NA FAARONGOLAA DIANA NA A JOHN E KEDEA

A Christ e hau ana wane.

1

1Ita ua na mai i nao ana na haungailana na molaagali, si Baea e too naa, ma nia ka too na mai fai nia a God. Ma na Baea naa, nia naa a God. 2Ana hafalilana, na Baea naa e too na mai fai nia a God. 3Ma ani nia na a God e haungainia na doo gi sui. Ma e langi tee si doo ana doo naa gi sui a God e haungainia ka langi ani nia. 4Mouria e ita mai faasia na Baea naa. Ma na mouria naa na e iilingia na kwesu fuana tooa gi. 5Ma na kwesu naa e tala i laona na rorodoa, ma na rorodoa ka langi si faamaea.

6A God e falea mai tee wane, na hatana a John Siuabu, 7ka lea mai uria na faarongolana na tooa gi ana na kwesu naa. Nia e lea mai ka faarongo gera ana, hai so na tooa gi sui daka rongoa ma daka manata mamana. 8Ma a John i talana langi lau na kwesu, nia e lea mai hai ka faarongo ana na kwesu nae. 9Sui, na kwesu mamana nae kafi lea mai i laona molaagali ma ka talafia na tooa gi sui.

10Ma si Baea naa e too naa i laona molaagali. A God e haungainia na molaagali naa ani nia, ma boroi ana, na tooa gi gera ka langi si aada haitamana go. 11Nia e dao mai i fera nia, sui na tooa nia gi langi dasi gonitai nia go. 12Haia, teni tooa gi daka gonitai nia ma daka manata mamana ani nia, ma nia ka falea na mamanaa fuada uria haulaa ana na wela nia a God gi. 13Gera dasi hau ana wela nia gi a God ana futalaa ana ta maa naa i laona molaagali, sulia a God ana i talana naa nia na Maa gera.

14Si Baea e hau ana iimola, ma ka too siaga. Nia e rakediana asianaa fuana tooa gi, ma na baelana ka mamana teefou. Gami rikia naa na initooa nia na e too ana sulia nia na wela muutaia a God na Maa.

15A John Siuabu e faarongo ana suli nia, si kada baa e bae baita ka urii, <<Nia naa na wane baa ku bae sulia baa ku bae urii, <Na wane na e lea mai i burigu, nia e baita ka tasa liufi nau, sulia i nia e too ua na mai i nao, suifetei kufi futa.>>>

16Ma sulia na dianalana baita, i nia ka falea na doo diana gi fuaga sui sulia dani. 17A God e falea laugo na kwaieresia nia gi fuaga ana a Moses. Sui ka falea mai na dianalaa ma na mamanalaa ana a Jesus Christ. 18E langi ta wane kasi rikia a God. Tee taifilia go na Wela nia a God, na e bobola fai nia a God na Maa ma ka too fai nia, nia naa nia ka faatainia a God fuaga.

Na faarongolaa a John Siuabu.

19Na wane baita gi ana tooa Jiu gi i Jerusalem, gera ka oodua na fataabu gi ma na wane kwaiꞌadomi gera fataabu gi eeri daka ledia a John urii, <<Ni oe ni tei?>>

20Ma a John e oolisida folaa ka urii, <<I nau langi lau na Christ, na wane baa a God e filia uria aaofialaa.>>

21Sui gera ka ledia lau urii, <<Haia, ma ni oe ni tei mone ana naa? Oe a Elaeja?>>

Ma i nia e oolisida lau ka urii, <<I nau e langi.>>

Ma gera ledia lau daka urii, <<Haia, ni oe na profet, na gami maasia?>>

Ma a John e oolisida ka urii, <<E langi.>>

22Ma gera ka ledi isi lau ani nia daka urii, <<Haia, urinae ni oe ni tei ana naa? O haea mai tesi doo fuamelu eeri melu ka faarongoa ana na wane gi na da oodu gemelu mai. Tesi taa na oko haea mai suli oe i talamu?>>

23Ma a John ka oolisida ana baelaa baa gi a profet Aesea e kedea ka urii, <<I nau na wane baa e rii i laona na aanogwou ka urii, <A Lord e dao na mai! Muka olosia na tala fuana.>>>

24Ma na wane naa gi faasia na Farisi gi, gera ledi nia lau daka urii, 25<<Ma uria taa na oko siuabua na tooa, lea so ni oe e langi lau na Christ, langi a Elaeja, ma langi na profet baa?>>

26Ma a John e oolisida ka urii, <<I nau ku siuabu go agu ana na kafo. Haia, ma tee wane na molu lalafusia e take go ana i matanga molu. 27I nia naa na wane na e lea mai i burigu, sui taa kusi faorana uria na lukelana na tae silipa nia gi.>>

28Ma si doo naa gi sui e fuli i Betani na fera i bali taelana hato ana kafo i Jodan, si gula baa a John e siuabu ana.

Gale sipsip nia a God.

29Ana fe dani i buri, a John e rikia a Jesus e lea mai siana, ma ka haea fuana tooa gi, <<Muka rikia, i nia naa na wane na e iilingia na gale sipsip ni kwaisuusilaa nia a God, na e lafua na aade taꞌalaa gera tooa gi i laona na molaagali. 30I nia naa na wane baa nau ku bae sulia ana si kada baa ku bae urii, <Tee wane tara ka lea mai i burigu. I nia e baita ka tasa liufi nau, sulia i nia e too ua na mai i nao suifetei nau kufi futa.> 31I nao mai, nau langi kusi aada haitamana ni tei naa, ma boroi ana nau ku lea mai ma kuka siuabu ana na kafo eeri na tooa i Israel daka haitamana.>>

32Ma a John ka bae lau urii, <<I nau ku rikia na Aanoedoo Aabu e sifo mai i langi iilingia fe bola, ma ka oo i fafona. 33I nao mai, nau langi kusi aada haitamana ua. Sui a God na e fale nau mai hai kuka siuabu ana na kafo, nia ka bae urii fuagu, <Ni oe tara oko rikia na Aanoedoo Aabu ka sifo mai ma ka oo i fafona tee wane. I nia naa na wane nae tara ka siuabu ana na Aanoedoo Aabu.>>> 34Ma a John ka bae lau urii, <<I nau ku rikia naa, ma kuka haea fuagamu, i nia naa na Wela nia a God.>>

Na fafurongo totongenao nia gi.

35Ma ana tee fe dani lau i buri, a John e take laugo i seenae fai nia na roo wane ana fafurongo nia gi. 36Ma a Jesus e liu ana. Si kada a John e rikia, nia ka bae urii, <<Nia naa na Gale Sipsip nia a God.>>

37Ma na roo wane fafurongo nia gi da rongoa si doo nae, ma daaro ka lea na adaaro sulia a Jesus. 38Ma a Jesus e aabulo, ma ka riki daaro daaro lea suli nia, ma nia ka ledi daaro ka urii, <<Na taa naa moro nani uria?>>

Ma daaro oolisia daaro ka urii, <<Rabae ae, oe o too i fai?>> (Na malutana Rabae <<na wane faatolomai>>.)

39Ma i nia e oolisia ka urii, <<Moro lea mai, eeri moro ka rikia.>> Ma daaro ka lea fai nia, ma daaro ka rikia si gula na e too ana. Ma daaro ka too fai nia sulia fe hato nae. Ma si kade hato nae e bobola na fai nia i haulafia.

40Ma tee wane adaaro na a Andrew, na aua nia a Simon Peter. 41Ma a Andrew kafi lea ma ka daotoona a Simon na haasina, ma ka faarongo nia ka urii, <<I gemere mere daotoona na Mesaea.>> Na malutana si baea naa na <<Christ>>, na wane baa a God e filia uria aaofialaa. 42Sui i nia ka talaia a Simon siana a Jesus.

Ma a Jesus ka bubungia, ma ka bae urii, <<I oe a Simon, na wela nia a John. I nau ku alangi oe ana a Keifas.>> (Na hata nae e bobola laugo ana fai nia a Peter, ma na malutana <<na fou>>.)

Jesus e soea roo wane uria lealaa sulia.

43Sui ana ruana fe dani, Jesus ka manata uria lealaa uria lolofaa Galili, ma nia ka daotoona a Filip, ma ka bae urii fuana, <<O lea mai fai nau.>> 44Filip nia na wane faasia Betsaeda maefera Andrew fai nia Peter. 45Haia, a Filip e daotoona Nataniel, ma ka faarongo nia ka urii, <<Gemelu daotoona wane baa a Moses e kede sulia laona kwaieresia gi ma na profet gi laugo baa gera kede sulia. Nia a Jesus na wela a Josef faasia i Nasaret.>>

46Ma a Nataniel ka bae urii, <<Oe o manata tesi doo diana ka lea mai faasia i Nasaret?>>

Ma Filip e oolisia ka bae urii fuana, <<Lea mai oko tala rikia amu.>>

47Si kada Jesus e rikia Nataniel e lea mai siana, nia ka bae sulia ka urii, <<Na wane naa nia bobola asianaa na fuana gera ka alangi nia ana wane Jiu mamana, sulia e langi ta sugelaa ani nia!>>

48Nataniel e oolisia ka urii, <<Oe o haitamagu utaa?>>

Ma a Jesus e oolisia ka bae urii fuana, <<Nau ku riki oe i aena ai figi suifetei a Filip kafi soe oe.>>

49Ma si kada Nataniel e rongoa si doo naa, nia ka bae urii, <<Faatolomai ae, ni oe naa na Wela a God! Oe na aaofia gami tooa Jiu!>>

50Jesus ka urii fuana, <<Oe ofi manata mamana go nae sulia baa nau ku haea nau ku riki oe i aena ai figi? Haia, nau ku haea fuamu, tara oe oko fi rikia si doo baita gi liufia si doo naa.>> 51Sui Jesus ka bae lau fuada urii, <<Doo mamana nau haea fuagamu, tara muka rikia i langi ka ifi ma tara muka rikia laugo na ensel a God gi da raa aala fui langi ma gera ka sifo mai fafogu, i nau na Wela nia Iimola gi.>>

Na baraa i Kena.

2

1Buira roo maedani sui, tee baraa ka liu ana tee maefera na hatana Kena i laona lolofaa i Galili. Ma ni tee nia a Jesus e too laugo i seenae ana si kada naa. 2Ma gera ka soea laugo mai a Jesus fai nia na oote fafurongo nia gi uria na baraa nae. 3Ma si kada tooa da gwou ma na waen gera ka sui, ni tee nia a Jesus ka bae urii fuana, <<Gera langi dasi too na ana ta waen.>>

4Ma a Jesus e oolisia ka urii, <<Tee ae, langi osi oodu nau uria aadelana tesi doo. Sulia si kada nau e langi ua.>>

5Ma ni tee nia a Jesus ka bae urii fuana na wane ni rao gi, <<Molu iili sulia tesi doo na nia e haea fuamolu.>>

6Ma na oono botele baita gi ni ngali kafolaa da haungainia ana fou e too i seenae, uria na sau abalaa fuana na tooa gi sulia na malutaa gera Jiu. 7Ma a Jesus ka bae urii fuana na wane ni rao gi, <<Molu oongia na botele gi ana na kafo.>> Ma gera ka oongida lea ka fungu. 8Sui nia ka bae urii fuada, <<Molu taofia si kafo, ma molu ka falea fuana na wane baita ana na fangaa.>>

Ma gera ka falea fuana, 9ma i nia ka gwoutoona na kafo nae, na ka hau na ana na waen. Ma nia ka langi si haitamana na waen naa e lea mai faasia i fai. Haia, na wane ni rao gi na da taofia mai na kafo nae na da haitamana sui. Sui na wane baita na ka soea mai na fungao nae. 10Ma ka bae urii fuana, <<Na tooa gi sui da falea na waen diana i nao, ma i buira na tooa gi da gwou baita sui, dafi falea na waen aai na kasi diana asia go. Haia, oe o taingainia amu na waen diana asianaa lea ka dao na ana si kada naa!>>

11Nia naa na eetana si doo kwaibalatana a Jesus. Nia e iilia i Galili, i laona na fera i Kena. Seenae nia ka faatainia na initooa nia, ma na oote fafurongo nia gi daka manata mamana ana.

12Ma i buri, a Jesus fai nia ni tee nia ma na haasina gi ma na oote fafurongo nia gi, daka lea uria na fera i Kapaneam. Ma gera too i seenae sulia aange fe dani.

Jesus e lea fui Beu Aabu nia a God.

13Haia, ma garangia naa na Fangaa ana Lofoagaua gera na tooa i Jiu gi, ma a Jesus ka lea uria na fera baita i Jerusalem. 14Ma i laona labata nae ana Beu Aabu nia a God, nia ka rikia na wane gi da faafoli ana na bulumakau gi ma na sipsip gi ma na bola gi uria kwaisuusilaa. Ma nia ka rikia laugo na wane gi gera tatalalaa ana na malefo da gwouru ada i ninimana na tafe gera gi. 15Ma nia ka haungainia doo ni kwaelaa ana kwale oko gi, ma ka taria na bulumakau gi ma na sipsip gi ma na doo gi sui faasia laona labata ana Beu Aabu. Ma ka faaꞌasiaa na tafe gera na wane gi ni tatalalaa ana na malefo ma ka tagalangainia na malefo gera gi. 16Ma nia ka kwae taria na wane gi na da faafoli ana na bola gi ka urii, <<Molu ngalia na doo nae gi i maa! Langi molu si haungainia na Beu a Maa nau ana uusia!>>

17Ma na oote fafurongo nia gi daka manatatoona na Kekedelaa Aabu baa e bae urii, <<God ae, na rakedianaa nau fuana na Beu oe e iilingia na eere e ago i laona mangogu.>>

18Sui na wane baita gera Jiu gi da ledia a Jesus daka urii, <<Tesi doo kwaibalatana taa na tara o iilia eeri ka faamamana ni oe o too ana mamanaa uria iililaa na doo naa?>>

19Ma a Jesus e oolisida ka urii, <<Lea so muka oogosia na Beu Aabu naa, tara i nau kuka faatakea lau i laona oolu fe dani.>>

20Ma gera ledi nia lau daka urii, <<I oe oko faatakea lau i laona oolu fe dani? E ngalia fai aakwala ma oono fe ngali na da tolea ana na Beu Aabu naa a God!>>

21Haia, ma na Beu Aabu na a Jesus e bae sulia naa na nonina ana. 22Ma ana si kada a God e tatae nia ana faasia na maea, na oote fafurongo nia gi dafi manatatoona nia e haea si doo naa, ma dafi manata mamana ana na Kekedelaa Aabu ma na doo na a Jesus e haea.

23Ma si kada a Jesus e too i Jerusalem ana na Fangaa ana Lofoagaua, na tooa oro gi da manata mamana ani nia sulia gera rikia na doo kwaibalatana gi na nia e iilida. 24Sui ka urii boro ana, a Jesus langi kasi fiitoo go ani gera, sulia nia e haitamana teefou ani gera sui. 25Sui boroi ana ta wane langi kasi faarongo nia ana tesi doo sulia na tooa, nia haitamana sui naa na doo gi teefou laona manatalada.

Jesus fai nia Nikodimas.

3

1,2Ana tesi kada, tee wane baita gera Jiu gi e lea mai siana Jesus. Na wane nae hatana a Nikodimas, nia ta wane ana Farisi gi. Nia lea mai siana Jesus laona rodo, ka bae urii fuana, <<Faatolomai ae, gami haitamana oe na wane faatolomai na a God e oodua mai. Sulia na doo kwaibalatana gi na o aadeda, afetai ta wane ka aadea lea so God ka langi si too fai nia.

3A Jesus ka oolisia bae urii fuana, <<Doo mamana nau ku haea fuamu, afetai so ta wane ka rikia Initooa God lea nia langi kasi futa faalu lau.>>

4Ma Nikodimas e soeledia Jesus ka urii, <<Tara na wane e baita na ka futa lau mai utaa? Afetai asianaa fuana wane naa ka ooli lau laona rakena ni tee nia, sui kafi futa lau mai!>>

5Jesus ka bae urii fuana, <<Doo mamana nau ku haea fuamu. Afetai asianaa fuana ta wane ka ruu laona Initooa a God lea nia langi kasi futa ana kafo ma na Aanoedoo Aabu. 6Kada wane e futa ana na maa fai nia ni tee, nia hau ana wane. Haia, ma ni tei na ka futa ana Aanoedoo a God, nia ka aalua wane faalu. 7Langi osi kwele sulia nau ku haea fuamu gamu futa faalu lau. 8Na Aanoedoo Aabu e iilingia na ooru. Sulia sui boroi oko rongoa na ooru, langi osi rikia go e lea mai faasia i fai langi e lea uria i fai. Ma na Aanoedoo Aabu laugo, langi osi rikia e oolisi utaa ana wane fuana ka aalua na wane faalu.>>

9Nikodimas ka soeledia lau ka urii, <<Si doo naa gi ka mamana utaa?>>

10Jesus e oolisia ka urii fuana, <<Oe naa, oe na faatolomai baita gera Jiu gi naa. Ma utaa naa langi osi haitamana go na malutana si doo naa gi? 11Doo mamana nau ku haea fuamu, gami faarongo ana si doo gi mi haitamana ma mika rikia. Ma langi ta wane ani gamu kasi manata mamana go. 12Haia, ma lea langi musi manata mamana ana na doo gi ku faarongo gamu ana molaagali naa, tara gamu kafi manata mamana utaa ani nau lea ku faarongo gamu ana na doo gi mai langi? 13Ma i nau, na Wela nia Iimola gi go ana naa ku haitamana na taa gi na gera aadeda mai langi, sulia nau ku sifo mai faasia i langi. Ma ka langi naa lau ta wane na e lea i langi.>>

14Iilingia ana si kada baa i nao, a Moses e haungainia na loi ni kai aaeani baa i laona na aanogwou ma ka uua i langi i gwouna na ai baa. Ma ka urinae laugo, gera ka uua na Wela nia Iimola gi i langi, 15eeri ni tei gera na da manata mamana ani nia, daka ngalia na mouria firi. 16Sulia a God e rakediana asianaa ana na tooa gi sui i laona molaagali, nia naa ka falea mai tee fe Wela muutaia nia, eeri ni tei gera na da manata mamana ani nia, langi daka si mae, ma tara gera ka ngalia mouria firi. 17Sulia a God langi si falea mai na Wela nia i laona molaagali uria na ketolaa na tooa gi, ma nia e falea mai uria na faamourilada taari.

18Ma so ni tei na e manata mamana ana na Wela nia, a God kasi keto nia. Ma so ni tei na e langi kasi manata mamana ani nia, a God e keto nia sui naa, sulia i nia kasi manata mamana ana tee fe Wela muutaia nia. 19Na keketolaa e urii, na Wane na e iilingia na kwesu e dao na mai i laona na molaagali, sui taa na tooa gi daka rakediana ada ana na rorodoa faasia na kwesu, sulia na aabulolada e taꞌa. 20Sulia ni tei na aabulolana e taꞌa, nia ka oote nia ana kwesu, ma nia ka langi si dooria lealaa mai fuana kwesu, sulia langi kasi dooria aabulo taꞌalaa nia gi ka faatai. 21Ma so ni tei na e iilia si doo na e oꞌolo, nia ka lea mai fuana kwesu, eeri na kwesu ka faatainia na doo gi na nia iilida e lea sulia a God.

Jesus fai nia a John Siuabu.

22Ma i buira, Jesus fai nia oote fafurongo nia gi da lea fui Judea, ma gera ka too i seenae. Ma gera ka siuabua na tooa gi seenae. 23Ma ana si kada nae, a John laugo e siuabua na tooa ana maefera i Aenon garangia Salim. John e siuabuda seenae sulia si gula na kafo e oro ana. Haia, ma tooa oro gi laugo daka lea siana uria siuabulaa. 24(Ana si kada nae, langi gera kasi aalua ua John laona beu ni kanilaa.)

25Haia, ana si kada nae, teni wane ana oote fafurongo John gi gera oolisusuu fai nia tee wane ani gera Jiu gi sulia na maluta gera Jiu gi sulia na saufilana nonida eeri ka faalu naona God. 26Haia, oote fafurongoa John gi gera lea siana John, ma gera ka soeledia daka urii, <<Faatolomai ae, oe haitamana wane baa na e take fai oe bali loko ana kafo Jodan, na oko haea doo diana gi suli nia? Haia, si kada nae, nia e siuabua na tooa, ma na tooa oro gi daka lea sui naa siana!>>

27Ma a John e oolisida ka urii, <<Na wane e too ana go ana si taa na a God e falea fuana. 28Gamu mu rongoa sui naa baa nau ku haea fuagamu, nau langi lau na Christ na wane aadafililana a God naa. Nau wane ku lea mai nao uria ainitalolaa ana faarongolaa suli nia. 29A Christ e iilingia na wane baa e aarai faalu. Ma ni nau ku iilingia na ruana nia wane aarai faalu ana baraa. Ma na oote fafurongo nia gi, gera iilingia na geni baa na wane na e aadea. Nia naa, na geni nae tara nia too fai nia na aarai nia. Ma na ruana nia na wane aarai faalu nae, nia ka eele asianaa si kada na wane aarai faalu e dao ana baraa nia. Ma ka urinae laugo ani nau. Nau ku eele asianaa si kada nae sulia Jesus e too na ana fafurongo oro. 30A Christ, tara gera ka faabaitaa. Ma ni nau, tara gera ka faatoꞌou nau lau.>>

31Haia, ma na wane na e lea mai faasia langi, nia e baita ka tasa liufia wane gi sui. Na wane ana molaagali naa, nia na wane fuana molaagali naa. Ma nia ka haitamana baelaa sulia dongana molaagali naa. Haia, ma na wane na e lea mai faasia i langi, nia baita ka tasa liufia wane gi sui. 32Nia ka faarai folaa sulia taa na nia e rikia ma ka rongoa faasia i langi. Sui ka urinae boroi ana, langi ta wane kasi dooria go manata mamanalaa ana si taa gi na nia e haeda. 33Haia, ma na wane na e manata mamana ana taa naa na nia e haea, na wane naa nia ka faatainia taa na God e haea nia mamana. 34Haia, ma na wane na God e oodua mai faasia langi, nia ka ainitalongainia baelana God, sulia God e falea teefou na Aanoedoo Aabu nia eeri ka adomia. 35Na wane naa nia na Wela nia God. Ma a God ka aalu nia ka baita fuana na doo gi sui, sulia nia e rakediana asianaa naa fuana. 36Ma so ni tei na e manata mamana ana na Wela naa, nia ka too ana mouria firi. Ma ni tei na langi kasi manata mamana ana Wela naa, nia langi kasi ngalia mouria firi. Tesi doo lau tara a God ka kwakwaea.

Na geni i Samaria.

4

1-3Haia, a Jesus fai nia oote fafurongo nia gi gera ka lea faasia i Judea, ma gera ka lea fui Galili. Gera lea, sulia Jesus e haitamana na Farisi gi gera rongoa hasa nia aadea wane oro gi asianaa gera lea suli nia liufia a John Siuabu, ma ka tasa dongaa fai nia siuabulada. Sui, a Jesus langi kasi siuabu go ta iimola. Na fafurongo nia gi ana na da iilia. 4Ma si kada gera lea kou fui Galili, gera ka liufolo ana lolofaa i Samaria.

5Ma gera ka dao ana tee maefera na hatana Saeka i laona na lolofaa i Samaria, na e too garangia na gano na a Jakob e falea fuana a Josef na wela nia i nao ua mai. 6Ma na mae kafo elilana a Jakob e too i seenae. Ma a Jesus e noni daola ana na leaa, ma nia ka gwouru ana ninimana na kafo elilana nae. Ma si kada nae, nia e bobola naa fai nia na initoona na hato.

7,8Haia, ma na oote fafurongo nia gi gera ka lea i fera nae uria na foli fangalaa. Ma tee geni faasia i Samaria ka lea mai uria na tafo kafolaa. Ma a Jesus ka bae urii fuana, <<O falea mai si kafo, ku gwou fasi.>>

9Ma na geni nae e oolisia ka urii, <<I oe na wane i Jiu, ma ni nau na aai i Samaria. Utaa naa oko gani nau uria gwoulaa?>> Nia e bae urinae sulia na tooa i Jiu gi langi dasi kwaimaani fai nia na tooa i Samaria gi.

10Ma a Jesus e oolisia ka urii, <<Lea so oko haitamana na taa na a God e falea, ma oko haitamana ni tei na e gani oe uria si kafo, tara oko gani nau amu ma nau kuka falea na kafo ana mouria fuamu.>>

11Ma na geni nae ka bae urii fuana, <<Aarai ae, oe e langi amu ta doo ni taofilana kafo, ma na elilana laugo ka oolo asianaa. Tara oko daotoona na kafo naa ana mouria i fai? 12Na koo gia a Jakob na e falea na mae kafo elilana naa fuaga. Ma i nia fai nia na wela nia gi ma na doo fai ae nia gi, gera gwou faasia na kafo elilana naa. Haia, ma ni oe langi osi manata go hasa oe o baita ka liufia a Jakob, langi utaa?>>

13Ma a Jesus ka bae urii, <<Ni tei na e gwoufia na kafo naa, nia haitamana ka maeligwou laugo ana. 14Ma so ni tei na e gwoufia na kafo na nau ku falea, e afetai ka maeligwou lau. Ma na kafo naa i nau ku falea fuana ka hau ana na kafo busuna na e falea na mouria firi fuana.>>

15Ma na geni naa ka bae urii, <<Wane baita ae, o falea na kafo nae fuagu, hai ka langi kusi maeligwou lau, ma e langi kusi lea lau mai i see uria na ngali kafolaa.>>

16Ma a Jesus ka bae urii fuana, <<O lea, oko soea mai na aarai oe, ma moro ka ooli mai i see.>>

17Ma na geni naa e oolisia ka urii, <<Nau langi kusi too ana ta aarai.>>

A Jesus ka bae urii, <<Oe o bae mamana ana si kada o haea langi osi too ana ta aarai. 18Sulia ni oe o toowane ana na lima wane, ma na wane aai na o too fai nia si kada nae, nia langi lau na aarai oe mamana. Na doo mamana naa o haea fuagu.>>

19Ma na geni naa e oolisia ka urii, <<Wane baita ae, nau ku manata i oe na profet. 20Haia, na koo gami gi i Samaria da fooasia a God i gwouna fe tolo naa. Ma ni gamu na tooa i Jiu gi muka haea si gula uria na fooasilana a God naa i Jerusalem.>>

21Ma a Jesus ka bae fuana ka urii, <<Inite ae, o manata mamana ani nau, tara si kada ka dao mai fuana na tooa gi langi dasi fooasia na Maa i gwouna fe tolo naa ma langi so i Jerusalem. 22I gamu na tooa i Samaria gi mu lalafusia go agamu ni tei na mu fooasia. Ma ni gami na tooa i Jiu gi mi haitamana ni tei na mi fooasia, sulia na mouria e lea mai faasi gami. 23Ma si kada ka dao mai ma e dao sui naa, hai na tooa na da fooa mamana daka fooasia na Maa ana na aanoedoo ma ana na mamanalaa. Sulia nia e fooalaa na a Maa e dooria. 24A God, nia na Aanoedoo, ma ni tei gera na da fooa fuana, daka fooa ana na mangoda, ma daka fooa ana mamanalaa.>>

25Ma na geni nae ka bae urii fuana, <<I nau ku haitamana na wane na a God e filia na gera alangia ana a Christ, tara ka dao mai. Ma si kada nia ka dao mai ana, tara ka faarongo gia ana na doo gi sui.>>

26A Jesus e oolisia ka urii, <<I nau naa i nia.>>

27Ma ana si kada nae, na oote fafurongo nia gi gera ka dao na mai, ma gera ka kwele asianaa sulia gera rikia a Jesus e bae ana fai nia na geni naa. Sui, ta wane adaalu e langi kasi ledia go na geni naa, <<Na taa na o dooria?>>, ma langi ka ledia a Jesus, <<Uria taa na oko bae fai nia na geni naa?>>

28Ma na geni baa ka lugasia na doo nia ni ngali kafolaa, ma ka ooli i fera, ma ka bae urii fuana na tooa gi i seenaa, 29<<Molu lea mai, eeri molu ka rikia amolu tee wane na e faarongo nau ana na doo gi sui na nau ku iilida. Nia boro wane aadafililana baa a God oto?>> 30Ma gera tafusia na maefera baa, ma daka lea mai siana a Jesus.

31Ma ana si kada nae, na oote fafurongo nia gi da soea a Jesus daka urii, <<Wane faatolomai ae, o ania amu tesi fanga!>>

32Ma a Jesus e oolisida ka urii, <<I nau ku too ana na fanga nau ni anilana na mu lalafusia.>>

33Ma na oote fafurongo gi daka ledi gera kwailiu daka urii, <<Boro ta wane e ngali fanga mai fuana oto?>>

34Ma a Jesus ka bae urii fuada, <<Na fanga nau naa na roosulilana na baelana a God naa e fale nau mai, ma na faasuilana na raoa gi na e falea fuagu uria iililana. 35Haia, ma ni gamu mu too ana na tesi tarafulalaa baa e urii, <Fai fe sinali lau, suifetei na uuni soogonilaa.> Haia, ma ni nau ku haea fuagamu, muka aada fasi ana na tooa gi na da lea mai. Gera ka iilingia na raoa baita i hara, na e moua naa ma ka kwaimaasi naa uria na soogonilana. 36Ma na wane naa ka soogonia na aaludooa, da folia naa. Ma nia ka oogua naa na aaludooa uria na mouria firi, eeri na wane na e fasi ma na wane na e soogoni doo, daaro ka eele oofu. 37Ma si tarafulalaa e mamana ka urii, <Tee wane e fasi, ma ta wane aai ka soogoni.> 38I nau ku oodu gamu uria na soogonilana na doo gi laona raoa na e langi musi rao ana. Sulia teni wane aai gi ana na da rao ana, ma ni gamu ana muka ngalia dianalana raolada.>>

39Ma na tooa oro gi i laona na fera naa ana na lolofaa naa i Samaria daka manata mamana ana a Jesus, sulia na geni naa e haea, <<I nia e faarongo nau ana si doo gi sui na ku iilida.>> 40Ma si kada gera ka lea mai siana a Jesus, daka gania hai ka too lau siada. Ma a Jesus ka too lau i seenae sulia roo maedani.

41Ma na tooa oro gi lau daka manata mamana sulia na faarongolaa nia gi a Jesus. 42Ma gera ka haea fuana na geni baa daka urii, <<Haia, gami mi manata mamana naa nae, langi lau sulia na doo baa gi o haeda fuagami, ma sulia gami ana i talagami mi rongoa na baelana laugo. Ma mika haitamana i nia mamana naa na Faamouri mamana ana na tooa gi sui.>>

Jesus e guraa na wela nia tee wane initoo.

43Buira Jesus fai nia oote fafurongo nia gi gera too ana maefera naa sulia roo maedani sui, gera ka lea fui Galili. 44Jesus i talana ana na e bae urii, <<Na tooa faasia fera nia na profet, langi gera kasi manata baita go ani nia.>> 45Ma si kada a Jesus e ooli mai fui Galili, na tooa gi seenae da gonitai nia, sulia gera ka lea laugo i Jerusalem ana Fangaa ana Lofoagaua, ma daka rikia na doo gi a Jesus e aadeda i seenae.

46Sui, Jesus ka ooli lau fuana i Kena na fera i Galili, na gula baa nia bulasia kafo ka hau ana waen. Ma ana si kada nia too ana i seenae, na alakwa nia tee wane initoo faasia i Kapaneam e matai baita asianaa. 47Ma ana si kada wane naa e rongoa Jesus e lea naa faasia i Judea ma ka ooli lau mai fui Galili, nia ka lea mai uria rikilana Jesus eeri ka gani nia uria lealaa fai nia fui Kapaneam uria guralana alakwa nia, sulia e matai ka garangi mae. 48Buira wane na e bae urinae sui, Jesus ka bae urii fuana, <<Gamu dooria go agamu rikilana doo kwaibalatana gi uria kwelelaa ana gi suifetei gamu kafi manata mamana ani nau.>>

49Sui boroi ana Jesus ka bae urinae, na wane naa ka tasa dongaa go ana uria baelaa urii fuana Jesus, <<Wane naonao ae, o lea fasi mai fai nau, aata na wela nau ka mae.>>

50Jesus ka bae urii fuana, <<O ooli amu, na alakwa oe e akwaa naa.>>

Ma na wane naa ka lea, sulia nia e manata mamana ana na baelana Jesus. 51Ma si kada nia e lea ua kou ana sulia tala, na wane raoa nia gi gera ka lalao mai uria faarongolanalaa, ma gera ka bae urii, <<Wane naonao ae, na wela oe baa, nia akwaa naa, ma ka mouri naa!>>

52Ma na wane initoo nae ka soeledi gera, <<Kade hato taa naa na alakwa nau e akwaa ana?>>

Ma gera oolisia daka bae urii, <<Na tatasua e sui faasia i aasoa i roogi.>> 53Ma na maa nia wela naa e haitamana si kade hato baa na a Jesus e haea na ana si baelaa baa gi nae. Haia, i buira si doo naa, na wane initoo naa fai nia na tooa nia gi sui go, gera ka manata mamana ana Jesus.

54Haia, nia naa na ruana si doo kwaibalatana Jesus e aadea ana si kada nia ooli mai ana faasia Judea fui Galili nae.

Jesus e guraa tee wane ana maedani Sabat.

5

1I buira si doo naa gi, Jesus ka lea fui Jerusalem, ana tee fanga gera Jiu gi. 2I Jerusalem, tee lama e too garangia na mae haga gera sipsip. Haia, ma ana baelaa i Hebru, gera alangia na lama nae ana Betsaeda. Ma na lima taofa tekwa naa gi da too abana lama nae. 3-4Tooa oro asianaa na gera teo laona taofa nae gi. Tooa gi na gera matai ana kwalukaela mataia eꞌete gi kwailiu: tooa maada e rodo, tooa tero, ma tooa abada ma na aeda ka mae. 5Ma tee wane e teo fai gera i seenae, nia matai sulia oolu aakwala ma kwalu fe ngali. 6Ma Jesus e rikia e teo go ana ana si gula naa, ma nia ka haitamana na nia matai ka tau asianaa, ma nia ka soe ledia wane nae ka urii, <<Oe dooria oko akwaa?>>

7Ma na wane matai nae e oolisia Jesus ka urii, <<Wane baita ae, langi ta wane fuana ka ngali nau kou fui laona lama ana si kada na kafo e ngalungalua. Ana si kada gi sui, kada ku hasi ua fuana lealaa laona kafo naa, ta wane ka lea na ana i nao faasi nau.>>

8Ma Jesus ka bae urii, <<O tatae i langi, oko koua na iifitai oe, ma oko fali amu.>> 9Ma si kada nae ua go, na wane naa ka diana naa, ma nia ka tatae, ma ka koua na iifitai nia, ma ka lea na ana.

Ma fe dani nae fe dani Sabat. 10Nia naa, na wane baita gera Jiu gi gera ka bae urii fuana wane na e akwaa, <<Taraꞌena na mae dani Sabat, ma e aabu asianaa ana kwaieresia gia gi fuana oko koua na iifitai oe.>>

11Wane nae ka bae urii fuada, <<Na wane na e faaꞌakwaa nau naa e haea kuka koua iifitai nau ma kuka fali.>>

12Ma gera ka ledi nia lau daka urii, <<Wane taa na e haea oko aadea si doo naa?>>

13Sui, na wane naa ka lalafusia laugo ana a Jesus, sulia na wane oro asianaa na gera too ana si gula nae. Ma a Jesus ka lea na ana i matangada.

14Ma i buri na ana, a Jesus kafi kwaitodai fai nia i laona Beu Aabu a God, ma ka bae urii fuana, <<O fafurongo, kada naa, oe diana naa lau. Haia, oko oolitai manata faasia aade taꞌalaa oe gi, aata tara tesi doo ka haungi oe lau. Si doo nae tara ka taꞌa ka tasa liufia si doo na e haungi oe sui na mai.>>

15Ana si kada wane naa e haga i maa faasia na Beu Aabu a God, nia ka lea siana tooa baita gera Jiu gi, ma ka bae urii fuagera, <<A Jesus baa e aadea kuka akwaa lau.>> 16Ma ana si kada nae, gera ka talaꞌae na maalimaelaa Jesus sulia nia e guraa na wane naa ana maedani Sabat.

17Ma Jesus ka bae urii fuagera, <<Iilingia Maa nau na e rao sulia dani, haia ma ni nau kuka rao laugo.>>

18Haia, ma sulia na baelaa nae gi, nia aadea tooa baita gera Jiu gi na manatada ka rigita asianaa fuana gera ka haumaelia ada a Jesus. Langi lau sulia nia langi si manata baita ana maluta gi sulia na Sabat taifilia na gera ka doori haungi nia. Ma laugo sulia nia e haea a God naa na Maa nia. Ma sulia e urinae, nia e faatainia hasa nia e bobola fai nia a God.

19Ma Jesus e oolisida ka urii, <<Doo mamana nau ku haea fuagamu. Nau, na Wela nia God, e afetai kuka iilia si doo i talagu. Nau ku haitamana kuka iilia go agu si doo gi na ku rikia siana Maa nau nia iilida. Si taa gi na Maa nau e iilida, nia laugo na nau kuka iilida. 20Sulia Maa nau nia rakediana fuagu, ma nia ka faatainia fuagu na doo gi sui na nia e iilida. Ma tara nia ka faatainia laugo fuagu na raoa baita gi lau na nia haitamana ka iilida, eeri ana si kada nau ku iilida laugo na doo nae gi, tara muka kwele asianaa. 21A Maa nau e haitamana ka tataea tooa da mae ma ka faamouri gera. Haia, si doo urinae laugo na tara ni nau, nau Wela nia, kuka iilia laugo. Tara ni nau kuka falea mouria laugo fuana ni tei gera na ku aadafilida. 22A Maa nau taifilia langi kasi ketoa ta wane. Sulia nia falea sui naa na mamanaa uria ketolaa. 23Nia falea si doo naa fuagu eeri na tooa gi sui gera ka manata baita ani nau, iilingia laugo na gera manata baita ana na Maa nau. Haia, ni tei na e langi kasi manata baita ani nau, nia langi kasi manata baita laugo ana Maa nau, na e oodu nau mai.

24<<Doo mamana nau ku haea fuagamu. Lea so ni tei na e rongoa na baelagu gi ma ka manata mamana ana a God na e oodu nau mai, nia ka too ana mouria firi. A God e langi kasi ketoa naa. Ma boroi ana na noina tara ka mae, nia e mouri katau katau. 25Doo mamana nau ku haea fuagamu, si kadamanga tara e dao mai ma nia ka dao na mai, fuana ni tei gera na da mae naa, daka rongo nau, nau Wela nia God. Ma ni tei gera na da fafurongo nau, tara gera ka mouri lau. 26Sulia Maa nau, nia na gwoufutana na mouria. Haia, ma nia falea na mamanaa fuagu eeri ni nau laugo na gwoufutana na mouria sulia ni nau na Wela nia. 27Ma nia ka falea na mamanaa fuagu eeri kuka ketoa ana tooa gi. Sulia ni nau naa, nau Wela nia Iimola gi. 28Langi musi kwele ana doo naa, sulia si kadamanga tara ka dao mai fuana tooa na da mae tara gera ka rongo nau, 29ma gera ka haga mai faasia na kwaingeia gera gi eeri ni tei gera na da aadea si doo diana gi, gera ka tatae mai ma gera ka too ana mouria. Ma ni tei gera na da aadea doo taꞌa gi, tara gera ka tatae mai, ma tara gera ka too ana kwakwaea.

30<<Nau langi kusi iilia tesi doo sulia manatagu i talagu. Nau ku haitamana kuka keketoa tooa sulia si taa na nau ku rongoa a God e haea fuagu. Na keketolaa nau nia e oꞌolo teefou, sulia nau kusi hasi uria iililana doo sulia doorilagu i talagu, ma ku iilia go agu sulia na taa gi na a God na e oodu nau mai e dooria.

31<<Lea so ni nau kuka faarongo ana si doo suli nau i talagu, tara ta wane langi kasi manata mamana go ana faarongolaa nau. 32Tee wane na e too go ana, nia ana na e faarongo ana si taa na nia e haitamana suli nau. Ma i nau ku haitamana si taa na nia faarongo ana suli nau e mamana teefou. 33Haia, ma ni gamu naa, mu oodua kou wane gamu gi siana a John eeri muka soeledia. Haia, ma si taa naa na nia faarongo gamu ana, na doo mamana gi sui go. 34Haia, ma ni nau naa, nau langi kusi dooria go faarongoa urinae gi faasia na wane hasa ka faarongo ana tesi doo suli nau. Nau ku bae go agu fuagamu urinae eeri muka manata mamana ana, ma mu kafi too ana mouria faalu. 35Haia, a John e uusulia ta laeta baa e tala diana. Haia, ma ana si kada totou, gamu ka eele sulia si taa gi na nia haeda. 36Nau ku too laugo ana si doo fuana ka faamamana a Maa nau na e oodu nau mai. Haia, si doo na nia liufia na doo gi na a John nia faarai sulida. Haia, si doo nae gi naa na raoa naa gi na ku iilida sulia a Maa na e faleda fuagu kuka iilida. 37,38Haia, ma a Maa na e oodu nau mai, nia i talana ana na e faarongo ana na doo naa gi sui suli nau. Sui gamu langi musi manata mamana go ani nau. Haia, ma aena si doo nae, nia faatainia gamu langi musi rongo nia ua ma langi musi riki nia ua. Ma na baelana e langi kasi too go i laona manatalagamu. 39Gamu naa, gamu manata hasa tara muka ngalia na mouria firi sulia mu iidumia katau na mai ana Kekedelaa Aabu gi. Haia, na Kekedelaa Aabu nae gi nia faatainia doo mamana gi sui suli nau. 40Haia, ka urinae boroi ana, gamu langi musi dooria go lealaa mai siagu fuana kuka faamouri gamu.

41<<Ma ni nau naa, nau langi kusi nani uria wane fuana bae baitalaa ani nau. 42Haia, ma ni nau ku haitamana ni gamu langi musi manata go uria rakedianalaa fuana God. 43Haia, ma ni nau naa, nau ku lea mai sulia kwaidoorilana Maa nau, sui langi musi doori nau go. Haia, ma lea so ta wane ka lea mai ana sulia kwaidoorilaa nia i talana, molu ka dooria amolu. 44Haia, ma ni gamu na mu dooria agamu tooa gamu gi gera ka tango gamu. Ma e langi musi dooria go na iililana doo diana gi hai so a God ka tango gamu. Sulia mu urinae, nia afetai asianaa naa fuana molu ka manata mamana ani nau. 45Langi si diana molu ka manata hasa ni nau naa tara kuka faatainia na taꞌalaa gamu gi i nao na Maa nau. Nau langi. Haia, Moses baa, na e kedea na kwaieresia gi na molu manata mamana ana, tara nia ana na ka faatainia na taꞌalaa gamu gi. 46Haia, gamu langi si manata mamana asianaa ana Moses, sulia langi molu si manata mamana laugo ani nau. Sulia a Moses naa e kekede mai suli nau. 47Haia, ma sulia langi molu si manata mamana ana taa naa Moses e kedea suli nau ana, nia naa ka afetai asianaa fuana muka manata mamana ana si taa gi na ku haea fuagamu.>>

Jesus e hangonia na lima tooni wane.

6

1Ma i buri, a Jesus ka faifolo ana na aasi i Galili na da alangia lau ana aasi i Taebirias. 2Ma tee figua baita e lea i burina, sulia da rikia na doo kwaibalatana gi na nia e iilia ana na guralada na tooa matai gi. 3Ma a Jesus ka raa i gwouna tee fe uuo, ma ka gwouru i aano fai nia na oote fafurongo nia gi. 4Ana si kada nae, na Fangaa ana na Lofoagaua gera na Jiu e garangi naa. 5A Jesus e aada gali nia, ma ka rikia na figua baita da dao mai siana, ma ka bae urii fuana a Filip, <<Tara golu ka foli tesi fanga i fai eeri golu ka hangonia na tooa naa gi sui?>> 6I nia e baea si doo naa eeri ka iilitoona a Filip, sulia nia ka haitamana sui naa si doo na nia tara ka iilia.

7Ma a Filip e oolisia ka urii, <<Na roo talange malefo boroi kasi bobola naa fai nia na folilana na fanga hai so daka fanga totoꞌou boroi ada ana.>>

8Ma tee wane fafurongo aai, a Andrew na aua nia a Simon Peter, e bae ka urii, 9<<Tee wela wane i seenaa e too go ana lima fe beredi ma roo gwe iia. Sui taa, e afetai ka bobola fai nia na tooa oro naa gi.>>

10Ma a Jesus e haea fuada ka urii, <<Molu haea fuana na tooa gi daka gwouru i aano.>> Na laua oro na e too i seenae. Ma na tooa gi sui daka gwouru i aano, ma e bobola fai nia na lima tooni wane. 11Ma a Jesus e ngalia fe beredi nae gi ma ka baelafea a God, ma ka tolingia fuana na tooa gi na da gwouru i seenae. Ma nia ka iili urinae laugo ana gwe iia nae gi. Ma i gera sui go da ngali ka bobola fai nia na doorilada.

12Ma si kada da aabusu naa, nia ka bae urii fuana na oote fafurongo nia gi, <<Molu gonia na mumuduna na fanga gi na e oore eeri langi golu si naga tesi doo.>> 13Ma gera ka goni teefou ana, ma daka faafungua tee aakwala ma roo koko ana na mumuduna na fanga na e oore ana na lima fe beredi baa gi, na da ania.

14Ma ana si kada na tooa gi da rikia si doo kwaibalatana na a Jesus e iilia, daka bae urii, <<Na profet baa na tara ka dao mai laona na molaagali mamana naa naa!>> 15Ma a Jesus ka lea na ana faasi gera i gwouna fe uuo taifilia, sulia i nia e haitamana gera garangi lea na mai uria na suungailana hai so i nia na aaofia gera.

Jesus e fali fafona kafo.

16Ma i haulafi ana si kada na hato garangi ka suu, na oote fafurongo nia gi gera ka sifo na ada kamena aasi. 17Ma gera ka tae laona tee baru, ma gera ka aato folo ana aasi fuana maefera gera alangia ana Kapaneam. Ma na rodo ka rodo na mai. A Jesus e langi kasi lea go faida. 18Ma e dao ana si kada nae na ooru ka dao mai ma na kafo ka tongatonga asianaa. 19Ma ana si kada gera dao ana tauruarua, gera aada kou, ma gera ka rikia a Jesus e fali mai i fafona kafo, ma ka lea garangia na mai na baru. Ma na oote fafurongo gi gera ka mou asianaa. 20Ma a Jesus ka bae urii kou fuadaalu, <<Langi molu si mou! Nau go ana naa!>> 21Ma i buira si doo naa, nia ka tae fai daalu, ma gera ka eele asianaa. Ma e langi si tau, gera ka dao ana maefera na gera lea uria.

22Ma kada e dani mai, na tooa oro na da too ua i bali aasi aai loko, gera ka aada haitamana tee baru go ana na e too i nao. Ma gera ka haitamana laugo Jesus langi kasi lea fai nia na oote fafurongo nia gi. Ma gera ka haitamana laugo na fafurongo gi gera lea go ada faasia. 23Sui, teni baru mai faasia i Taebirias, gera lea mai, gera ka oolo ana si gula baa Jesus e baelafea God faafia na fanga baa gi, sui kafi falea fuana tooa oro baa gi.

24Si kada na figua nae dasi rikia a Jesus ma langi na oote fafurongo nia gi, gera taelia na baru gi, daka lea, daka nani uria a Jesus i Kapaneam.

25Ma si kada gera daotoona ana bali aasi aai nae, daka ledi nia urii, <<Wane faatolomai ae, si kada taa na o dao i seenaa?>>

26Ma a Jesus e oolisida ka urii, <<Doo mamana nau ku haea fuagamu, gamu mu nani uri nau sulia mu ania fe beredi baa gi ma muka aabusu, ma e langi lau sulia mu haitamana na malutana na doo kwaibalatana baa gi na ku iilia. 27Langi musi rao uria na fanga na tara ka molea laugo ana. Muka rao uria na fanga aai na e falea mouria firi. Nia naa na fanga na nau, na Wela nia Iimola gi, ku falea fuagamu, sulia a God na Maa e faatainia na nia naa e oodu nau mai.>>

28Sui na tooa gi da ledi nia urii, <<Na taa naa melu ka iilia eeri melu ka iilia na raoa nia a God e dooria fuamelu?>>

29Ma Jesus e oolisida ka urii, <<Na kwaidooria nia a God e urii: Muka manata mamana ana na wane na nia e falea mai.>>

30Ma gera ka ledi nia lau urii, <<Tesi doo kwaibalatana taa na oko aadea hai so melu ka rikia ma melu ka manata mamana ani oe? Tesi taa na oko iilia? 31Na koo gia gi da ania na beredi baa na da alangia ana <mana> i laona na aanogwou, iilingia baa da kedea naa urii, <I nia e falea na fanga faasia i langi fuada uria na anilana.>>>

32Ma a Jesus ka bae urii fuada, <<Doo mamana nau ku haea fuagamu, a Moses langi baa e falea na beredi faasia i langi fuagamu. Na Maa nau ana baa e falea na fanga mamana faasia i langi fuagamu. 33Sulia na fanga na a God e falea naa na wane na e sifo mai faasia i langi ma ka falea na mouria fuana na tooa gi i laona molaagali.>>

34Ma gera ka bae urii fuana, <<Aarai baita ae, e ita i taraꞌena ka lea, oko falea na fanga naa fuagami.>>

35Sui a Jesus ka bae urii, <<I nau naa na fanga ana mouria. Ma so ni tei na e lea mai siagu e afetai ka fiolo lau, ma ni tei na e manata mamana ani nau e afetai ka maeligwou lau. 36Haia, ma ni nau ku haea sui naa fuagamu. Sui boroi ana na muka riki nau, gamu langi musi manata mamana go ani nau. 37Tooa gi sui go na Maa nau e faleda fuagu, tara gera ka lea sui go mai siagu. Ma so ni tei na e doori lea mai siagu, nau langi kusi oote nau ani nia. 38Nia urinae, sulia nau ku sifo mai faasia i langi, e langi lau fuana iililana si doo sulia kwaidoorilagu i talagu. Nau ku lea mai uria iililana si taa na a God na e oodu nau mai e dooria. 39Taa na a God e dooria nana langi kusi tagalangai nia tesi doo ana tooa gi sui na nia faleda fuagu, eeri ana maedani isi nau kuka fi tataeda uria na mouria. 40A God na Maa nau nia dooria so ni tei gera na gera aada haitamagu ma gera ka manata mamana ani nau, gera ka ngalia mouria firi ma i nau tara kuka taeda uria mouria ana maedani isi.>>

41Ma na tooa gi gera ka hafalia na ngunungunulaa suli nia, sulia na nia e bae urii, <<I nau naa na fanga na e sifo mai faasia i langi.>> 42Ma daka bae urii fuada kwailiu, <<Na wane naa a Jesus na wela nia a Josef go ana, ma golu ka haitamana go agolu na maa nia ma ni tee nia. Ma e utaa naa nia ka haea ana hasa nia e sifo mai faasia i langi?>>

43Ma a Jesus e oolisida ka urii, <<Molu aalua faasia na ngunungunulaa i matangamiu. 44E langi ta wane so ka lea mai siagu lea na Maa nau na e fale nau mai e langi kasi talai nia mai i siagu. Ma tara nau kuka tataea uria na mouria ana fe dani iꞌisi. 45Na profet gi da kede daka urii, <A God ka faatolomainia tooa gi sui go.> Ma so ni tei na e rongoa na Maa ma ka ngalia na haitamadooa faasi nia, gera ka lea mai siagu. 46Ma e langi ta wane ka rikia na Maa. Tee taifilia na wane na e ita mai faasia a God go na e rikia naa na Maa. 47Doo mamana nau ku haea fuagamu, so ni tei na e manata mamana, nia ka too ana na mouria firi. 48Ma i nau naa na fanga ana na mouria. 49Na koo gamu gi da ania na beredi baa na da alangia ana <mana> i laona aanogwou, ma gera ka mae go ada. 50Sui na fanga na e sifo mai faasia i langi, so ta wane na e ania, e afetai nia ka mae. 51Ma i nau naa na fanga ana na mouria faasia i langi. Lea so ta wane ka ania na fanga naa, i nia ka mouri too ka tau. Ma na fanga nae naa na marikogu, na ku falea eeri na tooa gi i laona molaagali daka mouri.>>

52Ma na tooa gi daka hafali oolisusuu i matangada kwailiu ma daka bae urii, <<Na wane naa ka fale utaa ana na marikona fuaga uria anilana?>>

53Ma a Jesus ka bae urii fuada, <<Doo mamana nau ku haea fuagamu, lea so e langi musi ania na marikogu ma e langi musi gwoufia na abugu, e afetai muka too ana na mouria. 54Ma so ni tei na e ania na marikogu ma ka gwoufia na abugu, nia ka too ana na mouria firi, ma i nau tara kuka tataea ana fe dani iꞌisi. 55Sulia na marikogu naa na fanga mamana, ma na abugu naa na gwoulaa mamana. 56Ma so ni tei na ka ania na marikogu ma ka gwoufia na abugu, nia ka too ani nau, ma i nau kuka too ani nia. 57A God na Maa momouri, nia naa e falea nau mai. Ma i nau kuka mouri laugo suli nia. Nia naa, so ni tei na e ani nau, nia ka mouri laugo suli nau. 58Ma nia naa na fanga na e sifo mai faasia i langi. Ma e langi kasi iilingia beredi baa na koo gia gi da ania ma daka mae naa. Sui, so ni tei na e ania na fanga naa, nia ka mouri too ka tau.>>

59Jesus e haea ana si doo naa gi si kada nia faatolomai ana i lao Beu Aabu ni figulaa i Kapaneam.

60Ma na orolada na oote fafurongo nia gi na da rongoa na doo na gi a Jesus e haea, ma daka bae urii, <<Na faatolomaia nia naa e afetai asianaa. Tei naa tara ka manata mamana?>>

61Ma a Jesus e haitamana na oote fafurongo nia gi da ngunungunu sulia si doo naa, ma nia ka bae urii fuada, <<E utaa? Si baea nae gi e naga gamu? 62E utaa lea so muka riki nau, na Wela nia Iimola gi, kuka ooli uria si gula baa ku too mai ana i nao? 63Na doo na e falea na mouria, nia na na Aanoedoo Aabu. Ma na rigitaa nia wane na doo tatagwai go ana. Ma si baea gi na ku haea fuagamu naa na e ngalia mai na Aanoedoo Aabu na e falea na mouria. 64Sui ka urinae boroi, teni wane ani gamu e langi dasi manata mamana go.>> Sulia ita ua na mai i nao, a Jesus e haitamana sui naa ni tei ani gera na e langi si manata mamana, ma ni tei na tara ka fale nia fuana na maalimaea nia gi. 65Ma nia ka bae lau urii, <<Nia naa baa ku haea sui naa ana fuagamu e langi ta wane so ka lea mai siagu, lea so na Maa nau kasi faawaludaa fuana.>>

66Ma e ita ana si kada nae, orolada na oote fafurongo nia gi da aabulo eꞌete na ada, ma e langi dasi lea naa fai nia.

67Ma a Jesus e ledia na aakwala ma roo wane fafurongo nia gi ka urii, <<E utaa? I gomolu laugo molu dooria lea faasi nau?>>

68Ma a Simon Peter e oolisia ka urii, <<Lord ae, ni tei lau melu ka lea siana? Ni oe naa na o too ana na baea gi ana na mouria firi. 69Haia, i gemelu melu manata mamana ma melu ka haitamana ni oe naa na Wane Aabu na o lea mai faasia a God.>>

70Ma a Jesus e bae urii, <<Nau naa ku aadafili gamu na aakwala ma roo wane. Ma sui boroi ana ka urinae, tee wane ani gamu nia iilingia na aagalo taꞌa.>> 71Ana si kada Jesus e bae urinae, nia e manata go ana fuana Judas nae, wela Simon Iskariot. Sulia Judas sui boroi ana nia ta wane ana aakwala ma roo wane fafurongo nia gi, ni nia naa tara ka falea Jesus fuana maalimaea nia gi.

Jesus fai nia oote haasina gi.

7

1Ma i buira na doo naa gi, Jesus ka liu galia go ana maefera i Galili gi sulia nia langi kasi dooria lealaa ua fui Judea sulia na wane baita ana Jiu gi seenae gera dooria haungilana. 2Ma tee fafangaa gera Jiu gi nia garangi naa. Ma gera alangia na fafangaa naa <<Oobala gi>>. 3Haia, na haasina Jesus gi gera ka lea mai siana, ma gera ka bae urii fuana, <<Ae. O lea fui Judea fuana oko faatainia teni doo kwaibalatana eeri oote fafurongo oe gi gera ka rikia. 4Sulia lea ta wane e dooria hasa na tooa daka rongoa na hatana ma daka haitamana, langi nia kasi iilia tesi doo ka aagwa. Lea o iilia si doo baita oro gi, nia diana go na o lea oko iili faatai ana eeri na molaagali sui gera ka haitamana.>> 5Na haasina gi gera bae urinae fuana sulia gera boro langi gera kasi manata mamana go ani nia.

6Haia, Jesus ka bae urii fuagera, <<Nia e langi si dao ua ana si kada nau eeri kuka iilia na doo nae gi. Haia, ma ni gamu mamalana go ana si kada molu iilia ana doo gi molu dooria. 7Tooa la molaagali na e afetai gera ka maani uula ani gamu. Ma ni nau, gera ka maani uula ada ani nau, sulia nau ku hae faatai ana si taa gi na gera iilia ka taꞌa gi. 8Molu lea amolu ana fafangaa. Haia, ma ni nau tara nau langi kusi lea go, sulia e langi si dao ua ana si kada nau.>> 9Nia bae urinae sui, ma nia ka too lau i Galili.

Jesus e faatolomai lau.

10I buira haasina Jesus gi gera lea na ada uria fangaa baita nae i Jerusalem, Jesus ka lea i burida. Ma nia e lea aagwa go ana, aata ta wane ka haitamana. 11Ma na wane baita gera Jiu gi gera ka nanisia nuina na fafangaa, ma gera ka ledia daka urii, <<Nia i fai na wane baa?>>

12Ma tooa oro asianaa gera bae aagwa suli nia daka urii, <<Na wane baa nia wane diana.>>

Ma teni wane aai gi gera ka haea, <<Nia talaia wane oro uria lealaa sulia na sugelaa nia gi.>> 13Sui boroi ana gera ka bae urinae, langi ta wane ada kasi faarai tafa go ana manatalaa gera nae gi sulia Jesus, sulia gera mou ana tooa baita ana Jiu gi.

14Na fangaa na nia lea sulia fai maedani e sui naa, ma a Jesus kafi ruu kou laona labata na Beu Aabu nia a God, ma kafi talaꞌae faatolomainia na tooa. 15Ma na wane baita gi kada gera rongoa, gera ka kwele asianaa ana faatolomailaa nia. Ma gera ka urii, <<Wane na langi kasi sukulu go mai ana ta fera. Ma e utaa na nia ka haitamana na doo gi sui?>>

16Ana si kada Jesus e rongo gera, nia e oolisi gera ka bae urii, <<Si faatolomailaa nau langi lau na doo nau, na doo a God ana na e oodu nau mai. 17Tei na e dooria ka iilia kwaidoorilana a God, tara nia ka haitamana si taa na nau ku faatolomainia ana tooa, nia e lea mai faasia God, ma e langi lau na manataa nau gi i talagu go ana na nau ku faarongo ana. 18Lea wane e ainitalo go ana ana si doo sulia na manataa nia gi i talana, nia dooria go ana fuana tooa gi daka tango nia. Ma na wane na e dooria tooa gi gera ka tangoa na wane na e oodu nia mai nia nana na wane mamana, ma langi nia kasi haitamana sugelaa.>>

19Sui Jesus ka bae lau urii, <<Moses e falea na kwaieresia gi fuagamu. Ma langi ta wane ani gamu kasi lea go sulia kwaieresia nae gi. Haia, ma uria taa na molu ka doori haumaeli nau?>>

20Ma na tooa na gera koni ana si gula nae, gera ka bae urii, <<Oe naa, aagalo taꞌa e nii ani oe! Tei naa e doori haumaeli oe?>>

21A Jesus e oolisi gera ka urii, <<Nau ku iilia go tesi doo kwaibalatana baa ana maedani Sabat, sui molu ka kwele asianaa ana. 22,23Ma ni gamu haitamana hasa a Moses e falea tee kwaieresia fuamolu, fuana gala wela wane gamu gi gera ka ole-mariko. (E langi lau a Moses na e talaꞌaea, na koo gamu gi ua mai nao taari.) Ma ana si kada mu lea sulia kwaieresia nae, gamu ka haitamana aadea wela wane gi ana fe dani gi, sui boroi ana fe dani ana Sabat. Sui e utaa na molu ka rakehasui nau kada baa ku guraa wane baa ana mae dani ana Sabat? 24Muka lugasia keketolaa taꞌa na ita mai ana doo mu rikia go agamu. Ma muka keketo ana oꞌoloa.>>

25Ma teni tooa gi i Jerusalem gera ka bae urii, <<Boro na wane naa oto baa na wane baita gi da dooria haungilana? 26Aada fasi! Wane naa nia bae faatai go ana, ma langi gera si haea go tesi doo suusi nia. Gera ka haitamana oto nia naa Christ, na wane aadafililana baa God uria aaofialaa! 27Sui taa, lea na Christ e lea mai, tara ta wane langi kasi haitamana si gula na nia e lea mai faasia. Ma na wane naa, golu haitamana go agolu gula na nia e lea mai faasia.>>

28Haia, ma ana si kada nae, Jesus e faatolomainia na tooa laona Beu Aabu a God. Ma nia e bae baita ka urii, <<Nia mamana nae molu haitamagu ma molu ka haitamana si gula taa na ku lea mai faasia? Haia, nau langi kusi lea mai ana na mamanaa nau i talagu! Ma ni nia na e oodu nau mai, nia e hae doo mamana gi sui. Haia, ma ni gamu langi musi haitamana go naa. 29Ma ni nau ku haitamana, sulia nia na e oodu nau mai, ma kuka lea mai faasia.>>

30Ana si kada nae, na wane baita gi gera ka doori dumulilana, ma ka afetai. Sulia nia langi si dao ua ana si kada eeri gera ka aade urinae ana. 31Sui boroi ana gera ka dooria aadea si doo nae, orolana tooa i laona figua nae gera ka manata mamana ani nia. Ma gera ka bae urii, <<Nia naa na Christ, sulia langi ta wane kasi aadea na doo kwaibalatana nia gi lea nia langi si Christ.>>

Gera dooria dumulilana Jesus.

32Haia, ana si kada na Farisi gi da rongoa tooa gi gera fuaro aagwa ada sulia a Jesus urinae, gera fai nia na fataabu baita gi gera ka oodua kou teni wane fofolo gi na gera folo usia Beu Aabu a God eeri gera ka dumulia ana si kada nae. 33Ma a Jesus ka bae urii, <<Nau na tara kuka too fai gamu go agu ana si kada kukuru, ma tara nau kuka ooli laugo agu siana na wane na e oodu nau mai. 34Sui tara molu ka nanisi nau, ma tara ka afetai molu ka daotoogu. Sulia e afetai molu ka dao ana si gula na nau tara kuka too ana.>>

35Ma na wane baita Jiu gi gera ka bae ada i matangada kwailiu urii, <<Wane naa tara ka lea fui fai naa eeri golu ka langi si riki nia? Utaa? Tara nia ka lea ana fuana fera gera Grik gi, na gula gi teni tooa aga gi da too mai ana, eeri ka faatolomai gera sui? 36Ma nia ka haea laugo tara golu ka nanisia, ma tara langi golu si riki nia, sulia langi golu kasi haitamana daolaa ana si gula na tara nia ka too ana. Haia, ma na taa na e nii la manatana si kada nia bae urinae ana?>>

Aanoedoo Aabu e iilingia kafo mouri.

37Haia, ma ana fe dani isi ana fangaa naa, nia fe dani initoo ka tasa. Ma ana fe dani nae, Jesus e take, ma ka bae baita ka urii, <<So ni tei na e maeligwou, nia ka lea mai siagu ka gwou ana. 38So ni tei na e manata mamana ani nau, tara nia ka uusulia si taa baa na Kekedelaa Aabu e haea, <Na kafo momouria tara ka iigwa mai faasia na mourilana.>>> 39Jesus e haea si doo na sulia Aanoedoo Aabu naa tara ka lea mai siada ni tei gera na da manata mamana ana. Haia, ma ana si kada nae, God langi kasi oodua ua mai na Aanoedoo Aabu siana tei gera na da manata mamana, sulia Jesus langi kasi tae ua eeri ka ooli mai fui langi.

40Teni wane ana figua naa, gera rongoa baelana a Jesus, gera ka urii, <<Wane naa nia na gwounge profet baa na gia maasia!>>

41Ma teni wane aai gi gera ka haea, <<Nia na Christ na wane aadafililana baa a God uria aaofialaa!>>

Haia, ma teni wane lau, gera ka haea, <<Na wane aadafililana e langi kasi lea mai faasia i Galili! 42Sulia na Kekedelaa Aabu e haea a Christ tara ka futa mai ana kwalafaa a David na aaofia, ma ka futa i Betlehem, maefera David e too laugo ana.>> 43Haia, na tooa naa gi langi gera kasi aalua go tesi manatalaa sulia Jesus. 44Ma bali ana wane gi gera dooria asianaa gera ka dumulia Jesus, sui ma ka langi ta wane ka iilia tesi doo ana.

45Na tooa fofolo baa gi langi gera si dumulia go Jesus, ma gera ooli kou siana fataabu baita gi ma na Farisi gi. Ma si kada gera dao naa, na fataabu baita gi ma na Farisi gi daka bae urii, <<Utaa na langi molu si ngalia mai?>>

46Ma gera oolisida urii, <<Sulia gemelu kwele asianaa ani nia, sulia langi ta wane aai kasi faarai urinae.>>

47Na Farisi gi gera ka bae urii fuada, <<Boro gomolu, molu manata mamana laugo amolu ana sugelaa nia gi? 48Ta wane ana wane baita golu baa gi langi ta Farisi, gera si manata mamana go ana! 49Na figua nae go ana na gera manata mamana ani nia. Ma gera langi dasi haitamana go na kwaieresia a Moses gi. Nia urinae tara a God ka kwakwaeda.>>

50Haia, ma tee wane ani gera Farisi hatana a Nikodimas baa e lea mai siana Jesus i nao. Nia ka bae urii fuana na Farisi aai gi, 51<<Na kwaieresia golu gi e urii, golu ka rongo diana ana si taa na wane e haea, ma golu ka haitamana diana ana taa na nia aadea suifetei golu kafi ketoa uria na kwakwaea.>>

52-53Ma gera ka bae urii fuana Nikodimas, <<Utaa? Oe laugo ta wane faasia i Galili? Lea oko iidu diana ana Kekedelaa Aabu, oko rikia i talamu. Langi ta profet hasa tara ka lea mai faasia i Galili!>>

Na geni ooeoe.

8

1Haia, ma ana si kada na tooa gi sui da ooli naa uria na luma gera gi, a Jesus ka tae uria gwouna fe uuo da alangia ana Olivtri. 2Ma i ofaidani ana fe dani i buri, nia ka ooli lau uria na Beu Aabu nia a God. Ma na figua baita gera figu gali nia, ma i nia e gwouru, ma ka faatolomaida. 3Ma na wane faatolomai gi ana kwaieresia gi ma na Farisi gi gera ka ngalia mai tee geni na gera ka daotoona ana ooelaa. Ma daka faatakea i matangada. 4Ma daka bae urii fuana a Jesus, <<Wane faatolomai ae, na geni naa da daotoona ana ooelaa. 5Haia, ma i laona na kwaieresia gi na a Moses e falea fuaga, e haea hasa na geni urii, daka uimaelia ana na fou uria haungilana. Ma na taa naa o haea sulia?>> 6Gera haea si doo naa uria daotoolana tesi doo, eeri daka feengia ana Jesus.

Ma a Jesus e agwaaro ana i aano, ma ka kekede ana ana kakauna na abana i fafo gano. 7Ma si kada da ledi nia ka lea dongaa go ana, nia e take, ma ka bae urii fuada, <<So ni tei ani gamu na e langi kasi aade taꞌa, nia ka uia ana tesi fou totongenao.>> 8Sui, nia ka agwaaro lau, ma ka kekede lau i fafo gano. 9Ma si kada gera rongoa si doo naa, gera ka lea naa ada, tee wane sui ta tee wane, e hafali ana na wane waro gi. Ma gera ka tafusia a Jesus ka too na taifili nia fai nia na geni baa na e take ua go ana i seenae. 10Ma i nia ka take lau, ma ka bae urii, <<Geni naa ae, na tooa baa gi da nia naa i fai? E utaa? Ta wane ada kasi oore naa hai so ka keto oe?>>

11Ma nia e oolisia ka urii, <<Wane baita ae, e langi naa ta wane.>>

Ma a Jesus ka bae urii fuana, <<Haia, i nau boroi, langi kusi keto oe. O lea na amu, ma langi osi aade taꞌa lau.>>

Jesus e iilingia na kwesu.

12Jesus ka bae lau urii fuana Farisi gi, <<I nau naa, nau ku iilingia na kwesu fuana tooa gi laona molaagali naa. Wane na e lea mai suli nau, nia langi si liu i laona rorodoa. Nia ka liu laona raralaa, ma ka too ana mouria firi.>>

13Ma na Farisi gi gera ka bae urii fuana, <<Oe amu i talamu ana na o faarongo ani oe. Nia naa afetai fuana melu ka manata mamana ana na baelamu.>>

14Jesus ka bae urii, <<Langi go. Sui boroi ana nau ku faarongo ani nau i talagu, taa gi na nau ku haeda nia e mamana, sulia nau ku haitamana si gula taa na nau ku lea mai faasia, ma i fai na tara kuka lea uria. Haia, ma ni gamu, langi musi haitamana go si gula nau ku lea mai faasia, ma si gula tara kuka lea uria. 15Gamu mu ketoa si doo gi sulia manatalaa wane la molaagali naa go ana. Haia, ma ni nau, langi kusi ketoa ta wane. 16Ma lea nau ku ketoa ta wane, nau ku ketoa sulia si manata oꞌolo. Nau kusi ketoa ta wane taifili nau, ma i gemere sui go a Maa na e oodu nau mai na mere iilia. 17Na kwaieresia gamu gi e haea sui naa, lea roo wane da haea tee si doo sulia si doo, si taa na daaro haea nia mamana. 18Nau ku faarongo ani nau i talagu, ma na Maa na e oodu nau mai, nia laugo na e faarongo go ani nau.>>

19Sui, gera ka soeledia Jesus gera ka urii, <<Maa oe e ni fai?>>

Jesus oolisi gera ka urii, <<Gomolu na langi molu si haitamagu ma langi na Maa nau. Lea so molu haitamagu, molu ka haitamana laugo a Maa nau.>> 20Jesus e haea na doo naa gi ana si kada nia faatolomainia ana tooa i laona Beu Aabu a God, i laona si kade Beu na gera aalua ana bokosi gi na gera aalua ana na falelaa gi i laona. Haia, ma ana si kada nae, langi ta wane hasa ka dumulia, sulia nia e langi kasi dao ua ana si kada nia.

E afetai molu lea uria si gula tara ku lea uria.

21Jesus ka bae urii lau fuagera, <<Nau tara kuka lea ma tara muka nanisi nau. Ma tara muka mae, ma a God kasi lukea go si aade taꞌalaa gamu gi. Ma e afetai molu ka lea ana si gula na nau tara kuka lea uria.>>

22Haia, na tooa baita gera Jiu gi gera ka bae urii, <<Nia haea tara afetai go golu ka lea uria si gula na nia tara ka lea uria. Utaa? Tara nia ka haungi nia ana i talana oto?>>

23A Jesus e oolisi gera ka bae urii, <<Gomolu naa, molu lea mai faasia na aanofuu naa. Ma ni nau naa, nau ku lea mai faasia i langi. Gomolu naa faasia na molaagali naa. Ma ni nau langi lau faasia na molaagali. 24Nia naa, nau ku haea sui na tara muka mae, ma a God kasi lukea lau si aade taꞌalaa gamu gi. Nia mamana nae, lea langi molu si manata mamana ana ni nau na wane kuka too ita ua mai ana hafalilaa.>>

25Sui gera soeledia daka urii, <<Oe ni tei naa?>>

Ma Jesus e oolisida ka bae urii, <<Nau nana si doo naa na ku haea ua na mai fuagamu totongenao laona faatolomailaa nau. 26Nau ku too ana na doo oro asianaa na ku haitamana kuka haea suli gamu fuana ketolaa gamulaa urida. Wane na nia e oodu nau mai, nia naa na wane mamana. Haia, ma si taa na nia haea fuagu, nia naa nau haea fuana wane gi sui.>>

27Ma gera langi dasi haitamana go na a Jesus e bae sulia a Maa nia mai i langi. 28Nia naa, nia ka bae urii fuada, <<Si kada mu aalu nau, na Wela nia Iimola gi, fafona airarafolo, tara muka haitamagu na nau na wane kuka too ita ua mai ana hafalilaa. Ma ana si kada nae, tara muka haitamana na nau langi kusi iilia tesi doo sulia na manatalagu i talagu. Sui si doo gi na Maa e faatolomai nau ana, nia na nau ku haeda fuagamu. 29Haia, ma Maa na e oodu nau mai naa, nia e too fai nau sulia dani. Nia langi kasi lugasi nau, sulia nau ku iilia si doo gi na e faaele nia sulia dani.>>

30Ma tooa oro gi gera ka manata mamana ana Jesus si kada gera rongo nia haea si doo naa gi.

31Sui a Jesus ka bae urii fuana tooa gi na gera manata mamana ani nia, <<Lea so muka aade sulia na faatolomailaa nau gi, gamu muka aalu wane fafurongo nau gi mamana naa. 32Ma lea so ka urinae, tara muka haitamana si doo mamana gi sulia God, haia, ma na doo mamana nae gi na tara ka aade gamu muka too nonilaa.>>

33Gera oolisia Jesus, gera ka urii, <<Gami na tooa ana kwalafaa a Abraham na. Langi melu si rao oꞌoni lau fuana ta wane. Utaa naa oko haea tara mika too nonilaa?>>

34Jesus ka bae urii lau fuada, <<Doo mamana nau ku haea fuagamu. Tooa na gera roosulia na maluta taꞌa gi, na maluta taꞌa nae gi naa ka baita ani gera, ma gera ka rao oꞌoni na ada i farana. 35Na wane na e too nonilaa, nia na wane e futa ana aebara, ma ka too ana mamanaa uria toolaa laona luma maa nia. Ma na wane na e rao go ana, nia langi si too mamana ana aebara. 36Nia naa, lea ni nau, na Wela nia God, ku faanonilaa gamu, nia na tara gamu kafi nonilaa mamana. 37Nau ku haitama gamu na tooa ana kwalafaa a Abraham. Sui boroi ana ka urinae, molu ka dooria haungilagu, sulia langi molu si dooria go lealaa sulia na faatolomailaa nau gi. 38Nau ku bae sulia si taa na Maa nau nia faatainia fuagu. Haia, ma ni gamu mu iilia si taa gi na maa gamu e haeda fuagamu.>>

39Gera oolisi Jesus daka urii, <<Maa gami naa na a Abraham!>>

Jesus ka urii fuada, <<Lea so ni gamu na kwalafaa a Abraham gi mamana, muka iilia laugo si doo gi nia aadeda gi. 40Haia, ma ni nau ku haea go agu si doo mamana gi fuagamu sulia dani ana si doo gi na ku rongoa mai faasia a God. Sui molu ka dooria amolu na haumaelilagulaa. Sui a Abraham langi kasi aadea go si doo urinae. 41Gamu mu aadea laugo si doo gi na maa gamu e aadeda naa.>>

Gera ka bae urii fuana, <<Taifilia a God go na Maa gemelu, ma gemelu naa na wela nia gi mamana.>>

42Jesus oolisida ka bae urii, <<Lea so a God na Maa gamu mamana, muka rakediana laugo fuagu, sui muka langi go. Nau naa ku lea mai faasia God, ma ana si kada nae, nau ku too fai gamu i see. Nau langi kusi lea mai sulia na doorilagu i talagu. A God naa e oodu nau mai. 43Utaa naa langi molu si rongo haitamana baelagu gi? Nia sulia langi molu si dooria go rongolana. 44Haia, gamu naa, na maa gamu naa a Satan. Nia naa, molu ka dooria iililana na doo gi iilingia nia iilida gi. A Satan na nia na wane fuana hauwanelaa na sulia nia ita ka iilia ua na mai. Ma nia ka lalafusia na mamanaa, sulia nia langi si too ana tesi taa gi na e mamana ani nia. Si kada nia sugea ana ta wane, nia naa nae na aabulolana go ana, sulia nia na wane fuana sugelaa naa, ma nia na maa nia na sugelaa gi sui. 45Haia, doo mamana nau ku haea fuagamu, si doo nae na aadea langi molu si dooria go na manata mamanalaa ani nau. 46Haia, ma ni tei ani gamu na e haitamana ka faatainia na taa na nau ku aade ka taꞌa ana? Langi! Haia, ma utaa na langi molu si manata mamana ani nau si kada nau ku haea doo mamana gi fuagamu? 47Haia, ni tei gera na da ita mai siana God, gera haitamana daka rongo sulia na baelana. Haia, ma ni gamu naa, gamu langi musi ita mai ana God. Ma nia naa e aadea langi gamu si dooria fafurongolaa.>>

48Sui, gera ka bae urii fuana Jesus, <<Si taa baa melu haea suli oe nia mamana baa melu haea oe wane faasia Samaria, ma oko too ana na aagalo taꞌa.>>

49Jesus oolisida ka bae urii, <<Langi go, i nau e langi kusi too ana ta aagalo. Ma nau ku faaꞌinitoo ana Maa nau, ma ni gamu langi musi faaꞌinitoo go ani nau. 50Ma ni nau naa, nau langi kusi dooria go tooa gi gera ka hae initoo ani nau. A Maa nau na e dooria fuana tooa gi gera ka hae initoo ani nau. Ma ni nia naa laugo na tara ka keketo ana oꞌololaa. 51Doo mamana nau ku haea fuagamu, so ni tei na e aade sulia faatolomaia nau, tara nia langi kasi mae.>>

52Sui gera oolisia Jesus gera ka bae urii, <<Gemelu kafi haitamamu nae, oe o too ana aagalo! Sulia koo gia a Abraham nia mae naa, ma na profet gi laugo gera ka mae. Utaa na oko haea lea wane aade sulia faatolomaia oe, nia tara ka langi si mae? 53Koo gia Abraham nia na wane baita, sui nia ka mae go ana. Haia, ma ni oe naa, oe manata hasa oe o baita liufia Abraham? Ma na profet gi laugo na gera mae. Haia, ma ni oe na oe ni tei naa?>>

54A Jesus e oolisi gera ka urii, <<Lea so ni nau go ana ku hae initoo ani nau talagu, si initooa nau nia tatagwai go ana. Haia, na wane fuana ka hae initoo ani nau, nia naa a Maa nau, na molu haea nia na God gamu. 55Sui boroi ana, langi molu si haitamana go a God. Ma ni nau, nau ku haitamana. Ma lea nau ku haea nau langi kusi haitamana, nau tara kuka iilingi gamu na mu haitamana sugelaa asianaa. Haia, ma ni nau ku haitama diana asianaa na ana, ma kuka aade sulia baelana. 56Haia, na koo gamu Abraham nia eele asianaa sulia tara nia ka rikia na lealaa nau mai. Ma nia ka rikia naa, ma ka eele asianaa sulia.>>

57Ma gera ka bae lau urii fuana, <<Nwalae! Lima aakwala fe ngali kasi sui ua ani oe, sui oko haea o rikia Abraham?>>

58Jesus e oolisi gera ka bae urii, <<Doo mamana nau ku haea fuagamu: Si kada Abraham langi kasi futa ua, nau naa nau ku too naa.>>

59Ana si kada nae, gera ka ngalia na fou gi uria uimaelilanalaa sulia nia bae urinae. Sui, nia ka aagwa nia faasi gera, ma ka lea faasia na Beu Aabu.

A Jesus e guraa na wane maa rodo.

9

1Si kada a Jesus e liliu ana, nia ka rikia tee wane na maana e rodo ita ua mai ana si kada e futa ana. 2Ma na oote fafurongo nia gi da ledi nia daka urii, <<Wane faatolomai ae, na aade taꞌalana ni tei naa e aadea na maana na wane naa ka rodo ita ua na mai ana futalana? Na aade taꞌalaa nia i talana langi na aade taꞌalana na maa nia ma ni tee nia?>>

3Ma a Jesus e oolisida ka urii, <<Na maa rodoa na e haungia, langi lau sulia na aade taꞌalaa nia i talana ma langi na aade taꞌalana na maa nia ma ni tee nia. Na maana e rodo hai muka rikia na rigitalana a God e rao ani nia. 4Gia ka iili dongaa ana na raoa nia gi a God na e fale nau mai, ana si kada e dani ua. Sulia na rodo e garangi naa, si kada baa langi ta wane kasi rao naa. 5Si kada ku too ana i laona molaagali, nau ku iilingia na kwesu baita fuana na tooa.>>

6Ma i buira a Jesus e haea si doo naa, nia ka ngisu i hae gano, ma ka buia mamago ana si ngisu, ma ka uusua ana na maana na wane nae. 7Ma a Jesus ka bae urii fuana, <<O lea oko taufia na maamu i laona na lobo i Siloam.>> (Si hata naa, na malutana <<Eeresia>>.) Ma na wane nae e lea ka taufia na maana, ma nia ka aada.

8Ma na tooa gi fera nia ma na tooa gi na da riki nia baa e gani doo go ana i nao, daka ledida kwailiu, <<Nia na wane baa e gwouru ma ka gani doo go ana naa?>>

9Ma teni tooa gi daka urii, <<I nia naa naa.>>

Ma teni tooa gi lau daka bae urii, <<I nia e langi naa, ma nia mone e aada iilingia.>>

Ma na wane nae i talana ka bae urii, <<I nau na wane baa naa naa.>>

10Ma gera ka ledia, <<Na maamu e aada utaa naa?>>

11Ma nia e oolisida ka urii, <<Na wane na hatana a Jesus na e haungainia si mamago, ma ka uusua ana na maagu. Ma nia ka haea fuagu ku lea kuka taufia na maagu i laona na lobo i Siloam. Sui nau ku lea, ma si kada ku taufia ana na maagu, na maagu ka aada naa.>>

12Ma gera ka ledia lau urii, <<I nia e nii i fai?>>

Ma nia e oolisida ka urii, <<Nau ku lalafusia.>>

13Ma i buri, gera talaia na wane baa siana na Farisi gi. 14Haia, ma fe dani nae a Jesus e haungainia ana mamago, ma ka guraa na maana na wane naa, fe dani Sabat. 15Ma na Farisi gi da ledia lau na wane naa e utaa naa e aadea ka aada naa. Ma nia ka haea urii fuada, <<A Jesus e aalua mamago faafia na maagu. Sui ku taufia na maagu, ma na maagu ka aada naa.>>

16Ma teni wane ada na Farisi gi daka bae urii, <<Na wane naa na e iilia si doo naa, e langi si lea mai faasia a God, sulia nia langi kasi roosulia na kwaieresia sulia na Sabat.>>

Ma teni wane lau daka urii, <<Na wane na e taꞌa so ka iili utaa ana si kwaibalatana baita urinae gi?>> Ma langi dasi aala go ada sulia doo nae.

17Sui na Farisi gi daka ledi urii lau ana na wane nae, <<Haia, oe naa o haea a Jesus e guraa na maamu, na taa na o haea suli nia?>>

Ma nia ka urii, <<I nia na profet.>>

18Ma na wane baita ana Jiu gi, da oote gera ana manata mamanalaa hasa na maana e rodo ua na mai. Ma gera ka soea mai na maa nia ma ni tee nia. 19Ma gera ka ledi daaro urii, <<Na wela gomoro naa? Gomoro haea hasa na maana e rodo ua ana si kada e futa mai ana. Ma si taa naa e aadea nia ka aada naa si kada naa?>>

20Ma na maa nia ma ni tee nia daaro oolisida daka urii, <<Gemere mere haitamana nia na wela gemere, ma mere ka haitamana na maana e rodo ua mai ana si kada e futa ana. 21Sui taa, mere lalafusia si taa naa e aadea ka aada naa, langi ni tei na e guraa na maana. Molu ledi nia kou, sulia nia e baita naa ma nia ka bae ana i talana!>> 22Na maa nia fai nia ni tee nia daaro haea si doo naa sulia daaro mou ana na wane baita gi ana Jiu. Sulia gera da kwaialafaafi sui naa, hasa lea ta wane e haea a Jesus naa na Christ, na wane baa a God e filia, langi dasi faalamainia ka ruulaa i laona Beu Aabu ni figulaa gi. 23Nia naa na maa nia fai nia ni tee nia daaro ka haea, <<I nia e baita naa. Molu ledia kou!>>

24Sui gera ka soea lau mai na wane baa na maana e rodo i nao, ma gera ka bae urii fuana, <<O bae aalangai i nao na a God tara oko haea naa doo mamana gi naa! Gemelu haitamana na wane naa na wane taꞌa.>>

25Ma na wane naa e oolisida ka urii, <<I nau ku lalafusia i nia na wane taꞌa ma e langi. Tesi doo ku haitamana naa go agu e urii, na maagu e rodo i nao, sui ana si kada naa nau kuka aada naa.>>

26Ma gera ka ledia lau urii, <<Na taa na nia e iilia ani oe? Ma nia ka guraa utaa ana maamu?>>

27Ma na wane naa e oolisida ka urii, <<I nau ku haea sui naa fuagamu baa, sui langi molu si rongoa go. Uria taa naa molu ka doori rongoa lau? I gomolu laugo molu dooria molu ka hau ana wane fafurongo nia gi oto mone?>>

28Gera bae tataga fuana ma daka urii, <<Ni oe na wane fafurongo nia. I gemelu na wane fafurongo nia gi a Moses ana naa. 29Sulia gemelu melu haitamana a God e bae fuana a Moses. Sui na wane naa, melu lalafusia nia lea mai faasia i fai!>>

30Ma na wane naa e oolisida ka urii, <<Nau ku kwele asianaa ani gomolu. Sulia nia e guraa na maagu, sui molu ka haea langi molu si haitamana go amolu i fai na nia lea mai faasia. 31Golu sui, golu haitamana a God langi kasi fafurongo uria na tooa taꞌa gi. Nia e fafurongo ana uria na tooa gi na da hae baita ani nia, ma daka iilia si taa gi na nia e dooria hai gera ka iilia. 32E ita ua mai ana hafalilana na molaagali, e langi gia si rongoa ua hasa ta wane ka guraa na maana na wane na e rodo ita ana si kada e futa ana. 33Ma lea so na wane naa e langi si lea mai faasia a God, e afetai nia ka iilia ta si doo urinae.>>

34Ma gera ka rakehasu asianaa, ma gera ka bae urii fuana, <<Ni oe o taꞌa asianaa ita ua mai ana futalamu! Utaa na oko hasi uria na faatolomai doo fuamelu?>> Sui gera ka langi si faalamainia naa uria na ruulaa i laona Beu Aabu ni figulaa gi.

35Sui a Jesus e rongoa gera iilia si doo naa fuana na wane naa. Ma nia ka daotoona ma ka bae urii, <<Ni oe o manata mamana ana na Wela nia Iimola gi?>>

36Ma na wane naa e oolisia ka urii, <<Aarai ae, o faarongo nau, ni tei nae, hai kuka manata mamana ani nia?>>

37Ma a Jesus ka bae urii fuana, <<Ni oe o riki nia sui naa, ma i nia naa na o bae fai nia ana si kada nae.>>

38Ma na wane naa ka haea, <<Lord ae, i nau ku manata mamana naa ani oe.>> Ma nia ka boururu i hae gano i maana aena a Jesus.

39A Jesus ka bae urii, <<I nau ku lea mai i laona na molaagali naa uria na ketolaa, eeri na tooa gi na maada e rodo, tara daka aada lau, ma na tooa na da aada, tara na maada ka rodo lau.>>

40Ma teni wane ada na Farisi gi na da too i seenae fai nia, da rongoa e haea si doo naa, ma daka ledia, <<Ni oe haea na maa melu e rodo laugo?>>

41Ma a Jesus e oolisida ka urii, <<Lea so gamu ka iilingia na wane maa rodo gi, langi molu si garo. Sui taa, molu haea gomolu aada haitamana na doo mamana gi. Nia na aadea molu ka garo asianaa.>>

A Jesus e iilingia na wane aadasulia na sipsip gi.

10

1A Jesus e haea fuana na oote fafurongo nia gi ka urii, <<Doo mamana nau ku haea fuagamu, na wane na langi kasi ruu ana maehaga laona na baa gera na sipsip gi, ma ka ruu go mai ana i buira na baa, i nia na wane bebeli. 2Ma na wane aai naa na e ruu mai ana maehaga, i nia naa na wane na e aadasulia na sipsip gi. 3Na wane fofolo ka ifingia na maehaga na baa fuana, ma na sipsip gi daka rongoa na lingeena. I nia e soe hatada na sipsip nia gi ma ka talaida i maa. 4Ma si kada nia e talaia na sipsip nia gi sui i maa, nia ka eeta i nao ada, ma gera ka lea i buira sulia da rongo haitamana na lingeena. 5Ma e afetai daka lea i buira ta wane ete. I gera daka tafi faasi nia, sulia langi dasi rongo haitamana na lingeena.>>

6Si kada Jesus e baea si oomelawanea naa fuada, gera langi dasi haitamana go na malutana.

7Nia naa, a Jesus ka bae lau urii, <<Doo mamana nau ku haea fuagamu, i nau ku iilingi na maa uria na ruulaa ana fuana na sipsip gi. 8Na wane baa gi da dao mai i nao ani nau, gera iilingia na wane bebeli gi, ma na sipsip gi langi dasi roo go suli gera. 9I nau ku iilingia na maehaga uria na ruulaa. Ma so ni tei na e ruu mai ani nau, nia ka mouri. Tara nia ka ruu mai ma ka ruu kou ma ka daotoona na doo diana gi. 10Na wane bebeli e dao go mai ana uria na belilaa ma na hauwanelaa ma na kwailabasidoolaa. I nau ku dao mai eeri muka too ana na mouria na e diana ka tasa.

11<<I nau ku iilingia laugo ta wane na e aada diana sulia sipsip gi. Ma nau kuka aade aagau uria maelaa usia na sipsip nau gi. 12Ma na wane aai na e rao uria na folilaa ma na sipsip gi langi doo nia gi, si kada nia ka rikia na kui kwasi e lea mai, nia ka tafusia na sipsip gi, ma ka tafi na ana. Ma na kui kwasi e lea mai ka haungia teni sipsip gi ma ka tagalangaia teni sipsip aai gi. 13Na wane nae e tafi na ana sulia nia e rao go ana uria folilaa, ma ka langi si oga nia go uria na sipsip gi. 14,15I nau ku aada diana usia sipsip gi, ma kuka maabe uria maelaa fuana sipsip nau gi. Ma gera ka haitamagu, ma i nau kuka haitamada laugo, iilingia laugo a Maa e haitamagu ma i nau laugo ku haitamana laugo. 16Ma teni sipsip nau gi laugo na langi gera kasi too ua laona baa, gera na sipsip nau gi laugo. Ma tara kuka ngalida laugo mai. Ma gera ka rongo haitamana lingeegu. Haia, ma tara gera ka too oofu laona tee aabui sipsip nau fai nia na sipsip na da too ua na mai. Ma tara kuka aadasulida teefou.

17<<Na Maa e rakediana fuagu, sulia nau ku eekwatainia na mourilagu uria na maelaa eeri kuka mouri lau. 18Langi ta wane hasa ka haungi nau, lea langi kusi lugasia fuana. Ma nia naa na kwaidoorilagu. Nau ana i talagu nau ku too ana mamanaa uria lugasilagu i talagu uria maea ma uria mouria laugo. Haia, si doo naa na Maa nau haea kuka aadea.>>

19Ma ana si kada nae, tooa Jiu gi langi gera kasi aalua na tesi manatalaa sulia Jesus sulia si doo gi na nia e haeda. 20Orolada gera haea, <<Wane naa e nue ma ka too ana aagalo taꞌa. Langi molu si fafurongoa!>>

21Haia, ma teni tooa ada gera ka bae urii, <<Na wane na e too ana aagalo e afetai ka bae urii loko! Ma na wane na e too ana aagalo e afetai ka guraa tooa maada e rodo ma gera ka aada lau!>>

Jesus e haea nia fai nia Maa nia daaro tee doo.

22Ana si kada ana uuni gwagwaria, na Jiu gi gera figu i Jerusalem uria Fangaa ana Faaabulana Beu Aabu a God. 23Ma Jesus e too laugo laona labata ana Beu Aabu nae, ma ka liliu go ana i laona taofa a Solomon. 24Haia, ma ana si kada tooa gi gera rikia, gera ka koni mai siana, ma gera ka soeledia daka urii, <<Gami kwaimaasi ka tau asianaa. O haea oꞌolo ana fuagami! Oe naa na Christ, na wane aadafililana a God uria aaofialaa ma e langi?>>

25A Jesus e oolisida ka urii, <<Nau ku haea sui naa fuagamu, sui langi molu si dooria go na manata mamanalaa ani nau. Si raoa naa gi ku aadeda naa na Maa nau na e haea kuka aadeda, gera ka faatainia nau ni tei. 26Sui molu si dooria go na manata mamanalaa, sulia gamu naa gamu langi lau na sipsip nau gi. 27Na sipsip nau gi na da fafurongo uria na lingeena baelagu, ma i nau kuka haitamada ma daka lea i burigu. 28Ma kuka falea na mouria firi fuada, ma e afetai daka mae. Ma e afetai ta wane ka lauda faasi nau. 29Na Maa nau na e falea na sipsip naa gi fuagu, nia e baita ka liufia na doo gi sui. Ma e afetai ta wane ka laua na sipsip naa gi faasi nia. 30I nau fai nia a Maa, gemere tee doo go.>>

31Ma ana si kada nae, na tooa gi gera ka konia lau mai na fou gi eeri gera ka uimaelia Jesus. 32Ma Jesus ka soeledi gera urii, <<I gamu mu rikia sui naa si raoa diana oro gi na i nau ku iilia faasia na Maa. Haia, ma si raoa taa ana na raoa naa gi na mu dooria haungilagu faafia?>>

33Gera ka oolisia urii, <<Gemelu si ui oe faafia na raoa diana gi o aadeda. Melu dooria ui oe faafia o bae tataga ana God. Sulia oe na wane go ana, ma oko haea oe a God!>>

34Jesus e oolisi gera lau ka urii, <<Na baelaa gi e too laona Kwaieresia gamu, a God e haea ka urii, <I gamu na God gi.> 35Haia, ma ni golu haitamana na doo gi sui i laona Kekedelaa Aabu, nia mamana teefou katau. Haia, a God e alangia na koo gia ana god gi. Gera na tooa na God e bae fuada. 36Nau naa, nau wane Maa e aadafilia ma ka oodu nau mai laona molaagali naa. Haia, ma e utaa na molu ka haea nau ku bae tataga ana God si kada ku haea ana nau Wela nia? 37Lea nau langi kusi aadea na raoa gi na Maa nau e dooria kuka aadea, langi musi manata mamana go ani nau. 38Sui lea nau ku iilia na raoa gi na Maa e dooria, molu ka manata mamana mone amolu ana si raoa nae gi, sui boroi ana molu ka langi si manata mamana ana si taa gi na nau ku haeda fuagamu. Lea so molu ka aadea na doo naa gi, tara muka haitamana diana na Maa e too i lalo ani nau ma i nau laugo ku too i lalo ana Maa.>>

39Ma ana si kada nae laugo, gera ka dooria daua Jesus, sui nia ka haufini nia na ana faasi gera.

40Ma Jesus ka ooli lau i bali kafo ana Jodan, ma nia ka too i seenae ana si gula baa John e siuabua ana tooa gi i nao. 41Ma na tooa oro asianaa gera lea mai siana Jesus, ma gera ka bae fuagera kwailiu daka urii , <<A John langi kasi aadea go teni doo kwaibalatana, sui na doo gi nia bae sulia ana wane naa, nia e mamana sui go.>> 42Ma na tooa oro gi ana gula naa gera ka manata mamana ana a Jesus.

Sulia a Lasaros.

11

1Tee wane hatana a Lasaros e matai. I nia e too i fera Betani fai nia na roo waigeni nia ni Mary ma ni Mata. 2Ni Mary nae baa e ikia na aena a Jesus na Lord ana na gwai momoko, ma ka uusua ana na iifuna ketena. Haia, na waiwane nia a Lasaros na e matai. 3Ma na roo geni naa gi da fale baea uria a Jesus daka urii, <<Lord ae, na ruana rakediana oe baa e matai.>>

4Ma si kada a Jesus e rongoa si doo naa, nia ka bae urii fuana na fafurongo nia gi, <<A Lasaros langi kasi mae ana mataia naa. Na mataia naa e haungia hai ka faatainia na baitalana a God ma eeri na tooa gi daka faaꞌinitoo nau na Wela nia a God ana.>>

5Haia, a Jesus e rakediana ana a Lasaros ma na roo waiwane nia gi ni Mata ma ni Mary. 6Sui boroi ana, si kada a Jesus e rongoa a Lasaros e matai naa, nia ka too lau ana si gula nae e too ana, sulia roo fe dani. 7Sui a Jesus ka bae urii fuana oote fafurongo nia gi, <<Golu ooli lau uria i Judea.>>

8Ma na oote fafurongo nia gi da oolisia daka urii, <<Faatolomai ae, e langi kasi tau go baa, na tooa i Jiu gi da dooria na haungilamu ana fou. Sui oko dooria laugo na oolilaa i seenae?>>

9Ma a Jesus ka bae urii, <<Ana tee fe hato na hato e tala ita i ubongi lea ka dao i haulafi. Lea so ta wane ka liu ana si kada na hato e tala, afetai ka taafainia, sulia nia e rikia na folaalana na molaagali naa. 10Sui laugo lea ta wane e galo i laona rodo, nia ka taafainia, sulia e langi ta folaalaa fuana.>> 11Ma a Jesus ka bae lau urii, <<Na ruana golu baa a Lasaros e teo naa, ma tara nau ku lea, kuka faaadaa.>>

12Ma na oote fafurongo nia gi da oolisia daka urii, <<Lord ae, lea so nia ka teo go ana, tara ka diana lau.>>

13Na malutana na baelaa a Jesus hasa a Lasaros e mae naa. Sui gera manata hasa i nia e teo mamana. 14Nia naa, a Jesus ka faarongo folaa ana fuada ka urii, <<A Lasaros e mae naa. 15Ma uria na dianalaa gamu, nau ku eele sulia kusi too siana, hai molu ka manata mamana ani nau. Haia, golu lea siana.>>

16A Tomas (na gera alangia ana <Na Iu>) ka bae urii fuana na oote fafurongo gi, <<Golu lea agolu fai nia na faatolomai, eeri golu ka mae laugo fai nia!>>

17Ma si kada a Jesus e dao ana, fai fe dani e sui naa i buira na gera aalua ana a Lasaros. 18Na fera Betani e too garangia i Jerusalem, e bobola fai nia oolu kilometer. 19Ma tooa oro i Judea gi da dao uria na maatoolana ni Mata ma ni Mary, uria na faagwagwarilana na manata daaro sulia na waiwane daaro e mae.

20Ma si kada ni Mata e rongoa a Jesus e dao mai, nia ka lea uria rikilana. Ma ni Mary ka too go ana i luma. 21Ni Mata ka bae urii fuana a Jesus, <<Lord ae, lea so oko too go amu i seenaa, afetai na waiwane nau ka mae. 22Boroi ana, ni nau ku haitamana si kada naa boroi ana, a God haitamana ka falea go ana tesi taa na o gani nia uria.>>

23Ma a Jesus ka bae urii fuana, <<Na waiwane oe tara ka mouri lau.>>

24Ma ni nia e bae fuana a Jesus ka urii, <<Nau ku haitamana tara nia ka mouri lau ana fe dani iꞌisi.>>

25Ma a Jesus ka bae urii fuana, <<I nau naa na ku tataea na tooa gi ma ku falea lau na mouria fuada. So ni tei na e manata mamana ani nau, nia ka mouri, boroi ana so nia ka mae naa. 26Ma so ni tei na e mouri ua ma ka manata mamana ani nau, e afetai nia ka mae. Haia, ma ni oe, o manata mamana ana si doo naa?>>

27Ma nia e oolisia ka urii, <<Iiuka, Lord. I nau ku manata mamana ana i oe naa na Christ, na Wela nia a God na gami maasia na ka lea mai i laona molaagali.>>

28Ma i buira naa ni Mata e haea si doo naa, ni nia ka ooli ma ka soe aaroaro ana na haasina ni Mary, ma ka bae urii fuana, <<Na faatolomai e dao naa, ma nia ka doori riki oe.>> 29Ma si kada ni Mary e rongoa si doo naa, nia e tatae ma ka lea aliꞌali siana. 30Haia, a Jesus kasi dao ua mai fera, e too ua go ana mai ana si gula baa ni Mata e daotoona ana. 31Ma na tooa gi na da too i luma fai nia ni Mary uria na faagwagwarilana na manatana, da lea laugo i buira si kada da rikia e tatae ma ka lea aliꞌali kou i maa. Gera da manata ada hasa ni nia e lea siana na kwaingeia uria na aangilaa i seenae.

32Ma si kada ni Mary e dao ana si gula nae a Jesus e too ana, nia ka rikia ma ka boururu i maana aena, ma ka bae urii, <<Lord ae, lea so oko too go amu i seenaa, na waiwane nau e afetai ka mae.>>

33Ma a Jesus e rikia ni Mary e aangi ma na tooa gi naa da lea mai fai nia da aangi laugo, ma nia ka kwaimanatai ma ka liobukonu asianaa. 34Ma a Jesus e ledi gera ka urii, <<Fai na molu aalua ana?>>

Gera oolisia ka urii, <<Lord ae, o lea mai ma oko rikia amu.>>

35Ma a Jesus ka aangi. 36Ma na tooa i Jiu gi daka bae fuagera kwailiu urii, <<Gamu rikia agamu na rakedianalaa baita nia fuana a Lasaros!>>

37Ma teni tooa ada lau daka bae urii, <<I nia e guraa na wane maana e rodo. Uria taa nia kasi luia a Lasaros faasia na maea?>>

38A Jesus ka liobukonu asianaa lau, ma ka lea siana na kwaingeia. Na kwaingeia nae, na faaluma nae fai nia tee gwe fou baita na da aalua usia na maana. 39Ma a Jesus e ooduda ka urii, <<Molu lafua na fou naa!>>

Ma ni Mata na waiwane nia na wane na e mae, e oolisia ka urii, <<Lord ae, na fai fe dani e sui naa i buira na aalulana. Nia ka moko taꞌa naa nae!>>

40Ma a Jesus ka bae urii fuana, <<I nau ku haea sui na fuamu baa lea so oe o manata mamana ani nau, tara oko rikia na baitalana a God.>> 41Ma gera ka lafua na fou nae. Sui a Jesus e aada alaa i langi ma ka fooa urii, <<Maa ae, nau ku baelafe oe sulia o fafurongo na mai urii nau. 42I nau ku haitamana na o fafurongo urii nau sulia dani. I nau ku haea si doo naa hai na tooa naa gi i see daka manata mamana ana na o oodu nau mai.>> 43Ma i buira na e haea si baea naa, nia ka rii baita ka urii, <<Lasaros ae, o haga mai i maa!>> 44Ma na wane na e mae naa ka mouri lau ma ka haga na mai i maa. Ma na roo aena gi ma na roo abana gi da afua ana na maku ni afulana na wane mae, ma na maana da afua laugo. Ma a Jesus ka bae urii fuada, <<Molu lukea na maku naa gi faasia, ma molu ka lugatainia.>>

Gera manata uria haungilana Jesus.

45Ma na tooa oro i Jiu gi na da dao mai siana ni Mary, gera rikia si doo naa a Jesus e iilia, ma daka manata mamana ani nia. 46Haia, ma bali ani gera, da ooli siana Farisi gi ma gera ka uunuunu suli taa gi na Jesus e aadea. 47Haia, na Farisi gi ma na fataabu baita gi gera ka oofu uria baelaa fai nia na wane baita gi, ma gera ka bae urii, <<Taa na tara golu ka aadea ana wane naa? Sulia doo kwaibalatana oro gi naa na nia e aadeda. 48Ma lea golu ka lugasia wane naa ka tasa dongaa go ana, tara na tooa oro gi daka manata mamana ana, ma tara na wane baita gi faasia i Rom tara gera ka rakehasui golu naa. Ma lea urii nae, tara gera ka tagalangainia na Beu Aabu a God, ma gera ka labasia na maefera gia!>>

49Ma tee wane ani gera hatana a Kaeafas na fooanigwou ana si kada nae ka bae urii, <<Gomolu boro molu nue asianaa! 50Gomolu si haitamana go nia diana fuana ta wane ka mae, eeri gera ka langi si haungia wane gi sui?>> 51Haia, ma si baelaa na Kaeafas nia e haea naa, langi lau na doo i manatana taifilia. Sulia nia na fooanigwou ana si kada nae, ma nia naa a God ka aalua na manatalaa nae i liona. Haia, si baelaa nia haea sulia Jesus tara nia ka mae uria kwaiꞌadomilana na tooa i Jiu gi. 52Ma nia langi kasi mae usia na wane i Jiu gi go ana taifilida. Nia mae eeri na wela God gi sui na gera too ana fera gi sui, gera ka oofu fai gera na Jiu gi eeri ka aalua tee oofuofua.

53Ma hafali ana fe dani na Kaeafas haea si baelaa nae gi, gera ka talaꞌae na haungailana si manata oro fuana gera ka haungia a Jesus. 54Sulia si doo nae, a Jesus ka langi si liu faatai ana lolofaa i Judea. Ana si kada nae, nia ka lea faasia si gula nae, ma ka lea fai nia oote fafurongo nia gi gera ka lea gera ka too ana ta fera garangia na aanogwou na hatana i Ifrem.

55Ana si kada nae, nia garangia na maedani ana Fangaa ana Lofoagaua gera Jiu gi. Ma na tooa oro gera ka lea kou fui Jerusalem i naona na Fangaa naa uria iililana ada teni si doo sulia na maluta gera gi eeri gera ka faalu i maana God suifetei kafi dao ana maedani Fangaa. 56Ma na tooa gi gera ka nanisia Jesus. Ma ana si kada nae, gera oofu sui mai i laona labata ana Beu Aabu a God, gera ka ledi gera kwailiu daka urii, <<Utaa? Gomolu manata tara nia ka dao mai ana Fangaa? Boro langi go oto!>> 57Gera bae urinae sulia na fataabu baita gi ma na Farisi gi gera aalu baea siana tooa urii, lea ta wane ka haitamana gula Jesus nia e too ana, nia ka faarongo gera ana eeri gera ka dumulia.

Ni Mary e igitainia gwai fafona aena Jesus.

12

1Si kada oono maedani ua i naona Fangaa ana Lofoagaua, Jesus fai nia na oote fafurongo nia gi gera ooli lau fui Betani, na maefera a Lasaros baa a Jesus e faamouria faasia na maea. 2Gera aade aagau ana si fanga i seenae fuana Jesus. Lasaros laugo na ta wane ada na tooa na gera soe mai uria fangalaa oofu fai nia a Jesus. Ma ni Mata ka toia fanga fuagera. 3Ma ni Mary ka ngalia mai tee botele ana gwai ni gwailaa na da alangia ana <<nad>>, na folilana e baita asianaa. Ni Mary e ngalia mai ka igitainia i fafona roo aena a Jesus gi uria faabaitalana. Sui ni Mary ka uusua roo aena Jesus gi ana iifuna. Ma ana si kada nae, na luma naa ka fungu ana momokofana diana na gwai naa. 4Haia, a Judas Iskariot, na fafurongo baa tara ka falea a Jesus fuana maalimaea nia gi, nia e bae kou ka urii, 5<<Utaa naa nia langi kasi faafoli ana na gwai diana naa? Na gwai naa lea so nia ka faafoli ana, tara nia ka ngalia ana si malefo e bobola fai nia si folilaa ta wane e rao uria sulia tee fe ngali. Haia, si malefo nae haitamana oko ngalia oko adomia na tooa siofaa.>>

6Judas e haea si doo na langi lau sulia nia manata uria adomilana tooa na gera siofaa. Ma sulia go ana nia ta wane fuana belilaa. Haia, ma ni nia laugo na wane fuana aadalaa sulia wai malefo gera fafurongo gi. Ma si kada gi sui, nia haitamana ka labasia go ana si malefo fuana i talana.

7Ana si kada nae, Jesus ka bae urii, <<Langi osi suusia lau na geni naa! Ma nau ku dooria nia ka taingainia mai na gwai naa uria uusulana ana nonigu si kada gera aalu nau ana. 8Ma tooa na da siofaa gera too go ada fai gamu sulia dani. Haia, ma ni nau tara nau langi kusi too tau lau fai gamu.>>

Gera manata uria haungilana a Lasaros.

9Tooa oro gi gera rongoa Jesus e too i Betani ma gera ka lea siana. Gera lea langi lau sulia Jesus go ana taifilinia too i fera nae. Ma gera lea laugo uria rikilana Lasaros baa a Jesus e faamouri nia faasia maea. 10,11Ma na orolana tooa i Jiu gi gera lugasia na fataabu baita gi ma gera ka manata mamana na ada ana Jesus sulia nia faamouria a Lasaros faasia na maea. Nia naa, na fataabu baita gi gera ka manata laugo uria na haungilana a Lasaros iilingia laugo na gera manata uria haungilana a Jesus.

Jesus e ruu i Jerusalem iilingia ta aaofia.

12Sui ana ruana fe dani, tooa oro na gera lea mai ana Fangaa baa, gera rongoa a Jesus e lea mai fui Jerusalem. 13Gera lea, daka ngalia mai abana niu gi, ma gera ka lea mai uria kwaitodailaa fai nia Jesus. Ma gera ka rii daka urii, <<Baelafea a God! A God ka faadianaa ana na wane na e lea mai ana hatana a Lord. A God ka faadianaa na aaofia gia i Israel.>>

14Si kada nae, Jesus e ngalia tee doo fai ae na hatana dongki, ma ka tae mai i fafona. Si doo na nia faamamanaa ua go mai si taa naa na Kekedelaa Aabu e haea baa e urii, 15<<Gamu tooa i Jerusalem, langi musi mou! Mu rikia na aaofia gamu na e tae mai i fafona gale dongki.>>

16Haia, ma ana si kada nae, na fafurongo gi langi gera si haitamana ua si doo naa. Sui i buira Jesus e mouri lau ma ka ooli fui langi ana, gera kafi manatatoona na Kekedelaa Aabu suli nia ma si taa naa daka aadea ana.

17Na tooa na gera too fai nia Jesus si kada nia soea Lasaros faasia la kwaingeia ma ka aadea ka mouri lau, gera faarongo ana si doo nae fuana tooa oro. 18Nia na aadea tooa oro gi gera ka lea mai uria kwaitodailaa fai nia Jesus. Gera lea sulia gera rongoa sui na Jesus e aadea si doo kwaibalatana nae. 19Ma si kada nae, na Farisi gi gera ka bae urii ada fuada kwailiu, <<Molu rikia! Sui boroi ana golu ka haungainia manata oro gi, nia e afetai naa. Sulia wane oro gi gera lea na ada sulia na wane naa!>>

Na tooa gi fasia Gris.

20Teni tooa gi faasia i Gris da too laugo i matangada na tooa gi na da lea uria i Jerusalem uria na fooalaa ana fe dani baita nae gi. 21I gera da lea siana a Filip, na wane faasia i Betsaeda i laona na lolofaa i Galili, ma da bae urii fuana, <<Aarai ae, i gemelu melu doori rikia a Jesus.>>

22Sui a Filip e lea, ka faarongoa a Andrew, ma daaro ka lea ma daaro ka faarongoa a Jesus. 23Ma a Jesus e oolisi daaro ka urii, <<Si kada nau na Wela nia Iimola gi e dao naa hai kuka too ana na initooa. 24Doo mamana nau ku haea fuagamu. Lea so ta tee mige ai e langi si asia i laona na hae gano ma kasi mae go, na mige ai nae ka too ua tee doo go ana. Ma lea so nia ka mae taari, nia kafi kwalafia na mige doo oro gi. 25Ma so ta wane ka rakediana ana na mourilana i talana, tara nia ka mae go ana. Haia, ma lea so ta wane ka falea na mourilana i laona na molaagali naa, tara nia ka ngalia na mouria faalu na e langi si sui. 26Ma so ta wane e dooria na raolaa fuagu, nia ka lea suli nau, eeri ka aalua na wane ni rao nau, ma ka too ana si gula na ku too ana. Ma na Maa nau ka faabaitaa na wane na e rao fuagu.

27<<Ma si kada naa, na liogu e bukonu, ma tesi taa na tara kuka haea? Nau tara kuka bae urii, <Maa ae, osi faalamainia si kada naa ka dao mai faafi nau?> Langi. Sulia nia naa si doo na nau ku lea mai uria, hai kuka liu ana si kada naa ana na nonifiilaa. 28Maa ae, oko hae initoo ana na hatamu.>>

Ma ana si kada nae, tesi lingee doo e bae mai faasia i langi ka urii, <<I nau ku ngalia sui na mai na initooa fuana na hatagu, ma i nau tara kuka iilia lau.>>

29Ma na figua nae da take i seenae, da rongoa na lingee doo nae, ma teni tooa ada daka haea ada na kukuru. Ma teni tooa gi aai daka bae urii, <<Tee ensel naa e bae mai fuana!>>

30Sui a Jesus ka bae urii fuada, <<Na lingee doo na e bae mai, e langi lau uria na dianalagu, e bae mai uria na dianalaa gamu ana. 31Ma e dao na ana si kada hai so a God ka ketoa na tooa gi i laona na molaagali naa. Ma si kada naa, a God ka lafua a Satan na wane baita ana na molaagali naa. 32Ma ana si kada tara gera da tatae nau, i nau tara kuka soea mai na tooa gi sui siagu.>>

33(Ma ana si baea naa gi, i nia e faatainia go ana na ai maea na i nia ka mae ana.)

34Haia, na tooa gi gera ka bae urii, <<Na Kekedelaa Aabu gia e haea na Christ tara langi kasi mae. Haia, ma ni oe, oko haea tara gera ka uua Wela nia Iimola gi. Haia, ma ni tei naa na Wela nia Iimola gi?>>

35Jesus e oolisida ka urii, <<Nau ku iilingia na kwesu baita. Ana si kada totoꞌou na nau ku too ua ana fai gamu. Nia naa, muka roosulia na baelagu si kada na ku too ua ana fai gamu eeri muka aada haitamana na tala diana. Sulia ni tei na e lea lao rorodoa tara ka lalafusia fai na nia lea uria. 36Si kada na kwesu e too ua ana fai gamu, muka manata mamana ana eeri muka aalua wela ana raralaa gi.>>

Jesus e haea si doo nae gi, sui nia ka lea na ana faasi gera, ma ka haufini nia na ana faasi gera.

Tooa da oote gera manata mamana.

37Sui boroi ana Jesus ka aadea doo kwaibalatana oro gi ma gera ka rikia, sui gera langi dasi manata mamana go ani nia. 38Si doo naa gi nia urinae, eeri ka faamamana na baelaa a profet Aesea e haea ua na mai ana i nao ka mamana, baa nia bae urii, <<Lord, gera langi gera kasi manata mamana go ana baelaa gi na mi ainitalongainia, ma gera langi si aada haitamana laugo na mamanaa oe na o faatainia fuada.>> 39Ma ana si kada langi gera kasi haitamana manata mamanalaa ana urinae, baelana God na Aesea nae e ainitalo ua mai ana i nao nia kafi mamana. 40Laona Kekedelaa Aabu, a God e bae urii, <<Nau ku faabokoa naa na maada eeri langi gera kasi rikia. Nau ku faangasia na manatalada eeri langi gera kasi haitamana. Nau ku aade urinae ada eeri gera ka langi si haitamana kari aabulolaa lau mai uri nau fuana kuka faamouri gera.>>

41A Aesea e haea si doo naa gi sulia nia rikia sui na initooa nia a Jesus, ma nia ka bae sulia.

42Sui boroi ana ka urinae, wane baita oro ana Jiu gi na gera manata mamana ana Jesus. Sui langi gera kasi bae go sulia fuana wane eꞌete gi, sulia gera moungia na Farisi gi, aata gera ka luida faasia ruulaa ana ta Beu Aabu ni figulaa. 43Gera manata aꞌabo asianaa uria aadelana si doo fuana wane go ana uria eelelaa sulia. Sui langi gera si manata aꞌabo go uria aadelana si doo fuana God eeri ka eele sulia.

44Haia, Jesus e bae baita ma ka urii, <<Lea so ta wane e manata mamana ani nau, nia ka manata mamana laugo ana a God na e oodu nau mai. 45Ma lea ta wane ka riki nau, nia ka rikia a God laugo na e oodu nau mai. 46Nau ku lea mai laona molaagali naa uusulia ta kwesu fuana tooa, eeri ni tei gera na gera manata mamana ani nau, langi gera kasi too laona rorodoa. 47Ma so ni tei na e rongoa baelagu ma langi kasi aade sulia, langi nau na wane ketoa, sulia nau langi kusi lea mai i laona molaagali naa uria ketolaa. Ma nau ku lea mai uria faamourilana tooa gi taari. 48Wane na langi kasi doori nau ma langi kasi dooria aadelaa sulia doo gi ku haeda, tara tesi doo ka ketoa nia e too ana. Na baea nau gi, nia na tara ka ketoa ana fe dani isi. 49Si doo na nia mamana, sulia si kada nau ku babae ana, nau langi kusi bae sulia si doo sulia manatagu i talagu. Na Maa na e oodu nau mai naa, nia haea fuagu si taa naa fuana kuka haea ma kuka bae sulia. 50Ma i nau ku haitamana, tooa gera ka ngalia na mouria firi faasia na baelana. Haia, tesi taa na nau ku haea, nia naa si taa naa Maa e haea fuagu eeri kuka ainitalongainia.>>

A Jesus e saufia na aena oote fafurongo nia gi.

13

1Tee fe dani i nao ana na Fangaa ana Lofoagaua, a Jesus e haitamana naa si kada nia e garangi dao naa hai ka tafusia na molaagali naa ma ka lea siana na Maa. I nia rakediana ana na oote fafurongo nia gi na da too i laona na molaagali naa, ma nia e rakediana fuada lelea ka dao i iꞌisi.

2Ma a Jesus fai nia na oote fafurongo nia gi da fanga ada i haulafia. Ma a Satan e aalua na manatalaa sui naa i laona na liona a Judas, na wela a Simon Iskariot, hai ka falea a Jesus fuana maalimaea nia gi. 3A Jesus e haitamana na Maa e falea sui naa na mamanaa gi sui fuana. Ma nia ka haitamana laugo, nia e lea mai faasia a God, ma tara ka ooli laugo siana a God. 4Nia naa, a Jesus ka tatae faasia si gula ni fangalaa ma ka lafua na maku ruruu nia, ma ka kania na maku ni uusunonilaa i liitana. 5Sui nia ka igitainia si kafo i laona na fofo, ma ka saufia na aena oote fafurongo nia gi, ma ka uusuda ana maku na e kania i liitana. 6Ma si kada e dao ana a Simon Peter, nia ka bae urii fuana a Jesus, <<Lord ae, tara oko saufia na aegu naa?>>

7Ma a Jesus e oolisia ka urii, <<Ana si kada naa, oe lalafusia si doo naa nau ku iilia, sui i buri tara oe kafi haitamana.>>

8Ma a Peter ka bae urii, <<Nau mone, langi osi saufia na aegu!>>

A Jesus e oolisia ka urii, <<Lea e langi kusi saufia na aemu, oe langi lau na fafurongo nau.>>

9Ma a Peter e oolisia ka urii, <<Lord, osi saufia lau taifilia na aegu go ana. Oko saufia laugo na abagu ma na ketegu!>>

10A Jesus ka bae urii, <<So ni tei e sisiu sui naa, na nonina e faalu teefou naa, ma e langi kesi siufia lau na nonina teefou. Nia ka saufia go ana taifilia na aena. Gomolu sui go molu faalu, ma tee wane go amolu na e langi si faalu.>> 11A Jesus e haitamana sui naa ni tei naa ka fale nia fuana na maalimaea gi, ma nia naa nia ka bae urii, <<I gomolu sui go molu faalu, ma tee wane go amolu na e langi si faalu.>>

12Ana si kada Jesus e saufia aeda sui, nia ka ruufia lau maku ruruu nia sui, nia ka ooli ka gwouru fai gera. Ma nia ka soeledida ka urii, <<Gomolu haitamana malutana si doo na nau ku aadea fuamolu nae? 13Na malutana nia urii: Gomolu molu alangi nau ana Faatolomai fai nia Lord gamu, ma ka bobola asianaa fuana molu ka alangi nau urinae, sulia nau na faatolomai ma i nau na wane baita gamu. 14Ma sui boroi ana i nau na faatolomai ma i nau na wane baita gamu, nau kufi saufia go na aegamu. Ma gamu laugo, muka saufia na aegamu kwailiu laugo. 15Nau ku iilia si doo nae fuagamu eeri ni gomolu laugo molu ka iilia laugo iilingi nau. 16Doo mamana nau ku haea fuagamu, na wane rao nia e langi kasi baita liufia wane baita nia. Haia, na wane na e ngali faarongoa langi kasi baita liufia na wane na e oodu nia. 17Muka haitamana diana ana si taa gi na nau ku haea fuagamu. Ma lea so muka aade sulia laugo, tara muka eele mamana.

18<<Nau ku haea si doo naa gi langi lau fuagamu sui. Nau ku haitamana go agu ni tei gera na nau ku aadafilida. Ma nau ku haitamana tee wane ani gamu tara ka fale nau fuana maalimaea nau gi, eeri ka faamamana si Kekedelaa Aabu baa e urii, <Na wane na mere fanga oofu ana si fanga nau, nia laugo ana tara ka maalimaea ani nau.> 19Si doo na e langi kasi dao ua mai, ma e diana fuana nau kuka haea fuagamu ana si kada nae, haia lea ana si kada nia ka dao mai tara muka manata mamana ana ni nau na nau ku haea fuagamu. 20Doo mamana nau ku haea fuagamu, so ni tei na e gonitai tei gera na nau ku ooduda kou, nia ka gonitai nau naa laugo. Ma so ni tei na e gonitai nau, nia ka gonitai nia a God na e oodu nau mai laugo.>>

Sulia a Judas.

21I buira Jesus e bae urinae sui, nia ka liobukonu asianaa. Ma nia ka faarongo folaa na ana fuana oote fafurongo nia gi ka urii, <<Doo mamana nau ku haea fuagamu naa. Tee wane ani gamu tara nia ka fale nau kou fuana maalimaea nau gi.>>

22Ana si kada nae, na oote fafurongo gi gera ka bubu kwailiu naa fuagera, sulia langi gera si haitamana ni tei naa a Jesus e bae sulia. 23Ma tee wane ana oote fafurongo nia gi baa Jesus e rakediana fuana, nia naa e gwouru garangia a Jesus. 24Ma a Simon Peter ka faatainia si mamalafooa fuana fafurongo nae eeri ka ledia Jesus uria ni tei na Jesus e bae sulia.

25Na fafurongo naa ka idu garangia kou Jesus, ma ka bae toꞌou fuana ka urii, <<Lord ae, tei na wane naa o bae sulia?>>

26A Jesus e oolisia ka urii, <<A doo baa tara nau ku taufia si beredi ana supsup, sui kuka falea fuana. Wane na nau ku aadea si doo nae fuana, nia naa na wane nae.>> Ma si kada Jesus e taufia si beredi ana supsup, sui ka falea fuana Judas wela Simon Iskariot. 27Ana si kada nae ua go Judas ka ngalia si beredi naa, Satan ka ruufia. Ma a Jesus ka bae urii fuana, <<O aliꞌali fai nia si doo na o iilia.>> 28Ma na fafurongo gi na gera gwouru galia na tafe ni fanga naa, gera ka lalafusia utaa naa Jesus ka bae urinae fuana Judas. 29Ma sulia Judas nia na wane e aadasulia na wai malefo gera, bali ana fafurongo gi gera manata ada hasa Jesus e haea fuana Judas haia lea ka folia mai teni fanga na gera dooria fuana fangaa nae, ma langi nia lea ka ngalia mai teni doo eeri gera ka falea fuana tooa siofaa.

30Buira Judas e ngalia si fanga baa, nia ka haga aliꞌali i maa. Ma ana si kada nae nia e rodo naa.

Muka rakediana ani gamu kwailiu.

31Si kada a Judas e lea naa, a Jesus ka bae urii, <<Si kada naa, na initooa nau, na Wela nia Iimola gi, ka faatai naa, ma na initooa nia a God ka faatai naa ani nau. 32Ma lea so na initooa nia a God ka faatai naa ani nau, a God ka faatai aliꞌali ana na initooa nau ani nia i talana. 33Wela nau gi ae, nau langi kusi too tau go fai gamu. Tara muka nani uri nau, sui i nau ku haea fuagamu na doo baa gi ku haea sui naa fuana wane baita gi ana Jiu baa e urii, <Afetai muka lea ana si gula na nau ku lea ana.> 34Ma na kwaieresia faalu ku falea fuagamu e urii: Muka rakediana ani gamu kwailiu, iilingia na rakediana nau fuagamu. 35Ma lea so muka too ana na rakediana fuagamu kwailiu, tara na tooa gi sui daka haitamana i gamu naa na fafurongo nau gi.>>

36Sui a Simon Peter e ledia Jesus ka urii, <<Lord ae, i fai na tara oko lea uria?>>

Jesus e oolisia ka urii, <<Si gula na tara nau ku lea uria, gamu langi musi haitamana lealaa fai nau. Ma buri, tara muka lea mai burigu.>>

37Sui a Peter e ledia lau urii, <<Lord ae, taa naa e aadea ka afetai fuamelu uria lealaa fai oe ana si kada naa? Sulia nau ku aade aagau uria na maelaa eeri kuka adomi oe.>>

38Jesus ka bae urii fuana, <<Nia e mamana oe o aade aagau uria oko mae uria adomilagulaa? Doo mamana nau ku haea fuamu. Tara oe haea oko lalafusi nau, suifetei na kakaraikua e aangi, tara oko haea o lalafusi nau sulia oolu si kada.>>

A Jesus na tala uria lealaa siana God na Maa.

14

1A Jesus ka bae urii fuana oote fafurongo nia gi, <<Langi musi manata aꞌabo ma na manatalagamu kasi asia. Muka manata mamana ana a God, ma muka manata mamana laugo ani nau. 2Si gula ni toolaa e oro i laona na beu a Maa nau. Haia, ma i nau ku lea uria na aade aagau ana si gula fuagamu. Afetai kuka haea si doo naa fuagamu, lea so e langi si urinae. 3Ma i buira na nau ku lea ma kuka aade aagau ana si gula fuagamu, nau tara kuka ooli mai ma kuka talai gamu fuagu i talagu, eeri i fai na nau ku too ana, i gamu muka too laugo ana. 4Ma i gamu mu haitamana go agamu na tala na e lea uria si gula na ku lea uria.>>

5Ma a Tomas e bae urii, <<Lord ae, i gemelu melu lalafusia si gula na o lea uria. Tara melu ka haitamana utaa ana na tala?>>

6Ma a Jesus e oolisia ka urii, <<I nau naa na Tala ma na Mamanaa ma na Mouria. E afetai ta wane so ka lea siana a God na Maa lea so e langi si lea suli nau. 7Ma lea so muka haitamagu mamana naa, muka haitamana laugo na Maa nau. Ita ana si kada naa ka lea, i gamu mu haitamana naa na Maa nau ma muka riki nia naa.>>

8Ma a Filip ka bae urii, <<Lord ae, gami dooria agami oko faatainia fasi na Maa fuagami.>>

9Ma a Jesus e oolisia ka urii, <<Filip ae, nau ku too fai gamu ka tau naa, ma osi haitamagu ua go amu? So ni tei na e riki nau, nia e rikia naa na Maa laugo. Uria taa na oko haea hai kuka faatainia lau na Maa? 10E utaa? Osi manata mamana go ana i nau ku too i lalo ana na Maa, ma na Maa laugo e too i lalo ani nau? Si baea naa gi na ku haea fuagamu, e langi lau na baea nau gi i talagu. Na Maa na e too ani nau naa e iilia ana na raoa nia. 11Muka manata mamana ana si doo naa, i nau ku too i lalo ana na Maa, ma na Maa e too i lalo ani nau. Lea langi, muka manata mamana ana si doo naa sulia na raoa naa gi na ku iilida. 12Doo mamana nau ku haea fuagamu, so ni tei na e manata mamana ani nau, ka iilia laugo na raoa naa gi na nau ku iilida. Ma nia ka iilia si raoa baita gi fetei, sulia i nau ku lea siana na Maa. 13So tesi taa na muka gania siana a Maa ana hatagu, tara nau kuka iilia, eeri si kada tooa gera rikia, gera ka aada haitamana a Maa naa e baita asianaa. 14Tesi taa na muka gani nia uria sulia gamu tooa nau, tara nau kuka iilia tesi taa na mu gania.>>

Sulia na Aanoedoo Aabu.

15A Jesus e bae lau ka urii, <<Lea so gamu ka rakediana ani nau, tara muka roosulia na kwaieresia nau gi. 16I nau tara kuka gania na Maa, ma i nia tara ka falea mai na Wane kwaiꞌadomi fuagamu, ma tara nia ka too firi fai gamu. 17I nia na Aanoedoo Aabu na e faatainia na mamanaa sulia a God. Ma na tooa gi na dasi manata mamana gera ka langi si gonitai nia go, sulia langi dasi rikia ma langi dasi haitamana go. Haia, ma ni gamu, mu haitamana, sulia i nia e too fai gamu ma ka too ani gamu.

18<<Haia, si kada ku lea ana, afetai kuka tafusi gamu iilingia na wela iinomae gi. I nau tara kuka ooli laugo mai siagamu. 19Ana si kada toꞌou go ana, na tooa gi na dasi manata mamana, tara dasi riki nau lau. Sui i gamu mone, tara muka riki nau laugo agamu. Ma sulia nau ku mouri, i gamu laugo muka mouri. 20Ma ana si kada nae, tara muka haitamana i nau ku too i lalo ana na Maa nau, ma i gamu muka too i lalo ani nau, ma i nau ku too i lalo ani gamu.

21<<Ma so ni tei na e roosulia na kwaieresia nau gi, i nia naa na wane na e rakediana ani nau. Ma so ni tei na e rakediana ani nau, na Maa nau ka rakediana laugo ani nia, ma i nau laugo ku rakediana ani nia, ma kuka faatai nau i talagu fuana.>>

22A Judas (a Iskariot ka langi) ka soeledia ka urii, <<Lord ae, utaa na gemelu go ana na tara melu haitamana mika riki oe, haia na tooa gi na dasi manata mamana tara gera ka langi si riki oe?>>

23A Jesus e oolisia ka urii, <<Lea so ta wane na e rakediana ani nau, i nia ka roosulia na faatolomai nau gi. Ma na Maa nau ka rakediana ani nia, ma gemere na Maa nau, mere ka lea mai siana ma mere ka too fai nia. 24Ma so ni tei na e langi kasi rakediana ani nau, i nia kasi roosulia na faatolomailaa nau gi. Ma na faatolomailaa nau gi na molu rongoa e langi lau na doo nau i talagu. Sulia nia e ita mai faasia na Maa, na e oodu nau mai.

25<<I nau ku haea si doo naa gi fuagamu ana si kada ku too ua ana fai gamu. 26Na Maa tara ka oodua mai na Aanoedoo Aabu ana hatagu eeri ka kwaiꞌadomi gomolu. Tara nia ka toolamainia na doo gi sui fuagamu, ma ka faamanatatoo gamu ana doo gi sui na ku faarongo gamu ana.

27<<I nau ku tafusia na fanualama nau fuagamu. Na fanualama nau na ku falea fuagamu, nia langi si iilingia na fanualama i laona molaagali. Nia naa, langi musi manata aꞌabo ma langi musi mou. 28Gamu rongoa sui baa na baelagu urii, <Tara nau ku lea, ma kuka ooli laugo mai siagamu.> Lea so muka rakediana fuagu, tara muka eele sulia nau kuka lea siana Maa, sulia nia e baita ka tasa liufi nau. 29Nau ku haea naa si doo naa gi suifetei ka dao mai, eeri ana si kada e dao mai ana, tara gamu kafi manata mamana. 30Nau langi kusi faarai tau lau fai gamu, sulia a Satan na wane baita ana molaagali naa, nia garangi dao na mai. Sui nia e langi kasi baita usi nau. 31Ma i nau i talagu, nau kuka aadea si doo gi sui sulia si taa na Maa e haeda fuagu uria na aadelana eeri na tooa ana molaagali naa gera ka haitamana i nau ku rakediana fuana Maa.

<<Haia, golu tatae, golu lea naa faasia i seegi.>>

A Jesus e iilingia na inifui ai.

15

1A Jesus ka bae urii lau fuana na oote fafurongo nia gi, <<I nau naa na inifui ai mamana, ma na Maa nau na wane na e rao ana na raoa. 2Ma i nia e haitamana ka tabalia na hare ai gi faasi nau na langi gera kasi fungu, ma ka tagasia na hare ai gi na gera fungu hai so daka fungu diana. 3Haia, ma ni gamu mu faalu sui na ana na faatolomailaa nau gi fuagamu. 4Muka too oofu fai nau, haia ma i nau kuka too oofu fai gamu. Na hare ai e afetai ka fungu i talana, lea e langi kasi too oofu ana na inifui ai. Ma ka urinae laugo ani gamu, e afetai muka iilia na doo diana gi lea so langi musi too ani nau.

5<<I nau naa na inifui ai, ma i gamu naa na hare ai gi. Ma lea so ni tei na e too ani nau, ma i nau kuka too ani nia, nia tara haitamana ka fungu ana fufue ai oro gi. Ma lea so muka langi si too ani nau, e afetai muka iilia tesi doo diana. 6Ma lea so ni tei na langi kasi too ani nau, nia e iilingia ta hare ai na da ui ania ma ka ago. Ma na hare ai urinae, daka ngalia ma daka ui ania i laona na eere ka harufia ana. 7Ma lea so muka too ani nau, ma na baelagu ka too ani gamu, muka gania tesi doo na gamu dooria, ma i nau tara kuka falea fuagamu. 8Ma na rao diana oro na gamu iilia, nia e faatainia na initooa a Maa nau. Ma nia na aadelana muka hau ana na oote fafurongo nau gi. 9I nau ku rakediana ani gamu iilingia na Maa na e rakediana ani nau. Nia naa, muka too ngado i laona na rakedianaa nau. 10Ma lea so muka roosulia na kwaieresia nau gi, muka too ngado i laona na rakedianaa nau, iilingia laugo nau ku roosulia na kwaieresia nia gi na Maa nau, ma ku too ngado i laona na rakedianaa nia.

11<<Nau ku haea si doo naa fuagamu eeri muka eele asianaa iilingia na eelelaa nau. 12Ma na kwaieresia nau, nia e urii: Muka rakediana ani gamu kwailiu, iilingia nau laugo na ku rakediana ani gamu. 13Langi ta rakedianalaa kasi liufia si rakedianalaa na wane na ka falea na mourilana fuana ruana nia gi eeri ka faamourida. 14Ma i gamu naa na ruana nau gi, lea so gamu ka iilia na doo gi na ku eeresi gamu uria. 15Haia, i nau kusi alangi gamu lau ana na wane ni rao gi, sulia na wane ni rao e langi kasi haitamana si doo na wane baita nia e iilia. I nau ku alangi gamu ana na ruana nau gi, sulia nau ku faarongo gamu sui na ana si doo gi sui na ku rongoa mai faasia na Maa nau. 16Haia, gamu langi musi fili nau, i nau naa ku fili gamu eeri muka iilia na doo diana oro gi, iilingia na ai na e fungu ana fufue doo ka lea dongaa. Ma tara na Maa ka falea tesi doo na muka gani uria ana na hatagu. 17Ma na kwaieresia nau e urii: Muka rakediana ani gamu kwailiu.

18<<Lea na tooa i laona molaagali naa gera maasusuala ani gamu, muka manatatoona i nau naa gera maasusuala ani nau totongenao. 19Lea so ni gamu laugo gamu na tooa taꞌa i laona molaagali naa, tara gera ka rakediana ani gamu naa, sulia mu uusuli gera. Sui taa, nau ku aadafili gamu sui naa, eeri muka eꞌete faasia tooa taꞌa gi i laona molaagali. Gamu langi musi iilingi gera, ma nia naa aadea gera langi dasi doori gamu. 20Muka manatatoona taa gi baa ku haeda sui na fuagamu. Na wane rao e langi kasi baita ana wane baita nia. Haia, ma ni tei gera na gera faafii nau, gera ka faafii gamu laugo, ma ni tei gera na gera roosulia na baelagu, tara gera ka roo laugo sulia baelagamu. 21Haia, ma tara gera faafii gamu urinae sulia gamu na tooa nau. Gera ka aade urinae laugo sulia gera langi dasi haitamana a God na e oodu nau mai. 22Ma lea langi kusi lea mai lao molaagali ma langi kusi faarongo gera ana urinae, langi gera si too ana aade taꞌalaa. Haia, ma ana si kada naa, nia e afetai naa fuana ni tei ka haea nia langi kasi garo, sulia nau ku lea mai ma kuka haea sui naa fuada. 23Ma ni tei na e oote nia ani nau, nia ka oote nia laugo ana Maa nau. 24Ma lea ni nau kusi aadea ua go mai na raoa gi na gera riki nau ku aadeda sui naa na langi ta wane lau hasa tara ka iilida, lea nia urinae, langi gera kasi too ana aade taꞌalaa. Ma ana si kada naa, sui boroi ana gera ka rikia sui na si taa na nau ku iilida, gera maasusuala gemere go a Maa nau. 25Si doo naa ka dao mai, eeri na Kekedelaa ana Kwaieresia gera gi ka mamana ana baelaa baa nia, urii, <Gera maasusuala oꞌoni go ada ani nau.>

26<<Na Aanoedoo Aabu tara nia ka lea mai ma ka adomi gamu. Ma tara nia ka faatainia si doo mamana gi sulia a God. Tara nau ku oodua mai siagamu faasia a Maa. Ana si kada nia lea mai, nia ka ainitalo ani nau. 27Haia, ma ni gamu laugo tara muka ainitalo ani nau, sulia golu too oofu ita mai ana si kada nau ku hafalia ana raoa nau.>>

16

1A Jesus e bae lau ka urii, <<Nau ku haea sui si doo naa gi fuagamu eeri na manata mamanalaa gamu ka ngasi. 2Gamu na tara gera ka lui gamu faasia la Beu Aabu ni figulaa gera gi. Ma tara nia ka dao ana si kada, lea ta wane e haumaeli gamu, nia ka manata hasa nia e iilia si doo a God e dooria. 3Tara tooa gi gera ka iilia si doo nae gi ani gamu, sulia gera langi gera si haitamana a Maa, ma langi gera kasi haitamagu laugo. 4Haia, ma ni nau ku haea naa agu si doo naa gi fuagamu eeri ana si kada gera talaꞌae iilia si doo naa gi ani gamu, tara muka manatatoona na baea nau ku haeda sui naa fuagamu.>>

Raoa Aanoedoo Aabu.

Jesus ka bae lau urii, <<Si doo naa gi nau langi kusi haea ua mai i nao fuagamu. Sulia nau ku too ua fai gamu. 5Haia, ana si kada nae, nau ku garangi ooli na siana a God na e oodu nau mai naa. Ka urinae boroi ana, langi ta wane agamu kasi soeledi nau ua sulia fai na tara kuka lea uria. 6Ana si kada naa, na lio gamu ka bukonu asianaa, sulia nau ku haea si doo naa gi fuagamu. 7Ma nau ku haea fuagamu, nia e diana asianaa fuagamu na nau tara kuka lea faasi gamu urinae. Sulia lea nau langi kusi lea, na Aanoedoo Aabu na tara ka lea mai uria na adomilamolu tara ka langi si lea go mai siamolu. Sui si kada ku lea, nau tara kuka oodua mai siagamu. 8Haia, ana si kada nia ka dao mai, nia na tara ka faatainia fuana tooa la molaagali gera manata garo sulia na aadea taꞌalaa, ma sulia na oꞌololaa, ma sulia na keketolaa. 9Gera garo sulia na aade taꞌa, sulia langi gera si manata mamana ani nau. 10Ma gera garo sulia na oꞌololaa, sulia tara kuka ooli siana Maa ma langi molu si riki nau lau. 11Ma gera garo sulia na keketolaa, sulia a God e ketoa naa sui wane taꞌa na e initoo usia molaagali naa.

12<<Haia, i nau ku too ana na doo oro gi uria na haelana fuagamu, sui langi kusi haeda aata ka gulu faafi gamu ana si kada naa. 13Sui taa, ana si kada na Aanoedoo Aabu na e faatolomai ana mamanalaa e dao mai, i nia tara ka faatainia na doo gi sui fuagamu. Ma tara i nia langi kasi bae i talana, ma i nia ka bae sulia na doo gi na e rongoa faasia a God. Ma ka bae sulia si doo gi na tara ka dao mai. 14I nia ka faaꞌinitoo nau, sulia tara nia ka ngalia na baelaa nau gi ma ka faarongo gamu ana. 15Ma na doo gi sui na Maa nau, nia na doo nau gi laugo. Nia baa kuka haea tara na Aanoedoo Aabu ka ngalia mai na baelaa nau gi ma ka faarongo gamu ana.>>

16A Jesus ka bae lau urii, <<Ana si kada totoꞌou, tara langi musi riki nau. Sui ana si kada totoꞌou laugo, tara muka riki nau lau.>>

17Ma teni wane gi ana oote fafurongo gi gera ledi gera kwailiu, gera ka urii, <<Si taa na manataa ana si baelaa naa nia e haea naa, <Ana si kada totoꞌou tara langi musi riki nau, ma ana si kada totoꞌou laugo, tara molu ka riki nau lau>? Ma nia ka haea lau, <Sulia nau ku lea siana Maa.>>> 18Ma na fafurongo nia gi gera ka ledi gera kwailiu lau uria, <<Taa na manataa ana si baea, <Ana si kada totoꞌou?> Golu lalafusia taa naa nia ka bae sulia.>>

19Sui a Jesus e haitamana gera dooria gera ka ledia, ma nia ka bae urii fuada, <<Gamu manata sulia baa nau ku haea, <Ana si kada totoꞌou, langi molu si riki nau. Haia, ma si kada totoꞌou laugo, tara muka riki nau lau.> Haia, si doo nae na molu ledi gomolu i talamolu uria? 20Doo mamana nau ku haea fuamolu. Tara ana si kada nae, muka aangi baita. Haia, ma tooa taꞌa ana molaagali, gera ka eele ada. Tara muka liobukonu, sui i buira, tara na liobukonulaa gamu ka sui ma tara muka eele lau. 21Gamu haitamana kada na geni e garangia faafuta, nia ka liobukonu, sulia nia dao na ana si kada ni fiilaa. Haia, si kada nia faafutaa na wela e sui, nia ka manata buro na ana si fiilaa baa sulia nia e eele na ana sulia na wela nia e futa naa. 22Gamu urinae laugo. Ana si kada nae go ana na mu liobukonu. Sui, tara nau kuka riki gamu lau, ma tara muka eele asianaa. Haia, ma si eelea naa, langi ta wane kasi bobola uria lafulaa naa faasi gamu. 23Ana si kada nae, tara langi gamu si gani nau na uria tee si taa. Doo mamana nau ku haea fuagamu, so tesi doo muka gania siana a Maa ana hatagu, tara nia ka falea fuagamu. 24Ita mai baa lea mai ka dao i taraꞌena, gamu langi si gania go a Maa nau ana hatagu uria tesi doo. Haia, lea doo muka gania a Maa nau, tara nia ka falea fuagamu, eeri muka eele asianaa.>>

Jesus e liufia na mamanaa ana molaagali.

25Jesus ka bae lau urii, <<Nau ku haea ana si doo naa gi fuagamu ana si oomelawanelaa gi. Haia, ma tara si kada ka dao mai fuana langi kusi bae ana si oomelawanelaa lau, ma tara kuka bae oꞌolo go agu sulia a Maa fuagamu. 26Ana si kada nae, tara gamu i tala gamu ana na haitamana muka gania agamu i nunufana hatagu uria tesi doo. Haia, ma ni nau ku haea fuagamu tara nau langi kusi gani naa uria tesi doo fuagamu. 27Tara ka urinae naa sulia a Maa ana i talana na e rakediana fuagamu, sulia muka rakediana fuagu ma sulia mu manata mamana ana naa i nia e oodu nau mai. 28I nao, nau ku lea mai faasia a Maa uria la molaagali naa. Haia, si kada nae, nau ku lugasia na molaagali, ma kuka ooli lau siana a Maa.>>

29Sui na fafurongo nia gi gera ka bae urii fuana, <<Ana si kada na ofi bae folaa fuagami, sulia langi osi bae ni oomelawane. 30Si kada nae, gami kafi haitamana ni oe o haitamana na doo gi sui, sulia lea ta wane langi kasi soeledi oe boro, oe haitamana si taa na e nii la manatana. Haia, ma nia na aadea mika manata mamana ana God na e oodu oe mai.>>

31Ma a Jesus ka bae urii fuagera, <<Utaa? Gomolu kafi manata mamana ani nau nae? 32Haia, nia dao na ana si kada tara gamu sui muka tagala faasi nau. Ma tara muka tafi uria fera gamu gi sulia si doo na tara gera ka aadea ani nau. Sui ni nau langi kusi too taifili nau, sulia a Maa na e too fai nau. 33Nau ku haea si doo naa gi fuagamu eeri muka too ana uuni diana i laona mourilagamu, sulia gamu mu too oofu fai nau, sui boroi ana muka too lao molaagali ma tara gera ka faanonifii asianaa ani gamu. Ma langi musi mou, sulia nau ku liufia sui naa na mamanaa ma na rigitaa ana molaagali naa.>>

Jesus e fooa.

17

1Si kada Jesus e bae urinae sui, nia ka aada alaa i langi, ma ka bae urii, <<Maa ae, e dao na ana si kada hai oko faaꞌinitoo nau, hai ni nau kuka faaꞌinitoo oe. 2Sulia o falea naa na mamanaa fuagu faafia na tooa gi sui hai so kuka falea na mouria firi fuada na tooa gi na o faleda fuagu. 3Haia, nia naa na mouria firi: Hai so na tooa gi daka haitamamu na tee God mamana, ma daka haitamagu a Jesus Christ na o oodu nau mai. 4I nau ku faatainia na initooa oe i laona molaagali, ma nau ku faasuia na raoa baa na o oodu nau mai uria iililana. 5Maa ae, si kada naa, nau ku too i maamu. Oko faabaita nau ana si initooa na nau ku too mai ana fai oe i nao ana na haungailana na molaagali.

6<<I nau ku faatolomai suli oe fuana na tooa gi i laona molaagali na oe o faleda fuagu. I gera na tooa oe gi, ma i oe o faleda fuagu mai. I gera ka roosulia na baelamu. 7Ma si kada naa, gera haitamana na doo gi sui na o faleda fuagu da lea sui mai faasi oe. 8Sulia i nau ku haea fuada si baea gi na o falea fuagu, ma gera ka manata mamana naa. Ma gera ka haitamana mamana naa i nau ku lea mai faasi oe, ma daka manata mamana ana na o fale nau mai.

9<<Ma i nau ku fooa fuada. I nau langi kusi fooa lau fuana na tooa taꞌa, ku fooa go agu fuada na tooa gi na o faleda mai fuagu, sulia i gera na tooa oe gi. 10Ma si doo nau gi sui, gera na doo oe gi lau go, ma si doo oe gi sui, na doo nau gi laugo. Ma na initooa nau e faatai naa ani gera. 11I nau kusi too tau naa i laona molaagali, i nau tara ku lea na kou siamu. Haia, ma i gera ana na da too ua i laona molaagali. Maa Aabu ae, o aadasuli gera ana na mamanaa na hatamu na hata baa o falea fuagu, hai so i gera daka hau ana tee doo iilingia ni oe ma ni nau, goro tee doo laugo. 12Ma si kada baa ku too fai gera, nau ku aada suli gera ana mamanaa ana hatamu, na hata baa o falea fuagu. Ma e langi ta wane ada kasi langi ana go. Tee taifilia go na wane baa na e langi ana, hai so ka faamamanaa na Kekedelaa Aabu. 13I nau tara kuka lea kou siamu, sui taa ku haea agu si doo naa gi ana si kada ku too ua ana i laona na molaagali, eeri gera ka eele asianaa iilingia na eelelaa nau. 14Ma i nau ku falea sui naa na baelamu fuada, ma na tooa gi i laona molaagali daka maasusuala ani gera sulia na fulida e langi naa la molaagali iilingia na fuligu laugo e langi naa i laona na molaagali. 15Nau langi kusi gani oe eeri oko lafuda faasia la molaagali, ma ku gani oe eeri oko suusi gera faasia na Wane Taꞌa. 16Ma na fulida e langi naa i laona molaagali, iilingi na fuligu laugo e langi na la molaagali. 17Haia, oko faaabu gera fuamu ana na mamanaa. Na baelamu naa na mamanaa. 18I nau ku oodu gera uria na faatolomailaa fuana na tooa gi, iilingia laugo o oodu nau laugo mai uria i laona molaagali. 19Ma uria na dianalada, i nau ku faaabu nau i talagu fuamu, eeri ni gera laugo daka faaabu mamana gera i talada fuamu. 20Nau kusi fooa go agu fuada taifili gera. I nau ku fooa laugo fuana na tooa gi na tara gera manata mamana ani nau sulia na faarongolaa gera. 21Ma i nau ku fooa hai so gera ka aalua tee doo go. Maa ae, i gera ka too i lalo ani goro iilingia laugo na o too ani nau, ma i nau ku too ani oe. I gera ka aalua tee doo, eeri na tooa na i laona molaagali gera ka manata mamana ana na o fale nau mai. 22I nau ku falea fuada na initooa baa o falea fuagu laugo, hai so gera ka aalua tee doo iilingia i oe ma ni nau goro tee doo go. 23I nau ku too ani gera ma ni oe oko too ani nau, eeri i gera ka tee doo teefou, ma eeri na tooa gi i laona molaagali daka haitamana naa o oodu nau mai ma o rakediana ani gera iilingia na o rakediana laugo ani nau.

24<<Maa ae, i nau ku dooria na tooa gi na o falea fuagu daka too fai nau ana si gula na ku too ana, eeri daka rikia na initooa nau na o falea fuagu. Sulia i oe o rakediana ani nau i nao ua ana na haungailana na molaagali. 25Maa oꞌolo nau ae, sui boroi ana na tooa taꞌa gi i lao molaagali langi dasi haitamamu, i nau ku haitamamu go agu, ma na oote tooa fafurongo nau naa gi gera haitamana na o oodu nau mai. 26I nau ku faarongo gera naa ani oe. Ma i nau kuka tasa dongaa go ana, eeri na rakedianaa oe fuagu ka too laugo i lalo ani gera ma ni nau laugo kuka too i lalo ani gera.>>

Si kada gera dumulia Jesus.

18

1Buira Jesus e fooa sui, nia fai nia na oote fafurongo nia gi gera haga kou, ma gera ka lea folo ana dede da alangia ana Kidron. Ma gera lea ana si gula na da aalua uria raoa ana ai gi. 2Haia, ma a Judas, na tara ka falea Jesus fuana maalimaea nia gi, nia ka haitamana naa si gula nae. Sulia kada oro Jesus fai nia na oote fafurongo gi gera lea ngado seenae. 3Nia naa a Judas ka talaia kou wane gi fuana firua faasia Rom fai nia na wane gi na gera fofolo galia na Beu Aabu a God. Na fataabu baita gi ma na Farisi gi naa da oodu gera. Haia, na tooa na da lea mai, gera dau faafia na kwesu gi ma na raunga ni firu gi. 4Ma sulia a Jesus e haitamana sui na doo gi na tara ka dao ana, nia ka fali kou maasida, ma ka soeledi gera ka urii, <<Tei naa molu nanisia?>>

5Gera oolisia daka urii, <<Gemelu nanisia a Jesus, na wane baa faasia i Nasaret.>>

Jesus ka bae urii, <<Nau naa.>>

Haia, ma Judas na wane baa e talaida kou siana Jesus, nia e take laugo i seenae fai gera. 6Ana si kada a Jesus e bae urii, <<Nau naa>>, na tooa naa gi gera dudu, ma gera ka asi gera hae gano. 7Sui a Jesus ka soeledi gera lau ka urii, <<Tei naa molu nanisia naa?>>

Ma gera ka urii lau, <<Gemelu nanisia Jesus, na wane baa faasia i Nasaret.>>

8Jesus ka bae urii fuada, <<Nau ku haea sui na fuagamu, <Nau naa.> Lea ni nau naa na molu nanisi nau mai urinae, molu lugasia oote wane nae gi, gera ka lea ada.>> 9Jesus e haea si doo nae eeri ka faamamana si taa na nia haea sui na mai suli gera, baa nia bae urii, <<Maa ae, langi ta wane ana wane nau naa gi o faleda mai fuagu ka langi ana.>>

10Ma Simon Peter e aalua tee naefe, nia ka lafia ma ka kwae ana, ma ka kwae muusia aalinga aaolo nia na wane ni rao nia na fooanigwou. Wane raoa nae hatana a Malakas. 11Ma Jesus ka bae urii fuana Peter, <<O oolifainia amu na naefe na i fuilaa! Oe manata hasa tara nau langi kusi ruu laona si kada afetailaa naa a Maa nau na e falea fuagu?>>

Gera talaia Jesus siana Anas.

12Sui na wane fofolo gi ma na wane ana oomea gi fai nia na wane baita gera, gera dumulia a Jesus ma daka kani faafia roo abana gi. 13Ma gera ka talaia Jesus siana Anas totongenao sulia nia na fungo a Kaeafas, na fooanigwou ana fe ngali nae. 14Haia, a Kaeafas baa e haea fuana wane baita gera Jiu gi fuana tee wane ka mae usia tooa.

Peter e kwaigoloi ana Jesus.

15Haia, Simon Peter fai nia tee fafurongo aai daaro ka lea sulia a Jesus. Haia, ruana fafurongo, na fooanigwou nae e haitama diana ana. Ma nia ka lea dongaa naa buira Jesus lea ka too mai laona labata ana luma nia na fooanigwou. 16Haia, ma Peter ka take go ana mai i maa. Sui ruana wane fafurongo naa fooanigwou e haitamana, nia ka haga kou i maa, ma ka bae fuana geni na e folo usia maa, eeri ka talaia mai Peter i lalo. 17Ana si kada Peter e ruu mai, na geni naa ka bae urii fuana, <<Oe laugo boro ta wane ana fafurongo nia na wane na da ngalia mai oto naa!>>

Peter oolisia ka bae urii, <<Nau e langi!>>

18Sulia si kada nae si kada ana gwagwaria, na tooa ni rao gi fai nia na wane fofolo gi, gera ka oogumaana eere ma gera ka take ada galia, ma a Peter e take laugo fai gera i seenae, ma ka faaꞌagoꞌago ana na nonina.

Na fooanigwou e soeledia Jesus.

19Na fooanigwou e ledia Jesus ka urii, <<Tei gera na fafurongo oe gi? Haia, ma na taa gi na o faatolomai gera ana?>>

20Jesus e oolisia ka urii, <<Nau ku faarai sulia si doo gi sui eeri tooa gi sui gera ka rongoa. Nau langi kusi haufinia go tesi doo kada ku faatolomai nia na tooa. Nau ku iilia si doo nae sulia dani laona Beu Aabu ni figulaa gi, ma i Beu Aabu nia a God i seegi, eeri ana si kada tooa gi da oofu mai, gera ka rongoa. Haia, ma ni nau langi kusi bae aagwa go ana tesi doo. 21Uria taa na oko soeledi nau urinae? O ledia amu tooa na gera rongoa taa gi na ku haea fuada. Gera naa da haitamana taa gi na ku haea fuagera.>>

22Kada Jesus e bae urinae, tee wane ana tooa fofolo gi e lea mai ma ka fidalia, ma ka bae urii, <<Uria taa na oko bae urinae fuana fooanigwou?>>

23Jesus ka oolisia kou urii, <<Lea so ni nau ku haea tee si doo na nia garo, oko haea na doo na ku garo ana. Haia, ma lea langi kusi haea go tesi doo garo, e utaa naa oko fidali nau?>>

24Buira si doo naa, Anas ka oodua kou Jesus siana Kaeafas na fooanigwou. Ma na abana gi gera kani ua faafia.

A Peter kwaigoloi lau ana Jesus.

25Ma si kada Peter e take ma ka harangia ua ana nonina, tooa na gera take i seenae fai nia gera ka bae urii fuana, <<Oe ta wane ana oote fafurongo nia na Wane naa gera ketoa naa?>>

Ma Peter e kwaigoloi ana ka bae urii, <<Langi, nau langi!>>

26Ma tee wane ana wane raoa fooanigwou e too laugo seenae. Na wane naa nia na wane futa wane raoa baa a Peter e kwae muusia na aalingana, ma nia ka bae urii, <<Iiuka! Kada baa gera dumulia ana Jesus, nau ku riki oe fai nia.>>

27Peter ka bae urii, <<Langi! Langi lau ni nau naa.>> Ana si kada nae na kakaraikua ka ai naa.

Gera talaia Jesus siana Paelat.

28Ma ana mae galogalo i ubongia, gera ka talaia kou a Jesus faasia luma a Kaeafas, daka talaia fui lao luma nia a Paelat, na wane baita ana si gula nae. Kada nae, wane baita gera Jiu gi gera ka take go ada kou i maa, sulia lea gera ruu laona luma wane na nia langi lau na wane Jiu, gera manata hasa tara gera ka bilia i maana a God. Ana si kada nae, gera dooria gera ka too faalu maasia anilanalaa na Fangaa ana Lofoagaua. 29Haia, a Paelat e haga kou siada i maa, ma ka soeledi urii, <<Uria taa na molu ka talaia mai wane na uria na ketolanalaa faafia?>>

30Gera oolisia daka bae urii, <<Wane naa nia e aadea na doo taꞌa gi na melu ka talaia mai siamu naa. Lea langi, e afetai melu ka talaia mai siamu.>>

31Paelat ka bae urii fuagera, <<Haia, lea urinae, mu talaia kou, molu ka ketoa amolu sulia na taa na kwaieresia gamu gi e haea.>>

Gera ka bae urii, <<Na kwaieresi gamu gi i Rom na melu too i farana, nia e luia melu si haungia ta wane.>> 32Nia urinae, eeri ka faamamana taa gi baa a Jesus e haea sui naa sulia na maelana. Sulia na tooa faasia i Rom, gera haitamana haungilana na wane gi i fafona airarafolo.

33A Paelat ka ooli lau uria i laona na beu nia, ma ka soe uria a Jesus, ma ka ledia ka urii, <<E utaa? I oe naa na Aaofia gera na tooa gi Jiu?>>

34Ma a Jesus e ledia kou ka urii, <<E utaa? Si ledilaa naa e lea mai faasi oe i talamu, langi teni tooa aai gi na da faarongo oe ani nau?>>

35Ma a Paelat e bae lau ka urii, <<E utaa? I oe o manata hasa i nau na wane i Jiu naa? Na tooa oe gi ana i talada ma na fataabu baita gi naa da talai oe mai siagu. Na taa taꞌa na o iilia?>>

36Ma a Jesus e oolisia ka urii, <<Na initooa nau e langi lau laona molaagali naa. Ma lea so na initooa nau na doo laona molaagali, na tooa nau gi daka firu usi nau faasia na falelagu fuada na wane naonao gi i Jiu. Na initooa nau e langi lau na doo i seenaa.>>

37Ma a Paelat e ledi nia ka urii, <<E utaa? I oe ta aaofia naa?>>

Ma a Jesus e oolisia ka urii, <<I oe naa o haea i nau na aaofia. I nau ku futa ma kuka dao mai i laona na molaagali naa uria tee si doo go, uria na baelaa sulia na mamanaa. Haia, so ni tei na e dooria na doo mamana, i nia ka fafurongo nau.>>

38Sui a Paelat ka ledia lau urii, <<Ma na taa naa na mamanaa?>>

Gera ketoa ana Jesus ka mae.

Haia, a Paelat ka ooli lau i maa siana tooa, ma ka bae urii fuagera, <<Nau langi kusi daotoona tesi taꞌalaa ana wane naa. 39Ma sulia na malutaa gamu, nau kuka lukea tee wane fuagamu ana kada ana Fangaa ana Lofoagaua. Haia, utaa? Gomolu dooria nau kuka lukea na aaofia gamu Jiu gi?>>

40Ma gera ka rii baita gera ka bae urii, <<Langi! Na wane naa, langi osi lukea! Gemelu dooria oko lukea mai a Barabas!>> Haia, a Barabas nia naa wane bebeli.

19

1Sui a Paelat ka falea Jesus fuada wane ana oomea gi, ma ka haea gera ka rabusia baita. 2Ma gera ka erea na eregwou ana torakaukau, ma gera ka aalua i ketena Jesus. Sui gera ka faaruufia ana maku kekeroa, iilingia ta aaofia. 3Sui gera ka lea mai siana ma daka urii, <<Ni oe naa na aaofia gera Jiu gi!>> Ma gera ka fidalia.

4Ma a Paelat e haga lau kou siana tooa oro na gera figu, ka bae urii, <<Nau tara ku ngalia mai wane naa siagamu, eeri muka haitamana nau langi kusi rikia go tesi taꞌalaa ani nia.>> 5Sui, a Jesus ka haga mai maa, ma ka too ana na eere gwou ana torakaukau ma na maku kekeroa. Ma Paelat ka bae urii fuada, <<Aada fasi na wane naa!>>

6Ma ana si kada fataabu baita gi ma na wane fofolo usia Beu Aabu a God gera rikia, gera kafi rii baita lau ma daka urii, <<Oko haungia! Fotoia i fafona airarafolo!>>

Paelat ka bae urii, <<Haia, lea urinae, molu ngalia, muka fotoia fafona airarafolo. Haia, ma ni nau, nau langi kusi daotoona tesi taꞌalaa ani nia.>>

7Tooa gi gera ka bae urii fuana a Paelat, <<Gemelu too ana kwaieresia fuana wane urii nia ka mae. Sulia i nia e haea nia na wela a God.>>

8Si kada a Paelat e rongoa doo naa, nia ka mou asianaa liufia naa i nao. 9Ma nia ka ooli lau i beu ka soeledia a Jesus ka urii, <<Oe wane faasia i fai naa?>>

Ma Jesus langi kasi haea go tesi doo. 10A Paelat ka bae lau urii fuana, <<Utaa? Oe langi osi dooria go baelaa fai nau? Oe langi si haitamana go, i nau ku too ana mamanaa uria haelana gera ka luke oe, langi gera ka haungi oe i fafona airarafolo?>>

11A Jesus e oolisia ka bae urii, <<Nia mamana ni oe o too ana mamanaa fuana oko iili urinae ani nau. Haia, ma a God naa e falea na mamanaa nae fuamu. Nia naa, na wane na nia fale nau fuamu nia aadea si doo e taꞌa ka tasa.>>

12Ana si kada Paelat e rongoa baelana Jesus, nia ka nani uria tesi doo nia ka aadea eeri ka lukea. Sui na Jiu gi gera rii baita gera ka urii, <<Lea o lukea wane naa, oe langi osi bali fai nia na aaofia i Rom. Sulia lea ta wane haea nia na aaofia, nia suusia na aaofia i Rom.>>

13Kada Paelat e rongoa baelaa nae gi sui, nia ka talaia kou Jesus i maa, ka gwouru ana si gula ni keketolaa na da alangia ana <<Taetae ana fou>>, ma na baelaa Hebru <<Gabata>>. 14Ma maedani ana maleoa fe dani naona Fangaa ana Lofoagaua, ma e dao naa i aasoa. Ma Paelat ka bae urii fuana tooa, <<Aada fasi na aaofia gamu.>>

15Ma na tooa gi gera rii daka bae urii, <<Haungia! Haungia! Fotoia ana airarafolo!>>

A Paelat e ledi gera lau ka urii, <<Utaa? Na aaofia gamu na gamu dooria kuka fotoia ana airarafolo?>>

Ana si kada nae, na fataabu baita gi daka oolisia urii, <<Nia langi lau na aaofia gami. Taifilia tee aaofia na i Rom go na aaofia gami!>>

16Ma Paelat ka falea Jesus fuana tooa ana oomea eeri gera ka fotoia ana airarafolo.

Gera fotoia Jesus ana airarafolo.

Ma gera ka talaia na a Jesus naa kou. 17Ma nia ka lea ka toolua na airarafolo nia i talana uria si gula na hatana Golgota ana baelaa gera Jiu gi. (Na malutana hatana gula baa e <<Na Lelete>>.) 18Ma i seenae gera ka fotoia ana airarafolo. Ma roo wane laugo da fotoia i seenae, tee wane ana taa bali ma tee wane ana ta bali, ma Jesus ka too ana airarafolo na e take i lalo. 19Ma a Paelat e kedea si mamalafooa ma daka aalua i gwouna airarafolo a Jesus. Na baea nae gi nia kedea e urii, <<Jesus faasia i Nasaret, Aaofia gera Jiu gi.>> 20Si gula na gera aalua ana airarafolo na gera fotoia ana Jesus langi kasi too tau go faasia i Jerusalem maefera gera Jiu gi. Ma na tooa oro ana Jiu gi gera iidumia si mamalafooa naa. Haia, ma si mamalafooa na laugo gera ka kedea ana oolu baelaa eꞌete gi. Baelaa gera Jiu gi, baelaa gera Rom, ma na baelaa gera Gris gi. 21Ma na fataabu baita gi gera ka bae urii fuana Paelat, <<Langi osi kedea <Aaofia gera Jiu gi>! O kedea urii, <Nia i talana ana na e haea, i nau na Aaofia gera Jiu gi>>>.

22Sui a Paelat e oolisida ka bae urii, <<Si taa na ku kedea sui naa, nia ka too na ana urinae.>> 23Ma i buira na tooa ana oomea gi gera fotoia a Jesus i fafona airarafolo sui, gera ka ngalia na maku nia gi, ma gera ka tolingi ana fai doo fuana na fai wane ada. Ma na maku ruruu baita nia, na e langi ta mae tailaa ana, gera fao loulou go ada ana. 24Ma na wane ana oomea gi gera ka bae urii fuagera kwailiu, <<Golu langi si kari nagalana lau si maku naa. Golu daisi uria, lea ni tei na daisi e dao siana nia naa ka ngalia.>> Nia e urinae eeri ka faamamana na Kekedelaa Aabu baa nia urii, <<Gera tolinigia na maku nau gi fuada, ma gera ka daisi uria si maku ruruu nau.>> Si doo naa gi na wane ana oomea gi gera aadea.

25Tei gera na gera take i aena airarafolo a Jesus, ni tee nia Jesus, ma na haasina tee nia Jesus, ma ni Mary afe a Klopas, fai nia ni Mary faasia Magdala. 26Haia, ma na fafurongo baa a Jesus e rakediana fuana, nia take laugo i seenae fai nia ni tee nia a Jesus. Si kada Jesus e rikia ni tee nia fai nia wane fafurongo na nia rakediana fuana daaro take garangia, nia ka bae urii fuana ni tee nia, <<Tee ae, na wela oe naa.>> 27Sui, nia ka bae urii lau fuana wane fafurongo nae, <<Nia naa ni tee oe.>> Ma e hafali ana kade hato nae, na wane fafurongo nae ka talaia naa ni tee nia Jesus fui luma nia uria aadasulilana.

Maelana Jesus.

28I buira si doo naa gi sui, Jesus ka haitamana na raoa nia gi e sui teefou naa. Ma nia ka faamamana na Kekedelaa Aabu ana baelaa nia urii, <<Nau ku maeligwou.>>

29Ma ana si gula nae gera aalua tee tiu e fungu ana waen afae. Ma gera ngalia tesi fulo, ma gera ka haufia lao tiu i waen naa, sui gera ka aalua maana si ai, sui gera ka falea uria fakana Jesus. 30Ana si kada Jesus e gwoufia sui, nia ka bae urii, <<Sui naa.>> Buira nia haea si baea nae gi sui, gwouna ka asikuleu ma kafi mae.

Gera labua gagarona Jesus ana sua.

31Ma i buira si doo naa gi sui, tooa baita gera Jiu gi gera lea mai ma gera ka soeledia Paelat haia ka faalamaini fuana wane ana oomea gi gera ka lea daka oia na aeda oolu wane nae gi gera fotoida ana airarafolo gi, eeri gera ka mae aliꞌali. Sulia gera dooria daka lafua na nonida faasia na airarafolo gi ana fe dani nae. Sulia fe dani naa fe dani ni aade aagaulaa gera Jiu gi maasia maedani Sabat. Ma langi dasi dooria wane mae gi gera ka kulu ana airarafolo ana dani Sabat. Sulia na dani Sabat nae nia na tofungana maedani gera Jiu gi. 32Haia, na wane ana oomea gi da lea mai, gera ka oia aena roo wane aai baa gi na da fotoia i fafona airarafolo gi. 33Ma ana si kada gera dao siana Jesus, gera ka daotoona nia e mae sui na ana. Nia naa, langi gera kasi moꞌoia lau na aena Jesus. 34Sui ka urinae boro, tee wane ani gera naa e dooria ka faamamana diana ana, nia ka ngalia sua, ma ka labua ana gagarona Jesus. Ma gera ka rikia na abu ma na kafo e iigwa mai. 35Nau ku rikia si doo naa, ma kuka uunuunu sulia eeri gamu sui muka manata mamana laugo. Si taa naa nau ku haea nia mamana, ma kuka haitamana na baelagu nia mamana naa. 36Ma si doo nae gi e urii nae, eeri ka faamamanaa si Kedelaa Aabu baa nia bae urii, <<Tesi ogi ana si moꞌoi.>> 37Ma ta bali Kekedelaa Aabu laugo nia urii, <<Tara na tooa gi gera ka bubungia na wane na gera labua na nonina.>>

Gera aalua nonina Jesus laona kwaingeia.

38Ma i buira si doo naa gi, a Josef na wane faasia i Arimetea, nia lea mai ka gania Paelat uria nonina Jesus eeri ka ngalia. A Josef baa, nia ta wane fafurongo a Jesus laugo, sui taa e haufini naa, sulia e mou ana na wane baita gera Jiu gi. Haia, a Paelat ka faalamainia, ma nia e lea mai ka ngalia. 39Ma Nikodimas baa na e lea siana Jesus lao rodo i nao baa, nia ka lea fai nia Josef, ma ka ngalia fai aakwala kilo ana doo moko diana gi fuana aalulana fai nia nonina wane mae. Na hatana doo na <<mira>> fai nia <<alos>>. 40Roo wane naa gi daaro ka ngalia nonina Jesus, ma daaro ka afua ana si maku kwakwaoa diana fai nia na doo moko diana nae gi. Gera aadea si doo naa sulia malutaa gera Jiu gi ana aade aagaulaa ana wane mae uria aalulana laona kwaingeia. 41Haia, ma ana si gula na gera haungia ana Jesus, na raoa e ni seenae, gula gera fasia ana ai gi. Haia, ma tee kwaingeia e too laugo ana si gula nae uria aalulana nonina wane mae. Ma na kwaingeia nae na doo faalu go ana, langi gera si aalua ua ta wane i laona. 42Ma ana si kada nae fe dani gera Jiu gi uria aade aagaulaa maasia maedani Sabat. Ma fe dani Sabat nia garangi naa. Ma roo wane nae daaro lea, daaro ka aalua nonina Jesus i laona kwaingeia nae, sulia nia too garangi go ana.

A Jesus e tatae faasia na maea.

20

1I ofaidani ana na Sandei si kada rodo ua, ni Mary faasia Magdala e lea i maana na kwaingeia ma ka rikia na fou baa gera aalua usia na maana, e lafu naa. 2Ma nia ka lalao aliꞌali siana a Simon Peter ma na wane fafurongo baa a Jesus e rakediana ana, ma ka bae urii fuadaaro, <<Teni wane gi da ngalia naa na noina a Lord faasia na kwaingeia, ma melu ka lalafusia naa i fai na gera aalua ana.>>

3Sui a Peter ma na wane fafurongo aai baa, daaro ka lea naa uria i kwaingeia. 4Ma daaro ka lalao, sui ma na wane fafurongo aai baa na e lalao aliꞌali ka liufia a Peter, ma ka dao ana i maana kwaingeia i nao. 5I nia e agwaaro, ma ka rikia na maku kwakwaoa baa gi, sui ma langi kasi ruu go i laona. 6Ma a Simon Peter e dao mai i buri, ma ka lea olosia naa uria i laona na kwaingeia. I nia ka rikia na maku kwakwaoa baa gi e too go ana i seenae, 7fai nia si maku baa gera afua ana ketena a Jesus. Si maku nae e langi kesi too go fai nia na maku kwakwaoa nae gi, sulia gera eegwea naa, ma nia e too taifilia. 8Ma i buri, na wane aai baa na e dao i maana kwaingeia i nao, ka ruu laugo. I nia e rikia ma ka manata mamana ana. 9Ma daaro ka langi daaro si haitamana ua na Kekedelaa Aabu baa e haea hasa i nia tara nia ka mouri lau faasia na maea. 10Ma i buira si doo naa, na roo fafurongo naa gi daaro ka ooli na adaaro.

Mary faasia Magdala e rikia Jesus.

11Ma ni Mary ka take ua i maa na kwaingeia, ma ka aangi go ana. Ma ana si kada nia aangi ana, nia agwaaro ka aada kou laona kwaingeia. 12Ma nia ka rikia na roo ensel gi daaro ruufia maku kwakwaoa. Ma na roo ensel nae gi daaro gwouru ana si gula na nonina Jesus e teo ana i nao, ta doo ana si gula na ketena e too ana ma ta doo ana si gula na aena gi e too ana. 13Roo ensel nae gi daaro ka soeledia ni Mary urii, <<Geni ae, uria taa na oko aangi?>>

Ma nia e oolisida ka urii, <<Na nonina Lord nau naa, gera ngalia faasia see, ma i nau ku lalafusia i fai naa gera aalua ana.>>

14Buira nia bae urinae sui, nia ka kariabulo ma ka rikia tee wane ka take go ana, ma nia langi kasi aada haitamana wane naa nia a Jesus go ana. 15Ma Jesus ka soeledi nia ka urii, <<Geni ae, uria taa na oko aangi? Ma ni tei naa o nanisia?>>

Ma ni Mary e manata ana hasa ta wane na e aadasulia na raoa nae. Ma nia ka urii fuana, <<Wane baita ae, lea ni oe naa o ngalia kou na nonina Lord nau, nau ku dooria o faarongo nau ana i fai na o aalua ana, eeri kuka lea ngalia agu.>>

16Sui, a Jesus ka bae urii fuana, <<Mary ae!>>

Ma ni Mary e kari aabulo, ma ka aada kou, ma ka aada haitamana, ma ka bae urii fuana, <<O Raboni ae!>> Haia, ma ana baelaa nae gera Jiu gi ana baelaa na <<Raboni>>, si manata ana <<Wane Faatolomai>>.

17Haia, ma Jesus ka bae urii fuana, <<Langi osi hamosi nau, sulia nau kusi ooli ua siana na Maa i langi. O ooli siana na haasigu gi, oko faarongo gera, tara nau ku ooli naa siana Maa nau ma na Maa gera. Nia naa a God nau ma a God gera.>>

18Sui ni Mary faasia Magdala ka ooli, ma ka faarongo ana oote fafurongo gi ana na nia e rikia a Lord. Ma ni Mary ka uunuunu laugo siada sulia si taa gi na Jesus e haea fuana.

19Haia, i haulafi ana na Sandei, na oote fafurongo gi da oofu i laona tee luma, ma daka bilakea na maa gi usi gera, ma daka sabia laugo na maa gi, sulia da mou ana na wane baita gi ana tooa i Jiu. Ma a Jesus e faatai ka take i matangada. I nia ka bae urii, <<Si fanualama ka too fai gamu.>> 20Ma i buira na e haea si baea naa, nia ka faatainia na roo abana gi ma na gagarona fuada. Ma na oote fafurongo gi daka eele asianaa si kada gera rikia a Lord. 21Ma a Jesus ka bae urii lau fuada, <<Na fanualama ka too fai gamu. Iilingia na Maa e oodu nau mai, nau ku oodu gamu laugo.>> 22A Jesus e haea si baea naa, sui ka ufu faafi gera ma ka bae urii, <<Muka ngalia na Aanoedoo Aabu. 23Lea molu manata lukea na aade taꞌalaa na tooa gi, tara a God ka manata lukeda. Ma lea molu si manata lukeda, a God ka langi si manata lukeda.>>

Jesus fai nia a Tomas.

24Ma tee wane ada na aakwala ma roo wane fafurongo gi na hatana a Tomas na gera alangia ana na Iu, e langi kesi too fai gera ana si kada na a Jesus e dao ana. 25Ma na oote fafurongo gi na da too, daka bae urii fuana a Tomas, <<I gemelu melu rikia a Lord.>>

Sui a Tomas ka bae urii fuada, <<Lea so ku rikia na kida baa gi i fuilaa na nila gi i abana, ma ku hamotoona na kida nae gi, ma ku ruungainia na kakauna abagu i laona na mae doo baa i gagarona taari, kufi manata mamana ana. Ma lea langi kusi iilia go na doo nae, nau langi kusi manata mamana ana.>>

26Ma ana fiuna fe dani i buri, na oote fafurongo baa gi da figu laugo i laona na beu baa, ma a Tomas e too naa fai daalu. Ma gera da sabia na maa gi laugo. Sui a Jesus e faatai mai, ma ka take i matangada, ma ka bae urii, <<Si fanualama ka too fai gamu.>>

27Sui a Jesus ka bae urii fuana a Tomas, <<Tomas ae, o aalua na kakaumu i seenaa, ma oko rikia na roo abagu gi. Sui oko tekwalaa mai na abamu ma oko ruungainia na kakaumu i laona mae maala naa i gagarogu. O aalua na manata halalaa, ma oko manata mamana!>>

28Ma a Tomas e oolisia ka urii, <<I oe na Lord nau ma a God nau.>>

29Ma a Jesus ka bae urii fuana, <<Ni oe o manata mamana go amu sulia o riki nau. Ka oilakea fuana ni tei gera na langi dasi riki nau, ma daka manata mamana go ada ani nau.>>

30Si doo kwaibalatana oro gi na a Jesus e iilia lau i maana na oote fafurongo nia gi, e langi kusi kedea go i laona buka naa. 31Nau ku kedea na doo naa gi eeri muka manata mamana ana a Jesus naa na Christ na wane baa a God e filia uria aaofialaa, ma i nia naa na Wela nia a God. Ma hai so muka too ana na mouria firi i nunufana a Jesus, sulia na manata mamanalaa gamu gi.

Jesus e dao faatai lau.

21

1I buri doo naa, a Jesus ka faatai lau fuada na oote fafurongo nia gi i ninimana na aasi i Taebirias. Ma si doo nae e fuli urii: 2A Simon Peter, ma a Tomas na da alangia ana na Iu, ma a Nataniel na wane faasia i Kena i Galili, ma na roo wela nia gi a Sebedi, ma na roo wane fafurongo gi lau, da oofu. 3Ma a Simon Peter ka bae urii fuada na oote wane nae gi, <<I nau ku lea dee agu naa.>>

Ma i gera haea fuana daka urii, <<I gemelu laugo melu ka lea mai fai oe.>> Haia, gera lea, daka taelia na baru. Sui, ana fe rodo nae e langi dasi kwaia go tee gwe iia.

4Ma ofaidani, a Jesus ka take naa i ninimana na aasi. Ma na oote fafurongo nia gi langi dasi aada haitamana go.

5Sui a Jesus ka soe kou fuada ka urii, <<Oote wane ae, utaa? Gomolu molu kwaia ta iia?>>

Ma gera ka oolisia urii, <<Langi go!>>

6Ma i nia ka bae urii, <<Molu asia na furai gomolu i bali aaolo ana na baru, ma tara molu ka kwaia teni gwe iia.>> Ma gera ka asia na furai, ma ka afetai naa uria na kwailana sulia na iia e oro asianaa.

7Sui na fafurongo baa a Jesus e rakediana ana, ka bae urii fuana a Peter, <<A Lord loko!>> Ma si kada a Simon Peter e rongoa si doo naa, nia ka oofi ana na maku tekwa nia, sulia nia e lafua na ana na maku nia, ma ka aru la kafo, ma ka aaranga uria hara. 8Ma na oote fafurongo aai gi daka lea na mai i hara ana na baru. Ma daka lafia naa na furai na e fungu ana iia, sulia gera langi dasi too tau go faasia i hara, e bobola go ana fai nia tee talange fe fale aelaa faasia i hara. 9Ma si kada gera sifo i hara, daka rikia tee eere e talafa naa fai nia naa iia i laona fai nia teni fe beredi gi laugo. 10Ma a Jesus ka bae urii fuada, <<Molu ngalia mai teni gwe iia gi ana iia na molu kwaida.>>

11A Simon Peter e lea kou i laona na baru, ma ka lafia mai na furai nae i hara. Na furai nae e fungu ana na iia baita gi sui go, tee talange ma lima aakwala ma oolu gwe iia. Sui boroi ana na iia ka oro urinae i laona na furai, na furai nae kasi foga go. 12Ma a Jesus ka bae urii fuada, <<Molu lea mai, molu ka fanga amolu.>> Sui langi ta wane ada kasi ledia go urii, <<I oe ni tei naa?>> Sulia gera haitamana go ada i nia a Lord. 13Ma a Jesus e fali kou siana na beredi, ma ka falea fuada na oote fafurongo nia gi, ma ka aade urinae laugo ana gwe iia gi.

14Nia naa na ooula si kada na a Jesus e faatai ana fuada na oote fafurongo nia gi i buira na e tatae faasia na maea.

Jesus fai nia a Peter.

15Ma si kada da fanga sui na ana, a Jesus ka bae urii fuana a Simon Peter, <<Simon na wela a John ae, oe o rakediana ani nau ka liufia na fafurongo naa gi da rakediana ani nau?>>

Ma i nia e oolisia ka urii, <<Iiuka, Lord. I oe o haitamana go amu na ku rakediana ani oe.>>

Ma a Jesus ka bae urii fuana, <<Oko aadasulia na gale sipsip nau gi.>> 16Ma a Jesus ka bae urii lau fuana ana ruana si kada, <<Simon na wela nia a John ae, oe o rakediana ani nau?>>

Ma i nia e oolisia ka urii, <<Iiuka, Lord. I oe o haitamana go amu na ku rakediana ani oe.>>

Sui a Jesus ka bae urii fuana, <<Oko aadasulia na sipsip nau gi.>> 17Ma a Jesus ka bae urii lau ana ooluna si kada, <<Simon na wela nia a John ae, oe o rakediana ani nau?>>

Ma a Peter ka liodila naa, sulia a Jesus e ledi nia ana ooluna si kada ka urii, <<Oe o rakediana ani nau?>> Ma a Peter ka bae urii fuana, <<Lord ae, i oe naa o haitamana na doo gi sui, ma oko haitamana go amu na nau ku rakediana ani oe!>>

Ma a Jesus ka bae urii fuana, <<Oko aadasulia na sipsip nau gi. 18Doo mamana nau ku haea fuamu, si kada o daraa ana, o oofi amu i talamu ma oko lea amu i talamu ana si gula na o doori lea uria. Sui ana si kada tara o waro ana, oe oko tekwala na abamu gi, ma ta wane eꞌete naa ka kani faafi oe, ma ka talai oe kou uria si gula taa na e langi osi doori lea uria.>> 19A Jesus e haea si doo naa, eeri ka faatainia na maelaa na tara a Peter ka mae ana, na ka faaꞌinitooa ana a God. Sui a Jesus ka bae urii fuana, <<O lea mai i burigu.>>

20Ma a Peter e kariabulo, ma ka rikia na fafurongo baa na a Jesus e rakediana fuana. Nia wane na e gwouru garangia Jesus si kada gera fanga, ma ka ledia urii, <<Lord ae, tei naa tara ka fale oe fuana na maalimaea oe gi?>> 21Haia, ana si kada a Peter e rikia, nia ka ledia a Jesus urii, <<Lord ae, taa naa tara ka dao ana wane nae?>>

22A Jesus e oolisia ka urii, <<Sui boroi ana lea so nau ku dooria na wane naa ka mouri ana lelea kuka ooli mai, haia si doo na langi lau si doo fuamu. Ma ni oe, o lea mai amu suli nau.>>

23Haia, na uunuunu ka tagala fuana na fafurongo a Jesus gi. Gera haea na fafurongo nae tara nia ka langi si mae. Haia, ma Jesus langi kasi haea tara wane na langi kasi mae. Nia bae urii go ana baa, <<Sui boroi ana lea so nau ku dooria na wane naa ka mouri ana lea ka dao ana si kada nau ku ooli mai, haia si doo naa langi lau si doo fuamu.>>

24Haia, na fafurongo na Peter e soeledia Jesus sulia naa, nia naa e uunuunu sulia doo naa gi sui naa, ma ka kededa. Ma gemelu haitamana si taa gi na nia bae sulia nia e mamana naa.

Baelaa iꞌisi gi.

25Si doo oro gi lau a Jesus e aadeda. Ma lea so gera ka kekede teefou, nau ku manata na molaagali naa boro langi kasi bobola fuana aalulanalaa na buka gi na da kedea doo nae gi i laona.