ye bú a, gàm bí, te bí veên déì mé be kèmà cú. Béh feh beèh mé njéh cí ŋgwéh ndɔ, béh mé njéh yueé seér né bí. Seé beèh la mene njolò bɔ̀ nùàr ŋéné ŋgwéh, béh dé sâ táŋ ŋgwéh. 8Lòù sam, béh gwaán lom né gècên, béh bú gè jomo sì lɔ́ bèh. 9Mɔ béh né yuaásé, né béh yoòr lòù huɔɔ́m seér, te bí taré seér kɔɔ́, bí den lom ŋagásé. Béh Càŋ dua yeé ménâ. 10Mè né mene ká dàb, mè bí nyagá njií né te mè ndeè waà, sâ bí kweéh seér gi aá, mè bí lòù ndè cú. Mè né kɔɔ́ ye, Càŋ lé naâ mè terreb jege haá, à lé mè haá naâ, ye te gam bí, à túé ŋgwéh ye mè a, ndé bí mé njéh sie ŋaré.

11Sâ bí dèn bá-re, bɔ̀ nùàr mò! Bí lègè lòm tég te bí den ŋagásé, bí né lètenè biì toó kuú. Bí dèn mé sòn cên, bí dèn mé dɔlê ndɔ. Te Càŋ húɔ́m-temê mé haá yeé dɔlê kurú nyegé bí.

12Bí bíé kú lètenè biì mé húɔ́m-temé Kristò lè. Bɔ̀ Yeésò bɔ̀ dɔɔ́ŋ ye bíé kéh bí ndɔ.

13Fùgò Fehtoò beèh Yeésò Kristò mé húɔ́m-temé Càŋ a, ká sìè bí beè. Cúcuí Ŋagâ a, kúrú bílí bí dɔɔ́ŋ.