Gbanseaa Pɔla ŋɔn daa sɔbi n‑ti

TAITUUSI

1

1Gbaŋŋu wa yi la man Pɔla saani na. Man mun nyɛ daabri n‑ti Naawunni, ni tuumu n‑ti ti Dugma Yisa Kirisita Masiiya. Naawunni n daa gaŋŋi ma ka tum ma ni n‑kyaŋŋi nti kpamsi u ninvuggamsa la yɛdda. U daa laa n‑tum ma ni n kyaŋŋi nti kyɛ ka ba baŋŋi yɛlimaŋni zaŋŋi n‑kyaŋŋi Naawunni soori ni. 2Naawunni n daa daŋŋi m‑basi ti nangbambasiri zaŋŋi n‑kyaŋŋi nyɔvuri kan ka baasigu la pɔi ka duniya naayi piili. Ka lala nyɔvuri tama zugu ka ti mari ti yɛdda ni bamsim maa n‑zɛ yummu. 3Ka saha maa deede ŋɔn daa ti paai, u daa kasigi u yɛligu maa n‑tiri niriba. Naawunni ŋɔn nyɛ ti tuligra la n daa zaŋŋi lahabasuŋŋu maa n‑niŋi n nuusi ni, ka m moonni ka: ka lala lahabaari puuni ka u wulisiri u yɛligu yɛla. 4N sɔbri n‑tiri la nyini, Taituusi, dama i nyɛ la m bimaŋni, ti zaa ŋɔn mari yɛdda yinni zugu. Ti Ba Naawunni ni Kirisita Yisa nin niŋi bunsuma zaa n‑niŋi i, ka ti i alaafɛa.

5Dinŋɔ zugu ka n daa kyɛ i, ni i kpalim m‑bɛ Kyiriti tingbaŋŋu ni, ni i dɔlisi tin daa bu naai tunseesi la ka maali n‑zaanni a. N daa laa m‑boori la i yiisi niriba n‑diisi toondaandima tinkam zaa ni, kaman man ŋɔn daa wulisi i seem maa. 6I yi diisi sɔ toondaana, see ka di daama mari la beesisuŋŋu ka ka galiŋŋu. See ka u mari la pɔ’a yinni, ka u biisi n nyɛ seeba ban niŋni yɛdda, ka niriba ku nya taalli ba saani, ni, ba bu gbaari ba mansi suŋŋa, bee, ba bu deaari ba badima maa noori. 7Toondaana ŋɔn su Naawunni yiri dima tuma fukumsi zugu, di niŋi la kamaata ka u mari la beesisuŋŋu ka ka galiŋŋu. Di bu sumni ni u nyuuri bara, bee, u sufu yisigi yoomyooma. Di mun bu laa n‑sumni ni u nyɛ danyuura, bee, zabboora bee, ŋɔn ba’a zaa bɛ la ligri boobu ni. 8See ka u deaari la saamma u yiri ni, ka wuri din veela. Toondaana sumni la u nyɛ yɛm daana ni yɛlimaŋni daana, ni ninvugsɔ ŋɔn bɛ kasi ka mari u maŋŋa suŋŋa. 9Di laa n‑niŋi kamaata ka u mari Naawunni yɛligu din nyɛ yɛlimaŋni maa kirikiri, hoo ban daa wulisi ti seem la. Lala zugu nin kyɛ ka u nin toaai n‑kpamsi u taaba ka wulisi ba yɛm ni alaafɛ sɔya ŋɔn bɛ seem; ka dinŋɔna u nin wulisi ban kyiisiri ti yɛla ba buriginsim ŋɔn nyɛ seelli.

10Dama niriba pam siri bɛ ni ban mari tuppuwumni ka kur tɔ’asiri yɛttɔ’akyɔ’ama ni ba ti yɔmsiri niriba. Seeba ban na kur dɔli la Yɛhudiyadima addiini kaya soori maa bɛ la lala halli. 11Ba yɛttɔ’a ka soori - see ka i kyɛ ka ba sina, dama ba wulisiri la wulisiseelli din da bu sumni ni ba wulisi. Lala wulisigu maa ŋmaari la yiya. Nyoori zugu ka ba niŋni lala maa. 12Kyiriti dima maa muna - halli ba maŋtoori anabisɔ gba daa yɛli ba yɛla, ni#:-

“Kyiriti dima kur nyɛ la ziri dima saha zaa;

Ka nyɛ ninvugbeeri, ka nyɛ gbinnya’adima:

Beem dima ban wuri bundirigu pam yɔri.”

13Yɛlimaŋni n‑kur la. Dinzugu kpaasim ba zugri ni suŋŋa. Dinŋɔ nin kyɛ ka ba yɛdda maali n‑kpaŋŋi suŋŋa. 14I yi niŋi lala, ba ku laa n‑wumni sɔlinseesi Yɛhudiyadima maa ŋɔn sɔlimni n‑tisiri ba maa; bee, ninsaalidima ban za’asi yɛlimaŋni soori la ŋɔn zaali zaaliseesi maa. 15Bunseelli kam zaa nyɛ la kasi n‑ti ninvugseeba ban nyɛ kasi; amaa ban tumni da’ari tuma ka bu niŋni yɛdda la, bunseelli n ka ni n‑nyɛ kasi n‑ti ba. Ba sufu, ni ba sufu ni teesa zaa nyɛ la da’ari. 16Ba yɛliya, ni, ba mi Naawunni, amaa ka ba tuma zaa kyiisiri u ni. Ba tuma zaa nyɛ la din kyisira, ni noori za’asigu. Dinzugu ba ku nyaŋŋi n‑tum tunsuŋŋu zaa.

2

1Amaa nyin mun kur wulisima wulisigu seelli din dɔlisi kan nyɛ yɛlimaŋni. 2Wulisima ninvugkura la, ni, ba bɛ baalimm, ka ba beebu maa nin sum ni gyirima tisibu. Wulisima ba ka ba mari yɛddamaŋni ni wurilimmaŋni, ka kur kpalim n‑zɛ yummu, dama anŋɔ zaa tisiri alaafɛa. 3Wulisima pɔ’akura la gba ka ba beebu mari gyirima; amaa ka pa ni ba leebi ban zuuri niriba nyaaŋŋa, bee, daam ŋɔn su seeba. Kyɛ ka ba wulisiri la din veela. 4Ba yi niŋi lala, ba nin toaai n‑wulisi pɔ’aseeba ban na bu kurigi la ka ba wuri ba siridima ni ba biisi. 5Ni, m‑paasi lala, ni ba mari mangbaari ka bɛ kasi, n‑tumni ba yiya tuma suŋŋa, ka sigsiri ba mansi n‑tiri ba siridima. Dinŋɔ zaa nin kyɛ ka sɔ ku maali Naawunni yɛligu maa ansarisi. 6Di sumni, ni, i kpamsi na’akyimbisi la gba ka ba mari mangbaari. 7Bunseelli kam zaasa puuni i maŋtoori tunveela nin wulisi ba din sum ni ba bɛ seem. I yi wulisiri ba, nyin zaanma deede; ka kyɛ ka i nini m moaai 8ni i yɛttɔ’a zaa bɛ suŋŋa ka sɔ ku toaai n‑galim i. Dinŋɔ nin kyɛ ka ban bu sakki i yɛligu maa di vi, dama ba ku nya yɛttɔ’abeoo ni ba ti zaŋŋi n‑galim ti beebu soori. 9Wulisim daaba la gba ka ba sigsiri ba mansi n‑tiri ba dugmadima bunseelikam zaa ni. Wulisim ba ka ba tumni din nin kyɛ ka ba dugmadima nini tigra, ka bu ŋmeeri ba nangbankpeemni. 10Ka ba di zuuri ba dugmadima neema, amaa ba kyɛ ka ba beebu kasigi n‑wulisi, ni, ba nyɛ la yɛdda dima ka zɛ yummu ni yɛlimaŋni. Dina nin kyɛ ka Naawunni ŋɔn nyɛ ti tuligra maa yɛla wulisigu la ti nya gyirima, ban n niŋni bunseelikam zaa zugu.

11Dama Naawunni n siri wulisi u wurilim paalu ni, ni, u piinisuma zugu ka sɔkam nin toaai n‑nya tuliginsim. 12U wurilim piini wa lahabaari n wulisiri ti, ni, ti za’asima din bu dɔli Naawunni soori, ni din nyɛ duniya wa kɔribeeri, amaa ka kur mari mangbaari, ka zɛ deede, ka laa m‑mari beebu seelli din dɔli la Naawunni soori, saha kanŋɔna. 13Ti niŋma dinŋɔ ka guusiri ti tama paalu yiibu na - Yisa Masiiya ŋɔn ti ya zaŋŋi u gyirima n‑yi paalu ni na nla, ka u nyɛ la ti Naawuntitaari, ni ti Tuligra. 14Ŋɔn Yisa n daa zaŋŋi u nyɔvuri n‑tisi, ni u yɔlisi tirima ni ti ti leebi u toori niriba maa. Ka u laa n‑yiisi ti tumbeeri kam zaa ni, ka nyeesi ti ka ti leebi kasi, ka ti sufu kur nin boori la ti tumni din veela. 15Anŋɔ n nyɛ bunseesi din sumni ni i wulisiri n‑tiri ba. Mari yiiko zaa n‑kpamsiri ba, ka kpaasiri ba zugri ni. Nyin mun di kyɛ ka sɔ gɔsi i yɔri.

3

1Teaama i niriba n‑yɛtti ba, ni, ba kyɛ ka ba sufu bɛ nadima ni, ni ba tinkpamma ni, ka wumni ba noori yɛligu ka tumni tunsuma saha kam zaa. 2Ka i laa n‑yɛli ba, ni, ba di sa’amni ba kpeaa yuuri, bee, m‑boori zaba; amaa ba mari nangbanyinni ni sɔkam zaa ka sigsiri ba mansi niriba zaa saani. 3Tirima mun gba daa zi Naawunni yɛla. Ka ti daa niŋni gyɛrilim, ka daa dɔli ti mammaŋŋa sufu yuubu ni kɔribeeri, ka burigri n‑yi sɔsuŋŋu ni. Ti daa za’asi ŋɔn Naawunni yɛligu ka daa sa’amni ti taaba yuya ka laa n‑zabri ba nyuuri. Ka niriba daa yaai ti, ka ti mun gba daa bu boori ba yɛla. 4Amaa Naawunni ti tuligra ŋɔn daa ti wulisi u sufupeelli maa soori, ni u wurilim, 5ti daa nya tuliginsim. Di daa pa la ti tunsuma zugu, amaa ŋɔn Naawunni daa zɔ ti namboo zugu. U daa zaŋŋi u Sii Kasi maa n‑niŋi ti ni, ka zaŋŋi u kɔsuŋŋu n‑su ti, nti peaai ti tumbeeri m‑basi, ni ti ti maali n‑dɔ’ai n‑nya nyɔvuri paalli. 6Ka Naawunni daa kyɛ ka u Sii Kasi kyɛ ti saani na n‑suŋŋi ti halli, ka daa niŋi lala, Yisa Kirisita ti Tuligra zugu. 7U daa niŋi lala ni u ti deaai ti hoo yɛlimaŋni dima u lala wurilim piini la zugu, ka kyɛ ka ti nin mari tama, ni, ti siri nin di nyɔvuri kan ka tɔriga hoo ti faari tɔrli. 8Yɛligu wa nyɛ la yɛlimaŋni ka i nin toaai n‑niŋi ka yɛdda.

M boori la i wulisiri yɛla wa zaa ni nimbirimoaa. Ka lala zugu nin kyɛ ka ninvugseeba ban pun niŋi Naawunni yɛdda la kur nin teesiri tunsuma tumpu yɛla saha kam. Dama lala nin suŋŋi niriba ka niŋi sɔkam zaa anfaani. 9Amaa di kyɛ ka i ba’a bɛ yɛttɔ’akyɔ’ama nangbankpeemni wa ni, bee, yaadima yuya dɔlisigu ni, bee zaba zaŋŋi n‑kyaŋŋi zaaligu kaari sɔya. Anŋɔ zaa ka gbinni, ka bɛ la yɔri. 10Ninvugsɔ ŋɔn boori wɔligri muna - kur kpamsim u napɔmbuyi pɔi, ka u yi na za’asira, nyin naayi kyɛli u ka di laa m‑puusiri u. 11Lala nira maa nyɛ la bungɔliŋŋu ka kur tumni la tumbeeri: u katti la u mammaŋŋa sariya ka lusi u maŋŋa.

12Tɔ: ka n gbaai la gbaari, ni, n nin kpalim m‑bɛ Nikɔpɔlisi tiŋŋa see ka waari saha ti naai: dizugu n yi ti tum Aritimasi bee Tikyikusi i saani na, nyin kpaŋŋma i maŋŋa ka kyaŋŋi ni i ti paai ma bɛni. 13Kpaŋŋma i maŋŋa n‑suŋŋi Looya Ziinasi ni Apɔloosi ka zaali ba soori, ka di kyɛ ka ba bunseelli ti pɔsigi. 14Kur kyɛ ka ti niriba maa ti bamsi tunsuma nimmoaa tumpu, ni ba ti ku ba dabsa zaa bukaata ka ku kpalim m‑bɛ yɔri.

15Baseeba ban bɛ kpa maa puusiri i ni. Ka nyin mun puusima ti zɔdima ban niŋi yɛdda maa zaa n‑ti ma. Naawunni piinisuma bɛ ya zaa saani.