BATƆNKPE ETO NYIFO

Asa Nnya Batɔnkpe Bamǝ Díyifo

1

1-2Mɔyimisani Tiofilo, lǝ mɔ kukue tutɛ ko míwɔnii, ntɛyi asa nnya kenke Yesu díyifo idu lǝ lefe nǝ útsyǝ wǝ keyifo ku asatete kasɔ isu ese lefe nǝ Anto Onanto díbǝ ókpa wǝ úsuko kato. Fɛ wookpa wǝ usuko katoo, Yesu áyɛ lǝ Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ eto ǝsuǝale ǝsuǝ óte asa wǝ batɔnkpe ba úlǝkǝ asa. 3Lǝ eyi fosi ana se úkpǝ ótaka kǝmiǝ, úlǝkǝ wǝ ǝsuǝ óte lǝ esu kpǝ nnya lete sitinti bǝ okpe nkpǝ. Mba dínyǝ wǝǝ, údi mǝ etiki itsyi lǝ Onanto eto sekakedikɔ ǝsuǝ. 4Se bǝbǝ bátsya bensii, ókpe mǝ kɔfi nkǝ, “Biendu lǝ Yerusalem, bomu bisiǝ bikabe kusu itǝ Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ nǝ míntɛyi mi mintɔnsǝ miǝ mɔ Anto lɛtɛyi utsyǝ nkǝ wootsyese mi. 5Yohanes alɛɛ, ntu te úfi úyifo betidi ntuflǝsǝflǝsǝ eto lekpa nǝmǝ. Fɛɛ lǝ eyi asiani eto kamaa, Onanto ebufi Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ uflǝsǝ mi.”

Anto Onanto Ákpa Yesu Úsuko Kato.

6Lefe nǝ batɔnkpe bamǝ ku Yesu létsya bioo, bátɔ wǝ bǝnkǝ, “Bonamute, dimamfe foola fǝ atakasǝ Israel eto Sekadidi siamǝ ǝńyǝnsǝ bio, mɔmɔ lee?”

7Nya Yesu lɛtɛyi mǝ nkǝ, “Yanle bǝ bete lefe nye eyi nnya mɔ Anto lǝ wǝ ǝsuǝale ǝsuǝǝ, lɛtɛyi utsyǝ nkǝ lesatsyuǝ ebubǝ itǝ. 8Nya lǝ lefe nǝmǝ ayo bǝ Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ bǝ mi ɔflɔɔ, wuubǝ udufǝ mimblɛ kenke lǝ ǝsuǝ nya wuufi wǝ ǝsuǝale okpe mi nya biudi mɔ badansiɛ lǝ Yerusalem ku Yudea kenke ku Samaria idu isu ese kawunsiǝ eto nsekɔ ke.”

9Se ɔ́tɛyi nyamfo ólosǝǝ, Onanto étsyi wǝ úsuko kato nya bǝńyǝ banlɛ wǝ bobe isu ese lefe nǝ údufǝ lǝ difule ǝsuǝ ónya lǝ mǝ ǝnǝmi.

10Nya se bǝńyǝ banlɛ kato bobe tũũ lǝ kase údu ɔ́ntɔɔ, lamfolamfo basani inuǝ bǝtsyuǝ ba nkpe awu flubia ǝlǝkǝ ǝsuǝ báte mǝ, 11nya bátɛyi bǝnkǝ, “Galilea eto basani, beso bińyǝ bɛnlɛ kato bobe mǝ? Yesu ǝmfo, wǝ bínyǝ Onanto dítsyi úsuko katoo, ebusinkli ubǝ fe kase bínyǝ ɔnlɛ budu kesu kato mmǝ.”

Matias Ǝbǝ Ófo Úsiǝ Lǝ Yuda Eto Kɛnyɛ.

12Lǝ nyamfo eto kamaa, batɔnkpe bamǝ ésinkli betsyi kɔtini ko baakpo Nnuǝbi eto Eyi eto Kɔtini ǝsuǝ mfó bésu Yerusalem. Idu mfó ibǝ umǝ nti ebutsyǝ fe disunkpo eto ɔnwɛkǝtsyǝkɔ kani eto kusu. 13Se bédufǝ umǝǝ, bésinkli bésu kaka bakɛ lǝ abanslo kato. Mǝ mba lɛkɛ mfó ni Petro, Yohanes, Yakobo, Andreas, Filipo, Tomas, Bartolomeo, Mateo, Yakobo wǝ ni Alfeo eto ubisaibi, Simon wǝǝ léta mǝ kasɔ eto disi ku Yuda wǝ ni Yakobo eto ubisaibi. 14Betidi bamfo ákatsya mlǝmlǝmlǝ ku besio bǝtsyuǝ ku Maria, Yesu eto ambe ku Yesu eto bayimisani fe ditsyukpa ákato ola ku nsusu bɔni.

15Lǝ eyi nyamfó ǝsuǝ, bafokanɔfɔ ba eto leklabi lídi fe kolofa awosi ǝnuǝ ákatsya kato ola. 16Mfó nya Petro létaka úńyǝ ɔ́tɛyi mǝ nkǝ, “Mɔ bayimi, asa nnya báwɔni bǝtsyǝ lǝ Awɔnisa Kɛnkɛ eto Kukue ǝsuǝ, lǝ kase Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ ɛyɛ lǝ Oka David ǝsuǝ, lɛtɛyi utsyǝ itsyi lǝ Yuda wǝ lɛtɔnko betidi bǝmuǝ Yesuu, ǝbǝ itǝ. 17Yuda éyifo mba lɛkɛ lǝ bo ditsyukpa nǝmfo eto ɔni, itsyise Yesu ǝlǝkǝ wǝ nkǝ wuntsya nyǝ kedikɔ lǝ bo keyifo kamfo kǝmiǝ.”

18Nyaa, béfi kabua ka úyifo eto atabi bésu báya kasɔ ka ǝsuǝ úsu úkpǝ. Kaka ófankli úbǝ ɔ́sɔ kasɔɔ, óba úsensǝ nya wǝ befonkǝ kenke lɛbɔ békpo lǝ kasɔ mfó. 19Wǝ ukpǝ ǝmfo eto etiki ába ékpo lǝ Yerusalem itǝ betidi bata ánɔ nnya. Nyaso béfi kaka úkpǝ mfó bǝtǝkǝ bǝ Akeldama lǝ mǝ sele ǝsuǝ eto kasɔ ni bǝ Kɔtɔ eto Kasɔ.

20Petro ésukosǝ nkǝ, “Nyaso báwɔni bákpe lǝ David eto Ǝsǝ eto Kukue ǝsuǝ bǝnkǝ,

‘Beyani wǝ diyo bitsyǝ

nya kutsyuǝ saa mǝnsiǝ lǝ ni!’

Besi báwɔni bǝ,

‘Bitǝ lǝ utidi bamba lǝ usiǝ lǝ wǝ keyifo eto kɛnyɛ.’

21-22Nyaso ele bǝ utsyuǝ dufǝ bo nti fe futsyǝ luudi adansiɛ itǝ Bonamute Yesu itsyi lǝ wǝ botaka ketsyi ɔkɔmǝ kǝbǝ nkpǝ ǝsuǝ. Nya ele bǝ uyifo futsyǝ lɛkɛ lǝbo nti idu lǝ lefe nǝ kenke bo ku Yesu díkatsyilama, idu lefe nǝ Yohanes lébe letsya itsyi lǝ ntuflǝsǝflǝsǝ eto lekpa ǝsuǝ ibǝ ese lefe nǝ Onanto léfo Yesu úsuko kato.”

23Nyaso bǝlǝkǝ betidi inuǝ ba ni Matias ku Yosef wǝ baakpo Barsaba nya bensi baakpo wǝ tsya bǝ Yusto. 24-25Nya báto ola bátɛyi bǝnkǝ, “Bonamute, fǝ nyi utidi saa eto nsusu kǝmiǝ. Nyaso té bo ɔni lǝ betidi inuǝ bamfo eto nti, wǝ luusiǝ fe ɔtɔnkpe lǝ Yuda eto kɛnyɛ wǝ léyani údu úsu kaka dińyǝ itǝ wǝ.” 26Nya lefe nǝ bákpo aba básɛ lǝ bǝlǝkǝ betidi inuǝ bamfo eto ɔnii, Matias ni nwǝ bǝlǝkǝ bákpe lǝ betidi lefosi ɔnwɛ bamǝ ǝsuǝ.

2

Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ Áyifǝ Díbǝ Lǝ Pentekoste Eto Diyi.

1Nyaso se Pentekoste eto Diyi léyoo, bafokanɔfɔ kenke átsya lǝ kalebe kani kplo. 2Lamfolamfoo, bánɔ kɔsɔ fe ufiebi kekleke eto bɔsɔ ditsyi kato. Nya ufiebi ǝmǝ díyi diyo nǝ kafo bakɛ kenke. 3Nya lesatsyuǝ fe ute eto odiakami díbǝ dísiǝ lǝ mǝ utsyuǝ saa ǝsuǝ. 4Nya Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ dídufǝ lǝ mǝmblɛ ǝsuǝ, nya bétsyiko Onanto bɔtɛsǝ lǝ bele ate ate ǝsuǝ fe kase Lɛwɔnɔ nǝmǝ dítǝ mǝ nkǝ bedi.

5Nya lǝ lefe nǝmfó tututuu, Yudafɔ ba lǝǝtǝ Onanto dibu ba dítsyi kawunsiǝ eto ese ese ǝbǝ bakɛ lǝ Yerusalem. 6Nyaso lefe nǝ bánɔ kudu kplɛ komfóo, betidi kpǝ ésu bátsya mfó. Iyifo mǝ yanii ku sikpi se mǝ utsyuǝ saa lɛnɔ banlɛ etiki budi lǝ wǝ sele ǝsuǝ. 7Lǝ nyamfo esoo, íyifo mǝ yanii ku sikpi nya bétsyiko mǝ ǝsuǝ bɔtɔ bǝnkǝ, “Nya betidi ba kenke nlɛ etiki budi mfoo, inni Galileafɔ beni fɛ? 8Nya ntsyǝ ibǝ fɛ bo utsyuǝ saa nlɛ etiki bɔnɔ lǝ bo bele ǝsuǝ? 9-10Bo mba ni Partiafɔ ku Mediafɔ ku Elamfɔ, ku mba dítsyi Mesopotamia ku Yudea ku Kapadokia ku Ponto ku Asia ku Frigia ku Pamfilia ku Egipte ku Libia eto lekpake nǝ lɛfi Kirene ku bafɔ bamba ba dítsyi Roma ku Yudafɔ ku betidi ba díkedufǝ lǝ Yudafɔ eto ditsyukpa ǝsuǝ 11ku Kretafɔ ku Arabiafɔ. Bomblɛ lɛ bɔnɔ se banlɛ Onanto eto asa kplɛ nnya ɔnlɛ buyifo bulǝkǝ kate lǝ bo bele ǝsuǝ!” 12Kuutsyuǝ saa wǝ díńyǝ mfó mánnɔ eyifosa nyamǝ kasɔ. Íyifo mǝ yanii, nya bákatɔ mǝ ǝsuǝ bǝnkǝ, “Nnya díbǝ mfo eto kasɔ nkpǝ?”

13Fɛɛ mba díńyǝ mfó eto bǝtsyuǝ ǝkǝmǝ mǝ ákatɛyi bǝ, “Ntǝ ete békpǝ, inni kulesa ini kon!”

Petro Édi Yudafɔ Bamǝ Etiki.

14Mfó nya Petro létaka úńyǝ ku lefosi ɔnwɛ fɛfɛ bamǝ nya óbesǝ ɔkɔɛ kato ɔ́tɛyi nkǝ, “Mi Yudafɔ ku mimba nkpe lǝ Yerusalem, nla miǝ bitsyue ato lǝ nkpasǝ mi lǝ bɛnɔ lesa nǝ díbǝ mfo. 15Inni nte betidi bamfo díkpǝ fe kase bǝtsyuǝ díbu seka, itsyise olesiǝ eto abombo ɔwɔnɔmbǝ ete ni nyamfo nɛ. 16Bomu lesa nǝ nlɛ bubǝ mfoo, eyifo lesa nǝ Onanto eto Unyɛlǝkǝtidi Yoel lɛtɛyi utsyǝ kokooko nkǝ,

17‘Onanto átɛyi nkǝ,

“Lǝ eyi fɛfɛ nnya luubǝ ǝsuǝǝ,

muufi mɔ Lɛwɔnɔ nkpo lǝ utsyuǝ saa ǝsuǝ,

nya mi bebisaibi ku bebisiobi loobe mɔ ditiki letsya,

nya mi bakosobi luunyǝ Onanto eto asakulakula,

nya mi beninǝ tsya luusiǝ ala.

18Ee, sitinti lǝ lefe nǝmfoo, muutǝ mɔ Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ yifǝ disiǝ lǝ mɔ beyifoyifo, besio ku basani kenke ǝsuǝ.

Nya boolǝkǝ mɔ ditiki kɛnyɛ bate.

19Nya muutǝ asa kplɛ kplɛ ku anyinsa bǝ

lǝ difule ku kasɔ kenke utsyuǝ saa nyǝ.

Biunyǝ kɔtɔ ku ute ku kuyuǝ kplɛ bɔ.

20Kofe ebona tũũ,

nya kofande eto ǝnǝmi lɔɔsɛ hǝǝ fe kɔtɔ,

fɛ Bonamute eto diyǝnde eto diyi kplɛ nǝmǝ looyo.

21Lǝ lefe nǝmfoo, boofo utsyuǝ saa ke lookpadi Bonamute eto diye,

nya wɔɔtɔ bɔwunsǝkoo, wɔɔkɛ bofo.” ’ ”

22Petro esi údi etiki ɔ́tɛyi nkǝ, “Israelfɔ bɛnɔ etiki nyamfo. Yesu Nasaretnyǝ ni Nwǝ Onanto Lékpo Ɔhile Utsyǝ. Nya óte nyamfo lefe nǝ ɔ́yɛ lǝ wǝ ǝsuǝ úlǝkǝ wǝ ǝsuǝale óte, nya úyifo asa kplɛ ku ayanisa kpǝ óte fe kase mi kosate nyi. Itsyisee, íbǝ lǝ mi nti mfo. 23Nya Onanto lɛtɔnɔ faa lǝ wǝ ketsyue ǝsuǝ óyani wǝ útǝ mi nya bítǝ babuayifo lélo wǝ lǝ lefe nǝ bɛsɔ wǝ bémanklasǝ lǝ uyikabie ǝsuǝ. 24Tsyaa, Onanto esi ótakasǝ wǝ utsyiko ɔkɔmǝ nya ɔ́bɔ útsyi lǝ ukpǝ eto ani, itsyise ukpǝ embofo wǝ buti kakpe. 25Nyamfo Oka David lɛtɛyi itsyi lǝ wǝ ǝsuǝ nkǝ,

‘Nnyǝ se Bonamute ńyǝ lǝ mɔ kodiani nya unsiko mɛ lefe saa esoo,

mante kulesa sikpi.

26Lǝ nyamfo esoo, disuǝyuǝ eyi mɛ ǝsuǝ, nyaso muufi atɛsǝ ntǝ wǝ lefe saa!

Ite bǝ utidi wǝ luukpǝ mini tsyaa, muusiǝ nkpǝ nkabe wǝ kusu.

27Itsyise ǝmbutǝ kusu ukpǝ tǝkǝ mɛ kato.

Nya fǝmbutǝ tsya bǝ fǝ ubi kɛnkɛ eto sinǝ bu.

28Fǝ dítǝ mínte nkpǝ eto kusu

itǝ lǝ nńyǝ lǝ fǝ ǝnǝmi koo, muunyǝ disuǝyuǝ lefe saa.’

29“Nyaso, mɔ bayimi, nlɛ mi bɔtɛyi sitinti minkǝ, bo ona Oka David wǝ lefo diye ǝkpǝ nya bébikǝ wǝ nya wǝ kudi nkpe lǝ bo nti mfo eyo mmi. 30Fɛɛ uyifo Onanto eto unyɛlǝkǝtidi. Nyaso óte lesa nǝ Onanto lɛtɛyi utsyǝ nkǝ wootsyese David eto kafo eto ubi lǝ ubǝ udi seka lǝ David eto kɛnyɛ. 31Se David léte nyamfo ɔtɔnsǝ esoo, ɔ́tɛyi utsyǝ nkǝ Kristo ebotaka utsyi ɔkɔmǝ. Ɔ́tɛyi nkǝ Onanto mányani wǝ utsyǝ lǝ ɔkɔmǝ, nya wǝ ǝsuǝ eto sinǝ tsya mémbu lǝ wǝ kudi kafo mfó. 32Wǝ ni Yesu ǝmǝ Onanto létakasǝ utsyiko ɔkɔmǝ, nya ini etiki eto ɔnukualɛɛ, bomblɛ ni wǝ badansiɛ. 33Wǝ Anto Onanto ábesǝ wǝ kato úsu unsi lǝ wǝ kodiani, nya ófo Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ utsyiko lǝ wǝ ɔflɔ fe kase ɔ́tɛyi utsyǝ. Lesa nǝ bɛnlɛ bunyǝ, kanɔ mfoo, eyifo wǝ ǝtǝsa nnya úfi útǝ bo. 34-35Ite bǝ inni David kosate létaka úsu kato mfó tsyaa, ɔ́tɛyi utsyǝ nkǝ,

‘Bonamute Onanto ǝmǝ átɛyi mɔ Onamute ǝmǝ nkǝ,

“Siǝ lǝ mɔ kodiani

isu ese lefe nǝ moobokosǝ fǝ balo kasɔ

ǝtǝkǝ mǝ akpa lǝ disinti.” ’

36Nyaso nla miǝ mi Israelfɔ kenke te biǝnkǝ wǝ Anto Onanto ni futsyǝ dítǝ Yesu wǝ básɔ lǝ uyikabie ǝsuǝ bélo Onanto dítǝ ófiani Bonamute ku Nwǝ Onanto Lékpo Ɔhile Bǝtsyǝ.”

37Nya se betidi bamfo lɛnɔ Petro eto etiki nyamfoo, ílǝ mǝ lǝ akɔɛsi. Nyaso bátɔ Petro ku batɔnkpe fɛfɛ bǝnkǝ, “Bayimi, be ele bǝ buyifo?”

38Nyaso Petro átɛyi mǝ nkǝ, “Ele bǝ mi utsyuǝ saa sinkli ɔyɛ abua buyifo, lǝ ofloma, lǝ ofo ntuflǝsǝflǝsǝ eto lekpa nǝmǝ lǝ Yesu Kristo eto diye ǝsuǝ, lǝ Onanto lǝ ufi wǝ abua ɔtsyɛ wǝ, lǝ ofo Onanto eto ǝtǝsa nnya ni Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ. 39Nkomǝ eto kɛnyɛtsyǝtsyǝ te itǝ mi ku mi bebi ku mba kenke ditsyi katsyontsyokɔ ku betidi ba kenke Bonamute bo Anto lookpadi bafiani wǝ bale.”

40Nnya kamaa, Petro édi adansiɛ údi mǝ etiki kpǝ nya ɔ́lɛ mǝ kɔlɛ, ɔ́lɛ mǝ lekpakpa nkǝ, “Bilǝkǝ mi ǝsuǝ bitsyiko lǝ kotonǝnǝ ko nlɛ bubǝ lǝ kawunsiǝ bua kamfo eto betidi ǝsuǝ.” 41Lǝ nyamfo esoo, betidi kpǝ ba lɛnɔ Petro eto ditiki nǝmǝ áfo banɔ, nya bǝflǝsǝ mǝ ntu, nya mǝ utú ébutsyǝ fe betidi akpi ǝtsyǝ. Mǝ dísu bákɔ diyi nǝmfo lǝ bafokanɔfɔ ǝsuǝ nɛ. 42Béfi mǝ lefe bǝtǝ batɔnkpe bamǝ nya báte mǝ asa, nya bákato ola kǝtǝ Onanto, nya békedi lesa kakɔ tsya, nya bǝsiǝ ku bǝtsyuǝ lǝ lɔniyifoyifo ǝsuǝ.

Bafokanɔfɔ Ǝsiǝ Nkpǝ Lǝ Lɔniyifoyifo Ǝsuǝ.

43Se batɔnkpe bamǝ díyifo ayanisa kpǝ esoo, íyifo betidi bamǝ yanii. 44Nyaso bafokanɔfɔ lǝ mfo ákatsya lefe saa nya békesie mǝ asa kenke kǝtǝ bǝtsyuǝ. 45Nya lǝ báte mǝ bikǝǝ, békefi atabi nnya bǝnyǝ késuko békesie, utsyuǝ saa lǝ kase éhiã wǝ ǝsuǝ. 46Nya békesu kátsya lǝ Anto Onanto eto Disumuyo diyi saa, nya bákatsya lǝ etsyukpa etsyukpa kédi asa lǝ mǝ ayo ku disuǝyuǝ ku utu faa. 47Nya bákatɛsǝ Onanto. Itǝ betidi ba tã ékebu mǝ. Nya diyi saa, Bonamute kǝtǝ betidi fɔfɔ ba bofo lǝ nkpǝ díkǝbǝ kákɔ lǝ mǝ ǝsuǝ.

3

Onanto Átsya Utidi Wǝ Léba Onkpoo Kasɔ.

1Diyi lɔnii, Petro ku Yohanes ésu Onanto eto Disumuyo lǝ lefe nǝ Yudafɔ laato ola kǝtǝ Onanto. Iyifo fe kakɔmi eto abombo ǝtsyǝ lefe. 2Se báyo Disumuyo nǝmǝ eto kesie ka baakpo Kesie Ka Laanɔ Bobee. Mfó bǝnyǝ osani utsyuǝ wǝ léba onkpo lǝ kasɔ taa wǝ lelefe ke. Wǝ betidi éketsyi wǝ kǝbǝkǝtsyǝ mfo diyi saa bǝ lǝ úkatɔ asa lǝ betidi ba laayɛ kedufǝ Disumuyo nǝmǝ. 3Se únyǝ Petro ku Yohanes nlɛ bofe kédufǝ diyo nǝmǝǝ, ɔ́tɔ mǝ nkǝ bǝtǝ wǝ lesatsyuǝ. 4Bále bǝńyǝ nya bábe wǝ tũũ, nya Petro lɛ́tɛyi wǝ nkǝ, “Be bo mfo!” 5Nya utidi ǝmǝ létakasǝ ǝnǝmi útǝkǝ lǝ mǝ, ku nsusu nkǝ bǝǝbǝ wǝ lesatsyuǝ butǝ.

6Mfó nya Petro dídi etiki ɔ́tɛyi wǝ nkǝ, “Mɔɔ, atabi saa ente mɛ muutǝ fǝ! Nyaso muutǝ fǝ lesa nǝ nte mɛ. Nlɛ fɛ bɔtɛyi lǝ Yesu Kristo Nasaretnyǝ eto diye ǝsuǝ minkǝ taka ǝńyǝ lǝ ayɛ edu!” 7Nya Petro lɛkɔbe utidi ǝmfo eto kodiani nya útǝ nkǝ otaka uńyǝ. Nya lamfolamfoo, wǝ akpa ku bɛkplɔbɛ eto ekubi dímuǝ ale! 8Nya óbe ósa úńyǝ lǝ wǝ akpa ǝsuǝ. Mfó útsyiko bɔyɛ kesu kesinkli. Nya útǝkǝko mǝ údufǝ Disumuyo mfó, kayɛ kabé kasa katɛsǝ Onanto. 9Betidi ba kenke lɛkɛ mfó, ǝnyǝ wǝ ɔnlɛ bɔyɛ nya ɔnlɛ Onanto bɔtɛsǝ. 10Se bǝnyǝ wǝǝ, bǝtsyǝ lekpo bǝ wǝ ni futsyǝ díkǝsiǝ lǝ Kesie Ka Laanɔ Bobe kátɔ asa mfó. Nyaso íyifo mǝ yanii ku sikpi lǝ lesa nǝ béyifo bǝtǝ wǝ ǝsuǝ.

Petro Édi Etiki Itsyi Lǝ Yesu Eto Ǝsuǝale Ǝsuǝ Lǝ Disumuyo.

11Se osani ǝmǝ dímuǝ Petro ku Yohanes ɔnlɛ kekle lǝ lekpake nǝ baakpo Oka Solomo eto Lekpata nǝ nkpe lǝ Onanto eto Disumuyo mfóo, betidi kpǝ étsyetsyi bésu mǝ ɔflɔ. Wǝ botsya éyifo mǝ yanii sekasitsyuǝ. 12Nya se Petro dínyǝ betidi bamǝǝ, ɔ́tɛyi mǝ nkǝ, “Israelfɔ, bǝ díyifo mi yanii lǝ nyamfo ǝsuǝ fɛ? Nya beso bɛnlɛ bo bobe fe bo kosate eto ǝsuǝale ku Boanto eto sikpitete ǝsuǝ eso utidi emfo lɛyɛ? 13Nnya ni bǝnkǝ Onanto lébesǝ wǝ Usumubi Yesu kato. Onanto ǝmfo ni Abraham ku Isak ku Yakob tsya eto Onanto nɛ. Wǝ tsya nsi ni bo bana eto Onanto. Wǝ Ubi ni Yesu wǝ bífi bítǝ biǝ balo. Nya bɛni wǝ lǝ Pilato eto ǝnǝmi lǝ lefe nǝ bɛtɛyi biǝ binyi wǝ kulaa tsya, lǝ lefe nǝ Pilato wǝ léla nkǝ wóayani wǝ fɛ. 14Bɛni utidi kɛnkɛ ku ɔsɛɛ, nya bɛtɔnɔ biǝ oyani uwudifɔ bomu lǝ wǝ kɛnyɛ. 15Bélo utidi wǝ lǝǝtǝ betidi nkpǝ. Nya Onanto dísinkli ótakasǝ wǝ utsyiko ɔkɔmǝ! Nya bo kosate dínyǝ wǝ ku bo ǝnǝmi! 16Ɛyɛ lǝ Yesu eto diye ǝsuǝǝ, nya utidi wǝ lɛtsyini bɛnlɛ bunyǝ mfoo, dímuǝ ǝsuǝale nɛ. Nya se ófo Yesu ɔ́nɔ esoo, nnya dítǝ únyǝ bufitsyatsya fe kase mimblɛ nlɛ bunyǝ ku mi ǝnǝmi mfo nɛ.

17“Mɔ bayimi, nyi miǝ mi ku mi beninǝ éyifo nyamfo eto okloe ɛyɛ lǝ mante mante ǝsuǝ. 18Fɛɛ Onanto ébɔtɛyi utsyǝ nkǝ ɛyɛ lǝ wǝ bǝnyɛlǝkǝtidi ǝsuǝ wǝ ubi Kristo, Utidi Wǝ Onanto Lékpo Ɔhile Utsyǝ ebudi ohiã. Nko eso útǝ nkǝ wǝ bǝnyɛlǝkǝtidi eto lesa nǝ bátɛyi bǝtsyǝ bǝ itǝ. 19-20Nyaso bisinkli lǝ abuayifoyifo kama lǝ bitǝkǝko Onanto, lǝ uflǝ mi abua uwi. Lǝ biyifo nkoo, buinyǝ Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ eto ǝsuǝale itsyi lǝ Bonamute ɔflɔ, nya wootsyese Yesu wǝ ni Kristo Wǝ Onanto Lékpo Ɔhile Utsyǝ. 21Nko ini eso Yesu luusiǝ kato isu ese lefe nǝ Onanto lɔɔlɔ lesa saa utsyǝ fe kase útǝ wǝ bǝnyɛlǝkǝtidi kɛnkɛ lɛtɛyi bǝtsyǝ taa kɔ ke. 22Fe kase Moses lɛtɛyi utsyǝ nkǝ, ‘Bonamute Onanto ebulǝkǝ unyɛlǝkǝtidi utsyuǝ utsyiko lǝ mi nti fe kase útǝ mímbɔ. Nyaso bitsyuǝ wǝ ditiki nǝ ke wɔɔtɛyi mi koto. 23Nyaso nwǝ ke lembutsyue unyɛlǝkǝtidi ǝmǝ kotoo, Onanto ebulǝkǝ wǝ lǝ wǝ betidi nti nya wɔɔtsylɔsǝ wǝ.’

24“Lǝ sitintii, Onanto eto bǝnyɛlǝkǝtidi kenke idu lǝ Samuel ɛntɔɔ, ébɔtɛyi asa nnya nlɛ bubǝ mfo mmi bǝtsyǝ. 25Nnya Onanto lɛtɛyi utsyǝ ɛyɛ lǝ wǝ bǝnyɛlǝkǝtidi ǝsuǝ eyifo mi ale. Nya mi tsya kpe kedikɔ lǝ kɛnyɛ ka Onanto lékle ku mi bana ǝsuǝ. Fe kase ɔ́tɛyi Abraham nkǝ, ‘Ɛyɛ lǝ fǝ ufluflu ǝsuǝǝ, mookpo kasɔ eto betidi kenke atsyɔ.’ 26Nyaso se Onanto dílǝkǝ wǝ Uyifoyifo Kristo ótee, tutɛ ótsyese wǝ mi ɔflɔ nkǝ lǝ okpo mi atsyɔ, nya lǝ utǝ mi utsyuǝ saa lǝ ɔyɛ abua buyifo.”

4

Bákpa Petro Ku Yohanes Bésuko Lekpo Eti.

1Lefe nǝ Petro ku Yohanes ńyǝ banlɛ betidi bamǝ etiki budii, Yudafɔ eto besumunyǝ ku Disumuyo eto mba laase mfó eto beninǝ ku Sadukifɔ tsya ǝbǝ mfó. 2Se bánɔ bǝ Petro ku Yohanes ńyǝ mfó balɛ etiki itsyi lǝ Yesu eto botaka ketsyi ɔkɔmǝ ǝsuǝ, nnya nlɛ bote bǝnkǝ utidi wǝ díkǝkpǝ ebotaka ubǝ nkpǝǝ, kafo ányi mǝ tinti. 3Nyaso bǝmuǝ mǝ. Nya se kale mfe nlɛ bolo esoo, béti mǝ bákpe le diyo isu ǝsǝ kǝsiǝsǝ. 4Fɛɛ betidi kpǝ ba lɛnɔ mǝ etikii, báfo etiki sɛɛ nyamfo bánɔ. Mǝ utú ebuyifo fe basani akpi anɔ.

5Nya se kale dísiǝǝ, ibǝ bǝ Yudafɔ eto bǝsuǝaletidi ku beninǝ ku afi eto bateasa ákpe disi lǝ Yerusalem. 6Bátsya ku Usumunyǝ Ninǝ Kenke Annas ku Kayafa ku Yohanes ku Aleksandro ku besumunyǝ ninǝ eto betidi tsya. 7Nyaso bákpa Petro ku Yohanes bamǝ báboko mǝ ǝnǝmi. Nya bátɔ mǝ bǝnkǝ, “Owoe eto diye ku ǝsuǝale ǝsuǝ bíyifo nyamfo?”

8Petro wǝ díyi ku Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ eto ǝsuǝale átaka úńyǝ nya ɔ́tɛyi mǝ nkǝ, “Bo bǝsuǝaletidi ku umǝ eto beninǝ, 9lǝ bela biǝnkǝ bianɔ lesa sɛɛ nǝ búyifo bútǝ utidi wǝ lɛtsyini mfo ku kase bótsya wǝǝ, 10bitǝ mɛ kusu lǝ ntɛyi mi ku Israel eto betidi kenke lesatsyuǝ. Yesu Kristo wǝ ditsyi Nasaret wǝ bítǝ básɔ lǝ uyikabie ǝsuǝ, nya Onanto disi ótakasǝ wǝ utsyiko ɔkɔmǝǝ, wǝ diye ǝsuǝ nya utidi ǝmfo dímuǝ ale nɛ. 11Nya Yesu ǝmfo ǝsuǝ Awɔnisa Kɛnkɛ lɛtɛyi nkǝ,

‘Leba nǝ mba laato ayo lɛni bǝ dimbǝ kɔnɔɔ,

ni bomu díbǝ lefiani nǝ nso bofe lǝ afɛfɛ kenke nti.’

12Wǝ hã ni futsyǝ loofo utidi bulǝkǝ, itsyise wǝ hã ni futsyǝ Onanto dítǝkǝ diye nya útǝ wǝ ǝsuǝale lǝ betidi ba tã nti, nkǝ utǝ utidi nkpǝ.”

13Se bǝsuǝaletidi ku beninǝ dínyǝ kase Petro ku Yohanes ba lenni bekuente nya bámfo bunǝ saa, nlɛ etiki budi ku ute ku ute ku ǝsuǝale nkoo, íyifo mǝ yanii. Nya bǝnyǝ bǝtsyǝ lekpo sitinti bǝ mǝ ku Yesu áyɛ béyifo keyifo lǝ bǝtsyuǝ. 14Nya se bǝnyǝ utidi ǝmǝ bátsya ńyǝ mfó lǝ mǝ ɔflɔɔ, kɛnyɛ ǝkpǝ mǝ, bánte lesa nǝ baatɛyi bio. 15Nyaso bátɛyi mǝ bǝ banyi besu kama etɔ, nya mǝ hã dísiǝ mfó kefi nsusu lǝ lesa nǝ booyifo ǝsuǝ. 16Mǝ bǝtsyuǝ átɔ bǝ, “Be ele bǝ buyifo ku betidi bamfo? Boǝmbofo bɔtɛyi boǝ lesa nǝ béyifo mfo enni ayanisa itsyise utidi saa wǝ nkpe lǝ Yerusalem yi nya ɔ́nɔ ditiki nǝmfo. 17Bomu bǝ lǝ etiki nyamfo lǝ ɛyɛ bokpantsyaa, bitǝ lǝ bukǝ mǝ ato boǝ bensidi etiki saa lǝ Yesu eto diye ǝsuǝ bio.” 18Nya bésinkli bákpadi mǝ báboko disikakpekɔ mfó nya bákpe mǝ kɔfi bǝ idu lefe nǝmfó ɛntɔɔ, bénsidi kutsyuǝ saa etiki nye báte kulesa itsyi lǝ Yesu ǝsuǝ bio.

19Nya Petro ku Yohanes dífe kɛnyɛ bátɛyi mǝ bǝnkǝ, “Mi kosate bibu nnya bebe biǝ nte nnya lɔɔkɛ Onanto ɔkɔɛ? Bǝ buyifo lǝ mi kɔfi ǝsuǝ lee, lǝ Onanto eto kole ǝsuǝ? 20Bo alɛɛ, asa nnya búnyǝ ku bɔ́nɔɔ, boembofo kɛnyɛ boma lǝ nnya ǝsuǝ kǝsiǝ kpoo nko.”

21Nyaso beninǝ bamǝ nlɛ disi bokpe mfó ǝnyǝnki bákpe nya békǝ mǝ ato kekleke nya báyani mǝ. Kase betidi bamǝ kenke díńyǝ mfo nlɛ Bonamute bɔtɛsɛ lɛ wǝ eyifosa esoo, beninǝ bamǝ mánte kusu ko bɔɔyɛ bǝnǝ mǝ koto. 22Utidi ǝmǝ bátsya ébofo alɛ fosi ana ku kama.

Bafokanɔfɔ Áto Ola Bǝ Lǝ Bakpe Nkɛ Ale.

23Lefe nǝ báyani mǝ kamaa, Petro ku Yohanes ésu mǝ betidi bamǝ ɔflɔ nya bátɛyi mǝ lesa nǝ betidi bamǝ lɛtɛyi mǝ lǝ disikakpekɔ kamǝ. 24Nyaso bafokanɔfɔ lǝ mfó kenke átsya nya báto ola bǝtǝ Onanto bǝ, “Bonamute, fǝ díyifo kato ku kasɔ ku lekpo ku asa nnya kenke nkpe lǝ nya. 25Fǝ lɛyɛ lǝ Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ ǝsuǝ fǝtǝ bo Ona David wǝ ni fǝ Uyifoyifo dídi etiki ɔ́tɛyi nkǝ,

‘Beso kawunsiǝ eto betidi ba lenni Yudafɔ nlɛ bunyenki

kefi nsusu bua?

26Kawunsiǝ mfo eto baka átsya, báto ákpatsya,

nya bǝsuǝaletidi lékpe disi béfi nsusu lǝ Onanto ǝmǝ ku Utidi Wǝ Ókpo Ɔhile Utsyǝ ǝsuǝ.’

27Ɔnukualɛ uni bǝ Herodes ku Pontio Pilato ku Israelfɔ ku mba lenni Israelfɔ átsya lǝ umǝ ǝmfó nya bátaka bǝńyǝ lǝ fǝ Uyifoyifo Kɛnkɛ Yesu wǝ fákpo ɔhile fǝtsyǝ ǝsuǝ. 28Fɛɛ lǝ fǝ ǝsuǝale ku kobe ǝsuǝǝ, ábe fǝnkǝ lǝ batsyaa, beyifo lǝ asa nnya fétsyue fǝtsyǝ ǝsuǝ. 29Nya mɔmɔɔ, O Bonamute, be sikpi sia banlɛ bo bokpe, lǝ ǝtǝ bo fǝ beyifoyifo lɛkɔɛsi nǝ luutǝ boofo fǝ Ditiki Sɛɛ nǝmǝ budi. 30Nnǝ fǝ kɔni etsyue lǝ atsya betidi, lǝ eyifo ayanisa kpǝ, lǝ fǝ Uyifoyifo Kɛnkɛ Yesu eto diye ǝsuǝ.”

31Se báto ola bálosǝǝ, diyo nǝ kafo bankpe ko dítinkǝ nya Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ lɛyifǝ dísiǝ lǝ mǝmblɛ ǝsuǝ nya bétsyiko Ditiki Sɛɛ nǝmǝ bɔtɛyi ku ǝsuǝale.

Bafokanɔfɔ Bamǝ Áwunsǝko Bǝtsyuǝ.

32Lǝ lefe nǝmfo kenkee, bafokanɔfɔ kenke eyifo kɛnyɛ kani lǝ ditsyǝbi ku nsusu ǝsuǝ mǝ kuutsyuǝ saa membu wǝ hã eto lɛlɛkɛsǝ eto disi, bomu mǝ lesa saa eyifo mǝmblɛ eto lele. 33Nya batɔnkpe bamfo kenke dífi ǝsuǝale kplɛ bábe Onanto eto Ditiki Sɛɛ ditsya itsyi lǝ Bonamute Yesu eto botaka ketsyi ɔkɔmǝ ǝsuǝ. Nya Onanto eto atsyɔkpokpo kplɛ dísiǝ ko mǝ kenke. 34Mǝ kutsyuǝ saa mánhiã kulesa, itsyise mba ayo nye nsɔ nkpee, efi asa nyamfo báte nya béfi atabi nnya bǝnyǝ, 35bésuko batɔnkpe bamǝ nya bésie nnya bǝtǝ utsyuǝ saa lǝ kase ińyǝ itǝ wǝ.

36Lǝ mfóo, osani utsyuǝ akɛ lǝ mǝ nti baakpo Yosef, wǝ ni Lewinyǝ wǝ ditsyi kasɔ ka baakpo Kipro. Batɔnkpe bamǝ ǝtǝkǝ diye bǝ Barnaba, eto kasɔ ni nwǝ laakpe betidi otsyekle. 37Úfi wǝ kasɔ kǝtsyuǝ óte nya úfi atabi nnya únyǝ úsuko batɔnkpe bamǝ.

5

Ananias Ku Safira Átɛyi Sidia.

1Nya osani utsyuǝ tsya dísiǝ wǝ baakpo Ananias ku wǝ usiǝ Safira. Mǝ tsya éfi mǝ kasɔ kǝtsyuǝ báte. 2Nya úfi atabi nyamǝ eto ǝtsyuǝ ɔ́kula fɛ úfi afɛfɛ óboko batɔnkpe bamǝ. Ditsyǝbi nǝmfo eyifo wǝ usiǝ Safira eto bote nya ɔ́tɔnɔ nkǝ beeyifo nko.

3Nya Petro lɛtɔ wǝ nkǝ, “Ananias, beso fǝtǝ Obonsam dítǝkǝ fǝ kato, nya útǝ fátɛyi Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ sidia? Nya féfi fǝ kasɔ ka fáte eto atabi ǝtsyuǝ fákula fǝtsyǝ ǝsuǝ? 4Kasɔ kamǝǝ, fǝ kale keni fɛ fáte ke, nya atabi nnya báfo fǝ kayo tsya eyifo fǝ ale. Be dítǝ eso féfi nsusu bua bomfó eto okle? Inni bo betidi bamfo fátɛyi sidia, bomu Onanto!”

5Kase Ananias lɛnɔ ditiki nǝmfo koo, lamfolamfo úduɔnɔ ókpo kasɔ, úkpǝ! Nyamfo ǝtǝ sikpi kplɛ ǝmuǝ mba kenke lɛnɔ nnya. 6Nya bakosobi ba lɛkɛ mǝ lenti dífi kafia beti wǝ nya béfi wǝ bésu bébikǝ.

7Fe abombosɔsɔ ǝtsyǝ eto kamaa, wǝ usiǝ tsya ǝbǝ údufǝ mfó. Fɛɛ wóannɔ tɔ lesa nǝ díkǝbǝ. 8Nya Petro lɛtɔ wǝ nkǝ, “Tɛyi mɛ, se fǝ ku fǝ usǝ dífi mi kasɔ bétee, atabi nnya kenke báfó mi kayo ni nyamfoo?”

Nya usio ǝmǝ dítǝ mbuayɛ nkǝ, “Ee, nyamblɛ nɛ.”

9Nya Petro lɛtɛyi wǝ nkǝ, “Beso fonko fǝ usǝ lékle kɛnyɛ bɛnlɛ Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ boto kabe? Bebe bakosobi ba dítsyi fǝ usǝ bésu bébikǝ ni mba mfo nɛ. Mǝ ke luutsyi fintsya besuko nɛ.”

10Lamfolamfo, wuntsya édu ɔ́nɔ nya úkpǝ. Nya se bakosobi bamǝ díbǝ bǝńyǝ se úkpǝ onlabee, bétsyi wuntsya bésu bébikǝ lǝ kaka bébikǝ wǝ usǝ ke. 11Itǝ eso sikpi kplɛ ǝmuǝ mba kenke díkafo Ditiki Sɛɛ nǝmǝ bánɔ ku betidi ba kenke lɛnɔ lesa nǝ díbǝ mfó.

Batɔnkpe Bamǝ Éyifo Ayanisa Kpǝ.

12Lefe nǝmfo kenkee, batɔnkpe bamǝ éyifo ayanisa kpǝ lǝ betidi bamǝ nti. Bafokanɔfɔ ba lǝ mfóo, ákatsya lǝ Yudafɔ eto Disumuyo kaka baakpo Solomo eto Lekpata. 13Ite bǝ betidi bamba kpǝ éfi lelabi ku díbu bǝtǝ bafokanɔfɔ tsyaa, báte sikpi bámfo budufǝ lǝ mǝ nti. 14Tsya fɛɛ betidi kpǝ, basani ku besio ésinkli lǝ nkpǝ bua bo bensi kama nya báfo Bonamute bánɔ. 15Nya betidi lékpa mǝ befimfi bálabesǝ lǝ mǝ belabekǝ ǝsuǝ lǝ kpakpaakpe kaka bébu bǝ Petro ebɔyɛ lǝ ɔlɛ botsyilama, lǝ wǝ koyo lǝ kokpo lǝ befimfi bamfó ǝsuǝ lǝ bǝmuǝ ale. 16Nya betidi kpǝ lǝ kǝmǝ ka letsyilama Yerusalem lékpa mǝ befimfi ku mba awɔnɔ bua nlɛ bule báboko mǝ ɔflɔ nya bátsya mǝmblɛ bufi.

Yudafɔ Eto Beninǝ Ǝnǝ Etiki Ku Yesu Eto Batɔnkpe.

17Nya Yudafɔ eto Usumunyǝ Ninǝ Kenke ku wǝ betidi ba ni Sadukifɔ eto ditsyukpa lɛsɛsǝ ǝnǝmi kekleke lǝ batɔnkpe bamǝ ǝsuǝ. 18Lǝ nyamfo esoo, bǝmuǝ mǝ bákpe lǝ umǝ eto diyo. 19Lǝ kǝtsyǝ kamfóo, Onanto eto ɔtɔnkpe utsyuǝ ǝbǝ ɔ́sini diyo nǝmǝ eto siku nya úlǝkǝ mǝ nya ɔ́tɛyi mǝ nkǝ, 20“Bidu bisu Yudafɔ eto Disumuyo lǝ bisu bidi betidi ba kenke etiki itsyi lǝ nkpǝ fɔfɔ bomǝ ǝsuǝ.”

21Nyaso se kale dísiǝǝ, lǝ kase Onanto eto ɔtɔnkpe lɛtɛyi mǝ ǝsuǝǝ, bésu bédufǝ Disumuyo mfó nya bétsyiko mǝ asa bote.

Lǝ lefe nǝmfoo, Usumunyǝ Ninǝ ku wǝ betidi ákpadi Yudafɔ kenke eto beninǝ itǝ botsya nya bákpe betidi bǝtsyuǝ bǝ besu bǝlǝkǝ batɔnkpe bamǝ lǝ diyo nǝmǝ baboko. 22Fɛɛ se bésu mfóo, bǝnnyǝ mǝ! Nyaso bésinkli bǝbǝ bátɛyi mǝ bǝnkǝ, 23“Se búsuu, búnyǝ buǝ diyo nǝmǝ eto biku kenke ti, nya mba laase kesie ńyǝ mfó. Fɛɛ se bɔ́sini bikuu biamǝǝ, bóǝnnyǝ betidi bamǝ eto kuutsyuǝ lǝ diyo nǝmǝ kafo.” 24Lefe nǝ mba laase Disumuyo nǝmǝ eto uninǝ ku besumunyǝ ninǝ bamfo lɛnɔ ditiki nǝmfoo, íyifo mǝ yanii tinti, itsyise bánte lesa nǝ díbǝ lǝ batɔnkpe bamǝ lǝ ǝsuǝ.

25Nyamfo eto kamaa, utsyuǝ ǝbǝ ɔ́tɛyi mǝ nkǝ, “Betidi ba bímuǝ békpe lǝ diyoo, bebe, nyǝ mǝ ńyǝ lǝ Disumuyo nǝmǝ banlɛ betidi asa botee!” 26Lamfolamfoo, mba laase mfo eto uninǝ ku wǝ betidi édu bésu Disumuyo mfo bésu bǝmuǝ mǝ baboko. Fɛɛ se báte sikpi bǝ betidi bamǝ ebubǝ bato mǝ aba esoo, bǝnnǝ mǝ lǝ ǝsuǝale ǝsuǝ.

27Se bákpa mǝ bésuko, bésu bǝńyǝnsǝ mǝ lǝ bakponkpo bamǝ eto ǝnǝmi. Usumunyǝ Ninǝ átɔ mǝ nkǝ, 28“Bóantɛyi mi boǝnkǝ biensidi etiki bɛtɛyi kulesa itsyi lǝ Yesu ǝmfo ǝsuǝ? Fɛɛ bíusensǝ wǝ ditiki nǝmǝ békpo lǝ Yerusalem kenke. Nya bela biǝ biefi wǝ ukpǝ eto dikpilolo bitǝkǝ bo lǝ ǝsuǝ!”

29Mfó nya Petro ku batɔnkpe bamba bamǝ dílǝkǝ kɛnyɛ bátɛyi bǝ, “Etiki eto ɔnukualɛ ni bǝ Onanto ni futsyǝ ele bǝ butsyue koto, inni utidi. 30Yesu wǝ bélo se bítǝ básɔ bámanklasǝ lǝ uyikabie ǝsuǝǝ, bo bana eto Onantoo, ni nwǝ létakasǝ wǝ utsyiko ɔkɔmǝ úbǝ nkpǝ nɛ. 31Onanto ǝtsyǝ wǝ lǝ wǝ sediani lǝ kato kaka ni kakplɛkɔ kenke fe ɔtɔnkotɔnko ku Ofomfokǝtǝ itǝ lǝ Israelfɔ lǝ bǝnyǝ kusu batsyi mǝ akɔɛsi bawuninsǝ lǝ Onanto lǝ ufi mǝ abua ɔtsyɛ mǝ. 32Bo ku Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ, nǝ Onanto leefi kǝtǝ mba leetsyue wǝ koto ni mba ni ditiki nǝmfo eto badansiɛ.”

33Se bakponkpo bamǝ lɛnɔ ditiki nǝmfo lǝ batɔnkpe bamǝ eto kɛnyɛɛ, kafo esi kányi mǝ tinti, nyaso báse nnya uyi bǝnkǝ ele bǝ balo mǝ. 34Fɛɛ Farisifɔ eto osani ɔni wǝ lɛkɛ lǝ bakponkpo bamǝ nti baakpo Gamaliel áni ko mǝ. Úyifo utidi wǝ betidi kenke díkebu tinti, nya úyifo afi eto oteasa tsya. Wǝ ni futsyǝ létaka uńyǝ ɔ́tɛyi nkǝ, bǝtǝ lǝ batɔnkpe bamǝ lǝ babɔ, fɛ lǝ befi nsusu lǝ etiki nyamǝ ǝsuǝ. 35Nya ɔ́tɛyi mǝ nkǝ, “Israelfɔ, bɛlɔ bebe sinini lǝ lesa nǝ bela biǝ bieyifo betidi bamfo! 36Lefe ditsyuǝ nǝ lefe mmǝǝ, osani utsyuǝ wǝ lɛkɛ baakpo Teuda, wǝ dífi wǝ ǝsuǝ uyifo fe uninǝ wǝ nkpe díbu onso. Betidi alofa ana dítǝkǝko wǝ. Nya lefe nǝ bálo wǝǝ, wǝ betidi ba dítǝkǝko wǝ ésensǝ, nya wǝ ditsyukpa nǝmǝ léba. 37Lǝ nnya kamaa, lǝ betidi eto leklafee, Yuda wǝ ni Galileanyǝ ákpa betidi ókpo lǝ ǝsuǝ fe wǝ bǝtǝkǝkotsyuǝ. Nko ke se úkpǝǝ, wǝ bǝtǝkǝkotsyuǝ mfó ko dísensǝ. 38Nyaso lesa nǝ minyǝ mɔɔtɛyi mi ko ni bǝ, beyani betidi bamfo. Lǝ asa nnya banlɛ bote nye asa nnya banlɛ buyifo eyifo mǝ kosate eto etsyuesaa, yǝmbɔklɛ fɛ yuusensǝ 39Fɛɛ lǝ Onanto eto etsyuesa inii, boǝmbofo mǝ kusu buti. Lǝ boambe kukɔnɔ kulaa tsyaa, buubǝ bunyǝ boǝ bɔlɛ botaka kǝńyǝ lǝ Onanto Kosate ǝsuǝ!”

40Bakponkpo bamǝ áfo Gamaliel eto nsusu bo útǝ mǝ. Nyaso bákpadi batɔnkpe bamǝ báboko mǝ nti, nya báblɛ mǝ. Nya besi bǝkǝ mǝ ato bǝ bensi tɛyi kulesa saa itsyi lǝ Yesu eto ditiki ǝsuǝ bio. Nya báyani mǝ bédu.

41Se batɔnkpe bamǝ dídu lǝ lekpokakpokɔ bantɔɔ, bǝnyǝ disuǝyuǝ tinti, itsyise bǝnyǝ bǝnkǝ Onanto ákla mǝ ókpe lǝ betidi ba baakpe kofani lǝ Yesu eto disi nti. 42Nya diyi saa, bákate Ditiki Sɛɛ nǝme kátɛyi lǝ Yudafɔ eto Disumuyo ku ayo ayo kafe bǝnkǝ Yesu ni Nwǝ Onanto Lékpo Ɔhile Utsyǝ.

6

Bǝlǝkǝ Bawunsǝkotsyuǝ Ekuanse.

1Lefe nǝmfo se bakasebi bamǝ dítsyiko bufuii, kǝnǝ ǝbǝ kédufǝ lǝ Yudafɔ ba laatɛyi Sigriki ku mba laatɛyi Sihebri eto nti. Nnya ni bǝ lǝ bésie diyi eto lesaa, díankayo mba laatɛyi Sigriki eto bakɔ besiǝ. 2Lǝ nyamfo esoo, lefosi inuǝ bamǝ ákpadi bafokanɔfɔ bamǝ kenke, nya bátɛyi mǝ bǝnkǝ, “Yanlɛkɛ bǝ bobiasǝ lefe lǝ didisa siesie eto etiki ǝsuǝ lǝ lefe nǝ ele bǝ bufi bo lefe kenke butǝ Ditiki Sɛɛ nǝmǝ eto budi. 3-4Nyaso mɔmɔɔ, bayimi, betsyilamasǝ ǝnǝmi lǝ bilǝkǝ basani ekuanse ba nyi kobe nya Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ nsi ko mǝ. Buufi mǝ butsyǝ lǝ keyifo kamfo eto kɛnyɛ itǝ bǝ bofo lefe bɔkɛ itǝ olatoto ku Ditiki Sɛɛ nǝmǝ letsya bobe.”

5Ditiki nǝmǝ álɛkɛ itǝ mǝmblɛ kenke, nyaso bǝlǝkǝ Stefano wǝ ni utidi wǝ nkpe bofokanɔ nya Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ nsi ko wǝ lefe saa. Nya bǝlǝkǝ Filipo ku Prokoro ku Nikanɔ ku Timona ku Parmena ku nwǝ díkafiani Yudanyǝ wǝ baakpo Nikolas wǝ ditsyi Antiokia. 6Bǝlǝkǝ betidi ekuanse bamfo báte batɔnkpe bamǝ. Nya báto ola bǝtǝkǝ mǝ ani lǝ disi itǝ keyifo kamǝ eto buyifo.

7Lǝ nyaso Onanto eto Ditiki Sɛɛ nǝmǝ dísukosǝ busǝnsǝ kakpe. Nya bafokanɔfɔ lǝ Yerusalem dífui bakpe. Yudafɔ eto besumunyǝ kpǝ tsya átsyi báwuninsǝ báfo Ditiki Sɛɛ nǝmǝ.

Yudafɔ Eto Beninǝ Ǝmuǝ Stefano.

8Nyaso Stefano wǝ Onanto lékpo atsyɔ útǝ ǝsuǝalee, éyifo ayanisa kpǝ lǝ betidi bamǝ nti. 9Fɛɛ Yudafɔ ba díkafo mǝ ǝsuǝ ǝsuǝ eto busiǝ ba dítsyi Kirene ku Aleksandria ku bǝtsyuǝ ba dítsyi Kilikia ku Asia eto ditsyukpa étsyiko etiki bunǝ ku Stefano. 10Fɛɛ mǝ kutsyuǝ saa mámfo buńyǝ lǝ wǝ ǝnǝmi lǝ kobe ko Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ dítǝ wǝ eso. 11Nyaso bákpe disi ku betidi bamba bǝ lǝ batɛyi bidia lǝ wǝ ǝsuǝ bǝ, “Bɔ́nɔ se úkedi etiki uńyǝ lǝ Moses ku Onanto tsya ǝsuǝ!”

12Kɛnyɛlala kamfo ǝnǝ lefonyi lékpe lǝ betidi bamfo ku beninǝ ku afi eto bateasa bamǝ kenke ǝsuǝ. Nya bǝmuǝ Stefano nya béfi wǝ bésuko bakponkpo eto ǝnǝmi. 13Nya báboko betidi bǝtsyuǝ ba lékle kɛnyɛ bátɛyi sidia bǝnkǝ, “Osani ǝmfo ékedi etitiki lefe saa kǝńyǝ lǝ Disumuyo Kɛnkɛ kamfo ku lǝ Moses eto kɔfi ǝsuǝ. 14Nya bɔ́nɔ bǝ ɔ́tɛyi tsya nkǝ utidi ǝmǝ ditsyi Nasaret baakpo Yesu mfóo, átɛyi nkǝ wooba Onanto eto Disumuyo Kɛnkɛ kamfo nya woofloma akpa nnya Moses dítǝ bo!”

15Nya mba kenke lɛkɛ lǝ lekpokakpokɔ mfó létakasǝ ǝnǝmi bákpo lǝ Stefano ǝsuǝ, nya bǝnyǝ bǝ wǝ ǝnǝmi ǝkǝyǝnde fe kato eto ɔtɔnkpe eto ale.

7

Stefano Ábe Onanto Eto Dikiti Sɛ Nǝmǝ Letsya.

1Nya Usumunyǝ Ninǝ Kenke lɛtɔ Stefano nkǝ, “Etiki nnya banlɛ budi mfoo, sitinti ini banlɛ bɔtɛyi?”

2Nya Stefano dítǝ wǝ mbuayɛ nkǝ, “Boantomǝ ku mɔ bayimi, bitsyue koto kukɔnɔ lǝ bɛnɔ! Diyǝnde eto Onanto ǝlǝkǝ wǝ ǝsuǝ óte bo ona Abraham lǝ Mesopotamia eto kasɔ fɛ údu mfo úsu úsiǝ lǝ kasɔ ka baakpo Haran. 3Ɔ́tɛyi wǝ nkǝ, ‘Taka lǝ edu lǝ kasɔ kamfo ku lǝ fǝ betidi ɔflɔ lǝ esu kasɔ ka moote fǝ ǝsuǝ!’

4“Nyaso údu lǝ wǝ kasɔ nya úsu úsiǝ lǝ Haran. Lǝ Abraham eto anto eto ukpǝ eto kamaa, nya Onanto lékpa wǝ óboko kasɔ ka binsi mfo mmi nɛ. 5Onanto mémbudi kasɔ kamfo eto dikuku sɛkɛ saa útǝ Abraham fe wǝ kale, inni lɛ kokpa kɔni. Bomu ɔ́tɛyi wǝ ɔtɔnsǝ nkǝ kasɔ kamǝ ebofiani wǝ ku wǝ befluflu eto kale, ite bǝ ibǝ ese lefe nǝmfóo, ubi saa mánkɛ wǝ. 6Nnya Onanto lɛtɛyi wǝ ni nkǝ, ‘Fǝ befluflu ebofiani bafɔ lǝ kasɔ ka lenni mǝ kalɛ ǝsuǝ. Boosiǝ mfo fe ndomufɔ nya boote mǝ ohiã itǝ alɛ alofa ana flɔflɔflɔ.’ 7Nya usi ɔ́tɛyi wǝ tsya nkǝ, ‘Moolo betidi ba díyifo mǝ mǝ ndomufɔ dikpi. Nya lǝ nnya kamaa, buudu lǝ kasɔ kamfó bǝbǝ basumu mɛ lǝ kaka mfo.’ 8Mmǝǝ ini Onanto lékle kɛnyɛ ku Abraham ini lelolala eto kɛnyɛklekle nɛ. Nyaso Abraham ála Isak lelo lǝ diyi flamflale se bále wǝ. Isak tsya ála Yakob lelo, nya Yakob tsya léla lelo lefosi bebi inuǝ ba bále díbǝ báfiani Yudafɔ eto ese lefosi ǝnuǝ ba lefo diye.

9“Yakob eto bebi bamfo ásɛsǝ ǝnǝmi lǝ mǝ ɔyimi Yosef ǝsuǝ. Nya bǝmuǝ wǝ báte fe ndomunyǝ lǝ Egipte eto kasɔ. Fɛɛ Onanto ǝsiǝko wǝ, 10nya úlǝkǝ wǝ útsyiko kanyi ku bulǝ saa ǝsuǝ. Se Yosef lɛbɔ úńyǝ lǝ Egipte eto Oka Farao eto ǝnǝmii, Onanto ǝtǝ wǝ ditsyǝbi sɛɛ ku kobe, itǝ Oka ǝmǝ éfi wǝ útsyǝ nwǝ laabe Egipte eto kasɔ ku wǝ diyo ku bikǝ kenke.

11“Lǝ lefe nǝmfoo, kukpɛnsɛ kekleke ǝbǝ lǝ Egipte ku Kanan eto nsɔ kenke, nya ínǝ kanyinyǝnyǝ kpǝ éboko. Bo bana mánkɛ didisa nǝ buudi. 12Nya se Yakob lɛnɔ nkǝ didisa kpe lǝ Egipte, ókpe wǝ bebi ba ni bo bana ditutɛ nkǝ besu baya didisa baboko wǝ. 13Lǝ mǝ dísu nuǝfǝǝ, Yosef ǝlǝkǝ wǝ ǝsuǝ óte wǝ bayimi nya Egipte eto Oka tsya díbǝ óte Yosef eto bayimi bamǝ. 14Lǝ nnya eso Yosef ákpe wǝ bayimi nkǝ besu bakpa wǝ anto Yakob ku wǝ betidi kenke ba diyifo fe betidi fosi akuanse ku ɛnɔ báboko. 15Nyaso Yakob édu úsu Egipte kaka wǝ ku wǝ bebi díkpǝ. 16Kamaa, bétsyi bǝkpǝnkpǝ bamǝ bésinkli bésuko umǝ wǝ baakpo Sikem bésu bébikǝ mfó. Bébikǝ mǝ lǝ kudi ko Abraham léya ku sika flubia eto atabi ǝtsyuǝ lǝ Hamɔ eto bebi ɔflɔ.

17“Se kɛnyɛtsyǝtsyǝ ka Onanto dítsyǝ útǝ Abraham eto lefe nlɛ boyoo, wǝ befluflu ba mfe nkpe lǝ Egipte ébole béfui tinti. 18Kafɛfɛkɔɔ, Oka fɔfɔ wǝ dímante Yosef étsyiko seka budi lǝ Egipte eto kasɔ. 19Farao emfo ǝlǝkǝ nsusu bua úyifo Abraham eto befluflu bamfo disiale nya úkisi mǝ tsya. Itǝ ɔ́hiɛ mǝ bǝlǝkǝ mǝ bebisambi ba bále lǝ ayo báto bákpe lǝ kase buukpǝ.

20“Lefe nǝmfo eto lefe nnya bále Moses nɛ. Nya bǝnyǝ bǝ úyifo ubi wǝ laanɔ bobe tsya. Lǝ nyamfo esoo, wǝ antomǝ éfi wǝ bákula afa ǝtsyǝ sɔ̃ɔ̃ lǝ diyo. 21Nya lefe nǝ bǝnyǝ bǝ bensiembofo wǝ bɔkulaa, bǝlǝkǝ wǝ lǝ mǝ ǝsuǝ. Nya Farao eto ubisiobi dísu ɔ́kɛ wǝ nya úfi wǝ ófianisǝ wǝ kafo eto ubi. 22Óbe wǝ nya békluǝsǝ wǝ fe Egiptenyǝ lǝ mǝ esu ku mǝ asayifofo ǝsuǝ. Nya óbe ófiani utidi wǝ lɛkɛ ǝsuǝale lǝ wǝ etikididi ku wǝ eyifosa kenke ǝsuǝ.

23“Se Moses léfo alɛ fosi anaa, íbǝ wǝ lǝ nsusu nkǝ lǝ usu obe kase banlɛ wǝ bayimi Israelfɔ buyifo. 24Lǝ lefe nǝ úsu mfoo, únyǝ kase Egiptenyǝ nlɛ mǝ ɔni disiale buyifo. Esoo, úsu ɔ́wunsǝko wǝ ɔ́sɔ Egiptenyǝ ǝmfo ólo. 25Moses ébu nkǝ wǝ kosate eto betidi ǝbɔnɔ kasɔ nkǝ Onanto ebɔyɛ lǝ wǝ ǝsuǝ úlǝkǝ mǝ, fɛɛ mǝ mánnɔ nnya kasɔ nko. 26Kǝsiǝsǝǝ, únyǝ Israelfɔ inuǝ ba nlɛ bɔkpɔ. Úsu nkǝ lǝ usu okpla mǝ nya ɔ́tɛyi mǝ nkǝ, ‘Bebee! Bayimi, bini! Yanle bǝ bikakpɔ keyifo lesafimfi mi bǝtsyua nko!’

27“Nya mǝ inuǝ bamǝ eto nwǝ nlɛ wǝ ɔyimi disiale buyifo dínǝ Moses útsyǝ kutsyǝ nya ɔ́tɔ wǝ nkǝ, ‘Be leka fǝ lǝ nnya ǝsuǝ? Owoe dílǝkǝ fǝ bo ɔtɔnkotɔnko ku okponkpo lǝ bo etiki nyamfo ǝsuǝ fɛ? 28Lee, ala fǝ aalo mɛ fe kase fálo Egiptenyǝ ǝmǝ kǝnǝ?’ 29Se Moses lɛ́nɔ ditiki nǝmfoo, útsyetsyi úsu ɔ́biɔ lǝ Midia eto kasɔ fe ɔfɔ. Nya mfó óle bebisaibi inuǝ.

30“Lǝ alɛ fosi ana eto kamaa, Onanto eto ɔtɔnkpe ǝlǝkǝ ǝsuǝ óte wǝ fe ute wǝ nlɛ biyu eto kuyi botonsǝ eto ditsyǝbi lǝ Sinai eto kɔtini ɔflɔ lǝ mfiminti mfo. 31Se Moses dínyǝ nyamfo nkoo, íyifo wǝ naa. Nyaso lefe nǝ ɔ́nyi ɔ́fi nkǝ lǝ obe lesa nǝ inii, nnya Onanto eto ɔkɔɛ ábɔ ɔ́tɛyi nkǝ, 32‘Mɔ ni fǝ banamǝ eto Onanto, Abraham ku Isak ku Yakob eto Onanto.’ Moses étinkǝ ku sikpi eso wénsifo mfó bobe.

33“Onanto ǝmǝ átɛyi wǝ nkǝ, ‘Lǝkǝ fǝ afokpa! Itsyise kaka fǝńyǝǝ, kasɔ kɛnkɛ keni. 34Mbunyǝ kase mɔ betidi nlɛ kanyi bunyǝ lǝ Egipte eto kasɔ mfó. Mbɔnɔ mǝ bɔwɔnɔnɔ ku nku bo banlɛ kakpadi mɛ. Nyaso mbubǝ miǝ lǝ mbǝ nlǝkǝ mǝ. Bǝ, mookpe fǝ kɔtɔ lǝ Egipte!’

35“Moses emfo ni utidi wǝ Israelfɔ lɛ́ni nya bátɔ wǝ bǝnkǝ, ‘Owoe dílǝkǝ fǝ bo ɔtɔnkotɔnko ku okponkpo lǝ bo etiki nyamfo ǝsuǝ fɛ?’ Wǝ ni nwǝ Onanto létsyese nkǝ udi seka lǝ mǝ ǝsuǝ ku mǝ Ofomfokǝtǝ, ɛyɛ lǝ Onanto eto ɔtɔnkpe wǝ dílǝkǝ ǝsuǝ óte lǝ ute wǝ díkǝnyǝ lǝ mfiminti mfó nɛ. 36Ókpa mǝ betidi bamǝ údunko lǝ Egipte nya úyifo ayanisa úlǝkǝ asa kpǝ óte lǝ Egipte eto kasɔ ku lǝ Lekpo Sia eto kɛnyɛ ku lǝ lefe nǝ banyɛ lǝ mfiminti alɛ fosi ana sɔ̃ɔ̃.

37“Moses ǝmfo ni nwǝ lɛtɛyi Israelfɔ nkǝ, ‘Onanto ebotsyese mi wǝ unyɛlǝkǝtidi fe kase ótsyese mɛ, nya wuulǝkǝ wǝ utsyiko lǝ mi kosate eto nti.’ 38Wǝ ni nwǝ lɛtɔnko Israelfɔ ba lɛkɛ lǝ mfiminti mfó. Wǝ lɛkɛ mfó ku bo banamǝ. Wǝ ni nwǝ dídinko Onanto eto ɔtɔnkpe etiki lǝ Sinai eto kɔtini ǝsuǝ. Wǝ nsi ni futsyǝ léfo Onanto eto ditiki nǝ lǝǝtǝ nkpǝ óboko bo.

39“Fɛɛ bo banamǝ mámfo Moses eto etiki nyamǝ nyaso bǝkǝ wǝ bǝtsyǝ kutsyǝ nya bála bǝ eni lǝ beesinkli besu Egipte eto kasɔ. 40Nyaso bátɛyi Aaron bǝnkǝ, ‘Tsyǝ bǝfiǝ ba loofo bo bɔtɔnko ǝtǝ bo, itsyise boante lesa nǝ dísu íyifo Moses ǝmfo wǝ dínǝ bo ɔ́bɔnko lǝ Egipte eto kasɔ.’ 41Lǝ nyaso báto ufiǝ fe onantsyui eto ubi. Wǝ bǝkǝtǝ kedi nya bǝnyǝ disuǝyuǝ diyi nǝmfo lǝ ufiǝ ǝmǝ béfi mǝ ani béyifo mfó eso. 42Lǝ nyamfo eso Onanto étsyi kama ókpe mǝ. Nya oyani mǝ utǝ kofe ku kofande ku befandebi eto kesumu, fe kase báwɔni bákpe lǝ bɛnyɛlǝkǝtidi eto kukue nkǝ,

‘Israelfɔ, inni mɔ bélo bebuki bítǝ kedi

lǝ alɛfosi ana nnya bɛkɛ lǝ mfiminti mfó.

43Bomu Molok eto dibú ku Romfa eto befandebi

bia béfianinsǝ bǝfiǝ ba bíkǝtǝ kedi nɛ.

Lǝ nyaso muutǝ bǝmuǝ mi besuko kasɔ fãã lǝ Babilonia eto kama bisu bɛkɛ mfo.’

44“Bo banamǝ étsyi Onanto eto diyo nya ɔ́tɔ, ɔ́yɛnko mǝ lǝ mfiminti kafo. Báto diyo nǝmǝ fe kase Onanto dílǝkǝ óte Moses nkǝ bato ni pɛpɛɛpɛ. 45Kama kamaa, bo bana ba léfo diyo nǝmǝ betsyiko lǝ mǝ antomǝ ɔflɔɔ, étsyi ni ku mǝ lǝ lefe nǝ báyɛ ku Yosua, nya bésu báfo kasɔ kamǝ betsyiko lǝ ese nnya Onanto lélà lǝ mfó se bántɔ. Nya lɛkɛ lǝ mǝ nti mfó isu ese Oka David eto lefe. 46Onanto ála David eto asa tinti. Lǝ nnya eso David átɔ Onanto nkǝ utǝ wǝ kusu lǝ oto kǝsiǝkɔ utǝ wǝ, Yakob eto Onanto. 47Fɛɛ Salomo ko díbǝ óto diyo nǝmǝ.

48“Fɛɛ Onanto Ǝsuǝalenyǝ Kenke ǝnsiǝ lǝ ayo nnya kawunsiǝ mfo eto betidi léto. Onanto áyɛ lǝ wǝ bǝnyɛlǝkǝtidi ǝsuǝ ɔ́tɛyi nkǝ,

49‘Kato ni mɔ sekakedikɔ eto lekpomɛ,

nya kasɔ ni mɔ akpa eto kǝtǝkǝkɔ.

Lǝ nnya esoo, nte diyo nǝ eto okle footo ǝtǝ mɛ.

Sie ni kaka ele bǝ nsiǝ?

50Lee, inni mɔ kosate díyifo asa nyamfo kenke?’ ”

51Lǝ nyaso Stefano ési ɔ́tɛyi mǝ nke, “Letotidi kon eto betidi bini! Ntsyǝ bimbǝ bofokanɔ mǝ! Bíti ato lǝ Onanto eto ditiki ǝsuǝ fe kase mi antomǝ díyifo. Lefe saa biataka kǝńyǝ lǝ Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ ǝsuǝ. 52Nte Onanto eto bǝnyɛlǝkǝtidi ba mi banamǝ dímǝńyǝ lǝ ǝsuǝ? Bálo Onanto eto bǝnyɛlǝkǝtidi ba díbǝ bábe letsya taa kɔ bǝ Ɔsɛɛtidi Wǝ Onanto Lékpo Ɔhile Utsyǝ lɛ bubǝ. Nya Ɔsɛɛtidi Wǝ Onanto Lékpo Ɔhile Utsyǝ ǝmǝǝ, wǝ bɛni nya bíkǝ wǝ bítǝ bálo wǝ nɛ. 53Mi ni mba léfo Onanto eto kɔfi ko útǝ mi ɛyɛ lǝ Onanto eto ɔtɔnkpe eto ani, fɛɛ bɛni bíentsyue ko koto!”

Bákpɔ Stefano Aba.

54Se bánɔ etiki nnya Stefano lɛtɛyi lǝ mǝ ǝsuǝǝ, kafo ányi mǝ tinti nya báyimi mǝ anyi ku lɛblɔfi. 55Fɛɛ se Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ nsiko Stefano esoo, óbesǝ wǝ ǝnǝmi kato fãã, nya únyǝ Onanto eto diyǝnde ku Yesu wǝ ńyǝ lǝ wǝ sediani. 56Nya ɔ́tɛyi mǝ nkǝ, “Bebe! Nnyǝ se kato lɛsini nya mínyǝ Utidi eto Ubi ǝmǝ se uńyǝ lǝ Onanto eto sediani!”

57Nya báfã bembembe nya béti mǝ ato eto kafo nya bédufǝ wǝ lǝ ǝsuǝ bǝmuǝ wǝ. 58Nya bǝnǝ wǝ bábɔnko lǝ umǝ ǝmǝ, nya bétsyiko wǝ aba. Nya mba ǝmǝ dínǝ wǝ bábɔnkoo, bǝlǝkǝ mǝ awukplɛ nnya bankpe bǝtsyǝ lǝ okosobi wǝ baakpo Saulo eto akɔ. 59Nya lefe nǝ banlɛ wǝ aba bɔkpɔɔ, Stefano ákpadi Bonamute nya óto ola nkǝ, “Bonamute Yesu, fo mɔ lɛwɔnɔ!” 60Óse akonki nya ófa bembembe ɔ́tɛyi nkǝ, “Bonamute, fi mǝ abua nnya béyifo mfo atsyɛ mǝ!” Nya se ɔ́tɛyi nyamfo ólosǝǝ, úkpǝ.

8

1Lǝ lefe nǝ banlɛ Stefano boloo, Saulo ni futsyǝ díkǝdi ute kakpe mǝ.

Saulo Ákpɔ Ku Bafokanɔfɔ.

Diyi nǝmfo ke nya bétsyiko bɔkpɔ ku bafokanɔfɔ kate mǝ ohiã lǝ Yerusalem. Nya mǝmblɛ dítsyetsyi bésu Yudea ku Samaria eto lekpake. Fɛɛ batɔnkpe bamǝ alɛɛ, mǝmǝ akɛ lǝ mfó. 2Nya mba léfo Yesu bánɔ eto bǝtsyuǝ ésu bétsyi Stefano bésu bébikǝ ku nkuɛnlo.

3Lǝ nnya kamaa, Saulo ǝtǝkǝko nya úlǝ bafokanɔfɔ bamǝ kekleke nya údufǝ ayo kafo úkabɛbɛ basani ku besio ta kǝnǝ kǝlǝkǝ kakpe mǝ lǝ ayo.

Filipo Ábe Onanto Eto Ditiki Sɛɛ Nǝmǝ Letsya Lǝ Samaria.

4Nya bafokanɔfɔ lǝ mfó ésensǝ bésu kalebe saa nya banlɛ Boanto eto Ditiki Sɛɛ nǝmǝ letsya bobe. 5Nya Filipo wǝǝ, údu úsu Samaria nya ɔ́tɛyi betidi Ditiki Sɛɛ nǝmǝ itsyi lǝ Nwǝ Onanto Lékpo Ɔhile Utsyǝ ǝsuǝ. 6Betidi kpǝ étsyue ato bánɔ etiki nnya ɔnlɛ budi itsyise bǝnyǝ ayanisa kpǝ nnya úyifo eso báfo wǝ ditiki nǝmǝ. 7Óla awɔnɔ bua kpǝ utsyiko lǝ betidi ǝsuǝ, nya nkomǝ eto awɔnɔ bua nyamfó lékpo kudu bembembe fɛ bábɔ lǝ mǝ ǝsuǝ. Nya ótsya mba eto ani ku akpa díkpǝ ku mba léba bákpo lǝ kasɔ tsya nya bátaka báyɛ. 8Nyamfo esoo, disuǝyuǝ akɛ lǝ Samaria eto umǝ tinti!

9Osani utsyuǝ akɛ lǝ Samaria baakpo Simon, uyifo utsyuǝ wǝ leeyifo afantosi eto afa. Lǝ lefe kɛntsyɛ nǝ léfe ǝsuǝǝ, uyifo utsyuǝ wǝ díkatsya betidi kekleke nya íkeyifo betidi yanii. Nya úkǝbú wǝ ǝsuǝ ɔkplɛnyǝ wǝ lefé lǝ wǝ eyifosa ku etiki nnya úkedi eso. 10Samariafɔ eto bekpefi ku beninǝ kenke ékebu wǝ lǝ kase úkate ǝsuǝ keyifo eso. Le nnya esoo, béfi wǝ etikididi fe, “Wǝ ni Onanto eto ǝsuǝale nya baakpo Ǝsuǝale Kplɛ.” 11Se úkeyifo afa éfo lefe kɛntsyɛ esoo, béfi mǝ ǝnǝmi bǝtǝkǝ lǝ wǝ ǝsuǝ. Itsyise beetsyuǝ wǝ koto kanɔ wǝ etiki. 12Fɛɛ mɔmɔɔ, báfo Filipo eto ditiki nǝ ɔnlɛ bɔtɛyi banɔ itsyi lǝ Onanto eto Sekadidi ku Yesu Kristo ǝsuǝ. Nya basani ku besio kpǝ léfo ntuflǝsǝflǝsǝ eto lekpa lǝ Bonamute Yesu Kristo eto diye ǝsuǝ. 13Nya Simon ǝmǝ mfo tsya léfo ɔ́nɔ. Nya lefe nǝ ófo ntuflǝsǝflǝsǝ eto lekpa nǝmfoo, úkǝtǝkǝko Filipo kesu kalebe saa ka ɔntɔ. Nya lǝ ǝnyǝsa ku ayanisa nnya úkeyifo esoo, íyifo wǝ naa!

14Nya lefe nǝ batɔnkpe ba lɛkɛ lǝ Yerusalem lɛnɔ bǝ Samariafɔ ébofo Onanto eto Ditiki Sɛɛ nǝmǝ banɔɔ, bákpe Petro ku Yohanes lǝ mǝ ɔflɔ. 15Se bésu bédufǝǝ, báto ola lǝ bafokanɔfɔ fɔfɔ bamǝ eto disi bǝ lǝ bafo Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ. 16Nko ini nɛ itsyise isu ese lefe nǝmfoo, bámfo tɔ Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ. Ntu ete bǝflǝsǝ mǝ lǝ Bonamute Yesu eto diye ǝsuǝ. 17Nyamfo esoo, Petro ku Yohanes éfi mǝ ani bǝtǝkǝ mǝ lǝ esi, nya mǝ tsya léfo Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ.

18Se Simon dínyǝ nkǝ lǝ batɔnkpe bamfo éfi ani bǝtǝkǝ mǝ lǝ esi koo, báfo Lɛwɔnɔ Kɛnkɛɛ, úfi atabi nkǝ lǝ utǝ Petro ku Yohanes nya ɔ́tɛyi mǝ nkǝ, 19“Bitǝ mintsya ǝsuǝale nyamfo itǝ bǝ utsyuǝ saa ke mimfi ani mintǝkǝ lǝ ofo Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ.”

20Nya Petro lɛtɛyi wǝ nkǝ, “Ekudi itǝ fǝ ku fǝ atabi kenke! Membu fǝ ebofo Onanto eto atɛsǝ boya ku atabi. 21Embofo lekpa saa bokpa lǝ keyifo kamfo ǝsuǝ itsyise lɛkɔɛsi mankpa fǝ lǝ Onanto eto ǝnǝmi. 22Lǝkǝ fǝ nsusu lǝ asa buayifoyifo ǝsuǝ lǝ alɛ Bonamute lekpakpa. Ǝtsyǝnǝ wuufi fǝ abua ɔtsyɛ fǝ lǝ fǝ nsusu bua bufi lǝ asa nyamfo eto okle ǝsuǝ eso. 23Itsyise nnyǝ miǝ akpe kǝnǝnsɛ kplɛ nya asa bua eto buyifo tsya eyi fǝ utu, nya fafiani ndomunyǝ itǝ lebua.”

24Nya Simon lɛtɛyi Petro ku Yohanes nkǝ, “Beto ola bɛlɛ Onanto lekpakpa bitǝ mɛ bǝ kotonǝnǝ kekleke ko bɛtɛyi mfo eto okle embubǝ mɛ lǝ ǝsuǝ.”

25Nya lefe nǝ Petro ku Yohanes díkedi mǝ sedansiɛ nya bédi etiki itsyi lǝ Bonamute eto Ditiki Sɛɛ nǝ mǝ ǝsuǝ lǝ Samaria mfóo, báyɛ lǝ Samaria eto kǝmǝ kpǝ bédi mǝ etiki lǝ Ditiki Sɛɛ nǝmǝ ǝsuǝ lefe nǝ besinkli bantɔ lǝ Yerusalem.

Filipo Édi Etiki Ku Etiopia Eto Keyifo Eto Uninǝ.

26Itǝ Filipoo, Bonamute eto ɔtɔnkpe wǝ dítsyi kato ǝbǝ ɔ́tɛyi wǝ nkǝ, “Taka lǝ esu ɔnwɛdikueti lǝ mfiminti eto kusu ko lidu lǝ Yerusalem kɔntɔ lǝ Gasa.” 27Mfo ótaka nya ɔ́yɛ kusu komǝ. Lefe nǝ ɔ́ntɔɔ, ótsyako utidi utsyuǝ lǝ kusu nlɛ bubǝ. Utidi ǝmfo éyifo uyifoyifo ninǝ wǝ nsi lǝ Etiopia eto Besio eto Oka baakpo Kandake eto sekakedikɔ eto atabi eto kɛnyɛ. Uyifoyifo ninǝ ǝmfo étsyi olakatokɔ lǝ Yerusalem. 28Ɔ́tɔ lǝ oto nya unsi lǝ nkenke bo ɔtɔmini nlɛ bunǝ kafo, nya lǝ kase ɔnyɛ ɔntɔɔ, úkakla asa itsyi lǝ Unyɛlǝkǝtidi Yesaya eto Awɔnisa Kɛnkɛ eto Kukue ǝsuǝ. 29Nya Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ dídi Filipo etiki ɔ́tɛyi nkǝ, “Yɛ mlǝ lǝ etu ɔtɔmini eto nkeke bomfó.”

30Filipo akɔse ɔ́yɛ útu wǝ nya ɔ́nɔ se uyifoyifo ninǝ ǝmfo nlɛ asa bokla ketsyi ko lǝ Yesaya eto kukue ko ɔ́wɔni kafo. Nya ɔ́tɔ wǝ nkǝ, “Asa nnya fanlɛ bokla mfo anɔ nnya kasɔ?”

31Nya uyifoyifo ninǝ ǝmfo dítǝ mbuayɛ nkǝ, “Owo lo, ntsyǝ yuubǝ bǝ moofo nnya kasɔ bɔnɔ lǝ lefe nǝ kuutsyuǝ saa lǝmbǝ mfo loofo nnya kasɔ bulǝkǝ kate mɛ?” Nyaso ɔ́lɛ Filipo lekpakpa nkǝ ubǝ udufǝ lǝ nkenke eto kufue komǝ kafo usiǝ lǝ wǝ ɔflɔ.

32Nya etiki nnya úkakla lǝ Kukue Kɛnkɛ eto Awɔnisa nnya nkpe mfó ni nkǝ,

“Bákpa wǝ báyɛnko fe kase baayɛnko osamu kesuko wǝ kalokɔ.

Nya unsi kpoo fe osamu wǝ dímemfi nnya kulesa lǝ bákɔ wǝ bisǝ,

nya wémfe kɛnyɛ ɔ́tɛyi kulesa.

33Bákpe wǝ kofani, nya bǝntǝ ota wǝ ǝsuǝ disi.

Kuutsyuǝ saa embofo kulesa bɔtɛyi itsyi lǝ wǝ befluflu ǝsuǝ,

itsyise bála wǝ nkpǝ diku lǝ kasɔ mfo.”

34Nya uyifoyifo ninǝ ǝmfo lɛtɛyi Filipo nkǝ, “Tɛyi mɛ, wǝ kosate Unyɛlǝkǝtidi Yesaya ɔnlɛ, lee utidi bamba utsyuǝ?”

35Mmǝ nnya Filipo dítsyiko, ɔ́tɛyi wǝ asa lǝ Awɔnisa Kɛnkɛ eto Kukue komǝ ǝsuǝ, nya úlǝkǝ Ditiki Sɛɛ nǝmǝ kasɔ ku kase ɛnlɛ bote itsyi lǝ Yesu ǝsuǝ.

36-37Nya se banyɛ lǝ kusu bantɔɔ, bésu báyo kaka ntu ntsyuǝ nńyǝ lǝ usunte ɔflɔ. Nya uyifoyifo ninǝ ǝmǝ lɛtɛyi Filipo nkǝ, “Be, nyǝ ntu ntsyuǝ! Beso fǝmbofo mɛ ntuflǝsǝflǝsǝ eto lekpa nǝmǝ buyifo mfó?”

Nya Filipo lɛtɛyi wǝ nkǝ, “Lǝ afo anɔ ku fǝ utu kenkee, ebofo mu bofo.”

38Nya uyifoyifo ninǝ ǝmfo lɛtɛyi nkǝ, “Mfo nnɔ miǝ Yesu Kristo ni Onanto eto Ubi.” Nya útǝ nkǝ bǝńyǝsǝ ɔtɔmini eto nkenke bomǝ, nya bédufǝ lǝ ntu bomǝ ǝsuǝ, nya Filipo díflǝsǝ wǝ ntu.

39Nya lǝ lefe nǝ bábɔ lǝ ntu bomǝ ǝsuǝǝ, Bonamute eto Lɛwɔnɔ ákpa Filipo dídunko, nya uyifoyifo ninǝ ǝmfo ménsinyǝ wǝ bio. Úsukosǝ wǝ kusu ko ɔnyɛ ku disuǝyuǝ.

40Nnya kamaa, Filipo ǝńyǝ nkǝ uńyǝ lǝ umǝ wǝ baakpo Asoto. Idu mfóo, óbe Ditiki Sɛɛ nǝmǝ letysa lǝ kǝmǝ ka nkpe lǝ kusu mfó kenke isu ese lefe nǝ údufǝ Kaisarea eto umǝ.

9

Saulo Áyani Ǝsuǝ Útǝ Yesu.

1Le lefe nǝmfo kenke ǝsuǝǝ, Saulo áti kama Bonamute eto bafokanɔfɔ kekleke nkǝ lǝ olo mǝ. Nya úsu Yudafɔ eto Usumunyǝ Ninǝ Kenke ɔflɔ. 2Mfó úsu ɔ́tɔ nkǝ bǝtǝ wǝ ekue lǝ ufi ɔlɛ usuko Yudafɔ eto ntsyakɔ lǝ Damasko lǝ ɔkɛ ǝsuǝale umuǝ basani ku besio ba kenke díkafo Ditiki Sɛɛ eto kusu fɔfɔ komfo bánɔ lǝ okpa mǝ usuko Yerusalem.

3Nya lefe nǝ Saulo díkanyi ɔfi Damasko ku wǝ nsusu bomfoo, dikunǝ diyǝnde ditsyuǝ ko dítsyi kato lékpo wǝ lǝ ǝsuǝ. 4Údu ɔ́nɔ nya ɔ́nɔ ɔkɔɛ utsyuǝ nlɛ wǝ bɔtɛyi nkǝ, “Saulo, Saulo, beso fanlɛ mɛ bɔkpɔnko kekleke nko?”

5Nya Saulo lɛtɔ nkǝ, “Bonamute, fǝ owoe uni?”

Ɔkɔɛ ǝmǝ ǝtǝ mbuayɛ nkǝ, “Mɔ Yesu wǝ fanlɛ bɔkpɔnko kekleke uni. 6Mɔmɔɔ, taka lǝ esu umǝ ǝmǝ. Bɔɔtɛyi fǝ lesa nǝ ele bǝ yifo.”

7Nya betidi bamǝ ku Saulo nyɛ lǝ kusu bantɔ mfó léle bǝńyǝ, bánte lesa nǝ baatɛyi. Bánɔ nkomǝ eto etikididi, fɛɛ bǝnnyǝ kuutsyuǝ saa. 8Nya lefe nǝ Saulo létaka úńyǝ fɛ úminkli ǝnǝmii, wénsifo bunyǝ. Nya bálɛ wǝ lǝ kɔni bákpa wǝ bédufǝnko Damasko eto umǝ. 9Úsiǝ mfo eyi ǝtsyǝ wǝnńyǝ asa, wéndi lesa, wǝnnǝ kulesa.

10Nya lǝ lefe nǝmfóo, okasebi wǝ léfo ɔ́nɔ ákɛ lǝ Damasko wǝ baakpo Ananias. Bonamute ǝlǝkǝ ǝsuǝ óte wǝ ókpadi wǝ ɔ́tɛyi nkǝ, “Ananias!”

Nya ɔ́tɔnɔ nkǝ, “Bonamute, nnyǝ mɔɔ!” 11Nya Bonamute lɛtɛyi wǝ nkǝ, “Taka lǝ ayɛ lǝ kusu ko baakpo Kusutsyɔtsyɔ, nya lǝ esu Yuda eto diyo lǝ atɔ nwǝ baakpo Saulo wǝ ditsyi Tarso eto disi. Okpe mfo ɔlɛ ɔla boto. 12Nya lǝ bulǝkǝkate bomǝ ǝsuǝǝ, únyǝ osani utsyuǝ wǝ baakpo Ananias wǝ díbǝ úfi ani útǝkǝ wǝ lǝ disi itǝ bǝ usinkli nyǝ asa.”

13Mfo nya Ananias dílǝkǝ kɛnyɛ ɔ́tɛyi nkǝ, “Bonamute, mbɔnɔ sesiasesia bulǝ bo eto okle utidi ǝmfo nlɛ bafokanɔfɔ bokpe lǝ Yerusalem! 14Nya míkanɔ tsya bǝ ófo ǝsuǝale eto ekue utsyiko lǝ besumunyǝ ninǝ ɔflɔ nkǝ ubǝ umuǝ bafokanɔfɔ kenke lǝ Damasko!”

15Fɛɛ Bonamute átɛyi wǝ nkǝ, “Su lǝ esu eyifo lesa nǝ míntɛyi fǝ. Nnya ni bǝ mbulǝkǝ utidi ǝmfo miǝ lǝ udi mɔ ɔyɛkpa wǝ luufi Ditiki Sɛɛ nǝmǝ usuko mba lenni Israelfɔ ku baka ku Israelfɔ kenke lǝ bate mɛ. 16Mɔ kosate ebote wǝ kase sɔ̃ɔ̃ ele bǝ ɔyɛ udi ohiã lǝ mɔ disi.”

17Nyaso Ananias ésu údufǝ diyo nǝ Saulo lɛkɛ, nya úfi wǝ ani útǝkǝ lǝ wǝ, nya ɔ́tɛyi wǝ nkǝ, “Mɔyimi Saulo, Bonamute Yesu wǝ dílǝkǝ wǝ ǝsuǝ óte fǝ lǝ kusuu, wǝ Yesu kosate ke ni futsyǝ létsyese mɛ fǝ ɔflɔ nkǝ lǝ esinkli ǝnyǝ asa nnya lǝ Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ lǝ disiǝko fǝ.” 18Lamfolamfoo, iyifo Saulo fe bufǝ bǝfǝ lesatsyuǝ nǝ nte fe akpɛ eto dikpǝ seka lǝ wǝ ǝnǝmi nya útsyiko asa bunyǝ. Nya se ótaka uńyǝǝ, béyifo wǝ ntuflǝsǝflǝsǝ eto lekpa lǝ Yesu eto diye ǝsuǝ. 19Nya se údi lesa ólosǝǝ, usinkli údufǝ lǝ wǝ ǝsuǝ úmuǝ ale.

Saulo Ábe Dikiti Sɛ Nǝmǝ Letsya Lǝ Damasko.

Saulo ǝsiǝ lǝ bafokanɔfɔ ɔflɔ lǝ Damasko itǝ eyi asiani. 20Lǝ lefe nǝmfo ǝsuǝǝ, údu úsu Yudafɔ eto ntsyakɔ úsu údi etiki úlǝkǝ óte nkǝ Yesu eyifo Onanto eto Ubi.

21Iyifo mba kenke lɛnɔ wǝ ditiki nǝmfo yanii. Nya bátɔ mǝ ǝsuǝ bǝnkǝ, “Inni utidi ǝmfo létsya ófe úkalo Yesu eto mba ntǝkǝko wǝ lǝ Yerusalem lefe nǝ léfe mǝǝ? Nya inni bubǝ úbǝ nkǝ wǝǝbǝ umuǝ bafokanɔfɔ usuko besumunyǝ ninǝ ɔflɔ?” 22Nya Saulo dísukosǝ wǝ etiki sɛtɔ ókpasɛ ɔ́tɛyi nkǝ sitinti ɔnlɛ bɔtɛyi. Yudafɔ ba lɛkɛ lǝ Damasko mfó eto kuutsyuǝ mámfo kulesa bɔtɛyi kǝńyǝ lǝ wǝ ǝsuǝ. Ókpasɛ mǝ nkǝ Yesu ni Nwǝ Onanto Lékpo Ɔhile Utsyǝ ǝmǝ. 23Lǝ lefe kpǝ eto kamaa, Yudafɔ bamǝ átsya báse uyi bǝnkǝ boolo Saulo. 24Fɛɛ bǝtsyuǝ ǝbǝ bátɛyi wǝ itsyi lǝ ketsyue kamǝ ǝsuǝ. Lǝ nyamfo esoo, bákase umǝ ǝmǝ eto mbɔsie ketsye ku kakɔmi itǝ kase buunyǝ wǝ balo eso. 25Nyaso lǝ ketsye kanii, Saulo eto bayɛnkotsyuǝ éfi wǝ bákpe lǝ ditsyitsya kafo nya báyɛko wǝ ku ukuǝ lǝ dibiǝ nǝ nkpe lǝ ofati ǝsuǝ úbǝ kasɔ ɔ́bɔ údu lǝ umǝ ǝmǝ.

Saulo Ésu Údufǝ Yerusalem.

26Se úsu údufǝ Yerusalem, óla nkǝ lǝ usu ɔkɔ ku bakasebi ba nkpe mfó. Fɛɛ bámfo bánnɔ bǝ uyifo okasebi eso mǝ tsya áte wǝ sikpi. 27Nyaso Barnaba áwunsǝko wǝ ókpa wǝ úsuko batɔnkpe bamǝ ɔflɔ ɔ́teyi mǝ kase ótsyako Bonamute lǝ kusu, nya Bonamute dídi wǝ etiki. Usi ɔ́tɛyi mǝ kase Saulo dílǝkǝ ǝsuǝ óte údi etiki lǝ kpakpaakpe itsyi lǝ Yesu ǝsuǝ lǝ Damasko. 28Lǝ nyasoo, báfo wǝ bákpe lǝ mǝ nti, ɔ́kɛ ku mǝ nya báyɛ bábé Ditiki Sɛɛ nǝmǝ letsya lǝ Yesu eto diye ǝsuǝ lǝ Yerusalem.

29Nya kama údi etiki nya ókpe kǝnǝ ku Yudafɔ bǝtsyuǝ ba laatɛyi Sigriki, fɛɛ bábɛbɛ kusu bǝ lǝ balo wǝ. 30Lefe nǝmfóo, se wǝ bayimi ba ni bafokanɔfɔ lɛnɔ nnya nkoo, bákpa Saulo bésuko Kaisarea nya bákpa wǝ bátsyese wǝ umǝ Tarso.

31Lǝ lefe nǝmfóo, bafokanɔfɔ kenke ba lɛkɛ lǝ Yudea ku Galilea ku Samariaa, ála báwɔnɔ bǝsiǝ, sikpi eto bulǝ saa mensikɛ mǝ lǝ ǝsuǝ, nya bǝnyǝ sɛtɔsusu nya bǝsiǝ nkpǝ lǝ Bonamute eto kototsyuetsyue ǝsuǝ, nya béfi mǝ ǝsuǝ bákpe lǝ Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ eto ǝsuǝale eto bɔwunsǝko ǝsuǝ.

Petro Ésu Lida Ku Yopa.

32Petro áyɛ ótsyilama nlebe kpǝ óbe bafokanɔfɔ kenke. Nya úsu únyǝ bafokanɔfɔ ba nkpe lǝ umǝ wǝ baakpo Lida tsya. 33Mfó úsu únyǝ osani utsyuǝ wǝ baakpo Ainea wǝ nlɛ bufi nlabe lǝ kalebe kani, ani ku akpa díkpǝ alɛ mfamfla sɔ̃ɔ̃. 34Nya se Petro dínyǝ wǝǝ, ɔ́tɛyi wǝ nkǝ, “Ainea, Yesu Kristo átsya fǝ bufi! Taka ǝńyǝ lǝ ǝkǝnǝ fǝ belabeke!” Lamfolamfo Ainea átaka uńyǝ. 35Nya se betidi ba kenke nkpe lǝ Lida ku Saron eto kǝmǝ dínyǝ bǝ Ainea átaka ɔlɛ bɔyɛ kafe mfóo, bátsyi bawuninsǝ béfi ǝsuǝ bǝtǝ Bonamute ǝmǝ.

36Usio utsyuǝ wǝ léfo ɔ́nɔ akɛ lǝ Yopa wǝ baakpo Tabita nya lǝ Sigriki ǝsuǝ bǝ Dorkas eto kasɔ ni kafɛ. Úfi wǝ lefe kenke úyifo kasɛɛ kpǝ nya úyifo kafo ɛkpɛ útǝ bakombo. 37Úbǝ ɔ́nɔ bufi nya úkpǝ. Se bǝflǝsǝ wǝ ntu bálosǝǝ, bésu bálɔ wǝ bákpo lǝ abanslo kato. 38Lefe nǝmfó se bánɔ bǝ Petro ǝbǝ údufǝ Lida itsyise Lida mantsyo lǝ Yopa ɔflɔɔ, bafokanɔfɔ lǝ Yopa ákpe wǝ betidi inuǝ bǝ bakpa wǝ baboko Yopa akpa akpa.

39Nyaso Petro ǝmuǝ ǝsuǝ nya útǝkǝko mǝ besu kaka balabesǝ wǝ kato. Nya bakɔbǝsiǝ ba nkpe mfóo, díńyǝ batsyilama Petro banlɛ nku buwi, nya béfi awu akpa akpa nya Dorkas léka lǝ wǝ nkpǝ lefe banlɛ wǝ bote.

40Petro ǝtǝ nkǝ mǝmblɛ bɔ lǝ diyo nǝmǝ kafo nya óse akonki óto ola. Nya útsyi ǝnǝmi útǝ ɔkɔ ǝmǝ nya ɔ́tɛyi nkǝ, “Tabita, taka!” Lamfolamfo úmǝnkli wǝ ǝnǝmi, nya kase únyǝ Petro koo, ótaka úsiǝ. 41Nya Petro ǝnǝ kɔni utsyuǝ nya ɔ́wunsǝko wǝ ótaka únyǝ. Petro esinkli ókpadi bafokanɔfɔ ku bakɔbǝsiǝ bamǝ bǝbǝ, nya úfi wǝ ókpe mǝ lǝ ani ku nkpǝ. 42Nya ditiki nǝmfo dísensǝ lékpo lǝ Yopa mfó, itǝ betidi kpǝ áfo Bonamute bánɔ. 43Lǝ nnya kamaa, Petro ǝsiǝ lǝ Yopa mfó itǝ eyi kpǝ lǝ nwǝ baakpo Simon wǝ díkeyifo kubukikue eto keyifo mfó ɔflɔ.

10

Petro Ésu Únyǝ Kornelio.

1Lǝ lefe nǝmfóo, osani utsyuǝ ǝsiǝ lǝ Kaisarea eto umǝ wǝ baakpo Kornelio. Uyifo uninǝ utǝ Romafɔ eto bamamanyǝ eto ditsyukpa nǝ baakpo Italiafɔ. 2Uyifo utidi sɛɛ nya wǝ ku wǝ diyo eto betidi kenke díyifo mba leesumu Onanto. Utidi ǝmfo ákawunsǝko Yudafɔ eto bakombo, nya úkato ola lefe saa kǝtǝ Onanto. 3Diyi lɔni lǝ ketsyitsyokɔmi eto abombo ǝtsyǝ sekaa, únyǝ bulǝkǝkate butsyuǝ. Únyǝ lǝ bulǝkǝkate ǝsuǝ bomǝ nkǝ Onanto eto ɔtɔnkpe utsyuǝ ǝbǝ, nya ókpadi wǝ nkǝ, “Kornelio!”

4Nya lefe nǝ Kornelio dínyǝ wǝǝ, óbe wǝ tũũ ku sikpi nya ɔ́tɔ wǝ nkǝ, “Onamute, be ini?”

Onanto eto ɔtɔnkpe ǝmfo átɛyi wǝ nkǝ, “Kase faato ola ku kase feeyifo kafo ɛkpɛ kǝtǝ betidi édufǝ Onanto ǝnǝ. 5Kpe betidi bǝtsyuǝ lǝ besu Yopa lǝ besu bakpadi osani wǝ baakpo Simon wǝ bensi baakpo Petro baboko. 6Okpe lǝ Simon wǝ nsi lǝ lekpo ɔflɔ wǝ leeyifo kubukikuǝ eto keyifo mfo.”

7Se Onanto eto ɔtɔnkpe ǝmfo díduu, Kornelio ákpadi wǝ diyo eto betidi inuǝ ku bamamanyǝ eto mba laase wǝ tsya eto ɔni wǝ ni utidi sɛɛ. 8Nya ɔ́tɛyi mǝ lesa nǝ díbǝ, nya ókpe mǝ nkǝ besu Yopa.

9Se kale dísiǝ nya banyɛ lǝ kusu bantɔ nya ibu sɛkɛ lǝ bedufǝ Yopa mfóo, Petro ábe úsu diyo nǝ bankpe eto kato itǝ kakɔmi eto lefosi abombo ǝnuǝ eto olatoto.10Kukpɛnsɛ étsyiko wǝ bɔlɛ, fɛɛ mfe banlɛ lesa bonwa nɛ. Nya únyǝ bulǝkǝkate butsyuǝ. 11Únyǝ se kato lɛsini, nya únyǝ lesa nǝ fe kafia flubia kplɛ kǝtsyuǝ ka lɛmɔ, nya banlɛ kǝ lǝ esi ana nyamǝ ketsyi kato kanlɛ kasɔ bubǝ.12Lǝ kafia kamǝ kafo aakǝ bebuki akpa akpa ku bawa ku baklɔbɛ. 13Mfó ɔ́nɔ ɔkɔɛ utsyuǝ nlɛ bɔtɛyi nkǝ, “Petro, taka, lo lǝ edi!”

14Fɛɛ Petro édi etiki ɔ́tɛyi nkǝ, “Owo lo! Kulefe! Bonamute, méndi tɔ kulesa nǝ Yudafɔ leekisi budi nyǝ!”

15Ɔkɔɛ emfo esi ɔ́tɛyi wǝ nkǝ, “Lesa nǝ Onanto díyifo kɛnkɛɛ, mantɛyi fǝ iyifo ekisisa!” 16Únyǝ bulǝkǝ kate bomfo sitsyǝ sɔ̃ɔ̃. Nya ditsyǝfǝ kamaa, bétsyi kafia kamfo besuko kato.

17Lefe nǝmfoo, ditsyǝbi nǝ dílǝkǝ ǝsuǝ léte mfó éyifo Petro yanii, nyaso ɔ́tɔ wǝ ǝsuǝ nkǝ, “Be nnya mínyǝ mfo lete, nnya kasɔ nkpǝ?” Lefe nǝmfo kee, betidi ba Kornelio lékpe mfó ǝbǝ bédufǝ umǝ ǝmǝ. Nya se bǝnyǝ diyo nǝ banlɛ bɔbɔbɛɛ, bǝbǝ bǝńyǝ lǝ ni kesie. 18Nya bǝńyǝ banlɛ kaka Simon Petro nkpe disi bɔtɔ.

19Nya se Petro dísiǝ úkǝbu disi itsyi lǝ bulǝkǝkate bo únyǝ ǝsuǝǝ, Lɛwɔnɔ ídi wǝ etiki lɛtɛyi nkǝ, “Bebe basani itsyǝ ǝbǝ balɛ fǝ bɔbɛbɛ. 20Taka, muǝ ǝsuǝ lǝ esu ko mǝ. Mante sikpi ku mǝ butǝkǝko kesu. Mɔ uni létsyese mǝ.”

21Nyaso Petro ésu únyǝ mǝ nya ɔ́tɛyi mǝ nkǝ, “Mɔ ni nwǝ bɛnlɛ bɔbɛbɛ. Bomfo buɛɛ.”

22Bǝtǝ wǝ mbuayɛ bǝnkǝ, “Butsyi Kornelio wǝ ni Romafɔ eto omamanyǝ ninǝ ɔflɔ. Uyifo utidi sɛɛ wǝ lǝǝsumu Onanto. Nya Yudafɔ kenke laala wǝ asa tinti. Onanto eto ɔtɔnkpe utsyuǝ lɛtɛyi wǝ nkǝ okpe fǝ utidi lǝ ǝbǝ wǝ diyo lǝ ɔnɔ fǝ kɛnyɛ eto etiki nya fanyɛnko.” 23Lǝ nyaso Petro átɔnɔ ókpa mǝ údufǝnko kaka onkpe nya ófo mǝ fe wǝ bafɔ útǝ bátsyimɛ wǝ ɔflɔ.

Se kale dísiǝǝ, ótaka útǝkǝko mǝ. Nya bafokanɔfɔ ba ditsyi Yopa mfo eto bǝtsyuǝ dítǝkǝko mǝ bésu.

24Bésu bédufǝ Kaisarea kǝsiǝsǝ. Lefe nǝmfóo, Kornelio ébokpo wǝ diyo eto betidi utsyǝ ku wǝ bayɛtsyuǝ bǝtsyuǝ nya bensi bensǝkǝ Petro eto bubǝ kedufǝ. 25Kase Petro nlɛ diyo nǝmǝ budufǝǝ, Kornelio átsyako wǝ nya óse akonko lǝ Petro eto ǝnǝmi nya óbokosǝ wǝ disi kasɔ. 26Fɛɛ Petro átɛyi wǝ nkǝ, “Taka ǝńyǝ! Mintsya utidi ǝtǝ mini.” 27Nya lǝ kase bantɔ banlɛ etiki budii, Kornelio ákpa wǝ úsuko kaka betidi fɛfɛ létsya bensi.

28Nya Petro lɛtɛyi mǝ nkǝ, “Mi kosate yi biǝ bo Yudafɔ eto kɔfi mǝntǝ kusu nkǝ ndufǝ utidi wǝ lenni bo ɔni eto diyo nye nsu wǝ ɔflɔ kulaatsya. Fɛɛ Onanto ǝlǝkǝ óte mɛ nkǝ membu kuutsyuǝ saa fe utidi wǝ dimeńyǝ utǝ lee menyifo kɛnkɛ. 29Lǝ nyaso se fákpe fǝ bakpadi mɛɛ, mánni nya míntaka mímbǝ nɛ. Nya beso bɛnlɛ mɛ bokpadi?”

30Kornelio átɛyi wǝ nkǝ, “Fe eyi ana ni nnya léfee mmǝǝ, nya lǝ lefe nǝmfo sekaa, se minlɛ ola boto lǝ kakɔmi eto ǝtsyǝ eto lefe lǝ mɔ diyoo, lefua utidi utsyuǝ ko lɛbɔ úńyǝ mɛ lǝ ǝnǝmi, okpe awu nnya díkǝyǝnde! 31-32Ɔ́tɛyi mɛ nkǝ, ‘Kornelio, Onanto ánɔ fǝ olatoto ku kase feeyifo kafo ɛkpɛ kǝtǝ betidi. Nyaso kpe betidi lǝ besu Yopa lǝ bakpadi nwǝ baakpo Simon wǝ bensi baakpo Petro wǝ nkpe lǝ Simon wǝ leeyifo keyifo kubukikue eto lǝ lekpo ɔflɔ baboko.’ 33Nko eso lamfolamfo mínkpe fǝ ɔtɔnkpe miǝ ubǝ okpadi fǝ lǝ ǝbǝ nya fintsya lekplatsya fátaka fákpe akpa kusu fǝbǝ nɛ. Nyaso bomblɛ si lǝ Onanto eto ǝnǝmi mfo busǝkǝ fǝ bǝ lǝ ǝbǝ atɛyi bo ditiki nǝ Bonamute lɛtɛyi fǝ nkǝ batɛyi bo.”

Petro Édi Etiki Úlǝkǝ Ditiki Sɛɛ Nǝmǝ Kasɔ Óte Mǝ.

34Nyaso Petro édi mǝ etiki nkǝ, “Nnyǝ ntsyǝ lekpo sitinti minkǝ Onanto aambe betidi eto ǝnǝmi lǝ wǝ eyifosa ǝsuǝ. 35Bomu kusǝ saa eto utidi wǝ laabokosǝ wǝ ǝsuǝ kasɔ kǝtǝ wǝ, keyifo kasɛɛ, wǝ waala nɛ. 36Mfo nnɔ miǝ bɛnɔ Ditiki Sɛɛ nǝ Onanto dílǝkǝ óte Israelfɔ bǝ, ɛyɛ lǝ Yesu Kristo wǝ ni betidi kenke eto Onamute ǝsuǝǝ, boonyǝ diyuǝ. 37Biyi lesa kplɛ nǝ díbǝ Israel eto kasɔ kenke idu lǝ lefe nǝ Yohanes lébe letsya lǝ Galilea eto kasɔ itsyi lǝ ntuflǝsǝflǝsǝ eto lekpa nǝmɔ ǝsuǝ. 38Nya bɛnɔ tsya kase Onanto lékpo Yesu wǝ ditsyi Nasaret ɔhile utsyǝ lǝ lefe nǝ úfi Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ ku ǝsuǝale útǝ wǝ. Nya ótsyilama úkeyifo asa sɛɛ, nya ótsya mba Obonsam díkelǝ kɛlɛkɛ mǝ ketsyiko lǝ bulǝ bomǝ ǝsuǝ itsyise Onanto ǝsiǝ ko wǝ.

39“Búdi adansiɛ lǝ asa nnya kenke úyifo lǝ Israel eto kasɔ ku Yerusalem. Mfó ǝmǝ básɔ wǝ lǝ uyikabie ǝsuǝ bálo nɛ. 40Fɛɛ Onanto esi ótaka wǝ utsyiko ɔkɔmǝ úbǝ nkpǝ lǝ diyi tsyǝfǝ ǝsuǝ nya úlǝkǝ wǝ óte betidi dínyǝ. 41Fɛɛ inni betidi ba kenke dínyǝ wǝ. Bomu bo mba Onanto dílǝkǝ nkǝ budi wǝ badansiɛɛ, bo ni mba dínyǝ wǝ nɛ. Nya búdi nya búnǝ ku wǝ lǝ wǝ botaka kǝńyǝ eto kama. 42Bo ni mba ótsyese nkǝ busu bɔtɛyi Ditiki Sɛɛ nǝmǝ lǝ kalebe saa butǝ betidi nɛ. Nya lǝ bulǝkǝ bote boǝnkǝ, Onanto ni futsyǝ dílǝkǝ Yesu fe Okponkpo itǝ bǝkpǝnkpǝ ku kawunsiǝ eto betidi kenke. 43Nya Onanto eto bǝnyɛlǝkǝtidi ba kenke dídi etiki itsyi lǝ wǝ bǝnkǝ utsyuǝ saa kee léfo wǝ ɔ́nɔɔ, Onanto ebufi wǝ abua ɔtsyɛ wǝ lǝ Yesu eto diye eto ǝsuǝale ǝsuǝ.”

Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ Áyifǝ Dísiǝ Lǝ Mba Lenni Yudafɔ Tsya Ǝsuǝ.

44Nya lefe nǝ Petro ńyǝ ɔnlɛ etiki nyamfo budii, Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ áyifǝ dísiǝ lǝ mba kenke lɛkɛ mfo banlɛ Petro eto ditiki nǝmǝ bɔnɔ ǝsuǝ! 45Yudafɔ eto bafokanɔfɔ ba dítǝkǝko Petro betsyi Yopa bǝbǝ mfóo, etiki nyamǝ éyifo mǝ yanii! Itsyise Onanto ǝtǝ wǝ Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ nǝmǝ áyifǝ díbǝ dísiǝ lǝ mba lenni Yudafɔ tsya ǝsuǝ. 46Fɛɛ bǝmbofo bɔtɛyi bǝ inni nko ini. Itsyise bánɔ se banlɛ bele bamba kpǝ bɔtɛyi katɛsɛ Onanto. Nya Petro lɛtɛyi nkǝ, 47“Betidi bamfo tsya áfo Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ fe kase bo tsya lefo esoo, boǝmbofo bɔni boǝ boǝmbuflǝsǝ mǝ ntu.” 48Nyaso útǝ kusu nkǝ bǝflǝsǝ mǝ ntu lǝ Yesu Kristo eto diye ǝsuǝ. Lǝ nyamfo eto kamaa, bálɛ Petro lekpakpa bǝ usiǝ lǝ mǝ ɔflɔ itǝ eyi asiani.

11

Petro Ǝlǝkǝ Asa Kasɔ Óte Yerusalem Eto Bafokanɔfɔ.

1Yanklɛ fɛ batɔnkpe bamǝ ku bafokanɔfɔ bamba lǝ Yudea lɛnɔ bǝ betidi ba lenni Yudafɔ tsya ébɔtsyi báwuninsǝ báfo Onanto eto Ditiki Sɛɛ nǝmǝ bánɔ. 2Nyaso lefe nǝ Petro dísinkli úsu Yerusalem eto umǝǝ, Yudafɔ eto bafokanɔfɔ ba lɛkɛ mfóo, mántɔnɔ ko wǝ. Nya bátɔ wǝ bǝnkǝ, 3“Beso fésu fásɔnɔ lǝ bafɔ ba dímanla alo nya fákpe kɔni lǝ ɔkpɛ ɔni ǝsuǝ fédi lesa ku mǝ?”

4Nyaso Petro ǝlǝkǝ etiki nyamfo kenke kasɔ óte mǝ nkǝ, 5“Lǝ lefe nǝ minkɛ lǝ Yopa minlɛ ola botoo, nnyǝ bulǝkǝkate butsyuǝ. Mfó mínyǝ kafia kplɛ kǝtsyuǝ ka banlɛ lǝ esi ana kétsyi kato banlɛ kǝ kasɔ bobokosǝ lǝ mɔ ɔflɔ. 6Se minlɛ ola mímbee, nnyǝ bebuki akpa akpa eto kakle kpe lǝ kafia kamǝ kafo, batobuki ku betubuki ku mba laabɔdi lǝ kasɔ ku baklɔbɛ ákpo mfó. 7Ete mínɔ ɔkɔɛ utsyuǝ nlɛ etiki budi katɛyi nkǝ, ‘Petro! Taka, lo lǝ edi!’

8“Nyaso nlǝkǝ kɛnyɛ ntɛyi minkǝ, ‘Kula o-o! Kulefe! Bonamute, méndi tɔ kulesa nǝ Yudafɔ leekisi budi nyǝ.’

9“Fɛɛ ɔkɔɛ ǝmfo esi údi etiki útsyi kato ɔ́tɛyi nkǝ, ‘Lesa nǝ Onanto diyifo kɛnkɛɛ, mantɛyi fǝ diyifo dimankpa.’

10“Nnyǝ bulǝkǝkate bomfo sitsyǝ sɔ̃ɔ̃. Lǝ nnya kamaa, kafia kplɛ kamfo ka eto kafo bebuki bamfo nkpoo, bétsyi ke bábesǝ kato isu ese lefe nǝ kánya vĩĩ. 11Lǝ lefe nǝmfó tututuu, betidi itsyǝ ba bákpe bǝ bakpa mɛ baboko Kaisarea ǝbǝ bédufǝ diyo nǝ minkɛ. 12Nya Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ lɛtɛyi mɛ nkǝ ntǝkǝko mǝ lǝ busu. Mɔ bayimi ekua bamfo ditsyi Yopaa, ǝtǝkǝko mɛ busu Kaisarea búsu búdufǝ osani wǝ lekpe mɛ batɔnkpe ini Kornelio eto diyo. 13Ɔ́tɛyi bo kase Onanto eto ɔtɔnkpe dílǝkǝ ǝsuǝ óte wǝ nya ɔ́tɛyi wǝ nkǝ, ‘Bɛbɛ utsyuǝ akpe Yopa lǝ usu ɔbɛbɛ nwǝ baakpo Simon Petro. 14Wuudi mi etiki nnya luutǝ bǝ fǝ ku fǝ diyo eto betidi kenke luunyǝ bofo.’

15“Fɛ míntsyiko Ditiki Sɛɛ nǝmǝ bɔtɛyii, Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ ébubǝ dídufǝ mǝ mǝmblɛ kenke lǝ ǝsuǝ fe kase dídufǝ bo lǝ ǝsuǝ lǝ kasɔ ketsyikokɔ kamǝ! 16Nyamfo dítǝ mínkloma lesa nǝ Bonamute lɛtɛyi lefe nǝ ɔ́tɛyi nkǝ, ‘Sitinti Yohanes efi ntu uflǝsǝ betidi. Fɛɛ Onanto ebufi Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ uflǝsǝ mi.’ 17Nya lǝ Onanto ǝtǝ betidi ba lenni Yudafɔ ǝtǝsa nyamfo fe kase úfi útǝ bo lǝ lefe nǝ bófo Bonamute Yesu Kristo bɔ́nɔɔ, owoe mini bǝ lǝ mmfo Onanto kusu buti nko?”

18Se bánɔ etiki nyamfoo, bénsite lesa nǝ bɔtɛyi. Bomu bátɛsǝ Onanto bátɛyi bǝnkǝ, “Sitinti Onanto ǝtǝ betidi ba lenni Yudafɔ tsya kusu nkǝ batsyi bawuninsǝ lǝ bǝnyǝ nkpǝ.”

Bafokanɔfɔ Lǝ Antiokia Efui Bakpe.

19Nya lefe nǝ asa nyamfo nlɛ bubǝ nkoo, bafokanɔfɔ ba dítsyǝtsyi bédu lǝ bulǝ bo dítu mǝ itsyi lǝ kase bálo Stefano ǝsuǝǝ, bésu bédufǝ Foinike ku Kipro ku Antiokia eto kǝmǝ. Nya bátsyilama banlɛ ditiki sɛɛ nǝmǝ bɔtɛyi Yudafɔ hã. 20Nya bafokanɔfɔ ba ditsyi Kipro ku Kirene dísu Antiokia bésu bátɛyi betidi ba lenni Yudafɔ Bonamute Yesu eto Ditiki Sɛɛ nǝmǝ. 21Nya se Bonamute eto ǝsuǝale lɛkɛ ko mǝ esoo, bafokanɔfɔ ba dífi ǝsuǝ bǝtǝ Bonamute ǝbǝ befui bakpe.

22Lefe nǝ bafokanɔfɔ ba nkpe lǝ Yerusalem lɛnɔ ditiki nǝmfoo, bátsyese Barnaba bǝ usu lǝ usu obe lesa nǝ nlɛ bubǝ lǝ Antiokia. 23Se úsu údufǝ mfó nya únyǝ kase Onanto lɛwunsǝ ko mǝǝ, únyǝ disuǝyuǝ tinti nya usi ókpe mǝ nkɛale nkǝ bǝńyǝ kekleke lǝ bofokanɔ ǝsuǝ nya lǝ bedi ɔnukualɛ bǝtǝ Bonamute ku mǝ utu kenke. 24Barnaba eyifo utidi sɛɛ wǝ nkpe bofokanɔ nya Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ nsi ko wǝ tinti. Ɛyɛ lǝ wǝ bɔwunsǝko ǝsuǝǝ, bafokanɔfɔ bamǝ ǝbǝ befui bakpe.

25Lǝ nnya kamaa, Barnaba ésu Tarso, úsu ɔ́bɛbɛ Saulo mfo. 26Se únyǝ wǝǝ, ókpa wǝ bédu bǝbǝ Antiokia nya mǝ inuǝ bamǝ dísiǝ mfó lɛlɛ wɔlɔlɔ. Bakɛ mfó bákate betidi kpǝ asa. Antiokia mfóo, nya betsyiko bafokanɔfɔ bokpo bǝ Kristofɔ nɛ.

27Lǝ lefe nǝmfo tututuu, Onanto eto bǝnyɛlǝkǝtidi bǝtsyuǝ etsyi Yerusalem bǝbǝ Antiokia. 28Mfó mǝ nti eto ɔni wǝ baakpo Agabo, létaka uńyǝ lǝ Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ eto ǝsuǝale ǝsuǝ nya ɔ́tɛyi nkǝ kukpɛnsɛ kekleke ebubǝ lǝ kawunsiǝ kenke. Nyamfo ǝbǝ ítǝ lǝ lefe nǝ Romafɔ eto Okankplɛ wǝ baakpo Klaudio nlɛ seka budi. 29Nyaso bafokanɔfɔ bamǝ éfi nsusu bǝ baako asa lǝ befi batsyese bafokanɔfɔ ba nkpe lǝ Yudea eto kasɔ. Nya mǝ utsyuǝ saa léko kase woofo. 30Nya se báko bikǝ biamǝǝ, béfi mi bǝtǝ Barnaba ku Saulo nya béfi mi bésu bǝtǝ Yudea eto bafokanɔfɔ eto beninǝ.

12

Herodes Ákpe Batɔnkpe Bamǝ Bulǝ.

1Lǝ lefe nǝmfo ǝsuǝ, Oka Herodes ǝmuǝ bafokanɔfɔ eto bǝtsyuǝ nkǝ lǝ ókpe mǝ bulǝ kekleke. 2Útǝ balo Yakobo wǝ ni Yohanes eto ɔyimisani ku lesiabi. 3Nya se únyǝ nkǝ nnya úyifo ákɛ Yudafɔ ɔkɔɛɛ, úmuǝ Petro tsya lǝ lefe nǝ beedi Abolo nnya Ǝyǝnkisǝsa Lǝmbǝ eto Diyi. 4Se bǝmuǝ wǝǝ, bákpe wǝ lǝ diyo kaka mba laase diyo nǝmǝ eto ena ena eto akpa ana ba laafloma bǝtsyuǝ ńyǝ lefe saa banlɛ wǝ bose. Herodes eto nsusu ni bǝ lǝ ubǝ ufi wǝ utǝ betidi lǝ bakponko wǝ lekpo lǝ mǝ diyisɛɛ nǝ baakpo Ukpǝ Ása Bo Ɔ́yila eto kama. 5Nyaso mba laase mfó ákase Petro lǝ diyo nǝmǝ. Fɛɛ bafokanɔfɔ bamǝ ákato ola kekleke ákalɛ Onanto lekpakpa lǝ wǝ disi.

Onanto Ǝlǝkǝ Petro Wǝ Bákpe Lǝ Diyo.

6Nya lǝ ketsye ka eto kǝsiǝsǝ ka Herodes díbu disi nkǝ wútǝlǝkǝ Petro lǝ diyo utǝ betidi bamǝǝ, Petro álabe selabe lǝ mba laase eto inuǝ eto nti. Nya bákpe wǝ lǝ kɔnyɔ kplɛ ko béfi batsyasǝ lǝ mǝ kosate eto ani ǝsuǝ. Nya fɛ mba laase mfó eto bǝtsyuǝ díńyǝ banlɛ siku siamǝ bose. 7Akpaakpa koo, Kato eto Ɔtɔnkpe ko lɛbɔ nya lekpasǝ léfo diyo nǝmǝ kenke. Nya Kato eto Ɔtɔnkpe dífi wǝ kɔni útǝkǝ Petro lǝ lekpake ósanklisǝ wǝ nya ɔ́tɛyi nkǝ, “Kɔse mlǝ lǝ ataka ǝńyǝ!” Kɔnyɔ kplɛ ko nkpe wǝ lǝ kɔni lɛsini kɔ́bɔ kókpo lǝ kasɔ. 8Nya Kato eto Ɔtɔnkpe ǝmǝ lɛtɛyi wǝ nkǝ, “Fi fǝ awu ku afɔkpa akpe.” Nya Petro díyifo nko. Nya Ɔtɔnkpe ǝmǝ disi ɔ́tɛyi wǝ nkǝ, “Fi fǝ awu kɛntsyɛ akpe lǝ ǝtǝkǝko mɛ.”

9Nya Petro létaka útǝkǝko wǝ, nya ɔ́bɔ lǝ diyo nǝmǝ kafo. Lefe nǝmfo kenkee, wánte lǝ lesa nǝ Kato eto Ɔtɔnkpe ǝmǝ nlɛ buyifo eyifo sitinti, úbu nkǝ kola ete ɔnlɛ busiǝ. 10Nya báyɛ báfe mba laase eto ditsyukpa tutɛ ku bǝnuǝfǝ. Nya se báyo situ eto kesie kplɛ ka baayɛ kedufǝ umǝ ǝmǝǝ, siku siamǝ kosate ko lɛsini ǝsuǝ. Nya báyɛ lǝ kesie kamǝ tsya báfe. Nya se báyɛ bésu sɛtɔ sɛkɛɛ, Kato eto Ɔtɔnkpe ǝmǝ ko lénya údu lǝ wǝ ɔflɔ.

11Lǝ nnya kamaa, fɛ Petro léte lesa nǝ díbǝ wǝ lǝ ǝsuǝ nya ɔ́tɛyi wǝ ǝsuǝ nkǝ, “Mɔmɔ mbote miǝ sitinti ini bǝ Bonamute létsyese wǝ Ɔtɔnkpe ǝmfo nkǝ ubǝ ulǝkǝ mɛ utsyiko lǝ Herodes eto ani ku asa nnya Yudafɔ díbu bǝ booyifo mɛ tsya lǝ diyo nǝmfo kafo!”

12Nya se únyǝ nnya díbǝ utsyǝ lekpoo, údu úsu Maria wǝ ni Yohanes Marko eto ambe eto diyo kaka betidi kpǝ létsya banlɛ ola boto. 13Nya se Petro léyo diyo nǝmǝ eto kǝsiǝǝ, ɔ́sɔ siku siamǝ. Nya uyifoyifosiobi utsyuǝ wǝ baakpo Roda ábɔ úsu nkǝ woabe futsyuǝ uni. 14Se ɔ́nɔ Petro eto ɔkɔɛ utsyǝ lekpoo, únyǝ disuǝyuǝ ofensǝ! Itǝ wánsini wǝ siku siamǝ, bomu útsyetsyi úsu wǝ betidi ɔflɔ úsu ɔ́tɛyi mǝ nkǝ Petro ǝbǝ uńyǝ lǝ siku kama.

15Bátɛyi wǝ bǝnkǝ, “Ntɔ disi lébia fǝ?” Nya usi úńyǝ lǝ nnya ǝsuǝ nkǝ sitinti ini. Nyaso bátɛyi wǝ bǝnkǝ, “Nyalɛ ǝtsyuǝǝ, wǝ kato eto ɔtɔnkpe uni!”

16Lǝ lefe nǝmfo kenke ǝsuǝǝ, Petro esi úńyǝ ɔlɛ kesie eto siku bɔsɔ. Nya lefe nǝ básini se nya bǝnyǝ wǝǝ, íyifo mǝ yanii. 17Úyifo mǝ kɔni nkǝ bánkpo kudu. Ɔ́tɛyi mǝ asa nnya díbǝ ku kase Bonamute díbǝ úlǝkǝ we utsyiko lǝ diyo nǝmǝ kafo. Nya ɔ́tɛyi mǝ nkǝ, “Bisu bɛtɛyi Yakobo ku bayimi bafɛfɛ asa nnya díbǝ.” Nya udu mǝ lǝ ɔflɔ úsu kalebe bamba.

18Nya se kale dísiǝǝ, íyifo mba laase mfó yaa, nya éboko bulǝ kpǝ. Bátɔ mǝ ǝsuǝ bǝnkǝ, “Se tutuutu Petro lefe mɔmɔ?” 19Nya Herodes ǝtǝ bábɛbɛ wǝ tinti, fɛɛ bǝnnyǝ wǝ. Útǝ bǝmuǝ mba laase diyo nǝmǝ bákpoko mǝ lekpo, nya útǝ nkǝ balo mǝ. Lǝ nnya kamaa, Herodes édu lǝ Yudea úsu úsiǝ lǝ Kaisarea itǝ lefe ditsyuǝ.

Oka Herodes Eto Ukpǝ.

20Lǝ lefe nǝmfóo, Herodes ǝnyǝ ɔblɔ tinti ókpe Tiro ku Sidon eto betidi, nyaso bésu lǝ sitiditu ǝsuǝ bǝ lǝ besu bǝnyǝ wǝ. Bésu bátɔ bɔwunsǝko betsyi lǝ Blasto wǝ ni Herodes eto nwǝ laabe diyo ɔflɔ bǝ ɔlɛ Herodes lekpakpa lǝ utǝ lǝ lɔniyifoyifo lǝ dibǝ lǝ mǝ inuǝ bamǝ ku Herodes eto nti. Ibǝ nko itsyise Herodes eto kasɔ bǝkǝnyǝ mǝ didisa ketsyiko.

21Nya lǝ diyi nǝ Oka Herodes ditsyǝ mǝǝ, ókpe wǝ bekankǝ nya úsiǝ lǝ wǝ lekankpomɛ ǝsuǝ údi betidi bamǝ etiki. 22Se údi etiki ólosǝǝ, betidi bamǝ áfa básɔ ani bǝtǝ wǝ nya bátɛyi bǝnkǝ, “Onanto Kosate eto ɔkɔɛ uni! Inni utidi!”

23Lamfolamfoo, Bonamute eto Ɔtɔnkpe ákpe Herodes bufi lǝ ǝsuǝ, itsyise wémfi atɛsɛ Onanto. Nya batsyini dídi wǝ ǝsuǝ kenke, nya úkpǝ.

24Nya Onanto eto Ditiki Sɛɛ nǝmǝ lɛyɛ letsyo, dísensǝ nya bafokanɔfɔ difui bakpe.

25Nya lefe nǝ Barnaba ku Saulo lélosǝ mǝ keyifo ka bákpe mǝ bǝ besu beyifoo, bésinkli betsyi Yerusalem bǝbǝ nya bákpa Yohanes wǝ tsya baakpo Marko báyɛnko báboko.

13

Bákpe Barnaba Ku Saulo Kɔtɔ.

1Lǝ Antiokiaa, Onanto eto bǝnyɛlǝkǝtidi bǝtsyuǝ ku bateasa ákɛ lǝ bafokanɔfɔ eto ditsyukpa nǝmǝ nti. Mǝ ni Barnaba ku Simon wǝ baakpo utidi naa ku Lukio wǝ ditsyi Kirene ku Manaen nwǝ ku Oka Herodes békluǝsǝ bakɔ taa mǝ sikpefi lefe ku Saulo. 2Nya lefe nǝ banlɛ Bonamute bɔtǝsǝ nya bakɛ lǝ kɛnyɛklekle ǝsuǝǝ, Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ ǝbǝ dídi mǝ etiki nkǝ, “Bilǝkǝ Barnaba ku Saulo bitsyǝ itǝ keyifo ka eso mínkpadi mǝ.” 3Lǝ nyamfo esoo, beninǝ bamǝ ákle kɛnyɛ nya báto ola nya bǝtǝkǝ mǝ ani, nya bǝtsyǝ mǝ kusu.

Barnaba Ku Saulo Ésu Kipro.

4Se Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ ditsyǝ mǝ kusu lélosǝǝ, bésu umǝ wǝ baakpo Seleukia. Mfó béfi ɔklɔ báyila lekpo nǝmǝ bésu kasɔ ka ntu letsyilama eto umǝ wǝ baakpo Kipro. 5Se bésu bédufǝ umǝ wǝ baakpo Salamii, bésu Yudafɔ eto ntsyakɔ bésu bédi mǝ ditiki sɛɛ nǝmǝ. Nya Marko Yohanes díkǝko mǝ fe mǝ ɔwunsǝkotsyuǝ.

6Se bédu mfóo, báyɛ lǝ kasɔ kamǝ bésu bédufǝ umǝ wǝ baakpo Pafo. Mfó bátsyako Yudanyǝ wǝ ni ofate wǝ ni sedia eto unyɛlǝkǝtidi wǝ baakpo Bar-Yesu eto ubi. 7Ofate ǝmfo ku Aba eto unyɛsiǝ wǝ baakpo Sergio Paulo eyifo bayɛtsyuǝ. Nko eto Aba eto unyɛsiǝ ǝmfo wǝ diyifo obesibe ákpadi Barnaba ku Saulo nkǝ bǝbǝ bǝnyǝ wǝ, itsyise óla nkǝ lǝ ɔnɔ Onanto eto ditiki nǝmǝ. 8Nya se bésuu, ofate ǝmǝ wǝ baakpo tsya bǝ Elima lǝ Sigriki ǝsuǝǝ, ǝnǝ etiki ku mǝ. Óla nkǝ lǝ ulǝkǝ Aba eto unyɛsiǝ ǝmfo eto nsusu utsyiko lǝ etiki nnya Saulo ku Barnaba lela bǝ beedi ǝsuǝ.

9-10Fɛɛ Saulo wǝ tsya bensi baakpo Pauloo, ábe ofate ǝmfo ku lɛblɔfi kekleke. Nya úlǝkǝ óte wǝ lǝ Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ eto ǝsuǝale nkǝ, “Fǝ Obonsam eto ubi, eyifo odia ku nwǝ laawɛ betidi kakpe. Nya feekisi kasɛyifoyifo, nya faatsyi Bonamute eto ɔnukualɛtiki kawuninsǝ keyifo bidia! 11Bonamute ebutǝkǝ fǝ kɔni mɔmɔ nya wuutǝ fǝ ǝnǝmi ba, nya fensiembunyǝ kofe bio isu ese lǝ lefe ditsyuǝ eto kama!”

Lamfolamfo lɛtɔntɔ eti Elima lǝ ǝnǝmi, nya wénsifo asa bunyǝ bio. Úkawunya ani kabɛbɛ utidi nkǝ lǝ ɔyɛnko wǝ. 12Lefe nǝmfo se Aba eto unyɛsiǝ ǝmfó dínyǝ nyamfo nkoo, íyifo wǝ yanii, nya ófo Bonamute eto ditiki nǝmǝ ɔ́nɔ.

Barnaba Ku Saulo Ésu Antiokia Lǝ Pisidia.

13Nnya kamaa, Paulo ku mba ntǝkǝko wǝ ésu bédufǝ lǝ ɔklɔ nya bédu lǝ Pafo bésu Perge wǝ ni umǝnkplɛ wǝ nkpe lǝ Pamfilia eto kasɔ. Mfó nya Marko Yohanes dídu mǝ lǝ ɔflɔ úsinkli úsu Yerusalem. 14Se bédu lǝ Pergee, bésu Antiokia, umǝnkplɛ wǝ nkpe lǝ Pisidia. Nya lǝ Ɔnwɛditsyǝyii, bésu Yudafɔ eto katsyakɔ nya bǝsiǝ kasɔ lǝ betidi bamǝ nti. 15Lefe nǝ bákakla asa betsyiko lǝ Moses eto kɔfi eto kukue ku Onanto eto bǝnyɛlǝkǝtidi eto asawɔniwɔni bálosǝǝ, katsyakɔ eto batɔnkotɔnko ǝtǝ Paulo ku wǝ bǝtsyuǝ bote bǝ, “Bayimi, lǝ utsyuǝ kpe ditiki ditsyuǝ nkǝ woatɛyi lǝ ufi okpe bo nkɛalee, lǝ ubǝ ɔtɛyi.”

16Mfó Paulo létaka uńyǝ nya óte kɔni kato lete bǝ bedi kaa, nya ɔ́tɛyi mǝ nkǝ, “Israelfɔ ku mimba kenke ba lenni Israelfɔ ba leetsyue Onanto koto, bitsyue ato lǝ bɛnɔ! 17Israelfɔ eto Onanto ni nwǝ dílǝkǝ bo banamǝ nya ókpo mǝ atsyɔ. Nya úyifo mǝ kusǝ kplɛ eto betidi lǝ lefe nǝ bǝsiǝ kafɔle ka ni Egipte. Onanto ǝlǝkǝ mǝ utsyiko Egipte ɛyɛ lǝ wǝ ǝsuǝale kplɛ nyamǝ ǝsuǝ. 18Óbe mǝ nya ókpa mǝ ɔ́yɛnko lǝ mfiminti itǝ alɛ fosi ana nnya bákɛ mfo. 19Se ɔ́tsylɔsǝ ǝsǝ akuanse lǝ Kanan eto kasɔɔ, úfi mǝ kasɔ kamǝ utǝ Israelfɔ fe mǝ kedikɔ. 20Nyamfo kenke ǝbǝ itǝ fe alɛ alofa ana awosi anɔ eto nti.

“Lǝ nyamfo eto kamaa, Onanto ǝtǝ mǝ bakponkpo ba dídi seka lǝ mǝ ǝsuǝ isu ese Onanto eto Unyɛlǝkǝtidi Samuel eto lefe. 21Nya bálɛ wǝ lekpakpa bǝ utsyǝ oka utǝ mǝ. Nya Onanto dítǝ mǝ Kis eto ubi Saulo wǝ ditsyi Benyamin eto kafo, nya údi seka itǝ alɛ fosi ana. 22Nnya kamaa, Onanto átakasǝ wǝ lǝ seka ǝsuǝ nya úfi David úsiǝsǝ lǝ lekankpomɛ nǝmǝ ǝsuǝ. David ǝmfo ni utidi wǝ ǝsuǝ Onanto dídi etiki utsyiko nkǝ, ‘Yese eto ubi David ni utidi wǝ mɔ utu laala, itsyise wuuyifo lesa nǝ maala.’

23“Nko ke ini bǝ Onanto áyɛ lǝ David eto kafo, nya úlǝkǝ Ofomfokǝtǝ wǝ ni Yesu utǝ Israelfɔ fe kase utsyǝ bo kɛnyɛ. 24Nya fɛ Yesu luubǝǝ, Ntuflǝsǝtidi Yohanes ǝbǝ ɔ́tɛyi Israelfɔ kenke nkǝ batsyi mǝ nkpǝ bawuninsɛ lǝ mǝ akɔɛsi bayɛ abua buuyifo lǝ uflǝsǝ mǝ ntu. 25Lǝ lefe nǝ Yohanes eto keyifo nlɛ kalosɛkɔ bubǝǝ, ɔ́tɛyi betidi bamǝ nkǝ, ‘Owoe bibu biǝ wǝ mini? Mɔ ni nwǝ bɛnlɛ kusu bobe le? Owo lo! Fɛɛ wǝ kpe lǝ kusu ɔlɛ bubǝ mɛ kama, nya mǝnńyǝtǝ bǝ nyankli wǝ afukpa eto kekue kulaa tsya!’

26“Mɔ bayimi, Israel bebi, mi mba ni Abraham eto bebi ku mimba lenni Yudafɔ fɛ biesumu Onanto, nkpǝ manlo eto bofo bomfo ǝbǝ itǝ bomblɛ kenke. 27Betidi ba nkpe lǝ Yerusalem ku mǝ beninǝ mámfo Yesu bánɔ bǝ wǝ ni mǝ Ofomfokǝtǝ ǝmǝ. Nya bánnɔ kasɔ Onanto eto bǝnyɛlǝkǝtidi eto ditiki nǝ baakla kate bo lǝ Ɔnwɛditsyǝyi saa ǝsuǝ. Fɛɛ bǝtǝ bǝnyɛlǝkǝtidi eto etiki ǝbǝ itǝ se bálo wǝ dikpǝnkpi eso. 28Nya ite bǝ bǝnnyǝ kabua saa lǝ wǝ ǝsuǝ tsyaa, bátɛyi Pilato bǝ utǝ kusu lǝ balo wǝ.

29“Nya lefe nǝ békeyifo lesa nǝ Awɔnisa Kɛnkɛ eto Kukue lɛtɛyi utsyǝ itsyi lǝ lǝ wǝ ǝsuǝ bálosǝǝ, bǝlǝkǝ wǝ lǝ uyikabie ǝsuǝ bésu bebikǝ. 30Fɛɛ Onanto átakasǝ wǝ utsyiko ɔkɔmǝ. 31Nya lǝ eyi kpǝ ǝsuǝǝ, úlǝkǝ wǝ ǝsuǝ óte betidi ba wonko mǝ lɛyɛ itsyi Galilea isu Yerusalem. Mǝ ni betidi ba nlɛ adansiɛ budi lǝ wǝ ǝsuǝ lǝ Israel eto kusǝ nɛ.

32-33“Nya mɔmɔɔ, búbǝ mfo boǝ boefi Ditiki Sɛɛ nǝmǝ boboko mi bǝ Onanto eto kɛnyɛ ka útsyǝ bo banamǝǝ, ǝbǝ itǝ bo, bo mba ni mǝ bebi. Nnya ni bǝ Onanto ǝtǝ nkǝ Yesu si otaka utsyi ɔkɔmǝ ubǝ nkpǝ. Nyamfo ni lesa nǝ David lɛwɔni lǝ wǝ kusǝnkue nuǝfǝ kafo nkǝ Onanto átɛyi itsyi lǝ Yesu ǝsuǝ nkǝ,

‘Mɔ Ubi feni.

Nya mmii, mbofiani fǝ anto.’

34Nya nyamfo ni lesa nǝ Onanto lɛtɛyi itsyi lǝ wǝ botakasǝ ketsyiko ɔkɔmǝ kǝbǝ ni nkǝ wembubu lǝ kudi kafo.

‘Mookpo fǝ atsyɔ nnya diyifo kɛnkɛ fe kase mínse uyi mintsyǝ miǝ mookpo David.’

35Nko usi ɔ́tɛyi lǝ David eto kusǝ bamba nkǝ,

‘Mǝmbutǝ bǝ fǝ uyifoyifo kɛnkɛ ǝmfo kɛ lǝ kudi kafo ebú.’

36“Ditiki nǝmfo manyɛ lǝ David eto kutsyǝ itsyise usiǝ nkpǝ úyifo Onanto eto lelabi ǝsuǝ, nya ukpǝ nya bébikǝ wǝ ku wǝ bana mǝ nya wǝ ǝsuǝ eto sinǝ tsya díbú. 37Fɛɛ nwǝ Onanto létakasǝ utsyiko ɔkɔmǝǝ, wǝ ǝsuǝ eto sinǝ mémbú lǝ kudi kafo.

38“Nyaso bayimi, bola boǝ bete lǝ ekpa bǝ ɛyɛ lǝ Yesu ǝmfo ǝsuǝǝ, nya bábe abuabufikatsyɛ eto ditiki nǝmǝ letsya bǝtǝ mi nɛ. 39Nya utsyuǝ saa wǝ lefo Yesu ɔnɔɔ, Onanto ebufi wǝ abua ɔtsyɛ wǝ nya weembolo wǝ dikpi. Nyamfo ni lesa lɔni nǝ Moses eto kɔfi dímamfo buyifo kulefe nɛ. 40Nyaso bebe kukɔnɔ! Biǝntǝ lǝ Onanto eto bǝnyɛlǝkǝtidi eto etiki nnya bátɛyi bǝtsyǝ lǝ ɛyɛ bubǝ kǝtǝ lǝ mi ǝsuǝ nko. 41Itsyise Onanto átɛyi nkǝ,

‘Bebe mimba lǝǝmǝ mɔ ditiki. Bitǝ lǝ iyifo mi yanii lǝ bǝtsylɔ!

Itsyise lesa nǝ minlɛ buyifo mmii,

iyifo lesa nǝ biembofo bɛnɔ,

lǝ utsyuǝ ǝlǝkǝ ni kasɔ ote mi kulaa tsya.’ ”

42Se Paulo ku Barnaba nlɛ bɔbɔ lǝ disikakpekɔ mfóo, betidi bamǝ átɛyi mǝ bǝ besi bǝbǝ bedi mǝ etiki nyamfo lǝ Ɔnwɛditsyuǝ eto diyi nǝ luubǝ. 43Nya lefe nǝ bésensǝ lǝ disikakpekɔ mfóo, Yudafɔ kpǝ ku bafokanɔfɔ ba léfiani Yudafɔ nya baate Onanto sikpi ba lɛkɛ lǝ disikakpekɔ mfóo, ǝtǝkǝko Paulo ku Barnaba. Batɔnkpe bamǝ édi mǝ etiki nya balɛ mǝ kɔlɛ bǝ bǝńyǝ kekleke lǝ bǝsiǝ nkpǝ le lefonǝ Onanto ǝsuǝ.

44Lǝ Ɔnwɛditsyǝyi nǝ disi dítǝkǝko nǝmfóo, ibu sɛkɛɛ eni umǝ ǝmǝ kenke eto betidi ǝbǝ disikakpekɔ nǝmǝ lǝ banɔ Bonamute eto ditiki nǝmǝ. 45Nya lefe nǝ Yudafɔ eto beninǝ dínyǝ sitiditu sia díbǝ disikakpekɔ mfóo, básɛsǝ ǝnǝmi lǝ mǝ ǝsuǝ, nya bétsyiko etiki bunǝ ku Paulo lǝ etiki nnya ɔnlɛ bɔtɛyi ǝsuǝ nya báka wǝ. 46Fɛɛ Paulo ku Barnaba ákpe utu besi bédi etiki bátɛyi mǝ bǝnkǝ, “Ele bǝ budi Onanto eto Ditiki Sɛɛ nǝmfo itǝ Yudafɔ bɔtɔnsǝ. Nya se bɛnɔ ditiki nǝmfo nya bɛtɛyi biǝnkǝ bianla nkpǝ manlo bomfoo, búfi ni bɔlɛ mba lenni Yudafɔ butǝ. 47Nyamfo ni kɔfi ko Bonamute dítǝ bo nkǝ,

‘Nnyifo fǝ fe okandiɛ ntǝ mba lenni Yudafɔ

bǝ lǝ efi bofo aboko kawunsiǝ eto lɛkpɔ saa.’ ”

48Nya lefe nǝ mba lenni Yudafɔ lɛnɔ lesa nǝ bátɛyi mfoo, bǝnyǝ disuǝyuǝ tinti, nya bátɛsǝ Bonamute eto ditiki nǝmǝ. Nya mba kenke Onanto dílǝkǝ itǝ nkpǝ manloo, áfo bánɔ. 49Nya Bonamute eto ditiki nǝmǝ dísensǝ dísu kasɔ kamǝ kenke.

50Fɛɛ Yudafɔ bǝtsyuǝ édi ute bákpe lǝ besio ba nkpe dibu ba leesumu Onanto ku umǝ eto beninǝ eto nti. Nya bétsyiko Paulo ku Barnaba bulǝ kǝńyǝ mǝ lǝ ǝsuǝ, nya bála mǝ babɔsǝ lǝ mǝ lekpake mfó. 51Fɛɛ lefe nǝ banlɛ budu lǝ umǝ ǝmǝǝ, báflɛ utembu wǝ nkpo mǝ lǝ akpa bákpo lǝ umǝ ǝmǝ nnya léte bǝ umǝ ǝmǝ eto betidi áni mǝ. Nyamfo eto kamaa, bédu mfo bésu Ikonion. 52Nya bafokanɔfɔ ba lɛkɛ lǝ Antiokia mfó dínyǝ disuǝyuǝ tinti nya béyi ku Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ.

14

Paulo Ku Barnaba Ésu Bédufǝ Ikonion.

1Nya se bédufǝ Ikonion tsyaa, Paulo ku Barnaba ésu Yudafɔ eto katsyakɔ mfó. Nya se bátɛyi Yudafɔ ku mba lenni Yudafɔ Ditiki Sɛɛ nǝmǝǝ, mǝ nti eto betidi kpǝ áfo bánɔ. 2Nya Yudafɔ ba dímamfo Onanto eto Ditiki Sɛɛ nǝmfo bánɔɔ, ǝnǝ etiki ku mǝ nya bábiasǝ mba lenni Yudafɔ eto nsusu nya bǝtǝ bǝ bátaka bǝńyǝ lǝ Paulo ku Barnaba lǝ ǝsuǝ. 3Fɛɛ batɔnkpe bamǝ ǝsiǝ lǝ umǝ ǝmǝ itǝ lefe kɛntsyɛ ditsyuǝ ákate Ditiki Sɛɛ nǝmǝ ku ute. Nya Onanto tsya dílǝkǝ wǝ lefonǝ eto etiki eto sitinti óte ɛyɛ lǝ ayanisa kpǝ nnya útǝ béyifo ǝsuǝ. 4Ibǝ bǝ umǝ ǝmǝ eto betidi áma lǝ akpa ǝnuǝ, bǝtsyuǝ ǝtǝkǝ lǝ Yudafɔ eto kama nya bǝtsyuǝ tsya dítǝkǝ lǝ batɔnkpe bamǝ eto kama.

5-6Lǝ lefǝ ditsyuǝ eto kamaa, umǝ ǝmǝ eto betidi betsyuǝ ba leeni Yudafɔ ku Yudafɔ ku mǝ beninǝ éfi nsusu bǝ bataka bǝńyǝ lǝ mǝ ǝsuǝ bakpɔ mǝ aba. Batɔnkpe bamǝ ánɔ mǝ ketsyue kamǝ, nya bétsyetsyi bédu bésu Likaonia eto kǝmǝ ka ni Listra ku Derbe ku kǝmǝ ka nkpe lǝ lekpake mfó. 7Nya bédi Ditiki Sɛɛ nǝmǝ mfó.

Paulo Ku Barnaba Lǝ Listra Ku Derbe.

8Se bésu Listraa, osani utsyuǝ akɛ mfó wǝ lɛtsyini taa lefe nǝ bále wǝ nya wámfo tɔ botaka kayɛ kulefe. 9Úsiǝ mfó úkanɔ ditiki sɛɛ nǝ Paulo ńyǝ ɔnlɛ budi. Nya se Paulo lébe wǝ tũũ, únyǝ nkǝ ófo ɔ́nɔ nya wǝ bufi bomǝ luuyuǝ wǝǝ, 10Nyaso Paulo áfã bembembe ɔ́tɛyi wǝ nkǝ, “Taka ǝńyǝ lǝ fǝ akpa ǝsuǝ!” Nya osani ǝmfo lésa ótaka úńyǝ nya útsyiko bɔyɛ kafe.

11Se betidi ba díńyǝ mfó banlɛ ditiki nǝmǝ ato butsyue dínyǝ lesa nǝ Paulo díyifoo, báfã bembembe lǝ Likaoniafɔ eto sele ǝsuǝ bátɛyi nkǝ, “Bananto beni! Báyifǝ bǝbǝ bo nti fenkǝ betidi!” 12Lǝ nyaso bǝtǝkǝ Barnaba diye bǝ Seus. Nya bǝtǝkǝ Paulo tsya bǝ Herme, itsyise wǝ ni futsyǝ díńyǝ nlɛ etiki budi nɛ. 13Nya Seus eto usumunyǝ, nwǝ eto kesumukɔ ńyǝ lǝ umǝ ǝmǝ eto kabanto mfóo, éfi banantsyui ku kaflawasi óboko nkǝ lǝ wǝ ku wǝ betidi bamǝ lǝ befi bǝtǝ batɔnkpe bamfo kedi lǝ umǝ ǝmǝ eto kabɔsie.

14Nya lefe nǝ Paulo ku Barnaba lɛnɔ lesa nǝ baala bǝ beeyifoo, bǝnǝ mǝ kosate eto awu nnya bankpe báfuadi, nya bétsyetsyi bédufǝ lǝ betidi bamǝ nti. Mfó nya báfã 15bátɛyi bǝnkǝ, “Boantomǝ, be bɛnlɛ buyifo mfó? Bontsya kasɔ kamfo eto betidi ete buni fe mi ke. Búbǝ mfo boǝ boefi ditiki sɛɛ nǝmfo boboko mi. Bisinkli bɛyɛ asa bimba nyamfo eto kakle buyifo lǝ bifi atɛsǝ bitǝ Onanto wǝ dítǝ bo nkpǝ. Wǝ ni futsyǝ díyifo kato ku kasɔ ku lekpo ku asa nnya nkpe lǝ nnya kenke! 16Kɔɔ Onanto ǝtǝ kusu betidi kenke nkǝ bǝsiǝ nkpǝ lǝ kase mǝ léla ǝsuǝ. 17Tsya usi wǝǝlǝkǝ kate mi nkǝ okpe sitinti ɛyɛ lǝ asa sɛ nnya weeyifo kǝtǝ mi. Wǝǝtǝ mi ɔsɔmi ku bekelenkǝ lǝ lefe sɛɛ ǝsuǝ nya wǝǝtǝ mi edisa ku disuǝyuǝ tsya.” 18Ite bǝ bátɛyi mǝ nyamfo kenke tsyaa, ilǝ fɛ betidi bamfo lɛyɛ kedi kamfo mǝ butǝ.

19Nya Yudafɔ bǝtsyuǝ ditsyi Antiokia, umǝ wǝ nkpe lǝ Pisidia ku Ikonion bǝbǝ bábiasǝ betidi bamfo eto nsusu, nya bátɔnɔ ku mǝ báto Paulo aba nya bákpi wǝ lǝ kasɔ bábɔnko lǝ umǝ ǝmǝ, nya bébu bǝ úkpǝ. 20Nya lefe nǝ bafokanɔfɔ ba ńkpe mfo díbǝ bǝńyǝ batsyilama wǝǝ, ótaka nya usinkli úsu umǝ ǝmǝ. Nya se kale disiǝǝ, wǝ ku Barnaba édu bésu Derbe.

Paulo Ku Barnaba Esinkli Besu Antiokia Wǝ Nkpe Lǝ Siria.

21Nya besu bedi Ditiki Sɛɛ nǝmǝ lǝ Derbe. Nya se betidi kpǝ bǝtsyuǝ díkafo bánɔ, bési besinkli bésu Listra ku Ikonion ku Antiokia lǝ Pisidia eto kasɔ. 22Mfoo, besi bákpe bafokanɔfɔ nkpe mfo nkɛale bǝ bǝnyǝ kekleke lǝ mǝ bofokanɔ ǝsuǝ. Nya bátɛyi mǝ tsya bǝ, “Ele bǝ bunyǝ kanyi kpǝ fɛ lǝ bunyǝ disuǝyuǝ lǝ Onanto eto sekakedikɔ.” 23Lǝ nnya kama Paulo ku Barnaba tsya ǝlǝkǝ batɔnkotɔnko bǝtǝ bafokanɔfɔ eto etsyukpa nyamǝ kenke, nya lǝ olatoto kǝtǝ Onanto ku lǝ kɛnyɛklekle ǝsuǝǝ, béfi mǝ bákpe lǝ Bonamte wǝ báfo bánɔ eto ani.

24Nya lefe nǝ bábɔ lǝ kǝmǝ ka nkpe lǝ Pisidiaa, bésinkli bésu Pamfilia eto kasɔ. 25Nya batɛyi Ditiki Sɛɛ nǝmǝ lǝ Perge fɛ báfe bésu Atalia. 26Mfó bǝsiǝ lǝ ɔklɔ báyɛ bésu Antiokia, kaka eto batɔnkotɔnko díkefi batɔnkpe bamǝ bákpe lǝ Onanto eto ani itǝ keyifo ka bákalosǝ mɔmɔ.

27Se bésu bédufǝ Antiokiaa, bákpadi bafokanɔfɔ ba nkpe mfó kenke bǝtsyǝ ditsyu nya bátɛyi mǝ kusu ko báyɛ eto etiki. Nya bátɛyi mǝ asa nnya kenke Onanto lɛyɛnko mǝ béyifo ku kase ɔ́sini bofokanɔ eto kusu utǝ mba lenni Yudafɔ. 28Nya bǝsiǝ lǝ Antiokia ku bafokanɔfɔ mfo itǝ lefe kɛntsyɛɛ ditsyuǝ.

15

Batɔnkpe Bamǝ Ku Beninǝ Ákpe Disi Lǝ Yerusalem.

1Lǝ lefe nǝ Paulo ku Barnaba lɛkɛ lǝ Antiokiaa, betidi bǝtsyuǝ ba ditsyi Yudea ǝbǝ mfó nya bákate bafokanɔfɔ bamǝ asa nnya ni bǝnkǝ, “Lǝ bánla fǝ lelo fe kase Moses eto lekpa letee, embunyǝ bofo.” 2Paulo ku Barnaba ku betidi bamfo ǝnǝ ditiki nǝmfo ɛklɛ. Lǝ nyamfo esoo, bǝtǝ bǝnkǝ bafokanɔfɔ eto bǝtsyuǝ tǝkǝko Paulo ku Barnaba lǝ besu Yerusalem lǝ mǝ ku batɔnkpe bamǝ ku bafokanɔfɔ eto beninǝ ba nkpe lǝ mfó lǝ balɛ lelolala eto etiki nyamfo babe. 3Nyaso se bafokanɔfɔ eto ditsyukpa nǝmǝ dítsyǝ mǝ kusu bálosǝǝ, bédu bésu Foinike ku Samaria eto kǝmǝ nya bésu bǝnyǝ bafokanɔfɔ ba nkpe mfó. Bátɛyi mǝ bǝ mɔmɔɔ, mba lenni Yudafɔ tsya éfi mǝ ǝsuǝ bǝtǝ Onanto, nnya ni bǝnkǝ mǝ tsya áfo bánɔ. Ditiki nǝmfo ákpe mǝmblɛ disuǝyuǝ tinti. 4Nya se bésu bédufǝ Yerusalem, mǝ beninǝ bamǝ ku bafokanɔfɔ ku batɔnkpe bamǝ áfo mǝ kukɔnɔ. Nya Paulo ku Barnaba dífi mǝ kusu ko bésu eto amaniǝ bábɔ mǝ ku asa nnya kenke Onanto díyifo ɔ́yɛ lǝ mǝ ǝsuǝ.

5Fɛɛ Farisifɔ ba díkafo Ditiki Sɛɛ nǝmǝ eto ditsyukpa eto bǝtsyuǝ átaka bǝńyǝ lǝ mǝ nti bátɛyi bǝnkǝ, “Ele be bayimi ba lenni Yudafɔ tsya la lelo nya lǝ beyifo lǝ Moses eto kɔfi ǝsuǝ.”

6Nyaso mǝ beninǝ ku batɔnkpe bamǝ átsya fe ditsyukpa nya bédufǝ lǝ ditiki nǝmfo ǝsuǝ. 7Nya lǝ katsyakɔ kamfóo, lǝ lefe nǝ bákalɛ etiki nyamǝ bábe ɛklɛɛ, Petro átaka úńyǝ nya ɔ́tɛyi mǝ nkǝ, “Bayimi, mi kosate yi biǝ Onanto dílǝkǝ mɛ taa kɔ utsyiko mi nti nkǝ ntɛyi betidi ba lenni Yudafɔ tsya Ditiki Sɛɛ nǝmfo lǝ mǝ tsya lǝ bafo banɔ. 8Nya Onanto wǝ nyi betidi eto utu kǝmiǝǝ, ǝlǝkǝ óte nkǝ ófo mǝ nya útǝ mǝ wǝ Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ fe kase úfi útǝ bo tsya. 9Wánkpe kabakǝfǝ lǝ bonko mǝ nti, nyaso ófo mǝ lǝ bofokanɔ ǝsuǝ. Nya úfi mǝ abua ɔ́tsyǝ mǝ fe bo ke. 10Nya mɔmɔɔ, beso biato Onanto kabe mmǝ? Bo ku bo banamǝ mámfo bikǝ bia nkpe kalende butsyi! Beso bɔnlɛ mi bufi ketsyisǝ bafokanɔfɔ mfo? 11Owo lo! Nnya ni bǝ bófo bɔ́nɔ boǝ kase Onanto dínyǝ bo kaminsǝ nya ófo bo lǝ nkpǝ ɛyɛ lǝ Bonamute Yesu eto lefonǝ ǝsuǝǝ, woofo mǝ tsya fe kase mǝǝtsya léfo bánɔ.”

12Lǝ nyasoo, mǝmblɛ kenke ésinkli báyɛ etiki budi nya bǝsiǝ bétsyue ato lǝ nnya Barnaba ku Paulo lɛtɛyi bǝnkǝ, Onanto áyɛ lǝ mǝ ǝsuǝ úyifo ayanisa kpǝ itǝ mba lenni Yudafɔ. 13Lefe nǝ bákalosǝǝ, Yakobo tsya átaka úńyǝ ɔ́tɛyi nkǝ, “Bayimi, bitsyue ato lǝ bɔnɔ. 14Simon Petro éboklomasǝ bo ibǝ efe ditutɛ, lǝ kase Onanto dílǝkǝ wǝ lelabi óte betidi ba lenni Yudafɔ nya úlǝkǝ bǝtsyuǝ útsyiko lǝ mǝ nti nkǝ bafiani wǝ bale. 15Nya ditiki nǝ wǝ bǝnyɛlǝkǝtidi lɛtɛyi bǝtsyǝ ǝbǝ ítǝ fe kase bawɔni bǝ Bonamute átɛyi nkǝ,

16‘Lǝ nyamfo eto kamaa, muusinkli mbǝ

nya muusinkli nto Oka David eto sekakedikɔ.

Nya muusinkli nto asa nnya lébia mfó

bǝ lǝ isinkli ɛlɔ itsyǝ kukɔnɔ.

17Itǝ bǝ betidi ba díbu,

ku mba lenni Yudafɔ kenke ba mínkpadi minkǝ bedi mɔ betidi

ebubǝ mɔ ɔflɔ.

Nko ini nɛ bǝ Bonamute éyifo lǝ lesa saa nǝ ɔ́tɛyi útsyǝ ǝsuǝ.

18Onanto lɛtɛyi ditiki nǝmfo betidi léte taa kɔ ke.’

19“Nyaso mɔ, Yakobo, nlɛ mi bɔtɛyi minkǝ betidi ba lenni Yudafɔ mfo nya béfi mǝ ǝsuǝ bǝtǝ Onantoo, yanle bǝ ibǝ bǝ buti mǝ kusu lǝ asa nyamfo ǝsuǝ. 20Bomu bitǝ lǝ bɔwɔni mǝ kukue buǝ bayɛ asa nnya beefi kǝtǝ bǝfiǝ kedi nnya lǝǝtǝ baanansǝ ǝsuǝ budi ku sɛsɔnɔdi ku bebuki ba báwaninsǝ simuǝ bálo ku kɔtɔ eto budi. 21Itsyi taa kɔɔ, asa nnya Moses lɛwɔni utsyǝǝ, baakla nnya nya baatɛyi nnya lǝ Yudafɔ eto katsyakɔ lǝ Ɔnwɛditsyǝyi saa lǝ umǝ saa.”

Báwɔni Kukue Bǝtǝ Bafokanɔfɔ Ba Lenni Yudafɔ.

22Nya batɔnkpe ku beninǝ ku bafokanɔfɔ kenke eto ditsyukpa lɛtɔnɔ bǝlǝkǝ betidi bǝtsyuǝ bǝ bǝtǝkǝko Paulo ku Barnaba besu Antiokia. Betidi inuǝ ba bǝlǝkǝ eyifo bafokanɔfɔ eto beninǝ. Mǝ ni Yuda wǝ bensi baakpo tsya bǝ Barsaba ku Sila.

23Nya kukue ko bálɛ bésuko eto etiki nnya nkpe lǝ ko ǝsuǝ ni nkǝ,

Bo, batɔnkpe ku beninǝ ba ni mi bayimi ba nkpe lǝ Yerusalem, boǝ boǝsiǝsǝ mi, bo bayimi ba lenni Yudafɔ mba nkpe lǝ Antiokia ku Siria ku Kilikia.

24Bɔ́nɔ boǝ bo mfo eto bafokanɔfɔ eto bǝtsyuǝ ǝbǝ mfó bǝbǝ bǝnǝ etiki ǝtsyuǝ ku mi itsyi lǝ bo Yudafɔ eto lelolala eto lekpa ǝsuǝ. Nyaa, inni bo létsyese mǝ bǝ bǝbǝ batɛyi mi etiki nyamfo eto okle. 25-26Nyamfo eso se bókpe disi bǝtsyuǝǝ, bɔlɛ beninǝ inuǝ lǝ bo nti botsyese ku bo bayimi lala Barnaba ku Paul ba díkefi mǝ nkpǝ bǝtǝ fǝ keditǝtǝ itǝ Bonamute Yesu Kristo bǝ lǝ bǝbǝ mi ɔflɔ. 27Yuda ku Sila tsya ebɔtɛyi mi asa nnya bɔ́wɔni bokpe mfo. 28Itsyise iyifo Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ eto lelabi ku bo lele tsya boǝnkǝ yanle bǝ ibǝ bǝ bufi Yudafɔ eto afi buyifo bitsyikǝ butsyisǝ mi enso asa nyamfo. 29Bɛni asa nnya béfi bǝtǝ bǝfiǝ kedi ku kɔtɔ budi ku bebuki ba báwaninsǝ simuǝ bálo eto budi ku sɛsɔnɔdi. Lǝ biɔlɛ mi ǝsuǝ mǝǝ, lesa saa ebuyuǝ ko mi.

Bisiǝ kukɔnɔ.

30Nyaso batɔnyɛ bamfo áma kusu bésu Antiokia. Nya se bésu bédufǝǝ, bákpadi bafokanɔfɔ bamǝ kenke bǝbǝ bátsya. Nya béfi kukue ko bétsyiko Yerusalem mfó bǝtǝ mǝ. 31Nya mba kenke lɛkɛ mfo ǝnyǝ disuǝyuǝ ku nkɛale itsyi lǝ etiki nnya bákla lǝ kukue komǝ ǝso.

32Nya se Yuda ku Sila díyifo Onanto eto bǝnyɛlǝkǝtidi esoo, bǝlǝkǝ asa kasɔ báte mǝ, bálɛ mǝ kɔlɛ, nya bákpe mǝ nkɛale. 33Nya se bǝsiǝ mfó eyi asianii, bafokanɔfɔ bamǝ ǝtǝ mǝ kusu bǝ besinkli besu Yerusalem lǝ diyuǝ ǝsuǝ. 34Fɛɛ Sila nkǝ wuusiǝ mǝ lǝ ɔflɔ mfó. 35Nya Paulo ku Barnaba dísiǝ lǝ Antiokia mfó nya mǝ ku babamba kpǝ ákɛ mfo bákate mǝ asa kedi mǝ etiki utsyi lǝ Bonamute ǝsuǝ.

Paulo Ku Barnaba Ésie Bǝtsyuǝ Esu Nti.

36Lǝ eyi ǝtsyuǝ kamaa, Paulo átɛyi Barnaba nkǝ, “Tǝ lǝ busi busu bobe bo bayimi ba nkpe lǝ kǝmǝ ka kenke búkesu budi Ditiki Sɛɛ nǝmfó ku nka bɔ́yɛ bófe lǝ bobe kase banlɛnko.” 37Barnaba átɔnɔ nya óla nkǝ lǝ okpa Yohanes nwǝ tsya besi baakpo Marko ɔyɛnko. 38Fɛɛ Paulo mántɔnɔko wǝ kulaa! Itsyise lefe nǝ mǝ ku wǝ dísu Pamfiliaa, Marko Yohanes ésikli lǝ mǝ kama údu, nya wǝnsiǝ bálosǝ mǝ keyifo. 39Nyaso Marko Yohanes eto etiki nyamfo ǝbǝ ékpe mǝ inuǝ bamǝ kǝnǝ ɛklɛ, itǝ bǝ bésense lǝ bǝtsyuǝ. Barnaba ákpa Marko ɔ́yɛnko nya béfi ɔklɔ bésu Kipro. 40Nya Paulo lékpa Sila ɔ́yɛnko, nya bafokanɔfɔ ba nkpe mfó dífi mǝ bákpe lǝ Onanto eto ani fɛ bédu. 41Nya báyɛ lǝ Siria ku Kilikia nya bákpe bafokanɔfɔ eto etsyuka nnya kenke nkpe mfó nkɛale.

16

Timoteo Ǝtǝkǝko Paulo Ku Sila.

1Nya Paulo ku Sila dídu bésu umǝ wǝ baakpo Derbe, nya báyɛ mfo bésu Listra. Lǝ mfóo, bésu bǝnyǝ ofokanɔnyǝ utsyuǝ wǝ baakpo Timoteo. Wǝ ambe éyifo Yudanyǝ wǝ díkafo Kristo ɔ́nɔ. Fɛɛ wǝ anto éyifo Grikinyǝ. 2Bafokanɔfɔ kenke ba nkpe lǝ Listra ku Ikonion, ékebu Timoteo tinti. 3Wǝ ni futsyǝ Paulo lela kekleke nkǝ lǝ okpa wǝ ɔyɛnko. Nyaso útǝ bala wǝ lelo fe kase Yudafɔ eto lekpa léte, itsyise Yudafɔ ba kenke nkpe lǝ lɛkpɔ nǝmfo yi bǝnkǝ wǝ anto éyifo Grikinyǝ. 4Nya se báma kusuu, báyɛ lǝ kǝmǝ ka kenke nkpe mfó báfe, nya bátɛyi mǝ ketsyue ka batɔnkpe eto beninǝ ba nkpe lǝ Yerusalem dítsyue bǝtsyǝ. Nyaso bátɛyi mǝ bǝ lǝ beyifo lǝ nnya ǝsuǝ. 5Nyamfo eso betidi bamǝ ǝbǝ befui bakpe, nya nko ke tsya mǝ bofokanɔ tsya dimuǝ ale enso nɛ.

Paulo Ǝnyǝ Bulǝkǝkate Lǝ Troa.

6Lǝ nyamfo eto kamaa, báyɛ bésu Frigia ku Galatia, itsyise Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ mǝntǝ mǝ kusu nkǝ bátɛyi Ditiki Sɛɛ nǝmǝ lǝ Asia eto kasɔ. 7Nya lefe nǝ bésu bédufǝ Misiaa, bála bǝ lǝ besu Bitinia eto kasɔ. Fɛɛ mfó tsyaa, Yesu eto Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ mǝntǝ kusu nkǝ besu mfó. 8Nyaso bésinkli báyɛ lǝ Misia eto kasɔ ɔflɔ nya bésu bédufǝ umǝ wǝ nkpe lǝ lekpo ɔflɔ baakpo Troa. 9Ketsye kamfóo, Paulo ǝńyǝ kǝlǝkǝkate. Únyǝ nkǝ osani utsyuǝ wǝ ditsyi Makedonia nya únyǝ ɔnlɛ wǝ lekpakpa bɔlɛ ákatɛyi nkǝ, “Yila ǝbǝ Makedonia lǝ ǝbǝ mfo lǝ ǝbǝ awunsǝko bo o-o!” 10Nya lǝ bulǝkǝkate bomfo esoo, búmuǝ ǝsuǝ akpa kpa nya búdu búsu Makedonia. Itsyise nyamfo lǝ bo bote nkǝ Onanto ála nkǝ lǝ otsyese bo lǝ busu bɔtɛyi Ditiki Sɛɛ nǝmǝ mfó.

Lidia Éfi Wǝ Ǝsuǝ Útǝ Onanto Lǝ Filipi.

11Nyaso búsu búfi ɔklɔ lǝ Troa, nya bɔ́yɛ bófe búsu Samotrake. Nya se kale dísiǝǝ, búdu búsu Neapoli. 12Se búdu mfóo, búsu búdufǝ Filipi wǝ ni Makedonia eto umǝ nkplɛ. Nya mfó tsya eyifo Romafɔ eto umǝ. Nya búsiǝ mfó itǝ eyi ǝtsyuǝ.

13Lǝ Ɔnwɛditsyǝyii, búdu lǝ umǝ ǝmfó búsu utuflɔ utsyuǝ kaka búbu boǝ mfó eto bediti aato ola kǝtǝ Onanto. Nya búsiǝ mfó bɔnlɛ besio ba díbǝ mfó Onanto eto Ditiki Sɛɛ nǝmǝ bɔtɛyi. 14Nya ɔni akɛ mǝ lenti baakpo Lidia Tiatira. Woate ago eto mfia nya uyifo utidi wǝ léfo Onanto ɔ́nɔ kekleke. Nya lefe nǝ unsi mfó ɔnlɛ etiki nya bɔnlɛ bɔtɛyi ato butsyuee, Onanto ásini wǝ nsusu nya ófo etiki nnya Paulo nlɛ budi mfó kenke ɔ́nɔ. 15Nya se wonko wǝ diyo eto betidi kenke léfo ntuflǝsǝflǝsǝ eto lekpa nǝmǝǝ, ɔ́lɛ bo lekpakpa nkǝ, “Lǝ befo bɛnɔ biǝ mintsya eyifo Bonamute eto ofokanɔnyǝ sitintii, nyalɛ bibǝ bɛsɔnɔ lǝ mɔ ɔflɔ.” Nya únǝnko bo ditiki nǝmfo isu ese lefe nǝ bɔ́tɔnɔ búsu bɔ́sɔnɔ lǝ wǝ ɔflɔ.

Bákpe Paulo Ku Sila Lǝ Aba Eto Diyo.

16Nya diyi lɔni se bɔ́ntɔ lǝ ola katokɔɔ, bótsyako ndomunyǝ siobi utsyuǝ wǝ lɛwɔnɔ bua nsi lǝ ǝsuǝ wǝ lǝǝnyǝ asa katɛyi. Nya woayɛ lǝ nnya ǝsuǝ keyifo atabi kǝtǝ wǝ banamute mǝ. 17Nya usiobi ǝmfo dítǝkǝko bo ku Paulo kama kafã katɛyi nkǝ, “Betidi bamfo eyifo Onanto eto beyifoyifo, nya bǝbǝ mfo bǝ lǝ bate mi konantosu ko luutǝ Onanto tǝ mi nkpǝ.”

18Nko eto eyifosa ǝtsyǝ nko éfo eyi kpǝ. Nya se ditsyǝbi nǝmǝ díbe dílǝ Pauloo, útsyi ɔwuninsǝ nya údi lɛwɔnɔ nǝ nsi lǝ usiobi ǝmǝ ǝsuǝ nkǝ, “Nlɛ fǝ bola lǝ Yesu Kristo eto diye ǝsuǝ miǝ bɔ lǝ wǝ ǝsuǝ!” Nya lamfolamfoo, lɛwɔnɔ bua nǝmǝ ko lɛbɔ lǝ wǝ ǝsuǝ.

19Nya se wǝ banamute dínyǝ bǝ mǝ kudisu étii, bǝmuǝ Paulo ku Silas nya bǝnǝ mǝ bésuko umǝ ǝmǝ eto beninǝ ɔflɔ lǝ obia nti. 20Nya bátɛyi lǝ obia nti mfó bǝnkǝ, “Betidi bamfo eyifo Yudafɔ, nya bǝbǝ mfo banlɛ bo umǝ bobiasǝ. 21Bǝbǝ mfo balɛ asa nnya díńyǝ lǝ Romafɔ eto afi ǝsuǝ bote.”

22Nya betidi kpǝ díbǝ bátsyilama mǝ, nya bétsyiko Paulo ku Sila bunǝ kesuko sɛtɔ ku kama. Nya bakponkpo bamǝ dítǝ kusu bǝnkǝ bǝlǝkǝ mǝ bikǝ lǝ ǝsuǝ, nya bǝtǝ kusu bǝnkǝ bablɛ mǝ ku akete. 23Lefe nǝ báblɛ mǝ báfo afabe lǝ ǝsuǝ tintii, béfi mǝ bésu bákpe lǝ Aba eto diyo. Nya bátɛyi utidi wǝ laase mba bákpe lǝ diyo mfó bǝnkǝ ɔlɔ obe Paulo ku Sila kekleke. 24Nya se bǝkǝ wǝ ato nko esoo, ókpa mǝ úsu ókpe diyo nǝmǝ eto kaka nso ale nya úti mǝ ókpe mfó, ókpe mǝ lǝ amana.

25Nya lǝ ntsyǝnti lefe nǝ Paulo ku Sila lɛkɛ mfo bákato ola kǝtǝ Onanto nya banlɛ ǝsǝ busǝ katɛsǝ wǝ nya mba nkpe lǝ diyo nǝmǝ ku mǝ ǝkǝtsyuǝ ato. 26Dikunǝ, kasɔ ko dítinkǝ kekleke, nya diyo nǝmǝ kenke tsya dítinkǝ itǝ bǝ diyo ni biku kenke ásini, nya amana nnya bákpe mba bákape lǝ diyo nǝmǝ dífǝsǝ ɛbɔ. 27Se nwǝ laabe mba bákpe lǝ diyo lésanklii, únyǝ nkǝ ayo nyamǝ eto biku kenke ásini bite leya. Nyaso se úbu nkǝ mba bákpe lǝ diyo nǝmǝ kenke étsyǝtsyi béluu, úlǝkǝ wǝ lesiabi nkǝ lǝ olo ǝsuǝ. 28Nya se Paulo dínyǝ lesa nǝ óla nkǝ lǝ uyifo ǝsuǝǝ, ófã ókpadi wǝ ɔ́tɛyi nkǝ, “Menyifo nko! Bomblɛ kenke kpe mfo.”

29Nyaso utidi ǝmfo ákpadi nkǝ befi okandiɛ baboko. Nya lǝ ketinkǝ ku difufu ǝsuǝǝ, úsu óse akonki lǝ Paulo ku Sila ɔflɔ. 30Nya se ókpa mǝ ɔbɔnko lǝ diyo nǝmǝ kafoo, ɔ́tɔ mǝ nkǝ, “Boantomǝ, be ele bǝ nyifo lǝ nyǝ bofo?”

31Nya bátɛyi wǝ bǝnkǝ, “Fo Bonamute Yesu anɔ nya ɛyɛ lǝ nnya ǝsuǝǝ, ebunyǝ bofo itǝ fǝ ku fǝ diyo eto betidi kenke.” 32Nya bésu bátɛyi wǝ ku wǝ diyo eto betidi kenke Bonamute eto ditiki nǝmǝ. 33Nya ketsye kamfo ke nya úsǝ mǝ afabe nnya báfo, nya wǝ ku wǝ diyo eto betidi kenke léfo ntuflǝsǝflǝsǝ eto lekpa nǝmǝ. 34Lǝ nnya kamaa, ókpa Paulo ku Sila úsuko wǝ diyo nya útǝ mǝ lesa bédi. Nya wǝ diyo eto betidi kenke dínyǝ disuǝyuǝ tinti, itsyise báfo Onanto bánɔ.

35Se kale dísiǝǝ, umǝ ǝmǝ eto bakponkpo ákpe wǝ bamamanyǝ nkǝ besu bátɛyi nwǝ laabe mba bákpe lǝ diyo eto uninǝ nkǝ, “Nyani bafɔ bamǝ lǝ bedu.”

36Nyaso mǝ obebe ǝmfo átɛyi Paulo ku Sila bǝnkǝ, “Bakponkpo bǝnkǝ nyani mi lǝ bidu. Nyaso bisu lǝ diyuǝ ǝsuǝ.”

37Nya Paulo lɛtɛyi bamamanyǝ bamfo bǝnkǝ, “Bablɛ bo lǝ umǝ ta eto ǝnǝmi lǝ lefe nǝ eto lefe bánkponko bo tɔ lekpo nya béfi bo bésu bákpe lǝ Aba eto diyo. Fɛɛ Romafɔ buni! Nya mɔmɔɔ, beso bala bǝnkǝ beyu bǝlǝkǝ kaa lǝ budu bǝ lǝ betidi mante? Kulefe! Tǝ lǝ mǝ kosate lǝ bǝbǝ bǝlǝkǝ bo kusu!”

38Nyaso bamamanyǝ bamfo ésinkli bésu bátɛyi bakponkpo bamǝ kɛnyɛ kamfo. Nya se bánɔ bǝ Paulo ku Sila eyifo Romafɔɔ, sikpi ǝmuǝ mǝ tinti! 39Lǝ nya mfo eso bésu bálɛ mǝǝ lekpakpa bǝyuǝsǝ mǝ kafo, fɛ bǝlǝkǝ mǝ lǝ aba eto diyo nǝmǝ. Nya bálɛ mǝǝ lekpakpa bǝ bédu lǝ umǝ ǝmǝ lǝ besu kalebe bamba. 40Nyaso Paulo ku Sila édu bésu Lidia eto. Mfó nya bésu bǝnyǝ bafokanɔfɔ bamba. Nya bési bákpe mǝ nkɛale enso, fɛ bédu lǝ umǝ ǝmǝ.

17

Paulo Ku Sila Édu Bésu Tesalonika.

1Nya se bésu báyɛ lǝ Amfipoli ku Apoloniaa, bésu bédufǝ Tesalonika. Nya mfóo, Yudafɔ eto katsyakɔ ákɛ. 2Nya fe kase Paulo laala buyifoo, úsu mfó nkǝ lǝ úsu udi mǝ etiki lǝ disikakpekɔ kamǝ. Nya lǝ Ɔnwɛditsyǝyi ǝtsyǝ nya dítǝkǝ lǝ bǝtsyuǝ ǝsuǝǝ, úsukate mǝ asa itsyi lǝ etiki nnya nkpe lǝ Awɔnisa kɛnkɛ eto kukue ǝsuǝ. 3Nya ókpasǝ mǝ bulǝ bo bátɛyi bǝtsyǝ bǝ Kristo ebubǝ unyǝ ku kase lǝ nnya kamaa, wootaka utsyi ɔkɔmǝ ubǝ nkpǝ. Paulo átɛyi mǝ nkǝ, “Utidi wǝ eto etiki minlɛ mi bɔtɛyi mfo ni Yesu wǝ ni Nwǝ Onanto Lékpo Ɔhile Utsyǝ nɛ.” 4Etiki nnya ókpasǝ óte mǝ mfó átsyi mǝ bǝtsyuǝ eto nsusu bɔ́wuninsǝ, nya báfo bánɔ bǝtǝkǝko Paulo ku Sila. Nya Grikifɔ kpǝ ba laate Onanto sikpi ku besio kpǝ ba nkpe díbu tsya átsyi bawuninsǝ lǝ umǝ ǝmǝ bǝtǝkǝko mǝ.

5Fɛɛ Yudafɔ asɛsǝ ǝnǝmi lǝ mǝ ǝsuǝ. Nyaso babɛbɛ betidi bua bǝtsyuǝ lǝ umǝ ǝmǝ ba bǝtǝ bǝ umǝ ǝmǝ eto betidi lǝ bataka bǝńyǝ lǝ mǝ ǝsuǝ. Nyaso bákpa betidi kpǝ ba lányǝ lǝ ditsyǝbi saa ǝsuǝ ku kudu besu batsyilama Yason eto diyo ku nsusu bǝ lǝ bǝmuǝ Paulo ku Sila lǝ bakpa mǝ besuko umǝ ǝmǝ eto katsyakɔ. 6Nya se bǝnnyǝ mǝ esoo, bǝmuǝ Yason ku bafokanɔfɔ bǝtsyuǝ nya bǝnǝ mǝ besuko katsyakɔ kamǝ. Mfó banlɛ bofa katɛyi bǝnkǝ, “Betidi bǝtsyuǝ lɛ bɔyɛ katsyilama kakpe bulǝ lǝ kalebe saa, nya bǝbǝ mfo tsya bǝ lǝ bakpe, bulǝ. 7Nya Yason tsya léfo mǝ ókpe lǝ wǝ diyo. Nya betidi bamǝ létaka bǝńyǝ lǝ Roma eto Okankplɛ eto kɔfi ǝsuǝ. Nya mǝ asatete nlɛ bɔtɛyi nkǝ oka bamba wǝ baakpo Yesu si okpe!” 8Nya se bánɔ nyamfoo, betidi bamǝ ku umǝ eto beninǝ ǝnyǝnki nyanklaa. 9Nya bátɛyi bǝnkǝ ele bǝ Yason ku wǝ betidi fo kayo fe mba díńyǝ mǝ kama fɛ lǝ bayani mǝ.

Paulo Ku Sila Édu Bésu Beroia.

10Nyaso diyi nǝmfo eto ketsyee, bafokanɔfɔ lǝ umǝ ǝmǝ ákpa Paulo ku Sila bétsyetsyiko bésuko Beroia. Nya se bésu bédufǝ mfóo, bésu Yudafɔ eto katsyakɔ. 11Mba lǝ Beroiaa, mǝ nsusu ásini lǝ Ditiki Sɛɛ nǝmǝ ǝsuǝ esó Tesalonikafɔ. Nyaso bétsyue ato bánɔ lesa nǝ banlɛ bɔtɛyi. Nya diyi saa, nya banlɛ budufǝ lǝ Awɔnisa Kɛnkɛ eto Kukue komǝ ǝsuǝ kabe lǝ etiki nnya Paulo nlɛ bɔtɛyi eyifo sitinti. 12Itǝ eso mǝ nti eto bǝtsyuǝ kpǝ áfo bánɔ. Grikifɔ eto besio kpǝ ba nkpe díbu ku basani kpǝ tsya áfo bánɔ bátsyi bawuninsǝ.

13Fɛɛ lefe nǝ Yudafɔ ba nkpe lǝ Tesalonika lɛnɔ bǝ Paulo kpe ɔlɛ Ditiki Sɛɛ nǝmǝ budi lǝ Beroiaa, bésu mfó bésu bákpe kǝnǝ ku bulǝ lǝ umǝ ǝmǝ. 14Nyaso bafokanɔfɔ ba nkpe mfoo átaka kpla bǝńyǝ nya bákpa Paulo bésuko lekpo kɛnyɛ. Nya íbu Sila ku Timoteo lǝ Beroia mfó. 15Mba lékpa Paulo bayɛnko, áyɛnko wǝ bédufǝnko Atene. Se bétsyi mfo banlɛ bubǝǝ, Paulo ǝtǝkǝ mǝ kɛnyɛ nkǝ bǝbǝ batɛyi Sila ku Timoteo lǝ bakɔse bǝbǝ betu wǝ mfó.

Paulo Ákɛ Lǝ Atene.

16Lefe nǝ Paulo lɛkɛ lǝ Atene unsi unsǝkǝ Sila ku Timoteo, iyifo lesa nǝ dílǝ wǝ tinti se únyǝ kase betidi bamfo dítsyǝ bǝfiǝ beesumu, nya umǝ ǝmǝ kenke díyi ku bǝfiǝ. 17Lǝ nyasoo, úsu mfó nkǝ weesu udi Yudafɔ ku betidi bamba ba laate Onanto sikpi tsya etiki lǝ mǝ katsyakɔ. Nya diyi saa, úkedi mba úkǝnyǝ lǝ asi tsya etiki. 18Nya lefe lɔnii, betidi bǝtsyuǝ ba ni Epikurofɔ ku Stoafɔ ba ni kawunsiǝ eto babesibe kplɛ ǝnǝ etiki ku Paulo nya bátɛyi bǝnkǝ, “Be kon utikidi wǝ leenyi kulesa ǝmfo nlɛ bɔtɛyi?”

Nya babamba tsya lɛtɛyi bǝnkǝ, “Iyifo fenkǝ nsɔ bamba eto bǝfiǝ ǝsuǝ ɔnlɛ etiki budi ketsyiko.” Nya betidi bamfó édi etiki nko itsyise bánɔ bǝ Paulo édi etiki itsyi lǝ Yesu ku wǝ botaka ketsyi ɔkɔmǝ kǝbǝ ǝsuǝ. 19Lǝ nyamfo esoo, bákpa wǝ bésuko kaka baakpo akpo lǝ Areopago ini umǝ eto beninǝ eto disikakpekɔ, nya bátɛyi bǝnkǝ, “Bola boǝ boate asafɔfɔ nnya fanlɛ bote mfo eto kasɔ. 20Itsyise asa nnya fanlɛ bote eyifo bo yanii. Nyaso bola boǝ boanɔ nnya kasɔ.” 21Nya Atenefɔ kenke ku bafɔ ba nkpe lǝ kasɔ mfóo, eefi mǝ lefe kǝtǝ asafɔfɔ saa eto etiki bɔtɛyi ku nnya bɔnɔ.

22Nyaso Paulo átaka únyǝ lǝ disikakpekɔ kamǝ lǝ betidi bamfó eto ǝnǝmi, nya ɔ́tɛyi mǝ nkǝ, “Lǝ kusu saa ǝsuǝǝ, nyǝ ntsyǝ lekpo miǝ mi Atenefɔɔ, biyifo betidi ba laala kesumu tinti. 23Itsyise se minlɛ botsyilama kalɛ asa ola kabee, nya se mínyǝ mi nsumukɔɔ, nnyǝ kesumukɔ kani ka báwɔni bǝtǝkǝ lǝ kǝ leba ǝsuǝ bǝnkǝǝ, ‘Búfi nyamfo bútǝ bo Anto wǝ bunyi.’ Nya Anto wǝ binyi fɛ bɛnlɛ wǝ busumu mfoo, wǝ ǝsuǝ minla miǝ meedi mi etiki mɔmɔ nɛ.

24“Anto ǝmfo ni Bonamute wǝ diyifo kawunsiǝ, kato ku kasɔ ku asa nnya kenke nkpe lǝ ke. Nya woǝnsiǝ kpoo lǝ disumuyo fe nǝ kasɔ mfo eto betidi dífi mǝ ani báto. 25Nya woanhiã bǝ udi kulesa itsyi lǝ betidi eto ani ɛyɛ lǝ mǝ keyifo tsya ǝsuǝ, itsyise wǝ kosate ni futsyǝ lǝǝtǝ utsyuǝ saa nkpǝ ku lesa saa nǝ baahiã. 26Wǝ dílǝkǝ utidi saa ɛyɛ lǝ utidi ɔni ǝsuǝ bǝ lǝ busiǝ nkpǝ fe kɔtɔ kɔni eto bebi lǝ kasɔ kamfo kenke ǝsuǝ. Wǝ kosate dítsyǝ lefe ku kedikɔ útǝ mǝ tsya. 27Nya Boanto dítsyue nyamfo utǝ bo betidi itǝ bǝ lǝ bɔbɛbɛ wǝ esu lǝ bunyǝ wǝ, ekpe bǝ lǝ sintintii, woantsyonko bo. 28Itsyise fe kase mi mba laatɛyi akpa lɛtɛyii, ‘Wǝ ni nwǝ nsi nkpǝ nyaso bo tsya nsi nkpǝ, nya bunsi nkpǝ ku wǝ nya boalabe selabe lǝ wǝ.’ Nya baatɛyi tsya bǝnkǝ, ‘Bɔ́bɔ butsyi lǝ wǝ.’

29“Nya se buni Onanto eto bebi esoo, yanle bǝ ibǝ bǝ bubú boǝ Onanto ǝmfo te fe lesa nǝ bo betidi dífi sika sia nye siflubia nye kuyi nye leba búyifo ku bo ani nye lesaatsyuǝ nǝ baawoe nye lǝ ditsyǝbi saa ǝsuǝ. 30Nya idu lǝ kawunsiǝ eto kasɔ ketsyikokɔ ibǝ ese mɔmɔɔ, Onanto mǝnnǝ utidi saa koto itsyise bánte wǝ eso. Fɛɛ mɔmɔ mfoo, úkǝ bo ato nkǝ bulǝkǝ bo ǝsuǝ lǝ asa nyamfo eto kakle ǝsuǝ lǝ butsyi ǝnǝmi butǝ wǝ. 31Itsyise útsyǝ diyi nǝ utidi wǝ úlǝkǝ utsyǝ luubǝ okponko bo lekpo itsyi lǝ bo ditsyǝbi ǝsuǝ ɛyɛ lǝ kɔtsyɔntsyɔsu ǝsuǝ Nya úlǝkǝ Nwǝ Onanto Lékpo Ɔhile Utsyǝ óte bo idu lǝ lefe ne ótakasǝ wǝ utsyiko ɔkɔmǝ ubǝ nya unsi nkpǝ.”

32Nya lefe nǝ bánɔ bǝ Paulo edi etiki itsyi lǝ botakaketsyi ɔkɔmǝ kǝ bǝ ǝsuǝǝ, mǝ nti eto bǝtsyuǝ ǝmǝ wǝ. Fɛɛ mǝ bǝtsyuǝ tsya ǝmǝ wǝ bátɛyi bǝnkǝ, “Bola boǝ busi boanɔ lesatsyuǝ itsyi lǝ utidi eto businkli kataka ketsyi ɔkɔmǝ ǝsuǝ.” 33Nyaso se íbǝ nko esoo, Paulo édu mǝ lǝ ǝsuǝ. 34Fɛɛ betidi bǝtsyuǝ ǝtǝkǝko wǝ nya bétsyi báwuninsǝ báfo bánɔ. Nya utsyuǝ uni ákɛ mǝ lenti wǝ díyifo Areopago eto uninǝ wǝ baakpo Dionisio ku usio wǝ baakpo Damari ku babamba bǝtsyuǝ tsya áfo bánɔ.

18

Paulo Ésu Korinto.

1Lǝ nnya kamaa, Paulo édu lǝ Atene úsu Korinto. 2Mfó úsu únyǝ Yudanyǝ wǝ baakpo Akwila, nwǝ bále lǝ Ponto. Wǝ ku wǝ usiǝ Priskila étsyi Italia bǝbǝ mfó yanklɛ tɔ, itsyise kasɔ kamǝ eto Okankplɛ wǝ baakpo Klaudo átɛyi nkǝ Yudafɔ kenke du lǝ Roma. Paulo ésu úsunyǝ mǝ, 3nya úsiǝ lǝ mǝ ɔflɔ ɔnlɛ mǝ bɔwunsǝko lǝ kubukikue kanka eto keyifo ka woeyifo kedi ǝsuǝ. 4Nya lǝ Ɔnwɛditsyǝyi saa, Paulo ékesu Yudafɔ eto katsyakɔ nya úkǝlǝkǝ asa kasɔ kate Yudafɔ ku Grikifɔ kenke itǝ lǝ bǝ lǝ batsyi mǝ akɔɛsi bawuninsǝ.

5Nya lefe nǝ Sila ku Timoteo dítsyi Makedonia bǝbǝǝ, Paulo ǝnyǝ lefe kpǝ úfi útǝ Ditiki Sɛɛ nǝmǝ bote ku ni kasɔlǝkǝlǝkǝ kate Yudafɔ bamǝ nkǝ Yesu ni Nwǝ Onanto Lékpo Ɔhile Utsyǝ tinti. 6Nya lǝ lefe nǝ Yudafɔ bamfó létaka bǝńyǝ lǝ wǝ ǝsuǝǝ, nya bésie wǝ abie lǝ Yesu eto disi esoo, Paulo áflɛ sitǝ lǝ wǝ ǝsuǝ, nya ɔ́tɛyi mǝ nkǝ, “Lǝ bikpǝ nye benyaa, nyǝ mɔ ani, nyǝ mɔ akpa minyi nnya kulesa saa. Idu mɔmɔ mfoo, ndu ntɔ lǝ betidi ba lenni Yudafɔ ɔflɔ lǝ nsu ntɛyi mǝ Ditiki Sɛɛ nǝmfo.”

7Nya se údu mfóo, úsu ɔ́kɛ lǝ osani utsyuǝ wǝ lenni Yudanyǝ wǝ baakpo Tito Yusto wǝ laate Onanto sikpi nya wǝ diyo nkpe lǝ Yudafɔ eto katsyakɔ ɔflɔ. 8Fɛɛ katsyakɔ kamǝ eto uninǝ wǝ baakpo Krispo ku wǝ diyo eto betidi kenke áfo Bonamute bánɔ, nya béyifo mǝ ntuflǝsǝflǝsǝ eto lekpa. Nko ke, béyifo ntuflǝsǝflǝsǝ eto lekpa bǝtǝ bafokanɔfɔ kpǝ bamba tsya lǝ Korinto mfó nɛ.

9Nya lǝ diyi lɔni eto ketsyee, Bonamute ǝtǝ Paulo ǝnyǝ kǝlǝkate ka ǝsuǝ ɔ́tɛyi wǝ nkǝ, “Mante sikpi! Nya mensinkli lǝ Ditiki Sɛɛ nǝmfo bɔtɛyi eto kama. 10Itsyise nsiko fǝ, nya kutsyuǝ saa ǝmbofo fǝ kabua buyifo. Betidi kpǝ kpe lǝ umǝ mfó ba ni mɔ bale.” 11Nyaso Paulo ǝsiǝ lǝ umǝ ǝmfo lɛlɛ lɔni ku kutsyǝ kedi Onanto eto Ditiki Sɛɛ nǝmfo kate betidi.

12Lǝ lefe nǝ bǝtsyǝ Galio fe Roma eto Aba eto unyɛsiǝ lǝ Akaia eto kasɔɔ, Yudafɔ bǝtsyuǝ ásɔ mǝ ǝsuǝ lebo nya báwoe etiki lǝ Paulo ǝsuǝ nya bǝmuǝ wǝ bésuko lekpokakpokɔ. 13Nya bátɛyi Aba eto unyɛsiǝ ǝmǝ nkǝ, “Utidi ǝmfo lɛ betidi eto nsusu bobiasǝ nkǝ basumu Onanto lǝ kusu ko nńyǝ lǝ bo afi ǝsuǝ.” 14Nya kase Paulo nkǝ lǝ ulǝkǝ kɛnyɛ lǝ udi etiki koo, Aba eto Unyɛsiǝ Galio ǝmfo ko dídi etiki ɔ́tɛyi Yudafɔ bamǝ nkǝ, “Mi Yudafɔ bɛnɔ! Lǝ bǝnkǝ etiki nnya bɛyɛnko béboko mfo eyifo etiki kekleke nnya léta kɔfi ibuu, nyalɛ mɔɔkɛ nnya lefe ntsyue mi etiki koto. 15Fɛɛ se iyifo kǝnǝ itsyi lǝ etiki ku aye ku mi afi eto asa ini esoo, mi kosate su bɛtɛyi nnya. Bǝntsyǝ mɛ okponkpo lǝ mi asa nyamfo ǝsuǝ.” 16Nyaso óla mǝ ɔ́bɔnko lǝ wǝ lekpokakpokɔ mfó. 17Nyaso betidi eto ditsyukpa nǝmfo ǝmuǝ Sostene wǝ ni mǝ katsyakɔ kamǝ eto ununǝ nya báblɛ wǝ lǝ lekpokpakpokɔ ɔflɔ mfo. Fɛɛ Galio mánkpe mǝ kɛnyɛ.

Paulo Ésinkli Úsu Antiokia.

18Paulo esi úsiǝ lǝ Korinto eto umǝ mfó éfo eyi kpǝ. Lǝ nnya kamaa, ókla bafokanɔfɔ bamfó nya wǝ ku Akwila ku Priskila léyila lekpo bésu Siria. Tsya fɛ úduu, Paulo ǝtǝ nkǝ bakpi wǝ disi lǝ Kenkrea itsyi lǝ ntamu bo óka utsyǝ eso. 19Se úsu údufǝ Efesoo, óyani Priskila ku Akwila útsyǝ mfo. Nya wǝ dídu úsu Yudafɔ eto katsyakɔ lǝ úsu ɔlɛ asa obe ku Yudafɔ ba nkpe mfo. 20Betidi álɛ wǝ lekpakpa bǝ lǝ ɔkɛ lǝ mǝ ɔflɔ sɛkɛ, fɛɛ wántɔnɔ. 21Lǝ nyaso se ɔnlɛ buluu, ɔ́tɛyi mǝ nkǝ, “Lǝ Onanto atɔnɔɔ, muusinkli mbǝ mi ɔflɔ.” Nya údufǝ lǝ ɔklɔ ǝsuǝ nya údu lǝ Efeso.

22Se úsu údufǝ lǝ Kaisareaa, ófe úsu Yerusalem nya úsu úsiǝsǝ bafokanɔfɔ mfo. Nya usi ófe úsu Antiokia. 23Se úsiǝ mfo sɛkɛɛ, usi údu ɔ́yɛ ɔbɔ lǝ Galatia ku Frigia. Nya lǝ lefe nǝmfó ǝsuǝǝ, ótsyilama mfó kenke óbe bafokanɔfɔ ba nkpe lǝ dikuku mfó, nya ókakpe mǝ nkɛale.

Apolo Ésu Efeso.

24Nya Yudanyǝ utsyuǝ díbǝ Efeso. Wǝ ni Apolo. Bále wǝ lǝ Aleksandria. Nya uyifo utidi wǝ nkpe kɛnyɛ laafo etiki budi, nya unyi Awɔnisa Kɛnkɛ eto kúkue eto etiki tsya. 25Ekpe bǝ wɔ́ɔnɔ Bonamute eto diye ɔnɔ nya woedi etiki itsyi lǝ Yesu ǝsuǝ ku ute tsyaa, Yohanes eto ntu flǝsǝflǝsǝ eto etiki hã ete unyi. 26Nya se úńyǝ ɔnlɛ etiki budi ku wǝ utu ku ǝsuǝale lǝ Yudafɔ eto katsyakɔ mfó fɛ Priskila ku Akwila lɛnɔɔ, bákpa wǝ bésuko mǝ diyo bésu bǝlǝkǝ Boanto eto Ditiki Sɛɛ nǝmǝ kasɔ kukɔnɔ báte wǝ nya báte wǝ asa bawunsǝ.

27Nya se Apolo díbu disi nkǝ woesu Akaiaa, Efeso eto bafokanɔfɔ ésu báwunsǝko wǝ nya báwɔni kukue bátsyese bafokanɔfɔ lǝ Akaia mfó bǝ lǝ úbǝ mfóo, lǝ bafo wǝ kukɔnɔ. Se úsu údufǝ mfóo, ɔ́wunsǝko betidi kpǝ ba léfiani bafokanɔfɔ ɛyɛ lǝ Onanto eto lefonǝ ǝsuǝ. 28Nya óso Yudafɔ ani lǝ kase unǝ etiki ku ku ute lǝ betidi nti. Nya etiki nnya nkpe lǝ Awɔnisa Kɛnkɛ eto Kukue ǝsuǝǝ, úfi úlǝkǝ óte ékpa wuee bǝ Yesu ni Nwǝ Onanto Lékpo Ɔhile Utsyǝ.

19

Paulo Ésu Efeso.

1Lǝ lefe nǝ Apolo lɛkɛ lǝ Korintoo, Paulo tsya áyɛ lǝ akpa eto kusu nya úsu údufǝ lǝ Efeso. Mfo úsu únyǝ bafokanɔfɔ bǝtsyuǝ. 2Nya ɔ́tɔ mǝ nkǝ, “Idu lefe nǝ béfo bɛnɔɔ, bíofo Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ?”

Nya bátɛyi wǝ bǝnkǝ, “Owo lo! Be ni Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ fɛ? Bóannɔ tɔ ni kulesa saa.”

3Nya usi ɔ́tɔ mǝ nkǝ, “Nyalɛ nte ntuflǝsǝflǝsǝ eto lekpa beyifo mi?”

Nya bátɛyi wǝ bǝnkǝ, “Yohanes eto ntuflǝsǝflǝsǝ eto lekpa.”

4Nya Paulo dílǝkǝ kasɔ óte mǝ nkǝ, “Yohanes ǝflǝsǝ betidi ba ditsyi báwuninsǝ lǝ mǝ abua ǝsuǝ. Nya ɔ́tɛyi mǝ nkǝ ele bǝ bafo utidi wǝ luubǝ lǝ wǝ kama banɔ. Nya utidi ǝmfo ni Yesu.”

5Nya se bánɔ ditiki nǝmfoo, bátɔnɔ nya úflǝsǝ mǝ ntu lǝ Bonamute Yesu eto diye ǝsuǝ. 6Nya se nǝ Paulo dífi ani útǝkǝ lǝ mǝ ǝsuǝǝ, Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ ǝbǝ dísiǝ lǝ mǝmblɛ ǝsuǝ, nya bétsyiko bele bele bɔtɛyi nya bǝlǝkǝ Onanto eto ditiki kɛnyɛ báte. 7Nya basani bamǝ eto utu lídi fe lefosi inuǝ.

8Nya se Paulo dísu Yudafɔ eto katsyakɔɔ, údi mǝ etiki ku ute lǝ afa ǝtsyǝ ǝsuǝ, úlǝkǝ asa kasɔ óte mǝ ku kasɔnɔnɔ nya ókplatsya kekleke lǝ kase wookpa mǝ nsusu usuko Onanto eto Sekakedikɔ ǝsuǝ. 9Fɛɛ mǝ bǝtsyuǝ méntsyue wǝ ditiki sɛɛ nǝmǝ ato nya báni bofokanɔ, nya lǝ betidi eto ǝnǝmii, bédi etiki bua nnya dińyǝ lǝ Onanto eto kusu sɛ ǝsuǝ. Nyaso Paulo édu lǝ mǝ ɔflɔ nya ókpa bafokanɔfɔ ɔ́yɛnko nya bédu bésu Tirano eto suku eto diyo. Mfóo, nya ókatsyako mǝ diyi saa, kédufǝ lǝ etiki ǝsuǝ ku mǝ. 10Itǝ alɛ ǝnuǝ ǝsuǝǝ, ɔ́kɛ mfó óte mǝ asa. Nya Ditiki Sɛɛ nǝmfo dísensǝ ɛyɛ ísu Asia ku lekpake nǝmfó kenke. Nya mba ni Yudafɔ ku mba lenni Yudafɔ tsya lɛnɔ ditiki nǝmǝ.

Skeva Eto Bebi Ekuanse Ábɛbɛ Ǝsuǝale.

11Nya Onanto dítǝ Paulo ǝsuǝale nnya úfi keyifo ayanisa. 12Nya lǝ béfi wǝ ofiamɛ nye wǝ ǝsuǝ eto awu bétidi ufimfi utsyuǝ lǝ ǝsuǝ koo, úkǝnyǝ bufitsyatsya, nya ékala awɔnɔ bua tysa kabɔnko lǝ betidi ba ǝsuǝ ɛkɛ.

13Nya Yudafɔ bǝtsyuǝ ba ni bafate ba laatsyilama idu kalebe isu kalebee, ébu bǝnkǝ boofo bɔyɛ lǝ Bonamute Yesu eto diye ǝsuǝ bala awɔnɔ bua lǝ betidi ǝsuǝ. Nya bátɛyi bǝnkǝ, “Nnla mi lǝ Yesu wǝ eto diye ǝsuǝ Paulo laayɛ kala mi mbɔsǝ lǝ utidi ǝmfo ǝsuǝ!” 14Nya betidi ba nlɛ nyamfó eto okle buyifo éyifo bakosobi ekuanse ba ni Yudanyǝ utsyuǝ wǝ ni Usumunyǝ Ninǝ wǝ baakpo Skefa eto bebi.

15Fɛɛ se bésu bǝ beedi lɛwɔnɔ bua ditsyuǝ etikii, lɛtɛyi mǝ nkǝ, “Mɔɔ nnyi Yesu, nya minyi Paulo tsya. Fɛɛ mimii, bawoe bini?”

16Nya utidi ǝmǝ ǝsuǝ lɛwɔnɔ bua nǝmfo nsii, lɛblɛ mǝ! Nya báfo afabe tinti, nya bétsyetsyi bábɔ lǝ diyo nǝmǝ leyaleya!

17Nnya díbǝ mfó ésensǝ efia Efeso kenke itǝ bǝ Yudafɔ ku mba lenni Yudafɔ kenke ánɔ nnya. Lǝ nyamfo esoo, sikpi ǝmuǝ mǝ tinti, nya Bonamute Yesu eto diye disi lebe kato lekpe. 18Nya mba lɛtsyi akɔɛsi báwuninsǝ eto bǝtsyuǝ kpǝ díbǝ bǝlǝkǝ mǝ asa bua nnya béyifo kasɔ lǝ betidi eto ǝnǝmi. 19Nya mba ni bafate lǝ mǝ nti dífi mǝ afa eto ekue ku kekue ku bɛbɛ báboko nya bátonsǝ nnya lǝ betidi eto ǝnǝmi mfó. Ekue ku asa nyamfo kenke eto koya ebuyifo fe sika flubia eto akpi fosi anɔ. 20Nyamfo lǝ bote kase Bonamute eto ditiki dísensǝ ku ǝsuǝale, nya éfo mfo kenke.

Bulǝ Ǝbǝ Lǝ Efeso.

21Nyamfo eto kamaa, Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ ǝlǝkǝ léte Paulo nkǝ ɔyɛ usu Makedonia ku Akaia lǝ usu Yerusalem. Nya Paulo lɛtɛyi nkǝ, “Lǝ ndufǝ mfóo, ele bǝ nyɛ nsu Roma tsya.” 22Nya ótsyese wǝ bawunsǝkotsyuǝ inuǝ, Timoteo ku Erasto nkǝ bákatɔ wǝ lǝ Makedonia lǝ ubǝ. Nya wǝ lɛtsyimɛ ɔkɛ kama lǝ Asia mfó itǝ lefe sɛkɛ.

23Nya lǝ lefe nǝmfóo, bulǝ kplɛ ǝbǝ lǝ Efeso itsyi lǝ kusu ko ǝsuǝ Kristo nkǝ bǝǝsiǝ nkpǝ eso. 24Nwǝ dínǝ bulǝ bomfo óboko ni utidi wǝ baakpo Demetrio wǝ ni ɔtsyuɛntsyuɛ wǝ leefi sika flubia katsyuɛ Artemi eto esumuyo kɛkɛ. Nya nnya bote kǝnǝ kutǝkǝ kpǝ kaboko wǝ ku wǝ bawunsǝkotsyuǝ. 25Diyi lɔnii, Demetrio ákpadi batsyuɛntsyuɛ ba kenke bátsya nya ɔ́tɛyi mǝ nkǝ, “Bayimi, biyi biǝ buǝnyǝ kutǝkǝ kpǝ ketsyi lǝ bo keyifo kamfo ǝsuǝ. 26Nya bɛnlɛ bɔnɔ, kǝnyǝ sitinti kase Paulo ǝmfo nlɛ bo keyifo kamfo bobiasǝ kakpe bo kofani, nya ɔnlɛ betidi kpǝ eto nsusu bobiasǝ nkǝ befiǝ eto asa nnya boeyifo kenke menyifo lesa nǝ ele bǝ bakpe disi kasɔ bǝtǝ! Lǝ nyamfo eso bo bikǝtete ébubǝ kasɔ! Nya inni Efeso mfo mate ni kaka nyamfo nlɛ bubǝ. Bomu ɛlɛ bubǝ lǝ Asia eto kasɔ kenke! 27Nya inni bo mate eto keyifo ete lɔɔsɔɔ kasɔ! Sitintii, Boambe Ufiǝ Kplɛ Artemi eto diyo ku wǝ dibu ebonya lǝ Asia mfo ku lǝ kawunsiǝ kenke!”

28Se bánɔ Demetrio eto etiki nyamfoo, ɔblɔ éfi mǝ nya bényenki tinti nya báfã bembembe bátɛyi bǝnkǝ, “Efoso eto Ambe Artemi ni Ufiǝ Kplɛ Kenke!” 29Nya kudu ko bákpo dísensǝ kófo umǝ ǝmǝ kenke. Nyaso bátsya fe ditsyukpa nya bǝmuǝ Paulo eto bayɛtsyuǝ inuǝ bǝtsyuǝ ba baakpo Gaio ku Aristarko ba ditsyi Makedonia. Nya bákpa mǝ bésuko umǝ ǝmǝ eto katsyakɔ. 30Nya Paulo tsya léla nkǝ lǝ wontsya lǝ usu mfo, fɛɛ bafokanɔfɔ fɛfɛ mántɔnɔko wǝ nko. 31Nya lekpake nǝmfo eto beninǝ ba díyifo Paulo eto bayɛtsyuǝ tsyaa, léla ɔtɔnkpe bákpe wǝ bálɛ wǝ lekpakpa bǝnkǝ woensu mfó lǝ usu ufi wǝ ǝsuǝ okpe lǝ nnya ǝsuǝ kulaa!

32Nya lǝ lefe nǝmfó ǝsuǝǝ, diyo nǝmǝ kafo eyi ku kudu. Nya betidi ba díbǝ bátsya mfóo eto utsyuǝ saa ku wǝ lesa nǝ ɔnlɛ bɔtɛyi. Nya mǝ nti kpǝ mánte lesa nǝ eso bǝbǝ mfo. 33Nya Yudafɔ bǝtsyuǝ díkǝ Aleksandro bǝ usu unyǝ sɛtɔ lǝ okpasǝ lesa nǝ díbǝ. Nya Aleksandro lébesǝ ani kato nkǝ utsyuǝ saa yɛ kudu bokpo lǝ ɔtɛyi mǝ lesatsyuǝ. 34Nya se betidi bamfo dínyǝ bǝ Yudanyǝ unii, besi betsyiko kudu bokpo kafa bembembe itǝ fe abombosɔsɔ ǝnuǝ. Nya bátɛyi bǝnkǝ, “Efoso eto Ambe Artemi ni Ufiǝ Kplɛ Kenke!”

35Efo lefe fɛ Aba eto unyɛsiǝ ninǝ wǝ nkpe mfo léfo mǝ bɔkɔnsǝ, nya údi etiki ɔ́tɛyi mǝ nkǝ, “Mɔ bayimi, Efesofɔ, utsyuǝ saa lǝ mi nti yi nkǝ Efeso mfo ni Ufiǝ Kplɛ Artemi eto kǝsiǝkɔ. Nya wǝ kakpakɔ eto leba kɛnkɛɛ, áfankli ditsyi kato díbǝ kasɔ, nya lenkpe lǝ bo nti. 36Nya kutsyuǝ saa ǝmbǝ loofo ditiki nǝmfo sidia butǝkǝ. Nyaso biyuǝsǝ mi akɔɛsi nya bieyifo kulesa saa lǝ lɛblɔfi ǝsuǝ. 37Itsyise betidi ba bímuǝ békpa béboko mfoo, bényu kulesa betsyiko lǝ Disumuyo nye babiasǝ bo Ufiǝ Artemi eto diye tsya. 38Fɛɛ lǝ Demetrio ku wǝ batsyuɛntsyuɛ ǝnyǝ bǝ bakpe ditiki ditsyuǝ lǝ utsyuǝ ǝsuǝǝ, bakponkpo kpe mfo. Nya bonkpe eyi nnya ǝsuǝ baakpo akpo. Lǝ béyifo kabua kǝtsyuǝ, boofo ke bulǝkǝ kate mǝ mfó. 39Fɛɛ lǝ lesa bamba ditsyuǝ kpe bela biǝ biefi bisukoo, bitǝ lǝ bufi busuko umǝ eto beninǝ ɔflɔ. 40Itsyise nyamfo lɛ bote fenkǝ bɔlɛ botaka kǝńyǝ lǝ Aba ǝsuǝ. Lǝ Romafɔ eto bamamanyǝ ǝbǝ bǝnyǝ mmi eto diyi nǝmfo eto asayifoyifoo, boǝmbofo kɛnyɛ bulǝkǝ, nya buunǝ bo koto.” 41Nya se ɔ́tɛyi etiki nyamfo nkoo, útǝ bésensǝ bédu.

20

Paulo Ésu Makedonia Ku Akaia.

1Lefe nǝ bulǝ bomǝ díyuǝ kɛnyɛɛ, Paulo ákpadi bafokanɔfɔ bǝbǝ bátsya lǝ kalebe kani. Nya se ókpe mǝ nkɛale lǝ mǝ bofokanɔ ǝsuǝ ólosǝǝ, ókla mǝ fɛ údu úsu Makedonia. 2Se údu ɔntɔɔ, Paulo áyɛ lǝ kǝmǝ ka nkpe lǝ lekpake nǝmfó kenke nya údi mǝ etiki kpǝ úfi ókpe mǝ nkɛale fɛ úsu údufǝ Akaia. 3Úsiǝ mfó fe afa ǝtsyǝ. Lefe nǝ ɔnlɛ ǝsuǝ bumuǝ nkǝ lǝ usu Siria, únyǝ útsyǝ lekpo nkǝ Yudafɔ ba nkpe mfó lǝ wǝ ukpǝ eto esu bɔbɛbɛ. Nyaso úfi nsusu bio nkǝ wesinkli usu ɔyɛ Makedonia. 4Lefe nǝ ɔnlɛ buduu, betidi kpǝ ǝtǝkǝnko wǝ. Betidi bamǝ ni Sopater wǝ dítsyi Beroia wǝ ni Piro eto ubi ku Aristarko ku Sekundo ba ditsyi Tesalonika ku Gaio wǝ dítsyi Derbe ku Tihiko ku Trofimo ba ditsyi Asia eto lekpake ku Timoteo. 5Mba mfo átɔ̃ bo bǝ beesu bǝńyǝ bǝsǝkǝ bo lǝ umǝ wǝ baakpo Troa. 6Nya lǝ Yudafɔ eto Nnamfokuã Eto Abolo Eto Eyididi eto kamaa, búfi ɔklɔ nya búdu lǝ Filipi, nya búsu bútu mǝ lǝ Troa lǝ eyi anɔ eto kama. Nya búsiǝ mfó éfo eyi akuanse.

Paulo Ésu Troa Lɛfɛfɛ.

7Nya lǝ Kɔsida eto diyi tutɛɛ, bótsya lǝ kalebe kani boǝ lǝ budi Bonamute eto didisa lǝ bǝtsyuǝ. Nya se Paulo lǝǝbǝ budu kǝsiǝsǝ esoo, údi etiki ikulǝ isu taa ntsyenti. 8Nya báto kakadiɛ kpǝ bǝtsyǝ lǝ abanslo eto diyo nǝ ǝsuǝ bótsya mfó. 9Nya se Paulo eto etiki nlɛ bukulǝ esoo, selabe éfi okosobi wǝ baakpo Eutiko lǝ lefe nǝ unsi lǝ diyo nǝmǝ eto mfɛnsle ǝsuǝ. Ófankli utsyi lǝ abanslo eto botokǝtǝkǝ tsyǝfǝ mfó úbǝ ɔ́sɔ lǝ kasɔ. Nya se bésu bétsyi wǝǝ, bǝnyǝ bǝ úkpǝ. 10Fɛɛ Paulo áyifǝ úsu kasɔɔ, úsu dikpefi nǝmǝ ɔflɔ nya úbǝ kasɔ ɔ́buta ni nya útsyi ni óboko wǝ akɔ nya ɔ́tɛyi mǝ nkǝ, “Biankpo kudu! Okpe nkpǝ!” 11Nya mǝmblɛ dísinkli bésu kato mfó bésu bédi Bonamute eto lesa nǝmǝ. Lǝ nnya kama Paulo esi úsiǝ údi etiki isu ese kalesiǝsiǝ fɛ údu. 12Nya se bákpa okosobi ǝmǝ ku nkpǝ besuko diyoo, ǝsuǝ ǝyuǝ mǝ tinti.

Paulo Etsyi Troa Úsu Mileto.

13Nya Paulo dífi akpa eto kusu úsu Aso. Fɛɛ lǝ kase útsyue ǝsuǝǝ, bo éfi ɔklɔ bɔ́tɔ wǝ sɛtɔ bǝ lǝ busu butsyi wǝ lǝ mfó. 14Nyaso se úbǝ útu bo lǝ Aso mfóo, údufǝ lǝ ɔklɔ ǝmǝ ǝsuǝ nya bonko wǝ kenke lídu búsu Mitilene. 15Búdu lǝ mfó nya lǝ kǝsiǝsǝǝ, búsu bóyo Kio. Nya lǝ diyi nǝmfo eto kǝsiǝsǝ tsyaa, bóyo Samo.Lǝ diyi tsyǝfǝ ǝsuǝǝ, búsu búdufǝ Mileto. 16Paulo mánla nkǝ bobiasǝ lefe kpǝ lǝ Asia mfó nyaso útǝ bókpia Efeso bófe, itsyise ɔlɛ bɔkɔse. Nya utsyue nkǝ lǝ woofoo, ele bǝ udufǝ Yerusalem lǝ Pentekoste eto diyi ǝsuǝ.

Paulo Ákla Efeso Eto Bafokanɔfɔ.

17Nya se búsu búdufǝ Miletoo, ókpe batɔnkpe lǝ Efesofɔ eto bafokanɔfɔ eto beninǝ ɔflɔ nkǝ bǝbǝ bǝnyǝ wǝ mfó. 18Nya se bǝbǝǝ, ɔ́tɛyi mǝ nkǝ, “Bayimi, mimblɛ ta yi kase minkɛ lǝ mi le nti lefe nǝ kenke minkɛ mfo ǝsuǝ, idu lǝ diyi tutɛ nǝ mímbǝ míndufǝ lǝ Asia eto kasɔ mfo ibǝ ǝsǝ mɔmɔ. 19Binyǝ kase mímbokosǝ ǝsuǝ kasɔ míntǝ Bonamute, lǝ kanyi ku binǝntu ǝsuǝ ɛyɛ lǝ Yudafɔ eto kase bála bǝ balo mɛ eso. 20Bɛlɛ ola bebe mɛ. Minni futsyǝ nkpe disiale. Bonamute eto asa nnya minyi lǝ wǝ ǝsuǝǝ, nnya ni lesa nǝ mínte mi nɛ, nya mémfi kulesa nkula mi. Nte Bonamute eto Ditiki Sɛɛ nǝmǝ lǝ betidi nti ku lǝ mi ayo. 21Nya kalebe saa mínsuu, ntɛyi Yudafɔ ku mba lenni Yudafɔ kekleke minkǝ bayɛ asa bua buyifo lǝ batsyi bawuninsǝ befi mǝ ǝsuǝ bǝtǝ Onanto, lǝ bafo Bonamute Yesu banɔ.

22“Nya mɔmɔɔ, Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ lɛ mǝ bɔtɛyi nkǝ nsu Yerusalem, nya minnyi lesa nǝ lǝbǝ mɛ busu ketu mfó. 23Fɛɛ lǝ kǝmǝ ka kenke mínyɛ mínfee, nyi miǝ Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ ǝlǝkǝ óte mɛ nkǝ moolabee diyo nyǝ kanyi. 24Fɛɛ meenfi mɔ nkpǝ fe lesa nǝ lefe itǝ mɛ. Lesa nǝ lefe itǝ mɛ ni bǝ nlosǝ keyifo ka Bonamute Yesu lékpe mɛ kɔni nkǝ nyifo. Nya keyifo ka ókpe kɔni nkǝ nsu nyifo ni bǝ ntɛyi betidi Ditiki Sɛɛ nǝmǝ itsyi lǝ Onanto eto lefonǝ ǝsuǝ.

25“Nyasoo, nyi miǝ mimba kenke lɛnɔ mɔ asatete itsyi lǝ Onanto eto sekakedikɔ ǝsuǝǝ, ensie embotsya ku mɛ bio. 26Nyaso mmii, mǝǝtǝ mi bote minkǝ lǝ utsyuǝ áyansǝ wǝ nkpǝ eto kusuu, beembufi utidi ǝmfo eto kabua balo mɛ dikpi. 27Sitintii, mémfi Onanto eto sekakedikɔ eto kusu eto asa nkula mi. 28Lǝ nnya esoo, bebe mi ǝsuǝ kukɔnɔ. Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ díyifo mi mba ni batɔnkotɔnko bǝ lǝ bɛlɛ wǝ bebi ba Onanto dífi útǝ mi nkǝ bɛlɛ mǝ ola. Bɛlɛ mǝ kukɔnɔ, itsyise Onanto eto ubi dífi wǝ kɔtɔ ókpo kasɔ lǝ mǝ disi úfi úlǝkǝ mǝ utsyiko lǝ mǝ abua ǝsuǝ. 29Nnya minyi ekpa ko mǝ ni bǝnkǝ lǝ nyani mi ntsyǝǝ, betidi ebubǝ bataka bǝńyǝ bakpɔ mi bǝlǝ mi nya boosensǝ mi fe kase bekiti laakpɔ ku basamu kesensǝ mǝ. 30Nya lǝ mi nti kulaa tsyaa, mi bǝtsyuǝ ébusinkli lǝ Ditiki Sɛɛ nǝmǝ kama bawɛ mi, bákpa betidi kpǝ báyɛnko lǝ mǝ kosate eto bidiabidia eto asatete ǝsuǝ. 31Bitǝkǝ ǝnǝ bikabe lǝ bekloma kase mínkplatsya ku binǝntu lǝ mi disi nya mínte mi asa ketsye ku kakɔmi itǝ alɛ ǝtsyǝ nnya minkɛ mi lenti ǝsuǝ.

32“Nya mɔmɔ mfoo, mfi mi nkpe lǝ Onanto eto ani bǝ lǝ ose mi. Lǝ wǝ ditiki nǝ laawunsǝko betidii lǝ lekpe mi nkɛale lǝ bofokanɔ ǝsuǝ bo luutǝ biunyǝ kedikɔ lǝ Onanto eto, fe mba úlǝkǝ ókpo atsyɔ utsyǝ itǝ wǝ ǝsuǝ. 33Mánsɛsǝ ǝnǝmi lǝ kuutsyuǝ saa eto sika sia nye sika flubia nye bikǝlɛlɛ ǝsuǝ. 34Mi kosate yi biǝnkǝ mɔ ani nyamfo mímfi mínyifo keyifo fɛ minlɛ budi nya mimfi minlɛ betidi ba lǝǝtǝkǝko mɛ bobe. 35Nyifo nyamfo kenke lǝ mfi nte mi kase ele bǝ bukawunsǝ ko bakombo, nya lǝ bekloma ditiki nǝ Bonamute Yesu lɛtɛyi nkǝ, ‘Asa butǝ ǝtǝ disuǝyuǝ enso bofo.’ ”

36Nya lefe nǝ Paulo dídi etiki nyamfo ólosǝǝ, óse akonki nya wǝ ku mǝ léto ola. 37Nya mǝmblɛ lɛkɔbǝ wǝ bálɛ nya béwi nku itsyise balɛ budu lǝ bǝtsyuǝ ɔflɔ. 38Nya nnya kulaa leso mǝ nkuɛnlo bokpe ni nnya ɔ́tɛyi mǝ nkǝ bensiebunyǝ wǝ bio eso. Nya bákpa wǝ bésu bǝtsyǝ kusu lǝ ɔklɔ ǝmǝ ɔflɔ lǝ lekpo kɛnyɛ mfó.

21

Paulo Ési Usu Yerusalem.

1Nya se bǝtsyǝ bo kusu bálosǝǝ, búsu búdufǝ lǝ ɔklɔ ǝmǝ nya bɔ́yila búsu Kos. Se kale dísiǝǝ, búsu búdufǝ Rodo nya búdu mfo búsu Patara. 2Mfo nya búfi ɔklɔ wǝ ntɔ lǝ Foinike, nya búdu. 3Se bɔ́ntɔɔ, búnyǝ Kipro eto kasɔ, nya bɔ́yɛ boofe mfo nya búdu bɔ́yɛ ukúe eto lekpake búsu búdufǝ Tiro lǝ Siria eto kasɔ. Nya búsu kaka boolǝkǝ bikǝ bia nkpe lǝ ɔklɔ ǝmǝ kafo. 4Se bɔ́yifǝ búsu umǝǝ, búnyǝ bafokanɔfɔ ba nkpe mfó. Búsiǝ lǝ mǝ ɔflɔ eyi akuanse, itsyise Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ díkǝlǝkǝ óte bafokanɔfɔ bamfo lesa nǝ luubǝ lǝ Paulo ǝsuǝ, nyaso bálɛ Paulo lekpakpa bǝ woensu Yerusalem lefe nǝmfó. 5Fɛɛ se lefe nǝ ele bǝ budu lǝ mǝ ɔflɔ léyoo, bafokanɔfɔ mfó ku mǝ besio ku bebi kenke ákpa bo esu bétsyǝ kusu lǝ lekpo kɛnyɛ, nya bomblɛ lése akonki bóto ola. 6Nya bútsyǝ bǝtsyuǝ esu fɛ búdufǝ lǝ ɔklɔ ǝmǝ kafo, nya mǝǝ tsya dísinkli bésu mǝ ayo.

7Se búdu lǝ Tiroo, búnyǝ lǝ Ptolemai. Mfo búsu búsiǝsǝ bafokanɔfɔ ba nkpe mfo, nya búsiǝ lǝ mǝ ɔflɔ diyi lɔni. 8Nya se kale dísiǝǝ, búdu mfó búsu Kaisarea. Búsu bɔsɔnɔ Ditiki Sɛɛ eto otsyabe Filipo. Uyifo bawunsǝkotsyuǝ ekuanse ba bǝlǝkǝ lǝ Yerusalem eto ɔni. 9Ɔkɛ bebisiobi ena ba lensi tɔ bǝsǝ. Beyifo Onanto eto bǝnyɛlǝkǝtidi.

10Nya búsiǝ mfó eyi ǝtsyuǝ. Lǝ lefe nǝ bɔkɛ mfóo, Onanto eto unyɛlǝkǝtidi utsyuǝ wǝ baakpo Agabo étsyi Yudea úbǝ mfó. 11Nya se úbǝ bo ɔflɔɔ, ónyankli abɔsu nya Paulo lékle lǝ nkɛ nya úfi óklǝ wǝ kosate eto ani ku akpa nya ɔ́tɛyi nkǝ, “Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ lɛ bɔtɛyi nkǝ, ‘Nko ke Yudafɔ lookle abɔsu nyamfo eto osate lǝ Yerusalem nya boofi wǝ besu bakpe lǝ mba lenni Yudafɔ eto beninǝ eto ani nɛ.’ ”

12Nya se bɔ́nɔ etiki nyamfóo, bo ku betidi ba nkpe mfó kenke álɛ Paulo lekpakpa boǝ wensu Yerusalem. 13Mfó nya ɔ́tɛyi bo nkǝ, “Beso bǝǝnlɛ nku buwi nya bɛnlɛ mɛ ani bolo mǝ? Ntɔnɔ miǝ bakle mɛ lǝ Yerusalem, lǝ nsu nkpǝ lǝ Bonamute Yesu eso.” 14Nyaso lefe nǝ búnyǝ boǝ boǝmbofo wǝ nsusu bɔtsyi kawuninsǝǝ, bóyani wǝ nya bɔ́tɛyi wǝ boǝnkǝ, “Bonamute Yesu eto lelabi bǝ itǝ.”

15Lǝ eyi nyamfo eto kamaa, bomblɛ ǝmuǝ bikǝ nya búdu búsu Yerusalem. 16Nya Kaisarea eto bafokanɔfɔ eto bǝtsyuǝ tsya dítǝnko bo. Bákpa bo besuko Kipro eto uninǝ wǝ baakpo Mnason bǝ lǝ búsu bɔsɔnɔ wǝ ɔflɔ mfó. Uninǝ ǝmfo eyifo ofokanɔnyǝ koko. 17Nya se búdufǝ Yerusalem bafokanɔfɔ nkpe mfó áfo bo kukɔnɔ tinti.

Paulo Esu Nkǝ Lǝ Úsu Unyǝ Yakobo.

18Se kale dísiǝǝ, Paulo ákpa bo nya búsu búnyǝ Yakobo ku Yerusalem eto bafokanɔfɔ eto beninǝ. 19Nya se búsiǝsǝ mǝ bólosǝǝ, Paulo átɛyi mǝ asa nnya kenke Onanto lɛyɛ lǝ wǝ ǝsuǝ úyifo lǝ betidi ba lenni Yudafɔ nti.

20Se bétsyue wǝ ato balosǝǝ, mǝmblɛ kenke átɛsǝ Onanto. Nya bátɛyi wǝ bǝnkǝ, “Ɔyimi lala, ǝnyǝ kase Yudafɔ akpi akpi kpǝ díkafo bánɔ nya banlɛ Moses eto afi lǝ kɔni kekleke. 21Bǝtsyuǝ átɛyi mǝ bǝnkǝ fǝ lɛtɛyi Yudafɔ ba nkpe lǝ nlebe nlebe fǝ bensidi Moses eto afi ku bo akpayifoyifo, nya fátɛyi tsya fǝnkǝ mba ni Yudafɔ tsya mensila mǝ bebi alo. 22Lǝ nyamfo eso be ele bǝ buyifo mɔmɔ? Buyi boǝ bǝǝbǝ esu bɔbɛbɛ kǝbǝ. Itsyise bɔɔnɔ bǝ ǝbǝ ákpe lǝ bo ɔflɔ mfo.”

23Nya bǝtǝ wǝ nsusu bǝnkǝ, “Bokpe betidi ena bǝtsyuǝ lǝ bo mfo, ba díkaka ntamu. 24Yɛnko mǝ esuko Yudafɔ eto Disumuyo mfó nya lǝ fǝ nku lǝ bɛkpi mi esi nya lǝ awunsǝko mǝ lǝ bafo mǝ disikpinkpi eto kayo. Nyamfo luutǝ utidi saa nyǝ nkǝ sidia bátɛyi lǝ fǝ ǝsuǝ, nyaso fintsya lɛ Moses eto kɔfi budi lǝ kɔni. 25Nya bafokanɔfɔ ba lenni Yudafɔɔ, bɔ́ɔwɔni ekue bútǝ mǝ bɔ́tɛyi mǝ boǝ, bayɛ̀ edisa nnya béfi bǝtǝ bǝfiǝ kedi ku kɔtɔ ku bebuki ba baawaninsǝ simuǝ kaalo eto sinǝ eto budi, lǝ bayɛ sɛsɔnɔ budi.”

26Nyaso se kale disiǝǝ, Paulo ákpa basani bamǝ nya bésu béyifo disikpinkpi eto lekpa nǝmǝ. Nyamfo eto kamaa, úsu Yudafɔ eto Disumuyo úsu útǝ besumunyǝ bote eyi nnya kama fɛ disikpinkpi eto lekpa nǝmǝ loolo itǝ lǝ befi kedi eto bikǝ baboko lǝ beyifo keditǝtǝ eto lekpa lǝ mǝ disi.

Bǝmúǝ Paulo Lǝ Yudafɔ Eto Disumuyo.

27Nya se íbu sɛkɛ lǝ eyi akuanse nyamǝ lǝ eyoo, Yudafɔ bǝtsyuǝ étsyi Asia eti bǝbǝ bǝnyǝ Paulo lǝ Yudafɔ eto Disumuyo mfo. Nyaso bákpadi betidi bǝtsyuǝ básɔ lebo nya bǝmuǝ wǝ. 28Nya bǝńyǝ mfó banlɛ kudu bokpo bǝnkǝ, “Israel eto basani, bɛwunsǝko bo! Osani ǝmfo ni nwǝ nlɛ botsyilama kate betidi kenke lǝ nlebe nlebe asa nnya ńyǝ lǝ bo betidi ku afi ku Disumuyo nǝmfo ǝsuǝ. Nya kama tsyaa, woakpa mba lenni Yudafɔ kedufǝnko Disumuyo nnya nlɛ bote nkǝ bákpe bo Yudafɔ eto kakɛnkɛkɔ kamfo kɔfiɔ!” 29Bátɛyi nko itsyise lefe nǝ lefe mǝǝ, bǝnyǝ bǝ Paulo ku Trofimo wǝ ni Efesonyǝ balɛ bɔyɛ kafe lǝ Yerusalem. Lǝ nyaso béfi nsusu bǝ ókpa wǝ úsuko Yudafɔ eto Disumuyo mfó.

30Nyaso se banlɛ kudu bokpo nkoo, étakasǝ betidi kenke lǝ umǝ ǝmǝ nya bátaka ku kudu nya bétsyetsyi bésu bátsya lǝ kusumukɔ mfó. Bǝtsyuǝ ǝnǝ Paulo babɔnko lǝ Disumuyo nya béti biku kenke. 31Nya lefe nǝ bála bǝ lǝ balo wǝǝ, Romafɔ eto bamamanyǝ eto ɔtɔnkotɔnko kplɛ ánɔ nkǝ Yerusalemfɔ kenke átaka bǝńyǝ balɛ bulǝ bokpe. 32Lamfolamfo, ókpa bamamanyǝ ninǝ ku bamamanyǝ bǝtsyuǝ ɔ́yɛnko nya bésu kaka banlɛ bulǝ bokpe mfó. Nya se mba ntɔnko mba nlɛ bulǝ bokpe dínyǝ bamamanyǝ bamfóo, báyɛ Paulo bɔblɛ.

33Mfó nya ɔtɔnkotɔnko kplɛ ǝmǝ dítǝ kusu nkǝ bǝmuǝ Paulo nya béfi amana ǝnuǝ bákpe wǝ. Nya fɛ ɔ́tɔ ɔ́nɔ utsyǝ eto okle utidi ǝmfo ni ku lesa nǝ úyifo. 34Nya betidi bamfó eto utsyuǝ saa eto lesa nǝ ɔ́tɛyi lɛbɔ lete. Nya se bamamanyǝ eto ɔtɔnkotɔnko ǝmfo mámfo ditiki saa nǝ banlɛ bɔtɛyi kasɔ bɔnɔ itsyi lǝ kudu ko betidi bamǝ nlɛ bokpo esoo, ɔ́tɛyi nkǝ bakpa Paulo besu beti bakpe lǝ bamamanyǝ eto diyo. 35-36Nya lefe nǝ báyo kesiee, ibǝ bǝ ele bǝ bamamanyǝ bamǝ tsyi Paulo ku mǝ ani babesǝ kato itsyi lǝ lɛblɔfi kekleke nǝ sitiditu siamǝ dífi lǝ Paulo ǝsuǝ eso. Nya bǝtǝkǝko mǝ ku kudu bembembe ku etiki bǝnkǝ, “Belo wǝ!”

Paulo Edi Etiki Ulǝkǝ Ǝsuǝ Kasɔ.

37Nya lǝ lefe nǝ baala bǝ befi wǝ besu beti bakpe lǝ diyoo, Paulo átɛyi bamamanyǝ eto ɔtɔnkotɔnko kplɛ nkǝ, “Ǝǝntǝ mɛ kusu lǝ ndinko fǝ etiki sɛkɛɛ?”

Nya bamamanyǝ eto uninǝ ǝmǝ lɛtɔ wǝ nkǝ, “Bee! Aanɔ Sigriki fɛ?” 38Nya usi ɔ́tɔ wǝ nkǝ, “Inni fǝ ni Egiptenyǝ wǝ lékpa bewudifɔ akpi ana ba létaka bǝńyǝ lǝ Aba ǝsuǝ lefe nǝ léfe mǝ lǝ mfóo, nya bétsyetsyi bédu bésu mfiminti kafo?”

39Nya Paulo dílǝkǝ kɛnyɛ nkǝ, “Yudanyǝ mini. Bále mɛ lǝ Tarso lǝ Kilikia eto kasɔ. Nya umǝ ǝmfóo, enni umǝ kɛkɛ. Lǝ nyasoo, lekpakpa tǝ kusu lǝ ndi ko betidi bamfo etiki.”

40Nyaso uninǝ ǝmfo átɔnɔ útǝ Paulo kusu nkǝ udinko mǝ etiki. Nya Paulo lɛbɔ úbǝ úńyǝ lǝ kesie eto atalakpoe mfo nya óbesǝ ani kato nya ɔ́tɛyi mǝ nkǝ bedi kã. Nya se bédi kãã, údi mǝ etiki lǝ Yudafɔ eto sele ǝsuǝ nkǝ,

22

1“Boantomǝ ku bayimi ba letsya mfo, nlɛ mi taflatsyɛ boto! Bitǝ kusu lǝ nkpasǝ mi etiki nyamfo lǝ bɛnɔ.” 2Nya lefe nǝ bánɔ bǝ Yudafɔ eto sele ɔnlɛ budii, bésinkli báyɛ kudu bokpo, betsyue wǝ ato. Nya Paulo lɛtɛyi mǝ nkǝ, 3“Yudanyǝ mini, nya bále mɛ lǝ Tarso lǝ Kilikia eto kasɔ. Fɛɛ Yerusalem mfo mínsu suku. Gamaliel léte mɛ asa. Báte mɛ boantomǝ eto afi ku mǝ akpa kenke. Nya mímfi mɔ lɛkɔɛsi kenke míntǝ Onanto fe kase mi tsya nlɛ buyifo mmi. 4Nya idu lǝ lefe nǝmfóo, ntsyǝ kasɔ ku bafokanɔfɔ lǝ kusu fɔfɔ komfo ǝsuǝ butǝkǝko, nya mínla miǝ balo mǝ. Nyaso ḿmuǝ basani ku besio nkpe lǝ Aba eto diyo. 5Usumunyǝ Ninǝ Kenke ku katsyakɔ kamǝ eto uninǝ saa ebudi nya minlɛ bɔtɛyi mfo eto adansiɛ, itsyise mǝ díkawɔni ekue kǝtǝ mɛ bǝ nsunkeyifo asa nyamfo. Nya lefe nǝ míntɔ lǝ Damaskoo, bǝtǝ mɛ ǝsuǝale bǝnkǝ nnyǝ bafokanɔfɔ ba nkpe mfóo, lǝ mmuǝ mǝ, lǝ nkle mǝ mfi mboko Yerusalem bǝ lǝ bǝnǝ mǝ koto.

Paulo Édi Etiki Itsyi Lǝ Kase Ɔ́tsyi Lɛkɔɛsi Ɔ́wuninsǝ Ǝsuǝ.

6“Lǝ lefe nǝ mínyɛ míntɔ ibu sɛkɛ lǝ ndufǝ Damaskoo, iyifo fe kakɔmi eto lefosi abombo ǝnuǝǝ, lamfolamfo diyǝnde kekleke ditsyuǝ dítsyi kato díbǝ lékpo mɛ lǝ ǝsuǝ! 7Nya míndu mínɔ mínkpo lǝ kasɔ nya mínɔ se ɔkɔɛ utsyuǝ nlɛ etiki budi kátɛyi mɛ nkǝ, ‘Saulo, Saulo, beso fǝńyǝ mɛ lǝ ǝsuǝ mmǝ?’

8“Nya míntɔ mínkǝ, ‘Bonamute, owoe feni?’

“Nya usi údi mɛ etiki nkǝ, ‘Mɔ ni Yesu Nasaretnyǝ.’ 9Nya betidi ba ku mɛ nyɛɛ, ǝnyǝ diyǝnde nǝmfo. Fɛɛ bánnɔ utsyǝ wǝ nlɛ etiki budinko mfo eto ɔkɔɛ.

10“Nya míntɔ wǝ minkǝ, ‘Bonamute, be ele bǝ nyifo?’

“Nya usi ɔ́tɛyi mɛ nkǝ, ‘Taka, lǝ esu Damasko. Mfó moote fǝ lesa nǝ mínlǝkǝ fǝ miǝ lǝ eyifo.’ 11Diyǝnde kplɛ nǝmfo ába mɛ ǝnǝmi itǝ bǝ betidi ba bonko mǝ nyɛɛ, lɛkɔbe mɛ lǝ kɔni bálɛ fɛ búsu búdufǝ Damasko.

12“Nya, osani utsyuǝ akɛ mfó wǝ baakpo Ananias. Uyifo utidi wǝ leebu Onanto tinti, nya woayɛ lǝ bo afi ǝsuǝ tsya. Nya Yudafɔ ba nkpe mfó kenke leebu wǝ tinti. 13Utidi ǝmfo ǝbǝ úńyǝ mɛ lǝ ɔflɔ nya ɔ́tɛyi mɛ nkǝ, ‘Ɔyimisani Saulo, sinkli ǝnyǝ asa!’ Lǝ nya koo, mɔ ǝnǝmi lékpa kɛ, nya mínyǝ wǝ!

14“Nya ɔ́tɛyi mɛ nkǝ, ‘Bo bana eto Onanto ni futsyǝ dílǝkǝ fǝ nkǝ laate wǝ lelabi, nya lǝ ǝnyǝ wǝ Ubi Kɛnkɛ lǝ ate wǝ tsya, lǝ anɔ wǝ etiki itsyi lǝ wǝ kɛnyɛ. 15Ele bǝ fi nkomǝ eto ditiki nǝmfo esuko kalebe saa fe odansiɛ esu atɛyi betidi kenke lesa nǝ fǝnyǝ nya fanɔ tsya. 16Nya mɔmɔɔ, kulesa mensi bu. Taka ǝńyǝ, lǝ afo ntuflǝsǝflǝsǝ eto lekpa. Lǝ akpadi wǝ diye, lǝ uflǝ fǝ abua uwi.’

Onanto Ákpe Paulo Nkǝ Úsu Mba Lenni Yudafɔ Ɔflɔ.

17“Nyamfo eto kamaa, nsinkli nsu Yerusalem. Nya lefe nǝ mínsu Disumuyo minlɛ ola botoo, íyifo mɛ fe selabe minlɛ, nya mínyǝ bulǝkǝkate butsyuǝ. 18Mfó nya Bonamute kosate lɛtɛyi mɛ nkǝ, ‘Kɔse lǝ edu lǝ Yerusalem, itsyise betidi ba nkpe mfo embutsyue fǝ ditiki nǝ fɔɔtɛyi itsyi lǝ mɛ ǝsuǝ koto.’

19“Nya míntǝ mbuayɛ minkǝ, ‘Bonamute, mǝmblɛ yi bǝnkǝ mɔ díkesu katsyakɔ isu katsyakɔ kesu kǝmuǝ bafokanɔfɔ nya mínkablɛ mǝ. 20Lǝ lefe nǝ banlɛ Otsyabe Stefano boloo, mintsya átɔnɔ ku mǝ, nya bǝlǝkǝ mǝ awu kato bǝtǝ mɛ mínlɛ fɛ bákato wǝ aba kalo.’

21“Nya Bonamute lɛtɛyi mɛ nkǝ, ‘Taka, lǝ ama kusu itsyise kaka minlɛ fǝ botsyese atsyo tinti lǝ betidi ba lenni Yudafɔ nti!’ ”

22Lǝ lefe nǝmfo kenkee, betidi bamfó ńyǝ kpoo banlɛ wǝ ditiki ato butsyuǝ. Fɛɛ lefe nǝ údi wǝ ditiki nǝmfo ólosǝǝ, mǝmblɛ ákpo kudu bátɛyi bǝnkǝ, “Aa! Lo wǝ ku wǝ ditsyǝbi kenke! Yensile bǝ ɔkɛ lǝ kawunsiǝ kamfo kon!”

23Nya mǝmblɛ lekpo kudu bembembe ku lɛblɔfi bála mǝ awu lǝ ǝsuǝ, nya bákpa utembu bǝsǝ wǝ, nya utembu ǝmǝ lébe kato ófo mfo kenke. 24Nya Roma eto bamamanyǝ eto ɔtɔnkotɔnko kplɛ ǝmǝ dítǝ nkǝ bákpa wǝ bedufǝnko diyo kafo lǝ bablɛ wǝ lǝ babɛbɛ lesa nǝ eso Yudafɔ bamfo nlɛ wǝ kudu bokpo. 25Fɛɛ lefe nǝ bákle wǝ bǝǝbǝ wǝ bɔblɛɛ, Paulo átɔ omamanyǝ ninǝ ɔni wǝ dińyǝ mfó nkǝ, “Kusu kpe bǝ bablɛ Romanyǝ wǝ bánkponko tɔ lekpo?”

26Se uninǝ ǝmfo lɛnɔ nyafoo, úsu ɔtɔnkotɔnko kplɛ ǝmǝ ɔflɔ nya ɔ́tɔ wǝ nkǝ, “Be biǝ bieyifo mfo mmǝ? Osani ǝmfoo, Romanyǝ uni lo!”

27Nyaso bamamanyǝ eto ɔtɔnkotɔnko kplɛ ǝmfo dísu Paulo ɔflɔ nya ɔ́tɔ wǝ nkǝ, “Be fanlɛ bɔtɛyi? Romanyǝ feni?”

Nya Paulo dítǝ mbuayɛ nkǝ, “Ee!”

28Nya ɔtɔnkotɔnko kplɛ ǝmfo lɛtɛyi wǝ nkǝ, “Mintsya Romanyǝ mini. Fɛɛ mɔɔ, atabi kpǝ míntǝ fɛ mimfiani Romanyǝ!”

Nya Paulo dítǝ wǝ mbuayɛ bio nkǝ, “Mɔ alɛɛ, mɔ anto ku ambe kenke eyifo Romafɔ.”

29Lamfolamfo se betidi ba bǝ bablɛ wǝ lǝ batɔ wǝ kɛnyɛ eto etiki banɔ léte bǝ Romanyǝ unii, difufu ǝmuǝ mǝmblɛ kenke nya bányi besu kama. Nya lefe nǝ mǝ ɔtɔnkotɔnko kplɛ léte nkǝ Romanyǝ unii, sikpi ǝmuǝ wǝ tinti, itsyise wǝ ni futsyǝ dítǝ kusu nkǝ bakpe wǝ lǝ amana ǝsuǝ.

Bákpa Paulo Bésuko Bakponkpo Ɔflɔ.

30Bamamanyǝ eto ɔtɔnkotɔnko kplɛ ǝmfo ála nkǝ waate lesa nǝ díbǝ fɛ béfi etiki lǝ Paulo ǝsuǝ. Nyaso se kale dísiǝǝ, ókpadi Yudafɔ eto besumunyǝ ninǝ ku mǝ bakponkpo kenke nya mǝmblɛ díbǝ bakɔ. Nya útǝ nkǝ banyankli Paulo nya bákpa wǝ báboko mǝ ǝnǝmi bǝ lǝ bedufǝ lǝ wǝ etiki ǝsuǝ.

23

1Lefe nǝ Paulo létsyilamasǝ ǝnǝmii, únyǝ Yudafɔ eto bakponkpo ba díkǝbǝ bensi lǝ lekpokakpokɔ mfó, nya ɔ́tɛyi mǝ nkǝ, “Bayimi, mɔ lɛkɔɛsi anlɛ mɛ dikpi bolo lǝ Onanto eto ǝnǝmi ibǝ ese lǝ mmi eto diyi nǝ mfo.” 2Nya se Ananias wǝ ni Yudafɔ eto Usumunyǝ Ninǝ Kenke lǝ mǝ nti mfó lɛnɔ kase Paulo dítǝ mbuayɛ bomfoo, ɔ́tɛyi mba ńyǝ lǝ Paulo ɔflɔ mfo nkǝ basɔ wǝ lǝ kɛnyɛ. 3Mfó Paulo lɛtɛyi wǝ nkǝ, “Onanto ǝbɔsɔ fǝ nko ke! Fǝ nwǝ ni ofati wǝ bákua diflubi futututu! Nte okponkpo wǝ eto okle fe ni mfo? Nte kɔfi ko eto okle ǝsuǝ fáyɛ fanlɛ mɛ lekpo bokponko, fɛɛ fǝ ǝmǝ ke ńyǝ lǝ ko ǝsuǝ se fǝtǝ kusu fǝ basɔ mɛ!”

4Nya mba díńyǝ lǝ Paulo ɔflɔ mfó lɛtɔ wǝ bǝnkǝ, “Onanto eto Usumunyǝ Ninǝ Kenke fanlɛ boka mmǝ?”

5Lǝ nyasoo, Paulo ǝtǝ mbuayɛ nkǝ, “Mɔ bayimi, Israelfɔ, mánte nko minkǝ wǝ ni Usumunyǝ Ninǝ Kenke. Lǝ nko inii, eni méndi wǝ etiki nko. Itsyise bátɛyi lǝ Awɔnisa Kɛnkɛ eto Kukue nkǝ, ‘Mántɛyi etiki bua saa nnya dińyǝ lǝ mi batɔnkotɔnko ǝsuǝ.’ ”

6Nya Paulo ǝnyǝ nkǝ, betidi ba díbǝ bátsya mfó eto bǝtsyuǝ eyifo ditsyukpa nǝ baakpo Sadukifɔ, nya bǝtsyuǝ tsya diyifo Farisifɔ. Lǝ nyasoo, ófã bembembe ɔ́tɛyi nkǝ, “Mɔ bayimi, Farisinyǝ mini! Nya Farisinyǝ eto kafo bale mɛ bétsyiko! Nyaso banlɛ mɛ lekpo bokponko mmi nɛ itsyise mfo nnɔ miǝ bǝkpǝnkǝ si bootaka betsyi ɔkɔmǝ bǝbǝ bio!” 7Nya lefe nǝ Paulo lɛtɛyi nko eto ditiki nǝmfo ólosǝǝ, dikunǝ kǝdiǝ ko dídufǝ lǝ etsyukpa ǝnuǝ nyamfo eto nti, nya báma lǝ akpa ǝnuǝ. 8Itsyise Sadukifɔ aatɛyi bǝnkǝ bekpǝnkpǝ ǝnsiǝmbotaka, nya Onanto eto batɔnkpe ku awɔnɔ ǝmbǝ, fɛɛ Farisifɔ áfo nyamfo kenke bánɔ.

9Mfo nya kǝdiǝ dídufǝ mǝ lenti nyanklaa. Mfo nya kɔfi eto bateasa ba ni Farisifɔ díńyǝ lǝ Paulo eto ditiki nǝmǝ eto kama bǝ ɔnukualɛ ɔ́tɛyi. Nya bákpo kudu bembembe bátɛyi bǝnkǝ, “Boǝnyǝ lesa bua saa lǝ wǝ ǝsuǝ! Nya lǝ lɛwɔnɔ ditsyuǝ nye Onanto eto ɔtɔnkpe utsyuǝ nlɛ wǝ etiki budinkoo, be lebia lǝ nnya ǝsuǝ?” 10Mfóo, etiki eto kǝnǝ kamǝ ǝbǝ kakɛ ale tinti. Nyaso bamamanyǝ eto ɔtɔnkotɔnko kplɛ ǝmǝ áte sikpi nkǝ boonǝ Paulo bésense nyasoo, ɔ́tɛyi wǝ bamamanyǝ nkǝ bakpa wǝ besu beti bakpe lǝ Aba eto diyo.

11Nya diyi nǝmfo eto ntsyǝntii, Bonamute ǝbǝ Paulo ɔflɔ nya ɔ́tɛyi wǝ nkǝ, “Paulo, kpe utu! Fe kase fǝńyǝ fédi mɔ ditiki nǝmǝ eto adansiɛ lǝ Yerusalem, nko ke fuuńyǝ edi ni lǝ Roma tsya nɛ.”

Yudafɔ Ákpe Disi Bǝnkǝ Baalo Paulo.

12Nya se kale dísiǝǝ, Yudafɔ bǝtsyuǝ áka ntamu bǝnkǝ bǝǝmbudi lesa nye bǝnǝ ntu isu ese lefe nǝ eto lefe balo Paulo! 13Nya betidi bamfo ebuyifo fe betidi fosi ana ku kama. 14Nya bésu besumunyǝ ninǝ kenke ku mǝ batɔnkotɔnko ɔflɔ nya bésu bátɛyi mǝ bǝnkǝ, “Boka ntamu boǝnkǝ boembudi nye bunǝ kulesa isu ese lefe nǝ boolo Paulo. 15Lǝ nyaso mi ku bakponkpo tɛyi bamamanyǝ eto ɔtɔnkotɔnko bǝ lǝ okpa Paulo oboko katsyakɔ mfó. Biyifo fenkǝ bela biǝ bisi biatɔ wǝ etiki nyamǝ eto lekpasǝ. Nya lǝ bakpa wǝ balɛ bobokoo, lǝ bolo wǝ lǝ kusu.”

16Nya se Paulo eto utitabo lɛnɔ etiki nya kenke bátɛyi mfo esoo, útsyǝtsyi úsu Aba eto diyo kaka bákpe Paulo nya úsu úyu ɔ́tɛyi wǝ etiki nya bátɛyi.

17Nyaso Paulo ákpadi omamanyǝ ninǝ wǝ díńyǝ lǝ mfó nya ɔ́tɛyi wǝ nkǝ, “Kpa okosobi ǝmfo esuko mi ununǝ ɔflɔ. Ɔyɛnko ditiki kekleke nkǝ lǝ ɔtɛyi wǝ.”

18Lǝ nya esoo, omamanyǝ ǝmǝ ákpa okosobi ǝmfo úsuko mǝ uninǝ ǝmǝ ɔflɔ. Nya ɔ́tɛyi wǝ nkǝ, “Paulo wǝ bákpe lǝ diyo mfo lekpadi mǝ nya ɔ́tɛyi mɛ nkǝ nkpa dikpefi nǝmfo mboko fǝ ɔflɔ lǝ ɔtɛyi fǝ ditiki ditsyuǝ nǝ ɔnyɛnko.”

19Nyaso bamamanyǝ ninǝ kenke eto ɔtɔnkotɔnko ǝmfo ákɔbe okosobi ǝmfo lǝ kɔni nya ókpa wǝ usuko lɛkpɔ nya ɔ́tɔ wǝ nkǝ, “Be fanyɛnko fǝ atɛyi mɛ?”

20Nya ɔ́tɛyi wǝ nkǝ, “Yudafɔ bǝtsyuǝ ákle kɛnyɛ ku mǝ beninǝ bǝnkǝ bǝǝbǝ balɛ fǝǝ lekpakpa bǝ lǝ akpa Paulo aboko katsyakɔ mfó kusɛɛ ku nsusu bǝ lǝ batɔ wǝ etiki ǝtsyuǝ. 21Fɛɛ mamfo mǝ etiki, itsyise mǝ betidi fe awosi ana ku kama ǝbɔbiǝ lǝ kusu komǝ kala wǝ kusu. Betidi bamfo akle kɛnyɛ bǝ boolo Paulo fɛ boodi lesa nye bǝnǝ ntu. Nyaso balɛ kusu bɔbɛbɛ ɛɛyɛ lǝ fǝ. Boomuǝ ǝsuǝ besu babiɔ lǝ kusu mfo, itsyise balɛ kusu bobe bǝ ǝbɔtɔnɔ ǝtǝ mǝ nko.”

22Bamamanyǝ eto ɔtɔnkotɔnko ǝmfo ǝkǝ wǝ ato nkǝ, “Mǝntǝ lǝ kutsyuǝ saa lǝ usi ɔnɔ ditiki nǝ fátɛyi mɛ mfo blɛmblɛ!” Nya útǝ okosobi ǝmfo kusu dídu.

Bákpa Paulo Bésuko Aba Eto Unyɛsiǝ Felike Ɔflɔ.

23Nyamfo eto kamaa, omamanyǝ ninǝ ǝmfo ákpadi wǝ beninǝ inuǝ nya ɔ́tɛyi mǝ nkǝ, “Bɛbɛbɛ bamamanyǝ alofa ǝnuǝ ba luusu Kaisarea mmi ku kǝtsyǝ abombo ɔwɔnɔmbɛ. Bɛbɛbɛ betidi alofa ǝnuǝ ba tsya luutsyi afle ku betidi fosi akuanse ba lǝǝsiǝ lǝ batɔmini. 24Bitǝ Paulo batɔmini lǝ usiǝ lǝ bekpa wǝ bɛyɛnko buɛ bisuko Aba eto Unyɛsiǝ Felike ɔflɔ.”

25Nya ɔ́wɔni kukue kutsyuǝ nkǝ befi besuko unyɛsiǝ ǝmǝ nkǝ,

26Kukue komfo etsyi mɔ Klaudio Lisia ɔflɔ nya minlɛ ko bufi katsyese fǝ Boote kplɛ Felike minlɛ fǝ busiǝsǝ.

27Yudafɔ dímuǝ utidi ǝmfo nya yoofo budi bǝ bala bǝ baalo wǝ fɛ mintǝ bamamanyǝ miǝ bafo wǝ, itsyise nnɔ bǝ Romanyǝ uni. 28Nyaso nkpa wǝ nsuko mǝ katsyakɔ bǝ lǝ banɔ lesa nǝ uyifo. 29Nnyǝ ntsyǝ lekpo minkǝ nnya eso bǝmuǝ wǝ mfo yɛ lǝ mǝ Yudafɔ eto afi ǝsuǝ nya inni bota kebu bo eso ele bǝ bakpe wǝ lǝ diyo nye balo wǝ. 30Lǝ lefe nǝ utsyuǝ lɛtɛyi mɛ ǝnkǝ balɛ disi bubu lǝ wǝ ǝsuǝ bǝ lǝ balo wǝǝ, lamfolamfo mbu disi minkǝ lǝ nkpa wǝ mboko fǝ ɔflɔ nya lǝ ntɛyi mba wǝ ku mǝ lɛkɛ etiki miǝ befi kabua ka uyifo baboko fǝ ɔflɔ.

31Nyaso bamamanyǝ bamfó eyifo lǝ lesa nǝ bátɛyi mǝ ǝsuǝ. Nyaso ketsye kamfóo, bákpa Paulo báyɛnko taa Antipatri. 32Nya se kale dísiǝǝ, bamamanyǝ ba nyɛ lǝ akpa ésinkli bésu Aba eto diyokakpekɔ mfó, nya bǝtǝ mba lǝǝsiǝ lǝ batɔmini bǝ bayɛnko Paulo besuko Kaisarea. 33Se bésu bédufǝǝ, bákpa Paulo ku kukue ko bǝtǝ mǝ mfo bésu bǝtǝ Aba eto Unyɛsiǝ ǝmǝ. 34Nya lǝ lefe nǝ ɔnlɛ kukue komǝ boklaa, ɔ́tɔ Paulo kaka útsyi. Se ɔ́nɔ nkǝ Paulo etsyi Kilikiaa, 35usi ɔ́tɛyi wǝ nkǝ, “Muudufǝ lǝ fǝ etiki nyamfo ǝsuǝ nnɔ nya kukɔnɔ lǝ lefe nǝmǝ ayo lǝ fonko betidi ba lɛkɛ etiki mfó ǝbǝ.” Nya usi útǝ wǝ bamamanyǝ ba ńyǝ mfó nkǝ bákpa Paulo besu beti bakpe lǝ diyo nǝ Oka Herodes léto lǝ bakase wǝ.

24

Yudafɔ Ála Etiki Bǝtǝkǝ Paulo.

1Eyi anɔ eto kamaa, Usumunyǝ Ninǝ Kenke Ananias ku Yudafɔ eto beninǝ bǝtsyuǝ ku mǝ Otsyiami wǝ bákpo Tertulo ǝbǝ Kaisarea. Bǝbǝ Felike ɔflɔ bǝ lǝ bǝbǝ babɔ wǝ kabua ka Paulo nlɛ buyifo.

2Nya se bákpadi Pauloo, Tertulo ákpe kɛnyɛ ɔ́tɛyi nkǝ, “Bo Ububutidi, lefe kpǝ ni nǝmfoo, diyuǝ akɛ bo lenti ɛyɛ lǝ fǝ kobe ku bote butsyue bo fefi fanyɛnko bo eso. Nya bunyǝ boǝ bɔtsyikawuninsǝ sɛɛ kpǝ tsya ǝbǝ lǝ bo kasɔ mfo kenke. 3Nyamfo eso bo Yudafɔ kenke lɛ fǝ ani bɔsɔ. 4Nya bɔlɛ fǝ lekpakpa bɔlɛ boǝ lǝ bɔyɛ fǝ lefe bobiasǝǝ, lǝ etsyue ato anɔ etiki nya boǝbǝ bɔtɛyi itsyi lǝ osani ǝmfo ǝsuǝ.

5“Se bunyǝ wǝǝ, bunyǝ boǝ uyifo nwǝ laakpe bulǝ, nya woatsyilama kafe lefe saa akabiasǝ Yudafɔ eto nsusu lǝ kalebe saa lǝ kasɔ kamfo kenke bǝ lǝ bǝnǝ asa bua baboko lǝ bǝnyǝ Aba lǝ ǝsuǝ. Nya wǝ ni ditsyukpa nǝ baakpo Nasaretfɔ eto ɔtɔnkotɔnko. 6Nya búnyǝ tsya boǝ úkatsyilama kéyifo asa nnya dítǝ bǝ ókpe bo Yudafɔ eto Disumuyo kɔfiɔ fɛ búmuǝ wǝ. Bola boǝ eni boeyifo wǝ lesa nǝ díńyǝ itǝ asa bua nnya uyifo úńyǝ lǝ bo afi ǝsuǝ. 7Fɛɛ bamamanyǝ eto ɔtɔnkotɔnko ninǝ Lisia díbǝ ɔ́lɛ wǝ ófo, nya útǝ ǝsuǝale nkǝ wonko mba lǝkǝ etiki bǝ lekpo eti lǝ fǝ ǝnǝmi. 8Nyaso ebofo wǝ bɔtɔ lǝ anɔ lǝ etiki nnya bɔ́tɛyi mfo eyifo sidia.”

9Nya Yudafɔ bamǝ kenke lɛkɔ bédi adansiɛ bátɛyi bǝtǝkǝ lǝ nnya kenke Tertulo lɛtɛyi bǝ iyifo ɔnukualɛ.

Paulo Édi Etiki Ókpansǝ Wǝ Etiki Lǝ Felike Eto Ǝnǝmi.

10Nya lefe nǝ Aba eto unyɛsiǝ emfo diyifo Paulo kɔni nkǝ udi etikii, Paulo ǝtsyǝ kasɔ nkǝ, “Anto, nnyi miǝ fǝ ni futsyuǝ laakpo akpo lǝ Yudafɔ nti alɛ kpǝ ni nyamfo. Lǝ nyaso iyifo mɛ disuǝyuǝ bǝ ndi etiki nlǝkǝ mɔ ǝsuǝ kasɔ lǝ fǝ ǝnǝmi. 11Yuuyifo fǝ bote bǝnkǝ iyifo fe lefosi eyi ǝnuǝ ni nyamfo se mímbǝ Yerusalem mímbǝ lǝ Yudafɔ eto Disumuyo mfó bǝ lǝ ntǝ kedi. 12Nya kuutsyuǝ mǝnyǝ se bonko kuutsyuǝ nlɛ etiki bunǝ nye mínkpe bulǝ saa lǝ Yudafɔ eto Disumuyo mfó nye lǝ Yudafɔ eto ntsyakɔ tsya nnye lǝ umǝ ǝmǝ kafo. 13Nya betidi bamfo eto kuutsyuǝ saa ǝmbofo kulesa bunyǝ kate sitinti, bǝ etiki nnya bátɛyi mfo eyifo sitinti. 14Nyaa, ditiki nǝ ǝsuǝ mɔɔtɔnɔ ku mǝ ni bǝnkǝ nńyǝ lǝ boantomǝ eto Onanto eto bofokanɔ eto kusu ko mǝ bǝnkǝ iyifo ditsyukpa nǝ nńyǝ lǝ mǝ ǝsuǝ. Nnya ni bǝ mmfo Moses eto kɔfi nnɔ kekleke ku asa nnya báwɔni bákpe lǝ Onanto eto bǝnyɛlǝkǝtidi eto ekue ǝsuǝ. 15Mfi ǝnǝmi ntǝkǝ lǝ Onanto ǝsuǝ fe kase mǝ tsya dífi mǝ ǝnǝmi bǝtǝkǝ bǝ betidi ba kenkee, bǝ basɛɛ ku babua tã ebotaka betsyi ɔkɔmǝ bǝbǝ. 16Lǝ nyamfo esoo, mfi mɔ ǝsuǝale kenke nkpe bǝ nlǝkǝ mɔ nsusu nte lǝ nkpa lǝ nyamfo ǝsuǝ lǝ Onanto ku betidi kenke eto ǝnǝmi.

17“Alɛ kpǝ ni nyamfo mensikɛ lǝ Yerusalem. Nya misinkli mimbǝ miǝ mufi ǝtǝsa ntǝ bakombo ba ni mɔ kosate eto betidi nya lǝ ntǝ Onanto kedi tsya. 18Lǝ lefe nǝ mínyifo disikpinkpi eto lekpa mínlosǝǝ, Yudafɔ bǝtsyuǝ ǝbǝ bǝnyǝ mɛ lǝ Disumuyo mfó. Nya bonko mba laakpo kudu kakpe bulǝ saa mányɛ. Nya mɔ ǝmǝ tsya mánkpe bulǝ saa. 19Yoofo budi bǝ Yudafɔ ba ditsyi Asia eto kasɔɔ, mǝ ele bǝ bebǝ fǝ ɔflɔ. Nya lǝ mɔ ku mǝ kpe etiki ǝtsyuǝǝ, nnya boolǝkǝ batɛyi nɛ. 20Nnye betidi ba nsi mfóo, yoofo budi bǝ bɔɔtɛyi asa bua nnya eto dikpi nǝ bálo mǝ lefe nǝ Yudafɔ eto bakponkpo ninǝ ba lɛkɛ mfó fɛ bákponko mɛ lekpo. 21Enso ditiki nǝ mímbesǝ ɔkɔɛ kato míntɛyi lǝ lefe nǝ míńyǝ lǝ mǝ ǝnǝmi minkǝ, ‘Mbǝ katsyakɔ mfo lǝ nlǝkǝ mɔ ǝsuǝ kɛnyɛ minkǝ mfo nnɔ minkǝ bǝkpǝnkpǝ si bootaka betsyi ɔkɔmǝ bǝbǝ’ eso békponko mɛ lekpo?”

22Nyaso Felike wǝ nyi kusufɔfɔtsyɔntsyɔ eto ditsyukpa nya ófo ditiki nǝmfo ɔ́nɔ tintii, átɛyi Yudafɔ bamfo nkǝ, “Bisinkli bɛyɛ isu ese lefe nǝ bamamanyǝ eto ɔtɔnkotɔnko kplɛ Lisia luubǝ fɛ lǝ nla ditiki nǝmfo nlǝkǝ.” 23Nya útǝ kusu nkǝ omamanyǝ ninǝ kpa Paulo usu okpe lǝ diyo. Fɛɛ balɛ wǝ ola kukɔnɔ, lǝ bǝtǝ wǝ bayɛtsyuǝ ba luubǝ bǝ bǝǝnyǝ wǝ nnye baboko wǝ asaa, kusu.

Paulo Átɛyi Felike Ku Drusila Wǝ Etiki.

24Lǝ eyi asiani ǝtsyuǝ eto kamaa, Felike ku wǝ usiǝ Drusila wǝ ni Yudanyǝ ǝbǝ, nya útǝ nkǝ bakpa Paulo baboko, nya údi mǝ etiki itsyi lǝ Yesu Kristo eto bofokanɔ ǝsuǝ. 25Nya lefe nǝ unsi ɔnlɛ asa kasɔ bulǝkǝ kate mǝ itsyi lǝ nkpǝ sɛɛ siǝsiǝ ku ǝsuǝ ola bɔlɛ ku Onanto eto lekpo kponkpo nǝ lǝǝbǝ bubǝ kama kamaa, sikpi alɛ Felike tinti. Mfóo, nya Felike lɛtɛyi wǝ nkǝ, “Taka lǝ edu. Nya lǝ nsi nkɛ lefe sɛɛ, muutǝ bakpadi fǝ bǝtǝ mɛ.” 26Nya se úbu nkǝ Paulo ebuyifo nte butsyuǝ utǝ wǝ esoo, úkakpe nkǝ bákakpadi wǝ lefe saa lǝ wonko wǝ lǝ bǝkǝdi etiki lǝ bǝtsyuǝ.

27Lǝ alɛ ǝnuǝ eto kamaa, bǝlǝkǝ Felike bédunko nya báboko Porkio Festo lǝ wǝ kɛnyɛ. Nya se Felike lɛbɛbɛ nkǝ Yudafɔ la wǝ asa esoo, útǝ kusu nkǝ Paulo si ɔkɛ diyo nǝmǝ mfó.

25

Paulo Éfi Wǝ Etiki Úsuko Okankplɛ Kaisare Ɔflɔ.

1Eyi ǝtsyǝ eto kama se Festo díbǝ údufǝ lǝ wǝ sininǝ kedikɔɔ, údu lǝ Kaisarea úsu Yerusalem. 2Mfó nya besumunyǝ ninǝ ku Yudafɔ eto beninǝ lɛtɛyi wǝ etiki itsyi lǝ Paulo ǝsuǝ. Nya bálɛ wǝ lekpakpa bǝnkǝ 3okpa Paulo oboko Yerusalem. Nya mǝ nsusu ni bǝnkǝ bɔɔbiɔ bǝsǝkǝ wǝ lǝ kusu. Nya lǝ ubǝ ɔlɛ bofee, lǝ balo wǝ. 4Nya Festo lɛtɛyi mǝ nkǝ, “Paulo labe lǝ diyo lǝ Kaesarea. Nya mintsya luubǝ mfo lefe kliminti eto kama. 5Nyaso bitǝ lǝ mi beninǝ lǝ bǝbǝ mfó lǝ bǝbǝ bǝlǝkǝ kabua ka úyifo bate.”

6Lǝ eyi mflamfla nye lefosi eto kamaa, Festo ésinkli úsu Kaesarea. Se kale dísiǝǝ, ókpadi Paulo eto lekpo nǝmfo. 7Nya se Paulo díbǝ údufǝ lekpokakpokɔ mfóo, Yudafɔ ba ditsyi Yerusalem ǝbǝ bǝńyǝ bátsyilama wǝ nya báwe etiki kpǝ bǝtǝkǝ wǝ lǝ ǝsuǝ nya bámfo kɛnyɛ bulǝkǝ kate ɔnukualɛ wǝ nkpe lǝ nnya.

8Paulo édi etiki ɔ́tɛyi nkǝ, “Ményifo kabua saa nta Yudafɔ eto kɔfi nye Disumuyo nye Okankplɛ Kaisare eto kɔfi ǝsuǝ mbu.”

9Nya se Festo léla nkǝ lǝ Yudafɔ la wǝ asa esoo, ɔ́tɔ Paulo nkǝ, “Ala fǝnkǝ eesu Yerusalem lǝ nsu nkponko fǝ lekpo nǝmǝ mfó?”

10Nya Paulo lɛtɛyi wǝ nkǝ, “Owo. Iyifo mɛ kusutǝtǝ bǝnkǝ kasɔ kamfo eto Okankplɛ Kaisare kosate kponko mɛ lekpo nǝmfo. Fǝ kosate yi sitinti fǝnkǝ manta kɔfi sa mbu nyifo kabua sa lǝ Yudafɔ ǝsuǝ. 11Lǝ nyifo lesa nǝ díńyǝ itǝ bǝ balo mǝǝ, mɔɔtɔnɔ miǝ balo mɛ! Fɛɛ lǝ mánta kɔfi saa mbuu, yembutǝ kusu bǝ fǝ nye utidi bamba lǝ ufi mɛ utǝ betidi bamfo lǝ balo. Lǝ nyaso mfi mɔ etiki nlɛ butsyǝ lǝ Okankplɛ Kaisare eto ǝnǝmi!”

12Nyamfo eto kamaa, Festo ku wǝ beninǝ álɛ etiki nyamǝ bábe nya ɔ́tɛyi Paulo bǝnkǝ, “Se féfi fǝ etiki fanlɛ Okankplɛ Kaisare butǝ esoo, ebusu Okankplɛ Kaisare eto ǝnǝmi.”

Oka Agripa Ku Berenike Ánɔ Paulo Eto Etiki.

13Lǝ eyi ǝtsyuǝ eto kamaa, Oka Agripa ku wǝ ɔyimisio wǝ baakpo Bernike ǝbǝ Festo ɔflɔ lǝ Kaisarea bǝ lǝ bǝbǝ bǝnyǝ wǝ bǝsiǝsǝ. 14Bǝsiǝ mfó eyi kpǝ nya Festo dífi Paulo eto etiki ɔ́tɛyi Oka ǝmfo nkǝ, “Osani utsyuǝ labe lǝ Aba eto diyo mfo, nya Felike léyani utsyǝ. 15Lefe nǝ mínsu Yerusalem, besumunyǝ ninǝ ku mǝ batɔnkotɔnko átɛyi mɛ etiki nnya bála bǝtǝkǝ wǝ, nya bátɛyi mɛ bǝ ntǝ kusu lǝ balo wǝ dikpi.

16“Nya mínlǝkǝ kasɔ mínte mǝ miǝ Romafɔ eto kɔfi mǝntǝ kusu bǝ balo utidi dikpi fɛ lǝ bakponko wǝ lekpo. Ele bǝ bǝtǝ wǝ kusu lǝ wǝ ku betidi ba lɛkɛ etiki lǝ batsya batɛyi nya fɛ lǝ balo wǝ dikpi. 17Lefe nǝ bǝbǝ mfo lǝ etiki nyamfo ǝsuǝǝ, mintsya mémfi nnya ntsyǝ lǝ ǝsuǝ. Lǝ nnya kǝsiǝsǝ eto olesiǝǝ, ntǝ miǝ bakpa osani ǝmfo baboko mɔ lekpokakpokɔ. 18Fɛɛ etiki nnya béfi lɛ wǝǝ, menyifo etiki bua nnya mímbu miǝ nnya boofi lǝ wǝ ǝsuǝ. 19Asa nnya bátɛyi mfó eyifo etiki nnya ditsyi lǝ mǝ kafokanɔ ku utidi wǝ baakpo Yesu wǝ díkpǝ, nya Paulo, wǝ nlɛ bɔtɛyi nkǝ okpe nkpǝ ǝsuǝ! 20Iyifo mɛ basaa nya mante kase mɔɔyɛ nla etiki nyamǝ. Lǝ nyaso ntɔ Paulo lǝ woola nkǝ woefi ditiki nǝmǝ usuko Yerusalem lǝ usu ulǝkǝ etiki nyamfo kɛnyɛ lǝ Yerusalem mfó. 21Nya Paulo lɛtɛyi nkǝ óla nkǝ woefi wǝ etiki usuko Okankplɛ Kaisare lǝ udi, lǝ nyaso ntǝ miǝ beti wǝ bakpe lǝ diyo isu ese lefe nǝ mootsyese wǝ Okankplɛ ǝmǝ ɔflɔ.”

22Nya Oka Agripa lɛtɛyi Festo nkǝ, “Nla miǝ mɔ kosate lǝ nnɔ wǝ ditiki nǝmǝ.”

Nya Festo lɛtɛyi wǝ nkǝ, “Ɛbɔnɔ ditiki nǝmfo kusɛɛ!”

Paulo Ǝbǝ Agripa Eto Ǝnǝmi.

23Nya se kale disiǝǝ, Oka Agripa ku Berenike álɔkɔ ku bekankǝ bǝbǝ lekayo nya bédufǝ lekpokakpokɔ mfó. Nya bamamanyǝ ku umǝ ǝmǝ eto beninǝ dítǝkǝko mǝ bǝǝbǝ. Nya Festo dítǝ ǝsuǝale nkǝ bakpa Paulo baboko.

24Nya Festo lɛtɛyi nkǝ, “Oka Agripa ku mi mba kenke díbǝ bétsya mfo, osani ǝmfo ni utidi wǝ Yudafɔ ba nkpe lǝ Yerusalem ku Kaisarea mfo kenke tsya léla bǝ balo! 25Fɛɛ lǝ mɔ nsusu ǝsuǝǝ, wényifo kulesa nǝ dítǝ bǝ balo wǝ dikpǝnkpi. Fɛɛ wǝ ǝmǝ tsya nkǝ úfi wǝ etiki útǝ bo Okankplɛ. Nya mintsya mánni nko. 26Fɛɛ be ni lesa nǝ ele bǝ nwɔni ntǝ bo Okankplɛ ǝmfo? Itsyisee, wényifo tɔ kabua saa mǝ. Lǝ nyaso nkpa wǝ mboko mi ku fǝ Oka Agripa titlu, minkǝ lǝ bidufǝ lǝ wǝ ditiki ǝsuǝ lǝ bete mɛ ditiki nǝ ele bǝ nwɔni ntsyese wǝ. 27Itsyisee, yanlɛkɛ bǝ nkpa nwǝ bákpe lǝ diyo ntsyese kasɔ kamfo eto Okankplɛ lǝ lefe nǝ eto lefe mǝnnyǝ kabua ka úyifo ka mɔɔwɔni ntsyese wǝ.”

26

Paulo Áta Wǝ Ǝsuǝ Ǝto Disi Lǝ Agripa Eto Ǝnǝmi.

1Nya Agripa lɛtɛyi Paulo nkǝ, “Kusu kpe bǝ di fǝ etiki.”

Lǝ nnya esoo, Paulo ábesǝ wǝ kɔni kato nya údi etiki ɔ́tɛyi nkǝ, 2“Bo Oka Sɛɛ Agripa, disi ɛkpɛ kpe mɛ mmi bǝ moofo mɔ ditiki bulǝkǝ kate lǝ fǝ ǝnǝmi lǝ nnya eso Yudafɔ dífi etiki lǝ mɛ ǝsuǝ. 3Itsyise nyi miǝ fǝǝ, eyi Yudafɔ eto kǝnǝ ka nkpe lǝ mǝ nti ku mǝ akpa kenke kukɔnɔ. Nyamfo esoo, minlɛ fǝ lekpakpa nɛ. Kpe utu lǝ anɔ mɔ etiki ǝtǝ mɛ.

4“Yudafɔ kenke yi kase mínlɛ mɔ ǝsuǝ ola idu lǝ mɔ sikpefi lefe lǝ mɔ umǝ ku lǝ Yerusalem tsya. 5Lǝ bɔɔtɛyi ɔnukualɛɛ, nko seka mísiǝ nkpǝ fe Farisinyǝ itsyi taa mɔ sikpefi lefe nɛ. Nya Yudafɔ eto afi ku akpa kpe ale eso nsumu bamba saa eto ale kenke. 6Lǝ nyaso ete béfi etiki nyamfo banlɛ butǝkǝ mɛ lǝ ǝsuǝ nɛ lǝ kase mińyǝ minlɛ kusu bobe itǝ kɛnyɛ ka Onanto lɛtɛyi bo bana mǝ utsyǝ eso. 7Israelfɔ eto lefosi atobi ǝnuǝ nnya kenke lǝ bokplatsya kekleke kǝtsyǝ ku kakɔmi bǝ lǝ mǝ tsya lǝ bǝnyǝ kusu ko minlɛ bobe mfo. Bo Oka Sɛɛ, nyamfo eso Yudafɔ nlɛ mɛ kɛnyɛ bola kǝtǝkǝ mɛ etiki lǝ ǝsuǝ nɛ. 8Beso ele bǝ ilǝ bǝ mi mba nkpe mfo kenke fo bɛnɔ biǝ Onanto aatakasǝ bǝkpǝnkpǝ?

9“Lefe nǝ léfe mmǝǝ, mfi nnya ntǝkǝ lǝ mɔ ǝsuǝ miǝ muuyifo lesa saa nǝ moofo lǝ nńyǝ lǝ Yesu wǝ ni Nasaretnyǝ eto mba ntǝkǝko wǝ lǝ ǝsuǝ. 10Yudafɔ eto besumunyǝ ninǝ ǝtǝ mɛ ǝsuǝale bǝ mmuǝ betidi kɛnkɛ kpǝ nkpe lǝ diyo lǝ Yerusalem. Nya mba bálo lǝ mǝ nti tsyaa, íyifo mɔ lelabi bǝ ibǝ nko 11Ntǝkǝko mǝ nya mínkpɔ mǝ nya mínte mǝ ohiã ɛyɛ isu kǝmǝ bamba ka letsyo kulaa tsya. Nya míntǝ miǝ beyifo mǝ asafimfi lǝ Yudafɔ eto ntsyakɔ kenke. Nya míńyǝ mǝ lǝ ǝsuǝ ku lɛblɔfi miǝ bedi mbusiotiki nnya dińyǝ lǝ Yesu ǝsuǝ.

Paulo Átɛyi Kase Útsyi Ɔwuninsǝ Útǝkǝko Yesu Kama.

12“Nko eto ditsyǝbi ǝsuǝ minkɛ minyɛ mintɔ lǝ Damasko ku ǝsuǝale fe kase besumunyǝ ninǝ dítǝ mɛ. 13Bo Oka Sɛɛ, kase minyɛ kusu lǝ kakɔmi eto lefosi ǝnuǝ lefee, nnyǝ diyǝnde nǝ lekpa lenso mfenti eto kofe ditsyi kato nya lékpo létsyilama bonko mba nyɛ bɔntɔ. 14Nya mfó se bomblɛ dídu bɔ́nɔɔ, nnɔ ɔkɔɛ utsyuǝ lǝ Yudafɔ eto sele ǝsuǝ nlɛ bɔtɛyi nkǝ, ‘Saulo, Saulo, beso fǝńyǝ mɛ lǝ ǝsuǝ nko? Lǝ áta biyu kokpaa, fǝ kosate ete loofo lefabe.’

15“Nya míntɔ wǝ minkǝ, ‘Bonamute, owoe fe ni?’

“Nya ɔkɔɛ ǝmǝ lɛtɛyi nkǝ, ‘Mɔ ni Yesu wǝ fanlɛ bɔkpɔnko kekleke. 16Mɔmɔɔ, taka ǝńyǝ! Se mínkǝlǝkǝ ǝsuǝ mínte fǝ esoo, muufi fǝ nyifo mɔ uyifoyifo. Ɛbɔtɛyi kawunsiǝ eto betidi kenke lesa nǝ fǝnyǝ mfo ku asa nnya muukǝlǝkǝ nkate fǝ. 17Nya kaka minlɛ fǝ botsyesee, moose fǝ, nlǝkǝ fǝ ntsyiko lǝ fǝ betidi ku lǝ bele bamba tsya nti. 18Muutǝ asini mǝ ǝnǝmi nnya luutǝ bǝ ebulǝkǝ mǝ etsyiko lǝ Obonsam eto ǝsuǝale ku ketuntu ka bankpe ǝsuǝ bǝ lǝ bafo Onanto eto ǝsuǝale ku diyǝnde nǝ ǝsuǝ onkpe banɔ. Bǝ lǝ Onanto lǝ ufi mǝ abua ɔtsyɛ mǝ itǝ bǝ lǝ bǝnyǝ kǝsiǝkɔ kato fe mba úlǝkǝ óboko wǝ akɔ báfiani mba úlǝkǝ utsyǝ itsyise báfo mɛ bánɔ eso.’

Paulo Édi Etiki Itsyi Wǝ Keyifo Ǝsuǝ.

19“Lǝ nyasoo, Oka Agripa, nyamfo eso mányɛ buyifo lǝ nnya Onanto dílǝkǝ óte mɛ itsyi kato ǝsuǝ nɛ. 20Ntsyiko Ditiki Sɛɛ nǝmǝ budi kate Damaskofɔ lǝ nnya kama Yerusalemfɔ, lǝ nnya kama Yudafɔ kenke ku mba lenni Yudafɔ tsya miǝ besinkli lǝ mǝ abua ǝsuǝ lǝ befi mǝ ǝsuǝ bǝtǝ Onanto, lǝ bate lǝ mǝ asayifoyifo ǝsuǝ bǝ bátsyi báwuninsǝ sitinti. 21Nyamfo eso Yudafɔ dímuǝ mɛ lǝ Yudafɔ eto Disumuyo nɛ. Nya bála bǝ eni baalo mɛ. 22Fɛɛ Onanto ǝlǝkǝ mɛ utsyiko lǝ mǝ ani. Nyaso minsi minkpe nkpǝ minlɛ adansiɛ nyamfo budi kate mi beninǝ ku betidi kenke tsya nɛ. Lesa nǝ minlɛ bɔtɛyi mfoo, nnya tututu ni nnya Onanto eto bǝnyɛlǝkǝtidi ku nnya Moses lɛtɛyi bǝ yuubǝ itǝ nɛ. 23Nnya ni bǝ Nwǝ Onanto Lékpo Ɔhile Utsyǝ ebubǝ unyǝ kanyi. Nya wǝ ni utidi tutɛ wǝ lootaka utsyi ɔkɔmǝ ubǝ, nya wǝ luunǝ diyǝnde oboko Yudafɔ ku mba lenni Yudafɔ kenke.”

24Lamfolamfoo, Festo áfa ɔ́tɛyi nkǝ, “Paulo, disi ábia fǝ! Fǝ sikuente kplɛ siamǝ ábiasǝ fǝ disi!”

25Nya Paulo lɛtɛyi nkǝ, “Ububutidi Festo, disi mambia mɛ. Biemfi ditiki nǝmfo fe ayɛtiki. Etiki tinti minlɛ bɔtɛyi. 26Sitinti, Oka Agripa yi etiki nnya minlɛ bɔtɛyi mfo. Nyaso minlɛ wǝ etiki budinko ku utu faa nɛ. Mfo nnɔ miǝ nyamfo eto kulesa menyifo wǝ akulasa, uyi nnya lesa saa. 27Oka Agripa, áfo nnya Onanto eto bǝnyɛlǝkǝtidi lɛtɛyi ánɔ? Nyi miǝ áfo mǝ ánɔ.”

28Nya Agripa lɛtɔ Paulo nkǝ, “Ala fǝ ntsyi nwuninsǝ mfiani Ukristonyǝ lǝ lefe kliminti nǝmfo ǝsuǝ?”

29Nya Paulo dítǝ mbuayɛ nkǝ, “Lefe kliminti dini o-o, lɛkɛntsyɛ dinii, nlɛ ola boto mmi minkǝǝ, mi mba nkpe mfo kenke tsyi bɛwuninsǝ fe mintsya kǝ. Fɛɛ biunyǝ kanyi bakpe mi amana fe kase mɔ nlɛ bunyǝ mǝ!”

30Nya Oka Agripa ku Festo ku Bernike ku betidi bamba bamfó kenke létaka bǝńyǝ. 31Nya se bataka bábɔ lǝ mfoo, bákpe disi lǝ Paulo eto ditiki nǝmfo ǝsuǝ bátɛyi bǝnkǝ, “Utidi ǝmfo menyifo lesa saa bua nǝ ele bǝ balo wǝ nye bakpe wǝ lǝ diyo.”

32Nya Agripa lɛtɛyi Festo nkǝ, “Eni boofo wǝ boyani lenni nya úkefi ditiki nǝmfo útsyǝ Okankplɛ Kaisare lǝ ǝnǝmi eso.”

27

Bákpa Paulo Bésuko Roma.

1Nya lefe nǝ báse uyi bǝnkǝ ele bǝ busu Roma lǝ Italiaa, bákpa Paulo ku mba bákpe lǝ diyo ku babamba bákpe lǝ omamanyǝ ninǝ wǝ baakpo Yulio eto ani. We ni Okankplɛ eto bamamanyǝ eto ditsyukpa eto uninǝ. 2Nya búfi ɔklɔ wǝ dítsyi Adramitio nya útǝ ǝnǝmi Asia eto lekpake eti. Nya bo ku Makedonianyǝ wǝ baakpo Aristarko wǝ ditsyi Tesalonika dísiǝ lǝ ɔklɔ ǝmǝ.

3Nya lefe nǝ kale dísiǝǝ, bóyo Sidon eto lekpo kɛnyɛ. Mfó Yulio dítǝ Paulo kusu kafo faa nkǝ usu umǝ lǝ usu unyǝ wǝ bayɛtsyuǝ itǝ lǝ bǝtǝ wǝ asa nnya wuufi ɔyɛ kusu. 4Nya se busi búdu mfóo lǝ ɔklɔ ǝsuǝ nya lǝ kase ufiebi ǝmǝ lɛkɛ kɛnyɛ ale esoo, bɔyɛ Kipro eto Ɔnwɛdukue eti kaka bɔ́bɔ lǝ ufiebi ǝmǝ ǝsuǝ. 5Nya se bófe mfóo, bɔ́yɛ lǝ Kilikia ku Pamfilia eto lekpo kɛnyɛ, nya búsu búńyǝ lǝ umǝ wǝ baakpo Mira lǝ Likia eto lekpake. 6Lǝ mfó omamanyǝ ninǝ wǝ nyɛnko bo ǝnyǝ ɔklɔ utsyuǝ wǝ ditsyi Aleksandria ɔntɔ lǝ Italia eto kasɔ. Nya útǝ búsiǝ lǝ wǝ.

7Nya lǝ eyi kpǝ eto kamaa, ílǝ fɛ búsu bóyo umǝ wǝ baakpo Knido. Nya lǝ ufiebi wǝ nlɛ bɔsɔ kekleke esoo, bóamfo bɔyɛ kesu sɛtɔ. Nyaso se búdufǝ Salmonee, bɔ́tsyi bɔ́yɛ búsu Kreta ɔflɔ kaka kasɔ kamǝ díti ufiebi ǝmǝ eso wánkɛ kɛnyɛ ale. 8Disiale fɛ bɔ́yɛ búsu búdufǝ kaka baakpo Ɔklɔ eto Kǝńyǝnkɔ ka lɛlɛkɛ ka dimensitsyo ku umǝ wǝ baakpo Lasea.

9Nya se búkedi eyi kpǝ lǝ kusu ko bɔnyɛ esoo, Yudafɔ eto kɛnyɛ leklefe ébofe. Nya bɔyɛ lǝ ntu ǝsuǝ lǝ lefe nǝmfo ebubǝ ɛkɛ ale eso. Lǝ nyamfo esoo, Paulo álɛ mǝ kɔlɛ nkǝ, 10“Boanto mǝǝ, nnyǝ minkǝ bo kusu bɔyɛ idu mɔmɔ ɛntɔ ǝbǝ ale bɔkɛ kaso, itsyise ɔklɔ ǝmfo ebudufǝ lǝ bulǝ ǝsuǝ, nya asa kpǝ ku betidi tsya ebɔtsylɔ.” 11Fɛɛ bamamanyǝ eto uninǝ ǝmfo áfo ɔklɔ ǝmǝ eto okanka ku ɔklɔ sate eto lesa nǝ bátɛyi ɔ́nɔ enso nnya Paulo lɛtɛyi. 12Nyaso se ɔnwɛkǝtsyǝkɔ kamǝ mánlɛkɛ itǝ lefe kentsyɛ se lɛyɔ lefe nlɛ bubǝ esoo, mba wǝ ku mǝ nyɛ kusu átɛyi bǝnkǝ bala bǝ baayɛ besu bedufǝ Foinike bomu. Mfoti ebɔlɛkɛ itǝ mǝ bɔkɛ lǝ lɛyɔ lefe nǝmǝ. Itsyise Foinike eyifo umǝ lǝ Kreta eto kasɔ eto kaka kakɔlɔ kpǝ lǝǝtsyǝ ɔnwɛ nnya leeti ufiebi kusu lǝ kofe eto diyo kedufǝkɔ eti.

Ufiebi Kekleke Ásɔ Lǝ Lekpo Ǝsuǝ.

13Lǝ lefe nǝmfó ufiebi sɛɛ utsyuǝ etsyiko bɔsɔ ketsyi Ɔnwɛdikue eti, nya iyifo fe yɔɔlɛkɛ itǝ kusu bɔyɛ. Lǝ nyaso bǝmuǝ ǝsuǝ nya bédu báyɛ lǝ Kreta ɔflɔ. 14Fɛɛ lamfolamfoo, ufiebi bua utsyuǝ ko dítsyiko bɔsɔ itsyi lǝ kodiani eto lekpake itsyi lǝ Kreta eti. 15Nya ɔ́sɔ útsyi ɔklɔ ǝmǝ eto sɛtɔ óbesǝ kato. Bala bǝ lǝ yɔɔlɛkɛ lǝ batsyi ɔklɔ ǝmǝ eto ǝnǝmi bawuninsǝ besuko kasɔ eti, tsya bamfo. Nyaso báyani wǝ nya ufiebi ǝmǝ lɛsɔ útsyi wǝ ɔ́yɛnko. 16Nya kama kamaa, búsu búnyǝ kabiɔnkɔ sɛkɛ kǝtsyuǝ lǝ kasɔ ka ntu letsyilama ka baakpo Kauda eto kutsyǝ kɔni. Nya disiǝale fɛ bófo bo ɔklɔ kɛkɛ ǝmǝ botsyasǝ lǝ ɔkplɛ wǝ ǝsuǝ bunsi. 17Nya se bǝnyǝ bǝ bulǝ saa ensibǝǝ, béfi kekuǝ bákle ɔklɔ kplɛ ǝmǝ tsya. Báte sikpi bǝnkǝ ufiebi ebɔsɔ utsyi wǝ usu okpe lǝ kota eto kɔwunimi bua ǝsuǝ lǝ Libia eto lekpo kɛnyɛ. Nyaso bábokosǝ ufiebi nto mfia bo bátsyasǝ lǝ ɔklɔ ǝmǝ ǝsuǝ kasɔ. Lǝ nyamfo eso ufiebi ǝmǝ ǝnǝ wǝ ɔ́yɛnko. 18Se kale dísiǝ fɛ ufiebi ǝmǝ dímanyɛ tɔ bɔsɔɔ, bétsyiko bikǝ bia nkpe lǝ wǝ kafo bulǝkǝ kato kakpe lǝ ntu ǝsuǝ. 19Nya lǝ diyi tsyǝfǝ ǝsuǝǝ, bétsyiko ɔklɔ ǝmǝ eto biyifokǝ kpǝ tsya bɔsɛ kato kakpe. 20Lǝ eyi kpǝ nnya dítǝkǝǝ, ufiebi ǝmǝ ásɔ kekleke isi eso itǝ bǝ bóǝnyǝ kofe nye befandebi. Nya itǝ bǝ bo kpǝ ménsibe kusu boǝ busi bɔɔkɛ nkpǝ kon!

21Nya lefe kpǝ ǝbǝ léfe bankɛ kɔni bendi lesa, mfó Paulo létaka úńyǝ lǝ mǝ ǝnǝmi nya ɔ́tɛyi mǝ nkǝ, “Mɔ bayimi, lǝ nnya ete bɛnɔ mɔ etikii, eni bóendu lǝ Kreta, enni asa nyamfo kenke mǝmbǝ itsyǝ bo mmǝ. 22Nyaso nlɛ mi lekpakpa tinti minkǝ bekpe utu, ɔklɔ ǝmǝ ebonya, fɛɛ bo kuutsyuǝ saa embukpǝ! 23Itsyise kǝnǝ ku ketsyee, Onanto wǝ mbǝ mɛ ini wǝ meesumuu, wǝ ɔtɔnkpe ǝbǝ úńyǝ mɛ lǝ ɔflɔ. 24Nya ɔ́tɛyi mɛ nkǝ, ‘Paulo, mensite sikpi. Ele bǝ efi fǝ ditiki ǝsuko Kaisare ǝflɔ! Itsyise Onanto kpe kafo ɛkpɛ, úńyǝ fonko mba nyɛ kusu kaminsǝ eso mi kutsyuǝ saa embonya.’ 25Nyaso mɔ betidi, bimuǝ utu bɛlɛ! Mfo Onanto nnɔ, lesa saa ebubǝ itǝ fe kase ɔ́tɛyi mɛ. 26Fɛɛ ele bǝ ɔklɔ ǝmǝ su ɔsi lǝ kɔwunimi ǝsuǝ lǝ kasɔ ka ntu letsyilama.”

27Nya ufiebi dísukosǝ bɔsɔ ketinkǝsǝ bo sɛtɔ ku kama lǝ Adria eto lekpo ǝsuǝ itǝ lefosi eyi ana. Nya lǝ lefosi diyi nale eto ntsyentii, bo ɔklɔ ǝmǝ eto beyifoyifo ebu bǝnkǝ bɔɔnyi bafi kasɔ kǝtsyuǝ. 28Mfo nya bésusu ntu bomǝ eto letsyobi bábe, nya bǝnyǝ bǝnkǝ ntu bomǝ eto letsyobi eyifo fe akpa kolofa akpafosi ǝnuǝ. Nya se besi báyɛ bésu sɛtɔ sɛkɛɛ, besi bésusu nya bǝnyǝ bǝ ntu bomǝ eto letsyobi eyifo akpa afosi ɔwɔnɔmbǝ. 29Nya se báte sikpi bǝnkǝ ufiebi ebɔsɔ utsyi ɔklɔ ǝmǝ usu ɔsɔ lǝ abansǝ ǝtsyuǝ ǝsuǝ esoo, báyani bitu bena bia nkpe kalende tinti lǝǝmuǝ ɔklɔ kǝńyǝnsǝ lǝ kalebe kani. Nya bǝńyǝ nya bákato ola kekleke bǝ kale lǝ kǝsiǝ mlǝ. 30Nyaso se ɔklɔ ǝmǝ eto beyifoyifo léla bǝ lǝ betsyetsyi bedu esoo, bǝlǝkǝ ɔklɔ kɛkɛ ǝmǝ bǝtǝkǝ lǝ ntu ǝsuǝ nya báko bátɛyi bǝnkǝ bála bǝ babe lǝ ɔklɔ kplɛ ǝmǝ eto sɛtɔ sia bákpe bitu bia nkpe kalende ebofo ɔklɔ ǝmǝ bumuǝ kǝtsyǝ. 31Fɛɛ Paulo átɛyi bamamanyǝ ku mǝ uninǝ nkǝ, “Lǝ betidi bamfo mankɛ lǝ ɔklɔ ǝmfo kafoo, biukpǝ.” 32Nyaso bamamanyǝ bamfo ála ukuǝ wǝ lɛkɔbe ɔklɔ kɛkɛ ǝmǝ ɔnlɛ, nya báyani wǝ bákpe lǝ ntu bomǝ ǝsuǝ.

33Nya lefe nǝ kale nlɛ busiǝǝ, Paulo álɛ mǝ lekpakpa nkǝ mǝmblɛ di lesa. Nya usi ɔ́tɛyi mǝ nkǝ, “Eyi lefosi ana nɛ se bɔkɛ lǝ bulǝ ǝsuǝ nya mi kuutsyuǝ saa ménsifi tɔ kulesa okpe kɛnyɛ. 34Lǝ nyaso nlɛ mi lekpakpa minkǝ, bidi lesatsyuǝ lǝ binyǝ ǝsuǝale itǝ bǝ biembukpǝ. Itsyise lɛ ɔsɔsɔ ɔni embusiǝ lǝ mi ǝsuǝ.” 35Nyaso Paulo éfi didisa, nya se ɔ́sɔ Onanto ani lǝ mǝmblɛ eto ǝnǝmi mfóo, úbudi lesa nǝmǝ ditsyuǝ údi. 36Lamfolamfoo, utsyuǝ saa eto utu ǝsiǝǝ kasɔ nya mǝmblɛ dítsyiko lesa nǝmǝ budi. 37Betidi ba lɛkɛ lǝ ɔklɔ ǝmǝ kafo eyifo betidi alofa ǝnuǝ awosi akuanse ku ekua. 38Nya se bédi bálosǝǝ, betidi bamǝ esi bǝlǝkǝ bidikǝ bia kenke díbu lǝ ɔklɔ ǝmǝ kafo bákpe lǝ ntu ǝsuǝ, itǝ bǝ ɔklɔ ǝmǝ átaka kalende.

Ɔklɔ Ǝmǝ Ába Úsensǝ.

39Lefe nǝ kale dísiǝ kakpaa, bǝnnyǝ lekpo kɛnyɛ bǝtsyǝ lekpo mfó. Fɛɛ bǝnyǝ ɔklɔ eto ɔnwɛkǝtsyǝkɔ kǝtsyuǝ lǝ lekpo kɛnyɛ mfó kaka beebu bǝ yɔɔlɛkɛ bǝ bayɛ lǝ besu bǝńyǝnsǝ ɔklɔ ǝmǝ. 40Nyaso bala kekue ka lɛkɔbe bitu bia lǝǝmuǝ ɔklɔ kǝnyǝnsǝ, nya bányankli kekue ka lɛkɔbe ɔklɔ ǝmǝ eto nnya laate wǝ kusu lǝ ɔlɛ bɔyɛ. Nya bábesǝ ɔklɔ ǝmǝ eto mfia bo ufiebi leetsyi itǝ lǝ ufiebi ǝmǝ lǝ unǝ mǝ ɔyɛnko usuko. 41Nya se báyɛ bantɔɔ, ɔklɔ ǝmǝ ésu ɔ́si lǝ kɔwunimi ǝsuǝ itǝ bǝ wénsifo bɔyɛ bio. Nya se ufiebi tsya nlɛ bɔsɔ kǝkǝ wǝ kama esoo, óba úsensǝ kenke.

42Nya se bamamanyǝ bamfo díbu bǝ mba bákpe lǝ Aba eto diyo bamǝ ebutsyetsyi beduu, bǝlǝkǝ nsusu bǝ lǝ basɔ mǝ balo. 43Fɛɛ se mǝ ɔtɔnkotɔnko ǝmfo léla nkǝ woafo Paulo lǝ nkpǝ esoo, wántɔnɔ ku mǝ. Nyaso útǝ kusu nkǝ nwǝ kee loofoo, lǝ basa bedufǝ lǝ ntu bomǝ ǝsuǝ lǝ bake babɔ. 44Nya mba luubu tsyaa, lǝ bǝsiǝ lǝ ɔklɔ ǝmǝ eto kǝtsyǝ ku lesa nǝ kee loofo mǝ butsyi kayɛnko lǝ ntu bomǝ ǝsuǝ kabɔsǝ kesuko utuflɔ. Lǝ nyaso bomblɛ éyifo nko nya bɔ́bɔ búsu lekpo kɛnyɛ mfó, bo kutsyuǝ saa ménkpǝ.

28

Paulo Éyifo Ayanisa Ǝtsyuǝ Lǝ Malta.

1Lefe nǝ bɔ́bɔ bófe lǝ bulǝ bomǝ ǝsuǝǝ, búsu bóte boǝnkǝ mfó ni kasɔ ka ntu letsyilama baakpo Malta. 2Nya kasɔ kamfo eto betidi léfo bo kukɔnɔ. Lefe nǝmfo eyifo ɔsɔmi ku lɛyɔ lefe, nyaso bátsyaka ute kplɛ lǝ lekpo kɛnyɛ bǝtǝ bo nya báfo bo kukɔnɔ. 3Nya lefe nǝ Paulo nlɛ atɔni ǝtsyuǝ bɔsɛ lǝ ubǝ okpe lǝ ute ǝmǝ ǝsuǝ, owa utsyuǝ ko lɛbɔ lǝ atɔni nyamǝ nti itsyi lǝ ute ǝmǝ eto lɛyilabi eso, nya óbe ɔ́yɛ ókle Paulo eto kɔni. 4Nya se mfó eto betidi dínyǝ bǝ owa ǝmfo faka lǝ wǝ kɔni ǝsuǝ, bátɛyi bǝnkǝ, “Utidi ǝmfo eyifo nwǝ laalo betidi. Nyaso itǝ bǝ ɔbɔ utsyi lǝ lekpo eto ukpǝ kǝmiǝ tsyaa, bo Ufiǝ ɔnukualɛ embɔtɔnɔ nkǝ usiǝ nkpǝ.” 5Nya Paulo lɛwunya wǝ lǝ wǝ kɔni ókpe lǝ ute ǝmǝ kǝmiǝ nya kulesa saa ményifo wǝ tsya. 6Nya betidi ba díńyǝ banlɛ wǝ bobee, díbu bǝ wɔɔfɔ nye wɔɔsɔ kasɔ ukpǝ lamfolamfo. Nya se bǝńyǝ bábe wǝ ɛklɛɛ fɛ kulesa mǝmbǝǝ, bétsyi mǝ nsusu lǝ wǝ ǝsuǝ báwuninsǝ nya bátɛyi bǝnkǝ ufiǝ utsyuǝ uni.

7Nya kaka búsu bɔ́yifǝ mfóo, éyifo kasɔ ka lɛfi Oka Publio eto diyo. Nya oka ǝmfo tsya léfo bo ku disuǝyuǝ, nya óbe bo itǝ eyi ǝtsyǝ sɔ̃ɔ̃. 8Lǝ lefe nǝmfo tututu, Publio eto anto ánɔ bufi. Atikesi ǝmuǝ wǝ, nya ɔnlɛ kafo boto tsya. Nya se Paulo dísu wǝ ɔflɔ lǝ diyo nya óto ola nya úfi ani útǝkǝ lǝ wǝǝ, bufi bomǝ áyɛ wǝ. 9Se bánɔ bǝ bufi bomǝ áyɛ wǝǝ, befimfi ba kenke nkpe lǝ kasɔ kamǝ mǝmblɛ ábɔ bǝbǝ, nya Paulo létsya mǝ. 10Nya lǝ eyifosa nyamfo esoo, bátsyɛ bo asa kpǝ. Nya se lefe léyo bǝ budu mfoo, báboko bo asa kpǝ bǝ bufi bɔyɛ kusu.

Bédu Lǝ Malta Bésu Roma.

11Búsiǝ mfó éfo afa ǝtsyǝ fɛ búdu. Lefe nǝ bɔnlɛ buluu, búsiǝ lǝ ɔklɔ wǝ baakpo bǝnkǝ Bafimfi Eto Bǝfiǝ wǝ dítsyi Aleksandria wǝ díbǝ úńyǝ lǝ kasɔ kamfó lǝ lɛyɔ lefe nǝmǝ mfó. 12Se búdu mfóo, umǝnkplɛ wǝ búsu búńyǝ ni Sirakusa. Nya búsiǝ mfo tsya eyi ǝtsyǝ. 13Se búdu mfóo, bɔyɛ búsu búdufǝ Regio. Nya se kale dísiǝǝ, ufiebi sɛɛ etsyiko bɔsɔ ketsyi bo kama wǝ lɛwunsǝko bo, wǝ lékpa bo úsuko Puteoli lǝ diyi nuǝfǝ ǝsuǝ. 14Nya mfóo, búsu búnyǝ mba bafokanɔfɔ bǝtsyuǝ, nya bálɛ bo lekpakpa bǝ busiǝ lǝ mǝ ɔflɔ eyi akuanse. Lǝ nyamfo eto kama se búdu mfóo, búsu búdufǝ Roma. 15Nya se bayimi ba nkpe lǝ Roma tsya lɛnɔ bǝ bokpe kusu bɔlɛ bubǝǝ, bǝtsyuǝ ba dítsyi faa ǝbǝ bákɔ lǝ bo lǝ Apia eto asi. Nya bǝtsyuǝ tsya díbǝ bákɔ lǝ bo lǝ kaka baakpo Nsɔnɔkɔ Ntsyǝ. Se Paulo dínyǝ mǝǝ, ɔsɔ Onanto ani, nya isi ékpe wǝ nkɛale enso.

Bésu Bédufǝ Roma.

16Nya lefe nǝ búsu búdufǝ Romaa, bǝtǝ Paulo kusu bǝ úsiǝ kaka woala. Nya bǝtǝ kusu bǝ bamamanyǝ bamǝ eto ɔni kase wǝ.

17Lǝ eyi ǝtsyǝ kamaa, Paulo ákpadi Yudafɔ eto batɔnkotɔnko ba nkpe lǝ mfó kenke bǝbǝ básɔ lebo. Se bátsyaa, ɔ́tɛyi mǝ nkǝ, “Mɔ bayimi, Yudafɔ ba nkpe lǝ Yerusalem dímuǝ mɛ nya befi mɛ bésu bǝtǝ Romafɔ eto Aba bǝnkǝ okponko mɛ lekpo lǝ lefe nǝ eto lefe nǝ ményifo bo Yudafɔ eto kutsyuǝ saa kulesa nye ńta bo banamǝ eto lekpa saa mbu. 18Romafɔ bamfó ákponko mɛ lekpo nya bála bǝ lǝ bayani mɛ. Itsyisee, bǝnnyǝ lesa nǝ ǝsuǝ bɔɔyɛ balo mɛ nye balo mɛ dikpi fe kase Yudafɔ eto beninǝ ba dimuǝ mɛ lela. 19Nya lefe nǝmfo se Yudafɔ bamfó dímantɔnɔ lǝ nyamfó ǝsuǝǝ, ɔ́tɔnɔ nkǝ ntɛyi mǝ lǝ nla miǝ bakpa mɛ lǝ nsu nnyǝ Okankplɛ Kaisare kosate ɔflɔ. Nya yenyifo mɔ lelabi miǝ maala bo kasɔ eto betidi kɛnyɛ. 20Nyamfo eso mínkpadi mi lǝ ndiko mi etiki nɛ. Itsyise Nwǝ Onanto Lékpo Ɔhile Utsyǝ ini Israelfɔ kenke eto nwǝ banlɛ kusu bobee, wǝ ni nwǝ mimfo minɔ miǝ wǝ ni nwǝ eso baakpe mɛ lǝ amana ǝsuǝ nɛ.”

21Nya bátɛyi wǝ bǝnkǝ, “Bo alɛɛ, bóamfo tɔ kulesa itsyi lǝ fǝ ǝsuǝ. Nya bóamfo kukue nye kɛnyɛ bua saa lǝ fǝ ǝsuǝ itsyi lǝ bayimi ba dítsyi Yudea bǝbǝ bo ɔflɔ. 22Fɛɛ bola boǝ boanɔ lesatsyuǝ itsyi lǝ lesa nǝ fáfo fánɔ mfo ǝsuǝ. Itsyise sintintii, baantɛyi kulesa sɛɛ sa itsyi lǝ ditsyukpa nǝmfo ǝsuǝ ku kalebe saa.”

23Nyaso bǝtsyǝ wǝ diyi lɔni, nya betidi kpǝ díbǝ wǝ ɔflɔ. Mfo nya údi mǝ etiki itsyi lǝ Onanto eto sekakedikɔ ǝsuǝ. Nya ókpa mǝ nsusu úsuko kaka Moses ku Onanto eto bǝnyɛlǝkǝtidi lɛwɔni asa bǝtsyǝ itsyi lǝ Yesu ǝsuǝ. Nya údi mǝ etiki idu lǝ olesiǝ isu ese lǝ ditsyitsyo lefe. 24Nya betidi bǝtsyuǝ lǝ mǝ nti léfo wǝ bánɔ, fɛɛ bǝtsyuǝ tsya dímamfo lesa nǝ ɔ́tɛyi banɔ. 25Nya etiki nyamfo léboko kǝnǝ lǝ mǝ nti. Nya se banlɛ busǝnsǝ keluu, Paulo átɛyi mǝ etiki fɛfɛ nǝmfo nkǝ, “Ɔnukualɛ uni bǝ Lɛwɔnɔ Kɛnkɛ lɛyɛ lǝ Yesaya ǝsuǝ nya ɔ́tɛyi bo banamǝ bǝnkǝ,

26‘Bisu bikatɛyi Yudafɔ bǝnkǝ,

“Biɔnɔ fɛ biǝmbɔnɔ kasɔ,

nya buinyǝ nya biǝmbunyǝ fɛ bisu bete.”

27Itsyise betidi bamfo eto ketu kpe ale,

nya mǝ ato etidi,

nya béti mǝ ǝnǝmi tsya.

Lenni nko innii, eni ele bǝ mǝ ǝnǝmi nnyǝ,

nya mǝ ato tsya ebɔnɔ,

nya mǝ nsusu tsya ebokpa kɛ̃

bǝ lǝ batsyi bawuninsǝ lǝ bǝbǝ mɔ ɔflɔ bǝ lǝ mɔ, Onantoo, lǝ ntsya mǝ.’ ”

28-29Nya Paulo lélosǝ wǝ etiki nyamǝ nkǝ, “Ele bǝ ntɛyi mi lǝ bete biǝnkǝ, ditiki nǝ Onanto luufi ofo betidi lǝ nkpǝǝ, béfi ni bésuko mba lenni Yudafɔ. Nya mǝǝ, boofo ni banɔ!”

30Nya Paulo lɛkɛ mfoó alɛ ǝnuǝ lǝ diyo nǝ ófo úkafó kayo, nya úkafo betidi ba kenke ba díkǝbǝ wǝ ɔflɔ. 31Óbe Onanto eto sekakedikɔ letsya ku wǝ utu ku ǝsuǝale útǝ mǝ, nya óte mǝ asa nnya lɛyɛ lǝ Bonanto Yesu Kristo ǝsuǝ. Nya kutsyuǝ saa ménti wǝ kusu.