Kloajya

KLOAJYA

Wargahng Agweed Poale Yihr Yaa Kloajya

Rob Ke Nying Warga

Warga gihn ni anaa agweed Poale ke yihr yaa akuud yiiho giih geen Kloajya e nii piny Aacya. Padh Poal en naa anaa akwany akuud yaa yiiho gihn nu, abea ngo aniid Poale kejea beehdo tiihye udhiile gen ke konyo. Ke nying gihn nu, e yaa tiihj giihe naa aoohre bang gen ge anahg yaa geen Epicoj, e beehda geen duohng gihr Dhaahr Roama e nii piny Aacya.

Ngo anaa alihng Poale kejea nud ke yaa ucahb maa acub rog gen piny ne puohny giih toohd yihr akuud yaa yiiho giih Kloajya. Yaa ucahb giih nu ngo aniing gene kejea nea dhaano daahd Juog ke ngeyo uyoade boadh wahy me ne cohg kea dhiile kwaad ruohdhe mooge maa acag ke wuoro. Yaa ucahb giih nu ge abar maalo ke rob kejea dhiil dhaane kwaad giih mooge ke yugo me neehn thoam kedea kweehr dhaane cam kedea kwaad giih mooge. Poal warga agweede ne cohg ngo piny kejea puohny gihn nu be roohm keehd lum dhe yoohn yiiho maa adiehr. Ngo acohg Poale piny kejea boadh wahy me ne cohg rom ke yoado ke bang Jeacuu, abea kwaad muu nu tahr ke yugo ge be roohm keehd dhe yoohn Jeacuu. Wiih piny acag Juoge kaa dhe yoohn Jeacuu kedea uduoge ngo bange ke dhe yoohn Jeacuu. Nweehd ke Jeacuu en ne kahl med cwihny kedea kuowo upiny. Ngo ateed Poale kejea dhe yoohn wahy gihn ni e ne kahl dhe yoohn beehdo me nyaahn yihr jo yiiho.

Tiicihcuj e naa anaa akahl warga gihn ni yihr yaa Kloajya. Ngo anaa acaahdho kaa Onecimuj e beehda ubaahng gihn anaa ke tiihyo keehd Pihlmon e naa agweed Poale warga moogo yihre.

Kaa Acaan Luube

Lum umodho 1:1-8

Tiihj gihr Jeacuu 1:9-2:19

Kuowo me nyaahn bang Jeacuu 2:20-4:6

Gug luube 4:7-18

^1-21:1 Ngad oohr: Gal 1:1 A Poal ngad oohr gihr Jeacuu Kriihjto naa akwany Juoge ke kar wiihe an maa Timodhy umiiho, wa ne gweed warga gihn yihru wu jo wan naa anweehd keehd Jeacuu. Wu ge tiihyo yihr Ngad Boadh nyoge ke cwihnyu acielo wu ge beed yi geen Kloajya.

Beehn Juog Wuure kedea Jeacuu Kriihjto Ruohdhe cub gene muuny kedea doohr mar gen yihru ke karu cang.

Juog Akway Wane Kedea Umuohj Wane Koohre Ke Nyingu

³1:3 Epi 1:16; 1Th 1:2-3 Juog, Wur Ruohdho Jeacuu Kriihjto, koohre kwaay wane kaa muohjo nea wa ukwahyo ke nyingu. ⁴1:4 Epi 1:15 Koohre muohj wane muohjo bang gihn ngo alihng wane kejea Jeacuu Kriihjto ayiihu ke cwihnyu acielo kedea yaa akwany Juoge ne joe ge nhyaaru nhyaaro. ⁵1:5 1Pii 1:3-4; Epi 1:13 Lum Jeacuu ayiihu kedea yaa akwany Juoge ge anhyaaru bang gihn gaahnu ngo kejea gihn agwiir Juoge ke nyingu paare ngo ucube yihru. Gihn agwiir Juoge yihru e bange alihngu coon ge anaa apuohny adiehj Ciig Beer yihru. ⁶1:6 Tiihy 2:41; Rom 1:13; 1Tim 3:16 Ciig Beer apuohny yihru wa kaa apuohnye yihr nyoge me thoohdh ke bang wiih piny. Ciig Beer e ne meehg nyoge tiihy gihn me beer kedea ke nying nihn nu e nyoge me thoohdh ge udoohng ne yaa ayiih lum Jeacuu. Wu ne room ke yaa nu ayiiho. Ciig Beer tiihy gihn me beer kiinu ke cahng apuohny wun. Kedea muuny Juog ngo angeyu ne cohg. ⁷1:7 Epabraj: 4:12; Pihl 23 Lum rubo ke nying muuny Juog gihn angeyu e naa gihn apuohny Epabraje yihru. Epabraj beehda ngaa maa anhyaar wane kedea ngo utiihyo ke wan tiehd ke nying Ngad Boadh nyoge. Ngo utiihyo yihr Jeacuu ke cwihnye acielo kedea ke nyingu ⁸1:8 1Kor 8:1 kedea anahg e naa ateed ngo yihr wan kejea Wahy Juog e naa ameehg wun nhyaar yaa akwany Juoge ne joe.

⁹1:9-10 Epi 1:17; Pihp 1:9 Ke cahng alihng wane gihn beer ge arobe ke nyingu, e wa ne kwaay kwaj yihr Juog ke nyingu. Wa kwaay kwaj ke nyingu beere giih daahd Juoge utiihyu gen ge ngahyu ngahyo ne cohg. Kaano e wu udoohng ne nyoge me ngahy luube ke nying giih Juog kedea ne nyoge me ameehg Wahy Juoge dead yihdh giih Juog. ¹⁰1:10 Epi 4:1; 2:10; Pihp 1:27 Giih ni ge akway wane ke nyingu, beere wu ubeehdo kiin nyoge wa ka dhiil yaa akwany Juoge beehd kiin nyoge, kedea beere cwihny Juog meehgu ke doohng med ke dhog yiehdhe beehd. Thiow wa ukwahyo ke nyingu beere kwaad gihn me beer e ne tiihyu kedea beere Juog ngahyu ngahyo keraahyo. ¹¹1:11-12 Rom 5:2; Epi 1:18 Wa ukwahyo ke nyingu beer e Juog wu meehge ke yoad tee me wa tee mare ge gihn me kaal wiihe tooro. Kedea beere cwihnyu ungahmo kedea uguumu ke med cwihny, yihdh nihn ni reje. ¹²Wa ukwahyo ke nyingu beere wu bar maalo ke muohj koohr Juog Wuro bang gihn ayuge wun ne nyoge muu unywaag gihn ucube yihr joe Paar Maalo. ¹³1:13-14 Jon 5:18; Luk 22:53; Tiihy 26:18; Epi 1:6, 7, 21; 2:2; 6:12 Juog wo alwahge beere wo be beehdo keehdo yi cing atiihb ukeehg. Gihn nu e wo akaabe ucube won yi cing Waahde ge anhyaare. ¹⁴Beehda ke nying gihn atiihy Waahde e naa abeehn Juoge ulwahge won oogo yi cing atiihb ukeehg kedea uwiie adhemuohme giiho piny.

Jeacuu En Ne Wiihe Ne Maalo

¹⁵1:15 Jon 1:18; 2Kor 4:4; 1Tim 6:16; Judea 1:3 Kriihjto e naa cahd Wahn yihro keehd me bahnge Juog be niido, e ngo romo kaa ngahyo ke yoohn Jeacuu. Kedea en e ne wiihe ne maalo kiin giih acag Juoge cang, ¹⁶1:16 1:13; Jon 1:3, 19; 1Kor 8:6; Judea 1:2 bang gihn Juog e naa ameehg Jeacuu cag giih nyepinye cang. Giih wiih piny kedea giih yi maalo ge niid kedea muu be niid ge acage. Keehd jaag maalo kedea atiihbe e naa acag gen. Giih nu ge ameehge caa yihr Waahde beere ngo wuor gene wuoro kedea umoar gene wiihe. ¹⁷1:17 Jon 1:1; 8:58 Ngo anudo umodho maan e giih nyepinye ge poohd kuu acag, kedea giih nyepiny ge acub Juoge yi cinge ne maa beere ge ucaahdh beer mee. ¹⁸1:18 2:19; 3:15; Epi 1:22-23Wiihe ne maalo: Tiihy 4:2; 26:23; 1Kor 15:20; Any 1:5 E ne wiihe ne maalo rog giih nyepinye cang bang gihn e ne kaahn akuud yaa ayiiho wa gihr ngaa me kiiw yaahy. E ne meehg akuud yaa ayiiho yoad kuowo me ne cohg bang gihn e naa acahr umodho kiin yaa athow ke tee me cub kuowo me nyaahn. Ngo acahr beere e naa ngaa me wiihe ne maalo rog nyepinye cang. ¹⁹1:19 2:9-10; Jon 1:16; Epi 1:23 E naa cahd Juog ne lihg lihgi me niido Juog ree. ²⁰1:20 Rom 3:25-26; Epi 1:9-10, 21; 2:13-16 E naa athow ke nying adhemuohm nyoge ne yab yooh me beehn Juoge uwaare wiihe ke nying yaa yug adhemuohm beere ge do bang Juog.

²¹1:21-22 Rom 5:10; Epi 2:12-13; 5:27 Abea wun keehd maano anahgu nyoge maa atooro bang Juog kedea wu anahg yaa mahn keehde bang gihn wu abeehdo ke dhog yiehdhe me reje, ²²keehd maa atiihyu giih nu, e Juog waahde aoohre udoohnge ne dhaano utaahngo beere ngo uthoo ke nying adhemuohme giihu. Ke dhe yoohn thone noono e ne meehge Juog doohr ke wun. Kaano arumo e rogu toor adhemuohm ge gahl wun ne beehn bange. Wu nyoge me beeye keraahyo yi wong Juog. ²³1:23 2:7; Epi 3:17; 1Tim 3:16; Judea 3:6 Baru maalo ke yiih Ciig Beer beere wu be pahdh yaa adhemuohm kedea rogu keá yugu ne lwag lwagi uwiiu yiih Ciig Beer. Thiow baru maalo ke gaahn gihn anaa arob yihru ge anaa apuohny Ciig Beer yihru. Ciig Beer gihn ni e naa apuohny ke bang wiih piny cang kedea Ciig Beer e naa tiihya a Poal.

Gihn Atiihy Poale Ke Nying Akuud Yaa Ayiiho

²⁴1:24 2Kor 1:5; 11:23-29; Epi 3:13 Me neehn awaahn kan cwihnya med kejea giih raahm ge ayoada, giih raahm me wu ukony gene yi yiiho gihru. Beehde giih raahm naa anaa ayoad Ngad Boadh nyoge ke nyingu ge ne poohd bar maalo riha. Arobe kejea giih raahm ge uyoada ke nying akuud yaa yiiho ge beehda kuohm Ngad Boadh nyoge. ²⁵1:25 Epi 3:1-3 A ke nguda a adoohng ne ngaa me tiihy yihr akuud naa akwany Juoge an ne tiihj keew yaa padh yaa Judea neehn wun. A akwany ne tiihj kedea ne nyoadh lum abeehno ke yoohn bang Juog yihru wu yaa ayiiho. ²⁶1:26-27 2:2; 4:4; Epi 3:6 Lum abeehn ke yoohn bang Juog, beehda gihn me keá naa robo yihr yaa acoon naa abeed wiih piny. Abea awaahn ni lum nu anyoadh Juoge yihr joe. ²⁷1:27 Ruohdh: 3:4; Rom 5:2; Epi 1:18 Ngo arob Juoge yihr yaa padh yaa Judea kejea nyoge cang ge udooje keraahyo kedea ge unahg anweehd keehd Ngad Boadh nyoge beere ge caa Paar Juog ge amiihr.

²⁸1:28 Epi 4:13 Wa urubo ke nying Jeacuu Kriihjto yihr nyoge cang kedea nyoge cang ge toohn wane toohno kedea ge puohny wane kaa dhe yooh me ngahy gene lum Juog me ne cohg. Wa upuohnyo wa gihn nu beere kwaad ngaa unweehd keehd Jeacuu ree yoade yoado nyum Juog e adhemuohm tooro ree. ²⁹1:29 Epi 3:20; Pihp 4:13 Ke nying gihn nu, e a atiihyo keraahyo ke tee gihn ayoada bang Jeacuu Kriihjto.

¹A daahd ungahyu ngo ne cohg kejea a ubuohj ke tiihj ke nyingu kedea ke nying yaa geen Loadiihcya maa ke nying yaaj mooge me poohd kuu aniid an. ²2:2 1:26-27; Epi 5:2 A ubuohj ke tiihj beere wu cang aduunu magu maa kedea uteehngu ke dhe yoohn beehdo e wu nhyaar rogu. A ubuohj ke tiihj beere lum yi Ciig Beer ge anyoadh Juoge ngo ngeyu ngeyo beer mee kejea ngo beehda Ngad Boadh nyoge. ³2:3 1Kor 1:24, 30; Epi 3:19 Ngad Boadh nyoge e ne meehg wun ngey ngo kejea e ne ngahy luube kedea e ne ngahy dead yihdh nyepinye ne cohg. ⁴2:4 2:8; Rom 16:18 Giih ni ge aroba yihru beere ngaa me dwaahng wun tooro keehd maa adoohng gene wa ge rob giih me beeye. ⁵2:5 1Kor 5:3 Keehd me toora buudu e a nud ke wun kedea cwihnya med bang gihn wu ucuung tiehd beere Ngad Boadh nyoge yiihu yiiho ke cwihnyu cang.

Beehdu E Wu Anweehd Keehd Jeacuu

⁶Me neehn maano ayiihu Jeacuu Kriihjto ne ruohdhu, kea noono kaahnu rogu wa mar nyoge maa anweehd keehde. ⁷2:7 1:23 Baru maalo ke yiiho kedea ke tiihj giih apuohny yihru umodho ke nying Jeacuu. Baru maalo ujwagu yi yiiho gihru beere cwihnyu be diiw ke nying giih apuohny yihru cang kedea baru maalo ke muohj koohr Juog.

⁸2:8 1Tim 6:20 Cubu nyingu piny beer mee utoor ngaa me yug wun ne yaa batiene ke dhe yoohn puohny giih toohd ke nying Juog. Giih puohny ngaan nu ge giih toohd me en e naa apar gen, noono e gihr nying gen tooro. Gihr nying gen tooro bang gihn ge rubo kaa nying giih wiih upiny kan me be room ke giih adiehr ge apuohny ke nying Ngad Boadh nyoge.

⁹2:9-10 1:19; 2:15, 20; Epi 1:21 Magu wudh luube giih anaa apuohny yihru ke nying Ngad Boadh nyoge bang gihn Ngad Boadh nyoge ge abeehdo wiih piny e dhaano utaahngo ngo beehda Juog ne cohg, ¹⁰kedea dhiilu giih nu ke maa bang gihn wu anweehd keehd Ngad Boadh nyoge. Kaano e dooj gihr Juog yoadu yoado. Ngad Boadh nyoge en ne ruohdhe wiihe ne maalo rog ruohdh acag Juoge cang. ¹¹2:11 Epi 2:11 Me neehn kaa anweehdu keehde, e wu uroomo wa nyoge maa athoam ke dhe yoohn mar Ngad Boadh nyoge. Padh thoam mar dhaano utaahngo e ne roba, abea a rob ngo kejea ngaa anweehd keehd Ngad Boadh nyoge aduune be meehge yuohd ne tiihy giih me reje. ¹²2:12 3:1; Rom 6:3-4; Epi 1:19-20; 2:6 Naa anaa amuoj wudhu ke piih luogwahy e wu anaa adoohng wa wu athow ukoany wun tiehd keehd Ngad Boadh nyoge. Kedea naa amuoj wudhu ke piih luogwahy e wu adoohng thiow wa wu acahr tiehd keehd Ngad Boadh nyoge. Wu acahr keehde bang naa ayiihu ngo kejea Ngad Boadh nyoge ameehg Juog Aciehge cahro kiin yaa athow.

¹³2:13 Epi 2:1, 5 Wu anahg nyoge maa athow ke nying adhemuohme giihu. Kedea giih reje ge na tiihyu ge kuu anaa angolu oogo wa gihr ngaa maa athoam. Ngaa maa athoam wa mar yaa Judea ge thoam ne nyoadh ngo kejea ge tiihy kaa loohng Juog. Abea naa abeehn Juog uwiie adhemuohme giihu piny e wu ameehge doohng ne nyoge me kuow keehdo me nywaag ka beehd Ngad Boadh nyoge kii ngo. ¹⁴2:14 Epi 2:15-16; 1Pii 2:24 Kedea uwuunye giih reje naa atiihyo oogo ge anaa adhahlo loohnge giihe. Noono udoohnge wa ge angaabe maalo wiih yaadh gihn agure wiihe beere gihn me rob ke nying gen tooro bang gihn Ngad Boadh nyoge wudho awaare ke gihn apahdh wiihe. ¹⁵2:15 2:9-10 Ke dhe yoohn nu e naa abeehn Juoge utaaje atiihb ukeehg maa jo atiihb ukeehg utoor adhemuohme me yoad gene me meehg gen luom wun. Maa abeehn Juoge thiow unyoadhe kaa ayaahr Ngad Boadh nyoge wudh gen ngahy yaadh maa ariihw kaa angaabe adhemuohme yea.

¹⁶2:16 Rom 14:1-6 Wa maano toor adhemuohme e rogu keá meehgu cayo yihr yaa Judea ke nying gihn camu wale gihn maadhu wale ke nying yaaye giih gen wale giih yug gene yi paahr dwaahy wale ke nying cahng Cabadh. ¹⁷2:17 Judea 8:5 Rogu keá meehgu cayo bang gihn giih nu ge anahg loohnge me tiihyo ke gen uwahdhe cahng beehn Ngad Boadh nyoge. Naa abeehne e tiihj ke gen ngo acuungo. Ge anahg giih maa arom rih Ngad Boadh nyoge e beehda liil ke ngude. ¹⁸2:18 Epi 1:21 Ngaa cay wun lume keá cubu yi wudhu bang gihn bahnge Juog be wuoru ke dhe yoohn akobe kejea dhiilu Juog ke wuoro kii ngo. Ngaa me koohbo kejea rogu be yugu ne kwad kwad kedea wuohdjuog ge be wuoru e giihe noono robe ge keá yiihu, bang gihn ngo rubo kaa nying giih maa alahge. Wii ngo unhyaame ke nying gihn me gihr nyinge tooro. Bang gihn kwaad ngaa me wa gihn nu par giih me reje, ¹⁹2:19 1:18; Epi 4:16 kedea ree apoje oogo bang Jeacuu ke dhe yoohn puohny giih maa toohd ke nying Jeacuu. Jeacuu ngaa nahg akuud yaa yiihoe yi cinge kedea e ne meehg akuud doohng ne nyoge maa abar maalo yi lum Juog ne cohg.

²⁰2:20 2:9-10; Gal 4:3-5, 9 Wu adoohng ne nyoge me be tiihyo ke loohnge giih rubo ke nying giih nu wa ngaa maa athow e yihre toor loohnge me tiihye ke gen, bang gihn wu anweehd keehd Ngad Boadh nyoge ge athow. Naa athowe ke nyingu e wu ayuge ne nyoge me be tiihyo ke loohng rubo ke nying giih daahd kuohm dhaane. Nea maano e wu keá tiihy ke loohnge giih nu, ²¹2:21-22 Mat 15:9; 1Tim 4:3; Judea 13:9 me neehn mahn caame mooge kejea ge keá cam wale keehd gweel e ge keá gweel ke cing. ²²Kwaad loohng nu ge loohng dhaan utaahngo ge rubo ke nying cam. Cam gihn me nea ngo acam, e ngo athum. ²³Adiehr muon, loohng nu ge adoohng wa ge beeye bang kwaad loohnge me wa giih nu ge daahd ngaa maa acub cwihnye ne wuohdo ne cohg. Thiow, ne tiihj ke gen, dhaano ree cube ke ne guum giih me teeg kedea ree yuge yugo ne ngaa me ne yahng. Abea nud loohng nu, dhaano be meehg gene mag cwihnye ubahnge be pahdh yihdh giih adhemuohm ge pare wale ge daahde ke cwihnye. Beehda nhyaam e ne cub loohng nu yihre.

Loohng Juog Ke Nying Beehdo Me Beer

¹3:1 2:12; Epi 1:20 Me neehn kaan adoohngu ne nyoge me kuow keehdo me nywaag ka beehd Ngad Boadh nyoge kii ngo, kea noono logu cwihnyu rog giih yi Paar Juog kaa apiih Ngad Boadh nyoge ukwiihy Juog yea. ²3:2 Mat 6:33 Logu cwihnyu rog giih Paar Juog abea cwihnyu keá logu rog giih adhemuohm ge tiihy yaa wiih pinye. ³3:3 Rom 6:4; 2Kor 5:14 Bang gihn giih na tiihyu coon ge awiiu piny wa mar ngaa maa athow naa athow Jeacuu ke nyingu. Logu cwihnyu rog giih Paar Juog bang gihn wu adoohng naa anweehd keehd Ngad Boadh nyoge nyum Juog. Kedea kaa adoohngu naa anweehd keehd Juog kii ngo, be rom ke ngeyo cang awaahn ni. ⁴3:4 Gal 2:20; Pihp 1:21Ruohdh: 1:27; Pihp 3:21; 1Kor 15:43; 1Jon 3:2 Cahng uduu Ngad Boadh nyoge ge anweehd ke wun, e wiihe amoar ne ruohdh e wu unaa yi ruohdhe.

⁵3:5-8 Gal 5:19-213:5 Rom 6:6, 11; Gal 5:24; Epi 4:19; 5:3 Noono e giih adhemuohm ge keá tiihyu. Yugu rogu wa nyoge maa athow ge be tiihy giih adhemuohm. Kwaad giih wiih piny kan ge keá tiihyu: me neehn kaab rog naa arwaadh, yug giih adhemuohm, meehg cwihny yuohd rog giih bal, nhyaar giih cwaahne, diihd cwihny ge meehg dhaano wuor yiehdhe. ⁶3:6 Epi 5:6 Giih nu ge ne meehg Juog kihm wun ke gihn me raaj. ⁷3:7 Rom 1:18; Epi 5:8 Giih nu reje ge na tiihyu tiihyo coon. ⁸3:8 Epi 4:29; 5:4 Abea awaahn e ne dhiilu giih ni ke wiio: rahny cwihny, ngaa keá yug giih liny, ngaa keá yaahr kuohm dhaano, ngaa keá yahdo e ngaa keá rubo ke giih cwaahne. ⁹3:9 Epi 4:22, 25 Kedea ngaa keá tahr toohd rih wad gen. Giih ni ge na tiihyu tiihyo coon bang gihn e naa dhe yoohn na beehdu kii ngo. Abea awaahn ni ge awiiu, ¹⁰3:10 Epi 4:24 bang gihn wu beehdo kaa dhe yoohn beehdo me nyaahn. Dhe yoohn beehdo me kwaay gihn maa adiehr ke nyoadh yihru kedea e naa dhe yoohn meehg wun yug rogu wa Ngad Boadh nyoge ngaa acub kwaad beehd nu yihru. ¹¹3:11 2:11; Gal 3:28; 1Kor 12:13 Beehdo me rog be poj bang gihn nyoge ge uroomo cang, Ugriihg wale Ujudea. Ngaa maa athoam wale me kuu athoam. Ngaa maa aley wale ngaa maa wad. Ngaa maa ubaahng wale ngaa me padh ubaahng. Abea gihn wiihe ne maalo rog giih nu cang, beehda Ngad Boadh nyoge ge anweehd ke yaa ayiih lume.

^12-133:12-15 Epi 4:2-43:13 Epi 4:32 Me neehn kaa akwany Juoge wun, kedea ukoye wun oogo ne joe maa nhyaare, kea noono yugu giih ni ke nying nyoge mooge. Me neehn kony dhaano nea gihn me raaj pahdh wiihe, beero ke nyoge, beehdo ne ngaa me ngej ke nyoge, beehdo ke guum e dhaahr tooro kedea e cwihny dhaano be rahny kedea e dhaano be nhyaam. Kedea beehdo ke wii lubo piny nea dhaano kiinu gihn me raaj atiihye rih ngaa moogo. Wiie lubo piny wa kaa awii ruohdhe lubo piny yihru ¹⁴3:14 Epi 5:2 Abea gihn wiihe ne maalo rog giih nu cang beehda unhyaaru rogu. Bang gihn nea rogu anhyaaru e wu udoohng ne nyoge maa anweehd ke rogu ne cohg kaano e wu ubeehd beer ke rogu.

¹⁵3:15 1:18, 20; 2Kor 13:11; Epi 1:23; 4:4 Me neehn kaa abeehn Ngad Boadh nyoge umeehge wun yoad laahw wihj kea baru maalo ke beehdo wa maano. Anahg Juog e naa akwany wun ne beehdo naa acielo e wudhu laahw keehd yaa beed yaa akuud gihru. Kedea muohju koohr Juog ke nying giih atiihye yihru. ¹⁶3:16-17 Epi 5:19-20; Judea 13:15 Baru maalo ke ngahy yi Ciig Beer ge rubo ke nying Ngad Boadh nyoge. Ngeyu yea beer mee ke dhe yoohn baru maalo ke puohny ngo, kedea ke dhe yoohn toohn rogu maa ke dhe yoohn wahr me poong Juog ne muohj koohre. ¹⁷Kwaad gihn robu kedea gihn tiihyu, robu ngo kedea tiihyu ngo ke dhe yoohn Ruohdho Jeacuu Kriihjto maano e wu muohj koohr Juog Wuur ke nying gihn atiihy Ngad Boadh nyoge yihru.

Loohng Yihr Yaa Miehr

¹⁸3:18–4:1 Epi 5:21–6:9 Maahn tiihyu ke gihn rob cuowu. Gihn rob gene e ne dhiilu ke tiihyo ke dhe yooh me ne cohg bang gihn wu adoohng naa anweehd keehd Ruohdh Jeacuu Kriihjto.

¹⁹Cuow nhyaaru maahnu kedea ge keá kaahnu ke cing nyooro.

²⁰Nyethen tiihyu giih rob weehgu kedea meehgu bang gihn, gihn nu e ne nhyaar Juoge.

²¹Weehg nyethen cingu keá bar maalo rog nyethen kedea ge keá cayu keraahyo nea ge puohnyu puohnyo beere cwihny gen be ngol.

²²Baahng yiihu gihn rob yaa nahgu baahng giih gen kedea tiihyu gihn ngo. Beehdu e wu tiihy gihn me beer yihr gen ke nying nihn. Giih me beeye keá tiihyu yi nud gen cog wa mar yaa daahd umihn cwihnye rog gen. Abea tiihyu yihr gen ke cwihnyu acielo cog. Tiihyu ke cwihny acielo bang gihn Ruohdh Jeacuu Kriihjto lume wuoru wuoro. ²³Kwaad tiihy tiihyu, tiihyu ngo ke cwihnyu acielo cog. Tiihyu ke cwihnyu acielo cog neehn nyoge me tiihy yihr Jeacuu Ruohdh. Wu keá tiihyo ke tiihy ngaa me tiihy cog ke yihr dhaano utaahngo. ²⁴3:24 Epi 6:8 Beehda Jeacuu Kriihjto Ruohdh e ne tiihyu yihre. Nea maano kea tiihyu beer mee ke cwihny acielo bang gihn ngo ngahyu kejea koog gihru yoadu ke bange. ²⁵3:25 Jeam 2:1 Kwaad ngaa ayug awuohj e ukihm Juoge ke nying awuohj gihn atiihye. Nyoge ge ukihme cang e kiin gen be poje.

¹Wu yaa yihru ne baahng kaahnu baahng giihu ke dhe yooh me beer me ne cohg. Wudhu keá wul rih ruohdhu e ne Maalo ge maany ka kaahnu baahng kii ngo.

Loohng Juog Yihr Yaa Akuud

²4:2-4 Rom 15:30; Epi 6:18-194:2 Pihp 4:6; 1Th 5:17 Cubu cwihnyu yi kway Juog kedea cubu wudhu rih gihn kwahyu ke nyinge maa muohju koohr Juog. ³4:3 Rom 15:30 Kwahyu thiow ke nying wan beere Juog dhog yiehdhe cube cubo yihr wan ne puohny lum Juog ge anyoadh Juoge awaahn ni ke nying Ngad Boadh nyoge kedea lum nu e naa amag an ke nyinge. ⁴4:4 1:26 Kwayu Juog beere Juog dhe yooh cube cubo upuohnya Ciig Beer ke nying Jeacuu nyum nyoge ke dhe yooh me ne wag wag bang gihn e naa tiihya. ⁵4:5 Epi 5:16 Nea dhe yooh acub Juoge kea puohnyu Ciig Beer ge rubo ke nying Jeacuu yihr yaa kuu ayiiho ke dhe yooh me pahdh yi cwihny gen. Baru maalo ke puohny Ciig Beer wa maano bang gihn Jeacuu uduu ne kihm nyoge awaahn ni. ⁶4:6 Epi 4:29; 1Pii 3:15 Rubu yihr yaa nu ke dhe yooh me beer me meehg gen yiih lum Jeacuu Kriihjto. Kaano e kare nud yihru me romu wudh luub gen ke beehro.

Maahdh Yihr Yaa Akuud

⁷4:7 Tiicihcuj: Epi 6:21-22 Tiicihcuj e man oohra ke warga bangu. Onecimuj ucaahdho keehde tiehd. Kwaad giih ayug rog gen riha kan ge urob Tiicihcuje yihru. Tiicihcuj beehd umiiha maa anhyaara keraahyo. Beehda ngaa me a akonye ke cwihnye acielo kedea utiihyo keehd an tiehd yi tiihy Ruohdh. ⁸Tiicihcuj aoohra bangu beere caa ne rob ka beehd wane kii ngo kedea beere cwihnyu meehge ke ngahmo. ⁹4:9 Onecimuj: Pihl 10-12 Ngo aoohr tiehd keehd Onecimuj. Onecimuj beehda ngad geenu kedea ngo beehda ngaa maa anhyaara wa umiiha. Ngo utiihy thiow ke cwihnye acielo yi tiihy Ruohdh Jeacuu. Giih atiihy rog gen kan ge urob gene yihru.

¹⁰4:10 Arijtarkuj: Tiihy 19:29; 27:2; Pihl 24Maarko: Tiihy 12:12 Arijtarkuj ge ni yi thijin keehd an tiehd wu amaahdhe. Maarko uwur Barnaba wu amaahdhe thiow. (Me neehn kaa aruba yihru ke nyinge kejea ngo uoohra bangu e kea ne loru ngo beer mee nea wahnh bangu). ¹¹Jocwa ge cuohn ne Jujtuj wu amaahdhe thiow. Jo ni adahg ge naa yaa Judea maa ayiih Jeacuu me tiihy keehd an. Ge ne meehg nyoge yiiho udoohng gene ne yaa Dhaahr Juog. Yaa ni adahg cwihnya aciihm gene ne cohg. ¹²4:12 Epabraj: 1:7; Pihl 23 Wu amaahdh Epabraje ge ngad geenu kedea ngad tiihy gihr Jeacuu Kriihjto. Epabraj buohj kaa kwaj ke nyingu ke cwihnye acielo beere yiiho gihru udoongo naa amagu ngo ke cwihny acielo kedea beere cwihnyu be diiw rog giih daahd Juoge. ¹³Epabraj ukwahyo ke nyingu bang ngo utiihyo keraahyo ke nyingu kedea ke nying yaa geen Loadiihcya maa thiow ke nying yaa geen Yirapoalij. A ke nguda ngo roba robo yihru kejea ngo utiihyo ke nyingu. ¹⁴4:14 Luka: 2Tim 4:11; Pihl 24Demaj: 2Tim 4:10 Luka ge beehda Diktoar maa anhyaara maa Demaj wu amaahdh gene. ¹⁵4:15 Loadiihcia: Any 3:14 Maahdhu yaa akuud giih beed Loadiihcya kedea maahdhu Niimpa maa yaa akuud giih amahd paare.

¹⁶Wargahng ni kwaanu ngo yihr yaa akuud cang, batiene nea ngo akwaan yihr gen, e kea doge ke kwaano yihr yaa akuud gihr Loadiihcya. Thiow nea yaa akuud gihr Loadiihcya wargahng aoohra yihr gen aoohr gene yihru e kea kwaanu ngo yihr yaa akuud cang.

¹⁷4:17 Arkiihpo: Pihl 2 Robu ngo yihr Arkiihpo kejea me neehn kaano adoohnge ne ngaa maa anweehd keehd Ruohdh Kriihjto kea dhiile tiihy acube yea ke thumo.

¹⁸Awaahn ni a ne gweehdo ke cinga beere ngahyu kejea an naa agweehdo yihru. Beehn Juoge cube muunye yihru. Wudhu keá wul ne kwaj ke nyinga me neehn kaa amag an yi thijin. Beehn Juog cube muuny gihre kedea beehdo ke yoohm rog yihru.