Kristə tùntúmə́ bé

tumə né

Wɔ́ Lwiki gə́ kɛ̃ yò-ècɔ̀nɔ̀ nyí rí sɛ́bɛ́ rɛ́ kwã nɛ́, ń zɛ̃̀ n kɛ̃ sɛ́bɛ́ rɛ́ tɛ̀bɛ́ nɛ́ n súlí, n mə n byili kɔn dɛ́ dɛ̀bɛ́ rə̀ wɛ̀rhɛ́, Yezu Kristə gə́ zɛ̃̀ n vò Arəzana w mɔ́ kwã nɛ́. Yezu gə́ tú ń nə́ ń yâl n vò Arəzana w yi ní, ń byili ń tùntúmə́ bé ne bə̀, Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ gə tú è só bə̀ yó w yi ní, bə̀ mʼa yə̀ ń zhə̀n-cínnə lũ w cə-yala gakó wẽ́ (1.1-11).

Lwiki byili Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ gə́ só lyì bí byɛ̀bɛ́ bə̀ zù Kristə mó yó w Pantəkɔtɛ y yù w mú yò. N byili bə̀ Kristə tùntúmə́ bé zɛ̃̀ rə̀myɛ́ yi ní, bə bwə̀l yò-ècɔ̀nɔ̀ nyí rí Zhərəzalɛm nɛ́. Rə̀myɛ́ kwã nɛ́, Zhwifubá jàlà zɛ̃̀ bə̀ nʼê nwɛ̀nɛ̀ Kristə-lyì bí. Wɔ́ rə̀myɛ́ è ce bə zɛ̃̀ bə làà dɛ̃̌ Zhide ǹdə́ Samarɛ tənèsé wẽ́. Ǹdə́ rə̀myɛ́ ga, bə̀ cə̀ə̀lè bə bwə̀l yò-ècɔ̀nɔ̀ nyí rí. Sə kùr-ju yi ní, wɔ́ Zhwifubá dúdú ni bə̀ yʼà nʼê bwə̀l lè bə̀ byili. Dɛ̃ rə̀dù, Yi zɛ̃̀ rə byili Pyɛɛrɛ nɛ bə̀ rə̀ nʼê yâl sə lyì bí byɛ̀bɛ́ bə̀ də̀ Zhwifubá mó myɛ zù Yezu Kristə (2.1–12.25).

Rə̀myɛ́ kwã nɛ́, Lwiki byili bə̀ Yi cír Pwəə ǹdə́ lyì dwã bə du bə vò e bwə̀l yò-ècɔ̀nɔ̀ nyí rí tənə̀rh dwã wẽ́. Lyì nánzhəzhɔ̌ cili bə̀ zɔ̀mà nɛ́ bə zù Kristə. Sə bə̀ gə́ du bə vò e bwə̀l lè mó, è yàl twər rə̀tɔ̀ (13.1–20.38).

Rə̀myɛ́ kwã nɛ́, Pwəə zɛ̃̀ n ká n vò Zhərəzalɛm. Ń gə́ yú gàà mɔ́ n zhɛ̀, Zhwifubá yé né cìnə́ bé ce bə zə mɔ bə ce byə̀nə́-jù wə̀, bə zɛ̃̀ bə ce n vò Orɔm, mùnì ga pyɔ̌ mɔ́ nyǐ ń yò. Sə ǹdə́ rə̀myɛ́ ga, ń gə́ yú Orɔm myɛ, ń cə̀ə̀lè ń nə́ ń bwə̀l Yi zɔ̀mɛ̀ rɛ́ ń byili lyì bí ni, sə lò lò yə̀ mɔ̀ cə̀r yé (21.1–28.31).

1

Yezu pɔ nyí ń tùntúmə́ bé ne bə̀ bə̀ dɛ̃̌ Eshirhə náàcɛ̀nɛ́

1-2Cofyil, à zɔ̀m kɔn dɛ̀bɛ́ gakó Yezu wɛ̀rhɛ́ ǹdə́ dɛ̀bɛ́ gakó ń cèrhè lyì bí ni kùr-ju yi ní, kɔn mʼe yí dɛ̃ rɛ́ tɛ̀bɛ́ Yi kwè mò n vò Arəzana w mɔ́ yò, à sɛ́bɛ́ rɛ́ nã́yéé ré à kɛ̃ mɔ́ wẽ́. Ń byili ń zɔ̀mà nɛ́ tùntúmə́ bé ń cír mó ne ǹdə́ Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ ŋwɔ̀nɔ́, fòró n zɛ̃̀ n vò Arəzana wa. 3Wɔ́ bə̀myɛ́ nɛ ń byili ń cìn ń cu mú kwã nɛ́, n wɛ̀rhɛ́ wẽ̀ nánzhəzhɔ̌ n ce bə lwar pamparɛ̃ɛ̃ bə̀ ń ŋwɛ́nɛ́, tə́tɔ̀ná tɛ̀nɛ́ yé. Ń lyí bi dwã shə́-èna, sə ń zɔ̀m Yi pyɛ̀lɛ̀ rɛ́ yò ǹdə́ bɛ.

4Dɛ̃ rə̀dù, ń yà ń nə́ ń tó be ń jí kùjú, n zɛ̃̀ n pə bɛ nyí n wɔ̀: “Mɛ̃na Zhərəzalɛm nɛ́, á dɛ̃̀ kɔn dɛ́ dɛ̀bɛ́ à Da bwəl rə̀ nyí mú, dɛ̀bɛ́ à byili ába mó. 5Zhã wɔ́ nɛ̃̌ ń yà ń mə́ ń pɛ nɛ̃̌-shɔ, sə nyɔ̀nɔ̀ ǹdə́ dwã màngɛlɛ́, wɔ́ Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ wẽ́ ámyɛ̌ bʼâ zwẽ nɛ̃̌-shɔ nɛ́.”

Yi kwè Yezu n vò Arəzana wa

6Dɛ̃ rə̀dù, Yezu ǹdə́ ń tùntúmə́ bé yʼà jě dwã yó. Bə zɛ̃̀ bə bwə̀rh mò bə wɔ̀: “Cinu, wɔ́ èlâsɛ̃´ ǹ bʼâ zwẽ Esərayɛl lyì bí cɔ w ń pə bɛ bə̀ cìn-cìnú?”

7N wɔ̀ bɛ: “Rə̀myɛ́ yi rí ǹdə́ rə̀ dɛ̃ rɛ́ lwar mɔ́ də̀ ámyɛ̌ yé yé. Wɔ́ à Da ǹdə́ ń sə̀pwà jàn ń cír rə̀myɛ́ n cĩ́. 8Sə Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ gə tú è só á yó w yi ní, á mʼâ nə jàn, sə á mʼâ yə̀ à zhə̀n-cínnə Zhərəzalɛm nɛ́, ǹdə́ Zhide ǹdə́ Samarɛ tənèsé púlə́púlə́ wə, kɔn mʼe yí lũ w cə-yala gakó.”

9Ń gə́ tú n zɔ̀m n zhɛ̀, Yi kwè mò ń la dɛ̃̌ ǹdə́ bə̀ gwẽ̌ zhǐ bə̀ nʼê nyǐ mu. Ébɔ̃ círhí mu, bə̀ kʼê bə mɔ nɛ yé.

10Lyì bə̀lyè bə̀ yʼà zù gã̀-pwẽ̀ bə̀ bə lyí bi, ǹdə́ bə̀ gwẽ̌ zhǐ bə̀ nʼê nyǐ ń jàà wà. 11Lyì bí wɔ̀ bɛ: “Gəlile lyì, byè yil á zhǐ á nʼá nyǐ dɛ̃̌ èta? Yezu mɔ̀bɔ́ Yi kwè ń la Arəzana w mɔ́, ń mà n ká n bə̀ èta, ǹdə á gə́ nə mɔ ń la nɛ́.”

Tùntúmə́ bé cír Macaasɛ bə cĩ́ Zhidə jàà wà

12Rə̀myɛ́ yó, tùntúmə́ bé kʼa shí pyɔ̀ w bə̀ nʼê byẽ̀ bə̀ Olyivyə́r pyɔ̀ mɔ́ yó bə só tɛ̃´ bə vò Zhərəzalɛm. Pyɔ̀ w òmyɛ́ ǹdə́ Zhərəzalɛm bə nyɛ ǹdə́ dwã yé. Kɔn bʼa myɛrhɛ ǹdə coló òdù ta. 13Bə̀ gə́ yúwə́, bə vò dɛ̃̌-yó jì y bə̀ nʼê gùlí dwã è wẽ́ twéé twéé mó wə. È yʼà wɔ́ Pyɛɛrɛ ǹdə́ Zhã ǹdə́ Zhakɛ, ǹdə́ Andərɛ ǹdə́ Shilipu, ǹdə́ Tɔma ǹdə́ Bətələmyi ǹdə́ Məco, ǹdə́ Aləfɛ byǐ Zhakɛ ǹdə́ yə̀wâl cìnə́ bé gùlú w lò mə̀dù ń yíl Shəmɔ,1.13 “Yə̀wâl cìnə́ bé gùlú wə́” yʼà wɔ́ Zhwifubá lyì bí bə̀ yʼà nʼê yâl bə jì Orɔm lyì bí ǹdə́ jàn bə̀ nyə́ né yilə. Bə̀ tʼâ yâl sə dwí dõ bʼe cɔ̀ bə̀ nyə́ né yé. e súlí Zhakɛ byǐ Zhidə. 14Bə̀myɛ́ ǹdə́ kana jàlà, ǹdə́ Yezu ná, ǹdə́ Yezu da-byâ bɛ́ yʼà wɛ̀rhɛ́ wu òdù bə̀ nʼê gùlí dwã bə̀ ce Yi twéé twéé.

15Dɛ̃ rə̀dù, lyì bí byɛ̀bɛ́ bə̀ yʼà zù Yezu Kristə mó yʼà tú dwã yó; bə̀ yʼà yú lyì zɔ̌m ǹdə́ shí-èlyè. Pyɛɛrɛ zɛ̃̀ n zhì bə̀ gakó yé né n wɔ̀ bɛ: 16“Da-byâ, bə̀ kɛ̃ Yi zɔ̀mɛ̀ rɛ́ sɛ́bɛ́ rɛ́ wẽ́ bə̀ Dəvyidi yà ń dámâ n zɔ̀m kɔn rə̀dù Zhidə shò-kwã nɛ́. Wɔ́ nyɔ́ɔ́ bə̀ kɔn dɛ́ rə̀myɛ́ mɔ́ pyǐrh. Wɔ́ Zhidə mó ńmyɛ̌ ń zə lyì bí n bə̀ bə zə Yezu mú. 17Ń yà ń ŋwɛ́nɛ́ nə́ wẽ́ ń nə́ ń tó nə́ba ń twĩ̀ tum dí Cinu co nə́ jɔ̃̀ w mɔ́.”

( 18Ń zə wársɛ́ shɛ̀bɛ́ bə̀ kwɛ̃̌ mɔ n zɛ̃̀ n mə n twĩ̀ ń lwɛlɛ rɛ́ mɔ́ n vò n mə n yə̀ cɛ. Sə ń tu tɛ̃´ cɛ y èmyɛ́ wẽ́, ń pwǐ y lá, ń lyuuré gakó sàrh rə̀ pyě tɛ̃´. 19Zhərəzalɛm lyì bí gakó nyɛ̀ɛ̀ yò w òmyɛ́. Wɔ́ rə̀myɛ́ è ce, bə̀ co cɛ y èmyɛ́ yil ǹdə́ bə̀ lũ zɔ̀mà nɛ́ bə̀ Akɛlədama. Rə̀ kùr wɔ́: “Jal cɛ”.)

20“E jà bə̀ yʼà kɛ̃ Nwíísí sɛ́bɛ́ rɛ́ wẽ́ bə wɔ̀:

‘Ń kɛ̀lɛ́ y kùr bʼa jé;

lò lò tá ń la gàà jǒm kə́dò yé.’

Bə̀ kɛ̃ rə̀ jàà dõ myɛ wẽ́ bə wɔ̀:

‘Sə lò dõ mà n zhì ń jàà wà.’ ”

21-22Pyɛɛrɛ súlí n wɔ̀: “È gə́ wɔ́ èta, kɔn wɔ́ nyɔ́ɔ́ bə̀ lò dõ zwí nə́ wẽ́, n tó nə́ba n yə̀ Yezu bùrhù mú zhə̀n-cínnə. Lyì ŋwɛ́nɛ́ bə̀ yʼà nʼê tó nə́ba Cinu Yezu gə́ yà ń gwẽ̌ ŋwɛ́nɛ́, nə́myɛ̌ ǹdə́ ńmyɛ̌ nʼé tó dwã nə́ zhə̀l cɛmɛ nɛ́ wa, Zhã gə́ pɔ mɔ nɛ̃̌-shɔ mɔ́ yi ní, kɔn mʼe yí Yi gə́ kwè mò n vò Arəzana w mɔ́; nə́ bʼâ cír bə̀myɛ́ mə̀dù.”

23Bə vùr lyì bə̀lyè. È yʼà wɔ́ Zhozefu mú mɔ̀bɔ́ bə̀ nʼê byẽ̀ bə̀ Barsabaasɛ mɔ́, ń yà ń zhe yil dõ bə̀ nʼê byẽ̀ bə̀ Zhusətuusi; sə ń dõ mó yà ń yíl Macaasɛ. 24Bə̀ gakó zɛ̃̀ bə tó dwã bə lwə̀l Yi bə wɔ̀: “Cinu, ǹmyɛ́ ǹ yě lò gakó wu. Byili nə́ba mɔ̀bɔ́ ǹ cír byɛ̀bɛ́ bə̀lyè y wẽ́ 25bə̀ ń yál tùntúm n zhì Zhidə jàà y wa, n twĩ̀ tum dí tɛ̀bɛ́ Zhidə zhǐr n yẽ̌ n vò ń sə̀pwà jàà y w mɔ́.”

26Bə zɛ̃̀ bə tə́ tántɛ́ɛ́ bə̀ la mʼe cír mə̀dù, sə tántɛ́ɛ́ y zɔ Macaasɛ. Wɔ́ ńmyɛ̌ bə̀ ce ń zù tùntúmə́ bé shí ǹdə́ mə̀dù y wẽ́.

2

Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ só Kristə-lyì bí yó wə

1Pantəkɔtɛ y címsí yùwə̀,2.1 Gwɛ̃ bə̀ gə́ byili zɔ̀mà nɛ́ jàlà kùr mə̀gã̌ mɔ́. Bə̀ byili címsi gakó gə́ nʼê jí ní gàà mɔ́. lyì bí byɛ̀bɛ́ gakó bə̀ yʼà zù Yezu Kristə mó yʼà gùlí dwã jàà èdù wẽ́. 2Sə twər rə̀dù sá, sɔ̀ ǹdə zho nánfɔ̀lɔ̀ ò nʼô wùl ta shí dɛ̃̌, o bə̀ o sú jì y bə̀ yʼà jě è wẽ́ mó. 3Bə jʼa zɛ̃̀ bə nə wẽ̀ rə̀ nyɛ̌ ǹdə myǐn mə̀jə̀ə̀lè ta, rə̀ pɔr dwã nɛ rə̀ nʼê swé lò gakó yó wə. 4Bə̀ gakó sú ǹdə́ Eshirhə náàcɛ̀nɛ́, bə zɛ̃̀ bə̀ nʼê zɔ̀m dwə́ dwã zɔ̀mà ǹdə Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ gə́ pɔ bɛ ŋwɔ̀nɔ́ bə̀ bə̀ zɔ̌m nɛ́.

5Zhwifubá dwã yʼà shí lũ w tənèsé gakó w bə bə̀ Zhərəzalɛm. Bə̀ yʼà wɔ́ lyì byɛ̀bɛ́ bə̀ só Yi. 6Bə̀ gə́ nyɛ̀ɛ̀ sɔ̀ wá, bə bə̀ dwã yó nánzhəzhɔ̌, sə kɔn jàr bɛ̀, bə̀ lò gakó yà ń nyɛ̌ bə̀ nʼê zɔ̀m ń dwí rí zɔ̀mà nɛ́. 7Rə̀myɛ́ jàr bɛ̀ dɛ̃´dɛ̃´, bə zɛ̃̀ bə wɔ̀: “Lyì bí byɛ̀bɛ́ èta bə̀ nʼê zɔ̀m mɔ́, bə̀ gakó də̀ Gəlile lyì nà? 8Etər nə́ mə̀dù mə̀dù gakó tó né ń nyɛ̌ bə̀ nʼê zɔ̀m ń dwí rí zɔ̀mà nɛ́? 9E jà nə́ wɔ́ dúdúmə́ dúdúmə́: Partɛ ǹdə́ Mɛɛdɛ ǹdə́ Elam lyì ŋwɛ́nɛ́; Məzopotəmyi ǹdə́ Zhide ǹdə́ Kapadɔɔsɛ lyì súlí bə̀ ŋwɛ́nɛ́; Pɔ̃ ǹdə́ Azhi lyì ŋwɛ́nɛ́; 10Fərizhi ǹdə́ Pə̃fyili lyì myɛ ŋwɛ́nɛ́; Ezhibti ǹdə́ Lyibyi tənà y cɔ òdù ò yíl Shərɛnɛ, òmyɛ lyì ŋwɛ́nɛ́; byɛ̀bɛ́ bə̀ shí Orɔm bə̀ jě nyə̀má mɔ́ myɛ ŋwɛ́nɛ́; 11Kərɛtɛ ǹdə́ Arəbyi lyì myɛ súlí bə̀ ŋwɛ́nɛ́. Byɛ̀bɛ́ bə̀ wɔ́ Zhwifubá páá mɔ́ ŋwɛ́nɛ́; byɛ̀bɛ́ bə̀ zù Zhwifubá Yi-sɔ́má y mɔ́ myɛ ŋwɛ́nɛ́; e jà nə́ gakó nyɛ̌ bə̀ nʼê zɔ̀m Yi tùm-fwààlɛ́ yò ǹdə́ nə́ dwə́ né zɔ̀mà nɛ́.”

12Bə̀ gakó wun yʼà zɛ̃̀ dɛ̃´dɛ̃´. Bə̀ kʼê yə̀l bə̀ gə́ mʼa bù ní yé. Bə zɛ̃̀ bə̀ nʼê zɔ̀m ǹdə́ dwã bə̀ zhe: “Bə̀kɔ́n ywẽ̀ ǹdə́ nyɛ̀bɛ́ èta mɔ́?” 13Sə jàlà yʼà nʼê fulsi tùntúmə́ bé bə̀ zhe: “Nyǐ wɔ́ sə̀-nyɔ̀ɔ́rɛ.”

14Pyɛɛrɛ ǹdə́ tùntúmə́ bé dwã bɛ́ shí ǹdə́ mə̀dù y zɛ̃̀ bə zhì dɛ̃̌, n zɔ̀m dɛ̃̌ dɛ̃̌ n wɔ̀: “Ámyɛ̌ Zhwifubá, ǹdʼámyɛ̌ byɛ̀bɛ́ gakó á jě Zhərəzalɛm nɛ́ mɔ́, cilinə kɔn dɛ̀bɛ́ à la ába byilu mú, sʼá lwar kɔn dɛ́ dɛ̀bɛ́ rə̀ nʼê wɛ̀rhɛ́ èta mɔ́ kùrə̀. 15Nyǐnə byɛ̀bɛ́ á nə èta mɔ́ yə̀ sɛ̃´ nywɛ̀ ǹdə á gə́ nʼá bùl né yé. Yi rí gwẽ̌ yə̀ dɛ̃̌ twí yé. 16Wɔ́ kɔn dɛ́ dɛ̀bɛ́ Yi nyì-zwennə Zhowəə yà ń byili mú rə̀ nʼê pyìrh èlâsɛ̃´. Ń byili bə̀ Yi wòwə̀:

17‘Dwã nɛ́ nánkwaá nɛ́ gə tú è yúwə́,

à bʼa ce à Eshirhə y só lyì bí gakó yó wə.

Á byâ bɛ́ ǹdʼá bə̀kwá bɛ́ mʼa zɔ̀m zɔ̀mà nyɛ̀bɛ́ à byili bi mú.

À mʼa ce á bɔ́bwá-dàlá bɛ́ yírhə́ nə kɔn dɛ̀bɛ́ numbyíní yírhə́ wàr nə̀ nɛ.

À mʼa byili wẽ̀ á náncɛsɛ́ nɛ dàrhà wẽ́.

18Zhə̀nà, rə̀myɛ́ yi ní, à mʼa ce à Eshirhə y só bala bɛ́ ǹdə́ kana bɛ́ byɛ̀bɛ́ bə̀ wɔ́ à tùntùnnə̀ mó yó wə,

sə bə̀ mʼa zɔ̀m zɔ̀mà nyɛ̀bɛ́ à byili bi mú.

19À bʼa ce wò-jààrɛ̀ du dɛ̃̌ yi wə,

a ce màmyaarhɛ wɛ̀rhɛ́ tɛ̃´ cɛ y yó:

jal ǹdə́ myǐn bʼa yə̀ nɛ́;

nyɛ̀rh bʼa du dɛ̃̌ ǹdə bə́ban ta;

20nə̀nyɔ́nɔ́ w bʼa jǐrh námbyṹ;

cànà y bʼa jǐrh nánshɔ̃̀ ǹdə jal ta,

fòró Cinu dɛ̃ rɛ́ nánfɔ̀lɔ̀ w zɛ̃̀ rə yí.

21Sə lò mɔ̀bɔ́ gakó ǹ lwə̀l Cinu sãɔ̃, ń mà n vwârh mɔ́.’

22“Esərayɛl lyì, cilinə kɔn dɛ̀bɛ́ à la ába byilu: wɔ́ Nazarɛtɛ lyì bal Yezu yò wə́. Ámyɛ̌ cìcì mú yě bə̀ Yi tó màmyaarhɛ́ ǹdə́ wò-jààrɛ́ tɛ̀bɛ́ ń wɛ̀rhɛ́ á sõ mó dɛnnɛ rə byili ába ń gə́ wɔ́ lò ná-dwí yilə. 23Wɔ́ ámyɛ̌ nɛ bə̀ myìnì mù bə pə á za, á ce lyì byɛ̀bɛ́ bə̀ yə̀l Yi rí tɛ̀bɛ́ rə̀ wɔ́ zhə̀n mɔ́ pár pəpa mɔ də̀-jɔrhɔ́ yó bə gu. Yi yʼà kɔ́ rə̀myɛ́ rə cĩ́, rə̀ yě rə̀ nyí ni, 24sə rə̀ bwìrhì mù, n du cu mú zúzúnú w wẽ́, bə̀ mə̀ yʼà bə ń yàlà zhe yé. 25Dəvyidi cìcì yà ń zɔ̀m ń yò n wɔ̀:

‘À nə Cinu ń ŋwɛ́nɛ́ à nyí ni dɛ̃ gakó;

ń zhǐ à sarh nɛ mùnì ga à jàn dɛ́ bə̀kʼa gə yé.

26Rə̀myɛ́ ce, à wu nyɛ̀ dɛ̃´dɛ̃´;

wu-nyɔ̃̀ zɔ̀mà nʼê shí à nyú wə;

à yala nɛ́ cìcì mú myɛ bʼa zə yə̀-zùlə́ à lú-bɔ̀l mɔ́ wẽ́.

Cinu, à nʼâ dɛ̃̀ kɔn ǹ sõ,

27bə̀ ǹ tá ǹ la nɛ yõ̌ a mɛ̃ cùùrì wẽ́ yé;

ǹ tá ǹ la shɔ̀nɔ́ ǹ lyì-twə̂ y dɛ̀rhɛ̀ lú-bɔ̀l w yé.

28Ǹ byili ni nyǔ mə̀ tʼâ la zhɔ̌ sɔ́msɛ́.

Ǹ bʼâ ce a nə wu-nyɔ̃̀ námpúm ǹ sõ.’ ”

29Pyɛɛrɛ súlí n wɔ̀: “Da-byâ, yẽ̌nə a zɔ̀m nə́ nàmbal Dəvyidi yò pamparɛ̃ɛ̃. Ń cùwə̀, sə bə̀ co mo; ń lú-bɔ̀l mɔ́ gwẽ̌ ŋwɛ́nɛ́ zà zà nə́ dǒ sõ. 30Ń yà ń wɔ́ Yi nyì-zwennə; ń yà ń yě bə̀ Yi yʼà bwəl mo nyí rə wɔ̀: ‘Ǹ cìcì nɔ̃̌ bʼa jí ǹ pyɛ̀lɛ̀ rɛ́.’ 31Dəvyidi dámâ n lwar Kristə bùrhù mú yò. N zɛ̃̀ n wɔ̀:

‘Yi yə̀ mə̀ yẽ̌ n mɛ̃ cùùrì wẽ́ yé.

Ń yə̀ dɛ̀rhɛ̀ lú-bɔ̀l w yé.’ ”

32Pyɛɛrɛ kə́ n súlí n wɔ̀: “Wɔ́ Yezu mú ńmyɛ̌ Yi bwìrhì mú, sə nə́ gakó wɔ́ yò w òmyɛ́ zhə̀n-cínnə. 33Sə Yi kwè mò n vò dɛ̃̌ ń jě rə̀ jə̀jĩ́ ni. Ń nɔ Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ y ń Da yà ń bwəl mo è nyí mú, n ce e só nə́ yó èlâsɛ̃´. Wɔ́ èmyɛ́ tumə né á yírhə́ na, á zhã̌ jʼà nyɛ̌ mɔ́. 34È gə wɔ́ Dəvyidi cìcì mú, Yi yə̀ mò kwè n vò Arəzana w ǹdə́ ń yírhə́ yé. N jà n wɔ̀:

‘Cinu Yi wò à Cinu ni:

bʼə̂ jòm à jə̀jĩ́ ni;

35à bʼa ce ń nɔ̀ ǹ zwə̀ bé tɛ̃´ ǹ nə̀rh kùr wə̀.’

36“Esərayɛl dwí rí lyì bí gakó mə̂ sə rə lwar pamparɛ̃ɛ̃ bə̀ Yezu mú á pəpa də̀-jɔrhɔ́ yó mó, Yi ce n jǐrh Cinu ǹdə́ Kristə mó.”

37Bə̀ gə́ nyɛ̀ɛ̀ zɔ̀mà nɛ́ nə̀myɛ́, bə̀ wun kwẽ bə̀ wẽ́. Bə zɛ̃̀ bə bwə̀rh Pyɛɛrɛ ǹdə́ tùntúmə́ bé dwã bɛ́ bə wɔ̀: “Da-byâ, wɔ́ bə̀kɔ́n nə́ bʼâ wɛ̀rhɛ́?”

38Pyɛɛrɛ zɛ̃̀ n wɔ̀ bɛ: “Pyìrhínə á wun, sʼá mə̀dù mə̀dù gakó zwẽ nɛ̃̌-shɔ Yezu Kristə yil lé yilə, mùnì Yi pə ába á yə̀-bəlwàálɛ́ sǔbri, sə rə pə ába Eshirhə náàcɛ̀nɛ́. 39Cinu nə́ Yi nyí rí rə̀ bwəl mó wɔ́ lyì bí byɛ̀bɛ́ gakó ń la byõ̌ mó yilə. Wɔ́ ámyɛ̌ ǹdʼá byâ bɛ́, ǹdə́ byɛ̀bɛ́ gakó bə̀ ŋwɛ́nɛ́ pyépyé mó myɛ yilə.”

40Pyɛɛrɛ zɛ̃̀ n súlí ń nə́ ń zɔ̀m zɔ̀mà dwã nánzhəzhɔ̌ ń mə́ ń zal bə̀ wun ni, mùnì bə zwẽ nyí. Ń yà ń zhe: “Lũ w kɔ̀bɔ́ lyì bí wɔ́ lwɛlɛ cìnə́. Vǔrnə á cìn bə̀ wẽ́, mùnì á nə vwârh.”

41Byɛ̀bɛ́ gakó bə̀ shɛ̀nɛ́ bə zwẽ Pyɛɛrɛ zɔ̀mà nɛ́ mɔ́ jʼa zwẽ nɛ̃̌-shɔ. Lyì bí byɛ̀bɛ́ bə̀ súlí byɛ̀bɛ́ bə̀ jɛ̀rɛ̀ bə zù Kristə dɛ̃ rɛ́ rə̀myɛ́ yù w mú yʼà bwəlse lyì mɔ̀ɔ̀rhɛ̀ rə̀tɔ̀.

42Bə̀ yʼà zhe yə̀wâl bə̀ tʼâ kwàrh ǹdə́ tùntúmə́ bé kàrmɔ́ cilu yé; bə̀ zhe dwã twéé twéé ǹdə da-byâ ta sónó ǹdə́ nyì-dwìì wẽ́; bə̀ yʼà nʼê kɛ́ búrú w bə̀ tə̀l ǹdə́ dwã; bə̀ yʼà nʼê tó dwã bə̀ ce Yi. 43Yi yʼà nʼê tó tùntúmə́ bé dɛnnɛ rə wɛ̀rhɛ́ màmyaarhɛ ǹdə́ wò-jààrɛ̀ nánzhəzhɔ̌, sə rə̀myɛ́ yʼà nʼê jàr lò gakó. 44Byɛ̀bɛ́ gakó bə̀ yʼà zù Kristə yʼà zhe nyì-dwìì ǹdə́ dwã; bə̀ yʼà nʼê ce bə̀ kɔn gakó dwã yó. 45Bə̀ yʼà nʼê yè bə̀ cɛsɛ́ ǹdə́ bə̀ wẽ̀ dé, bə zɛ̃̀ bə tə̀ kɔn dɛ́ dɛ̀bɛ́ bə̀ nɔ mɔ́ bə̀ gakó ne, lò gakó ǹdə ń gə́ zhe rə̀ tum ní. 46Bə̀ yʼà nʼê wɛ̀rhɛ́ nyí rə̀dù; bə̀ yʼà nʼê gùlí dwã Yi jì y kɔ̀nɔ́ w wẽ́ dɛ̃ gakó bə̀ ce Yi. Bə̀ yʼà nʼê kɛ́ búrú w bə̀ tə̀l ǹdə́ dwã bə̀ sõ kâlsɛ́ wẽ́; bə̀ yʼà nʼê jí bə̀ kùjú w ǹdə́ wu-nyɔ̃̀; bə̀ bə zwini zhe ǹdə́ dwã yé. 47Bə̀ yʼà nʼê cèrhé Yi, sə lyì bí gakó yʼà só be. Dɛ̃ gakó, Cinu yà ń nə́ ń ce byɛ̀bɛ́ ń vwârh mɔ́ twí bə̀ súlí bə̀ gùlú w ni.

3

Pyɛɛrɛ ǹdə́ Zhã wárh gwànà èdù ǹdə́ Yezu yil lé jàn

1Zhwifubá yʼà myɛ̀rhɛ̀ bə̀ nʼê wɛ̀rhɛ́ Yi-co twéé twéé yi-kár nɛ. Dɛ̃ rə̀dù, Pyɛɛrɛ ǹdə́ Zhã zɛ̃̀ bə̀ la Yi jù w Yi-co w òmyɛ́ mɔ́ yilə. 2Bal mə̀dù yà ń ŋwɛ́nɛ́ ń ná lùl mò gwànà. Twéé gakó, bə̀ yʼà nʼê kwè mò bə̀ twí è cĩ́ tɛ̃´ Yi jì y kɔ̀nɔ́ w bwə̀rə̀ y bə̀ nʼê byẽ̀ bə̀ “Bwə̀rə̀ náàcɛ̀nɛ́ y” mɔ́ nyí ni, ń mə́ ń lwə̀l wársɛ byɛ̀bɛ́ bə̀ nʼê zwì Yi jì y kɔ̀nɔ́ w wẽ́ mó ne. 3Ń gə́ nɔ Pyɛɛrɛ ǹdə́ Zhã bə̀ nʼê lyɛ̃ bə̀ la zú, n zɛ̃̀ ń nə́ ń lwə̀l bè kɔna. 4Bə pyìrhí bə nyǐ mu shɛ́shɛ́. Pyɛɛrɛ zɛ̃̀ n wɔ̀ mɔ̀: “Nyǐ nə́ba!”

5Bal mɔ́ zɛ̃̀ n kwɛrhɛ ń nə́ ń nyǐ bi shɛ́shɛ́. Ń yà ń nə́ ń bùl bə̀ wɔ́ kɔn bə̀ la mɔ pɔ. 6Pyɛɛrɛ wɔ̀ mɔ̀: “Àmyɛ́ bə wársɛ zhe yé, sə kɔn dɛ̀bɛ́ à zhe, wɔ́ rə̀myɛ́ à la mɔ́ pɔ: Nazarɛtɛ lyì bal Yezu Kristə yil lé yilə, zɛ̃̀ ń zhì dɛ̃̌ ń vò.”

7N cèlè ń jɛ̃̀ n zə bal mɔ́ jə̀jĩ́ ni, n zhẽ̌ mo dɛ̃̌. Rə̀myɛ́ yó cìcì, bal mɔ́ nèsé jʼa kʼa bə̀ sə̀ jàà y w náàcɛ̀nɛ́, 8n zɛ̃̀ pá n zhì ń nèsé yó ń nə́ ń zhə̀lə̀. N tó Pyɛɛrɛ ǹdə́ Zhã nɛ n zù Yi jì y kɔ̀nɔ́ w wa, ń nə́ ń zhə̀lə̀, ń nə́ ń fwɛ̃´, ń mə́ ń cèrhé Yi. 9Lyì-zhâ bɛ́ gakó nə mɔ ń nə́ ń zhə̀lə̀ ǹdə́ ń nə́ ń cèrhé Yi. 10Lyì bí gə́ lwar bə̀ wɔ́ ńmyɛ̌ ń yà ń nə́ ń jòm Yi jì y kɔ̀nɔ́ w bwə̀rə̀ y bə̀ nʼê byẽ̀ bə̀ “Bwə̀rə̀ náàcɛ̀nɛ́ y” mɔ́ nyí ni ń lwə̀l mó, bə̀ wun zɛ̃̀, ywẽ zɛ̃̀ rə̀ zhe be, kɔn dɛ́ dɛ̀bɛ́ rə̀ wɛ̀rhɛ́ èta mɔ́ yilə.

11Bal mɔ́ kə́ ń yə̀ Pyɛɛrɛ ǹdə́ Zhã kwã nɛ́ kwɛ̃̀ yé. Kɔn jàr lyì-zhâ bɛ́ gakó dɛ̃´dɛ̃´. Bə dùr bə vò Pyɛɛrɛ ǹdə́ Zhã sono, zɔ́nɔ́ w kɔ̀bɔ́ bə̀ nʼê byẽ̀ bə̀ “Saləmɔ zɔ́nɔ́” mɔ́ wẽ́.

Pyɛɛrɛ zɔ̀m ǹdə́ lyì bí Yi jì y kɔ̀nɔ́ w wa

12Pyɛɛrɛ gə́ nɔ rə̀myɛ́, n wɔ̀ lyì-zhâ bɛ́ nɛ: “Esərayɛl lyì, byè yil kɔn dɛ́ dɛ̀bɛ́ rə̀ wɛ̀rhɛ́ èta mɔ́ jàr ába? Byè yil á nʼá nyǐ nə́ba èta ǹdə bal mɔ́ wɔ́ nə́myɛ̌ sə̀pwà jàn, ráá nə́ gə́ zhí Yi ni ǹdə́ nə́ wun gakó mó è ce n wárh ta? 13Lwarna bə̀ wɔ́ nə́ nàmbala bɛ́, Abəraham ǹdə́ Yəzakɛ ǹdə́ Zhakɔɔbɛ, ǹdə́ bə̀ dwã bɛ́ gakó Yi rí rə̀ ce rə̀ tùntùnnə̀ Yezu zùwə́ y du. Wɔ́ ámyɛ̌ cìcì á zɔ mɔ á pə cɔ w yé né cìnə́ bé ne. Pyəlatɛ yà ń nə́ ń yâl n yẽ̌ mo, sə á yə̀ shɛ̀nɛ́ yé. 14Á zhɔ̃̀ mɔ̀bɔ́ ń wɔ́ Yi lò, n jà ń bə dóó zhe mó, á zɛ̃̀ á lwə̀l Pyəlatɛ nɛ n vùr mɔ̀bɔ́ ń wɔ́ lyì-gurnə mó byə̀nə́-jù wə̀. 15Á ce bə gu mɔ̀bɔ́ ń nə́ ń pɛ nyǔ mú, sə Yi kʼa bwìrhì mù n du cùùrì wẽ́. Nə́myɛ̌ wɔ́ rə̀myɛ́ zhə̀n-cínnə. 16Nə́ zhí Yezu yil lé ne. Wɔ́ rə̀myɛ́ è ce n pə jàn bal mɔ́ mɔ̀bɔ́ á na, á jʼâ yě ń pár èta mɔ́ nɛ. Wɔ́ Yezu ni zhú mú è ce bal mɔ́ ń zhǐ á gakó yé né èta mɔ́ nə bəsàzùlí námpúm.

17“Zhə̀nà, da-byâ, à yě bʼâmyɛ̌ ǹdʼá yó-cìnə́ bé ga yə̀l kɔn dɛ́ dɛ̀bɛ́ á wɛ̀rhɛ́ Yezu ni èta mɔ́ kùr yé. 18Sə Yi tó rə̀myɛ́ dɛnnɛ rə pyìrh kɔn dɛ́ dɛ̀bɛ́ rə̀ yʼà tó rə̀ nyì-zwennə bé gakó dɛnnɛ rə byili mú. Rə̀ byili bə̀ Kristə mó mà n nwɛ̀nɛ̀. 19Rə̀myɛ́ ce, pyìrhínə á wun, sʼá kʼá bə̀ Yi sono, mùnì rə pə ába á yə̀-bəlwàálɛ́ sǔbri. 20Èta, Cinu mà n twĩ̀ Yezu n bə̀ n súlí á jàn. Wɔ́ ńmyɛ̌ ń wɔ́ Zwennə mó ń yà ń tɛnɛ á yil mó. 21Ń gwẽ̌ mà n jòm Arəzana w kɔn mʼe yí kɔn gakó gə tú è kwɛrhɛ. Yi tó rə̀ nyì-zwennə bé dɛnnɛ rə byili rə̀myɛ́ shãã shãã ga. 22Muyiisi yà ń wòwə̀: ‘Cinu á Yi rí mà n cír lò á wẽ́ n jǐrh ń nyì-zwennə ǹdə àmyɛ́ ta, sʼá cili kɔn dɛ̀bɛ́ gakó ń la ába byilu mú. 23Lò mɔ̀bɔ́ gakó ǹ gə yə̀ Yi nyì-zwennə mó ńmyɛ̌ mɔ́ zɔ̀mà nɛ́ zwẽ, bə̀ mʼa vùr mó Yi dwí rí wẽ́ bə gu.’ ”

24Pyɛɛrɛ súlí n wɔ̀: “Yi nyì-zwennə bé byɛ̀bɛ́ gakó bə̀ lyɛ̃, kɔn zhí Saməwəə ǹdə́ byɛ̀bɛ́ bə̀ zwẽ ń jàà y mɔ́ yʼà jɛ̀rɛ̀ bə zɔ̀m kɔn dɛ́ dɛ̀bɛ́ rə̀ nʼê wɛ̀rhɛ́ dwã nɛ́ nyɛ̀bɛ́ wẽ́ mó yò. 25Kɔn dɛ́ dɛ̀bɛ́ Yi yʼà tó rə̀ nyì-zwennə bé dɛnnɛ rə bwəl rə̀ nyí mú wɔ́ ámyɛ yilə. Á twə́r jʼà ŋwɛ́nɛ́ dɔbrɛ́ tɛ̀bɛ́ Yi zɔ ǹdʼá nàmbala bɛ́ mɔ́ myɛ wẽ́. Rə̀ zɔ̀m ǹdə́ Abəraham rə wɔ̀: ‘À bʼa tó ǹmyɛ́ nɛ̀mɛ́ nɛ́ dɛnnɛ a cĩ́ bwəl lũ w lyì bí gakó yó wə.’ 26Lwarna bə̀ è jɛ̀rɛ̀ è wɔ́ ámyɛ̌ yil Yi bwìrhì rə̀ tùntùnnə̀ mó, rə zɛ̃̀ rə twĩ̀ mù á sõ, mùnì n cĩ́ bwəl á yó, sə n ce á mə̀dù mə̀dù gakó pyìrhí ń wu n yẽ̌ ń tùntùm-bəjə́ə́lé ne.”

4

Bə̀ zə Pyɛɛrɛ ǹdə́ Zhã bə bùr

1Yi jì y vwĩ̀-zwə́lnə bé ǹdə́ Yi jì y yìlnə̀ bé ǹdə́ Sadəsənyɛbá bə̀ ǹdə́ Pyɛɛrɛ ǹdə́ Zhã gwẽ̌ nʼê zɔ̀m ǹdə́ lyì bí. 2Bə̀ lyimə zɛ̃̀ nə̀ nʼê yì Pyɛɛrɛ ǹdə́ Zhã dɛ̃´dɛ̃´, bə̀ gə́ nʼê cèrhè kàrmɔ́ lyì bí ni, bə̀ nʼê byili bə̀ Yezu gə́ bwìrhì mú ce cùùrí myɛ bʼa bwìrhì mú yilə. 3Bə zɛ̃̀ bə zə Pyɛɛrɛ ǹdə́ Zhã. Sə cɛ y gə́ yʼà yìì mú ce, bə ce be byə̀nə́-jù wə̀, bə mʼe dɛ̃̀ cə-lár. 4Ǹdə́ rə̀myɛ́ ga, byɛ̀bɛ́ bə̀ cili Pyɛɛrɛ ǹdə́ Zhã kàrmɔ́ mɔ́ nánzhəzhɔ̌ zù Kristə; sə bala bɛ́ mù dwã nɛ bə̀ yʼà yú lyì mɔ̀ɔ̀rhɛ̀ rə̀nu.

5È zɛ̃̀ nəkɔkɔ́lɛ́ y yùwə̀, Zhwifubá yó-cìnə́ bé ǹdə́ náncɛsɛ́, ǹdə́ Muyiisi nyə́ né byilnə bé byẽ̀ dwã Zhərəzalɛm nɛ́, 6bə̀myɛ́ ǹdə́ vwĩ̀-zwə́lnə bé yé né cìnə́ bé gakó náncɛ y Annɛ, ǹdə́ Kəyifu ǹdə́ Zhã ǹdə́ Alɛsãdərɛ, e súlí lyì byɛ̀bɛ́ gakó bə̀ ŋwɛ́nɛ́ vwĩ̀-zwə́lnə bé dwí rí wẽ́, 7bə ce bə zə Pyɛɛrɛ ǹdə́ Zhã bə bə̀ bə̀ yé né, bə bwə̀rh bè bə wɔ̀: “Mɔ̌ lò ń pɔ ába ŋwɔ̀nɔ́, ráá mɔ̌ lò yil yil á wárh nə̀bwɛ̃̀ mɔ́?”

8Rə̀myɛ́ yó, Pyɛɛrɛ sú ǹdə́ Eshirhə náàcɛ̀nɛ́, n zɛ̃̀ n wɔ̀ bɛ: 9“Nə́ wɛ̀rhɛ́ cɛ̀nɛ̀ nə̀bwɛ̃̀ mə̀dù nì. Ámyɛ̌ cɔ w yó-cìnə́ bé ǹdə́ ámyɛ̌ náncɛsɛ́ zɛ̃̀ á nʼá bwə̀rh nə́ba zà, á la lwar ń gə́ tó né n mə n wárh. 10Ámyɛ̌ gakó, e súlí Esərayɛl lyì bí gakó, lwarna pamparɛ̃ɛ̃ bə̀ wɔ́ Nazarɛtɛ lyì bal Yezu Kristə mó á pəpa də̀-jɔrhɔ́ w yó n cì, Yi kʼa bwìrhì mù n du cùùrì wẽ́ mó, wɔ́ ńmyɛ̌ yil lé jàn yil bal mɔ́ mɔ̀bɔ́ wárh ń zhǐ á yé né. 11Bə̀ kɛ̃ Yi zɔ̀mɛ̀ rɛ́ sɛ́bɛ́ rɛ́ wẽ́ bə wɔ̀:

‘Wɔ́ nə́kulu w kɔ̀bɔ́ jì-lùrnə̀ bé vùr bə dwĩ̀ kwã nɛ́ mɔ́,

ò jǐrh jì y jàn nə́kulu wə́.’

Wɔ́ ámyɛ̌ á wɔ́ jì-lùrnə̀ bé bə̀myɛ́. Wɔ́ Yezu ń wɔ́ nə́kulu wə́. 12Wɔ́ ńmyɛ̌ dúdú ń wɔ̌ ń mà n vwârh nə́ba. Lũ w púlə́púlə́ wẽ́, Yi yə̀ lò dõ lyì bí ni pɛ ń wɔ̌ ń mà n vwârh nə́ba yé.”

13Pyɛɛrɛ ǹdə́ Zhã yʼà nʼê zɔ̀m ǹdə́ wu-jɔ̀. Bùrsí gùlú w lyì bí jʼa pwírí bə̀ wɔ́ lyì byɛ̀bɛ́ bə̀ yə̀ sɛ́bɛ́ cèrhè yé. Rə̀myɛ́ jàr bɛ̀, bə zɛ̃̀ bə lwar myɛ, bə̀ bə̀ yʼà nʼê tó Yezu ni. 14Bə nə bal mɔ́ ń wárh mɔ́ myɛ ń zhǐ dɛ̃̌ Pyɛɛrɛ ǹdə́ Zhã nyí ni, bə̀ kʼê yə̀ ŋwɛ̀nɛ́ bə lyár kaka yé. 15Bə ce bə du bùrsí jì y wə, bə zɛ̃̀ bə̀ nʼê zɔ̀m ǹdə́ dwã bə̀ zhe: 16“Etər nə́ bʼâ wɛ̀rhɛ́ lyì bí byɛ̀bɛ́ nɛ́? Zhərəzalɛm lyì bí gakó yírhə́ nɔ màmyɔ w kɔ̀bɔ́ bə̀ wɛ̀rhɛ́ mɔ́, ce nə́ wàr nyə̀-pɔ̌ nə́ la mâ yé. 17Sə nə́ mʼâ ji bi búlə́, nə́ mʼé cə̀r bè, bə̀ bə̀kʼa kʼe zɔ̀m Yezu yil lé yò ǹdə́ lò gaga yé, mùnì ga lyì bí bə̀kʼa kwɛrhɛ bə̀ nyɛ̀ɛ̀ yò w kɔ̀bɔ́ kə́dò yé.”

18Bə zɛ̃̀ bə kʼa byẽ̀ bè, bə pə bɛ nyí, bə̀ bə̀ bə̀kʼa kʼe zɔ̀m, ráá bə cèrhè lyì bí ni Yezu yil lé shò-kwã nɛ́ yé. 19Pyɛɛrɛ ǹdə́ Zhã wɔ̀ bɛ: “Ámyɛ tɛ́rɛ́na á nyǐ Yi yil mó: wɔ́ ámyɛ̌ nyí ni nə́ mə̂ sə nə́ shɛ̀nɛ́, ráá wɔ́ Yi nyí ni? 20È gə wɔ́ nə́myɛ̌ yilə, nə́ wàr nə́ bʼâ yẽ̌ kɔn dɛ́ dɛ̀bɛ́ nə́ yírhə́ nɔwa, nə́ zhã̌ jʼa nyɛ̀ɛ̀ mɔ́ byilu mú ni yé.”

21Bùrsí gùlú w lyì bí yə̀ kaka nɛ rə̀ bʼa ce bə pə bɛ bə̀ còrhò-tum yé. Bə kʼe ji bi búlə́, bə zɛ̃̀ bə yẽ̌ be, bə̀ lyì bí yʼà nʼê cèrhé Yi, kɔn dɛ́ dɛ̀bɛ́ rə̀ wɛ̀rhɛ́ mɔ́ yilə. 22Bal mɔ́ mɔ̀bɔ́ bə̀ wárh èta mɔ́, yà ń du byinə shə́-èna, sə è yàl kɔ̀-jàrmà lyì bí yilə.

Kristə-lyì bí lwə̀l Yi bə̀ rə̀ pə bɛ jàn

23Bə̀ gə́ yẽ̌ Pyɛɛrɛ ǹdə́ Zhã nɛ kwã nɛ́, bə shə́r, bə vò bə̀ tó-dwã bɛ́ sõ, bə byili bi nyí rí tɛ̀bɛ́ Yi jì y vwĩ̀-zwə́lnə bé yé né cìnə́ bé ǹdə́ náncɛsɛ́ pɔ bɛ mɔ́. 24Bə̀ tó-dwã bɛ́ gə́ nyɛ̀ɛ̀ rə̀myɛ́, bə̀ gakó mù dwã nɛ bə̀ nʼê lwə̀l Yi bə̀ zhe: “Cinu, ǹmyɛ́ ǹ wɛ̀rhɛ́ dɛ̃̌ ǹdə́ cɛ y ǹdə́ mwə̃́ y ǹdə́ wẽ̀ dé tɛ̀bɛ́ gakó rə̀ ŋwɛ́nɛ́ rə̀ wẽ́ mó, 25wɔ́ ǹmyɛ́ ǹ tó Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ dɛnnɛ ń ce nə́ nàmbal Dəvyidi, ń wɔ́ ǹ tùntùnnə̀ mó, zɔ̀m n wɔ̀:

‘Byè yil lũ w tənèsé lyì bí nʼê ŋwɔ́ŋwɔ̌?

Byè yil bə̀ nʼê bùl bùlə̀ nyɛ̀bɛ́ nə̀ bə kùr zhe?

26Lũ w pyâ bɛ́ gakó zɛ̃̀ bə wɛ̀rhɛ́ nyí rə̀dù,

bə̀ la mʼe bú ǹdə́ Cinu ǹdə́ mɔ̀bɔ́ ń cír mó.’

27Zhə̀n ga, Erɔɔdɛ ǹdə́ Pɔ̃s-Pyəlatɛ, e súlí lũ w tənèsé dwã bɛ́ lyì bí, ǹdə́ Esərayɛl lyì bí gakó wɛ̀rhɛ́ nyí rə̀dù cɔ w kɔ̀bɔ́ wẽ́ bə mʼe bú ǹdə́ ǹ tùntùnnə̀ nántwə̂ Yezu, mɔ̀bɔ́ ǹ cír mó. 28Bə̀ wɛ̀rhɛ́ èta, bə mʼe pyìrh kɔn dɛ̀bɛ́ ǹ yà ǹ kɔ́ ń cĩ́ shãã ga ǹdə́ ǹ jàn dɛ́, ǹdə ǹ gə́ nə́ ǹ yâl nɛ́ mɔ́. 29Cinu, nyǐ bə̀ gə́ nʼê nwɛ̀nɛ̀ nə́myɛ̌ byɛ̀bɛ́ nə́ wɔ́ ǹ tùntùnnə̀ bé né mó èlâsɛ̃´. Sɛ̃ nə́ba nə́ bwə̀l ǹ zɔ̀mɛ̀ rɛ́ ǹdə́ wu-jɔ̀. 30Cèlè ǹ jɛ̃̀ nə́ yó, ń ce nə́ wárh nə̀bwànà, sə nə́ wɛ̀rhɛ́ màmyaarhɛ ǹdə́ wò-jààrɛ̀, ǹ tùntùnnə̀ nántwə̂ Yezu mú yil yilə.”

31Bə̀ gə́ lwə̀l Yi ni bə zhɛ̀, jàà y kɛ̀bɛ́ bə̀ yʼà ŋwɛ́nɛ́ è wẽ́ mó zhízhǐ. Bə̀ gakó jʼa sú ǹdə́ Eshirhə náàcɛ̀nɛ́, bə zɛ̃̀ bə̀ nʼê bwə̀l Yi zɔ̀mɛ̀ rɛ́ ǹdə́ wu-jɔ̀.

Kristə-lyì bí yʼà zhe nyì-dwìì ǹdə́ bə̀ nɛrɛ́ yá

32Lyì bí byɛ̀bɛ́ gakó bə̀ yʼà zù Kristə mó wun ní yʼà wɔ́ rə̀dù. Bə̀ bùlə̀ né myɛ yʼà wɔ́ rə̀dù. Mə̀dù ga yà ń tá ń wə̀l bə̀ ńmyɛ̌ kɔn dɛ́ wɔ́ ń dúdú ń cǐ yé. Rə̀ yʼà wɔ́ bə̀ gakó nyân. 33Tùntúmə́ bé yʼà nʼê byili zhə̀n Cinu Yezu bùrhù mú shò-kwã nɛ́ ǹdə́ jàn nánfɔ̀lɔ̀. Sə Yi yʼà nʼê cĩ́ bwəl bə̀ gakó yó dɛ̃´dɛ̃´. 34Bə̀myɛ́ mə̀dù ga yà ń tá ń mwìrì kɔn dɛ̀bɛ́ ń zhe rə̀ tum yé, bə̀ byɛ̀bɛ́ gakó bə̀ yʼà zhe cɛrh ǹdə́ kâlsɛ mɔ́ yʼà nʼê yè sè, bə zə sə̀ wársɛ́ bə bà, 35bə pə sɛ tùntúmə́ bé ne, bə tə̀ bə pə lò gakó ne shɛ̀bɛ́ ń zhe sə̀ tum mú.

36Lò mə̀dù myɛ yà ń ŋwɛ́nɛ́ ń yíl Zhozefu, ń yà ń wɔ́ Levyi dwí rí lò, ń shí Shipiri. Tùntúmə́ bé yʼà co ń yi-lyéré y bə̀ Barnabaasɛ. Rə̀ kùr wɔ́: “Cícírnə”. 37Ń yà ń zhe cɛ. N yè yə̀, n zə è wársɛ́ n bə̀ n pə tùntúmə́ bé ne.

5

Ananyaasɛ ǹdə́ Safəra gòm kɔma

1Bal mə̀dù yà ń ŋwɛ́nɛ́ bə̀ nʼê byẽ̀ bə̀ Ananyaasɛ, ǹdə́ ń kɛ̃ Safəra. Ń yà ń zhe cɛ. Ńmyɛ̌ ǹdə́ ń kɛ̃ mɔ́ zɛ̃̀ bə zɔ̀m nyí rə̀dù n mə n yè yə̀. 2N bɔ̀n è wársɛ́ n cĩ́, n zɛ̃̀ n zə sə̀ kùr ré n vò n pə tùntúmə́ bé ne, sə ń kɛ̃ mɔ́ myɛ yà ń yě.

3Pyɛɛrɛ bwə̀rh mò n wɔ̀: “Ananyaasɛ, bə̀kɔ́n yil ǹ yẽ̌ Shətana zù ǹ wẽ́, e ce ń bɔ̀n cɛ y wársɛ́ kə̀kàlà y ń cĩ́, ń zɛ̃̀ ń gõ kɔma ń pə Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ nɛ? 4Ǹ yə̀l bə̀ ǹ cɛ y yʼà wɔ́ ǹmyɛ́ nyâ nà? Ǹ gə́ kə́ yè y mó, è wársɛ́ də̀ ǹmyɛ́ ǹ cǐ si nà? Ǹ yà ǹ wɔ̌ ǹ zə sɛ ǹ wɛ̀rhɛ́ ǹdə ǹ gə́ nə́ ǹ yâl nɛ́. È nə zɛ̃̀ wɔ́ etər ǹ tɛ́rɛ́ nɛ́ ǹ wẽ́ ń mə́ twĩ̀ èta mɔ́? Lwar bʼè də̀ numbyíní ni ǹ gòm kɔma bɛ́ ń pə yé. Wɔ́ Yi ni ǹ gòm ń pa.”

5Ananyaasɛ gə́ nyɛ̀ɛ̀ zɔ̀mà nɛ́ nə̀myɛ́, n tu tɛ̃´ n cì. Sə ywẽ nánfɔ̀lɔ̀ zɔ lyì bí byɛ̀bɛ́ gakó bə̀ nyɛ̀ɛ̀ yò w òmyɛ́ mɔ́. 6Ébwá-dàlá bə̀ bə kwè mò bə pyípyílí ǹdə́ gɔ̀nɔ̀ bə vò bə ce.

7Kɔn dɛnɛ ǹdə lùr rə̀tɔ̀ ta, ń kɛ̃ mɔ́ myɛ bà. Sə ń yà ń yə̀l kɔn dɛ́ dɛ̀bɛ́ rə̀ wɛ̀rhɛ́ mɔ́ yé. 8Pyɛɛrɛ bwə̀rh mò n wɔ̀: “Wɔ́ á cɛ y á yè mó wársɛ́ ga èta?”

Kɛ̃ mɔ́ wɔ̀: “Wɔ́ sə̀ ga.”

9Pyɛɛrɛ zɛ̃̀ n wɔ̀ mɔ̀: “Etər á tɛ́rɛ́ nɛ́ á wẽ́, á mʼá wɛ̀rhɛ́ nyí rə̀dù á pyà Cinu Eshirhə y nyí? Lwar bə̀ lyì bí byɛ̀bɛ́ bə̀ kwè ǹ byal mɔ́ bə vò e ce mó zhǐ bwə̀rə̀ y nyí ni. Bə̀ mʼa kwè ǹmyɛ bə vò bə ce.”

10N já n tu Pyɛɛrɛ yé né rə̀myɛ́ yi ní cìcì n cì. Ébwá-dàlá bɛ́ zù kɛ̀lɛ́ wa, bə pwírí ń cùwə̀, bə kwè mò bə vò bə ce ń byal mɔ́ nyí ni. 11Ywẽ nánfɔ̀lɔ̀ zə Kristə-lyì gùlú w ǹdə́ byɛ̀bɛ́ gakó bə̀ nyɛ̀ɛ̀ yò w òmyɛ́ mɔ́.

Tùntúmə́ bé wɛ̀rhɛ́ màmyaarhɛ ǹdə́ wò-jààrɛ̀ nánzhəzhɔ̌

12Tùntúmə́ bé yʼà nʼê wɛ̀rhɛ́ màmyaarhɛ ǹdə́ wò-jààrɛ̀ nánzhəzhɔ̌ lyì bí wẽ́. Sə byɛ̀bɛ́ bə̀ yʼà zù Kristə mó gakó yʼà nʼê gùlí dwã Yi jì y kɔ̀nɔ́ w wẽ́, Saləmɔ zɔ́nɔ́ w wa. 13Lò dõ yà ń kwàl bə̀ wẽ́ ń nə́ ń zwì ní yé, sə lyì bí gakó yʼà nʼê cèrhé be dɛ̃´dɛ̃´. 14Bala ǹdə́ kana nánzhəzhɔ̌ yʼà nʼê zwì Cinu bə̀ súlí bi. 15Lyì yʼà nʼê zə nə̀bwànà bə̀ twí bə̀ cĩ́ sɔ́msɛ́ vɔ̃̀ nɛ̀ pala ǹdə́ pyə̀ndè wẽ́, mùnì Pyɛɛrɛ gə tú ń nə́ ń lyɛ̃, sə ń sə̀sə̃̌yùlú w myɛ cìcì círhí bə̀ jàlà. 16Lyì nánzhəzhɔ̌ yʼà nʼê zə nə̀bwànà ǹdə́ lyì byɛ̀bɛ́ nə̀cílsi námməlwâlsɛ zhe, bə̀ mʼê shí cɛmɛ nɛ́ nyɛ̀bɛ́ nə̀ bwə́l ǹdə́ Zhərəzalɛm mɔ́ myɛ wẽ́ bə̀ twí, sə bə̀ gakó yʼà nʼê wárhá.

Zhwifubá yó-cìnə́ bé nwɛ̀nɛ̀ tùntúmə́ bé

17Yi jì y vwĩ̀-zwə́lnə bé yé né cìnə́ bé gakó náncɛ y ǹdə́ ń kwã-lyì Sadəsənyɛbá gakó zɛ̃̀ tùntúmə́ bé yó, bə̀ nʼê dùr bə̀ bwɛ̃̌. 18Bə ce bə zə bɛ lyì bí gakó yírh w bə ce byə̀nə́-jù wə̀. 19Sə cɛ y gə́ tú e yìì, Cinu màlɛ́ka bə̀ e pul byə̀nə́-jì y bwə̀ə̀lé, e ce tùntúmə́ bé du pwẽ̀ nè, e wɔ̀ bɛ: 20“Zhəlnə Yi jì y kɔ̀nɔ́ w wẽ́, á bwə̀l nyǔ mə̀ tʼâ la zhɔ̌ zɔ̀mà nɛ́ á byili lyì bí ni.”

21Bə zwẽ nyí, bə zɛ̃̀ nəkɔkɔ́lɛ́ shãã shãã bə vò bə̀ nʼê cèrhè kàrmɔ̀ Yi jì y kɔ̀nɔ́ w wa. Vwĩ̀-zwə́lnə bé yé né cìnə́ bé gakó náncɛ y ǹdə́ ń kwã-lyì bí ce bə byẽ̀ cɔ w náncɛsɛ́ gakó dwã yó, bə jòm bə̀ bùrsí gùlú w nánfɔ̀lɔ̀ wá. Bə zɛ̃̀ bə pə nyí bə̀ bə̀ zhəl bə vùr tùntúmə́ bé byə̀nə́-jù w bə mʼe bà. 22Sə lyì bí byɛ̀bɛ́ bə̀ twĩ̀ mú gə́ yú byə̀nə́-jì y wə, bə pwírí tùntúmə́ bé tɛ̀nɛ́ yé. Bə kʼa kwɛ̃̀ bə vò bùrsí gùlú w lyì bí yé né, bə wɔ̀: 23“Nə́ yú nə́ nə byɛ̀bɛ́ bə̀ nʼê yìlì byə̀nə́-jì y ni mú bə̀ jě è nyí ni. Nə́ pwírí bwə̀ə̀lé gakó sàásɛ náàcɛ̀nɛ́. Sə nə́ gə́ pul bwə̀ə̀lé, nə́ pwírí lò lò tɛ̀nɛ́ byə̀nə́-jù w yé.”

24Yi jì y yìlnə̀ bé yé né cə́bal mɔ́, ǹdə́ vwĩ̀-zwə́lnə bé yé né cìnə́ bé gə́ nyɛ̀ɛ̀ bə̀ tùntúmə́ bé tɛ̀nɛ́, rə jàr bɛ̀ dɛ̃´dɛ̃´; bə zɛ̃̀ bə̀ nʼê tɛ́rɛ́ yò w gə́ la nɛ́ yál. 25Lò zɛ̃̀ n bə̀ n wɔ̀ bɛ: “Nyǐnə lyì bí byɛ̀bɛ́ á yʼâ co byə̀nə́-jù w mú bə̀ ŋwɛ́nɛ́ Yi jì y kɔ̀nɔ́ w wẽ́ bə̀ nʼê cèrhè kàrmɔ̀ lyì bí ni!”

26Yi jì y yìlnə̀ bé yé né cə́bal mɔ́ ǹdə́ ń kwã-lyì bí zɛ̃̀ rə̀myɛ́ yó cìcì, bə vò bə zə tùntúmə́ bé bə kʼa mʼe bà. Bə̀ gə́ yʼà nʼê dùr ywẽ bə̀ lyì bí bʼa zə nə́kulə bə dul be mó ce, bə̀ yə̀ tùntúmə́ bé jàn wɛ̀rhɛ́ yé. 27Bə̀ gə́ zə be bə bə̀ bùrsí gùlú w lyì bí yé né bə zhɛ̀, vwĩ̀-zwə́lnə bé yé né cìnə́ bé gakó náncɛ y bwə̀rh bè n wɔ̀: 28“Nə́ yʼâ pɔ ába nyí bʼâ gə la á kàrmɔ́ wɔ̀rhɔ́, sʼá bə̀kʼá kʼá byẽ̀ bal mɔ́ mɔ̀bɔ́ yil lé yé. Á zɛ̃̀ á cẽ, á zə á kàrmɔ́ mə̀myɛ́ mɔ́ á sú Zhərəzalɛm púlə́púlə́, á zɛ̃̀ á nʼá yâl á cĩ́ ń cu mú yò w nə́myɛ̌ yó wə!”

29Pyɛɛrɛ ǹdə́ tùntúmə́ bé dwã bɛ́ wɔ̀: “Wɔ́ Yi nyí ni nə́ mə̂ sə nə́ shɛ̀nɛ́ nɛ́, sə è də̀ numbyínsi nyí ni yé. 30Wɔ́ ámyɛ̌ á pəpa Yezu mú də̀-jɔrhɔ́ yó á gu, sə nə́ nàmbala bɛ́ Yi rí bwìrhì mù, 31rə zhẽ̌ ń yó dɛ̃̌ ń jě rə̀ jə̀jĩ́ ni Arəzana wa, rə ce ń wɔ́ pyɔ̌ ǹdə́ Zwennə, mùnì ga Esərayɛl lyì bí pyìrhí bə̀ wun bə nə bə̀ yə̀-bəlwàálɛ́ sǔbri. 32Nə́myɛ̌ wɔ́ rə̀myɛ́ gakó zhə̀n-cínnə, nə́myɛ̌ ǹdə́ Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ y Yi pɔ byɛ̀bɛ́ bə̀ nʼê shɛ̀nɛ́ rə̀ nyí ni mú ni mú.”

33Bùrsí gùlú w lyì bí gə́ nyɛ̀ɛ̀ zɔ̀mà nɛ́ nə̀myɛ́, bə̀ lyimə zɛ̃̀, bə zɛ̃̀ bə̀ nʼê pyà tùntúmə́ bé gu. 34Bùrsí gùlú w lò mə̀dù ń yà ń yíl Gamaləyəə, ń yà ń wɔ́ Farɛzhɛ̃ɛ̃, n jà ń yà ń wɔ́ Muyiisi nyə́ né byilnə, lyì bí gakó yʼà nʼê nyàm mɔ; ńmyɛ̌ mɔ́ zɛ̃̀ n zhì dɛ̃̌, n wɔ̀ bə̀ bə̀ ce tùntúmə́ bé du pwẽ̀ nè námpɔ́lɛ́. 35N zɛ̃̀ n wɔ̀ bùrsí gùlú w lyì bí ni: “Esərayɛl lyì, dɛ̃̌na á cìn ǹdə́ kɔn dɛ̀bɛ́ á nʼá yâl á wɛ̀rhɛ́ lyì bí byɛ̀bɛ́ nɛ mɔ́. 36Á cìcì yě bə̀ bal mə̀dù yà ń fwĩ́ tɛ̃´ kɔn gwẽ̌ bə nyɛ yé, ń yà ń yíl Tɛda; ń yà ń zhe bə̀ ńmyɛ̌ wɔ́ lyì-fɔ̀lɔ̀. Sə bə̀ gu mu. Lyì yʼà yú ǹdə zwã̌-àna ta bə̀ nʼê tó mo, sə lyì bí bə̀myɛ́ mɔ́ gakó làà dwã nɛ. Bə̀ kʼê tʼâ zɔ̀m ń yò yé. 37Rə̀myɛ́ kwã nɛ́, gál mɔ́ yi ní, wɔ́ Gəlile lyì bal Zhidə, ńmyɛ zɛ̃̀ n vwɛ̃ lyì nánzhəzhɔ̌ bə̀ nʼê tó mo; sə bə̀ gu ńmyɛ. Lyì bí byɛ̀bɛ́ bə̀ yʼà nʼê tó mo mó gakó làà dwã nɛ.

38“Nyǐnə kɔn dɛ́ dɛ̀bɛ́ à nʼâ yâl a byili ába èlâsɛ̃´ mɔ́: á bə̀kʼá ce á cìn byɛ̀bɛ́ èta mɔ́ yò w wẽ́ yé. Yẽ̌nə bə vò, bə̀ tum dí ǹdə́ bə̀ tùntwə̃̀ə̃̀ né gə́ wɔ́ numbyínə́ nyə̀ná, sə́ nyǐ nə̀ tʼâ la zhǔ yé. 39Sə nə̀ gə wɔ́ Yi nyə̀ná, sə́ nyǐ á wàr nɛ̀ á la cə̂r yé. Rə̀myɛ́ ce, dɛ̃̌na á cìnə̀, á bə̀kʼá jǐrh Yi zwə̀ yé.”

Sə bùrsí gùlú w lyì bí shɛ̀nɛ́ tɛ̀bɛ́ ń byili mú. 40Bə zɛ̃̀ bə kʼa byẽ̀ tùntúmə́ bé, bə ce bə mà bɛ̀, bə pə bɛ nyí, bə̀ bə̀ bə̀kʼa kʼe zɔ̀m Yezu yò kə́dò yé. Bə zɛ̃̀ bə dwĩ̀ bì.

41Tùntúmə́ bé zhǐr bùrsí gùlú w lyì bí yé né ǹdə́ wu-nyɔ̃̀, bə̀ Yi ce bə̀ mə̂ sə bə nwɛ̀nɛ̀ bɛ̀, bə fulsi bi Yezu yil lé yilə. 42Sə bə̀ yʼà cə̀ə̀lè bə̀ nʼê bwə̀l yò-ècɔ̀nɔ̀ nyí rí dɛ̃ gakó Yi jì y kɔ̀nɔ́ w wa, ǹdə́ kâlsɛ́ wẽ́, bə̀ mʼê byili bə̀ wɔ́ Yezu ń wɔ́ Kristə mó.

6

Bə̀ cír lyì bwàlpyɛ̀ bə̀ la tùntúmə́ bé ne sãɔ̃

1Dwã nɛ́ nə̀myɛ́ wẽ́, Kristə kwã-lyì bí yʼà nʼê súlí. Zhwifubá byɛ̀bɛ́ bə̀ nʼê zɔ̀m gə̀rɛ́kɛ mɔ́ zɛ̃̀ bə̀ nʼê ŋwɔ́ŋwɔ̌ ǹdə́ byɛ̀bɛ́ bə̀ wɔ́ cɔ w lyì bí mú, bə̀ zhe: “Dɛ̃ gakó, bə̀ gə la kùjú w tə́l, bə̀ nʼê swě nə́myɛ̌ ejə̀nə̀ bé yò.”

2Tùntúmə́ bé shí ǹdə́ bə̀lyè y zɛ̃̀ bə ce bə byẽ̀ Kristə kwã-lyì bí dwã bɛ́ gakó dwã yó, bə wɔ̀ bɛ: “Nə́myɛ̌ bə mə̂ sə nə́ yẽ̌ Yi zɔ̀mɛ̀ rɛ́ bwə̂l mó ne nə́ kʼá nʼé nyǐ kùjú tə́l yò yé. 3Rə̀myɛ́ ce, da-byâ, círnə lyì bwàlpyɛ̀ á wẽ́, sʼe yə̀ lyì byɛ̀bɛ́ á yě bə̀ bə̀ wɔ́ lyì-twə̂rh bə̀ zhe surhə, bə̀ sú ǹdə́ Eshirhə náàcɛ̀nɛ́, nə́ bʼâ pə bɛ tum dí rə̀myɛ́. 4Sə nə́myɛ̌ jʼá nʼé nyǐ Yi-co w ǹdə́ Yi zɔ̀mɛ̀ rɛ́ bwə̂l mó yò.”

5Bə̀ gakó shɛ̀nɛ́ dɛ̀bɛ́ tùntúmə́ bé byili mú, bə zɛ̃̀ bə cír Ecẽẽ. Ń yà ń zhí Yi ni dɛ̃´dɛ̃´, n jà ń yà ń sú ǹdə́ Eshirhə náàcɛ̀nɛ́. Bə̀ cír Shilipu myɛ, e súlí Pɔrɔkɔɔrɛ, ǹdə́ Nəkanɔɔrɛ, ǹdə́ Timo, ǹdə́ Parəmɛnaasɛ, ǹdə́ Ancɔɔsɛ lyì bal mə̀dù ń yíl Nəkwala. Ń yà ń zù Zhwifubá Yi-sɔ́má y shãã ga. 6Bə zə bɛ bə bə̀ tùntúmə́ bé sõ. Tùntúmə́ bé cĩ́ jɛ̀rh bə̀ yó, bə lwə̀l Yi bə̀ yilə.

7Yi zɔ̀mɛ̀ rɛ́ yʼà jʼâ nʼê yí jààsɛ́ gakó wə. Kristə kwã-lyì bí yʼà nʼê súlí Zhərəzalɛm nɛ́. Zhwifubá vwĩ̀-zwə́lnə bé myɛ nánzhəzhɔ̌ shɛ̀nɛ́ bə zù Kristə.

Bə̀ zɔ Ecẽẽ

8Yi yʼà cĩ́ bwəl Ecẽẽ yó, rə pɔ̃ jàn. Ń yà ń nə́ ń wɛ̀rhɛ́ màmyaarhɛ ǹdə́ wò-jààrɛ̀ lyì bí wẽ́. 9Rə̀myɛ́ yó, lyì jàlà zɛ̃̀ bə̀ nʼê mà nyə̀-pâr ǹdə́ mɔ. È yʼà wɔ́ Zhwifubá byɛ̀bɛ́ bə̀ shí Shərɛnɛ ǹdə́ Alɛsãdəri, bə̀ wɔ́ dwã-gùlú jì y bə̀ nʼê byẽ̀ bə̀ “Yómə́ bə̀ nɔ bə̀ cìn-cìnú” mú lyì, e súlí lyì byɛ̀bɛ́ bə̀ shí Shilishi ǹdə́ Azhi tənèsé wə. 10Sə Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ yʼà nʼê pɛ mɔ surhə ń mə́ ń zɔ̀mà. Rə̀myɛ́ ce bə̀ yə̀ ŋwɛ̀nɛ́ bə zɔ̀m bə ji mu tɛ̃´ yé. 11Bə zɛ̃̀ bə kɔ̃̀ lyì. Lyì bí bə̀myɛ́ mɔ́ wɔ̀: “Nə́ nyɛ̀ɛ̀ ń nyú w ń nə́ ń tùrh Muyiisi ǹdə́ Yi ga.”

12Cɔ w lyì bí ǹdə́ náncɛsɛ́ ǹdə́ Muyiisi nyə́ né byilnə bé lyimə zɛ̃̀, bə zə mɔ bə mʼe vò bùrsí gùlú w nánfɔ̀lɔ̀ w lyì bí yé né, 13bə ce lyì dwã myɛ yí bə̀ nʼê gòm kɔma bə̀ ce ń nyí ni bə̀ zhe: “Bal mɔ́ mɔ̀bɔ́ já ń nə́ ń fulsi Yi jì y ǹdə́ Muyiisi nyə́ né ga. 14Nə́ nyɛ̀ɛ̀ ń nyú w ń zɔ̀m bə̀ Nazarɛtɛ lyì bal Yezu mú mà n wǔr Yi jì y n jà n lyə́r lùl-e-pwírí nyə́ né nyɛ̀bɛ́ Muyiisi byili nə́ba mó.”

15Rə̀myɛ́ yó, bùrsí gùlú w lyì bí gakó kwẽ̌ bə̀ nʼê nyǐ mu shɛ́shɛ́, bə pwírí ń yé y nyɛ̌ ǹdə màlɛ́ka yé ta.

7

Ecẽẽ zɔ̀m ǹdə́ bùrsí gùlú w lyì bí

1Yi jì y vwĩ̀-zwə́lnə bé yé né cìnə́ bé gakó náncɛ y zɛ̃̀ e bwə̀rh mò e wɔ̀: “Cà y kɛ̀bɛ́ bə̀ nʼê ce ǹ nyí ni mú gakó wɔ́ zhə̀nà?”

2Ecẽẽ wɔ̀: “À dabá ǹdə́ à da-byâ, cilinə kɔn dɛ̀bɛ́ à la ába byilu. Zùwə́ cə́bal Yi byili ń cìn nə́ nàmbal Abəraham nɛ, ǹdə́ ń yà ń ŋwɛ́nɛ́ Mezopotəmyi ní, fòró n zɛ̃̀ n vò n jòm Arã nɛ́. 3Yi yʼà wò mò: ‘Zhǐr ń yẽ̌ ǹ da-dǒ wə́, ǹdə́ ǹ dwí lyì bí ni, n vò cɔ w kɔ̀bɔ́ à la mɔ́ byilu mú wẽ́.’ 4N shɛ̀nɛ́ n zhǐr Kalədɛ lyì bí cɔ w wa, n vò n jòm Arã nɛ́. Ń da gə́ cùwə̀, rə̀myɛ́ kwã nɛ́, Yi ce n zhǐr Arã nɛ́ n bə̀ n jòm cɔ w kɔ̀bɔ́ á ŋwɛ́nɛ́ ò wẽ́ zà zà mɔ́ wa. 5Sə Yi yə̀ mɔ̀ jàà pɛ cɔ w òmyɛ́ wẽ́ bá námpɔ́lɛ́ myɛ cìcì yé, sə rə̀ bwəl mo nyí bə̀ rə̀ bʼa pɔ̃ cɔ w òmyɛ́ púlə́púlə́ n cìní. Bá ń gə tú ń cù ń tɛ̀nɛ́ myɛ, ń byâ bʼa cìní wə. E jà rə̀myɛ́ yó, ǹdə́ ń yà ń gwẽ̌ bə bə̀sɔ́bwɛ̀lɛ́ zhe yé. 6Rə̀ wò mò: ‘Ǹ nɛ̀mɛ́ nɛ́ bʼa jòm cɔ kɔ̀bɔ́ ò də̀ bə̀myɛ́ nyɔ̃̌ wẽ́, bə jǐrh yómə́ gàà mɔ́. Lyì mʼa nwɛ̀nɛ̀ bɛ̀ byinə zwã̌-àna.’ 7Yi súlí rə wɔ̀: ‘À bʼa kə́ cɔ w kɔ̀bɔ́ ò lyì bí la zə ǹ nɛ̀mɛ́ nɛ́ bə wɛ̀rhɛ́ yómə́ mó bùrsì, a pə w ò còrhò-tum. Sə rə̀myɛ́ kwã nɛ́, ǹ nɛ̀mɛ́ nɛ́ bʼa kʼa zhǐr gàà, bə bʼe cèrhé ne nyɔ̀nɔ̀.’

8“Rə̀myɛ́ yó, Yi zɔ dɔbrɛ ǹdə́ Abəraham. Rə pɔ̃ nyí bə̀ ń góm ń byâ bɛ́, e yə̀ dɔbrɛ́ rə̀myɛ́ myɔrhɔ. Abəraham zɛ̃̀ n lù ń byǐ Yəzakɛ, n gõ mò ń dwã lyɛlɛ yùwə̀. Yəzakɛ lù ń byǐ Zhakɔɔbɛ, n gõ mò. Zhakɔɔbɛ lù ń byâ bɛ́ shí ǹdə́ bə̀lyè y bə̀ wɔ́ nə́ nàmbala bɛ́ mɔ́, n gõ bè.

9“Nə́ nàmbala bɛ́ dùr bə̀ nyɛ̃´ Zhozefu bwɛ̃̌, bə zə mɔ bə yè. Byɛ̀bɛ́ bə̀ yè mò mó zə mɔ bə vò Ezhibti yómde jè, sə Yi yʼà ŋwɛ́nɛ́ ǹdə́ mɔ, 10rə zwẽ mo ń nɔ̀nɔ̀ w wẽ́, rə ce n sú Ezhibti pyɔ̌ Faraɔ̃ yírh, rə pɔ̃ surhə ń mə́ ń zɔ̀m ǹdə́ mɔ. Faraɔ̃ pɔ̃ pyɛ̀lɛ̀, ń nə́ ń nyǐ Ezhibti púlə́púlə́ ǹdə́ ńmyɛ̌ Faraɔ̃ cìcì kɛ̀lɛ́ y ga yò.

11“Sə nɔrh nánfɔ̀lɔ̀ tú mə tu Ezhibti ǹdə́ Kanãã tənèsé púlə́púlə́ wẽ́. Kɔn yʼà zum dɛ̃´dɛ̃´, nə́ nàmbala bɛ́ yʼà kʼê yír kaka bə̀ nʼê jí yé. 12Zhakɔɔbɛ zɛ̃̀ n nyɛ̀ɛ̀ bə̀ jíjí ŋwɛ́nɛ́ Ezhibti ní, n zɛ̃̀ n twĩ̀ nə́ nàmbala bɛ́ gàà. 13Rə̀myɛ́ kwã nɛ́, n kə́ n twĩ̀ bì kə́dò. Zhozefu zɛ̃̀ n byili ń pár ń zhə̀m-má bɛ́ nɛ. Pyɔ̌ Faraɔ̃ zɛ̃̀ n lwar Zhozefu dwí rí párá. 14Zhozefu ce bə zə ń da ǹdə́ ń byâ bɛ́ púlə́púlə́ bə mʼe bà, sə bə̀ gakó yʼà wɔ́ shə́-shàlpyɛ̀ ǹdə́ bə̀nu. 15Zhakɔɔbɛ zɛ̃̀ n bə̀ Ezhibti. Wɔ́ gàà ń cù ní. Nə́ nàmbala bɛ́ myɛ wɔ́ gàà bə̀ cù ní. 16Sə bə̀ zɔ bɛ bə kʼa mʼe vò Shəkɛm, bə ce be bɔ̀l mɔ́ mɔ̀bɔ́ Abəraham yà ń yè ǹdə́ wársɛ Amɔɔrɛ byâ bɛ́ sõ mó wẽ́.

17“Sə Yi nyí rí rə̀ yʼà bwəl Abəraham nɛ mɔ́ pyǐrh mó yi gə́ tú e bwəlse, nə́ dwí rí pùl dɛ̃´dɛ̃´ Ezhibti ní. 18Rə̀myɛ́ kwã nɛ́, lò dõ tú n jǐrh Ezhibti pyɔ̌, sə ńmyɛ̌ mɔ́ yə̀ Zhozefu pár lwar yé. 19Ń myìnì nə́ dwí rí, n nwɛ̀nɛ̀ nə́ nàmbala bɛ́. Ń yà ń nə́ ń nyɛ́ɛ́ bɛ ń ce bə̀ pwà bə̀ byì-shɛ̌msɛ́ bə̀ dwĩ̀, mùnì ga sə̀ bə̀kʼa yə̀ nɛ́ yé.

20“Wɔ́ rə̀myɛ́ yi ní bə̀ lùl Muyiisi. Ń yà ń wɔ́ ébɔ́, Yi yʼà só mo, sə ń ná kɔ̀n mɔ̀ ń da sõ kɛ̀lɛ́ w cànsɛ̀ sə̀tɔ̀. 21Rə̀myɛ́ kwã nɛ́, bə kwè mò bə vò e dwĩ̀, sə pyɔ̌ Faraɔ̃ bə̀kɔ́ nɔ mɔ n kwè, n vò n kɔ̃̀ ǹdə ń cìcì byǐ ta. 22N lwar Ezhibti lyì bí tumə né gakó yé-shò, n jǐrh lyì-fɔ̀lɔ̀ ń zɔ̀mà nɛ́ ǹdə́ ń tumə né gakó wẽ́.

23“Muyiisi gə́ tú n yí byinə shə́-èna, dɛ̃ rə̀dù, n zɛ̃̀ n jòm tɛ̃´, n bù bə̀ ń mà n nyǐ ń da-byâ bɛ́ yò. 24N zɛ̃̀ n nə Ezhibti lò mə̀dù ń nə́ ń nwɛ̀nɛ̀ Esərayɛl lò, n sɛ̃ Esərayɛl lò mó ne, sə ń gu Ezhibti lò mó. 25Ń yà ń nə́ ń bùl bə̀ Esərayɛl lyì bí mʼa tó rə̀myɛ́ dɛnnɛ bə lwar bə̀ Yi nʼê yâl rə tó ń dɛnnɛ rə vwârh bɛ, sə bə̀ yə̀ lwar yé. 26È zɛ̃̀ nəkɔkɔ́lɛ́ y yùwə̀, ń nɔ Esərayɛl lyì bə̀lyè bə̀myɛ nʼê bwí dwã. N zɛ̃̀ ń la bɛ pɔr, sə bə nyɛ̀ɛ̀ dwã zɔ̀mà kùrə̀. N wɔ̀ bɛ: ‘À lyì, nyǐnə ámyɛ̌ wɔ́ da-byâ wɛ̀, wɔ́ byè yil á zɛ̃̀ á nʼá bwí dwã?’ 27Sə mɔ̀bɔ́ ń yà ń nə́ ń nwɛ̀nɛ̀ ń dõ mó mó cìrh Muyiisi n ce kwã nɛ́, n wɔ̀: ‘Mɔ̌ ń pɔ mɔ́ nyí bə̀ ǹ yál nə́ pyɔ̌ ń kə́ nə́ bùrsì? 28Ǹ nə́ ǹ yâl ń gu àmyɛ ǹdə ǹ gə́ gu Ezhibti lò mó də̀lànɛ̀ nɛ́?’ 29Muyiisi gə́ nyɛ̀ɛ̀ rə̀myɛ́, n dùr n vò cɔ òdù bə̀ nʼê byẽ̀ bə̀ Majã. N jòm gàà n lù byâ bə̀lyè.

30“È byinə shə́-èna yó, màlɛ́ka bʼe zhì sɔ̀lɔ̀ wẽ́ gɔ-elũ èpòlò w wə, Sənəyi pyɔ̀ w səta, e lyí mu. E jà myǐn yʼà zhe sɔ̀lɔ̀ w wẽ́. 31Muyiisi gə́ nɔ rə̀myɛ́, ń wu zɛ̃̀, n twẽ̌ n bwəlse ń la nyǔ, sə ń nyɛ̀ɛ̀ Cinu cəl rə̀ wò mò: 32‘À wɔ́ ǹ nàmbala bɛ́ Abəraham ǹdə́ Yəzakɛ ǹdə́ Zhakɔɔbɛ Yi.’ Ywẽ zɛ̃̀ rə̀ zhe Muyiisi ń nə́ ń kəkə, ń kə́ ń kwàl sə n nyǐ gàà yé. 33Cinu wɔ̀ mɔ̀: ‘Vǔr ǹ nə̀cìlə̀ né, bə̀ jàà y kɛ̀bɛ́ ǹ zhǐ è wẽ́ mó wɔ́ àmyɛ́ jàà. 34Zhə̀nà, à nə à dwí rí nɔ̀nɔ̀ w rə̀ nʼê nwɛ̀nɛ̀ Ezhibti ní mú. À nyɛ̌ rə̀ wɔ́wɔ́lɔ́ mɔ́, sə à só tɛ̃´ à la rɛ zõ. Èlâsɛ̃´ à la mɔ́ tũ̌ Ezhibti ní.’

35“Wɔ́ Muyiisi mú mɔ̀bɔ́ Esərayɛl lyì bí yʼà zhɔ̃̀, bə wɔ̀: ‘Wɔ́ mɔ̌ lò ń pɔ mɔ́ nyí bə̀ ǹ yál nə́ pyɔ̌ ń kə́ nə́ bùrsì?’ Wɔ́ ńmyɛ̌ mɔ́ cìcì Yi tó màlɛ́ka y è tú e zhì sɔ̀lɔ̀ w wẽ́ e lyí mu mú dɛnnɛ rə zwẽ be. 36Wɔ́ ńmyɛ̌ ń vùr Esərayɛl lyì bí Ezhibti ní. Ń wɛ̀rhɛ́ màmyaarhɛ ǹdə́ wò-jààrɛ̀ Ezhibti ní, ǹdə́ mwə̃́ y nánshɔ̃̀ w wẽ́, ǹdə́ gɔ-elũ èpòlò w wə, byinə shə́-èna wẽ́. 37Wɔ́ ńmyɛ̌ mɔ́ gwẽ̌ ń wò Esərayɛl lyì bí ni: ‘Yi bʼa cír lò mə̀dù á wẽ́ n jǐrh rə̀ nyì-zwennə ǹdə àmyɛ́ ta.’ 38Esərayɛl lyì bí gə́ yʼà zhǐ dwã yó gɔ-elũ èpòlò w wẽ́ yi ní, ń yà ń tó ń ŋwɛ́nɛ́. Wɔ́ ńmyɛ̌ dɛnnɛ màlɛ́ka y tó né e zɔ̀m ǹdə́ nə́ nàmbala bɛ́ Sənəyi pyɔ̀ w yó. Wɔ́ èta ń tó né n mə n zwẽ Yi zɔ̀mà nɛ́ nə̀ nʼê pɛ nyǔ mú n byili nə́ba.

39“Sə nə́ nàmbala bɛ́ yʼà cẽ, bə̀ kʼê tʼâ yâl bə zwẽ ń nyí rí yé. Bə̀ kʼâ nʼê yâl bə kwɛ̃̀ bə vò Ezhibti. 40Bə zɛ̃̀ bə wɔ̀ Arɔ̃ nɛ: ‘Zwìrhì wẽ̀ rə yə̀ ǹdə yə ta rə tó nə́ yé, bə̀ Muyiisi mú mɔ̀bɔ́ ń ce nə́ shə́r Ezhibti ní mú, nə́ yə̀l ń gə́ tó mə̀gã̌ yé.’ 41Bə zɛ̃̀ bə zə sánə́má bə zwìrhì ku ǹdə nũ̌-bwə̀lə̀ ta, bə mʼe wɛ̀rhɛ́ bə̀ yi, bə zwə́l vwĩ̀ bə pə rɛ. Bə zɛ̃̀ bə fùù ǹdə́ wu-nyɔ̃̀, kɔn dɛ́ dɛ̀bɛ́ bə̀ cìcì wɛ̀rhɛ́ ǹdə́ bə̀ jɛ̀rh mɔ́ yilə. 42Yi zɛ̃̀ rə pyìrhí rə̀ kwã rə mʼe zâ bɛ, rə yẽ̌ be bə̀ nʼê cèrhé cã̀mə́sɔ̌sɛ́ sə̀ ŋwɛ́nɛ́ dɛ̃̌ yi w mú. Bə̀ kɛ̃ Yi nyì-zwennə bé sɛ́bɛ́ rɛ́ wẽ́ bə wɔ̀:

‘Esərayɛl lyì, á pansɛ́ ǹdʼá vwàmá nɛ́ á yʼâ mʼá zwə́l vwə̃̀ né gɔ-elũ èpòlò w wẽ́ byinə né shə́-èna y wẽ́ mó,

wɔ́ àmyɛ́ nɛ á yʼâ nʼá zwə́l ne á pɛ nà? È də̀ àmyɛ́ nɛ yé.

43Wɔ́ yi rí bə̀ yʼà nʼê byẽ̀ bə̀ Mɔlɔkɛ mɔ́ nɛ á zwə́l vwə̃̀ né á pa.

Wɔ́ rə̀myɛ́ kòrhó w á yʼâ nʼá zhĩ.

Á yʼâ nʼá zhĩ á yi rí á nʼá byẽ̀ bə̀ Erəfã mɔ́ myɛ cã̀mə́sɔ̀wá yá.

Rə̀myɛ́ gakó wɔ́ wẽ̀ á zwìrhì á nʼá wùlì tɛ̃´ rə̀ yé né.

Rə̀myɛ́ ce, à bʼa ce lyì zə ába bə vò jàà kɛ̀bɛ́ è nyɛ du Babyəlɔnɛ mɔ́ wẽ́.’

44“Nə́ nàmbala bɛ́ yʼà pú kòrhó gɔ-elũ èpòlò w wə. Muyiisi yà ń ce bə pú w ǹdə Yi gə́ yʼà byili mu ní. Yi dɔbrɛ́ kùlkṍ w ŋwɛ́nɛ́ ò wẽ́. 45Nə́ nàmbala bɛ́ kwã nɛ́, wɔ́ bə̀ byâ bɛ́ nɛ bə̀ yẽ̌ kòrhó w òmyɛ́ nɛ bə pa, Zhozwe yə̀ bə̀ yé né, bə zə w bə vò cɔ w kɔ̀bɔ́ Yi yʼà bwəl be ò nyí mú wẽ́. Sə Yi jì cɔ w òmyɛ́ mɔ́ lyì bí, rə̀ zwẽ bə̀ cɔ w rə pə nə́ nàmbala bɛ́ nɛ. Kòrhó w mɛ̃ gàà kɔn mʼe yí Dəvyidi pyɛ̀lɛ̀ rɛ́ jú. 46Dəvyidi yà ń sú Yi yírh. N zɛ̃̀ n lwə̀l lè sɔ́má ń la jàà lú n pə Zhakɔɔbɛ Yi rí ni, 47sə wɔ́ Saləmɔ ń tú n lù jì n pə rɛ. 48E jà Yi dɛ̃̌ cə́bal mɔ́ tá ń zwì jì kɛ̀bɛ́ numbyínsi lù ǹdə́ bə̀ jɛ̀rh mɔ́ wẽ́ yé. 49Rə̀ tó rə̀ nyì-zwennə mə̀dù dɛnnɛ rə wɔ̀:

‘Dɛ̃̌ yi rí wɔ́ à də̀gwã́,

cɛ y wɔ́ à nə̀rh cṹ jàà.

Jì dwí tɛ̌ á wɔ̌ á la lú á pɛ̃?

Wɔ́ jàà kɛ̌ è bʼa yə̀ à jòmə́ jàà?

50È də̀ àmyɛ́ à wɛ̀rhɛ́ rə̀myɛ́ gakó nà?’ ”

51Ecẽẽ zɛ̃̀ n súlí n wɔ̀ bùrsí gùlú w lyì bí ni: “Á wɔ́ yó-kùùlì cìnə́. Á bə shɛ̀ Yi zɔ̀mɛ̀ rɛ́ cilu sʼá zwẽ nyí yé. Twéé gakó á nʼá cẽ Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ nyí ni ǹdə á nàmbala bɛ́ ta. 52Yi nyì-zwennə mə̀dù ga tɛ̀nɛ́ á nàmbala bɛ́ yə̀ nwɛ̀nɛ̀ yé. Bə̀ gaga mɔ́ gu byɛ̀bɛ́ bə̀ yʼà dámâ bə̀ nʼê bwə̀l wu-cángá cə́bal mɔ́ twírí y yò mó. Èlâsɛ̃´, wɔ́ wu-cángá cə́bal mɔ́ ńmyɛ̌ á myìnì á gu. 53Yi tó màlɛ́kabá dɛnnɛ rə byili ába rə̀ nyə́ né, sə á yə̀ nɛ zwẽ yé.”

54Bùrsí gùlú w lyì bí gə́ nyɛ̀ɛ̀ rə̀myɛ́, bə̀ lyimə zɛ̃̀ ǹdə́ Ecẽẽ, bə zɛ̃̀ bə̀ nʼê pupwiri tɛ̃´ bə̀ mʼê dɔ̀m bə̀ yə́lə́ dwã nɛ. 55Ecẽẽ yà ń sú ǹdə́ Eshirhə náàcɛ̀nɛ́, n kwẽ̌ ń la dɛ̃̌ nyǔ, n nə Yi zùwə́ y ǹdə́ Yezu ń zhǐ rə̀ jə̀jĩ́ ni. Ecẽẽ bya n wɔ̀: 56“Nyǐnə à nə dɛ̃̌ yi rí rə̀ pul, sə à nə Numbyíní Byǐ ń zhǐ Yi jə̀jĩ́ ni.”

57Bə shĩ bə̀ zhã̌, bə zɛ̃̀ bə búbwéé, bə tó dwã bə dùr bə cĩ́ jɛ̃̀ ń yó, 58bə zə mɔ bə du cɔ w wa, bə zɛ̃̀ bə zə nə́kulə bə dul mo bə ji tɛ̃´. Sə byɛ̀bɛ́ bə̀ dul mo mó yʼà vùr bə̀ gàndɛ́ bə cĩ́ tɛ̃´ ébɔ́-dâl mə̀dù nyí ni, ń yíl Swəə. 59Bə̀ gə́ yʼà nʼê dul nə́kulə né yi ní, Ecẽẽ yà ń nə́ ń lwə̀l Yi ń zhe: “Cinu Yezu, zwẽ à ywə́lə́ y Arəzana wa.”

60N zɛ̃̀ n tu ń nə̀dwə́nə́ yó, n bya n wɔ̀: “Cinu, bə̀ká nyǐ lwɛlɛ rɛ́ tɛ̀bɛ́ bə̀ nʼê wɛ̀rhɛ́ èta mɔ́ ǹdə yò ta yé.” Ń gə́ zɔ̀m rə̀myɛ́, ń shíshìrhə́ né jʼá gu.

8

1Swəə swéné Ecẽẽ gu mú.

Swəə nwɛ̀nɛ̀ Kristə-lyì bí

Kɔn zhí dɛ̃ rɛ́ rə̀myɛ́ yùwə̀, bə jʼa zɛ̃̀ bə ji kùr bə̀ nʼê nwɛ̀nɛ̀ Zhərəzalɛm Kristə-lyì gùlú w dɛ̃´dɛ̃´. Kristə-lyì bí gakó dùr bə làà dwã nɛ bə vò Zhide ǹdə́ Samarɛ tənèsé wẽ́; è gə də̀ tùntúmə́ bé dúdú bə̀ mɛ̃. 2Lyì byɛ̀bɛ́ bə̀ wɔ́ Yi lyì mú jàlà kúrh Ecẽẽ ne dɛ̃´dɛ̃´, bə zɛ̃̀ bə kwè mò bə vò bə ce.

3Sə è gə wɔ́ Swəə myɛ̌ yilə, ń yà ń nə́ ń pyà Kristə-lyì gùlú w cɔ̌ ǹdə́ ń wu gakó. Ń nə́ ń tó kâlsɛ́ wẽ́ ń pwà bala ǹdə́ kana byɛ̀bɛ́ bə̀ wɔ́ Kristə-lyì mú ń pɛ bə̀ ce byə̀nə́-jù wə̀.

Shilipu bwə̀l yò-ècɔ̀nɔ̀ nyí rí Samarɛ nɛ́

4Kristə-lyì bí byɛ̀bɛ́ bə̀ yʼà dùr bə làà dwã nɛ mɔ́ zɛ̃̀ bə̀ nʼê zhə̀l jààsɛ́ gakó w bə̀ bwə̀l yò-ècɔ̀nɔ̀ nyí rí. 5Shilipu myɛ̌ yà ń zhə̀l Samarɛ cə-fɔ̀lɔ̀ w wa, ń nə́ ń bwə̀l Kristə yò w ń byili cɔ w òmyɛ́ lyì bí ni. 6Lyì bí gə́ nyɛ̀ɛ̀ bə̀ nʼê zɔ̀m màmyaarhɛ́ tɛ̀bɛ́ ń nə́ ń wɛ̀rhɛ́ mɔ́ yò, bə̀ cìcì yírhə́ jʼà nʼê nɛ rɛ mɔ́ ce, bə̀ yʼà nʼê twí dwã yó nánzhəzhɔ̌, sə bə̀ yʼà nʼê cili ń zɔ̀mà nɛ́ náàcɛ̀nɛ́. 7Nə̀cílsi námməlwâlsɛ yʼà nʼê búbwéé nyí sə̀ mʼê dwi lyì nánzhəzhɔ̌ wẽ́. Gwànsɛ̀ ǹdə́ lyì byɛ̀bɛ́ bə̀ nʼê twi cə́ nánzhəzhɔ̌ yʼà nʼê wárhá. 8Sə wu-nyɔ̃̀ nánfɔ̀lɔ̀ yʼà ŋwɛ́nɛ́ cɔ w òmyɛ́ wẽ́ zhə̀n zhə̀nà.

9Bal mə̀dù yà ń jɛ̀rɛ̀ ń ŋwɛ́nɛ́ cɔ w òmyɛ́ wẽ́ ń yíl Shəmɔ. Ń yà ń nə́ ń wɛ̀rhɛ́ jə̀-myaárhɛ rə̀ jàr Samarɛ lyì bí, sə ń yà ń zhe bə̀ ńmyɛ̌ zhe jàn. 10Lyì bí gakó, bə̀sɔ́ná ǹdə́ náncɛrh, yʼà nʼê cili ń zɔ̀mà nɛ́ náàcɛ̀nɛ́, sə bə̀ yʼà nʼê wə̀l bə̀ Yi jàn dɛ́ ŋwɛ́nɛ́ ǹdə́ mɔ, jàn dɛ́ tɛ̀bɛ́ bə̀ nʼê byẽ̀ bə̀ “Jàn nánfɔ̀lɔ̀ w” mɔ́.

11Ń gə́ yà ń ŋwɛ́nɛ́ gàà ń nə́ ń jàr lyì bí ǹdə́ jə̀-myaárhɛ́ èta kɔn dɛnɛ mɔ́ ce, bə̀ yʼà nʼê cili ń zɔ̀mà nɛ́ náàcɛ̀nɛ́. 12Sə Shilipu gə́ tú n bwə̀l Yezu Kristə yil lé ǹdə́ Yi pyɛ̀lɛ̀ rɛ́ yò-ècɔ̀nɔ̀ nyí rí n byili mú, bala bɛ́ ǹdə́ kana bɛ́ ga zù Yezu Kristə, bə zɛ̃̀ bə zwẽ nɛ̃̌-shɔ. 13Shəmɔ myɛ cìcì mú zwẽ nyí n zwẽ nɛ̃̌-shɔ, n já n zɛ̃̀ ń ŋwɛ́nɛ́ ǹdə́ Shilipu twéé gakó, sə màmyaarhɛ́ ǹdə́ wò-jààrɛ́ tɛ̀bɛ́ ń yà ń nə́ ń nɛ Shilipu wɛ̀rhɛ́ mɔ́ yʼà nʼê jàr mɔ̀ dɛ̃´dɛ̃´.

14Tùntúmə́ bé byɛ̀bɛ́ bə̀ yʼà ŋwɛ́nɛ́ Zhərəzalɛm nɛ́ mɔ́ gə́ nyɛ̀ɛ̀ bə̀ Samarɛ lyì bí zwẽ Yi zɔ̀mɛ̀ rɛ́, bə zɛ̃̀ bə twĩ̀ Pyɛɛrɛ ǹdə́ Zhã bə̀ sõ. 15Pyɛɛrɛ ǹdə́ Zhã gə́ yú Samarɛ, bə lwə̀l Yi byɛ̀bɛ́ bə̀ zù Kristə mó yilə, mùnì Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ só bə̀ yó, 16bə̀ wɔ́ Cinu Yezu yil lé dúdú bə̀ yʼà mʼe zwẽ nɛ̃̌-shɔ, sə Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ yʼà gwẽ̌ yə̀ bə̀myɛ́ mə̀dù ga yó swé yé. 17Pyɛɛrɛ ǹdə́ Zhã zɛ̃̀ bə cĩ́ jɛ̀rh bə̀ yó. Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ zɛ̃̀ e só bə̀ yó.

18Shəmɔ gə́ pwírí Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ tó tùntúmə́ bé jɛ̀sɛ́ cṹ mú dɛnnɛ e só byɛ̀bɛ́ bə̀ zù Kristə mó yó, n vùr wársɛ ń nə́ ń pɛ bɛ, 19n wɔ̀: “Zwẽnə sʼá pə ŋwɔ̀nɔ́ w òmyɛ́ àmyɛ nɛ, mùnì ga lò mɔ̀bɔ́ àmyɛ gə cĩ́ jɛ̃̀ ń yó, se Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ só ń yó.”

20Pyɛɛrɛ zɛ̃̀ n wɔ̀ mɔ̀: “Yi bʼa cɔ̀ ǹmyɛ́ ǹdə́ ǹ wársɛ́ ga, ǹ gə́ nə́ ǹ bùl bə̀ Yi pansɛ́ wɔ̌ sə̀ yè mó yilə. 21Ǹ twə́r tɛ̀nɛ́ yò w kɔ̀bɔ́ wẽ́ yé; ǹ bə cəl zhe ò wẽ́ myɛ yé, bə̀ ǹ wu w də̀ cángá Yi yé né yé. 22Rə̀myɛ́ ce, pyìrhí ǹ wu, ń lwə̀l Cinu ni. Dɛ̀ga, ń mà n pɔ̃́ ǹ bùlə̀ námməlwâlsɛ́ sǔbri, 23bʼà pwírí lwɛlɛ rɛ́ wɔ̀rhɔ́ shil sú ǹ wu wə́, ń jǐrh rə̀ yóm.”

24Shəmɔ zɛ̃̀ n wɔ̀ Pyɛɛrɛ ǹdə́ Zhã nɛ: “Ámyɛ̌ cìcì lwə̂lnə Yi à yilə, mùnì tɛ̀bɛ́ á nʼá byili èta mɔ́ rə̀dù ga bə̀kʼa zə nɛ yé.”

25Sə Pyɛɛrɛ ǹdə́ Zhã bwə̀l Cinu zɔ̀mɛ̀ rɛ́ bə byili lyì bí ni. Rə̀myɛ́ kwã nɛ́, bə kʼa kwɛ̃̀ bə̀ la Zhərəzalɛm, sə bə̀ yʼà nʼê bwə̀l yò-ècɔ̀nɔ̀ nyí rí Samarɛ tənà y cɛmɛ nɛ́ wẽ́ bə̀ mʼê la.

Shilipu pɔ nɛ̃̌-shɔ Ecopyi pyə̀-kɛ̃ mɔ́ jɛ̃̀-kɔn dɛ́ yìlnə̀ mó ne

26Cinu màlɛ́ka wɔ̀ Shilipu ni: “Zɛ̃̀ ń kwè sɔ́má y kɛ̀bɛ́ è shí Zhərəzalɛm e tó gɔ-elũ w e lyɛ̃ è la Gaza mɔ́ ń vò lũ jə̀jĩ́ sõ.”

27Shilipu já n yə́yɛ́lɛ́ n lyɛ̃. Ń gə́ yú sɔ́má yó, n nə Ecopyi tənà y lò mə̀dù, ń yà ń wɔ́ lyì-fɔ̀lɔ̀. Wɔ́ ńmyɛ̌ ń yà ń nə́ ń yìlì Ecopyi pyə̀-kɛ̃ mɔ́ bə̀ nʼê byẽ̀ bə̀ Kandaasɛ mɔ́ jɛ̃̀-kɔn dɛ́ nɛ. Ń yà ń zhə̀l Zhərəzalɛm n vò n cèrhé Yi, 28n zɛ̃̀ n ká n kwɛ̃̀ ń la jè. Ń yà ń jě ń shəshã zhírə́ wẽ́, ń nə́ ń kàrmə̀ Yi nyì-zwennə Ezəyi sɛ́bɛ́ rɛ́.

29Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ zɔ̀m ǹdə́ Shilipu e wɔ̀: “Dǔr ń yí zhírə́ y kɛ̀bɛ́ èta mɔ́ nyí ni.”

30Shilipu dùr n yí zhírə́ y nyí ni, n nyɛ̀ɛ̀ bal mɔ́ gə́ nə́ ń kàrmə̀ Yi nyì-zwennə Ezəyi sɛ́bɛ́ rɛ́ nɛ́. N zɛ̃̀ n bwə̀rh mò: “Ǹ nyɛ̌ kɔn dɛ̀bɛ́ ǹ nə́ ǹ kàrmə̀ mɔ́ kùrə̀?”

31Bal mɔ́ wɔ̀ mɔ̀: “Etər à bʼa tó né a nyɛ̀ɛ̀ rə̀ kùr ǹdə́ lò gə yə̀ nɛ byili?” N zɛ̃̀ n lwə̀l Shilipu bə̀ ń zwí zhírə́ y wẽ́ n jòm ń yala nɛ.

32Bə̀ yʼà kɛ̃ sɛ́bɛ́ rɛ́ jàà y kɛ̀bɛ́ ń yà ń nə́ ń kàrmə̀ mɔ́ wẽ́ bə wɔ̀:

“Bə̀ zɔ mɔ ǹdə pyìrhə̀ kɛ̀bɛ́ bə̀ mʼê la gu jàà w ta.

N shĩ̌ ń nyí ǹdə pyì-bwɛ̀lɛ́ kɛ̀bɛ́ bə̀ nʼê gɔrh è kur e jʼà tʼâ kúrh ta.

33Bə̀ yə̀ mɔ̀ nyǐ ǹdə lò ta yé;

bə̀ yə̀ mɔ̀ bwìrì pɛ yé.

Bə̀ vùr ń myə̂l cɛ yó.

Wɔ́ mɔ̌ lò ǹ wɔ̌ ǹ bʼâ zɔ̀m ń dwí rí yò?”

34Bal mɔ́ zɛ̃̀ n bwə̀rh Shilipu n wɔ̀: “À nʼâ lwə̀l mó, wɔ́ mɔ̌ yò Yi nyì-zwennə mó nə́ ń zɔ̀mà? Wɔ́ ńmyɛ̌ cìcì yò ń nə́ ń zɔ̀m ráá wɔ́ lò dõ yò ń nə́ ń zɔ̀mà?”

35Shilipu já n tó Yi zɔ̀mɛ̀ rɛ́ sɛ́bɛ́ rɛ́ jàà y èmyɛ́ dɛnnɛ n bwə̀l Yezu yò-ècɔ̀nɔ̀ nyí rí n byili mu. 36Bə vò vò bə yí jàà èdù wə̀, bə nə bwǐ èdù, nɛ̃̌ yʼà ŋwɛ́nɛ́ è wẽ́. Bal mɔ́ wɔ̀ Shilipu ni: “Nyǐ nɛ̃̌, à wàr à bʼa zwẽ nɛ̃̌-shɔ nà?”

37[Shilipu wɔ̀ mɔ̀: “Ǹ gə zwẽ nyí ń zù Kristə ǹdə́ ǹ wu gakó, ǹ wɔ̌ ǹ bʼâ zwẽ nɛ̃̌-shɔ.” Bal mɔ́ wɔ̀ mɔ̀: “À zwẽ nyí bə̀ Yezu Kristə wɔ́ Yi Byǐ.”]

38N zɛ̃̀ n ce bə zə zhírə́ y e zhì. Ńmyɛ̌ ǹdə́ Shilipu ga tó dwã bə só tɛ̃´ bə zù bwǐ y wə, Shilipu pɔ̃ nɛ̃̌-shɔ. 39Bə̀ gə́ kʼa shí bwǐ y wẽ́ bə du, Cinu Eshirhə y kwè Shilipu e mʼe jé. Bal mɔ́ kə́ ń yə̀ mɔ nɛ yé, sə ń lyɛ̃ n súlí ń sɔ́má y ǹdə́ wu-nyɔ̃̀ nánfɔ̀lɔ̀. 40È gə wɔ́ Shilipu yilə, bə̀ kʼa vò bə nə mɔ cɔ òdù bə̀ nʼê byẽ̀ bə̀ Azɔtɛ nɛ́, n lyɛ̃ ń nə́ ń tó cɛmɛ nɛ́ gakó wẽ́, ń nə́ ń bwə̀l yò-ècɔ̀nɔ̀ nyí rí ń mə́ ń la Səzarɛ.

9

Swəə nɔ wu-pyìrhú

(Tùntúmə́ bé 22.6-16; 26.12-18)

1Swəə yà ń wɔ́ Cinu kwã-lyì bí nɔ̀nɔ̀ ǹdə́ bə̀ gu bùlə̀ nə̀ yʼà ŋwɛ́nɛ́ ń wẽ́, n zɛ̃̀ n vò n nə Yi jì y vwĩ̀-zwə́lnə bé yé né cìnə́ bé gakó náncɛ yá, 2n lwə̀l mò sɛ́bɛ́ ń mə́ ń la Zhwifubá dwã-gùúlí jìsí sə̀ ŋwɛ́nɛ́ Damaasɛ nɛ́ mɔ́ wẽ́, ń gə yú ń nɔ lyì bə̀ nʼê tó Yezu Kristə sɔ́má yá, è gə wɔ́ bala, è gə wɔ́ kana myɛ, sə n zə bɛ n lyẽ n ká n mə n bə̀ Zhərəzalɛm.

3Ń yà ń wɔ sɔ́má y yó ń la Damaasɛ. Ń gə́ tú n bwəlse, pwẽ̀ shí dɛ̃̌ rə yə̂r rə kə́kɛ́lɛ́ mɔ. 4N tu tɛ̃´, n zɛ̃̀ n nyɛ̀ɛ̀ cəl rə̀ nʼê wə̀l mò: “Swəə, Swəə, byè yil ǹ nə́ ǹ nwɛ̀nɛ̀ nɛ̀?”

5Swəə bwə̀rh n wɔ̀: “Ǹmyɛ́ wɔ́ mɔ̌ lò yó-cə́bal?”

Cəl lé wɔ̀ mɔ̀: “Àmyɛ́ wɔ́ Yezu, mɔ̀bɔ́ ǹ nə́ ǹ nwɛ̀nɛ̀ mɔ́. 6Zɛ̃̀ ń zù cɔ w wẽ́. Ǹ gə yúwə́, bə̀ mʼa byili mú kɔn dɛ̀bɛ́ ǹ mə̂ sə́ wɛ̀rhɛ́.”

7Byɛ̀bɛ́ bə̀ yʼà tó mo bə̀ la mɔ́ zhǐ bə̀ nyə́ né dɛ̃, bə̀ yə̀ kaka wə̀l yé. Bə̀ yʼà nyɛ̌ cəl lé, sə bə̀ yʼà bə lò lò nɛ yé. 8Swəə shí tɛ̃´ n zɛ̃̀, ń yírhə́ né yʼà shǐrh, nə jʼà bə nə́ nɛ yé. Bə zə ń jɛ̃̀ nɛ̀ bə mʼe vò Damaasɛ. 9N jòm gàà dwã nə̀tɔ̀ ǹdə́ ń yírhə́ né bə nə́ nɛ yé. Ń yà ń tá ń jí kùjú, ń tá ń nywɛ̀ nɛ̃̌ myɛ yé.

10Kristə kwã-lò mə̀dù myɛ yà ń ŋwɛ́nɛ́ Damaasɛ nɛ́ ń yíl Ananyaasɛ. Cinu lyí mu, n wɔ̀ mɔ̀: “Ananyaasɛ!”

N wɔ̀: “Nyǐ ni Cinu.”

11Cinu wɔ̀ mɔ̀: “Zɛ̃̀ ń kwè sɔ́má y kɛ̀bɛ́ bə̀ nʼê byẽ̀ bə̀ ‘Sɔ́má cángá’ mɔ́, n vò Zhidə sõ kɛ̀lɛ́ wa. Tarsɛ lyì bal mə̀dù ŋwɛ́nɛ́ gàà ń yíl Swəə, ń nə́ ń ce Yi. Ǹ gə yú sə́ bwə̀rh ń yò. 12À ce n nə bal mə̀dù ń Yi-co w wẽ́ ń yíl Ananyaasɛ ń nə́ ń zwì ń la jɛ̀rh ń yó cṹ, mùnì ga ń yírhə́ né púr.”

13Ananyaasɛ wɔ̀: “Cinu, lyì nánzhəzhɔ̌ zɔ̀m bal mɔ́ ńmyɛ̌ mɔ́ yò ǹdə́ nɛ. Bə̀ byili ń gə́ nə́ ń nwɛ̀nɛ̀ ǹ kwã-lyì bí ní Zhərəzalɛm nɛ́. 14Wɔ́ Yi jì y vwĩ̀-zwə́lnə bé yé né cìnə́ bé bə̀ pɔ mɔ nyí bə̀ ń bə̀ nyɔ̀nɔ̀ n zə lyì bí byɛ̀bɛ́ gakó bə̀ nʼê cèrhé mó mó.”

15Cinu zɛ̃̀ n wɔ̀ mɔ̀: “Zhəl, bə̀ wɔ́ àmyɛ́ cìcì à cír bal mɔ́ ńmyɛ̌ à la ce n bwə̀l à yil lé n byili lũ w tənèsé dwã bɛ́ lyì bí ǹdə́ bə̀ pyâ bɛ́, ǹdə́ Esərayɛl lyì bí ni. 16Àmyɛ́ cìcì mʼa byili mu ń gə́ mə̂ sə n nwɛ̀nɛ̀ à yil né.”

17N zɛ̃̀ n vò, n yí n zù kɛ̀lɛ́ wa, n cĩ́ ń jɛ̀rh Swəə yó, n wɔ̀: “Da-byǐ Swəə, wɔ́ Cinu Yezu mú mɔ̀bɔ́ ń lyí mú sɔ́má y yó ǹdə́ ǹ bàn mɔ́ ń twĩ̀ nì ǹ sõ, mùnì ga ǹ yírhə́ né púr, sə́ sú ǹdə́ Eshirhə náàcɛ̀nɛ́.”

18Rə̀myɛ́ yi ní cìcì, wẽ̀ shí Swəə yírhə́ né w ǹdə yə́-pùnə́ ta rə ló tɛ̃´. Ń yírhə́ né jʼa púr, n zɛ̃̀ n já n zwẽ nɛ̃̌-shɔ. 19Bə pɔ̃ kùjú n jí, ń yala nɛ́ kʼa bwèlé. N mɛ̃ Kristə kwã-lyì bí bə̀ ŋwɛ́nɛ́ Damaasɛ nɛ́ mɔ́ sõ n wɛ̀rhɛ́ dwã màngɛlɛ́.

Swəə bwə̀l yò-ècɔ̀nɔ̀ nyí rí Damaasɛ nɛ́

20Swəə já n zɛ̃̀ n ji kùr rə̀myɛ́ yi ní ń nə́ ń bwə̀l Zhwifubá dwã-gùúlí jìsí wẽ́, bə̀ Yezu wɔ́ Yi Byǐ, 21sə kɔn jàr lyì bí byɛ̀bɛ́ gakó bə̀ yʼà nʼê cili ń zɔ̀mà nɛ́ mɔ́ dɛ̃´dɛ̃´. Bə zɛ̃̀ bə̀ zhe: “È də̀ bal mɔ́ mɔ̀bɔ́ ń yà ń nə́ ń nwɛ̀nɛ̀ lyì bí byɛ̀bɛ́ bə̀ nʼê cèrhé Yezu Zhərəzalɛm nɛ́ mɔ́ nà? È gə è də̀ surhə ń wɛ̀rhɛ́ n bə̀ nyɔ̀nɔ̀ ń la bɛ zal n mə n vò n pə Yi jì y vwĩ̀-zwə́lnə bé yé né cìnə́ bé ne?”

22Sə Swəə cə̀ə̀lè ń nə́ ń bwə̀l yò-ècɔ̀nɔ̀ nyí rí ǹdə́ wu-jɔ̀. Ń nə́ ń byili Zhwifubá byɛ̀bɛ́ bə̀ yʼà ŋwɛ́nɛ́ Damaasɛ nɛ́ mɔ́ nɛ bə̀ Yezu wɔ́ Kristə mó zhə̀nà, sə bə̀ yʼà kʼê yə̀l bə̀ gə́ mʼa lyár mɔ nɛ́ yé.

23Dwã màngɛlɛ́ rə̀myɛ́ kwã nɛ́, Zhwifubá zɛ̃̀ bə̀ nʼê pyà Swəə gu, 24sə ń lwar. Bə zɛ̃̀ bə̀ nʼê yìlì cɔ w kɔ̀nɔ́ w nyí rí ni cəcɛ̃ ǹdə́ nə̀nyɔ́nɔ́ ga, mùnì ga bə ŋwɛ̀nɛ́ bə zə mɔ bə gu. 25Ń kwã-lyì bí zɛ̃̀ bə tó cəcɛ̃ nɛ bə kwè mò bə ce sə́yâ wa, bə tó byílí kwã nɛ́ bə cĩ́ pwẽ̀ nè.

Swəə zhə̀l Zhərəzalɛm

26Swəə lyɛ̃ n vò Zhərəzalɛm. Ń gə́ yú gàà, ń yà ń nə́ ń yâl n zù Kristə kwã-lyì bí wẽ́, sə bə̀ gakó yʼà nʼê dùr ywẽ. Bə̀ yʼà tʼâ zwẽ nyí bə̀ ń jǐrh Kristə kwã-lò zhə̀n ga yé, 27sə Barnabaasɛ zɛ̃̀ n zə mɔ n mə n vò Kristə tùntúmə́ bé sõ. N yí n byili bi Swəə gə́ nɔ Cinu sɔ́má y yó né, ǹdə́ Cinu gə́ zɔ̀m ǹdə́ mɔ nɛ́. N byili myɛ, bə̀ Swəə bwə̀l yò-ècɔ̀nɔ̀ nyí rí Damaasɛ nɛ́ ǹdə́ wu-jɔ̀ Yezu yil lé yilə.

28Kɔn zhí rə̀myɛ́ yi ní, Swəə já n mɛ̃ tùntúmə́ bé sõ Zhərəzalɛm nɛ́. Ń yà ń nə́ ń tó ń zhə̀l ń bwə̀l yò-ècɔ̀nɔ̀ nyí rí ǹdə́ wu-jɔ̀, Cinu yil lé yilə. 29Ń yà ń nə́ ń zhə̀l Zhwifubá byɛ̀bɛ́ bə̀ yʼà nʼê zɔ̀m gə̀rɛ́kɛ mɔ́ sõ, ń nə́ ń zɔ̀m ǹdə́ bɛ, sə bə̀ yʼà nʼê pyà ń gu. 30Kristə-lyì bí gə́ lwar rə̀myɛ́, bə zə mɔ bə vò Səzarɛ, bə ce n lyɛ̃ n vò Tarsɛ.

31Yə̀-zùlə́ yʼà zɛ̃̀ nə̀ zhe Kristə-lyì bí gùlú w Zhide púlə́púlə́ ǹdə́ Gəlile ǹdə́ Samarɛ tənèsé wẽ́ mó, sə ò lyì bí jàn yʼà nʼê súlí, bə̀ nʼê nyàm Cinu ǹdə́ bə̀ wun gakó, sə byɛ̀bɛ́ bə̀ zù Kristə mó yʼà nʼê pùl ǹdə́ Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ jàn.

Pyɛɛrɛ wárh Ene ǹdə́ Yezu yil lé

32Pyɛɛrɛ yà ń nə́ ń byɛ́lɛ́ cɛmɛ nɛ́ gakó. N byɛ́lɛ́ byɛ́lɛ́ n bə̀ n yí cɔ w kɔ̀bɔ́ bə̀ nʼê byẽ̀ bə̀ Lyidə mó Kristə-lyì bí sõ. 33N nə bal mə̀dù ń yíl Ene, ń nèsé yʼà cùwə̀, n wɛ̀rhɛ́ byinə lyɛlɛ ǹdə́ wɔ́ tɛ̃´ ń pyě né.

34Pyɛɛrɛ wɔ̀ mɔ̀: “Ene, Yezu Kristə wárh mɔ́. Zɛ̃̀ ń pyípyílí ǹ pyònò wə́.”

N já n shí tɛ̃´ n zɛ̃̀ rə̀myɛ́ yó cìcì. 35Lyidə lyì bí gakó ǹdə́ byɛ̀bɛ́ bə̀ ŋwɛ́nɛ́ Sarɔ̃ cɛmɛ nɛ́ púlə́púlə́ wẽ́ mó gə́ nɔ yò w òmyɛ́, bə pyìrhí bə̀ wun bə zù Cinu.

Pyɛɛrɛ bwìrhì Dɔrkaasɛ ǹdə́ Yezu yil lé

36Kɛ̃ mə̀dù yà ń ŋwɛ́nɛ́ Zhope né ń wɔ́ Kristə kwã-lò ń yíl Tabyəta, rə̀ kùr ǹdə́ gə̀rɛ́kɛ wɔ́ “Dɔrkaasɛ”. (È gə wɔ́ lyèlé, wɔ́ “Eshə̀lə̀”.) Ń yà ń nə́ ń wɛ̀rhɛ́ cɛ̀nɛ̀ dɛ̃´dɛ̃´, ń nə́ ń sɛ̃ nə̀mwà nɛ̀. 37Sə ń tu címí dwã nɛ́ nə̀myɛ́ wẽ́ n cì. Bə̀ gə́ shɛ mɔ nɛ̃̌ bə zhɛ̀, bə kwè mò bə vò e cĩ́ dɛ̃̌-yó jì wə̀. 38Lyidə ǹdə́ Zhope bwə́l dwã nɛ. Rə̀myɛ́ ce, Kristə kwã-lyì bí bə̀ yʼà ŋwɛ́nɛ́ Zhope né mó lwar bə̀ Pyɛɛrɛ ŋwɛ́nɛ́ Lyidə né, bə zɛ̃̀ bə twĩ̀ lyì bə̀lyè ń sõ, bə wɔ̀ mɔ̀ bə̀ ń bə̀ làlà.

39Pyɛɛrɛ já n zhǐr rə̀myɛ́ yi ní cìcì n tó be. Ń gə́ tú n yí, bə zə mɔ bə vò dɛ̃̌-yó jì y wə. Ejə̀nə̀ bé gakó jʼa twẽ̌ bə yí ń nyí ni ǹdə́ yə́-nàná, bə byili mu kàmə̀-zwǐsí shɛ̀bɛ́ dwí gakó Dɔrkaasɛ yà ń nyal ǹdə́ ń gwẽ̌ ŋwɛ́nɛ́ mɔ́. 40Pyɛɛrɛ ce lyì bí gakó du pwẽ̀ nè, n zɛ̃̀ n jòm ń nə̀dwə́nə́ yó n lwə̀l Yi. N zɛ̃̀ n pyìrhí ń yé n zâ kɛ̃ mɔ́ ń cù mú, n wɔ̀ mɔ̀: “Tabyəta, zɛ̃̀ dɛ̃̌.”

Kɛ̃ mɔ́ púr ń yírhə́ n nə Pyɛɛrɛ, n zɛ̃̀ n jòm ń kùr yó. 41Pyɛɛrɛ zə ń jɛ̃̀ nɛ̀, n zhẽ̌ mo dɛ̃̌. N zɛ̃̀ n byẽ̀ Kristə-lyì bí ǹdə́ ejə̀nə̀ bé n byili bi kɛ̃ mɔ́ ń bwìrhì mú.

42Cɔ w lyì bí gakó nyɛ̀ɛ̀ yò w òmyɛ́, bə̀ nánzhəzhɔ̌ jʼa zwẽ nyí bə zù Cinu. 43Pyɛɛrɛ mɛ̃ Zhope né bal mə̀dù sõ kɔn dɛnɛ. Bal mɔ́ yà ń yíl Shəmɔ. Ń yà ń nə́ ń twĩ̀ tàndɛ̀ tum.

10

Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ ju kùr e só byɛ̀bɛ́ bə̀ də̀ Zhwifubá mó myɛ yó

1Bal mə̀dù yà ń ŋwɛ́nɛ́ Səzarɛ nɛ́ ń yíl Kɔrnɛɛ. Ń yà ń wɔ́ shə̀dɛ́ɛ́sɛ zɔ̌m yó-cə́bal, gùlú w kɔ̀bɔ́ bə̀ nʼê byẽ̀ bə̀ “Yitəlyi shə̀dɛ́ɛ́sɛ” mɔ́ wẽ́. 2Ńmyɛ̌ ǹdə́ ń kɛ̀lɛ́ y lyì bí gakó yʼà só Yi, bə̀ nʼê nyàm dɛ̀. Ń yà ń nə́ ń sɛ̃ Zhwifubá byɛ̀bɛ́ bə̀ yʼà wɔ́ nə̀mwà mɔ́ nɛ. Ń yà ń nə́ ń ce Yi twéé twéé.

3Dɛ̃ rə̀dù, n nə Yi màlɛ́ka pamparɛ̃ɛ̃ è tú e lyí mu ń sõ kɛ̀lɛ́ w yi-kár bɔ̀l wà, e byẽ̀ mò e wɔ̀: “Kɔrnɛɛ.”

4N kwẽ̌ n nyǐ màlɛ́ka yá, ń wu zɛ̃̀, n wɔ̀: “Yó-cə́bal, wɔ́ bə̀kɔ́n yò?”

Màlɛ́ka y wɔ̀ mɔ̀: “Yi zwẽ ǹ lwə̂l mó, sə ǹ sɛ̃ɛ̃´ y ǹ nə́ ǹ sɛ̃ nə̀mwà bɛ́ nɛ mɔ́ yú rə̀ bùlə̀, ce rə̀ tʼâ swě ǹ yò yé. 5Sə twĩ̌ lyì Zhope né èlâsɛ̃´, lò mə̀dù ŋwɛ́nɛ́ gàà ń yíl Shəmɔ Pyɛɛrɛ, bə wɔ̀ mɔ̀ bə̀ ń bà. 6Ń ŋwɛ́nɛ́ lò mə̀dù sõ, ńmyɛ yíl Shəmɔ, sə ńmyɛ̌ mɔ́ nə́ ń twĩ̀ tàndɛ̀ tum. Ń kɛ̀lɛ́ y ŋwɛ́nɛ́ mwə̃́ y nyí ni.”

7Màlɛ́ka y è yʼà nʼê zɔ̀m ǹdə́ Kɔrnɛɛ mɔ́ gə́ zhǐr, n byẽ̀ ń tùntùnnə̀ bə̀lyè e súlí ń shə̀dáá èdù, è yʼà zhe yə̀wâl ǹdə́ ń tumə né, e jʼà yʼà só Yi, 8n byili bi kɔn dɛ̀bɛ́ gakó rə̀ wɛ̀rhɛ́ mɔ́, n zɛ̃̀ n ce bə zhǐr bə̀ la Zhope yə́.

9Bə vò vò bə zɔ̃̀ sɔ́má yó, bə dùlí bə̀ la mʼe yí Zhope, ǹdə́ yi rí yú yə́-pɛ̀lɛ́ ecəl wə. Rə̀myɛ́ yi ní, ǹdə́ Pyɛɛrɛ myɛ zɛ̃̀ n jì lyarh w ń la Yi co. 10Nɔrh zɛ̃̀ mə̀ zhe mo, ń nə́ ń yâl kùjú n jí. Kɛ̀lɛ́ y lyì bí zɛ̃̀ bə̀ nʼê tɛnɛ kùjú bə̀ la mɔ pɔ. Rə̀myɛ́ yi ní, kɔn jʼa wɛ̀rhɛ́ mɔ. 11N nə dɛ̃̌ yi rí rə̀ pul, n pwírí ku òdù ò nyɛ̌ ǹdə kàmə̀-jɛ̃̀ nánfwɛ̀lɛ̀ ta, ò nyə́ né nə̀na y ga lyẽ dwã nɛ, ò shí dɛ̃̌ ò bàn tɛ̃´. 12Wẽ̀ dwí gakó yʼà ŋwɛ́nɛ́ ò wẽ́: vwàmá ǹdə́ dɔma ǹdə́ dɛ̃̌ kúmsi.

13N nyɛ̀ɛ̀ cəl rə̀ wò mò: “Pyɛɛrɛ, zɛ̃̀ dɛ̃̌ ń gu wẽ̀ dé tɛ̀bɛ́ èta mɔ́ ń shɛ̃̀ ń dɔ̃̀.”

14Pyɛɛrɛ wɔ̀: “Cinu, ɔ̃́ʼɔ̃, à gwẽ̌ yə̀ kùjú kɔ̀bɔ́ ò súl ǹdə́ jú, o jà ò nʼô pɛ jìmdì mú à nyú w ce gaga yé.”

15Cəl lé kʼe wɔ̀ mɔ̀: “Kɔn dɛ̀bɛ́ Yi zə rə yə̀ kɔ̀-ècɛ̀nɛ́, sə ǹmyɛ́ bə̀ká wɔ̀ bə̀ rə̀ wɔ́ kɔn dɛ̀bɛ́ rə̀ nʼê pɛ jìmdì yé.”

16Kɔn wɛ̀rhɛ́ èta twər rə̀tɔ̀, ku w jʼa kʼa vò dɛ̃̌.

17Pyɛɛrɛ zɛ̃̀ ń nə́ ń tɛ́rɛ́ ń wẽ́, ń mə́ ń pyà kɔn dɛ́ dɛ̀bɛ́ ń nɔ èta mɔ́ kùrə̀. Rə̀myɛ́ yi ní, ǹdə́ lyì bí byɛ̀bɛ́ Kɔrnɛɛ twĩ̀ mú bwə̀rh bwə̀rh bə byili bi Shəmɔ kɛ̀lɛ́ y shò, bə bʼè zhǐ bwə̀rə̀ y wə. 18Bə ce, bə zɛ̃̀ bə bwə̀rh bə̀ wɔ́ nyɔ̀nɔ̀ Shəmɔ mɔ́ mɔ̀bɔ́ bə̀ nʼê byẽ̀ bə̀ Pyɛɛrɛ mɔ́ ŋwɛ́nɛ́?

19Rə̀myɛ́ yi ní, ǹdə́ Pyɛɛrɛ yà ń gwẽ̌ nə́ ń tɛ́rɛ́ kɔn dɛ́ dɛ̀bɛ́ ń nɔ èta mɔ́ kùr ré, Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ wɔ̀ mɔ̀: “Nyǐ lyì bə̀tɔ̀ tú bə̀ nʼê pyà mɔ́. 20Zɛ̃̀ ń só tɛ̃´ làlà ń tó be, ǹ bə̀ká ce tə́tɔ̀ná yé, bə̀ wɔ́ àmyɛ́ à twĩ̀ bì.”

21Pyɛɛrɛ zɛ̃̀ n só tɛ̃´ n vò bə̀ sõ n wɔ̀ bɛ: “Wɔ́ àmyɛ́ á nʼá pyà nà? Nyǐnə ne. Náncɔ̀nɔ̀ á nʼá pyà nɛ̀?”

22Bə zɛ̃̀ bə wɔ̀ mɔ̀: “Wɔ́ shə̀dɛ́ɛ́sɛ zɔ̌m yó-cə́bal mə̀dù ń yíl Kɔrnɛɛ ń twĩ̀ nə́ba. Ń wɔ́ wu-cángá cə́bal, ń nə́ ń nyàm Yi. Zhwifubá gakó nʼê zɔ̀m ń yil náàcɛ̀nɛ́. Yi màlɛ́ka tú e wɔ̀ mɔ̀ bə̀ ń byẽ̌ mó ń bə̀ ń sõ, sə n cili kɔn dɛ́ dɛ̀bɛ́ ǹ la mɔ byilu mú.”

23Pyɛɛrɛ ce bə zù kɛ̀lɛ́ wa, n pə bɛ jàà bə zɔ̃̀.

È zɛ̃̀ nəkɔkɔ́lɛ́ y yùwə̀, n zɛ̃̀ n tó be. Sə Zhope Kristə-lyì jàlà myɛ yʼà tó. 24Bə vò vò bə zɔ̃̀ sɔ́má yó, bə dùlí bə yí Səzarɛ. Sə Kɔrnɛɛ yà ń byẽ̀ ń dwí lyì ǹdə́ ń dɔwabá byɛ̀bɛ́ ń só, bə bʼè jě tɛ̃´ bə̀ nʼê dɛ̃̀ bɛ̀. 25Bə̀ gə́ tú bə̀ nʼê yí bwə̀rə̀ y wə, Kɔrnɛɛ zɛ̃̀ n jəl Pyɛɛrɛ, n tu ń nə̀dwə́nə́ yó n wùlì ń yé né. 26Pyɛɛrɛ zhẽ̌ mo dɛ̃̌ n wɔ̀ mɔ̀: “Zɛ̃̀ dɛ̃̌, bə̀ àmyɛ wɔ́ numbyíní.”

27Bə zə dwã bə̀ nʼê zwì kɛ̀lɛ́ w ǹdə́ ń gwẽ̌ nə́ ń zɔ̀m ǹdə́ Kɔrnɛɛ. Bə̀ gə́ zù bə zhɛ̀, n pwírí lyì nánzhəzhɔ̌ bə̀ jě dwã yó. 28N wɔ̀ bɛ: “Á yě bə̀ Zhwifubá nyə́ né wẽ́, Zhwifu bə sɔ́má zhe ń nə́ ń dɛ̃ lò mɔ̀bɔ́ ń də̀ Zhwifu ni, ráá n zù ń sõ kɛ̀lɛ́ w yé; sə Yi byili àmyɛ́ nɛ bʼà bə̀kʼa nyǐ lò mə̀dù ga, a wɔ̀ bə̀ ń zhe jìmdì, à bə mə̂ sʼa jí ǹdə́ mɔ yé. 29Wɔ́ rə̀myɛ́ è ce, á gə́ twĩ̀ bə byẽ̀ nè mó, à túwə́, à yə̀ tə́tɔ̀ná ce yé. A zɛ̃̀ à nʼâ yâl sʼá byili ni byə̀l lé kùrə̀.”

30Kɔrnɛɛ wɔ̀ mɔ̀: “À yʼà ŋwɛ́nɛ́ à sõ jù w à nʼâ ce Yi, è zhe dwã nə̀tɔ̀ zà, e jʼà yʼà wɔ́ yi-kár nɛ ǹdə èlâsɛ̃´ ta. Bal mə̀dù já n bə̀ n zhì à yé né, ń gàndɛ́ yʼà nʼê jə́jɛ̀mɛ́, n wɔ̀: 31‘Kɔrnɛɛ, Yi zwẽ ǹ lwə̂l mó, sə rə̀ tʼâ swě ǹ sɛ̃ɛ̃´ y ǹ nə́ ǹ sɛ̃ nə̀mwà bɛ́ nɛ mɔ́ yò yé. 32Sə twĩ̌ lyì Zhope né, bə vò e byẽ̀ Shəmɔ mɔ́ mɔ̀bɔ́ bə̀ nʼê byẽ̀ bə̀ Pyɛɛrɛ mɔ́ n bà. Ń ŋwɛ́nɛ́ lò mə̀dù sõ, ńmyɛ yíl Shəmɔ, sə ńmyɛ̌ mɔ́ nə́ ń twĩ̀ tàndɛ̀ tum. Ń kɛ̀lɛ́ y ŋwɛ́nɛ́ mwə̃́ y nyí ni.’ 33A jʼa zhízhílí a twĩ̀ lyì bí rə̀myɛ́ yi ní cìcì bə̀ bə̀ zhəl bə byẽ̀ mó ń bà. Sə ǹ gə́ tú mú, ǹ wɛ̀rhɛ́ cɛ̀nɛ̀. Èlâsɛ̃´, nə́ gakó zhǐ Yi yé né nə́ la kɔn dɛ́ dɛ̀bɛ́ Cinu pɔ mɔ́ rə̀ nyí bə̀ ǹ byili nə́ba mó cilu.”

34Pyɛɛrɛ zɛ̃̀ n wɔ̀: “Zhə̀n zhə̀nà, à lwar bə̀ lyì bí gakó wɔ́ rə̀dù Yi yírh wə. 35Lò mɔ̀bɔ́ gakó ǹ nə́ ǹ nyàm Yi, ǹ tumə né jʼà wɔ́ cángá, bá ǹ gə də̀ Zhwifu myɛ, wɔ́ ǹmyɛ́ ǹ sú Yi yírhə́. 36Yi zɔ̀m ǹdə́ Esərayɛl lyì bí. Rə̀ tó Yezu Kristə dɛnnɛ rə bwə̀l yə̀-zùlə́ yò-ècɔ̀nɔ̀ nyí rí. Wɔ́ Yezu mú ńmyɛ̌ ń wɔ́ lyì bí gakó Cinu mú. 37Á yě kɔn dɛ́ dɛ̀bɛ́ rə̀ wɛ̀rhɛ́ Zhide tənà y púlə́púlə́ w mó, sə kɔn dɛ́ rə̀myɛ́ mɔ́ wɔ́ Gəlile tənà y wẽ́ rə̀ ju kùr né, Zhã gə́ yà ń nə́ ń bwə̀l ń byili lyì bí ni bə̀ bə̀ zwẽ nɛ̃̌-shɔ mɔ́ kwã nɛ́. 38Á yě bə̀ Yi ce Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ só Nazarɛtɛ lyì bal Yezu mú yó, e pɔ̃ jàn. Ń yà ń nə́ ń byɛ́lɛ́ cɛmɛ nɛ́ gakó, ń nə́ ń wɛ̀rhɛ́ cɛ̀nɛ̀, n jà ń nə́ ń wárh lyì bí byɛ̀bɛ́ gakó bə̀ yʼà ŋwɛ́nɛ́ Shətana jɔ̃̀ w mɔ́, bə̀ Yi yʼà ŋwɛ́nɛ́ ǹdə́ mɔ.

39“Nə́myɛ̌ wɔ́ kɔn dɛ̀bɛ́ gakó ń wɛ̀rhɛ́ Zhərəzalɛm nɛ́ ǹdə́ Zhwifubá cɛmɛ nɛ́ dwã bɛ́ wẽ́ mó zhə̀n-cínnə. Bə̀ pəpa mɔ də̀-jɔrhɔ́ yó bə gu, 40sə Yi kʼa bwìrhì mù ń dwã nə̀tɔ̀ yùwə̀, rə ce n byili ń cìn lyì bí ni. 41Sə è də̀ lyì bí gakó ne ń byili ń cìn yé. Wɔ́ nə́myɛ̌ byɛ̀bɛ́ Yi jɛ̀rɛ̀ rə cír nə́ wɔ́ ń zhə̀n-cínnə mó ne ń byili ń cìnə̀. Nə́ tó mo nə́ jí, nə́ nyɔ̀, ń gə́ bwìrhì n zɛ̃̀ cùùrì wẽ́ mó kwã nɛ́. 42Sə ń pɔ nə́ba nyí bə̀ nə́ bwə̂l nə́ byili Zhwifubá ne, bə̀ wɔ́ ńmyɛ̌ Yi cír rə pɔ̃ ŋwɔ̀nɔ́ bə̀ ń kə́ lyì-nyìrh ǹdə́ cùùrì bùrsì. 43Wɔ́ ńmyɛ̌ yò Yi nyì-zwennə bé gakó zɔ̀m bə byili, bə̀ lò mɔ̀bɔ́ gakó ǹ zwẽ ń zɔ̀mɛ̀ rɛ́, ǹ bʼâ nə ǹ yə̀-bəlwàálɛ́ sǔbri ńmyɛ̌ yil lé yilə.”

44Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ só lyì bí byɛ̀bɛ́ gakó bə̀ yʼà nʼê cili Pyɛɛrɛ zɔ̀mà nɛ́ mɔ́ yó ǹdə́ ń gwẽ̌ nə́ ń zɔ̀mà. 45Kristə-lyì bí byɛ̀bɛ́ bə̀ wɔ́ Zhwifubá, bə̀ tó Pyɛɛrɛ nɛ bə bə̀ mɔ́ gə́ pwírí Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ y è nʼê shí Yi sõ mó só byɛ̀bɛ́ bə də̀ Zhwifubá mó myɛ yó, kɔn jàr bɛ̀ dɛ̃´dɛ̃´, 46bə̀ bə̀ yʼà nyɛ̌ zɔ̀mà dwí dwã bə̀ nʼê zɔ̀mà, bə̀ mʼê cèrhé Yi.

47Pyɛɛrɛ zɛ̃̀ n wɔ̀: “Byɛ̀bɛ́ èta Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ só bə̀ yó ǹdə nə́ ta mɔ́, lò wɔ̌ ǹ bʼâ cə̀r bə̀ nɛ̃̌-shɔ zõ yé ne?” 48N zɛ̃̀ n pə nyí bə̀ bə̀ pə bɛ nɛ̃̌-shɔ Yezu Kristə yil lé yilə. Bə zɛ̃̀ bə lwə̀l mò bə̀ ń mɛ̃ bə̀ sõ dwã màngɛlɛ́.

11

Pyɛɛrɛ byili kɔn dɛ́ dɛ̀bɛ́ rə̀ wɛ̀rhɛ́ Kɔrnɛɛ sõ mó

1Tùntúmə́ bé ǹdə́ Kristə-lyì bí dwã bɛ́ byɛ̀bɛ́ bə̀ yʼà ŋwɛ́nɛ́ Zhide né mó nyɛ̀ɛ̀ bə̀ lyì byɛ̀bɛ́ bə̀ də̀ Zhwifubá myɛ zwẽ Yi zɔ̀mɛ̀ rɛ́. 2Pyɛɛrɛ gə́ ká n bə̀ Zhərəzalɛm, Kristə-lyì bí byɛ̀bɛ́ bə̀ wɔ́ Zhwifubá mó zɛ̃̀ bə̀ nʼê bwí mu bə̀ zhe: 3“Byè yil ǹ shɛ̀nɛ́ ń vò ń zù lyì byɛ̀bɛ́ bə̀ də̀ Zhwifubá sõ kɛ̀lɛ́ w ń tó be ń jí kùjú?”

4Pyɛɛrɛ zɛ̃̀ n byili bi kɔn gə́ tó né mó gakó, n wɔ̀: 5“À yʼà zhə̀l Zhope, sə dɛ̃ rə̀dù, à yʼà nʼâ wɛ̀rhɛ́ Yi-co. Kɔn jʼa wɛ̀rhɛ́ nɛ ǹdə dàrhà ta. A nə ku òdù ò nyɛ̌ ǹdə kàmə̀-jɛ̃̀ nánfwɛ̀lɛ̀ ta, ò shí dɛ̃̌ yi w ò bàn à səta. Ò nyə́ né nə̀na y ga lyẽ dwã nɛ. Ò gə́ tú o yí à nyí ni, 6a nyǐ ò wẽ́ shɛ́shɛ́, a pwírí wɔ́ vwàmá dwí gakó ǹdə́ dɔma ǹdə́ dɛ̃̌ kúmsi sə̀ ŋwɛ́nɛ́ ò wẽ́. 7A zɛ̃̀ a nyɛ̀ɛ̀ cəl rə̀ wò nè: ‘Pyɛɛrɛ, zɛ̃̀ dɛ̃̌ ń gu wẽ̀ dé tɛ̀bɛ́ èta mɔ́ ń shɛ̃̀ ń dɔ̃̀.’ 8A wɔ̀: ‘Cinu, ɔ̃́ʼɔ̃, à gwẽ̌ yə̀ kùjú kɔ̀bɔ́ ò súl ǹdə́ jú, o jà ò nʼô pɛ jìmdì mú à nyú w ce gaga yé.’ 9Cəl lé kʼe wɔ̀ nɛ̀: ‘Kɔn dɛ̀bɛ́ Yi zə rə yə̀ kɔ̀-ècɛ̀nɛ́, sə ǹmyɛ́ bə̀ká wɔ̀ bə̀ rə̀ wɔ́ kɔn dɛ̀bɛ́ rə̀ nʼê pɛ jìmdì yé.’ 10Kɔn wɛ̀rhɛ́ èta twər rə̀tɔ̀. Rə̀ gakó jʼa kʼa vò dɛ̃̌.

11“Rə̀myɛ́ yi ní cìcì, ǹdə́ bə̀ twĩ̀ lyì bə̀tɔ̀ bə shí Səzarɛ bə bə̀ bə̀ zhǐ kɛ̀lɛ́ y à yʼà ŋwɛ́nɛ́ è wẽ́ mó bwə̀rə̀ y nyí ní. 12Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ wɔ̀ nɛ̀: ‘Tó be ń vò, bə̀ká ce tə́tɔ̀ná yé.’ Nə́ da-byâ bɛ́ byɛ̀bɛ́ bwə̀ldù y à zə a bə̀ èta mɔ́ yʼà tó ne bə vò Səzarɛ, nə́ lyɛ̃ nə́ vò Kɔrnɛɛ sõ kɛ̀lɛ́ wa. 13Sə Kɔrnɛɛ byili nə́ba bə̀ màlɛ́ka tú e lyí mu ń sõ kɛ̀lɛ́ w e wɔ̀ mɔ̀ bə̀ ń twĩ̌ lyì Zhope né, bə̀ lò mə̀dù ŋwɛ́nɛ́ gàà ń yíl Shəmɔ Pyɛɛrɛ, bə wɔ̀ mɔ̀ bə̀ ń bà, 14bə̀ ńmyɛ̌ gə túwə́, ń mà n byili mu zɔ̀mà nyɛ̀bɛ́ nə̀ bʼa ce ńmyɛ̌ ǹdə́ ń kɛ̀lɛ́ y lyì bí gakó nə bə̀ cìn vwârh. 15Kɔrnɛɛ gə́ zɔ̀m n zhɛ̀, a zɛ̃̀ a ji kùr à nʼâ zɔ̀m ǹdə́ bɛ. Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ jʼa só bə̀ yó ǹdə è gə́ ju kùr e só nə́myɛ yó né. 16A zɛ̃̀ a lyǐrh kɔn dɛ́ dɛ̀bɛ́ Cinu yà ń byili mú. Ń yà ń wòwə̀: ‘Zhã wɔ́ nɛ̃̌ ń yà ń mə́ ń pɛ nɛ̃̌-shɔ, sə ámyɛ̌ wɔ́ Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ wẽ́ á bʼâ zwẽ nɛ̃̌-shɔ nɛ́.’ 17Yi pɔ bɛ pɛnɛ́ y kɛ̀bɛ́ rə̀ pɔ nə́myɛ nɛ nə́ gə́ zù Cinu Yezu Kristə yi ní mú. Àmyɛ́ nə wɔ̌ à bʼa cə̀r Yi tum dí?”

18Pyɛɛrɛ gə́ wò èta, byɛ̀bɛ́ bə̀ yʼà nʼê cili ń zɔ̀mà nɛ́ mɔ́ kʼê yə̀ kaka wə̀l yé. Bə zɛ̃̀ bə cèrhé Yi bə wɔ̀: “Zhə̀nà, rə̀ pɔ sɔ́má byɛ̀bɛ́ bə̀ də̀ Zhwifubá mó myɛ nɛ, bə̀ wɔ̌ bə̀ pyìrhí bə̀ wun bə zù nyǔ nántwə̂ wẽ́.”

Ancɔɔsɛ Kristə-lyì gùlú w kùr-ju

19Ecẽẽ gu mú kwã nɛ́, bə̀ yʼà ji kùr bə̀ nʼê nwɛ̀nɛ̀ Kristə-lyì bí. Bə̀ làà dwã nɛ, jàlà vò Fenishi, jàlà vò Shipiri, jàlà vò Ancɔɔsɛ, Siri tənà y wa. Sə bə̀ yʼà nʼê bwə̀l Yi zɔ̀mɛ̀ rɛ́ bə̀ byili Zhwifubá dúdú ni. 20Kristə-lyì dwã yʼà ŋwɛ́nɛ́ bə̀ wẽ́, bə̀myɛ́ yʼà wɔ́ Shipiri ǹdə́ Shərɛnɛ lyì. Bə̀myɛ́ jàlà vò Ancɔɔsɛ, bə̀ nʼê bwə̀l Cinu Yezu yò-ècɔ̀nɔ̀ nyí rí bə̀ byili lyì byɛ̀bɛ́ bə̀ də̀ Zhwifubá ne myɛ. 21Cinu jàn dɛ́ yʼà ŋwɛ́nɛ́ ǹdə́ bɛ, sə lyì nánzhəzhɔ̌ zwẽ nyí bə pyìrhí bə̀ wun bə zù mù.

22Zhərəzalɛm Kristə-lyì lyì bí gə́ nyɛ̀ɛ̀ rə̀myɛ́, bə zɛ̃̀ bə twĩ̀ Barnabaasɛ Ancɔɔsɛ nɛ́. 23Ń gə́ yú n pwírí Yi twĩ̀ rə̀ sónó tum dí ǹdə́ Ancɔɔsɛ Kristə-lyì bí èta, ń wu yə̀ nyɛ̀n. N cící bə̀ gakó bə̀ bə̀ jʼa zhì bə̀ nà y yó bə zhí Cinu ni kẽkẽ. 24Barnabaasɛ cìcì mú yà ń wɔ́ lyì-twə̂, ń sú ǹdə́ Eshirhə náàcɛ̀nɛ́, n jà n zhí Cinu ni ǹdə́ ń wu gakó. Sə lyì nánzhəzhɔ̌ zù Cinu.

25Rə̀myɛ́ kwã nɛ́, Barnabaasɛ lyɛ̃ n vò Swəə kwã nɛ́ Tarsɛ nɛ́. 26Ń gə́ yú n nə mɔ, n ká n zə mɔ n bə̀ Ancɔɔsɛ. Bə wɛ̀rhɛ́ byin námpúm gàà, Kristə-lyì gùlú w wẽ́, sə bə̀ byili Yi zɔ̀mɛ̀ rɛ́ lyì nánzhəzhɔ̌ nɛ. Wɔ́ gàà bə̀ ju kùr bə byẽ̀ byɛ̀bɛ́ bə̀ yʼà zù Yezu Kristə mó bə̀ Kristə-lyì.

27Dɛ̃ rə̀dù, Yi nyì-zwennə jàlà shí Zhərəzalɛm bə bə̀ Ancɔɔsɛ. 28Mə̀dù zɛ̃̀ n zhì dɛ̃̌, ń yíl Agəbuusi. Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ ce n wɔ̀ bə̀ nɔrh bʼa yə̀ lũ w púlə́púlə́ wẽ́. Sə zhə̀n ga, nɔrh mɔ́ mə̀myɛ́ mɔ́ yàl nɛ́ Orɔm pyɔ̌ Kolote pyɛ̀lɛ̀ rɛ́ yi ní. 29Kristə kwã-lyì bí zɛ̃̀ bə wɔ̀ bə̀ lò gakó sə́ pə ǹ jɛ̃̀-kɔn ǹdə ǹ gə́ zhe né, mùnì ga bə pə rə vò bə̀ da-byâ bɛ́ bə̀ ŋwɛ́nɛ́ Zhide tənà y wẽ́ mó sõ bə mʼe sɛ̃ bɛ. 30Sə zhə̀n ga bə̀ pɔ bə̀ sɛ̃ɛ̃´ y Barnabaasɛ ǹdə́ Swəə ne bə vò bə pə Kristə-lyì gùúlí yé né cìnə́ bé ne.

12

Bə̀ gu Zhakɛ, bə ce Pyɛɛrɛ byə̀nə́-jù wə̀

1Rə̀myɛ́ yi ní, pyɔ̌ Erɔɔdɛ zɛ̃̀ n ji kùr n ce bə̀ nʼê nwɛ̀nɛ̀ Kristə-lyì gùlú w lyì bí jàlà. 2N ce bə gu Zhã zhə̀m-bal Zhakɛ ǹdə́ shù. 3N pwírí rə̀myɛ́ yàl Zhwifubá wu-nyɔ̃̀, n ce bə zə Pyɛɛrɛ myɛ. È yʼà wɔ́ búrú w bə̀ yə̀ sã̀-nə̀byẽ̌ ò wẽ́ ce mó címsí yùwə̀. 4Bə̀ gə́ zɔ Pyɛɛrɛ bə zhɛ̀, n ce bə ce mo byə̀nə́-jù wə̀. N ce shə̀dɛ́ɛ́sɛ sə̀na sə̀na kùrə̀ nə̀na nʼê yìlì mù. Ń yà ń nə́ ń yâl sə Pakɛ y gə lyɛ̃, sə n bùr ń bùrsì lyì bí gakó yé né. 5Pyɛɛrɛ gə́ yà ń ŋwɛ́nɛ́ byə̀nə́-jù w yi ní, Kristə-lyì bí yʼà nʼê lwə̀l Yi ń yil twéé twéé ǹdə́ bə̀ wun gakó.

Yi màlɛ́ka tú e vùr Pyɛɛrɛ byə̀nə́-jì y wẽ́

6Dɛ̃ rɛ́ tɛ̀bɛ́ Erɔɔdɛ yà ń nə́ ń yâl n bùr Pyɛɛrɛ bùrsí mú gə́ tú e dâl nəkɔla, bə̀ yʼà zə nyáná nə̀lyè bə lyẽ Pyɛɛrɛ. Bə cĩ́ lyì byə̀nə́-jì y nyí ni bə̀ nʼê yìlì. Cɛ y gə́ tú e yìì, Pyɛɛrɛ zɛ̃̀ ń pyě tɛ̃´ shə̀dɛ́ɛ́sɛ sə̀lyè cəcəl w ń dɛ̌. 7Rə̀myɛ́ yó, Cinu màlɛ́ka jʼa du. Pwẽ̀ yə̂r rə sú jì y kɛ̀bɛ́ ń yà ń ŋwɛ́nɛ́ è wẽ́ mó. Màlɛ́ka y yí e dwə̀rh ń sə́pún ni, e zhàrh mɔ̀, e wɔ̀ mɔ̀: “Zɛ̃̀ tɛ̃´ làlà.”

Nyáná nɛ́ jʼa sá ń jɛ̀rh nɛ́ rə̀myɛ́ yi ní cìcì nə ló tɛ̃´. 8Màlɛ́ka y wɔ̀ mɔ̀: “Kwě ǹ cã̌-tɔ̀nɔ̀ w ń lyẽ ǹ cã̌ nɛ́, sə́ ce ǹ nə̀cìlə̀ né ǹ nə̀rh né.”

Pyɛɛrɛ zwẽ nyí. E kʼe wɔ̀ mɔ̀: “Kwě ǹ kàmə̀-zwǐ y ń zù, sə́ tó à kùrə̀.”

9Pyɛɛrɛ zhǐr n tó màlɛ́ka y nɛ n du byə̀nə́-jì y wə, sə ń yà ń tá ń bùl bə̀ tɛ̀bɛ́ màlɛ́ka y nʼê wɛ̀rhɛ́ mɔ́ wɔ́ zhə̀n ga yé. Ń yà ń nə́ ń bùl bə̀ wɔ́ dàrhà. 10Bə yí bə tó byɛ̀bɛ́ bə̀ nʼê yìlì byə̀nə́-jì y mú kùr rə̀dù nyí ni bə lyɛ̃. Bə vò bə yí bə tó bə̀ dwã myɛ nyí ni bə lyɛ̃. Bə yí bwə̀rə̀ èdù è zâ cɔ w wa. Bə̀ co cɔ̀bɔ́ bòlò né, sə ò pul ò cìcì nì. Bə du, bə vò vò bə yí sɔ́má èdù yó, màlɛ́ka y jʼa jé Pyɛɛrɛ yé né.

11Pyɛɛrɛ zɛ̃̀ n lwar kɔn dɛ́ dɛ̀bɛ́ rə̀ wɛ̀rhɛ́ èta mɔ́ kùrə̀. N wɔ̀: “Èlâsɛ̃´, à lwar bə̀ wɔ́ Cinu ń twĩ̀ màlɛ́ka e bʼe zwẽ ne Erɔɔdɛ jɔ̃̀ wà, ǹdə́ lwɛlɛ rɛ́ tɛ̀bɛ́ gakó Zhwifubá yʼà nʼê pyà bə̀ la nɛ wɔ̀rhɔ́ mɔ́ yẽ́.”

12Ń gə́ lwar rə̀ kùrə̀, n zhǐr n vò n zù Zhã-Markɛ ná Marɛ sõ kɛ̀lɛ́ wa. Sə́ nyǐ lyì nánzhəzhɔ̌ jě dwã yó gàà bə̀ nʼê lwə̀l Yi. 13N yí n kɔ́kwá bòlò wə́. Kɛ̃-byǐ èdù è yʼà wɔ́ kɛ̀lɛ́ y tùntùnnə̀, è yíl Oroode, èmyɛ́ mɔ́ twẽ̌ e yí bòlò w nyí ni, e bwə̀rh bə̀ wɔ́ mɔ̌ ń nə́ ń kɔ́kwá bòlò wə́? 14È gə́ lwar bə̀ wɔ́ Pyɛɛrɛ, è wu yə̀ nyɛ̀n dɛ̃´dɛ̃´. E swě bòlò w pul mó yò, e kʼa kwɛ̃̀ e vò e byili lyì bí dwã bɛ́ kɛ̀lɛ́ w mɔ́ nɛ bə̀ wɔ́ Pyɛɛrɛ ń ŋwɛ́nɛ́ pwẽ̀ nè. 15Bə wɔ̀ yà: “Nyə̀nyààrɛ̀ zhe mó nà?”

E kwɛrhɛ e byili bi bə̀ nyǐ wɔ́ zhə̀n è nʼê zɔ̀mà. Bə zɛ̃̀ bə wɔ̀: “Rə̀myɛ́ sə́ nyǐ wɔ́ ń màlɛ́ka.” 16Sə rə̀myɛ́ yi ní, ǹdə́ Pyɛɛrɛ yà ń gwẽ̌ nə́ ń kɔ́kwá bòlò wə́. Bə zɛ̃̀ bə pul wə. Bə̀ gə́ nɔ mɔ, kɔn jàr bɛ̀ dɛ̃´dɛ̃´. 17N zə ń jɛ̃̀ n yíyí bi bə̀ bə̀ zhǐ shɛ́ɛ́, n ji kùr n byili bi Cinu gə́ tó né n vùr mò byə̀nə́-jì y wə. N zɛ̃̀ n pə bɛ nyí bə̀ bə̀ byili Zhakɛ ǹdə́ Kristə-lyì bí dwã bɛ́ nɛ. Rə̀myɛ́ kwã nɛ́, n ká n du n vò jàà dõ wə.

18Cɛ y gə́ tú e lá, shə̀dɛ́ɛ́sɛ́ tà-kwã sə zɛ̃̀ sə̀ nʼê zhizhiri dɛ̃̌ byə̀nə́-jì y wə, sə̀ nʼê ce sɔ̀ sə̀ mʼê bwə̀rh Pyɛɛrɛ gə́ tó mə̀gã̌. 19Erɔɔdɛ ce bə pyà pyà mɔ̀ bə ga. N ce bə bwə̀rh shə̀dɛ́ɛ́sɛ́ shɛ̀bɛ́ sə̀ nʼê yìlì byə̀nə́-jì y ni mú kɔn gə́ tó né Pyɛɛrɛ mə n du mú. N zɛ̃̀ n pə nyí shə̀dɛ́ɛ́sɛ dwã nɛ bə̀ sə̀ gu byɛ̀bɛ́ bə̀ yʼà nʼê yìlì mù mú. Rə̀myɛ́ kwã nɛ́, Erɔɔdɛ zhǐr Zhide né n vò Səzarɛ, n mɛ̃ gàà.

Erɔɔdɛ cu

20Zùùrì yʼà ŋwɛ́nɛ́ Erɔɔdɛ ǹdə́ Tiiri ǹdə́ Shədɔ̃ lyì bí bwə̂l wə. E jʼà wɔ́ Erɔɔdɛ tənà y wẽ́ bə̀ nyí kùjú yʼà nʼê shí ní. Bə zɛ̃̀ bə wɛ̀rhɛ́ nyí rə̀dù bə̀ la vò bə nə Erɔɔdɛ mùnì ga bə ce dwã yó. Sə bə̀ gə́ yúwə́, bə̀ jɛ̀rɛ̀ bə zə dɔbrɛ ǹdə́ Erɔɔdɛ kɛ̀lɛ́ y yìlnə̀ mə̀dù ń yíl Bələsətuusi.

21Bə zɛ̃̀ bə vùr dɛ̃. Sə dɛ̃ rɛ́ rə̀myɛ́ mɔ́ gə́ tú e yí, Erɔɔdɛ zù ń pyɛ̀lɛ̀ kàmə̀-zwǐ yə́, n jòm ń də̀gwã́ y yó, n zɔ̀m ǹdə́ bɛ lyì bí gakó yé né. 22Bə̀ gakó zɛ̃̀ bə bya bə wɔ̀: “Nyǐ wɔ́ Yi rə̀ nʼê zɔ̀m ǹdə́ nə́ba, sə è də̀ numbyíní yé.” 23Cinu màlɛ́ka jʼa mà mɔ̀ rə̀myɛ́ yi ní cìcì. Zə̀zɔ̀mɛ́ jʼa zù ń wẽ́, nə dɔ̃̀ mɔ̀ nə gu, ń gə́ ce bə cèrhé mo ǹdə Yi ta mɔ́ yilə.

24Sə Yi zɔ̀mɛ̀ rɛ́ yʼà jʼâ nʼê yí jààsɛ́ gakó wə. 25Barnabaasɛ ǹdə́ Swəə gə́ twĩ̀ bə̀ tum dí tɛ̀bɛ́ bə̀ yʼà twĩ̀ bì rə̀ yil Zhərəzalɛm nɛ́ mɔ́ bə zhɛ̀, bə kʼa kwɛ̃̀. Bə zə Zhã mɔ́ mɔ̀bɔ́ bə̀ yʼà nʼê byẽ̀ bə̀ Markɛ mɔ́ myɛ n tó be.

13

Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ cír Pwəə ǹdə́ Barnabaasɛ yò-ècɔ̀nɔ̀ nyí rí bwə̂l yilə

1Yi nyì-zwennə ǹdə́ Yi zɔ̀mɛ̀ rɛ́ byilnə yʼà ŋwɛ́nɛ́ Ancɔɔsɛ Kristə-lyì gùlú w wẽ́. È yʼà wɔ́ Barnabaasɛ ǹdə́ Shəmənyɔ̃ mɔ́ mɔ̀bɔ́ bə̀ yʼà nʼê byẽ̀ bə̀ “Bal námbyín” mú, ǹdə́ Shərɛnɛ lyì bal Lushuusi, ǹdə́ Manayɛ̃ mɔ́ mɔ̀bɔ́ bə̀ kɔ̀n Gəlile pyɔ̌ Erɔɔdɛ da sõ kɛ̀lɛ́ w mɔ́, ǹdə́ Swəə. 2Dɛ̃ rə̀dù, bə̀ yʼà lyẽ bə̀ nyí, bə gùlí dwã bə̀ nʼê cèrhé Cinu. Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ zɛ̃̀ e wɔ̀ bɛ: “Vǔrnə Barnabaasɛ ǹdə́ Swəə á cĩ́ kwã nɛ́, bə twĩ̀ tum dí tɛ̀bɛ́ à byẽ̀ bè rə̀ yil mó.” 3Bə gwẽ̌ súlí bə̀ nyì-lyõṍ wə́, ǹdə́ bə̀ Yi-co wə́. Bə zɛ̃̀ bə cĩ́ bə̀ jɛ̀rh Barnabaasɛ ǹdə́ Swəə yó, bə yẽ̌ be bə vò.

Pwəə ǹdə́ Barnabaasɛ bwə̀l yò-ècɔ̀nɔ̀ nyí rí Shipiri tənà y wa

4Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ gə́ twĩ̀ Barnabaasɛ ǹdə́ Swəə, bə zhǐr bə vò Səlwisi. Bə zhì gàà bə zù bǔ-bwəl bə lyɛ̃ bə̀ la cɔ òdù ò ŋwɛ́nɛ́ nə̀-fɔ̀lɔ̀ w cəcəl wə, ò yíl Shipiri. 5Bə zə zə bə yí Shipiri, bə só Shipiri cɔ òdù bə̀ nʼê byẽ̀ bə̀ Sələmyini wẽ́, bə zɛ̃̀ bə ji kùr bə̀ nʼê bwə̀l Yi zɔ̀mɛ̀ rɛ́ Zhwifubá dwã-gùúlí jìsí wə, sə Zhã-Markɛ yà ń ŋwɛ́nɛ́ ǹdə́ bɛ ń nə́ ń sɛ̃ bɛ.

6Bə vò vò bə lyɛ̃ Shipiri nyí rí bə yí Pafɔɔsɛ. Bə nə Zhwifu mə̀dù ń yíl Baarɛ-Yezu. Ń nə́ ń wɛ̀rhɛ́ jə̀-myaárhɛ, ń yà ń ce bə̀ nʼê nyǐ mu ǹdə Yi nyì-zwennə ta. 7Ń yà ń wɔ́ tənà y èmyɛ́ yó-cə́bal mɔ́ kwã-lò. Yó-cə́bal mɔ́ yà ń yíl Sərzhuusi-Pwəə. Ń yà ń wɔ́ surhə cə́bal, e jà ń yà ń nə́ ń yâl Yi zɔ̀mɛ̀ rɛ́ n cili, n zɛ̃̀ n ce bə byẽ̀ Barnabaasɛ ǹdə́ Swəə bə bə̀ ń sõ. 8Jə̀-myaárhɛ cə́bal Eləmaasɛ yà ń tá ń yâl bə̀ cɔ w cə́bal mɔ́ zwẽ nyí n zù Kristə yé. Rə̀myɛ́ ce, ń yà ń bə shɛ̀ bə̀ Barnabaasɛ ǹdə́ Swəə zɔ̌m yé. Wɔ́ Baarɛ-Yezu mú Gərɛkɛbá yʼà nʼê byẽ̀ bə̀ Eləmaasɛ. 9Swəə yà ń zhe yil dõ bə̀ nʼê byẽ̀ bə̀ Pwəə. Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ só ń yó wə, n zɛ̃̀ n nyǐ Eləmaasɛ shɛ́shɛ́, 10n wɔ̀ mɔ̀: “Ǹ wɔ́ Shətana kwã-lò. Ǹ tɛ̀nɛ́ zhə̀n sɔ́má yó yé, ǹ nə́ ǹ yǔr lyì bí. Ǹ wɔ́ cɛ̀nɛ̀ dwí gakó zù-bal. Cinu sɔ́má y wɔ́ cángá, sə ǹmyɛ́ nə́ ǹ jélé yə. Ǹ tá ǹ la rə̀myɛ́ mɔ́ nɛ yõ̌? 11Èlâsɛ̃´, lwar bə̀ Yi la mɔ́ còrhò-tum pɔ. Ǹ bʼâ jǐrh lyìlyǒ. Ǹ kə́ ǹ tá ǹ la nə̀nyɔ́nɔ́ nɔ ń nyǐ yé, sə rə̀myɛ́ bʼa yə̀ dwã màngɛlɛ́ wẽ́.”

Eləmaasɛ yírhə́ né jʼa lə́ rə̀myɛ́ yi ní cìcì. Cɛ y jǐrh námbyṹ, n zɛ̃̀ ń nə́ ń tə́tɛ̀lɛ́ ń mə́ ń pyà lò ń la mɔ vwãɔ̃. 12Cɔ w cə́bal mɔ́ gə́ nɔ kɔn dɛ́ dɛ̀bɛ́ rə̀ wɛ̀rhɛ́ èta mɔ́, n já n zwẽ nyí n zù Yezu Kristə. Sə Pwəə ǹdə́ Barnabaasɛ kàrmɔ́ bə̀ yʼà nʼê cèrhè Cinu shò-kwã nɛ́ mɔ́ myɛ jàr mɔ̀.

Pwəə ǹdə́ Barnabaasɛ bwə̀l yò-ècɔ̀nɔ̀ nyí rí Ancɔɔsɛ nɛ́, Pyisidi tənà y wa

13Pwəə ǹdə́ ń tó-dwã bɛ́ zhǐr Pafɔɔsɛ nɛ́ bə zù bǔ-bwəl bə byɛrhɛ bə vò Pə̃fyili tənà y cɔ òdù bə̀ nʼê byẽ̀ bə̀ Pɛrzhɛ. Sə Zhã-Markɛ zhǐr n yẽ̌ be gàà, n ká n vò Zhərəzalɛm. 14Pwəə ǹdə́ Barnabaasɛ jʼa lyɛ̃ bə vò Ancɔɔsɛ, Pyisidi tənà y wa. Shìrhə́ dɛ̃ rɛ́ gə́ yúwə́, bə zɛ̃̀ bə vò Zhwifubá dwã-gùlú jì y wẽ́, bə tó bə̀ jě tɛ̃´. 15Lò mə̀dù zɛ̃̀ n kàrmə̀ Muyiisi nyə́ né ǹdə́ Yi nyì-zwennə bé sábá nɛ́. Dwã-gùlú jì y yé né cə́bal mɔ́ ce lò zɛ̃̀ n yí Pwəə ǹdə́ Barnabaasɛ nyí ni, n wɔ̀ bɛ: “Da-byâ, á gə zhe cícú á la lyì bí ni pɔ, á wɔ̌ á byili èlâsɛ̃´.”

16Pwəə zɛ̃̀ n zhì dɛ̃̌, n zhẽ̌ ń jɛ̃̀ n wɔ̀: “Esərayɛl lyì, ǹdʼámyɛ̌ byɛ̀bɛ́ gakó á nʼá nyàm Yi mú, cilinə. 17Nə́myɛ̌ Esərayɛl lyì Yi rí, wɔ́ rə̀myɛ́ rə̀ cír nə́ nàmbala bɛ́, rə ce bə vò bə jòm Ezhibti ní, bə yə̀ zhələ gàà, bə pù. Sə rə̀myɛ́ kwã nɛ́, rə̀ kʼa vùr bè ǹdə́ rə̀ jàn dɛ́, 18sə rə̀ nyǐ bə̀ yò gɔ-elũ èpòlò w wə, byinə shə́-èna wẽ́. 19Rə cɔ̀ dwə́ kùrə̀ nyàlpyɛ̀ Kanãã nɛ́, rə zwẽ nə̀ cɛmɛ nɛ́ rə pə nə́ nàmbala bɛ́ nɛ bə cìní. 20Sə rə̀myɛ́ gakó wɛ̀rhɛ́ kɔn mʼe yí byinə zwã̌-àna ǹdə́ shí-ènu.

“Rə̀myɛ́ kwã nɛ́, rə̀ pɔ bɛ bùr-kárna bə cìní bi, kɔn mʼe yí rə̀ nyì-zwennə Saməwəə. 21Nə́ nàmbala bɛ́ zɛ̃̀ bə lwə̀l Yi ni bə̀ rə̀ pə bɛ pyɔ̌, sə rə cír Cisi byǐ Səyuli Bɛ̃zhamɛ kwálá y wẽ́ rə pə bɛ. N cìní bi byinə shə́-èna wẽ́. 22Rə̀myɛ́ kwã nɛ́, rə yẽ̌ Səyuli ni, rə zɛ̃̀ rə cír Dəvyidi rə pə bɛ bə̀ ń yál bə̀ pyɔ̌. Rə zɔ̀m ń yò rə wɔ̀: ‘À pwírí Zhese byǐ Dəvyidi sú à yírh. Ń mà n wɛ̀rhɛ́ kɔn dɛ̀bɛ́ gakó à nʼâ yàlá.’

23“Wɔ́ Dəvyidi dwí rí wẽ́ Yi cír Zwennə rə pə Esərayɛl lyì bí ni ǹdə rə̀ gə́ yʼà bwəl nyí ní. Sə Zwennə mó ńmyɛ̌ mɔ́ wɔ́ Yezu. 24Zhã-Bətiisi yà ń nə́ ń bwə̀l ń byili Esərayɛl lyì bí ni ǹdə́ Yezu gwẽ̌ yə̀ twí yé, bə̀ bə̀ pyìrhí bə̀ wun bə zwẽ nɛ̃̌-shɔ. 25Sə Zhã-Bətiisi tum dí gə́ tú è nʼê zhɛ̀ yi ní, ń wòwə̀: ‘Á nʼá bùl bə̀ àmyɛ́ wɔ́ mɔ̌ lò? Nyǐnə àmyɛ́ də̀ mɔ̀bɔ́ á nʼá dɛ̃̀ mɔ́ yé. Ńmyɛ̌ mɔ́ ŋwɛ́nɛ́ kwã nɛ́ ń bànà. Àmyɛ́ yə̀ yírh swí sʼa lwə̂r ń nà nə̀cìl myɛ cìcì yé.’

26“Da-byâ, ámyɛ̌ Abəraham nɛ̀mɛ́ nɛ́ ǹdə́ byɛ̀bɛ́ bə̀ ŋwɛ́nɛ́ á wẽ́ bə̀ só Yi mú, wɔ́ nə́myɛ̌ gakó vwârh yil zɔ̀mɛ̀ rɛ́ tɛ̀bɛ́ shí Yi sõ rə bà. 27Sə Zhərəzalɛm lyì bí ǹdə́ bə̀ yé né cìnə́ bé yə̀ lwar Yezu gə́ wɔ́ lò ná-dwí yil yé. Bə̀ yʼà nʼê kàrmə̀ Yi nyì-zwennə bé sábá nɛ́ shìrhə́ dɛ̃ gakó, sə bə̀ yə̀ nə̀ kùrə̀ swí yé. Sə bə̀ gə́ kɔ́ Yezu bùrsí mú, bə̀ pyìrh kɔn dɛ́ dɛ̀bɛ́ gakó nə̀ nʼê byili mú. 28Ǹdə́ bə̀ yə̀ yò nɛ ń wɛ̀rhɛ́ ò mʼa ce bə gu mu ga, bə̀ lwə̀l Pyəlatɛ nɛ bə̀ ń ce bə gu mu. 29Bə̀ gə́ wɛ̀rhɛ́ kɔn dɛ̀bɛ́ rə̀ kɛ̃ Yi zɔ̀mɛ̀ rɛ́ sɛ́bɛ́ rɛ́ wẽ́ mó gakó bə zhɛ̀, bə̀ só mo tɛ̃´ də̀-jɔrhɔ́ w yó bə ce lú-bɔ̀l wà. 30Sə Yi bwìrhì mù n zɛ̃̀ n du cùùrì wẽ́, 31n lyí byɛ̀bɛ́ bə̀ yʼà tó mo bə zhì Gəlile né bə vò Zhərəzalɛm mɔ́ dwã nánzhəzhɔ̌ wẽ́. Wɔ́ bə̀myɛ́ bə̀ jǐrh ń zhə̀n-cínnə bə̀ nʼê zɔ̀m ń yò ǹdə́ Esərayɛl lyì bí èlâsɛ̃´.

32-33“Nə́ tú nə́ rʼé bwə̀l yò-ècɔ̀nɔ̀ nyí rí tɛ̀bɛ́ nə́ byili ába, bə̀ nyí rí tɛ̀bɛ́ Yi yʼà bwəl nə́ nàmbala bɛ́ nɛ mɔ́, rə̀ bwìrhì Yezu rə mʼe pyìrh nyí-bwəl lé rə̀myɛ́ mɔ́ nə́myɛ̌ byɛ̀bɛ́ nə́ wɔ́ bə̀ nɛ̀mɛ́ mɔ́ yilə. Bə̀ kɛ̃ Nwíísí sɛ́bɛ́ rɛ́ kə̀kàlsɛ̀ sə̀lyè nyâ y wẽ́ bə wɔ̀:

‘Ǹ wɔ́ à byǐ;

kɔn zhí zà, à jǐrh ǹ Da.’

34Yi bwìrhì Yezu n zɛ̃̀ n du cùùrì wẽ́, mùnì ga ń bə̀ká n kə́ ń vò lú-bɔ̀l w n dɛ̀rhɛ̀ yé. Rə̀ yʼà wòwə̀:

‘À mʼa pə ába à cìcì wẽ̀ dé tɛ̀bɛ́ à yʼà bwəl rə̀ nyí Dəvyidi ni mú.

À nyí-bwəl lé tʼâ la kwârh yé.’

35Wɔ́ rə̀myɛ́ è ce bə kɛ̃ Yi zɔ̀mɛ̀ rɛ́ sɛ́bɛ́ rɛ́ jàà dõ myɛ wẽ́ bə wɔ̀:

‘Ǹ tá ǹ la ǹ lyì-twə̂ y ne yõ̌ e dɛ̀rhɛ̀ lú-bɔ̀l w yé.’

36“E jà Dəvyidi gə́ yà ń ŋwɛ́nɛ́ yi ní, ń yàl Yi tùntùnnə̀ n twĩ̀ ǹdə rə̀ gə́ nʼê yâl nɛ́. Ń gə́ tú n cì, bə̀ co mo ń nàmbala bɛ́ yala nɛ, sə ń mɛ̃ lú-bɔ̀l w n dɛ̀rhɛ̀. 37Sə è gə wɔ́ Yezu yilə, Yi bwìrhì mù. Ń yə̀ lú-bɔ̀l w mɛ̃ n dɛ̀rhɛ̀ yé.

38“Da-byâ, kɔn rə̀dù ŋwɛ́nɛ́ á mə̂ sʼá lwar: Muyiisi nyə́ né yə̀ ŋwɛ̀nɛ́ nə ce á cẽ dwə́ə́re zal yé, sə nə́ rʼé bwə̀l nə́ byili ába zà bʼâ wɔ̌ á bʼâ nə á yə̀-bəlwàálɛ́ sǔbri Yezu jàn yilə, 39bə̀ lò mɔ̀bɔ́ gakó ń zù Yezu, ń kə́ ń bə dóó zhe yé. 40Sə dɛ̃̌na á cìnə̀, mùnì ga kɔn dɛ́ dɛ̀bɛ́ Yi nyì-zwennə bé byili mú bə̀kʼa zə ába yé. 41Bə̀ byili bə̀:

‘Ámyɛ̌ byɛ̀bɛ́ á nʼá fulsi á dwã bɛ́ mɔ́,

nyǐnə à la kɔn rə̀dù nánfɔ̀lɔ̀ wɔ̀rhɔ́.

Bá bə̀ gə byili ába rə̀ gə́ wɔ́ kɔn ná-dwí yil myɛ,

á tʼá la nyí zõ yé.

Rə̀ bʼa jàr ába, sə á bʼâ jé tɛ̃´.’ ”

42Pwəə gə́ zɔ̀m èta n zhɛ̀, ńmyɛ̌ ǹdə́ Barnabaasɛ zɛ̃̀ bə̀ nʼê shə́r dwã-gùlú jì y wẽ́. Byɛ̀bɛ́ bə̀ yʼà ŋwɛ́nɛ́ gàà mɔ́ lwə̀l bè bə̀ shìrhə́ dɛ̃ rɛ́ dwã nyàlpyɛ̀ y zà mɔ́, sə bə kʼa zɔ̀m yò w òmyɛ́ cìcì kə́dò. 43Lyì bí gə́ tú bə̀ nʼê làà, Zhwifubá nánzhəzhɔ̌, ǹdə́ byɛ̀bɛ́ bə̀ yʼà zù bə̀ Yi-sɔ́má y bə̀ só Yi mú zhǐr bə tó Pwəə ǹdə́ Barnabaasɛ nɛ. Sə Pwəə ǹdə́ Barnabaasɛ yʼà nʼê cící bi bə̀ bə̀ jʼa cə̀ə̀lè bə zhí Yi sónó w ne kẽkẽ.

Pwəə ǹdə́ Barnabaasɛ byili bə̀ wɔ́ byɛ̀bɛ́ bə̀ də̀ Zhwifubá mó sõ bə̀ la nɛ́ èlâsɛ̃´

44È dwã nyàlpyɛ̀ shìrhə́ dɛ̃ rɛ́ kə́dò, è yʼà nyɛ̌ ǹdə wɔ́ cɔ w lyì bí púlə́púlə́ bə̀ tú dwã yó ta, Cinu zɔ̀mɛ̀ rɛ́ cilu yilə. 45Zhwifubá gə́ nɔ lyì bí nánjə̀jóló w èta mɔ́, bə zɛ̃̀ bə̀ nʼê dùr bwɛ̃̌. Bə̀ nʼê tùrh Pwəə bə̀ mʼê fulsi ń zɔ̀mà nɛ́. 46Pwəə ǹdə́ Barnabaasɛ zə wu-jɔ̀ bə zɔ̀m ǹdə́ bɛ pamparɛ̃ɛ̃ bə wɔ̀: “Wɔ́ ámyɛ̌ Zhwifubá ne nə́ yʼâ mə̂ sə nə́ jɛ̀rɛ̀ nə́ bwə̀l Yi zɔ̀mɛ̀ rɛ́ nə́ byili, sə á bə shɛ̀ rə̀ cilu yé. Èta, á nʼá byili bʼâ bə mə̂ ǹdə́ nyǔ mə̀ tʼâ la zhɔ̌ mɔ́ yé. Rə̀myɛ́ ce, wɔ́ byɛ̀bɛ́ bə̀ də̀ Zhwifubá mó sõ nə́ la nɛ́ èlâsɛ̃´. 47Wɔ́ rə̀myɛ́ nyí Cinu pɔ nə́ba ń zɔ̀mɛ̀ rɛ́ sɛ́bɛ́ rɛ́ wẽ́. Ń wòwə̀:

‘À cír mó bə̀ ǹ yál pwẽ̀ lũ w lyì bí gakó yilə,

mùnì ga ń zə à vwârh mɔ́ ń yí lũ w cə-yala gakó.’ ”

48Byɛ̀bɛ́ bə̀ də̀ Zhwifubá mó gə́ nyɛ̀ɛ̀ rə̀myɛ́, bə̀ wun yə̀ nyɛ̀n, bə zɛ̃̀ bə̀ nʼê cèrhé Cinu ń zɔ̀mɛ̀ rɛ́ yilə. Sə byɛ̀bɛ́ gakó Yi cír nyǔ mə̀ tʼâ la zhɔ̌ yil mó zwẽ nyí bə zù Yezu Kristə.

49Cinu zɔ̀mɛ̀ rɛ́ jʼa yí tənà y èmyɛ́ púlə́púlə́ wə. 50Zhwifubá zɛ̃̀ bə cìrh kana byɛ̀bɛ́ bə̀ dwí rí wɔ́ lyì-fwààlɛ̀ dwí, bə jʼà só Yi mú, ǹdə́ cɔ w lyì-fwààlɛ́ bə ce né, bə̀ lyimə zɛ̃̀ ǹdə́ Pwəə ǹdə́ Barnabaasɛ, bə jì bi bə du bə̀ tənà y wa.

51Pwəə ǹdə́ Barnabaasɛ pwà bə̀ nə̀rh Ancɔɔsɛ nɛ́ bə yẽ̌ Zhwifubá ne, bə lyɛ̃ bə vò Yəkɔnəyɔm. 52Sə è gə wɔ́ Ancɔɔsɛ Kristə kwã-lyì bí yilə, bə̀ yʼà sú ǹdə́ Eshirhə náàcɛ̀nɛ́, sə bə̀ wun yʼà nyɛ̀.

14

Pwəə ǹdə́ Barnabaasɛ bwə̀l yò-ècɔ̀nɔ̀ nyí rí Yəkɔnəyɔm nɛ́

1Pwəə ǹdə́ Barnabaasɛ gə́ tú bə yí Yəkɔnəyɔm, kɔn yàl ǹdə Ancɔɔsɛ nɛ́ ta: bə̀ lyɛ̃ bə vò Zhwifubá dwã-gùlú jì y wẽ́, bə bwə̀l Yi zɔ̀mɛ̀ rɛ́. Zhwifubá ǹdə́ byɛ̀bɛ́ bə̀ də̀ Zhwifubá mó nánzhəzhɔ̌ zwẽ nyí bə zù Kristə, 2sə Zhwifubá byɛ̀bɛ́ bə̀ yə̀ nyí zwẽ mó cìrh byɛ̀bɛ́ bə̀ də̀ Zhwifubá mó bə ce né, mùnì ga bə bù lwɛlɛ ǹdə́ Kristə-lyì bí.

3Pwəə ǹdə́ Barnabaasɛ jòm Yəkɔnəyɔm nɛ́ kɔn dɛnɛ. Bə̀ yʼà zhí Cinu ni dɛ̃´dɛ̃´, bə̀ nʼê bwə̀l ń zɔ̀mɛ̀ rɛ́ ǹdə́ wu-jɔ̀. Ń yà ń nə́ ń pɛ bɛ ŋwɔ̀nɔ́ bə̀ mʼê wɛ̀rhɛ́ wò-jààrɛ̀ ǹdə́ màmyaarhɛ. N tó rə̀ dɛnnɛ ń mə́ ń byili bə̀ ń yò-ècɔ̀nɔ̀ w zɔ̀mɛ̀ rɛ́ bə̀ nʼê bwə̀l mó wɔ́ zhə̀nà. 4Cɔ w lyì bí pɔr dwã nɛ. Jàlà zù Zhwifubá, jàlà zù tùntúmə́ bé.

5Zhwifubá ǹdə́ byɛ̀bɛ́ bə̀ də̀ Zhwifubá mó, è súlí bə̀ yé né cìnə́ bé zɛ̃̀ bə̀ nʼê pyà Pwəə ǹdə́ Barnabaasɛ nɔ̀nɔ̀ sə bə zə nə́kulə bə dul be bə gu. 6Pwəə ǹdə́ Barnabaasɛ gə́ tú bə lwar, bə dùr bə vò Lyisitiri ǹdə́ Dɛrbɛ, ǹdə́ jààsɛ́ shɛ̀bɛ́ sə̀ bwə́l gàà mɔ́ wa, Lyikəwoni tənà y wa, 7bə zɛ̃̀ bə̀ nʼê bwə̀l Yi zɔ̀mɛ̀ rɛ́ gàà myɛ.

Pwəə wárh bal mə̀dù Lyisitiri ní

8Bal mə̀dù yà ń ŋwɛ́nɛ́ Lyisitiri ní, ń nèsé cù ń bə̀swɛ́nɛ́ yi ní ga, ń yà ń wàr ń nə́ ń zɛ̃̀ ń zhì dɛ̃̌ ń zhə̀l yé. 9Dɛ̃ rə̀dù, Pwəə yà ń nə́ ń zɔ̀mà, sə bal mɔ́ yà ń nə́ ń cili ń zɔ̀mà nɛ́. Pwəə nyǐ mu shɛ́shɛ́, n pwírí ń zhí Yi ni bə̀ rə̀ wɔ̌ rə̀ mʼa wárh mɔ. 10N zɛ̃̀ n bya n wɔ̀ mɔ̀: “Zɛ̃̀ ń zhì dɛ̃̌!” Bal mɔ́ já n shí tɛ̃´ n zɛ̃̀ pá ń zhǐ ń nèsé yó ń nə́ ń zhə̀lə̀.

11Lyì-zhâ bɛ́ gə́ nɔ kɔn dɛ́ dɛ̀bɛ́ Pwəə wɛ̀rhɛ́ mɔ́, bə bya ǹdə́ Lyikəwoni lyì bí zɔ̀mà nɛ́ bə wɔ̀: “Nyǐ wɔ́ yə né nə̀ jǐrh numbyínsi nə só tɛ̃´ nə́ sõ.” 12Bə zɛ̃̀ bə ce Barnabaasɛ yil bə̀ Zeyuusi. È gə wɔ́ Pwəə ń yà ń nə́ ń zɔ̀m zɔ̀mà nɛ́ mɔ́ ce, bə̀ co ń yil bə̀ Erəmɛɛsɛ.14.12 Gərɛkɛbá yʼà zhe yə nánzhəzhɔ̌. Wɔ́ tɛ̀bɛ́ bə̀ nʼê byẽ̀ bə̀ Zeyuusi mú rə̀ yʼà cǐ nə̀ gakó, sə wɔ́ tɛ̀bɛ́ bə̀ nʼê byẽ̀ bə̀ Erəmɛɛsɛ mɔ́ rə̀ yʼà wɔ́ yə né dwã bɛ́ nyì-zwennə.13Zeyuusi jì y vwĩ̀-zwə́lnə mó vò n zə nə̀-byərh bə̀ co pùnə́ sə̀ ywẽ́ né ne, n mə n bə̀ cɔ w bwə̀rə̀ y nyí ni. Ńmyɛ̌ ǹdə́ lyì-zhâ bɛ́ la bʼe zwə́l vwĩ̀ bə pə Barnabaasɛ ǹdə́ Pwəə ne.

14Tùntúmə́ bé gə́ lwar bə̀ wɔ́ bə̀myɛ́ nɛ bə̀ la vwĩ̀ rí zwə́l bə pa, bə kâr bə̀ gàndɛ́, bə dùr bə zù lyì-zhâ bɛ́ wẽ́, bə bya bə wɔ̀: 15“Nə́ lyì, wɔ́ byè yil á nʼá wɛ̀rhɛ́ èta mɔ́? Nə́myɛ wɔ́ numbyínsi ǹdə á ta. Wɔ́ yò-ècɔ̀nɔ̀ nyí rí nə́ tú nə́ rʼé bwə̀l nə́ byili ába. Yẽ̌nə yə né nyɛ̀bɛ́ nə̀ bə kùr zhe mó ne, sʼá pyìrhí á wun á zù Yi nã́nyì yə́, bə̀ wɔ́ rə̀myɛ́ rə̀ wɛ̀rhɛ́ dɛ̃̌ ǹdə́ cɛ y ǹdə́ nə̀-fɔ̀lɔ̀ wá, ǹdə́ kɔn dɛ̀bɛ́ gakó rə̀ ŋwɛ́nɛ́ rə̀ wẽ́. 16Shãã ga mɔ́ Yi yʼà yẽ̌ lyì bí gakó ne bə̀ nʼê tó bə̀ sə̀pwà sɔ́msɛ, 17e jà rə̀ zhì dɛ̃̌ rə ce dwà nʼê nywɛ̀ á yilə; fɔ̀ yi gə yúwə́, rə ce á jòró w yə̀ cɛ̀nɛ̀, rə pə ába á nyí kùjú; rə ce á wun zə nyɛ̀n dɛ̃´dɛ̃´. Rə̀ tó rə̀myɛ́ gakó dɛnnɛ rə byili ába rə̀ sónó wə́.”

18Bə̀ gə́ zɔ̀m èta, bə̀ cə̀r lyì-zhâ bɛ́ yé ne, bə̀ yə̀ ŋwɛ̀nɛ́ bə zwə́l vwĩ̀ rí yé, sə kɔn yə̀ nàná yàl yé.

19Rə̀myɛ́ yó, Zhwifubá shí Ancɔɔsɛ ǹdə́ Yəkɔnəyɔm, bə bʼe cìrh lyì-zhâ bɛ́ bə cẽ́, bə zə nə́kulə bə dul Pwəə bə ji tɛ̃´. Bə̀ yʼà bùl bə̀ ń cùwə̀, bə fwàl mɔ̀ bə mʼe du cɔ w wa, bə ji tɛ̃´, bə zhǐr bə yẽ̌ mo. 20Sə Kristə kwã-lyì bí tú bə kə́kɛ́lɛ́ mɔ. N shí tɛ̃´ n zɛ̃̀ n ká n zù cɔ w wa. È zɛ̃̀ nəkɔkɔ́lɛ́ yá, ńmyɛ̌ ǹdə́ Barnabaasɛ vò Dɛrbɛ.

Pwəə ǹdə́ Barnabaasɛ kʼa vò Ancɔɔsɛ, Siri tənà y wa

21Pwəə ǹdə́ Barnabaasɛ bwə̀l yò-ècɔ̀nɔ̀ nyí rí Dɛrbɛ nɛ́, sə lyì nánzhəzhɔ̌ jǐrh Kristə kwã-lyì. Rə̀myɛ́ kwã nɛ́, bə kʼa vò Lyisitiri, bə lyɛ̃ bə vò Yəkɔnəyɔm, bə zhì gàà bə lyɛ̃ bə vò Ancɔɔsɛ, Pyisidi tənà y wa. 22Bə̀ yʼà nʼê cící Kristə kwã-lyì bí bə̀ mʼê zal bə̀ wun ni, mùnì ga bə zhí Yi ni kẽkẽ. Bə̀ yʼà wə̀lə̀: “Kɔn wɔ́ nyɔ́ɔ́ bə̀ nə́ nwɛ̀nɛ̀ dɛ̃´dɛ̃´, mùnì ga nə́ zù Yi tənà y wa.” 23Bə zɛ̃̀ bə cír lyì bə cĩ́ Kristə-lyì gùlú òdù gakó yé né, bə zɛ̃̀ bə lyẽ bə̀ nyí, bə lwə̀l Cinu bə̀ ń yìlì bì, bə̀ gə́ zhí mu mú yilə.

24Bə zɛ̃̀ bə tó Pyisidi, bə lyɛ̃ bə vò Pə̃fyili, 25bə bwə̀l Yi zɔ̀mɛ̀ rɛ́ Pɛrzhɛ nɛ́, bə zɛ̃̀ bə zhǐr bə vò Atəlyi. 26Bə zhì gàà bə zù bǔ-bwəl, bə vò Ancɔɔsɛ, Siri tənà y wa. Wɔ́ cɔ w òmyɛ́ wẽ́ Kristə-lyì gùlú w yé né cìnə́ bé yʼà lwə̀l Yi ní bə̀ rə̀ yìlì Pwəə ǹdə́ Barnabaasɛ nɛ bə mʼe twĩ̀ tum dí tɛ̀bɛ́ èta mɔ́.

27Bə̀ gə́ yú Ancɔɔsɛ, bə̀ byẽ̀ Kristə-lyì bí gakó bə cĩ́ dwã yó. Bə byili bi kɔn dɛ̀bɛ́ gakó Yi tó bə̀ dɛnnɛ rə wɛ̀rhɛ́ mɔ́, bə súlí bə byili bi myɛ Yi gə́ tó né rə pul sɔ́má rə pə byɛ̀bɛ́ bə̀ də̀ Zhwifubá mó ne bə zù Kristə né. 28Sə bə̀ mɛ̃ Kristə kwã-lyì bí sõ gàà kɔn dɛnɛ.

15

Pwəə ǹdə́ Barnabaasɛ mà nyə̀-pâr ǹdə́ Zhide lyì bí bə̀ tú Ancɔɔsɛ mɔ́

1Zhide lyì jàlà yʼà tú Ancɔɔsɛ, sə bə̀ yʼà zɛ̃̀ bə̀ nʼê cèrhè kàrmɔ̀ Kristə-lyì bí ni bə̀ zhe: “Lò mɔ̀bɔ́ ǹ yə̀ ce bə gõ mó ǹdə Muyiisi nyí rí gə́ nʼê byili ní, ǹ tá ǹ la ǹ cìn vwârh yé.”15.1 Gwɛ̃ bə̀ gə́ byili zɔ̀mà nɛ́ jàlà kùr mə̀gã̌ mɔ́. Bə̀ byili góm mó kùr gə́ nʼê yâl e wɔ̀ nɛ́ gàà mɔ́.

2Sə Pwəə ǹdə́ Barnabaasɛ cẽ, bə̀ yə̀ bə̀ nyə̀ná nɛ́ zwì yé. Bə zɛ̃̀ bə̀ nʼê mà dwã nyə̀-pâr dɛ̃´dɛ̃´ rə̀myɛ́ shò-kwã nɛ́. Bə̀ gakó zɛ̃̀ bə wɛ̀rhɛ́ nyí rə̀dù, bə wɔ̀ bə̀ Pwəə ǹdə́ Barnabaasɛ ǹdə́ Kristə-lyì jàlà bʼa vò Zhərəzalɛm bə byili yò w òmyɛ́ tùntúmə́ bé ǹdə́ Kristə-lyì gùlú w yé né cìnə́ bé ne.

3Ancɔɔsɛ Kristə-lyì gùlú w pə bɛ kɔn dɛ̀bɛ́ bə̀ zhe rə̀ tum bə̀ sɔ́má y zhəl mó yilə. Bə zɛ̃̀ bə tó Fenishi, bə lyɛ̃ bə tó Samarɛ bə̀ mʼê la, ǹdə́ bə̀ nʼê byili Kristə-lyì bí ni bə̀ byɛ̀bɛ́ bə̀ də̀ Zhwifubá mó myɛ pyìrhí bə̀ wun bə zù Kristə. Kristə-lyì bí gakó wun yə̀ nyɛ̀n rə̀myɛ́ yilə. 4Bə̀ gə́ tú bə yí Zhərəzalɛm, Kristə-lyì bí ǹdə́ tùntúmə́ bé ǹdə́ yé né cìnə́ bé zwẽ bə̀ zhəəle. Pwəə ǹdə́ Barnabaasɛ byili kɔn dɛ̀bɛ́ gakó Yi tó bə̀ dɛnnɛ rə wɛ̀rhɛ́ mɔ́. 5Farɛzhɛ̃ɛ̃bá byɛ̀bɛ́ bə̀ zù Kristə mó jàlà zɛ̃̀ bə̀ zhe: “Kɔn wɔ́ nyɔ́ɔ́ bə̀ bə̀ góm Kristə-lyì bí byɛ̀bɛ́ bə̀ də̀ Zhwifubá mó, sə bə pə bɛ nyí bə̀ bə̀ zwẽ Muyiisi nyə́ né.”

Tùntúmə́ bé ǹdə́ Kristə-lyì bí yé né cìnə́ bé dwã-gùlú Zhərəzalɛm nɛ́ mɔ́

6Tùntúmə́ bé ǹdə́ yé né cìnə́ bé zɛ̃̀ bə jòm dwã yó mùnì ga bə nyǐ yò w òmyɛ́ mɔ́ yò. 7Bə zɔ̀m ǹdə́ dwã bə dɛnɛ. Pyɛɛrɛ zɛ̃̀ n zhì dɛ̃̌ n wɔ̀: “Da-byâ, á yě bə̀ Yi cír ne á wẽ́ kɔn dɛnɛ, bʼà bwə̂l yò-ècɔ̀nɔ̀ nyí rí a byili byɛ̀bɛ́ bə̀ də̀ Zhwifubá mó ne, mùnì ga bə nyɛ̀ɛ̀ rɛ̀, sə bə zwẽ nyí bə zù Yezu Kristə. 8Yi yě numbyíní gakó wu. Rə̀ pɔ bɛ Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ ǹdə nə́myɛ ta, rə mʼe byili bə̀ rə̀ shɛ̀nɛ́ bə̀ yò. 9È gə wɔ́ rə̀ yilə, nə́myɛ̌ ǹdə́ bə̀myɛ́ ga wɔ́ kɔn rə̀dù. Rə̀ vùr bə̀ lwɛlɛ rɛ́ rə yẽ̌ be wárhgáá, bə̀ gə́ zù Kristə mó yilə. 10Zhĩĩ tɛ̀bɛ́ nə́ nàmbala bɛ́ yə̀ ŋwɛ̀nɛ́ bə zhĩ, sʼe bʼe zɔ̀m nə́myɛ̌ zɔ̀mà mɔ́, byè yil á nʼá yâl á cĩ́ di Kristə kwã-lyì bí yó wə, á mʼá nʼá zhẽ̀ Yi? 11Nə́ rʼé zwẽ nyí bə̀ wɔ́ Cinu Yezu yò-ècɔ̀nɔ̀ w dɛnnɛ nə́myɛ̌ ǹdə́ bə̀myɛ́ ga tó né nə́ nə vwârh.”

12Lyì bí gakó yʼà jě shɛ́shɛ́ bə̀ nʼê cili Barnabaasɛ ǹdə́ Pwəə zɔ̀mà nɛ́, sə bə̀ byili màmyaarhɛ́ ǹdə́ wò-jààrɛ́ tɛ̀bɛ́ gakó Yi tó bə̀ dɛnnɛ rə wɛ̀rhɛ́ byɛ̀bɛ́ bə̀ də̀ Zhwifubá mó sõ mó.

13Barnabaasɛ ǹdə́ Pwəə gə́ zɔ̀m bə zhɛ̀, Zhakɛ zɛ̃̀ n wɔ̀: “Da-byâ, cilinə kɔn dɛ̀bɛ́ à la ába byilu: 14Shəmɔ byili nə́ba Yi gə́ tó né ǹdə́ rə̀ cìcì pùbùlə̀, kùr-ju yi ní ga, rə mʼe cír lyì, byɛ̀bɛ́ bə̀ də̀ Zhwifubá mó wẽ́, bə̀ la yə̀ rə̀myɛ́ lyì. 15Sə rə̀myɛ́ yàl ǹdə Yi nyì-zwennə bé gə́ yʼà byili ní. Bə̀ kɛ̃ bə̀ Yi wòwə̀:

16‘Rə̀myɛ́ kwã nɛ́, à mʼa kʼa bà,

sə à mʼa kʼa lù Dəvyidi kɛ̀lɛ́ y è ló tɛ̃´ mɔ́;

a kwɛrhɛ ń jə̀-bwə̀ə̀ré a cĩ́ dɛ̃̌,

17sə lyì bí byɛ̀bɛ́ bə̀ dàl mɔ́ gakó

ǹdə́ tənèsé shɛ̀bɛ́ gakó à byẽ̀ sə̀ lyì bí bə jǐrh àmyɛ́ lyì mú bʼa pyà nɛ̀.

Wɔ́ Cinu ń zɔ̀m èta.

18Wɔ́ ńmyɛ̌ ń byili ywẽ̀ né nə̀myɛ́ kùr-ju yi ní ga.’ ”

19Zhakɛ súlí n wɔ̀: “Àmyɛ́ nʼâ bùl bə̀, è gə wɔ́ byɛ̀bɛ́ bə̀ də̀ Zhwifubá, bə̀ pyìrhí bə̀ wun bə zù Yi mú yilə, kɔn bə mə̂ sə bə ce be zwini wẽ́ yé. 20Sə ǹdə́ rə̀myɛ́ ga, bànà nə́ kɛ̃ sɛ́bɛ́ nə́ pə bɛ nə́ mʼé byili bi bə̀ bə̀ bə̀kʼa dɔ̃̀ vwàmá nyɛ̀bɛ́ bə̀ zwə́l wẽ̀ tɛ̀bɛ́ rə̀ də̀ Yi yó nàmá yé, bə̀ nàmá bɛ́ bə̀myɛ́ nʼê pɛ jìmdì; sə bə̀ bə̀kʼa fwə̂l yé, sə bə̀ bə̀kʼa dɔ̃̀ vwâm mɔ̀bɔ́ shǐ yə̀ mə̀ byã w ce yé, sə bə̀ bə̀kʼa jí jal yé. 21Kùr-ju yi ní ga, lyì ŋwɛ́nɛ́ bə̀ nʼê bwə̀l Muyiisi nyə́ né cɛmɛ nɛ́ gakó wẽ́, bə̀ nʼê kàrmə̀ nɛ̀ bə̀ dwã-gùúlí jìsí wẽ́ shìrhə́ dɛ̃ gakó, kɔn mʼe yí zà.”

Tùntúmə́ bé kɛ̃ sɛ́bɛ́ bə pə byɛ̀bɛ́ bə̀ də̀ Zhwifubá bə jʼà jǐrh Kristə-lyì mú ni

22Rə̀myɛ́ yó, tùntúmə́ bé ǹdə́ yé né cìnə́ bé ǹdə́ gùlú w lyì bí púlə́púlə́ wɔ̀ bə̀ bə̀ mʼa cír lyì bə̀myɛ́ cìcì wẽ́, bə tó Pwəə ǹdə́ Barnabaasɛ nɛ bə vò Ancɔɔsɛ. Bə zɛ̃̀ bə cír Zhidə mó mɔ̀bɔ́ bə̀ nʼê byẽ̀ bə̀ Barsabaasɛ mɔ́ ǹdə́ Shəlaasɛ, bə̀ bə̀myɛ́ bə̀lyè y yʼà zhe nyɔ̀mɔ̀ Kristə-lyì bí wẽ́. 23Bə kɛ̃ sɛ́bɛ́ bə pə bɛ bə̀ bə̀ zhəl bə pə Ancɔɔsɛ Kristə-lyì bí ni. Bə̀ kɛ̃ sɛ́bɛ́ rɛ́ wẽ́ bə wɔ̀:

“Nə́myɛ̌ Kristə tùntúmə́ bé ǹdə́ Kristə-lyì gùlú w yé né cìnə́ bé nə́ rʼé ce ámyɛ̌ byɛ̀bɛ́ á wɔ́ nə́ da-byâ á ŋwɛ́nɛ́ Ancɔɔsɛ nɛ́, ǹdə́ Siri ǹdə́ Shilishi tənèsé wẽ́, á də̀ Zhwifubá mó. 24Nə́ nyɛ̀ɛ̀ bə̀ lyì shí nə́ sõ ǹdə́ bə̀ sə̀pwà zɔ̀mà bə bʼè nʼê jə́jɛ̀rɛ́ ába bə̀ mʼê zhízhǐ á surhə né. Sə lwarna bʼè də̀ nə́myɛ̌ nə́ twĩ̀ bì yé. 25Wɔ́ rə̀myɛ́ è ce, nə́ gakó wɛ̀rhɛ́ nyí rə̀dù nə́ vùr lyì bə̀ bə̀ tó nə́ da-byâ nántwə̂rh Barnabaasɛ ǹdə́ Pwəə ne bə bə̀ á sõ. 26Nyǐnə Barnabaasɛ ǹdə́ Pwəə zhɔ̃̀ bə̀ myə̀lə́ né nə́ Cinu Yezu Kristə yilə. 27È gə wɔ́ Zhidə ǹdə́ Shəlaasɛ yilə, nə́ twĩ̀ bì mùnì ga bə byili ába kɔn dɛ̀bɛ́ nə́ kɛ̃ sɛ́bɛ́ rɛ́ wẽ́ mó ǹdə́ bə̀ nyí bə súlí.

28“Nə́myɛ̌ ǹdə́ Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ cìcì nʼê bùl bə̀ kɔn bə mə̂ bə̀ nə́ pə ába zhĩĩ dõ ǹdə́ è də̀ tɛ̀bɛ́ rə̀ wɔ́ nyɔ́ɔ́ mɔ́ yé: 29á bə̀kʼá dɔ̃̀ vwàmá nyɛ̀bɛ́ bə̀ zwə́l wẽ̀ tɛ̀bɛ́ rə̀ də̀ Yi yó nàmá yé; á bə̀kʼá jí jal yé; á bə̀kʼá dɔ̃̀ vwâm mɔ̀bɔ́ shǐ yə̀ mə̀ byã w ce yé; á bə̀kʼá fwə̂l yé. Á gə dɛ̃̀ á cìn ǹdə́ rə̀myɛ́ gakó, á wɛ̀rhɛ́ cɛ̀nɛ̀. Wɔ́ rə̀myɛ́ rə̀ wɔ́ nyɔ́ɔ́. Wɔ́ rə̀myɛ́ nə́ yʼâ nʼé yâl nə́ byili ába. Yi bʼa sɛ̃ ába.”

30Byɛ̀bɛ́ tùntúmə́ bé twĩ̀ mú zhǐr bə vò Ancɔɔsɛ. Bə̀ gə́ yúwə́, bə ce bə byẽ̀ Kristə-lyì bí gakó dwã yó, bə kwè sɛ́bɛ́ rɛ́ bə pə bɛ. 31Bə zwẽ de bə kàrmɔ̀, sə bə̀ gakó wun yàl nyɛ̀n, bə̀ gə́ pɔ bɛ cícú èta mɔ́ yilə. 32Zhidə ǹdə́ Shəlaasɛ cìcì mú gə́ yʼà wɔ́ Yi nyì-zwennə mó ce, bə̀myɛ súlí bə cící bi, bə zə bə̀ wun ni ǹdə́ zɔ̀mà nánzhəzhɔ̌. 33Bə dɛnɛ gàà námpɔ́lɛ́ fòró bə nə sɔ́má bə kʼa kwɛ̃̀ ǹdə́ yə̀-zùlə́ bə vò byɛ̀bɛ́ bə̀ yʼà twĩ̀ bì mú sõ. 34[Sə Shəlaasɛ pwírí kɔn mə̂ bə̀ ń mɛ̃ gàà.]

35Pwəə ǹdə́ Barnabaasɛ mɛ̃ Ancɔɔsɛ nɛ́. Bə̀myɛ́ ǹdə́ lyì dwã nánzhəzhɔ̌ yʼà nʼê bwə̀l Cinu zɔ̀mɛ̀ rɛ́, sə bə̀ yʼà nʼê cèrhè kàrmɔ̀ lyì bí ni.

Pwəə ǹdə́ Barnabaasɛ pɔr dwã nɛ

36Dwã màngɛlɛ́ rə̀myɛ́ kwã nɛ́, Pwəə wɔ̀ Barnabaasɛ nɛ: “Bə̀ nə́ kʼá tó cɛmɛ nɛ́ nyɛ̀bɛ́ gakó nə́ bwə̀l Cinu zɔ̀mɛ̀ rɛ́ nə̀ wẽ́ mó wə, nə́ byɛ́lɛ́ Kristə-lyì bí, nə́ nyǐ wɔ́ etər kɔn nyɛ̌ nɛ́ bə̀ yilə.”

37Barnabaasɛ yà ń nə́ ń yâl n zə Zhã mɔ́ mɔ̀bɔ́ bə̀ nʼê byẽ̀ bə̀ Markɛ mɔ́ n tó be. 38Sə Zhã-Markɛ gə́ yà ń pɔr bə̀ kwã nɛ́ Pə̃fyili ní, ń yə̀ bə̀ tó n twĩ̀ bə̀ tumə né mó ce, Pwəə pwírí kɔn də̀ sɔ́má bə̀ ń tó be yé. 39Sə ńmyɛ̌ ǹdə́ Barnabaasɛ yə̀ dwã yó lwé yé, bə pɔr dwã nɛ. Barnabaasɛ zə Markɛ bə vò e zù bǔ-bwəl bə byɛrhɛ bə vò Shipiri. 40Pwəə zɛ̃̀ n zə Shəlaasɛ. Kristə-lyì bí lwə̀l Cinu bə̀ ń yìlì mù. 41N zhǐr n tó Siri ǹdə́ Shilishi tənèsé wə, n cící Kristə-lyì gùúlí, n pə bɛ wu-jɔ̀.

16

Pwəə ǹdə́ ń tó-dwã bɛ́ byɛ́lɛ́ cɛmɛ nánzhəzhɔ̌ bə mʼe bwə̀l yò-ècɔ̀nɔ̀ nyí rí

1Rə̀myɛ́ kwã nɛ́, Pwəə zhə̀l Dɛrbɛ, n lyɛ̃ n vò Lyisitiri. Kristə kwã-lò mə̀dù yà ń ŋwɛ́nɛ́ gàà, ń yíl Timote. Ń da yà ń də̀ Zhwifu yé. Wɔ́ ń ná ń yà ń wɔ́ Zhwifu, sə ń yà ń zù Kristə. 2Kristə-lyì bí byɛ̀bɛ́ bə̀ yʼà ŋwɛ́nɛ́ Lyisitiri ǹdə́ Yəkɔnəyɔm nɛ́ mɔ́ yʼà nʼê zɔ̀m Timote yil náàcɛ̀nɛ́. 3Pwəə yà ń nə́ ń yâl bə̀ ń tó mo. Rə̀myɛ́ ce, ń zɔ mɔ n vò n gõ, Zhwifubá byɛ̀bɛ́ bə̀ yʼà ŋwɛ́nɛ́ gàà mɔ́ yilə, bə̀ bə̀ gakó yʼà yě bə̀ ń da də̀ Zhwifu yé.

4Pwəə ǹdə́ ń tó-dwã bɛ́ yʼà nʼê tó cɛmɛ nɛ́ w bə̀ byili nyə́ né nyɛ̀bɛ́ tùntúmə́ bé ǹdə́ Zhərəzalɛm Kristə-lyì yé né cìnə́ bé vùr mó bə̀ da-byâ bɛ́ nɛ. Sə bə̀ yʼà nʼê lwə̀l bè bə̀ bə̀ zwẽ ne. 5Kristə-lyì gùúlí yʼà zhí Yi ni dɛ̃´dɛ̃´, sə lyì dwã yʼà nʼê twí bə̀ súlí bi twéé twéé.

6Pwəə ǹdə́ ń tó-dwã bɛ́ yʼà la Azhi tənà y wẽ́ tó bə bwə̀l yò-ècɔ̀nɔ̀ nyí rí, sə Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ cə̀r bè. Rə̀myɛ́ ce, bə̀ tó Fərizhi ǹdə́ Galəshi tənèsé wẽ́ bə lyɛ̃. 7Bə̀ gə́ tú bə bwəlse Myizhi tənà yá, bə̀ yʼà nʼê yâl bə vò Byitini tənà y wa, sə Yezu Eshirhə y yə̀ sɔ́má pɛ yé. 8Bə zɛ̃̀ bə tó Myizhi bə lyɛ̃ bə vò Tərəwaasɛ.

Yi twĩ̀ Pwəə ǹdə́ ń tó-dwã bɛ́ bə̀ bə̀ zhə̀l bə bwə̀l yò-ècɔ̀nɔ̀ nyí rí Masɛdwanɛ tənà y wa

9Cəcɛ̃ èdù Pwəə dàrh Masɛdwanɛ lyì bal mə̀dù ń tú n zhì ń yó w n lwə̀l mò ǹdə́ ń wu gakó bə̀ ń bə̀ Masɛdwanɛ n sɛ̃ bɛ.

10Nə́ jʼá zɛ̃̀ nə́ rʼé pyà sə nə́ vò Masɛdwanɛ, bə̀ nə́ yʼâ yě pamparɛ̃ɛ̃ bə̀ wɔ́ Yi rə̀ nʼê byẽ̀ nə́ba bə̀ nə́ zhəl gàà mɔ́ nə́ bwə̀l yò-ècɔ̀nɔ̀ nyí rí.

11Nə́ zɛ̃̀ nə́ zù bǔ-bwəl Tərəwaasɛ nɛ́, nə́ byɛrhɛ nə́ jʼá vò cɔ òdù ò ŋwɛ́nɛ́ nə̀-fɔ̀lɔ̀ w cəcəl w bə̀ nʼê byẽ̀ bə̀ Samɔtəraasɛ. Nə́ mɛ̃ gàà nə́ zɔ̃̀, nə́ dùlí nə́ vò Neyəpoli. 12Nə́ zhì gàà, nə́ lyɛ̃ nə́ vò cɔ Orɔm lyì bí yʼà já ò wẽ́, bə̀ nʼê byẽ̀ bə̀ Shilipu cɔ mɔ́ wa. Ò yʼà ŋwɛ́nɛ́ Masɛdwanɛ tənà y nyí rí nã́yéé ré wẽ́. Nə́ wɛ̀rhɛ́ dwã màngɛlɛ́ gàà.

Pwəə ǹdə́ ń tó-dwã bɛ́ bwə̀l yò-ècɔ̀nɔ̀ nyí rí Shilipu cɔ w wa

13Shìrhə́ y dɛ̃ rɛ́ gə́ yúwə́, nə́ du cɔ w wa, nə́ vò bwǐ èdù nà nɛ̀. Nə́ yʼâ nʼé bùl bə̀ dɛ̀ga Zhwifubá Yi-co jàà ŋwɛ́nɛ́ gàà. Nə́ yí nə́ pwírí kana jàlà yʼà jě dwã yó gàà, nə́ jòm tɛ̃´ nə́ zɔ̀m ǹdə́ bɛ. 14Kɛ̃ mə̀dù yà ń ŋwɛ́nɛ́ bə̀ wẽ́ ń yíl Lyidi. Ń shí cɔ òdù bə̀ nʼê byẽ̀ bə̀ Tiyətiiri. Kɛ̃ mɔ́ ńmyɛ̌ mɔ́ yà ń nə́ ń dɔ̌l kàmə̀-jɛ̃̀-shɛ̃̀rh, sə̀ yʼà càn dɛ̃´dɛ̃´. Ń yà ń só Yi. Ń yà ń nə́ ń cili nə́ zɔ̀mà nɛ́, sə Cinu pul ń surhə n zwẽ kɔn dɛ̀bɛ́ Pwəə yà ń nə́ ń byili mú. 15Ńmyɛ̌ ǹdə́ ń kɛ̀lɛ́ y lyì bí ga zwẽ nɛ̃̌-shɔ. N zɛ̃̀ n wɔ̀ nə́ba: “Á gə nʼá bùl bʼà zù Cinu zhə̀nà, sʼá bə̀ á zul à sõ.” N zɔ̀m zɔ̀m èta, n ŋwɛ̀nɛ́ n ce nə́ vò ń sõ kɛ̀lɛ́ wa.

16Dɛ̃ rə̀dù, nə́ yʼâ zɛ̃̀ nə́ la Yi-co jàà y wa. Kɛ̃-byǐ èdù è yʼà wɔ́ kɛ̀lɛ́ tùntùnnə̀ zɛ̃̀ e bə̀ e jəl nə́ba. Nə̀cílí námməlwɛ̀lɛ́ yʼà zhe yə, e ce è wɔ̌ è nʼê byili ywẽ̀ nyɛ̀bɛ́ nə̀ bànà. È yʼà nʼê tó ywẽ̀ né nə̀myɛ́ mɔ́ byilu dɛnnɛ è nɛ wársɛ nánzhəzhɔ̌ è pɛ è yó-cìnə́ ne. 17E zɛ̃̀ e jʼa tó nə́myɛ̌ ǹdə́ Pwəə kùrə̀, è mʼê bya è zhe: “Lyì bí byɛ̀bɛ́ wɔ́ Dɛ̃̌ cə́bal mɔ́ tùntùnnə̀. Bə̀ tú bə̀ nʼê byili ába sɔ́má kɛ̀bɛ́ á bʼâ tó á vwârh á cìn mú.”

18Kɛ̃-byǐ y wɛ̀rhɛ́ èta dwã nánzhəzhɔ̌, sə Pwəə lyim zɛ̃̀, n pyìrhí n zɔ̀m ǹdə́ nə̀cílí y è zhe kɛ̃-byǐ y mú n wɔ̀: “À nʼâ pɛ mɔ́ nyí Yezu Kristə yil lé yilə: yẽ̌ kɛ̃-byǐ y ni.” E jʼa yẽ̌ kɛ̃-byǐ y ni rə̀myɛ́ yi ní cìcì.

19Kɛ̃-byǐ y yó-cìnə́ bé gə́ pwírí è kʼê tʼâ la wársɛ nɔ e pə bɛ, bə zɛ̃̀ bə zə Pwəə ǹdə́ Shəlaasɛ bə mʼe vò cɔ w yé né cìnə́ bé sõ, cɔ w lyì bí dwã-joló jàà y wa, 20bə zə bɛ bə lyɛ̃ bə vò Orɔm bùr-kárna bɛ́ yé né, bə wɔ̀: “Lyì bí byɛ̀bɛ́ èta mɔ́ wɔ́ Zhwifubá. Bə̀ nʼê gù cɔ w lyì bí dwã nɛ. 21Bə̀ nʼê byili lùl-e-pwírí dõ, e jà nə́myɛ̌ Orɔm lyì bí lùl-e-pwírí y bə shɛ̀ rə̀myɛ́ yò yé.”

22Lyì-zhâ bɛ́ lyim zɛ̃̀ rə̀ nʼê yì Pwəə ǹdə́ Shəlaasɛ. Bùr-kárna bɛ́ ce bə lwə̂r bə̀ kàmə̀-zwǐsí bə mà bɛ̀ ǹdə́ dànə̀shàárɛ. 23Bə mà bɛ̀ twər nánzhəzhɔ̌, bə ce be byə̀nə́-jù wə̀, bə pə nyí byə̀nə́-jì y yìlnə̀ mó ne bə̀ ń yìlì bì cɛ̀nɛ̀. 24Ń gə́ nɔ nyí rí rə̀myɛ́, n zɛ̃̀ n zə bɛ n vò n cĩ́ byə̀nə́-jì y tətwã y kùr wə̀, n zə bə̀ nèsé n mə n lyẽ dâr nɛ.

25Cɛ y gə́ tú e swəl yi ní, Pwəə ǹdə́ Shəlaasɛ zɛ̃̀ bə̀ nʼê ce Yi, bə̀ nʼê nún bə̀ mʼê cèrhé re. Bə̀ dwã byə̀nə́-jì lyì bí yʼà nʼê cili bə̀ gə́ nʼê nún bə̀ mʼê cèrhé Yi ní. 26Rə̀myɛ́ yó, cɛ y jʼa zhìzhì e zhízhǐ dɛ̃´dɛ̃´ ǹdə́ byə̀nə́-jì y ga. Bwə̀ə̀lé gakó pul, nyáná nɛ́ bə̀ yʼà mʼe lyẽ byə̀nə́-jì y lyì bí mú sá nə yẽ̌ be. 27Byə̀nə́-jì y yìlnə̀ mó shí jɛ̃ w n zɛ̃̀, n pwírí bwə̀ə̀lé gakó pul, n zɛ̃̀ ń nə́ ń bùl bə̀ byə̀nə́-jì y lyì bí gə è shə́r bə dùr. N zɛ̃̀ n kwè ń búlə́ shù ń mə́ ń la ń cìn gu.

28Pwəə zɛ̃̀ n zhì jì y wẽ́ n bya dɛ̃̌ dɛ̃̌ n wɔ̀: “Nə́ gakó ŋwɛ́nɛ́. Lò lò yə̀ dùr yé. Bə̀ká gu ǹ cìn yé.”

29Byə̀nə́-jì y yìlnə̀ mó zɛ̃̀ n lwə̀l myǐn, n mə n dùr n zù jì y wẽ́ ǹdə́ ń gakó nə́ ń pə́pâ. N jòm ń nə̀dwə́nə́ yó Pwəə ǹdə́ Shəlaasɛ yé né, 30n ce bə du pwẽ̀ nè, n zɛ̃̀ ń nə́ ń lwə̀l bè ń zhe: “À lyì, wɔ́ etər à mʼa tó né a nə vwârh?”

31Bə wɔ̀ mɔ̀: “Zwẽ nyí ń zù Cinu Yezu. Èta, ǹmyɛ́ ǹdə́ ǹ kɛ̀lɛ́ y lyì bí ga bʼâ nə vwârh.”

32Bə jʼa tó rə̀myɛ́ dɛnnɛ bə bwə̀l yò-ècɔ̀nɔ̀ nyí rí bə byili ńmyɛ̌ ǹdə́ lyì bí byɛ̀bɛ́ gakó bə̀ yʼà ŋwɛ́nɛ́ ń sõ kɛ̀lɛ́ w mɔ́ nɛ. 33Byə̀nə́-jì y yìlnə̀ mó já n zə bɛ rə̀myɛ́ yó cìcì, n shàrh bə̀ yala nɛ́ gə́ yʼà mɔ̌r mɔ̌r mə̀gã̌ mɔ́ gakó cəcɛ̃ y wẽ́. Bə jʼa yə́yɛ́lɛ́ bə pə nɛ̃̌-shɔ ńmyɛ̌ ǹdə́ ń kɛ̀lɛ́ lyì bí gakó ne. 34Rə̀myɛ́ kwã nɛ́, n ce Pwəə ǹdə́ Shəlaasɛ zù ń sõ jù wə̀, bə pə bɛ kùjú bə jí. Sə wu-nyɔ̃̀ nánfɔ̀lɔ̀ zɔ ńmyɛ̌ ǹdə́ ń kɛ̀lɛ́ lyì bí gakó, bə̀ gə́ zwẽ nyí bə zhí Yi ni èta mɔ́ yilə.

35Cɛ y gə́ tú e lá, bùr-kárna bɛ́ zɛ̃̀ bə twĩ̀ lyì byə̀nə́-jì y yìlnə̀ mó sõ bə̀ ń vǔr Pwəə ǹdə́ Shəlaasɛ. 36Byə̀nə́-jì y yìlnə̀ mó myɛ zɛ̃̀ n byili Pwəə ne n wɔ̀: “Bùr-kárna bɛ́ pɔ nyí bə̀ bə̀ vǔr ába. Rə̀myɛ́ ce, á nɔ sɔ́má. Dunə á vò.”

37Pwəə zɛ̃̀ n wɔ̀ lyì bí bùr-kárna bɛ́ twĩ̀ mú ni: “Nə́myɛ̌ wɔ́ Orɔm lyì, bə zɛ̃̀ bə zə nə́ba. Bə̀ yə̀ jɛ̀rɛ̀ bə bùr nə́ bùrsí ǹdə kɔn gə́ nʼê tó né yé, sə bə̀ ce bə mà nə́ba lyì bí gakó yírh wə, bə yə́yɛ́lɛ́ bə ce nə́ba byə̀nə́-jù wə̀. Èlâsɛ̃´ bə zɛ̃̀ bə shèè bə̀ la nə́ba vǔr ǹdə́ lò lò yə̀l yé. È gə wɔ́ èta, kɔn wàr yé. Rə̀myɛ́ yilə, sə bə̀ cìcì bə̀ bə vùr nə́ba.”

38Lyì bí kʼa vò bə cĩ́ kɔn dɛ́ dɛ̀bɛ́ Pwəə zɔ̀m mɔ́ bùr-kárna bɛ́ nɛ. Bùr-kárna bɛ́ gə́ lwar bə̀ Pwəə ǹdə́ Shəlaasɛ wɔ́ Orɔm lyì, bə̀ wun zɛ̃̀, 39bə zɛ̃̀ bə bə̀ Pwəə ǹdə́ Shəlaasɛ sõ, bə lwə̀l bè sǔbri, bə ce bə du byə̀nə́-jì y wə, bə lwə̀l bè bə̀ bə̀ du cɔ w wa.

40Bə̀ gə́ du byə̀nə́-jì y wẽ́ bə zhɛ̀, bə jʼa lyɛ̃ bə vò Lyidi sono, bə yí gàà be nə bə̀ da-byâ bɛ́, bə cící bi bə zə bə̀ wun ni. Rə̀myɛ́ kwã nɛ́, bə̀ kʼe lyɛ̃ bə zhílí bə̀ sɔ́má y bə̀ la.

17

Pwəə ǹdə́ Shəlaasɛ zhə̀l Tesəloniki

1Pwəə ǹdə́ Shəlaasɛ tó Anfyipoli ǹdə́ Apoloni bə lyɛ̃ bə vò Tesəloniki. Zhwifubá dwã-gùlú jì èdù yʼà ŋwɛ́nɛ́ gàà. 2Shìrhə́ y dɛ̃ rɛ́ gə́ tú e yí, Pwəə zɛ̃̀ n vò dwã-gùlú jì y wə, ǹdə ń gə́ ya n wɛ̀rhɛ́ nɛ́, sə ń zhə̀l gàà twər rə̀tɔ̀ n zhərh ǹdə́ lyì bí byɛ̀bɛ́ bə̀ ŋwɛ́nɛ́ gàà mɔ́ Yi zɔ̀mɛ̀ rɛ́ shò-kwã nɛ́. E jʼà wɔ́ shìrhə́ dɛ̃ dɛ̃ ń yà ń nə́ ń zhə̀lə̀. 3Ń yà ń nə́ ń byili bi bə̀ bə̀ kɛ̃ Yi zɔ̀mɛ̀ rɛ́ sɛ́bɛ́ rɛ́ wẽ́ bə̀ Kristə mó mà n nwɛ̀nɛ̀ n cì, sə ń mà n ká n bwìrhì. N zɛ̃̀ n súlí n wɔ̀ bə̀ wɔ́ Yezu mú mɔ̀bɔ́ ń nə́ ń bwə̀l ń yò w èta mɔ́ ń wɔ́ Kristə mó.

4Zhwifubá jàlà shɛ̀nɛ́ bə zwẽ Pwəə ǹdə́ Shəlaasɛ zɔ̀mà nɛ́. Gərɛkɛbá byɛ̀bɛ́ bə̀ yʼà só Yi mú myɛ nánzhəzhɔ̌ zwẽ nyí, e súlí kana nánzhəzhɔ̌ bə̀ yʼà wɔ́ lyì-fwààlɛ̀.

5Zhwifubá dwã bɛ́ zɛ̃̀ bə̀ nʼê dùr bwɛ̃̌. Bə byẽ̀ cɔ w lyì-bəywààlɛ̀ jàlà ǹdə́ lyì dwã nánzhəzhɔ̌ bə cĩ́ dwã yó. Lyì bí bə̀myɛ́ mɔ́ ǹdə́ Zhwifubá ga ce dweme cɔ w wa, bə vò Zhasɔ̃ sõ kɛ̀lɛ́ wa, bə̀ nʼê pyà Pwəə ǹdə́ Shəlaasɛ, bə̀ la mʼe vò cɔ w lyì bí yé né, 6sə bə̀ pyà pyà bɛ̀ bə ga. Bə zɛ̃̀ bə zə Zhasɔ̃ ǹdə́ Kristə-lyì dwã bə mʼe vò cɔ w bùr-kárna bɛ́ yé né. Bə̀ gə́ zə bɛ bə yí bə zhɛ̀, bə zɛ̃̀ bə̀ nʼê bya bə̀ zhe: “Lyì bí byɛ̀bɛ́ èta mɔ́ wɔ́ cə-lwəə́re jààsɛ́ gakó wə, sə bə̀ zə bə̀ cə-lwəə́ré bə yí nyɔ̀nɔ̀. 7Bə̀ gakó nʼê cẽ Orɔm pyɔ̌ mɔ́ nyə́ né; bə̀ nʼê byili bə̀ pyɔ̌ dõ ŋwɛ́nɛ́ ń yíl Yezu, sə Zhasɔ̃ zwẽ be ń sõ kɛ̀lɛ́ wa.”

8Zɔ̀mà nɛ́ nə̀myɛ́ mɔ́ zɛ̃̀ lyì-zhâ bɛ́ ǹdə́ cɔ w bùr-kárna bɛ́ lyimə ne, 9sə bùr-kárna bɛ́ ce Zhasɔ̃ ǹdə́ Kristə-lyì bí dwã bɛ́ kwɛ̃̌, fòró bə dwĩ̀ bì.

Pwəə ǹdə́ Shəlaasɛ zhə̀l Bere

10Cɛ y gə́ yìì, Kristə-lyì bí jʼa ce Pwəə ǹdə́ Shəlaasɛ lyɛ̃ bə vò Bere. Bə̀ gə́ yú gàà, bə lyɛ̃ bə vò Zhwifubá dwã-gùlú jì y wẽ́. 11Sə Zhwifubá byɛ̀bɛ́ bə̀ ŋwɛ́nɛ́ gàà mɔ́ pwèlè bə̀ wun du byɛ̀bɛ́ bə̀ ŋwɛ́nɛ́ Tesəloniki ní mú, bə zwẽ Yi zɔ̀mɛ̀ rɛ́ náàcɛ̀nɛ́, bə zɛ̃̀ bə̀ nʼê tɛ́rɛ́ rɛ, bə̀ la nyǐ rə̀myɛ́ ǹdə́ tɛ̀bɛ́ bə̀ kɛ̃ Yi zɔ̀mɛ̀ rɛ́ sɛ́bɛ́ rɛ́ wẽ́ wɔ́ rə̀dù, mùnì ga bə lwar ǹdə́ kɔn dɛ́ dɛ̀bɛ́ Pwəə nə́ ń byili mú gə wɔ́ zhə̀nà, 12sə bə̀ nánzhəzhɔ̌ zù Kristə. Gərɛkɛbá kana byɛ̀bɛ́ bə̀ wɔ́ lyì-fwààlɛ̀ ǹdə́ bə̀ bala nánzhəzhɔ̌ myɛ shɛ̀nɛ́ bə zù Kristə.

13Tesəloniki Zhwifubá gə́ nyɛ̀ɛ̀ bə̀ Pwəə nə́ ń bwə̀l Yi zɔ̀mɛ̀ rɛ́ Bere né myɛ, bə twèlé bə vò gàà, bə ce lyì bí zɛ̃̀ bə ce dweme. 14Kristə-lyì bí jʼa zhì dɛ̃̌ bə ce bə zhìì Pwəə bə cĩ́ mwə̃́ y sɔ́má y yó. Sə Shəlaasɛ ǹdə́ Timote mɛ̃ Bere né. 15Byɛ̀bɛ́ bə̀ yʼà nʼê zhìì Pwəə mó jʼa zə mɔ bə yí Atɛnnɛ. N zɛ̃̀ n lwə̀l bè, bə̀ bə̀ gə kʼâ yúwə́, sə bə wɔ̀ Shəlaasɛ ǹdə́ Timote ne, bə̀ bə̀ ce jàn nɛ́ bə bə̀ ń sõ làlà.

Pwəə zɔ̀m ǹdə́ Atɛnnɛ yé né cìnə́ bé

16Pwəə gə́ yà ń ŋwɛ́nɛ́ Atɛnnɛ nɛ́ ń nə́ ń dɛ̃̀ Shəlaasɛ ǹdə́ Timote yi ní, n pwírí cɔ w òmyɛ́ lyì bí wɔ́ wẽ̀ tɛ̀bɛ́ rə̀ də̀ Yi dúdú bə̀ nʼê zwə́lə́. Rə̀myɛ́ ce ń wu zhìlì dɛ̃´dɛ̃´. 17N zù Zhwifubá dwã-gùlú jì y wẽ́ ń nə́ ń zhərh ǹdə́ bɛ, ǹdə́ lyì bí byɛ̀bɛ́ bə̀ də̀ Zhwifubá bə jʼà só Yi mú, sə ń yà ń nə́ ń zhərh ǹdə́ lyì bí byɛ̀bɛ́ gakó ń yà ń nə́ ń nɛ cɔ w lyì bí dwã-joló jààsɛ́ wẽ́ mó twéé twéé.

18Surhə cìnə́ kùrə̀ nə̀lyè myɛ yʼà ŋwɛ́nɛ́, bə̀ nʼê byẽ̀ bə̀ Epyiciriyẽbá ǹdə́ Esətoyishẽbá. Bə̀myɛ́ mɔ́ jàlà zɛ̃̀ bə̀ nʼê zɔ̀m ǹdə́ mɔ. Bə̀ jàlà yʼà zhe: “Wɔ́ bə̀kɔ́n sɔ̀ mɔ̀bɔ́ nə́ ń ce myɛ̌?” Bə̀ dwã myɛ yʼà zhe: “È nyɛ̌ ǹdə wɔ́ yə dwã yò ń nə́ ń zɔ̀m ta.” E jʼà wɔ́ Yezu ǹdə́ cùùrì bùrhù yò Pwəə yà ń nə́ ń bwə̀lə̀. Wɔ́ rə̀myɛ́ è ce bə zɛ̃̀ bə̀ nʼê zɔ̀m èta.

19Bə zə mɔ bə vò cɔ w cìnə́ bé gùlú w yé né. Bə bwə̀rh mò bə wɔ̀: “Ǹ wɔ̌ ǹ bʼâ byili nə́ba kàrmɔ́ nándùl mó ǹ tú ǹ nə́ ǹ cèrhè mó kùrə̀? 20Kɔn dɛ́ dɛ̀bɛ́ ǹ nə́ ǹ byili nə́ba mó wɔ́ kɔn nándùl, e zɛ̃̀ nə́ só sə nə́ lwar rə̀ kùrə̀.”

21Atɛnnɛ lyì bí ǹdə́ zhələ bé byɛ̀bɛ́ bə̀ yʼà tó be bə̀ ŋwɛ́nɛ́ gàà mɔ́ gakó yʼà jʼâ wɔ́ kɔn dɛ́ rə̀myɛ́ nándùl lé dúdú bə̀ nʼê cili, bə jʼà nʼê byili ri dwã nɛ myɛ.

22Pwəə zɛ̃̀ n zhì cɔ w cìnə́ bé gùlú w yé né n wɔ̀: “Atɛnnɛ lyì, à pwírí á wɔ́ lyì byɛ̀bɛ́ á nʼá pyà Yi kɔn gakó wẽ́. 23À yʼà tó á cɔ w wa à nʼâ byɛ́lɛ́ wa, à nʼâ nyǐ vwĩ̀-jùúlí tɛ̀bɛ́ á nʼá zwə́l á vwə̃̀ né rə̀ yó á mʼá cèrhé á yə né mó. À nɔ vwĩ̀-jìlú òdù bə̀ kɛ̃ ò yó bə wɔ̀: ‘Nə́ yə̀l Yi rí tɛ̀bɛ́ pár yé.’ Lwarna bə̀ Yi rí tɛ̀bɛ́ á yə̀l rə̀ párá, á jʼâ nʼá zwə́l vwə̃̀ á mʼá cèrhé re mó, wɔ́ rə̀myɛ́ yò à tú à nʼâ bwə̀l à byili ába. 24Wɔ́ Yi rí tɛ̀bɛ́ rə̀ wɛ̀rhɛ́ lũ w ǹdə́ kɔn dɛ̀bɛ́ gakó rə̀ ŋwɛ́nɛ́ ò wẽ́ mó, rə̀ cǐ dɛ̃̌ ǹdə́ cɛ yá. Rə̀ tʼâ jòm jì kɛ̀bɛ́ numbyínə́ lù wẽ́ yé. 25Rə̀ bə numbyíní sɛ̃ɛ̃´ tum zhe yé, bə̀ kaka yə̀ rə̀ mwìrì yé. Wɔ́ rə̀myɛ́ gaga mɔ́ rə̀ ce numbyíní ŋwɛ́nɛ́; rə̀myɛ́ rə̀ nʼê pɛ y myə̂l ǹdə́ kɔn gakó. 26Rə̀ tó lò mə̀dù sásá dɛnnɛ rə wɛ̀rhɛ́ numbyínə́ bé dwə́ né gakó, mùnì ga bə jòm lũ w cə-yala nɛ́ gakó wə. Rə pə dwí gakó jàà; rə ce shí ǹdə́ fɔ̀ ǹdə́ nəpwã̀ ŋwɛ́nɛ́.

27“Rə̀ wɛ̀rhɛ́ èta, mùnì ga numbyínə́ bé pyà rɛ̀, sə dɛ̀ga ǹdə́ bə̀ gə tú bə̀ la rɛ pyâ, sə bə tə́tɛ̀lɛ́ rɛ bə na. Sə è gə wɔ́ zhə̀n yilə, Yi bə nyɛ ǹdə́ nə́myɛ̌ mə̀dù ga yé, 28bə̀ wɔ́ rə̀myɛ́ rə̀ nʼê pɛ nə́ba myə̂l; rə̀myɛ́ rə̀ ce nə́ ŋwɛ́nɛ́; rə̀myɛ́ rə̀ ce nə́ wɔ̌ nə́ zhẽ̌ nə́ nà nə́ ji. Á surhə cìnə́ jàlà myɛ kɛ̃ bə wɔ̀: ‘Zhə̀nà, nə́ wɔ́ rə̀ byâ.’

29“Sə nə́ gə wɔ́ Yi byâ, nə́ bə mə̂ sə nə́ bù bə̀ kɔn dɛ̀bɛ́ numbyíní nʼê tɛ́rɛ́ e zɛ̃̀ e zə sánə́má, ráá kã̀mɔ, ráá nə́kulu e wɛ̀rhɛ́ mɔ́ nyɛrhɛ dwã ǹdə́ Yi yé. 30Lyì bí yʼà nʼê wɛ̀rhɛ́ wẽ̀ dé rə̀myɛ́ mɔ́ shãã ga, bə̀ gə́ yʼà yə̀l Yi gə́ wɔ́ kɔn ná-dwí yil né mó yilə, sə rə̀ kʼê tʼâ nyǐ shãã ga nyə̀ná nɛ́ nə̀ lyɛ̃ mɔ́ ǹdə yò ta yé. Rə̀ nʼê byẽ̀ lyì bí gakó jààsɛ́ gakó wẽ́ èlâsɛ̃´, bə̀ bə̀ pyìrhí bə̀ wun, 31bə̀ rə̀ vùr dɛ̃ rə̀ la mʼe tó mɔ̀bɔ́ rə̀ cír mó dɛnnɛ rə bùr lyì bí gakó bùrsì ǹdə́ cángá. Rə̀ bwìrhì mu, rə mʼe byili lyì bí gakó ne bə̀ wɔ́ ńmyɛ̌ ń la bùrsí kɔ́.”

32Bə̀ gə́ nyɛ̀ɛ̀ Pwəə nə́ ń zɔ̀m cùùrì bùrhù yò, bə̀ jàlà zɛ̃̀ bə̀ nʼê fulsi mu; jàlà zɛ̃̀ bə̀ zhe: “Ǹ zɔ̀mà nɛ́ nə̀myɛ́ wɔ́ dɛ̃ dõ nə́ bʼâ cili ni.”

33Sə Pwəə zhǐr n yẽ̌ be. 34Ǹdə́ rə̀myɛ́ ga, bə̀ màngɛlɛ́ zwẽ nyí, bə zhǐr bə tó ń kùrə̀, bə zù Kristə. Bal mə̀dù yà ń ŋwɛ́nɛ́ bə̀ wẽ́, ń yíl Dəni, ń yà ń wɔ́ Atɛnnɛ yé né cìnə́ bé gùlú w lò, ǹdə́ kɛ̃ mə̀dù ń yà ń yíl Damarɛ, e súlí lyì dwã.

18

Pwəə bwə̀l yò-ècɔ̀nɔ̀ nyí rí Kɔrɛ̃tɛ nɛ́

1Rə̀myɛ́ kwã nɛ́, Pwəə zhǐr Atɛnnɛ nɛ́ n vò Kɔrɛ̃tɛ. 2Ń gə́ yú gàà, n nə Zhwifu mə̀dù ń yíl Akəlaasɛ, ń wɔ́ Pɔ̃ tənà y lò, ńmyɛ̌ ǹdə́ ń kɛ̃ Pərishii yʼà shí Yitəlyi bə bə̀ dùlìdùlì, bə̀ Orɔm pyɔ̌ Kolote yà ń pɔ nyí bə̀ Zhwifubá gakó du Orɔm nɛ́. Pwəə lyɛ̃ n vò bə̀ sõ. 3Ńmyɛ̌ ǹdə́ bə̀myɛ́ ga tum dí yʼà wɔ́ rə̀dù: bə̀ yʼà nʼê swɛ̃̀ wẽ̀ dé tɛ̀bɛ́ bə̀ nʼê pwí kwə̀ə́rhe mó. Ń yà ń nə́ ń zwɛ̃̀ bə̀ sõ, bə̀ mʼê tó dwã bə̀ twĩ̀. 4Shìrhə́ dɛ̃ gakó, Pwəə yà ń nə́ ń zhə̀l Zhwifubá dwã-gùlú jì y wə, ń nə́ ń zhərh ǹdə́ Zhwifubá ǹdə́ Gərɛkɛbá, mùnì ga n pul bə̀ surhə.

5Shəlaasɛ ǹdə́ Timote shí Masɛdwanɛ bə lyɛ̃ bə bà. Pwəə já n yẽ̌ tumə né dwã bɛ́ gakó ne, ń nə́ ń bwə̀l Yi zɔ̀mɛ̀ rɛ́. Ń yà ń nə́ ń byili Zhwifubá ne pamparɛ̃ɛ̃ bə̀ wɔ́ Yezu ń wɔ́ Kristə mó. 6Sə Zhwifubá yʼà tʼâ cili kɔn dɛ̀bɛ́ Pwəə yà ń nə́ ń byili mú yé. Bə̀ yʼà nʼê tùrh mò. N zɛ̃̀ n sə̃̀ ń jɛ̀rh n yẽ̌ be, n wɔ̀: “Á gə dwĩ̀ á cìnə̀, wɔ́ ámyɛ̌ cìcì yò. Rə̀myɛ́ kʼê də̀ àmyɛ́ yò yé. Sə kɔn zhí èlâsɛ̃´, wɔ́ byɛ̀bɛ́ bə̀ də̀ Zhwifubá mó sõ à la nɛ́.”

7N zhǐr gàà n vò bal mə̀dù sõ. Bal mɔ́ yíl Ticuusi Zhusətuusi. Ń yà ń só Yi. Ń kɛ̀lɛ́ y yʼà ŋwɛ́nɛ́ dwã-gùlú jì y nyí ni. 8Dwã-gùlú jì y yó-cə́bal Krisipuusi ǹdə́ ń kɛ̀lɛ́ y lyì bí gakó jʼa zù Cinu. Kɔrɛ̃tɛ lyì nánzhəzhɔ̌ gə́ cili Pwəə zɔ̀mà nɛ́, bə̀myɛ jʼa zù Kristə, sə bə̀ pɔ bɛ nɛ̃̌-shɔ.

9Cəcɛ̃ èdù, Cinu lyí mu, n wɔ̀ mɔ̀: “Bə̀ká shĩ̌ ǹ nyí yé. Zɔ̌m, sə ǹ bə̀ká dùr ywẽ yé, 10bə̀ àmyɛ́ cìcì ŋwɛ́nɛ́ ǹdə́ mɔ́. Lò lò wàr ń la mɔ́ zal n wɛ̀rhɛ́ lwɛlɛ yé, bə̀ byɛ̀bɛ́ bə̀ wɔ́ àmyɛ́ lyì mú já cɔ w kɔ̀bɔ́ wa.”

11Pwəə mɛ̃ Kɔrɛ̃tɛ nɛ́ n wɛ̀rhɛ́ byin ǹdə́ fwã́, ń mə́ ń byili Yi zɔ̀mɛ̀ rɛ́ lyì bí ni.

12Rə̀myɛ́ kwã nɛ́, bal mə̀dù ń yíl Galyɔ̃ jǐrh Akəyi tənà y yó-cə́bal. Zhwifubá zɛ̃̀ bə̀ nʼê jí zùùrì ǹdə́ Pwəə. Bə wɛ̀rhɛ́ nyí rə̀dù bə zə mɔ bə mʼe vò bùrsí gùlú w yé né, 13bə wɔ̀: “Bal mɔ́ mɔ̀bɔ́ nə́ ń cìrh lyì bí ń ce né, mùnì ga bə̀ bə̀kʼa kʼe cèrhé Yi ǹdə nə́ nyə́ né gə́ nʼê byili ní yé.”

14Pwəə zɛ̃̀ ń la lyár. Galyɔ̃ já n wɔ̀ bɛ: “Ámyɛ̌ Zhwifubá, cilinə. È gə yʼà wɔ́ èmà-byǔr tumə ń twĩ̀, ráá yò kɔ̀bɔ́ ò jɛ̀ ń wɛ̀rhɛ́, à yʼà bʼa cili á zɔ̀mà nɛ́ ǹdə kɔn gə́ mə̂ nɛ́. 15Sə è gə́ wɔ́ ámyɛ zɔ̀mà ǹdʼá yilə, ǹdʼá nyə́ né shò-kwã nɛ́ á nʼá mà nyə̀-pâr nɛ́ mɔ́, rə̀myɛ́ ŋwɛ́nɛ́ ámyɛ̌ jɔ̃̀ wà. Àmyɛ́ wàr gàà à la nɛ́ zú yé.”

16N jì bì bùrsí jì y wẽ́ n ce pwẽ̀ nè. 17Bə yə́yɛ́lɛ́ bə zə dwã-gùlú jì y yó-cə́bal Sɔsətɛnnɛ bùrsí jì y nyí ni cìcì bə mà. Sə Galyɔ̃ yə̀ rə̀ gá yé.

Pwəə shí ń sɔ́má y n ká n vò Ancɔɔsɛ, Siri tənà y wa

18Rə̀myɛ́ kwã nɛ́, Pwəə mɛ̃ Kɔrɛ̃tɛ nɛ́ gwẽ̌ n dɛnɛ, fòró n zɛ̃̀ n zhǐr n yẽ̌ Kɔrɛ̃tɛ Kristə-lyì bí ni, ńmyɛ̌ ǹdə́ Pərishii ǹdə́ Akəlaasɛ, bə vò Səncere. Ń yà ń bwəl kɔn nyí Yi ni. Rə̀myɛ́ ce, bə̀ gə́ yú gàà, n fɔ̃̀ ń yó wə́. Bə zɛ̃̀ bə zù bǔ-bwəl bə̀ la mwə̃́ y byɔrhɔ bə lyɛ̃ bə vò Siri.

19Bə̀ gə́ byɛrhɛ mwə̃́ y bə zhɛ̀, bə só Efɛɛzɛ nɛ́. N wɔ̀ Pərishii ǹdə́ Akəlaasɛ nɛ bə̀ bə̀ mɛ̃ gàà. N zɛ̃̀ n lyɛ̃ n vò Zhwifubá dwã-gùlú jì y wẽ́ n zhərh ǹdə́ bɛ. 20Sə bə̀ yʼà nʼê lwə̀l mò bə̀ ń mɛ̃ bə̀ sõ dwã màngɛlɛ́. 21N cẽ, n wɔ̀ bɛ: “Kɔn gə wɔ́ Yi pùbùlə̀, à mʼa kʼa bà.”

Pwəə zɛ̃̀ n zhǐr Efɛɛzɛ nɛ́ n kə́ n zù bǔ-bwəl 22n byɛrhɛ n vò Səzarɛ. N zhì gàà n vò Zhərəzalɛm, n ce Kristə-lyì bí, n zɛ̃̀ n ká n vò Ancɔɔsɛ, 23n dɛnɛ námpɔ́lɛ́. N kə́ n zhǐr n tó Galəshi ǹdə́ Fərizhi tənèsé wə, mùnì ga n cící Kristə kwã-lyì bí gàà mɔ́ gakó, n súlí bə̀ wu-jɔ̀.

Apɔlɔɔsɛ zhə̀l Efɛɛzɛ n lyɛ̃ n vò Kɔrɛ̃tɛ

24Zhwifu mə̀dù yà ń tú Efɛɛzɛ ń yíl Apɔlɔɔsɛ. Ń yà ń wɔ́ Alɛsãdəri lyì byǐ. Ń yà ń zhe surhə; ń yě Yi zɔ̀mɛ̀ rɛ́ sɛ́bɛ́ rɛ́ zɔ̀mà nɛ́ náàcɛ̀nɛ́.

25Bə̀ yʼà byili mu Cinu sɔ́má yá. Sə è gə wɔ́ nɛ̃̌-shɔ mɔ́ shò-kwã nɛ́, wɔ́ Zhã nɛ̃̌-shɔ mɔ́ dúdú yò ń yà ń yě. Ǹdə́ rə̀myɛ́ ga, ń yà ń nə́ ń bwə̀l Yezu yò-ècɔ̀nɔ̀ nyí rí ǹdə́ ń wu gakó, ń nə́ ń byili rə̀ kùr ré náàcɛ̀nɛ́. 26N vò Zhwifubá dwã-gùlú jì y wẽ́, n ji kùr ń nə́ ń zɔ̀m ǹdə́ wu-jɔ̀. Sə Pərishii ǹdə́ Akəlaasɛ gə́ nyɛ̀ɛ̀ ń zɔ̀mà nɛ́, bə zə mɔ bə vò bə̀ sõ, bə kwɛrhɛ bə byili mu Yi sɔ́má y yé-shò pamparɛ̃ɛ̃.

27Rə̀myɛ́ kwã nɛ́, n zɛ̃̀ ń nə́ ń yâl n vò Akəyi tənà y wa. Efɛɛzɛ Kristə-lyì bí wɔ̀ bə̀ kɔn càn. Bə zɛ̃̀ bə kɛ̃ sɛ́bɛ́ bə pɔ̃, bə̀ ń gə yú sə n pə tənà y èmyɛ́ Kristə kwã-lyì bí ni, mùnì ga bə zwẽ ń zhəəle cɛ̀nɛ̀. Ń gə́ yú gàà, Yi sɛ̃ mɔ n ŋwɛ̀nɛ́ n sɛ̃ Kristə-lyì bí byɛ̀bɛ́ bə̀ ŋwɛ́nɛ́ gàà mɔ́ nɛ dɛ̃´dɛ̃´. 28Ńmyɛ̌ ǹdə́ Zhwifubá gə la zɔ̌m gakó, ń ya n zɔ̀m n ji bi tɛ̃´ lyì bí gakó yírh wə. Sə ń yà ń nə́ ń tó Yi zɔ̀mɛ̀ rɛ́ sɛ́bɛ́ rɛ́ zɔ̀mà nɛ́ dɛnnɛ ń byili bi bə̀ wɔ́ Yezu ń wɔ́ Kristə mó.

19

Pwəə bwə̀l yò-ècɔ̀nɔ̀ nyí rí Efɛɛzɛ nɛ́

1Pwəə zhǐr ǹdə́ Apɔlɔɔsɛ ŋwɛ́nɛ́ Kɔrɛ̃tɛ nɛ́, n tó cɛmɛ nɛ́ nyɛ̀bɛ́ nə̀ ŋwɛ́nɛ́ pyààrɛ́ w mɔ́ wa, n lyɛ̃ n vò Efɛɛzɛ. N yí n nə Kristə kwã-lyì jàlà gàà. 2N bwə̀rh bè n wɔ̀: “Á gə́ zù Kristə mó, Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ só á yó?”

Bə wɔ̀ mɔ̀: “Nə́ gwẽ̌ yə̀l bə̀ Yi twĩ̀ Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ e bə̀ yé.”

3N zɛ̃̀ n bwə̀rh bè n wɔ̀: “Nɛ̃̌-shɔ mɔ̌ á nə zwẽ?”

Bə̀ wɔ̀ mɔ̀: “Wɔ́ Zhã nɛ̃̌-shɔ mɔ́ nə́ zwẽ.”

4Pwəə wɔ̀ bɛ: “Zhã yà ń nə́ ń pɛ nɛ̃̌-shɔ byɛ̀bɛ́ bə̀ pyìrhí bə̀ wun mú ni, sə ń yà ń nə́ ń wə̀l Esərayɛl lyì bí ni bə̀ bə̀ zú mɔ̀bɔ́ ń la tà-kwã n bə̀ mɔ́. Wɔ́ Yezu yò Zhã yà ń nə́ ń zɔ̀mà.”

5Bə̀ gə́ nyɛ̀ɛ̀ rə̀myɛ́, bə jʼa ce bə pə bɛ nɛ̃̌-shɔ Cinu Yezu yil lé yilə. 6Pwəə zɛ̃̀ n cĩ́ ń jɛ̀rh bə̀ yó, Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ jʼa só bə̀ yó. Bə zɛ̃̀ bə̀ nʼê zɔ̀m zɔ̀mà dwí dwã, ǹdə́ zɔ̀mà nyɛ̀bɛ́ Yi byili bi mú myɛ. 7Bə̀ gakó yʼà yú nunə shí ǹdə́ bə̀lyè.

8Pwəə wɛ̀rhɛ́ cànsɛ̀ sə̀tɔ̀ ǹdə́ ń nə́ ń zhə̀l Zhwifubá dwã-gùlú jì y wẽ́, ń nə́ ń zɔ̀m ǹdə́ wu-jɔ̀ ń mə́ ń bwə̀l Yi pyɛ̀lɛ̀ rɛ́ yò, sə ń yà ń nə́ ń ce jàn nɛ́ mùnì ga byɛ̀bɛ́ bə̀ nʼê cili ń zɔ̀mà nɛ́ mɔ́ zwẽ nyí bə zù Kristə. 9Sə ǹdə́ rə̀myɛ́ ga, jàlà yʼà wɔ́ yó-kùùlì cìnə́. Bə cẽ, bə̀ yə̀ nyí zwẽ yé. Bə̀ yʼà nʼê zɔ̀m bə̀ mʼê fulsi Cinu sɔ́má y lyì bí gakó yé né, sə Pwəə zə Kristə kwã-lyì bí n zhǐr n vò ń nə́ ń cèrhè bè kàrmɔ̀ jì èdù wẽ́, è cə́bal mɔ́ yà ń yíl Tirənuusi. 10Ń cèrhè kàrmɔ́ byinə nə̀lyè. Èta, Zhwifubá ǹdə́ byɛ̀bɛ́ bə̀ də̀ Zhwifubá bə̀ ŋwɛ́nɛ́ Azhi tənà y wẽ́ mó gakó nyɛ̀ɛ̀ Cinu zɔ̀mɛ̀ rɛ́.

11Yi yʼà nʼê tó Pwəə dɛnnɛ rə̀ wɛ̀rhɛ́ màmyaarhɛ. 12Bá bə̀ gə zə ń yala gàndɛ̀, ráá kàmə̀-jɛ̀rh shɛ̀bɛ́ ń dwə̀rh ǹdə́ ń jɛ̃̀ myɛ cìcì bə̀ dwə̀rh nə̀bwànà bɛ́, bə yʼa wárh. Nə̀cílsi námməlwâlsɛ myɛ yẽ̌ lyì byɛ̀bɛ́ sə̀ yʼà zhe mó ne.

13Zhwifubá jàlà yʼà ŋwɛ́nɛ́ bə̀ wɔ́ cə́mə́ cìnə́. Bə̀ yʼà nʼê tó dɛ̃̌ bə̀ zhə̀lə̀. Sə bə̀myɛ́ mɔ́ yʼà nʼê yâl bə zə Cinu Yezu yil lé bə jì nə̀cílsi námməlwâlsɛ. Bə̀ yʼà nʼê wə̀l nə̀cílsí ni: “À nʼâ wə̀l mó Yezu mú mɔ̀bɔ́ Pwəə nə́ ń bwə̀l ń yò w mó yil lé yilə: du!”

14È yʼà wɔ́ Zhwifubá vwĩ̀-zwə́lnə bé yé né cə́bal mə̀dù ń yíl Sɛva. Wɔ́ ńmyɛ̌ byâ bwàlpyɛ̀ bə̀ yʼà nʼê wɛ̀rhɛ́ èta mɔ́. 15Sə nə̀cílí námməlwɛ̀lɛ́ yʼà zhe bal mə̀dù. È zɛ̃̀ e wɔ̀ bɛ: “À yě Yezu párá. À yě Pwəə gə́ wɔ́ lò ná-dwí yilə. Sə ámyɛ̌, yẽ̀ lyì ǹdʼába?” 16Bal mɔ́ mɔ̀bɔ́ nə̀cílí y yʼà zhe mó já n zɛ̃̀ bə̀ yó wə, n ŋwɛ̀nɛ́ bə̀ gakó, n nwɛ̀nɛ̀ bɛ̀, n cɛ̀mɛ̀ bɛ̀. Bə dùr bə du pwẽ̀ nè nánlwə̀rh.

17Efɛɛzɛ Zhwifubá ǹdə́ byɛ̀bɛ́ bə̀ də̀ Zhwifubá mó gə́ nyɛ̀ɛ̀ rə̀myɛ́, bə̀ gakó wun zɛ̃̀. Sə kɔn zhí dɛ̃ rɛ́ rə̀myɛ́, Cinu Yezu yil lé nɔ còrhó. 18Byɛ̀bɛ́ bə̀ zù Kristə mó nánzhəzhɔ̌ yʼà nʼê twí bə̀ byili bə̀ tumə né pamparɛ̃ɛ̃. 19Jə̀-myaárhɛ cìnə́ nánzhəzhɔ̌ pwà bə̀ jə̀-myaárhɛ́ sábá nɛ́ bə bʼe ji myǐn lyì bí gakó yírh wə. Sə bə̀ jə̀ə̀lè sábá nɛ́ nə̀myɛ́ gakó ye yə́, bə pwírí nə̀ wársɛ́ gakó yʼà yú byinə zɔ̌m ǹdə́ shí-ènu tum wársɛ. 20Èta, Yi zɔ̀mɛ̀ rɛ́ yʼà nʼê yí jààsɛ́ gakó wẽ́ ǹdə́ Cinu jàn.

Efɛɛzɛ lyì bí ŋwɔ́ŋwɔ̌ ǹdə́ Pwəə

21Rə̀myɛ́ kwã nɛ́, Pwəə tɛ́rɛ́ ń wẽ́ bə̀ ń mà n zhǐr n tó Masɛdwanɛ, n lyɛ̃ n tó Akəyi n vò Zhərəzalɛm, bə̀ sə ń gə yú gàà, kɔn mə̂ bə̀ ń lyɛ̃ n vò Orɔm. 22Ń gə́ tɛ́rɛ́ èta n zhɛ̀, n zɛ̃̀ n twĩ̀ ń sanna bə̀lyè bə tó yé bə vò Masɛdwanɛ, è yʼà wɔ́ Timote ǹdə́ Eraasɛ. Sə ń cìcì mú mɛ̃ Azhi tənà y wẽ́ gwẽ̌ n wɛ̀rhɛ́ dwã màngɛlɛ́.

23Rə̀myɛ́ yi ní, lyì bí zɛ̃̀ bə̀ nʼê ce sɔ̀ dɛ̃´dɛ̃´ Cinu sɔ́má y shò-kwã nɛ́. 24Cìbyì-zùrhnə̀ mə̀dù yà ń ŋwɛ́nɛ́ ń yíl Dəmətərəyuusi. Ń yà ń nə́ ń zə sə̀byì-kùlì ń wɛ̀rhɛ́ yi rí tɛ̀bɛ́ bə̀ yʼà nʼê byẽ̀ bə̀ Arətəmyiisi mú jì y nyaarhɛ námpɔ́lsɛ. Sə yi rí rə̀myɛ́ mɔ́ yʼà wɔ́ kɛ̃. Dəmətərəyuusi ǹdə́ ń tó-dwã bɛ́ yʼà nʼê nɛ wársɛ dɛ̃´dɛ̃´ tum dí rə̀myɛ́ wẽ́.

25Dɛ̃ rə̀dù, Dəmətərəyuusi zɛ̃̀ n byẽ̀ ń tó-dwã bɛ́ ǹdə́ byɛ̀bɛ́ gakó bə̀myɛ yʼà nʼê twĩ̀ tum dí rə̀myɛ́ mɔ́ dwã yó, n wɔ̀ bɛ: “Á yě bə̀ wɔ́ nə́ tum dí èta mɔ́ wẽ́ nə́ rʼé nɛ nyɔ̀ɔ̀rhɛ́ nɛ́. 26Sə á yírhə́ na, á zhã̌ myɛ jʼà nyɛ̌ bə̀ Pwəə mó zhe bə̀ yə né nyɛ̀bɛ́ numbyínsi nʼê wɛ̀rhɛ́ mɔ́ bə kùr zhe yé, sə Efɛɛzɛ lyì nánzhəzhɔ̌ zwẽ ń zɔ̀mà nɛ́ nə̀myɛ́ mɔ́. Sə è də̀ Efɛɛzɛ lyì bí dúdú yé. Kɔn nyɛ̌ ǹdə wɔ́ Azhi tənà y púlə́púlə́ ta. 27Sə rə̀myɛ́ bʼa ce nə́ tum dí kʼê tʼâ la kùr zal yé. Rə̀ bʼa ce Arətəmyiisi còrhó w jì y myɛ kʼê tʼâ la kùr zal yé. E jà Azhi tənà y lyì bí ǹdə́ lũ w púlə́púlə́ nʼê cèrhé Arətəmyiisi.”

28Bə̀ gə́ nyɛ̀ɛ̀ rə̀myɛ́, bə̀ lyimə zɛ̃̀, bə zɛ̃̀ bə̀ nʼê bya bə̀ zhe: “Efɛɛzɛ lyì yi Arətəmyiisi jàn bə swɛ̃´ zhe yé!”

29Cɔ w púlə́púlə́ jʼa dom. Bə zə Gəyuusi ǹdə́ Arəsətarkɛ bə mʼe vò cɔ w lyì bí dwã-joló jàà y wa. Bə̀myɛ́ bə̀lyè y yʼà wɔ́ Masɛdwanɛ lyì bə̀ tó Pwəə ne. 30Pwəə yà ń nə́ ń yâl n vò n zɔ̀m ǹdə́ lyì bí, sə Kristə kwã-lyì bí dwã bɛ́ yə̀ shɛ̀nɛ́ yé. 31Azhi tənà y lyì-fwààlɛ̀ jàlà yʼà wɔ́ Pwəə dɔwabá, bə̀myɛ twĩ̀ bə̀ bə̀ wál mɔ bə̀ ń bə̀ká n vò dwã-joló jàà y wẽ́ yé. 32Lyì bí gakó yʼà nʼê bya, lò gakó ǹdə́ ń nyə̀ná. E jǐrh sɔ̀ dúdú, sə bə̀ nánzhəzhɔ̌ yʼà yə̀l bə̀ dwã yó twírí y kùr yé. 33Zhwifubá vùr lò mə̀dù lyì-zhâ bɛ́ wẽ́ ń yíl Alɛsãdərɛ, bə cìrh mò bə ce yé né. Bə̀ jàlà zɛ̃̀ bə byili mu kɔn gə́ tó né. N zɛ̃̀ n zhẽ̌ ń jɛ̃̀ ń nə́ ń yâl n zɔ̀m ǹdə́ lyì bí n mə n zwẽ Zhwifubá nyí ni. 34Lyì-zhâ bɛ́ gə́ tú bə lwar bə̀ ń wɔ́ Zhwifu, bə zɛ̃̀ bə tó dwã bə̀ nʼê bya bə̀ zhe: “Efɛɛzɛ lyì yi Arətəmyiisi jàn bə swɛ̃´ zhe yé!” Sə bə̀ wɛ̀rhɛ́ èta, kɔn bwəlse lùr rə̀lyè.

35Sə lò mó mɔ̀bɔ́ ń nə́ ń nyǐ cɔ w sábá nɛ́ yò mó ŋwɛ̀nɛ́ n ce lyì bí yẽ̌ bə̀ sɔ̀ w nɛ. N zɛ̃̀ n wɔ̀ bɛ: “Efɛɛzɛ lyì, lyì bí gakó yě bə̀ wɔ́ nə́myɛ̌ Efɛɛzɛ lyì bí nə́ rʼé yìlì yi rí nánfɔ̀lɔ̀ w bə̀ nʼê byẽ̀ bə̀ Arətəmyiisi mú ǹdə́ rə̀ nyɔrhɔ w ò shí dɛ̃̌ yi w o swə́rh tɛ̃´ mɔ́ jì y ni. 36Lò lò wàr rə̀myɛ́ nyə̀-pɔ̌ ń la mâ yé. Rə̀myɛ́ ce, yẽ̌nə á sɔ̀ w nɛ, á zhì shɛ́ɛ́ á tɛ́rɛ́ á wẽ́. 37Á zə lyì bí byɛ̀bɛ́ á bə̀ nyɔ̀nɔ̀, bə jʼà yə̀ lwɛlɛ nə́ yi rí jì y ni wɛ̀rhɛ́ yé, bə̀ yə̀ nə́ yi rí myɛ tùrh yé. 38Dəmətərəyuusi ǹdə́ ń kwã-lyì bí gə nʼê yâl bə ce cà lò nyí ni, bùr-kárna bɛ́ ŋwɛ́nɛ́, bùrsí myɛ zhe dɛ̃, sə bə zə mɔ bə vò gàà. 39È gə kʼê wɔ́ kɔn dõ rə̀ ŋwɛ́nɛ́ á la byilu, dwã-gùlú w nánfɔ̀lɔ̀ w lyì bí mʼa nyǐ rə̀ yò. 40È gə də̀ rə̀myɛ́, bə̀ mʼa cĩ́ kɔn dɛ́ dɛ̀bɛ́ rə̀ wɛ̀rhɛ́ zà èta mɔ́ yò nə́ yó wə, bə wɔ̀ bə̀ nə́ tʼá nyàm cɔ w yó-cìnə́ bé yé. E jà kɔn tɛ̀nɛ́ nə́ mʼâ byili bə̀ wɔ́ rə̀myɛ́ rə̀ ce nə́ bə̀ dwã yó yé.”

41Ń gə́ zɔ̀m èta n zhɛ̀, n já n ce lyì bí làà dwã nɛ.

20

Pwəə zhə̀l Masɛdwanɛ n zhì gàà n lyɛ̃ n vò Gərɛsɛ

1Lyì-zhâ bɛ́ gə́gã̌ mɔ́ gə́ zhɛ̀ kwã nɛ́, Pwəə zɛ̃̀ n byẽ̀ Kristə kwã-lyì bí n cĩ́ dwã yó n pə bɛ cícú, n ce bə̀ nə̀báná, n zɛ̃̀ n zhǐr ń la Masɛdwanɛ tənà y wa. 2Ń gə́ yú gàà mɔ́, ń tó cɛmɛ nɛ́ wa, n zhə̀rh ǹdə́ Kristə-lyì bí n dɛnɛ, n mə n pə bɛ cícú, n zɛ̃̀ n lyɛ̃ n vò Gərɛsɛ tənà y wa. 3N mɛ̃ gàà cànsɛ̀ sə̀tɔ̀, sə rə̀myɛ́ kwã nɛ́, ń yà ń nə́ ń yâl n byɛrhɛ ǹdə́ bǔ-bwəl n vò Siri. Sə n pwírí Zhwifubá sə̀ ǹdə́ dwã bə̀ nʼê yâl bə zə mɔ, n jà n gu ń wẽ́ bə̀ ń mà n ká n kwɛ̃̀ n tó Masɛdwanɛ. 4Ń tó-dwã bɛ́ yʼà wɔ́: Bere lyì bal Pyiruusi byǐ Sɔpatɛɛrɛ, ǹdə́ Tesəloniki lyì byâ Arəsətarkɛ ǹdə́ Səkunduusi, ǹdə́ Dɛrbɛ lyì bal Gəyuusi, ǹdə́ Timote, e súlí Azhi lyì byâ Tishiki ǹdə́ Tərofyimi. 5Bə̀myɛ́ tó yé bə vò bə dɛ̃̀ nə́ba Tərəwaasɛ nɛ́. 6È gə wɔ́ nə́myɛ̌ yilə, búrú w ò yə̀ sã̀-nə̀byẽ̌ ò wẽ́ ce mó címsí gə́ tú e lyɛ̃, nə́ zù bwəl Shilipu cɔ w wa, nə́ wɛ̀rhɛ́ dwã nə̀nu nə́ byɛrhɛ nə́ vò bə̀ sõ Tərəwaasɛ nɛ́, nə́ wɛ̀rhɛ́ dwã nyàlpyɛ̀ gàà.

Pwəə zɔ̀m ǹdə́ Tərəwaasɛ Kristə-lyì bí

7Shìrhə́ y dɛ̃ rɛ́ də̀dɛ̀nɛ́ y nə́ gùlí dwã mùnì ga nə́ kə́ búrú w nə́ tə̀ ǹdə́ dwã. Pwəə yà ń mə̂ sə n zhǐr gàà è zɛ̃̀ nəkɔkɔ́lɛ́ yá. Rə̀myɛ́ ce, ń zhərh ǹdə́ Kristə-lyì bí kɔn bʼe yí ecə̃-swélé. 8-9Nə́ yʼâ ŋwɛ́nɛ́ dɛ̃̌-yó jì èdù wẽ́. È jìsí yʼà wɔ́ sə̀tɔ̀ sə zhílí dwã yó, sə wɔ́ sə̀tɔ̀ nyâ y wẽ́ nə́ yʼâ ŋwɛ́nɛ́. Bə̀ yʼà ju pàntámsɛ nánzhəzhɔ̌ bə cĩ́ ní. Ébɔ́-dâl mə̀dù yà ń jě tə́kwə́rə́ y yó, ń yíl Etiki. Jan yʼà zù mù dɛ̃´dɛ̃´, sə Pwəə zɔ̀mà nɛ́ gə́ dɛnɛ dɛ̃´dɛ̃´ mɔ́ ce, n dɛ̀ɛ̀ dɛ̀ɛ̀ n shí gàà n tu tɛ̃´. Bə̀ gə́ tú bə̀ la mɔ kǒ, bə pwírí ń cùwə̀. 10Pwəə jʼá só tɛ̃´, n lwəl n kwè mò, n wɔ̀: “Á wun bə̀kʼa zɛ̃̀ yé. Ń yə̀ cì yé.”

11Pwəə gə́ ká n jì dɛ̃̌-yó jì y wə, n kwè búrú w n kə́ dwã w nə́ tə̀ ǹdə́ dwã, n zɛ̃̀ n jí kùjú, n kə́ n ji zɔ̀mà nɛ́ kùr n zɔ̀m zɔ̀m kɔn bʼe yí cə-lár, n zɛ̃̀ n zhǐr. 12È gə wɔ́ ébɔ́-dâl mɔ́ yilə, bə̀ zə mɔ bə kwɛ̃̀ ǹdə́ ń yírhə́. Sə rə̀myɛ́ zɔ lyì bí gakó wun ni.

Pwəə zhì Tərəwaasɛ n vò Myəlɛ

13Rə̀myɛ́ yó, Pwəə yà ń byili bə̀ ń mà n kwè sɔ́má y ǹdə́ ń nə̀rh, nə́myɛ̌ zɛ̃̀ nə́ zù bǔ-bwəl nə́ tó yé nə́ la Asɔɔsɛ; nə́ gə yú gàà, sə nə́ kwè mò. 14Nə́ gə́ yúwə́, Pwəə bə̀ n nə nə́ba gàà, nə́ kwè mò ǹdə́ bǔ-bwəl lé nə́ mʼé vò Myətəlɛ̃ɛ̃. 15Nə́ zhì gàà nə́ kʼé kwè bǔ-bwəl. È zɛ̃̀ nəkɔkɔ́lɛ́ yùwə̀, nə́ bwəlse Cɔɔsɛ. È lyẽ̌ yù w nə́ yí Samɔɔsɛ; è dwã nə̀tɔ̀ yù w nə́ yí Myəlɛ. 16Pwəə yà ń tá ń yâl n jíjírhí Azhi tənà y wẽ́ yé. Ń yírh yʼà lum, bə̀ ń yà ń nə́ ń yâl ǹdə́ Yi gə sɛ̃ sə n yí Zhərəzalɛm Pantəkɔtɛ címsí yilə. Rə̀myɛ́ ce, ń yə̀ Efɛɛzɛ tó yé.

Pwəə cící Efɛɛzɛ Kristə-lyì gùlú w yé né cìnə́ bé

17Pwəə zɛ̃̀ n zhì Myəlɛ nɛ́ n twĩ̀ bə byẽ̀ Efɛɛzɛ Kristə-lyì gùlú w yé né cìnə́ bé. 18Bə̀ gə́ túwə́, n wɔ̀ bɛ: “À gə́ tú Azhi tənà y wẽ́ mó, á yě à tùntwə̃̀ə̃̀ né gə́ yàl nɛ́ ǹdʼába. 19À twĩ̀ Cinu tum dí ǹdə́ cìn-lwəl ǹdə́ yə́-nàná, ǹdə́ nɔ̀nɔ̀, bə̀ Zhwifubá yʼà nʼê pyà lwɛlɛ ǹdə́ nɛ. 20À byili ába kɔn dɛ̀bɛ́ gakó rə̀ wɔ̌ rə̀ bʼa sɛ̃ ába. A bwə̀l Yi zɔ̀mɛ̀ rɛ́ a byili ába á sõ kâlsɛ́ wẽ́, ǹdə́ lyì bí gakó yé né, a byili ába rə̀ kùrə̀. 21A ce Zhwifubá ǹdə́ byɛ̀bɛ́ bə̀ də̀ Zhwifubá mó lwar bə̀ bə̀ mə̂ sə bə pyìrhí bə̀ wun bə zâ Yi, sə bə zù nə́ Cinu Yezu.

22“Èlâsɛ̃´, à la Zhərəzalɛm, sə wɔ́ Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ è nʼê nyɛ́ɛ́ nɛ bʼà zhəl. À yə̀l kɔn dɛ̀bɛ́ rə̀ la nɛ wɔ̀rhɔ́ gàà yé. 23Sə cɛmɛ nɛ́ nyɛ̀bɛ́ gakó à tó nə̀ wẽ́ mó, Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ nʼê byili ni bə̀ bə̀ mʼa nwɛ̀nɛ̀ nɛ̀, bə ce ne byə̀nə́-jù wə̀. Wɔ́ rə̀myɛ́ dúdú à yě. 24È gə wɔ́ àmyɛ́ yilə, à gə cù ráá à gə ŋwɛ́nɛ́ myɛ, rə̀myɛ́ də̀ kaka à yil yé, àmyɛ́ wírí a bwə̀l Yi sónó w yò-ècɔ̀nɔ̀ nyí rí a báásɛ; bə̀ wɔ́ rə̀myɛ́ Cinu Yezu pɔ nɛ bʼà twĩ̌.

25“À jòm á sõ a bwə̀l Yi pyɛ̀lɛ̀ rɛ́ yò wə́. Sə èlâsɛ̃´, à yě bʼâmyɛ̌ mə̀dù ga kə́ ń tá ń la nɛ nɔ yé. 26Rə̀myɛ́ ce, à nʼâ wə̀l ába zà: á gə zɛ̃̀ á tú á yẽ̌ kɔn dɛ̀bɛ́ à bwə̀l a byili ába mó ne, rə̀myɛ́ kʼê də̀ àmyɛ́ yò yé, 27bʼà byili ába kɔn dɛ̀bɛ́ gakó Yi nʼê yàlá. À yə̀ ába kaka shèè yé. 28Ámyɛ̌ cìcì mú dɛ̃̌na á cìnə̀. Yìlìnə̀ lyì bí Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ pɔ ába bə̀ yìlìnə̀ mó, ǹdə vwã̌-ènɔ̀n gə́ nə́ ń yìlì ń vwàmá ta, sʼá nyǐ Yi gùlú w lyì bí yò. Yi tó rə̀ cìcì Byǐ mú jal mɔ́ mə̀ ló tɛ̃´ mɔ́ dɛnnɛ rə̀ cǐ bi.

29“À yě bə̀ àmyɛ́ gə tú à kʼâ tɛ̀nɛ́, lyì bʼa fwĩ́ tɛ̃´ ǹdə gɔ-kùl-bəlwâlsɛ ta, sə bə̀ tʼâ la vwàmá nɛ́ nɛ yõ̌ yé. 30Èta myɛ, lyì bʼa zɛ̃̀ ámyɛ̌ cìcì wẽ́ ǹdə́ kɔma, bə bʼe vwɛ̃ Kristə kwã-lyì nánzhəzhɔ̌ bə tó bə̀ kùrə̀. 31Rə̀myɛ́ ce, dɛ̃̌na á cìnə̀, sʼá lyǐrh bʼà yàl nɛ́ ǹdʼába byinə nə̀tɔ̀, sə à yʼà nʼâ cící ába twéé twéé ǹdə́ yə́-nàná.

32“Èlâsɛ̃´, à nʼâ yẽ̌ ába à ce Yi jɔ̃̀ wà, sə rə̀ sónó zɔ̀mɛ̀ rɛ́ yìlì ába, bə̀ zɔ̀mɛ̀ rɛ́ rə̀myɛ́ wɔ̌ rə̀ bʼa súlí á jàn, rə ce á nə cəl nə̀cɛ̀ndɛ́ tɛ̀bɛ́ Yi cĩ́ rə̀ lyì bí ni mú wẽ́. 33À yə̀ lò wɛ́rɛ́ ǹdə́ lò sánə́má ǹdə́ lò gɔ̀nɔ̀ yâl yé. 34Á cìcì yě bə̀ wɔ́ à jɛ̀sɛ́ shɛ̀bɛ́ èta mɔ́ à bʼa twĩ̀ a nə àmyɛ́ ǹdə́ à tó-dwã bɛ́ ga nyí kùjú. 35À byili ába twéé gakó bə̀ twĩ̌nə èta, mùnì á ŋwɛ̀nɛ́ á sɛ̃ nə̀mwà nɛ̀, sʼá lyǐrh Cinu Yezu cìcì zɔ̀mɛ̀ rɛ́. Ń wòwə̀: ‘Lò mɔ̀bɔ́ ǹ nə́ ǹ pɛ, ǹ wɔ́ wu-nyɔ̃̀ cí du lò mɔ̀bɔ́ bə̀ nʼê pɛ mɔ.’ ”

36Pwəə gə́ wò èta, n jòm ń nə̀dwə́nə́ yó, ńmyɛ̌ ǹdə́ bə̀myɛ́ ga tó dwã bə̀ nʼê ce Yi. 37Bə̀ gakó jʼa zɛ̃̀ bə̀ nʼê kúrhə́, bə̀ mʼê kwə̀ə̀lè mò. 38Wɔ́ Pwəə gə́ yà ń wò bə̀ bə̀ kʼê tʼâ la mɔ nɔ mɔ́ è ce bə̀ wun zhìlì dɛ̃´dɛ̃´. Bə zɛ̃̀ bə zhìì mù bə vò e ce bǔ-bwəl lé wə.

21

Pwəə ǹdə́ ń tó-dwã bɛ́ la Zhərəzalɛm

1Rə̀myɛ́ kwã nɛ́, nə́ zhǐr nə́ yẽ̌ Efɛɛzɛ Kristə-lyì gùlú w yé né cìnə́ bé ne, nə́ zù bǔ-bwəl nə́ byɛrhɛ nə́ vò Kɔɔsɛ. È zɛ̃̀ nəkɔkɔ́lɛ́ y nə́ vò Oroode, nə́ zhì gàà nə́ lyɛ̃ nə́ vò Patara. 2Nə́ gə́ yú gàà, nə́ nə bǔ-bwəl rə̀ la Fenishi, nə́ jʼá zù rə̀myɛ́, nə́ lyɛ̃ nə́ la. 3Nə́ gə́ tú nə́ yí nə̀-fɔ̀lɔ̀ w cəcəl wə, nə́ cə̀r Shipiri nə́ ce nə́ jə̀gwã̀ nɛ̀, nə́ lyɛ̃ nə́ la Siri. Nə́ yí nə́ só Tiiri ní, bə̀ wɔ́ gàà bə̀ yʼà mə̂ sə bə só bǔ-bwəl lé wẽ̀ dé né. 4Nə́ nə gàà Kristə kwã-lyì bí, sə nə́ mɛ̃ bə̀ sõ nə́ wɛ̀rhɛ́ dwã nyàlpyɛ̀. Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ ce bə wɔ̀ Pwəə ne bə̀ ń bə̀ká n vò Zhərəzalɛm yé. 5Dwã nɛ́ nyàlpyɛ̀ y yùwə̀, nə́ zhǐr gàà, sə bə̀myɛ́ ǹdə́ bə̀ kana ǹdə́ bə̀ bə̀sɔ́ná gakó zɛ̃̀ bə̀ nʼê zhìì nə́ba. Nə́ gə́ tú nə́ rʼé dwi cɔ w wa, nə́ jòm nə́ nə̀dwə́nə́ yó bù-cǔ w yó nə́ lwə̀l Yi, 6nə́ zɛ̃̀ nə́ ce dwã nə̀báná, bə kʼâ la jè, nə́myɛ jʼá zù bǔ-bwəl lé.

7Nə́ zhǐr Tiiri ní ǹdə́ bǔ-bwəl lé nə́ vò Toleməyiisi, nə́ jʼá du nɛ̃̌ mɔ́ wẽ́ gàà, nə́ vò é ce Kristə-lyì bí. Nə́ mɛ̃ bə̀ sõ nə́ zɔ̃̀. 8Cɛ y gə́ lɔ́wá, nə́ lyɛ̃ ǹdə́ nə́ nə̀rh nə́ vò Səzarɛ, yò-ècɔ̀nɔ̀ nyí rí bwə̀lnə̀ Shilipu sõ kɛ̀lɛ́ wa, nə́ mɛ̃ ń sõ. Ń yà ń wɔ́ lyì bí bwàlpyɛ̀ y bə̀ yʼà cír Zhərəzalɛm nɛ́ mɔ́ mə̀dù. 9Ń yà ń zhe bə̀kwá bə̀na, bə̀ yə̀ byə́nə́ jí yé. Bə̀ yʼà wɔ́ lyì byɛ̀bɛ́ bə̀ nʼê zɔ̀m zɔ̀mà nyɛ̀bɛ́ Yi byili bi mú. 10Nə́ wɛ̀rhɛ́ dwã nánzhəzhɔ̌ gàà, sə dɛ̃ rə̀dù Yi nyì-zwennə mə̀dù shí Zhide n bə̀ cɔ w wa, ń yíl Agəbuusi. 11N lyɛ̃ n bə̀ nə́ sõ, n kwè Pwəə cã̌-tɔ̀nɔ̀ w n lyẽ ń cìcì nèsé ǹdə́ ń jɛ̀sɛ́ n wɔ̀: “Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ wòwə̀: ‘Zhwifubá byɛ̀bɛ́ bə̀ ŋwɛ́nɛ́ Zhərəzalɛm nɛ mɔ́ bʼa zə cã̌-tɔ̀nɔ̀ w kɔ̀bɔ́ cə́bal mɔ́ bə lyẽ èta, bə pə lyì byɛ̀bɛ́ bə̀ də̀ Zhwifubá ne.’ ”

12Nə́ gə́ nyɛ̀ɛ̀ rə̀myɛ́, nə́myɛ̌ ǹdə́ Səzarɛ cɔ w Kristə-lyì bí zɛ̃̀ nə́ rʼé lwə̀l Pwəə ne sə n yẽ̌, n bə̀ká n vò Zhərəzalɛm yé. 13Pwəə zɛ̃̀ n wɔ̀: “Wɔ́ bə̀kɔ́n yil á nʼá kúrhə́, á la á mʼá zhìlì à wu ni? Bə̀ gə la nɛ zal bə lyẽ, bə̀ la nɛ zal bə gu Zhərəzalɛm nɛ́ myɛ Cinu Yezu yil lé yilə, à mʼa shɛ̀nɛ́.”

14Nə́ gə́ pwírí nə́ cə̀r cə̀r mò nə́ ga, ń yə̀ shɛ̀nɛ́ mɔ́ ce nə́ jʼá yẽ̌ mo, nə́ zɛ̃̀ nə́ wɔ̀ bə̀ kɔn yál Cinu pùbùlə̀.

15Nə́ wɛ̀rhɛ́ dwã màngɛlɛ́ Səzarɛ nɛ́, sə dwã nɛ́ nə̀myɛ́ kwã nɛ́, nə́ zɛ̃̀ nə́ tɛnɛ nə́ zhǐr nə́ la Zhərəzalɛm. 16Səzarɛ cɔ w Kristə kwã-lyì jàlà zɛ̃̀ bə zhìì nə́ba bə mʼe vò bal mə̀dù sõ, ń shí Shipiri, ń yíl Mənasɔ̃. Wɔ́ ńmyɛ̌ sõ nə́ yʼâ mə̂ sə nə́ zul né. Ń yà ń wɔ́ Kristə kwã-lò. Sə ń gə́ jǐrh Kristə kwã-lò mó dɛnɛ.

Pwəə zhərh ǹdə́ Zhərəzalɛm Kristə-lyì bí yé né cìnə́ bé Zhakɛ sõ

17Nə́ gə́ tú nə́ yí Zhərəzalɛm yi ní, Kristə-lyì bí zwẽ nə́ zhəəlé ǹdə́ wu-nyɔ̃̀. 18È zɛ̃̀ nəkɔkɔ́lɛ́ y yùwə̀, Pwəə zə nə́ba n mə n vò Zhakɛ sõ. Wɔ́ gàà Kristə-lyì gùlú w yé né cìnə́ bé gakó yʼà gùlí dwã nɛ́. 19Pwəə ce be, n zɛ̃̀ n byili bi kɔn dɛ̀bɛ́ Yi tó ń tum dí dɛnnɛ rə wɛ̀rhɛ́ lyì bí byɛ̀bɛ́ bə̀ də̀ Zhwifubá ne mó gakó yilə.

20Bə̀ gə́ nyɛ̀ɛ̀ kɔn dɛ̀bɛ́ Pwəə byili bi mú bə zhɛ̀, bə zɛ̃̀ bə cèrhé Yi, bə wɔ̀ Pwəə ne: “Da-byǐ, lwar bə̀ Zhwifubá mɔ̀ɔ̀rhɛ̀ nánzhəzhɔ̌ zù Yezu Kristə. Bə̀ zhe yə̀wâl, bə̀ gakó jʼà nʼê zwẽ Muyiisi nyə́ né cɛ̀nɛ̀. 21Sə bə̀ nyɛ̀ɛ̀ bə̀ ǹ nə́ ǹ byili Zhwifubá byɛ̀bɛ́ bə̀ ŋwɛ́nɛ́ cɛmɛ nɛ́ dwã bɛ́ wẽ́ mó ne, bə̀ bə̀ yẽ̌ Muyiisi nyə́ né ne; ǹ nə́ ǹ byili bə̀ bə̀ bə̀kʼa gõ bə̀ bə̀sɔ́ná bɛ́ yé; sə bə̀ bə̀kʼa zwẽ Zhwifubá lùl-e-pwírí y nyə́ né yé.

22“Wɔ́ etər nə́ bʼâ wɛ̀rhɛ́ nɛ́? Bə̀ mʼa lwar pamparɛ̃ɛ̃ bə̀ ǹ ŋwɛ́nɛ́ nyɔ̀nɔ̀, 23sə nə́ la mɔ́ kɔn rə̀dù byilu ń wɛ̀rhɛ́. Nə́ zhe lyì bə̀na nyɔ̀nɔ̀ bə̀ yʼà bwəl kɔn nyí Yi ni. 24Zə bɛ ń mə́ vò, sə́ tó be á vò bə̀ gə́ la bə̀ yò w kɔrhɔ ǹdə́ Yi mə̀gã̌. Kɔn dɛ̀bɛ́ bə̀ zhe rə̀ tum yò w kɔrhɔ yilə, sə́ kwɛ̃̌ dɛ ń pə bɛ, mùnì bə ŋwɛ̀nɛ́ bə pâr bə̀ ywẽ́ né. Ǹ gə wɛ̀rhɛ́ èta, lyì bí gakó bʼa lwar bə̀ ǹmyɛ́ cìcì nə́ ǹ zwẽ Muyiisi nyə́ né, sə bə̀ mʼa pwírí kɔn dɛ̀bɛ́ bə̀ nʼê zɔ̀m ǹ yil mó də̀ zhə̀n yé.

25“Sə è gə wɔ́ byɛ̀bɛ́ bə̀ də̀ Zhwifubá bə̀ jǐrh Kristə-lyì mú yilə, nə́ kɛ̃ sɛ́bɛ́ nə́ pə bɛ nə́ byili kɔn dɛ̀bɛ́ bə̀ bə mə̂ sə bə wɛ̀rhɛ́. Nyǐ kɔn dɛ̀bɛ́ nə́ byili bi mú: ‘Á bə̀kʼá dɔ̃̀ vwàmá nyɛ̀bɛ́ bə̀ zwə́l wẽ̀ tɛ̀bɛ́ rə̀ də̀ Yi yó nàmá yé; á bə̀kʼá jí jal yé; á bə̀kʼá dɔ̃̀ vwâm mɔ̀bɔ́ shǐ yə̀ mə̀ byã w ce yé; á bə̀kʼá fwə̂l yé.’ ”

26Rə̀myɛ́ yó, Pwəə zɛ̃̀ n zə lyì bí bə̀myɛ́ bə̀na yá. È zɛ̃̀ nəkɔkɔ́lɛ́ y yùwə̀, ńmyɛ̌ ǹdə́ bə̀myɛ́ ga kwɛrhɛ bə̀ yò ǹdə́ Yi, n zɛ̃̀ n vò Yi jì y kɔ̀nɔ́ w wa, n byili dɛ̃ rɛ́ tɛ̀bɛ́ bə̀ yò w kɔrhɔ ǹdə́ Yi mú tumə né la zhɔ̌ mɔ́. Wɔ́ dɛ̃ rɛ́ rə̀myɛ́ yù w bə̀ la bə̀myɛ́ mə̀dù mə̀dù gakó vwĩ̀ rí zwə́l.

Bə̀ zɔ Pwəə Yi jì y kɔ̀nɔ́ w wa

27Dwã nɛ́ nyàlpyɛ̀ y bə̀ kwɛrhɛ bə̀ yò ǹdə́ Yi nə̀ wẽ́ mó gə́ tú nə bwəlse zhɔ̌, Zhwifubá byɛ̀bɛ́ bə̀ shí Azhi tənà y wẽ́ mó jàlà nə Pwəə Yi jì y kɔ̀nɔ́ w wa. Bə zɛ̃̀ bə cìrh lyì-zhâ bɛ́ bə ce né, bə zɛ̃̀ sɔ̀ nɛ Pwəə yó wə, bə jʼa tó rə̀myɛ́ dɛnnɛ bə zə mɔ. 28Sə bə̀ yʼà nʼê búbwéé bə̀ zhe: “Esərayɛl lyì, bànà á sɛ̃ nə́ba. Nyǐ wɔ́ bal mɔ́ mɔ̀bɔ́ ń nə́ ń tó jààsɛ́ gakó wə, ǹdə́ lyì bí gakó sõ, ń nə́ ń cèrhè lyì bí ni bə̀ nə́ dwí rí ǹdə́ nə́ nyə́ né ǹdə́ Yi jì y bə kùr zhe mó. Sə èlâsɛ̃´, ń gaga mɔ́ kwɛrhɛ cɛ n zə lyì byɛ̀bɛ́ bə̀ də̀ Zhwifubá n zù Yi jì y kɔ̀nɔ́ w jàà y kɛ̀bɛ́ Zhwifubá dúdú zhe sɔ́má bə zwì ní mú n cɔ̀ yà.”

29Bə̀ yʼà nɔ Efɛɛzɛ lyì bal Terofyimi Pwəə kwã nɛ́ cɔ w wa, bə zɛ̃̀ bə̀ yʼà nʼê bùl bə̀ ń gə ń zə mɔ n zù jàà y èmyɛ́ wa. Wɔ́ rə̀myɛ́ è ce bə zɔ̀m èta.

30Cɔ w gakó jʼa dom. Lyì dùr bə shí jààsɛ́ gakó w bə bà, bə zə Pwəə Yi jì y kɔ̀nɔ́ w wẽ́ bə mʼe du pwẽ̀ nè. Bə jʼa yə́yɛ́lɛ́ bə pyi bwə̀ə̀lé. 31Bə̀ yʼà nʼê yâl bə gu mu, sə shə̀dɛ́ɛ́sɛ́ yó-cə́bal mɔ́ gə́ nyɛ̀ɛ̀ bə̀ dweme nʼê dom Zhərəzalɛm púlə́púlə́ wə, 32n já n zɛ̃̀ n zə shə̀dɛ́ɛ́sɛ ǹdə́ sə̀ yé né cìnə́ jàlà n dùr n vò dweme ré gə́ nʼê dom mə̀gã̌ mɔ́.

Lyì-zhâ bɛ́ gə́ nɔ shə̀dɛ́ɛ́sɛ́ ǹdə́ sə̀ yó-cə́bal mɔ́, bə̀ kʼê yə̀ Pwəə mà yé. 33Shə̀dɛ́ɛ́sɛ́ yó-cə́bal mɔ́ yí Pwəə nyí ni, n ce bə zə mɔ bə lyẽ ǹdə́ nyáná nə̀lyè. N zɛ̃̀ n bwə̀rh bə̀ wɔ́ yẽ̀ lò ǹdə́ mɔ, bə̀ sə wɔ́ bə̀kɔ́n ń wɛ̀rhɛ́?

34Lyì-zhâ bɛ́ gakó zɛ̃̀ bə̀ nʼê bya, lò gakó ǹdə́ ń nyə̀ná. Bə̀ sɔ̀ɔ̀rɛ́ ce shə̀dɛ́ɛ́sɛ́ yó-cə́bal mɔ́ yà ń kə́ ń bə bə̀ zɔ̀mà nɛ́ kùrə̀ nyɛ̌ yé. N ce bə zə Pwəə bə vò shə̀dɛ́ɛ́sɛ́ jàà y wa. 35Pwəə gə́ yú shə̀dɛ́ɛ́sɛ́ jàà y nyí ni, sə̀ gə́ nʼê tó mə̀gã̌ sə̀ jìl mó, sə kwè mò sə bʼe jì, lyì-zhâ bɛ́ gə́ yʼà nʼê wɛ̀rhɛ́ jàn mɔ́ yilə. 36Lyì bí gakó yʼà pú ń kùr bə̀ nʼê bya bə̀ zhe: “Gunə mo! Gunə mo!”

Pwəə zɔ̀m ǹdə́ Zhərəzalɛm lyì bí

(Tùntúmə́ bé 9.1-19; 26.12-18)

37Bə̀ gə́ tú bə̀ nʼê yâl bə zə Pwəə bə zù shə̀dɛ́ɛ́sɛ́ jàà y wa, n zɛ̃̀ n wɔ̀ shə̀dɛ́ɛ́sɛ́ yó-cə́bal mɔ́ nɛ: “À nʼâ lwə̀l mó sə́ yẽ̌ a byili mú zɔ̀mɛ̀.”

Shə̀dɛ́ɛ́sɛ́ yó-cə́bal mɔ́ bwə̀rh mò n wɔ̀: “Ǹ nyɛ̌ gə̀rɛ́kɛ? 38È də̀ ǹmyɛ́ ǹ wɔ́ Ezhibti lyì bal mɔ́ ǹ ce zɔ̀mà nɛ́ jòm cɔ w wa, ń zə lyì-gurnə mɔ̀ɔ̀rhɛ̀ rə̀na ń vò gɔ-elũ èpòlò w w kɔn gwẽ̌ yə̀ dɛnɛ mɔ́ nà?”

39Pwəə wɔ̀: “Àmyɛ́ wɔ́ Zhwifu. Bə̀ lùl ne Tarsɛ nɛ́, Shilishi tənà y wa. À da-dǒ w wɔ́ cə-fɔ̀lɔ̀. À nʼâ lwə̀l mó sə́ yẽ̌ a zɔ̀m ǹdə́ lyì bí.”

40Shə̀dɛ́ɛ́sɛ́ yó-cə́bal mɔ́ zɛ̃̀ n pɔ̃ sɔ́má bə̀ ń zɔ̌m. Pwəə já n zhì dɛ̃̌ gàà n zhẽ̌ ń jɛ̃̀ n ce lyì bí ni. Bə yẽ̌ bə̀ sɔ̀ w nɛ, n zɛ̃̀ n zɔ̀m ǹdə́ bɛ ǹdə́ Zhwifubá zɔ̀mà nɛ́ n wɔ̀:

22

1“À dabá, à zhə̀m-má ǹdə́ à nyáná, cilinə kɔn dɛ́ dɛ̀bɛ́ à la ába byilu mú à cìn-vwârh yilə...”

2Bə̀ gə́ pwírí Pwəə wɔ́ bə̀ dwí rí zɔ̀mà nɛ́ ń nə́ ń zɔ̀mà, bə jʼa kwɛrhɛ bə̀ zhǐ shɛ́shɛ́. Pwəə súlí n wɔ̀: 3“À wɔ́ Zhwifu. Bə̀ lùl nè Tarsɛ nɛ́, Shilishi tənà y wa, sə wɔ́ Zhərəzalɛm nɛ́ nyɔ̀nɔ̀ bə̀ kɔ̀n nɛ̀ nɛ́. Wɔ́ Gamaləyəə ń byili ni nə́ dabá lùl-e-pwírí y nyə́ né pamparɛ̃ɛ̃. À yʼà nʼâ ce yə̀wâl nɛ́ dɛ̃´dɛ̃´ ǹdə́ Yi tum dí ǹdə ámyɛ gakó gə́ nʼá wɛ̀rhɛ́ nɛ́ zà mɔ́. 4À yʼà nʼâ nwɛ̀nɛ̀ lyì bí byɛ̀bɛ́ bə̀ nʼê tó Yezu Kristə sɔ́má y mɔ́. À yʼà nʼâ ce bə̀ zal bə̀ bala ǹdə́ bə̀ kana ga bə lyẽ bə ce byə̀nə́-jù wə. À yʼà nʼâ ce bə̀ gwi jàlà myɛ. 5Yi jì y vwĩ̀-zwə́lnə bé yé né cìnə́ bé gakó náncɛ y ǹdə́ Zhwifubá náncɛsɛ́ gakó yě bə̀ wɔ́ zhə̀n à nʼâ zɔ̀mà. Bə̀ yʼà pɔ nɛ sábá à mʼâ la vò a pə nə́ da-byâ Zhwifubá byɛ̀bɛ́ bə̀ ŋwɛ́nɛ́ Damaasɛ nɛ́ mɔ́ nɛ, mùnì ga a ŋwɛ̀nɛ́ a zə lyì bí byɛ̀bɛ́ bə̀ zù Yezu mú a kʼa mʼa bə̀ Zhərəzalɛm bə pə bɛ còrhò-tum.

6“À gə́ kwè sɔ́má y a bʼà nʼâ bwəlse, twər rə̀dù sá, nə̀nyɔ́nɔ́ cəcəl wə, pwẽ̀ nánfɔ̀lɔ̀ rə̀ nʼê jə́jɛ̀mɛ́ shí dɛ̃̌ rə yə̂r rə kə́kɛ́lɛ́ nɛ. 7A tu tɛ̃´ a jʼa nyɛ̀ɛ̀ cəl rə̀ nʼê wə̀l nè: ‘Swəə, Swəə, byè yil ǹ nə́ ǹ nwɛ̀nɛ̀ nɛ̀?’ 8A zɛ̃̀ a bwə̀rh a wɔ̀: ‘Ǹmyɛ́ wɔ́ mɔ̌ lò yó-cə́bal?’ Cəl lé wɔ̀: ‘Àmyɛ́ wɔ́ Nazarɛtɛ lyì bal Yezu, mɔ̀bɔ́ ǹ nə́ ǹ nwɛ̀nɛ̀ mɔ́.’ 9Byɛ̀bɛ́ bə̀ yʼà tó ne mó nə pwẽ̀ dé, sə bə̀ yə̀ mɔ̀bɔ́ ń yà ń nə́ ń zɔ̀m ǹdə́ nɛ mɔ́ cəl lé nyɛ̀ɛ̀ yé. 10A zɛ̃̀ a wɔ̀: ‘Cinu, wɔ́ bə̀kɔ́n à mə̂ sʼa wɛ̀rhɛ́?’ N wɔ̀ nɛ̀: ‘Zɛ̃̀ ń vò Damaasɛ. Ǹ gə yú gàà, bə̀ mʼa byili mú kɔn dɛ̀bɛ́ Yi nʼê yâl bə̀ ǹ wɛ̀rhɛ́.’ 11Pwẽ̀ dé gə́ yʼà nʼê jə́jɛ̀mɛ́ dɛ̃´dɛ̃´ mɔ́ ce, rə lyə̂r à yírhə́ né, nə̀ yʼà kʼê bɛ̃´ nɛ yé, sə à tó-dwã bɛ́ zɔ à jɛ̃̀ nɛ̀ bə mʼe vò Damaasɛ.

12“Bal mə̀dù yà ń ŋwɛ́nɛ́ gàà ń yíl Ananyaasɛ. Ń yà ń nə́ tó Yi ni ǹdə́ ń wu gakó, ń nə́ ń zwẽ rə̀ nyə́ né náàcɛ̀nɛ́, sə Zhwifubá byɛ̀bɛ́ bə̀ yʼà ŋwɛ́nɛ́ gàà mɔ́ gakó yʼà nʼê zɔ̀m ń yil náàcɛ̀nɛ́. 13N zɛ̃̀ n bə̀ à sõ n wɔ̀: ‘Da-byǐ Swəə, ǹ yírhə́ né mʼa kʼa púr!’ À yírhə́ né jʼa púr rə̀myɛ́ yi ní cìcì, a nə mɔ pamparɛ̃ɛ̃. 14N zɛ̃̀ n wɔ̀ nɛ̀: ‘Nə́ nàmbala bɛ́ Yi rí cír mó shãã ga, mùnì ga ń lwar rə̀ pùbùlə̀ né, sə́ nə wu-cángá cə́bal Yezu ǹdə́ ǹ yírhə́, sə́ nyɛ̀ɛ̀ ń cìcì nyì-zɔ̀mɛ̀, 15bə̀ ǹ bʼâ yə̀ ń zhə̀n-cínnə lyì bí gakó yé né, sə ǹ bʼâ bwə̀l kɔn dɛ̀bɛ́ ǹ yírhə́ nɔwa, ǹ zhã̌ jʼa nyɛ̀ɛ̀ mɔ́ ń byili. 16Èlâsɛ̃´, bə̀kɔ́n ǹ kə́ ǹ jě ǹ nə́ ǹ dɛ̃̀? Zɛ̃̀ dɛ̃̌ ń zù Cinu, ń zwẽ nɛ̃̌-shɔ, mùnì ga ń nə ǹ yə̀-bəlwàálɛ́ sǔbri.’

17“Rə̀myɛ́ kwã nɛ́, a kʼa kwɛ̃̀ a vò Zhərəzalɛm. Dɛ̃ rə̀dù, à yʼà ŋwɛ́nɛ́ Yi jì y kɔ̀nɔ́ w wa, à nʼâ ce Yi. Kɔn jʼa wɛ̀rhɛ́ nɛ ǹdə dàrhà ta. 18A nə Cinu, n wɔ̀ nɛ̀: ‘Zɛ̃̀ ń du Zhərəzalɛm làlà, bə̀ ò lyì bí tʼâ la shɔ̀nɔ́ bə zwẽ kɔn dɛ́ dɛ̀bɛ́ ǹ la byilu à shò-kwã nɛ́ mɔ́ yé.’ 19A zɛ̃̀ a wɔ̀: ‘Cinu, bə̀ cìcì mú yě bʼà yʼà nʼâ zhə̀l bə̀ dwã-gùúlí jìsí wẽ́, a ce bə zə lyì bí byɛ̀bɛ́ gakó bə̀ zù ǹmyɛ́ mɔ́, bə ce bé byə̀nə́-jù w bə mà. 20Bə̀ gə́ gu ǹ zhə̀n-cínnə Ecẽẽ yi ní, àmyɛ́ cìcì yʼà ŋwɛ́nɛ́ gàà, sə à nyí yʼà ŋwɛ́nɛ́ byɛ̀bɛ́ bə̀ gu mu mú kwã. Wɔ́ àmyɛ́ à yʼà nʼâ yìlì bə̀ kàmə̀-zwǐsí ni.’ 21Cinu zɛ̃̀ n wɔ̀ nɛ̀: ‘Zhəl! À nʼâ twĩ̀ mú yé né yé né, byɛ̀bɛ́ bə̀ də̀ Zhwifubá mó sono.’ ”

Shə̀dɛ́ɛ́sɛ́ yó-cə́bal mɔ́ lwar bə̀ Pwəə wɔ́ Orɔm lò

22Lyì-zhâ bɛ́ cili cili Pwəə zɔ̀mà nɛ́ kɔn mʼe yí ń gə́ wò bə̀ Cinu twĩ̀ mù byɛ̀bɛ́ bə̀ də̀ Zhwifubá sõ mó, bə zɛ̃̀ bə̀ nʼê bya bə̀ zhe: “Ce bə gu bal mɔ́ mɔ̀bɔ́ n jé lũ w kɔ̀bɔ́ wẽ́! Ń bə mə̂ sə n yə̀ nɛ́ kə́dò yé.”

23Bə zɛ̃̀ bə̀ nʼê búbwéé, bə̀ nʼê vùr bə̀ kàmə̀-zǔrh bə̀ dul dɛ̃̌, bə̀ nʼê tɛ̃´ shó bə̀ lɛ dɛ̃̌. 24Shə̀dɛ́ɛ́sɛ́ yó-cə́bal mɔ́ zɛ̃̀ n pə nyí bə̀ bə̀ zə Pwəə bə zù shə̀dɛ́ɛ́sɛ́ jàà y wa, sə bə̀ mà mɔ̀ ǹdə́ dànə̀shàárɛ, mùnì ga n byili kɔn dɛ́ dɛ̀bɛ́ rə̀ ce lyì-zhâ bɛ́ nʼê búbwéé bə̀ mʼê pyà ń lwɛlɛ èta mɔ́.

25Bə̀ gə́ lyẽ mo ǹdə́ nyínsí bə̀ la mâ, n wɔ̀ shə̀dɛ́ɛ́sɛ zɔ̌m yó-cə́bal mɔ́ ń yà ń zhǐ gàà mɔ́ nɛ: “Á wɔ̌ á mà Orɔm lò ǹdʼá yə̀ ń bùrsì bùr?”

26Shə̀dɛ́ɛ́sɛ zɔ̌m yó-cə́bal mɔ́ gə́ nyɛ̀ɛ̀ rə̀myɛ́, n zhǐr n vò n wɔ̀ sə̀ gakó yó-cə́bal mɔ́ nɛ: “Nyǐ ǹ yà ǹ la yò pyâ. Bal mɔ́ wɔ́ Orɔm lò.”

27Sə̀ yó-cə́bal mɔ́ zɛ̃̀ n yí n wɔ̀ Pwəə ne: “Ǹ gə wɔ́ Orɔm lò zhə̀n ga, sə́ wɔ̀ nɛ̀.”

Pwəə wɔ̀ mɔ̀: “À wɔ́ Orɔm lò.”

28Yó-cə́bal mɔ́ zɛ̃̀ n wɔ̀ mɔ̀: “Àmyɛ́ yil wɔ́ wársɛ nánzhəzhɔ̌ à kwɛ̃̌ a bʼa jǐrh Orɔm lò.”

Pwəə wɔ̀ mɔ̀: “Àmyɛ́ da wɔ́ Orɔm lò.”

29Rə̀myɛ́ yó, byɛ̀bɛ́ bə̀ yʼà la mɔ mâ mɔ́ jʼa làà dwã nɛ bə yẽ̌ mo. Yó-cə́bal mɔ́ gə́ tú n lwar bə̀ Pwəə wɔ́ Orɔm lò, ń wu zɛ̃̀, ń gə́ ce bə zə mɔ bə lyẽ ǹdə́ nyáná mɔ́ yilə.

Bə̀ zə Pwəə bə vò Zhwifubá bùrsí gùlú w lyì bí yé né

30Shə̀dɛ́ɛ́sɛ́ gakó yó-cə́bal mɔ́ yà ń nə́ ń yâl n lwar kɔn dɛ́ dɛ̀bɛ́ è ce Zhwifubá nʼê ce cà Pwəə nyí ni mú kùr pamparɛ̃ɛ̃. Rə̀myɛ́ ce, è zɛ̃̀ nəkɔkɔ́lɛ́ yá, n ce bə byẽ̀ Yi jì y vwĩ̀-zwə́lnə bé yé né cìnə́ bé ǹdə́ Zhwifubá bùrsí gùlú w lyì bí bə bə̀ dwã yó. N zɛ̃̀ n ce bə lwə̂r nyáná nɛ́ nyɛ̀bɛ́ bə̀ yʼà mʼe lyẽ Pwəə mó, n ce bə zə mɔ bə bə̀ bùrsí gùlú w lyì bí yé né.

23

1Pwəə nyǐ bùrsí gùlú w lyì bí shɛ́shɛ́ n wɔ̀: “Da-byâ, à tó Yi ni ǹdə́ wu òdù kɔn mʼe yí zà.”

2Sə Yi jì y vwĩ̀-zwə́lnə bé yé né cìnə́ bé gakó náncɛ Ananyaasɛ pə nyí byɛ̀bɛ́ bə̀ yʼà zhǐ Pwəə yala nɛ mɔ́ nɛ bə̀ bə̀ mâ ń nyí rí ni. 3Pwəə zɛ̃̀ n wɔ̀ mɔ̀: “Myìnù cə́bal, ǹ nyɛ̌ ǹdə wɔ́ byílí kɛ̀bɛ́ bə̀ pwèlè ta. Ǹ jě gàà ǹ la àmyɛ́ bùrsí bǔr ǹdə nyí rí gə́ nʼê byili ní, ń zɛ̃̀ ń wɔ̀ bə̀ bə̀ mâ nɛ. Nyí rí jʼà tʼâ byili èta yé. Ǹmyɛ́ wɔ́ Yi rə̀ la mɔ́ mâ.”

4Byɛ̀bɛ́ bə̀ yʼà zhǐ Pwəə nyí ni mú wɔ̀ mɔ̀: “Yi jì y vwĩ̀-zwə́lnə bé yé né cìnə́ bé gakó náncɛ y ǹ nə́ ǹ tùrhə̀?”

5Pwəə zɛ̃̀ n wɔ̀: “Da-byâ, à yə̀ lwar bə̀ wɔ́ vwĩ̀-zwə́lnə bé yé né cìnə́ bé gakó náncɛ y yé. Bə̀ kɛ̃ Yi zɔ̀mɛ̀ rɛ́ sɛ́bɛ́ rɛ́ wẽ́ bə wɔ̀: ‘Ǹ bə mə̂ sə́ tùrh ǹ dwí rí yó-cə́bal yé.’ ”

6Pwəə gə́ yà ń yě bə̀ bùrsí gùlú w lyì bí wɔ́ Sadəsənyɛbá ǹdə́ Farɛzhɛ̃ɛ̃bá, n bya n wɔ̀: “Da-byâ, àmyɛ́ wɔ́ Farɛzhɛ̃ɛ̃, à dabá myɛ wɔ́ Farɛzhɛ̃ɛ̃bá. À nʼâ zwẽ nyí ǹdə Farɛzhɛ̃ɛ̃bá ta, bə̀ cùùrì bʼa bwìrhì. Wɔ́ rə̀myɛ́ yil bə̀ zə nɛ bə̀ nʼê bùrə̀.”

7Ń gə́ wò èta, Farɛzhɛ̃ɛ̃bá ǹdə́ Sadəsənyɛbá jʼa zɛ̃̀ nyə̀-pâr nɛ ǹdə́ dwã, bə pɔr dwã nɛ. 8(Sadəsənyɛbá yʼà nʼê wə̀l bə̀ cùùrì tʼâ la bùrhù yé. Bə̀ tʼâ zwẽ nyí bə̀ màlɛ́ka ǹdə́ wẽ̀ tɛ̀bɛ́ numbyíní yírhə́ wàr nə nɛ ŋwɛ́nɛ́ yé. E jà Farɛzhɛ̃ɛ̃bá yʼà nʼê zwẽ nyí bə̀ rə̀myɛ́ gakó ŋwɛ́nɛ́.) 9Bə jʼa zɛ̃̀ bə̀ nʼê ce sɔ̀ dɛ̃´dɛ̃´. Muyiisi nyə́ né byilnə bé byɛ̀bɛ́ bə̀ yʼà wɔ́ Farɛzhɛ̃ɛ̃bá mɔ́ jàlà zɛ̃̀ bə cẽ yò w kɔ̀bɔ́ bə̀ nʼê cĩ́ Pwəə yó w mó, bə wɔ̀: “Nə́myɛ̌ bə bal mɔ́ mɔ̀bɔ́ dóó nɛ yé, sə è nə gə wɔ́ màlɛ́ka ráá kɔn dõ rə̀ zɔ̀m ǹdə́ mɔ?”

10Sɔ̀ɔ̀rɛ́ jʼa kwɛrhɛ rə nyáásɛ. Ywẽ zə shə̀dɛ́ɛ́sɛ́ gakó yó-cə́bal mɔ́, bə̀ dɛ̀ga bə̀ bʼa mà Pwəə bə zhəzhɛrɛ dwã jɛ̀rh wà. Rə̀myɛ́ ce, n pə shə̀dɛ́ɛ́sɛ́ nyí bə̀ sə̀ só tɛ̃´ sə zə mɔ sə mʼe du lyì bí wẽ́ sə kʼa mʼe vò sə̀ jàà y wa.

11Cəcɛ̃ y èmyɛ́ yù w cìcì, Cinu bə̀ n lyí Pwəə n wɔ̀ mɔ̀: “Kám ǹ wu. Ǹ yàl à zhə̀n-cínnə Zhərəzalɛm nɛ́; ǹ gwẽ̌ bʼâ yə̀ à zhə̀n-cínnə Orɔm nɛ́ myɛ.”

12Cɛ y gə́ tú e lá, Zhwifubá jàlà zɔ̀m nyí rə̀dù bə bwəl nyí Yi yé né bə wɔ̀: “Nə́ gə yə̀ Pwəə gwi, kùjú ǹdə́ nɛ̃̌ tʼâ la nə́ nyí ni dwə̂rh yé.” 13Sə byɛ̀bɛ́ bə̀ wɛ̀rhɛ́ nyì-bwelé y èmyɛ́ mɔ́ yʼà du nunə shə́-èna. 14Bə zɛ̃̀ bə vò e nə vwĩ̀-zwə́lnə bé yé né cìnə́ bé ǹdə́ Zhwifubá náncɛsɛ́ bə wɔ̀ bɛ: “Nə́ bwəl nyí Yi yé né bə̀, nə́ gə yə̀ Pwəə gwi, kùjú ǹdə́ nɛ̃̌ tʼâ la nə́ nyí ni dwə̂rh yé. 15Èlâsɛ̃´, è dâl ámyɛ̌. Zhəlnə á nə bùr-kárna bɛ́ dwã bɛ́ á wɛ̀rhɛ́ nyí rə̀dù á vò á lwə̀l shə̀dɛ́ɛ́sɛ́ gakó yó-cə́bal mɔ́ nɛ bə̀ ń ce bə kʼa zə Pwəə bə bà, ǹdə wɔ́ ń yò w á nʼá yâl á kwɛrhɛ á nyǐ náàcɛ̀nɛ́ ta, sʼá yẽ̌ bə̀ nə́myɛ̌ yě nə́ gə́ mʼâ wɛ̀rhɛ́ nɛ́ nə́ gu mu ǹdə́ ń gwẽ̌ yə̀ bùrsí jàà y w yí yé.”

16Sə Pwəə nəkɔ́-byǐ mə̀dù lwar bə̀ bə̀ wɛ̀rhɛ́ surhə bə̀ nʼê yâl bə gu mu. N zɛ̃̀ n vò shə̀dɛ́ɛ́sɛ́ jàà y wa, n kù mù jə̀fɔ́. 17Pwəə já n byẽ̀ shə̀dɛ́ɛ́sɛ zɔ̌m yó-cìnə́ bé mə̀dù n wɔ̀ mɔ̀: “Zə bə̀sɔ́bwɛ̀lɛ́ y kɛ̀bɛ́ ń mə́ vò á yó-cə́bal mɔ́ sõ. È zhe zɔ̀mɛ̀ è la mɔ byilu.”

18Shə̀dɛ́ɛ́sɛ́ zɔ̌m yó-cə́bal mɔ́ zə y n vò bə̀ gakó yó-cə́bal mɔ́ sõ n wɔ̀: “Pwəə mó ń ŋwɛ́nɛ́ byə̀nə́-jù w mú ń byẽ̀ nè n wɔ̀ bʼà zə bə̀sɔ́bwɛ̀lɛ́ y kɛ̀bɛ́ a bə̀ ǹ sõ, è la mɔ́ zɔ̀mɛ̀ byilu.”

19Shə̀dɛ́ɛ́sɛ́ gakó yó-cə́bal mɔ́ zɛ̃̀ n zə bə̀sɔ́bwɛ̀lɛ́ y jɛ̃̀ nɛ̀ n mə n vò kwã nɛ́ bə̀ dúdú, n bwə̀rh yə̀: “Wɔ́ bə̀kɔ́n zɔ̀mɛ̀ ǹ zhe ǹ la nɛ byilu?”

20Bə̀sɔ́bwɛ̀lɛ́ y wɔ̀: “Zhwifubá wɛ̀rhɛ́ nyí rə̀dù bə̀ bàn mɔ́ lwə̂l bə̀ ǹ ce bə zə Pwəə bə bə̀ bùrsí gùlú w lyì bí yé né nəkɔla, bə kwɛrhɛ bə nyǐ ń yò w ma náàcɛ̀nɛ́. 21Bə̀ gə túwə́, sə ǹ bə̀ká cili bə̀ zɔ̀mà nɛ́ yé. Lyì ŋwɛ́nɛ́ bə̀ du shə́-èna bə̀ nʼê dɛ̃̀ Pwəə bə̀ la gu. Bə̀myɛ́ mɔ́ bwəl nyí Yi yé né bə̀, bə̀ gə yə̀ Pwəə gwi, kùjú ǹdə́ nɛ̃̌ tʼâ la bə̀ nyí ni dwə̂rh yé. Bə̀ tɛnɛ bə zhɛ̀. Èlâsɛ̃´ wɔ́ ǹmyɛ́ nyí bə̀ nʼê dɛ̃̀.”

22Shə̀dɛ́ɛ́sɛ́ gakó yó-cə́bal mɔ́ zɛ̃̀ n wɔ̀ bə̀sɔ́bwɛ̀lɛ́ y nɛ, bə̀ è kʼa vò jè, sə è bə̀kʼa byili lò dõ ne yé.

Bə̀ ce Pwəə la cɔ w cə́bal Fyilisi sõ

23Rə̀myɛ́ kwã nɛ́, shə̀dɛ́ɛ́sɛ́ gakó yó-cə́bal mɔ́ zɛ̃̀ n byẽ̀ shə̀dɛ́ɛ́sɛ zɔ̌m yó-cìnə́ bə̀lyè n wɔ̀ bɛ̀: “Zhəlnə á zə shə̀dɛ́ɛ́sɛ zwã̌-àlyè, ǹdə́ shɛ̀bɛ́ sə̀ nʼê pàr eshesé mó shə́-shàlpyɛ̀, ǹdə́ shɛ̀bɛ́ sə̀ zhe swə́ né mó zwã̌-àlyè á tɛnɛ sɛ. Də̀dɛ̀nɛ́ lùr nə̀bɔ́ gə yúwə́, sʼá zhìì shəshesé cìnə́ bé á cĩ́ Səzarɛ sɔ́má y yó. 24Pyâna shəshərh á mʼá kwè Pwəə, mùnì á zə mɔ á yí cɔ w cə́bal Fyilisi sõ ǹdə́ yə̀-zùlə́.”

25Shə̀dɛ́ɛ́sɛ́ yó-cə́bal mɔ́ zɛ̃̀ n kɛ̃ sɛ́bɛ́ n pə bɛ, bə̀ gə yúwə́, sə bə pə cɔ w cə́bal mɔ́ nɛ. Ń kɛ̃ rə̀ wẽ́ n wɔ̀:

26“Àmyɛ́ Kolote Ləzhaasɛ à nʼâ ce ǹmyɛ́ cɔ cə́bal Fyilisi. 27Bal mɔ́ mɔ̀bɔ́ à ce bə zə bə bə̀ ǹ sõ èta mɔ́, wɔ́ Zhwifubá bə̀ yʼà zɔ mɔ bə̀ la gu. Sə à gə́ lwar bə̀ wɔ́ Orɔm lò ǹdə́ mɔ, a zɛ̃̀ a zə shə̀dɛ́ɛ́sɛ nánzhəzhɔ̌ a vò a zwẽ mo. 28À yʼà nʼâ yâl a lwar ń yò w kùrə̀. À ce bə zə mɔ bə vò bə̀ bùrsí gùlú w lyì bí yé né. 29Sə à pwírí yò w kɔ̀bɔ́ bə̀ nʼê cĩ́ ń yó w mó wɔ́ bə̀myɛ́ sə̀pwà Yi-sɔ́má nyə́, sə è də̀ yò kɔ̀bɔ́ ò bʼa ce bə gu mu, ráá bə ce mo byə̀nə́-jù w yé. 30À nyɛ̀ɛ̀ bə̀ Zhwifubá zɔ̀m nyí rə̀dù bə̀ nʼê yâl bə gu mu. Wɔ́ rə̀myɛ́ è ce, à ce bə zə mɔ bə bə̀ ǹ sõ làlà, sə à pɔ nyí byɛ̀bɛ́ bə̀ nʼê cĩ́ yò w ń yó w mó ne, bə̀ bə̀ zhəl ǹ sõ. Yi bʼa sɛ̃ mɔ́.”

31Shə̀dɛ́ɛ́sɛ́ zə Pwəə sə mʼe kwè sɔ́má y cəcɛ̃ y èmyɛ́ cìcì, sə mʼe yí Antipətiri ǹdə sə̀ yó-cə́bal mɔ́ gə́ byili ní. 32È zɛ̃̀ nəkɔkɔ́lɛ́ yá, bə ce shəshesé cìnə́ bé zə Pwəə bə mʼe lyɛ̃. Byɛ̀bɛ́ bə̀ dàl mɔ́ gakó kʼa kwɛ̃̀ bə bə̀ shə̀dɛ́ɛ́sɛ́ jàà y wa. 33Shəshesé cìnə́ bé gə́ yú Səzarɛ, bə pə sɛ́bɛ́ rɛ́ cɔ w cə́bal Fyilisi ni, bə pɔ̃ Pwəə myɛ. 34Ń gə́ kàrmə̀ sɛ́bɛ́ rɛ́ n zhɛ̀, n zɛ̃̀ n bwə̀rh Pwəə: “Tənà kɛ̌ lò ǹdə́ mɔ́?”

Pwəə wɔ̀: “À wɔ́ Shilishi lò.”

35Fyilisi gə́ lwar, n wɔ̀ mɔ: “Byɛ̀bɛ́ bə̀ nʼê cĩ́ yò w ǹ yó w mó gə túwə́, à bʼa zɛ̃̀ a bwə̀rh mó ǹ yò kùrə̀.” N zɛ̃̀ n pə nyí bə̀ bə̀ ce Pwəə Erɔɔdɛ pyɛ̀lɛ̀ rɛ́ jì y wə, sə bə yìlì mù.

24

Bə̀ zə Pwəə bə vò cɔ cə́bal Fyilisi yé né

1Shə̀dɛ́ɛ́sɛ́ gə́ zə Pwəə sə vò sə pə cɔ w cə́bal Fyilisi ni, è dwã nə̀nu yùwə̀, Yi jì y vwĩ̀-zwə́lnə bé yé né cìnə́ bé gakó náncɛ y Ananyaasɛ ǹdə́ Zhwifubá náncɛsɛ́ jàlà zɛ̃̀ bə vò bə nə cɔ w cə́bal mɔ́, bə̀myɛ́ ǹdə́ lò mə̀dù ń nyí yě zɔ̀mà bùrsì jàà wà, ń yíl Tərtuluusi, mùnì ga bə cĩ́ yò Pwəə yó w cɔ w cə́bal mɔ́ yé né.

2Bə ce bə byẽ̀ Pwəə n bà. Tərtuluusi zɛ̃̀ n ji kùr ń nə́ ń cĩ́ yò Pwəə yó w ń zhe: “Cɔ cə́bal, nə́ zhe yə̀-zùlə́ nántwə̂ nə́ cɔ w wẽ́, sə wɔ́ ǹmyɛ́ jàn yilə. Ǹ tumə né ce nə́ cɔ w kwɛrhɛ dɛ̃´dɛ̃´. 3Nə́ nə cɛ̀nɛ̀ rɛ́ rə̀myɛ́ mɔ́ twéé twéé, jààsɛ́ gakó, nə́ zɛ̃̀ nə́ rʼé ce ǹ nə̀bán dɛ̃´dɛ̃´ rə̀myɛ́ gakó yilə. 4À tʼâ yâl a lyɛ̀ɛ̀ mɔ́ dɛ̃´dɛ̃´ yé, sə à nʼâ lwə̀l mó ǹ wu-bɔ̀nɔ̀ w yilə, sə́ cili kɔn dɛ̀bɛ́ nə́ la byilu mú námpɔ́lɛ́.

5“Nə́ pwírí bal mɔ́ mɔ̀bɔ́ wɔ́ lyì-bəlwɛ̀lɛ́. Ń nə́ ń lwe Zhwifubá dwã nɛ lũ w púlə́púlə́ wẽ́. E jà ń wɔ́ Nazarɛtɛ lyì bí gùlú w yé né cə́bal. 6Ń gaga mɔ́ yà ń nə́ ń yâl n wɛ̀rhɛ́ ywẽ̀ jàlà rə̀ nʼê byili bə̀ ń tá ń nyàm Yi jì y yé. Nə́ zɛ̃̀ nə́ zə mɔ. [Nə́ yʼâ nʼé yâl nə́ bùr ń bùrsí sə tó ǹdə nə́ nyí rí gə́ nʼê byili ní, 7sə shə̀dɛ́ɛ́sɛ́ yó-cə́bal Ləzhaasɛ zwẽ mo nə́ jɔ̃̀ w ǹdə́ jàn. 8N zɛ̃̀ n pə nə́ba nyí bə̀ nə́ zə mɔ nə́ bʼě byili yò w ǹmyɛ́ nɛ.] Bwə̂rh mo ǹ cìcì ni. Ǹ bʼâ lwar bə̀ tɛ̀bɛ́ gakó nə́ rʼé byili bə̀ ń wɛ̀rhɛ́ mɔ́ wɔ́ zhə̀nà.”

9Sə Zhwifubá swéné tɛ̀bɛ́ Tərtuluusi byili mú. Bə wɔ̀ bə̀ wɔ́ èta cìcì.

10Cɔ w cə́bal mɔ́ zɛ̃̀ n zhẽ̌ ń jɛ̃̀ dɛ̃̌ n wɔ̀ Pwəə ne bə̀ ń zɔ̌m. Pwəə zɛ̃̀ n wɔ̀ mɔ̀: “À yě bə̀ ǹ gə́ wɔ́ dwí rí tɛ̀bɛ́ bùr-kárna mɔ́ byinə né já. Wɔ́ rə̀myɛ́ è ce à zhǐ ǹ yé né à nʼâ byili mú à yò w kùr ǹdə́ wu-jɔ̀, bʼà yě bə̀ ǹ bʼâ nyɛ̀ɛ̀ ò kùrə̀. 11Ǹ cìcì mú wɔ̌ ǹ lwar rɛ: à gə́ tú Zhərəzalɛm Yi còrhó yil mó bə dwã shí ǹdə́ nə̀lyè du yé. 12Bə̀ yə̀ nɛ nɛ à zhǐ Yi jì y kɔ̀nɔ́ w ráá Zhwifubá dwã-gùúlí jìsí wə, ráá cɔ w wa, àmyɛ́ ǹdə́ lò nʼé mà dwã nyə̀-pâr, ráá à ce lyì-zhâ nʼê bwí dwã yé. 13Ywẽ̀ né nyɛ̀bɛ́ gakó bə̀ nʼê cĩ́ à yó w mó, kaka tɛ̀nɛ́ rə̀ nʼê byili bə̀ nə̀ wɔ́ zhə̀n yé.

14“Cili kɔn dɛ̀bɛ́ à la mɔ́ byilu mú: àmyɛ́ nʼâ tó Yezu Kristə sɔ́má y à bʼâ cèrhé nə́ nàmbala bɛ́ Yi rí. À jʼà nʼâ zwẽ kɔn dɛ̀bɛ́ gakó rə̀ kɛ̃ Muyiisi nyə́ né sɛ́bɛ́ rɛ́, ǹdə́ Yi nyì-zwennə bé sábá nɛ́ wẽ́ mó nyí. Bə̀myɛ́ zɛ̃̀ bə̀ nʼê wə̀l bə̀ sɔ́má y èmyɛ́ də̀ zhə̀n yé. 15Kɔn rə̀dù à nʼâ dɛ̃̀ Yi sõ: byɛ̀bɛ́ bə̀ nʼê cĩ́ ywẽ̀ né à yó w mó myɛ nʼê dɛ̃̀ kɔn dɛ́ rə̀myɛ́ mɔ́. Nə́myɛ̌ ga yě bə̀ Yi bʼa bwìrhì wu-cángá cìnə́, ǹdə́ byɛ̀bɛ́ bə̀ də̀ wu-cángá cìnə́ ga. 16Wɔ́ rə̀myɛ́ è ce àmyɛ nʼâ ce jàn nɛ́ twéé gakó mùnì ga à bə̀kʼa gwar Yi ráá lò yé.

17“À zhǐr Zhərəzalɛm nɛ́, a wɛ̀rhɛ́ byinə nánzhəzhɔ̌ ǹdə́ à kʼâ yə̀ gàà zhə̀l yé. Rə̀myɛ́ kwã nɛ́, a zɛ̃̀ a zə sə̀byǐ a bə̀ à la mʼa sɛ̃ à dwí rí ni, sʼa pə à jɛ̃̀-kɔn Yi ni. 18À gə́ tó a wɛ̀rhɛ́ jìmdì vǔr tum dí a zhɛ̀, wɔ́ Yi jì y kɔ̀nɔ́ w wẽ́ bə̀ nɔ nɛ nɛ́. Lyì-zhâ yʼà tɛ̀nɛ́ gàà, búlə́ myɛ yʼà tɛ̀nɛ́ gàà yé.

19“Azhi tənà y Zhwifubá jàlà yʼà ŋwɛ́nɛ́ gàà. Kɔn gə yʼà ŋwɛ́nɛ́, wɔ́ bə̀myɛ́ bə̀ yʼà mə̂ sə bə zhì ǹ yé né èlâsɛ̃´ bə byili ri. 20Ráá bə̀ gə́ zə nɛ bə vò Zhwifubá bùrsí gùlú w nánfɔ̀lɔ̀ w lyì bí yé né mó yi ní, lyì bí byɛ̀bɛ́ bə̀ ŋwɛ́nɛ́ nyɔ̀nɔ̀ mɔ́ gə pwírí à wɛ̀rhɛ́ kɔn dɛ̀bɛ́ rə̀ bə càn, sə bə byili wɛ̀. 21À zhì bùrsí cìnə́ yé né a bya a wɔ̀: ‘E zɛ̃̀ wɔ́ à gə́ wò bə̀ nyǐ à nʼâ zwẽ nyí bə̀ Yi bʼa bwìrhì cùùrì mú yil bə̀ zə nɛ bə bʼâ yé né?’ Wɔ́ rə̀myɛ́ dúdú à zɔ̀m.”

22Bə̀ yʼà zɔ̀m Yezu Kristə sɔ́má y zɔ̀mà Fyilisi sõ ń yě è yò zhə̀nà. Sə ń yə̀ bùrsí kɛ́ rə̀myɛ́ yó yé. N zɛ̃̀ n wɔ̀ Zhwifubá ne: “Shə̀dɛ́ɛ́sɛ́ gakó yó-cə́bal Ləzhaasɛ gə túwə́, à bʼa nyǐ á yò w ma.”

23N zɛ̃̀ n pə nyí shə̀dɛ́ɛ́sɛ zɔ̌m yó-cə́bal mɔ́ nɛ bə̀ ń yìlì Pwəə ne, sə ń bə̀ká n lyẽ mo yé, bə̀ ń dɔwabá gə tú bə̀ nʼê yâl bə sɛ̃ mɔ, sə ń bə̀ká n cə̀r be yé.

Pwəə cĩ́ ń nyí yò Fyilisi ǹdə́ ń kɛ̃ mɔ́ yé né

24Dwã màngɛlɛ́ rə̀myɛ́ kwã nɛ́, cɔ cə́bal Fyilisi ǹdə́ ń kɛ̃ Dərəshii bà. Ń kɛ̃ mɔ́ ńmyɛ̌ mɔ́ yà ń wɔ́ Zhwifubá bə̀kɔ́. N zɛ̃̀ n ce bə byẽ̀ Pwəə n bə̀ ń nə́ ń zɔ̀m Yezu Kristə ne zhú mú yò, n zɛ̃̀ ń nə́ ń cili. 25Sə Pwəə yà ń nə́ ń byili lò gə́ mə̂ sə́ zə ǹ cìn ní, ǹdə́ ǹ gə́ mə̂ sə́ wɛ̀rhɛ́ nɛ́, mùnì ga ǹ tùntwə̃̀ə̃̀ né sú Yi yírhə́. Sə ń byili n súlí bə̀ nyǐ Yi bʼa kə́ lyì bí gakó bùrsì. Rə̀myɛ́ ce ywẽ zə Fyilisi, n zɛ̃̀ n wɔ̀ Pwəə ne: “Yẽ̌ èta sə́ vò. À gə tú à zhe ǹ tum dɛ̃, à mʼa byẽ̀ mó.”

26Ń yà ń nə́ ń bùl bə̀ Pwəə gə ń mà n pɔ̃ wársɛ. Rə̀myɛ́ ce, ń yà ń nə́ ń byẽ̀ mò ń twí ń sõ bə̀ zhərhə.

27Kɔn wɛ̀rhɛ́ byinə nə̀lyè, rə̀myɛ́ kwã nɛ́, Porəshuusi Fesətuusi bə̀ n zwẽ Fyilisi jàà yá. Sə Fyilisi gə́ yà ń nə́ ń yâl n wɛ̀rhɛ́ Zhwifubá pùbùlə̀ mó ce, ń já n yẽ̌ Pwəə ne byə̀nə́-jì y wə.

25

Pwəə wò bə̀ ń nə́ ń yâl bə̀ Orɔm pyɔ̌ mɔ́ bǔr ń bùrsí

1Fesətuusi gə́ tú tənà y èmyɛ́ wa, ń dwã nə̀tɔ̀ yùwə̀, n zɛ̃̀ n zhì Səzarɛ n vò Zhərəzalɛm. 2Ń gə́ yú gàà, Yi jì y vwĩ̀-zwə́lnə bé yé né cìnə́ bé, ǹdə́ Zhwifubá lyì-fwààlɛ́ bə̀ ń sõ, bə̀ nʼê cĩ́ yò Pwəə yó wə. 3Bə cə̀ə̀lè bə̀ nʼê lwə̀l Fesətuusi ni bə̀ ń ce bə kʼa zə Pwəə bə mʼe vò Zhərəzalɛm. Bə̀ yʼà wɛ̀rhɛ́ nyí rə̀dù bə̀ nʼê yâl bə shèè bə gu Pwəə sɔ́má yó. 4Fesətuusi wɔ̀ bɛ: “Pwəə ŋwɛ́nɛ́ byə̀nə́-jù w Səzarɛ nɛ́, sə àmyɛ́ cìcì kʼâ nʼâ yâl a vò dwã nɛ́ nyɛ̀bɛ́ nɛ. 5Ǹdʼá jàlà gə wɔ̌, sə bə bə̀ bə tó ne bə vò. Bə̀ gə yúwə́, kɔn dɛ̀bɛ́ ń wɛ̀rhɛ́ rə̀ wɔ́ lwɛlɛ, bə̀ mʼa byili.”

6Sə Fesətuusi yə̀ dwã lyɛlɛ ráá shí lyɛ̃ Zhərəzalɛm nɛ́ yé, n ká n kwɛ̃̀ n vò Səzarɛ. Ń gə́ yú gàà, è zɛ̃̀ nəkɔkɔ́lɛ́ y yùwə̀, n vò n jòm bùrsí jàà y wa. N ce bə zə Pwəə bə bà. 7Pwəə gə́ tú n yí, Zhwifubá byɛ̀bɛ́ bə̀ tó bə shí Zhərəzalɛm mɔ́ zɛ̃̀ bə kə́kɛ́lɛ́ mɔ, bə̀ nʼê cĩ́ ywẽ̀ nánzhəzhɔ̌ nyɛ̀bɛ́ nə̀ jɛ̀ ń yó wə. Bə jʼà wàr kaka bə̀ nʼê byili bə̀ ywẽ̀ né nə̀myɛ́ mɔ́ wɔ́ zhə̀n yé. 8Pwəə zɛ̃̀ n wɔ̀: “À yə̀ Zhwifubá nyə́ né lyɛ̃ yé. À yə̀ Yi jì y cɔ̀ yé. À yə̀ Orɔm pyɔ̌ mɔ́ myɛ dwé yé.”

9Sə Fesətuusi yà ń nə́ ń yâl n wɛ̀rhɛ́ Zhwifubá pùbùlə̀. N zɛ̃̀ n bwə̀rh Pwəə n wɔ̀: “Ǹ bʼâ vò Zhərəzalɛm bə vò e bùr ǹ bùrsí à yírh w gàà?”

10Pwəə wɔ̀: “Wɔ́ Orɔm pyɔ̌ mɔ́ bùrsí jì y wẽ́ bə̀ zə nɛ bə zù ní. Wɔ́ gàà à bùrsí mə̂ sə sə bùr né. Ǹmyɛ́ cìcì mú yě náàcɛ̀nɛ́ bʼà yə̀ Zhwifubá ne dwé yé. 11À gə yʼà dó dóó kɔ̀bɔ́ ò bʼa ce bə gu ni, à yʼà tʼâ la à gu mú yò cõ yé. Sə ywẽ̀ né nyɛ̀bɛ́ bə̀ nʼê cĩ́ à yó w mó òdù ga gə də̀ zhə̀nà, lò bə sɔ́má zhe ń mà n zə nɛ n pə Zhwifubá ne yé. À nʼâ yâl bə̀ Orɔm pyɔ̌ mɔ́ bǔr à bùrsí.”

12Fesətuusi zɛ̃̀ n zɔ̀m ǹdə́ ń sanna bɛ́, n zɛ̃̀ n wɔ̀ Pwəə ne: “Ǹ gə́ wò bə̀ ǹ nə́ ǹ yâl bə̀ Orɔm pyɔ̌ mɔ́ bǔr ǹ bùrsí mú ce, wɔ́ ńmyɛ̌ sõ ǹ bʼâ vò né.”

Bə̀ zə Pwəə bə bə̀ pyɔ̌ Agərəpa yé né

13Dwã màngɛlɛ́ rə̀myɛ́ kwã nɛ́, pyɔ̌ Agərəpa ǹdə́ ń nəkɔ́ Bereniisi bə̀ Səzarɛ bə̀ la Fesətuusi co, 14sə bə̀ dɛnɛ gàà. Fesətuusi já n byili Pwəə yò w pyɔ̌ mɔ́ nɛ n wɔ̀: “Fyilisi yẽ̌ lò mə̀dù nì byə̀nə́-jù w nyɔ̀nɔ̀. 15À gə́ zhə̀l Zhərəzalɛm yó, Yi jì y vwĩ̀-zwə́lnə bé yé né cìnə́ bé ǹdə́ Zhwifubá náncɛsɛ́ zɔ̀m ń yò ǹdə́ nɛ. Bə̀ nʼê yâl bʼà kə́ ń bùrsì a pɔ̃ dóó, 16sə à wò bè bə̀ nyǐ Orɔm lyì bí tʼâ pɛ sɔ́má bə̀ kɛ́ lò bùrsì èta yé. Ńmyɛ̌ ǹdə́ byɛ̀bɛ́ bə̀ nʼê cĩ́ yò w ń yó w mó ga mə̂ sə bə jòm tɛ̃´, ńmyɛ cĩ́ ń nyí yò.

17“Bə jʼa zɛ̃̀ bə tó ne bə bà. È zɛ̃̀ nəkɔkɔ́lɛ́ yá, a vò a jòm bùrsí jàà y wa, a ce bə zə bal mɔ́ bə bà. 18Byɛ̀bɛ́ bə̀ nʼê cĩ́ yò w ń yó w mó myɛ bà. Àmyɛ́ yʼà nʼâ bùl bə̀ wɔ́ yò kɔ̀bɔ́ ò jɛ̀ ń wɛ̀rhɛ́, sə à pwírí è də̀ èta yé. 19Wɔ́ bə̀myɛ Yi-sɔ́má nyə̀ná nyə̀-pâr bə̀ yʼà nʼê mà, e súlí lò mə̀dù ń yíl Yezu, sə lò mó ńmyɛ̌ mɔ́ cùwə̀. Pwəə zɛ̃̀ ń zhe bə̀ ń ŋwɛ́nɛ́. 20Àmyɛ́ yə̀l à gə́ bʼa bùr bùrsí sə̀myɛ́ dwí rí ní yé. Rə̀myɛ́ ce, a bwə̀rh mò a nyǐ ǹdə́ ń gə nə́ ń yâl n vò Zhərəzalɛm bə bùr ń bùrsí gàà. 21Sə ń wò bə̀ ń nə́ ń yâl bə̀ Orɔm pyɔ̌ mɔ́ bǔr si. Wɔ́ rə̀myɛ́ è ce, a ce bə yẽ̌ mo byə̀nə́-jù w gwẽ̌, sə à bʼa wɛ̀rhɛ́ a ce bə zə mɔ bə vò Orɔm pyɔ̌ mɔ́ sõ.”

22Agərəpa zɛ̃̀ n wɔ̀ Fesətuusi ni: “Àmyɛ nʼâ yâl a cili ń zɔ̀mà nɛ́.”

Fesətuusi wɔ̀ mɔ̀: “Nəkɔl à bʼa ce n bə̀ n zɔ̀m ń cili.”

23È zɛ̃̀ nəkɔkɔ́lɛ́ y yùwə̀, Agərəpa ǹdə́ Bereniisi ǹdə́ bə̀ kwã-lyì bí bʼe zù bùrsí jì y wə, bə jòm tɛ̃´, bə̀myɛ́ ǹdə́ shə̀dɛ́ɛ́sɛ́ yó-cìnə́ bé, ǹdə́ cɔ w lyì-fwààlɛ́. Fesətuusi zɛ̃̀ n pə nyí bə zə Pwəə bə bà. 24N zɛ̃̀ n wɔ̀: “Pyɔ̌ Agərəpa, ǹdʼámyɛ̌ byɛ̀bɛ́ gakó á tó nə́ba á jě nyɔ̀nɔ̀ mɔ́, nyǐnə wɔ́ bal mɔ́ mɔ̀bɔ́ yil Zhwifubá nánzhəzhɔ̌ tú à sõ Zhərəzalɛm nɛ́ ǹdə́ nyɔ̀nɔ̀ ga, bə̀ nʼê búbwéé bə̀ ń mə̂ ǹdə́ gu mú. 25Sə àmyɛ́ pwírí kaka tɛ̀nɛ́ rə̀ nʼê byili bə̀ ń mə̂ ǹdə́ gu yé. Sə ń cìcì byili bə̀ ń nə́ ń yâl bə̀ Orɔm pyɔ̌ mɔ́ bǔr ń bùrsí. Rə̀myɛ́ ce, à bʼa ce n vò gàà. 26Kɔn jʼà tɛ̀nɛ́ à nə pamparɛ̃ɛ̃ à bʼa kɛ̃ a byili pyɔ̌ mɔ́ nɛ ń yil yé. Wɔ́ rə̀myɛ́ yil à ce bə zə mɔ bə bə̀ á yé né. Kɔn du, ń zhǐ ǹ yé né pyɔ̌ Agərəpa. Bwə̂rh mo. Ń gə byili kɔn gə́ wɔ́ nɛ́, à mʼa zɛ̃̀ a ŋwɛ̀nɛ́ a nə kɔn a kɛ̃. 27È gə wɔ́ àmyɛ́ yilə, ǹ gə ce byə̀nə́-jì lò zhə̀l pyɔ̌ yé né ǹdə́ ǹ yə̀ ń yò kùr nɛ ń byili, rə̀ bə kùr zhe yé.”

26

Pwəə cĩ́ ń nyí yò pyɔ̌ Agərəpa nɛ

(Tùntúmə́ bé 9.1-19; 22.6-16)

1Agərəpa wɔ̀ Pwəə ne: “Ǹ wɔ̌ ǹ zɔ̀m èlâsɛ̃´.”

Pwəə zɛ̃̀ n zhẽ̌ ń jɛ̃̀ dɛ̃̌ n wɔ̀: 2“Pyɔ̌ Agərəpa, à gə́ zhǐ ǹ yé né zà à la byili ywẽ̀ né nyɛ̀bɛ́ gakó Zhwifubá nʼê cĩ́ à yó w mó ce à wu nyɛ̀, 3bə̀ ǹ yě bə̀ lùl-e-pwírí y ǹdə́ bə̀ nyə̀-pàárɛ́ gə́ wɔ́ nɛ́ náàcɛ̀nɛ́. Rə̀myɛ́ ce, à nʼâ lwə̀l mɔ́, sə́ zhìlì ǹ yala nɛ ń cili kɔn dɛ̀bɛ́ à la zɔ̌m.

4“Zhwifubá gakó yě à gə́ yàl nɛ́ à bə̀swɛ́nɛ́ yi ní ga à dwí rí wẽ́ ǹdə́ Zhərəzalɛm nɛ́. 5Bə̀ yě à pár kɔn dɛnɛ. Bə̀ yě bʼà wɔ́ Farɛzhɛ̃ɛ̃, e jʼà wɔ́ Farɛzhɛ̃ɛ̃bá bə̀ zum dɛ̃´dɛ̃´ Muyiisi nyə́ né zõ mó yil du bə̀ dwã bɛ́. Zhwifubá gə nʼê yàlá, bə̀ wɔ̌ bə̀ byili bə̀ nyǐ rə̀myɛ́ wɔ́ zhə̀nà. 6À nʼâ dɛ̃̀ kɔn dɛ́ dɛ̀bɛ́ Yi bwəl rə̀ nyí nə́ nàmbala bɛ́ nɛ mɔ́. Wɔ́ rə̀myɛ́ yil bə̀ zɔ nɛ èlâsɛ̃´ bə̀ mʼê bùrə̀. 7Nə́ dwí rí kwálsɛ́ shí ǹdə́ sə̀lyè y lyì bí nʼê dɛ̃̀ kɔn dɛ́ dɛ̀bɛ́ Yi bwəl rə̀ nyí mú, bə̀ mʼê cèrhé Yi cəcɛ̃ ǹdə́ nə̀nyɔ́nɔ́. Pyɔ̌ Agərəpa, àmyɛ nʼâ dɛ̃̀ kɔn dɛ́ rə̀myɛ́ mɔ́. Wɔ́ rə̀myɛ́ yil Zhwifubá nʼê cĩ́ ywẽ̀ à yó wə. 8Wɔ́ byè yil ámyɛ̌ Zhwifubá nə tʼá yâl á zwẽ nyí bə̀ nyǐ Yi mʼa bwìrhì cùùrì?

9“Àmyɛ́ cìcì mú yʼà nʼâ bùl bʼà mə̂ sʼa wɛ̀rhɛ́ à gə́ wɔ̌ nɛ́ gakó a cɔ̀ Nazarɛtɛ lyì bal Yezu yil lé. 10Wɔ́ èta à yʼà nʼâ wɛ̀rhɛ́ nɛ́ Zhərəzalɛm nɛ́. Yi jì y vwĩ̀-zwə́lnə bé yé né cìnə́ bé yʼà pɔ nɛ sɔ́má à nʼâ zal Yi lyì nánzhəzhɔ̌ à ce byə̀nə́-jù wə̀. Sə bə̀ gə pɔ nyí bə̀ bə̀ mə̂ ǹdə́ gu, à wu yʼa zə nyɛ̀n rə̀ yilə. 11À yʼà nʼâ tó Zhwifubá dwã-gùúlí jìsí wẽ́ à nwɛ̀nɛ̀ Kristə-lyì bí, à nʼâ yâl a nyɛ́ɛ́ bɛ bə yẽ̌ Yezu ni zhú mú ni. À lyim yʼà zɛ̃̀ dɛ̃´dɛ̃´ ǹdə́ bɛ. A twèlé a vò a nwɛ̀nɛ̀ bɛ̀ cɛmɛ dwã w myɛ.

12“Dɛ̃ rə̀dù, vwĩ̀-zwə́lnə bé yé né cìnə́ bé yʼà twĩ̀ nì à la Damaasɛ a vò a zə Kristə-lyì bí. 13Pyɔ̌ Agərəpa, à tú a yí sɔ́má yó, ǹdə́ yi rí yú yə́-pɛ̀lɛ́ ecəl wə, a jʼa nə pwẽ̀ nánfɔ̀lɔ̀ rə̀ shí dɛ̃̌, rə yə̂r rə kə́kɛ́lɛ́ àmyɛ́ ǹdə́ byɛ̀bɛ́ bə̀ yʼà tó ne mó ga. Rə̀ yʼà du nə̀nyɔ́nɔ́ pwẽ̀. 14Nə́ gakó jʼa ló tɛ̃´. A nyɛ̀ɛ̀ cəl rə̀ byẽ̀ nè ǹdə́ nə́ dwí rí zɔ̀mà rə wɔ̀: ‘Swəə, Swəə, byè yil ǹ nə́ ǹ nwɛ̀nɛ̀ nɛ̀? Byè yil ǹ nə́ ǹ jíjǐ ǹdə vwâm mɔ̀bɔ́ mə̀ cə́bal nə́ ń mà ǹdə́ də̀-dɔ̀lɔ̀ ta?’

15“A zɛ̃̀ a bwə̀rh a wɔ̀: ‘Yó-cə́bal, ǹmyɛ́ wɔ́ mɔ̌ lò?’ N wɔ̀ nɛ̀: ‘Àmyɛ́ wɔ́ Yezu. Wɔ́ àmyɛ́ ǹ nə́ ǹ nwɛ̀nɛ̀ mɔ́. 16Zɛ̃̀ ń zhì dɛ̃̌, bʼà cír mó ǹ la yə̀ à tùntùnnə̀. Wɔ́ rə̀myɛ́ yil à byili mú à cìnə̀. Ǹ bʼâ yə̀ à zhə̀n-cínnə, mùnì ga ń byili lyì bí dwã bɛ́ nɛ kɔn gə́ tó né ń bə́ nə nɛ zà, sə́ byili bi kɔn dɛ̀bɛ́ à gwẽ̌ la ce ǹ yírhə́ nə mɔ́ myɛ. 17À bʼa yìlì mú Zhwifubá ǹdə́ byɛ̀bɛ́ bə̀ də̀ Zhwifubá mó wẽ́. Wɔ́ bə̀myɛ́ sõ à la mɔ́ nɛ́ tũ̌, 18mùnì ń púr bə̀ yírhə́, bə du cə-byín wẽ́ bə bə̀ pwẽ̀ wə̀; bə du Shətana jɔ̃̀ w bə zù Yi, mùnì bə nə bə̀ yə̀-bəlwàálɛ sǔbri, sə bə nə cəl jàà y kɛ̀bɛ́ Yi cĩ́ rə̀ lyì bí ni mú wẽ́.’

19“Pyɔ̌ Agərəpa, kɔn zhí rə̀myɛ́ yi ní ga, à yə̀ kɔn dɛ́ dɛ̀bɛ́ Yi zhì dɛ̃̌ rə byili ni èta mɔ́ cẽ yé. 20À jɛ̀rɛ̀ a bwə̀l Yi zɔ̀mɛ̀ rɛ́ a byili Damaasɛ lyì bí ni; a zɛ̃̀ a bwə̀l lè a byili Zhərəzalɛm lyì bí ni; rə̀myɛ́ kwã nɛ́, a bwə̀l lè a byili Zhide tənà y lyì bí gakó ne; a zɛ̃̀ a bwə̀l lè a byili cɛmɛ nɛ́ dwã bɛ́ lyì bí ni, bə̀ bə̀ pyìrhí bə̀ wun bə zù Yi, sə bə twĩ̀ tùntwə̃̀ə̃̀ nyɛ̀bɛ́ nə̀ bʼa byili bə̀ bə̀ pyìrhí bə̀ wun zhə̀nà.

21“Wɔ́ rə̀myɛ́ è ce Zhwifubá zə nɛ ǹdə́ à ŋwɛ́nɛ́ Yi jì y kɔ̀nɔ́ w wa, bə̀ yʼà nʼê yâl bə gu ni. 22Sə Yi sɛ̃ nɛ kɔn mʼe yí zà, à gwẽ̌ zhǐ à wɔ́ rə̀ zhə̀n-cínnə lyì-fwààlɛ̀ ǹdə́ byɛ̀bɛ́ bə̀ də̀ lyì-fwààlɛ̀ ga yé né. Wɔ́ kɔn dɛ́ dɛ̀bɛ́ Yi nyì-zwennə bé ǹdə́ Muyiisi byili bə̀ rə̀ mə̂ sə rə wɛ̀rhɛ́ mɔ́ yò à nʼâ zɔ̀mà, sə è də̀ kɔn dõ yé. 23Bə̀ wò bə̀ bə̀ mʼa nwɛ̀nɛ̀ Kristə mó, sə wɔ́ ńmyɛ̌ ń mà n yə̀ nã́yə́ə́ mó n bwìrhì n zɛ̃̀ n du cùùrì wẽ́, n bwə̀l pwẽ̀ dé yò n byili Zhwifubá ǹdə́ byɛ̀bɛ́ bə̀ də̀ Zhwifubá mó ne.”

24Pwəə gwẽ̌ nə́ ń byili kɔn gə́ tó né mó, sə Fesətuusi bya n wɔ̀ mɔ̀: “Ǹ cèrhè dɛ̃´dɛ̃´; rə̀myɛ́ ce ǹ wu w jé ń jǐrh nyə̀nyà.”

25Pwəə wɔ̀ mɔ̀: “À yó-cə́bal mɔ́ sõ, à yə̀ nyə̀nyà jǐrh yé. Zɔ̀mà nɛ́ nyɛ̀bɛ́ à nʼâ byili mú wɔ́ zhə̀nà. Nə̀ də̀ zɔ̀mà nyɛ̀bɛ́ nə̀ bə kùr zhe yé. 26Pyɔ̌ Agərəpa də̀ zhə-bal ywẽ̀ né nyɛ̀bɛ́ wẽ́ yé. Ń yě nə̀ yé-shò. Nə̀ yə̀ shèè gɔ́gwã́ w nə mʼe wɛ̀rhɛ́ yé. Wɔ́ rə̀myɛ́ è ce à mʼa zɔ̀m kɔn gakó ń yé né ǹdə́ à wu gakó. 27Pyɔ̌ Agərəpa, ǹ nə́ ǹ zwẽ kɔn dɛ̀bɛ́ Yi nyì-zwennə bé byili mú nyí? À nʼâ bùl bə̀ nyǐ ǹ nə́ ǹ zwẽ rə̀ nyí.”

28Agərəpa wɔ̀: “Ǹ nə́ ǹ yâl ń ce a jǐrh Kristə-lò ǹ kùr yó èlâsɛ̃´?”

29Pwəə wɔ̀ mɔ̀: “È gə wɔ́ èlâsɛ̃´, ráá kɔn mʼa dɛnɛ ń mə́ jǐrh Kristə-lò myɛ, àmyɛ́ nʼâ lwə̀l Yi ni sʼe bə̀kʼa yə̀ ǹ dúdú yé, sʼe yə̀ ámyɛ̌ byɛ̀bɛ́ gakó á zhǐ zà á nʼá cili à zɔ̀mà nɛ́ mɔ́, mùnì ga ámyɛ jǐrh ǹdə àmyɛ ta. Sə à tʼâ yâl bə̀ bə̀ zə ámyɛ bə lyẽ ǹdə àmyɛ́ ta yé.”

30Rə̀myɛ́ yó, pyɔ̌ mɔ́ ǹdə́ cɔ w cə́bal mɔ́ ǹdə́ Bereniisi, e súlí lyì bí byɛ̀bɛ́ bə̀ yʼà tó bə̀ ŋwɛ́nɛ́ gàà mɔ́ gakó shí tɛ̃´ bə zɛ̃̀, 31bə zə dwã bə vò kwã nɛ́, bə̀ nʼê zɔ̀m ǹdə́ dwã bə̀ zhe: “Bal mɔ́ mɔ̀bɔ́ yə̀ kaka wɛ̀rhɛ́ rə̀ nʼê byili bə̀ ń mə̂ ǹdə́ gu, ráá byə̀nə́-jù w co yé.”

32Agərəpa zɛ̃̀ n wɔ̀ Fesətuusi ni: “Ń gə yà ń yə̀ wə̀l bə̀ wɔ́ Orɔm pyɔ̌ mɔ́ ń mà n bùr ń bùrsí, nə́ yʼâ bʼâ dwĩ̀ mù.”

27

Bə̀ zə Pwəə bə̀ mʼê la Orɔm

1Rə̀myɛ́ kwã nɛ́, bə zɛ̃̀ bə pə nə́ba sɔ́má bə̀ nə́ zhəl nə́ zù bǔ-bwəl nə́ byɛrhɛ nə́ vò Yitəlyi. Bə ce Pwəə ǹdə́ byə̀nə́-jì lyì dwã màngɛlɛ́ tó shə̀dɛ́ɛ́sɛ zɔ̌m yó-cə́bal mə̀dù ń yíl Zhilyuusi ni. Ńmyɛ̌ ǹdə́ ń shə̀dɛ́ɛ́sɛ́ ŋwɛ́nɛ́ gùlú w kɔ̀bɔ́ bə̀ yʼà nʼê byẽ̀ bə̀ “Orɔm pyɔ̌ shə̀dɛ́ɛ́sɛ” mɔ́ wẽ́. 2Nə́ yí nə́ nə bǔ-bwəl rə̀dù rə̀ yʼà shí cɔ w kɔ̀bɔ́ bə̀ nʼê byẽ̀ bə̀ Adərəmyiiti mú, rə̀ nʼê zhǐr rə̀ la Azhi tənà y cɛmɛ nɛ́ nyɛ̀bɛ́ nə̀ bwə́l nə̀-fɔ̀lɔ̀ w nɛ mɔ́ wa. Masɛdwanɛ tənà y cɔ w bə̀ nʼê byẽ̀ bə̀ Tesəloniki mú lyì bal mə̀dù yà ń tó nə́ba. Ń yíl Arəsətarkɛ.

3È zɛ̃̀ nəkɔkɔ́lɛ́ yá, nə́ yí Shədɔ̃. Zhilyuusi yà ń zhe Pwəə náàcɛ̀nɛ́. N pɔ̃ sɔ́má n vò n nə ń dɔwabá, bə sɛ̃ mɔ ǹdə́ kɔn dɛ̀bɛ́ ń zhe rə̀ tum. 4Rə̀myɛ́ kwã nɛ́, nə́ zhǐr gàà nə́ la, sə nə́ pwírí zho w zâ né yé. Rə̀myɛ́ ce, nə́ kʼá byə́byɛ́lɛ́ nə́ tó cɔ w ò ŋwɛ́nɛ́ nɛ̃̌ mɔ́ cəcəl w ò yíl Shipiri mú kwã nɛ́. 5Nə́ lyɛ̃ nə́ tó nɛ̃̌ mɔ́ w kɔn zâ Shilishi tənà y ǹdə́ Pə̃fyili tənà y səta nə́ mʼé yí Myəra, Lyisi tənà y wa. 6Shə̀dɛ́ɛ́sɛ yó-cə́bal mɔ́ nə bǔ-bwəl rə̀dù gàà rə̀ yʼà shí cɔ w bə̀ nʼê byẽ̀ bə̀ Alɛsãdəri mú, rə̀ nʼê zhǐr rə̀ la Yitəlyi, n já n ce nə́ zù rə̀myɛ́.

7Nə́ wɛ̀rhɛ́ dwã nánzhəzhɔ̌ ǹdə́ bǔ-bwəl lé nʼê zhə̀l námpɔ́lɛ́ námpɔ́lɛ́. Nə́ nwɛ̀nɛ̀ nwɛ̀nɛ̀ nə́ bʼě bwəlse cɔ w kɔ̀bɔ́ bə̀ nʼê byẽ̀ bə̀ Ciniidi mú. Zho w gə́ yʼà zâ nə́ yé mó ce, nə́ kʼá tó jàà èdù səta è yíl Saləmɔnnɛ. Nə́ lyɛ̃ nə́ byə́byɛ́lɛ́ nə́ tó cɔ w ò ŋwɛ́nɛ́ nɛ̃̌ mɔ́ cəcəl w bə̀ nʼê byẽ̀ bə̀ Kərɛtɛ mɔ́ kwã nɛ́. 8Nə́ kwè Kərɛtɛ bù-cǔ w dwɛ̀lɛ̀, nə́ nwɛ̀nɛ̀ nwɛ̀nɛ̀ ǹdə́ bǔ-bwəl lé nə́ vò nə́ yí jàà èdù bə̀ nʼê byẽ̀ bə̀ “Bǔ-bwələ zhǔ jàà kɛ̀bɛ́ è càn”. Jàà y èmyɛ́ ǹdə́ cɔ w kɔ̀bɔ́ bə̀ nʼê byẽ̀ bə̀ Lazɛ mɔ́ bwə́l dwã nɛ.

9Nə́ gə́ dɛnɛ mɔ́ ce, yi-byíní cànà y nyì-lyõṍ w yʼà lyɛ̃. Kɔn zɛ̃̀ e jǐrh zwini ǹdə́ bǔ-bwəl mʼe vò jàà wà. 10Pwəə zɛ̃̀ n wɔ̀: “À lyì, à yě bə̀ zwini la nɛ́ yál dɛ̃´dɛ̃´ sɔ́má y yó. Bǔ-bwəl lé ǹdə́ wẽ̀ dé tɛ̀bɛ́ rə̀ ŋwɛ́nɛ́ rə̀ wẽ́ mó la zhìlù. Sə nə́myɛ̌ cìcì mú gə yə̀ dɛ̃̀, nə́ tʼá la lú yé.”

11Shə̀dɛ́ɛ́sɛ yó-cə́bal mɔ́ yà ń zhe lò mó mɔ̀bɔ́ ń nə́ ń dùr bǔ-bwəl lé mó ǹdə́ bǔ-bwəl lé cə́bal mɔ́ zhə̀n du Pwəə zɔ̀mà nɛ́. 12Kɔn súlí myɛ, è gə́ yʼà wɔ́ wàr yi mú ce, bə̀ yʼà wàr bə̀ bʼa mɛ̃ jàà y èmyɛ́ wẽ́ yé. Wɔ́ rə̀myɛ́ è ce, lyì bí byɛ̀bɛ́ bə̀ yʼà ŋwɛ́nɛ́ bǔ-bwəl lé wẽ́ mó nánzhəzhɔ̌ yʼà nʼê yâl sə bə zhǐr gàà ǹdə́ kɔn gə wɔ̌, sə bə lyɛ̃ bə yí bǔ-bwələ jàà dõ wə. Bə̀ nʼê byẽ̀ jàà y èmyɛ́ bə̀ Fənishi. Èmyɛ ŋwɛ́nɛ́ Kərɛtɛ nɛ́. È zâ yi-zùr səta. Wɔ́ gàà bə̀ yʼà nʼê yâl bə mɛ̃ nɛ́ bə dɛ̃̀ wàr yi rí gə tú è lyɛ̃.

13Rə̀myɛ́ yi ní, zho zɛ̃̀ o shí nə́ jə̀gwã̀ nɛ̀ ò nʼô ce námpɔ́lɛ́ námpɔ́lɛ́. Lyì bí byɛ̀bɛ́ bə̀ ŋwɛ́nɛ́ bǔ-bwəl lé w mó pwírí kɔn bʼa yə̀ ǹdə bə̀ gə́ nʼê yâl nɛ́. Bə jʼa zhǐr ǹdə́ bǔ-bwəl lé bə kwè Kərɛtɛ bù-cǔ w dwɛ̀lɛ̀ bə̀ mʼê la. 14Nə́ gə́ zhǐr námpɔ́lɛ́, zho nánfɔ̀lɔ̀ kʼa shí nə́ jə̀jĩ́ ni, Kərɛtɛ pyààrɛ́ səta, o zɛ̃̀ ò nʼô ce. 15Zho w jʼa zə bǔ-bwəl lé ò la. O ce rə̀ kʼê wàr sə rə zâ nə́ gə́ yʼâ nʼé yâl má yé. O jʼa zə nə́ba ò mʼô la.

16Cə-bwɛ̀lɛ́ èdù ŋwɛ́nɛ́ nɛ̃̌ mɔ́ cəcəl wə, è yíl Kɔda. Nə́ vò nə́ tó è səta nə́ rʼé lyɛ̃. Bǔ-bwəl námpɔ́lɛ́ yʼà lyẽ nánfɔ̀lɔ̀ w kwã ǹdə́ nyínsi lyì bí zõ yilə. Sə nə́ gə́ yú cə-bwɛ̀lɛ́ y èmyɛ́ səta, e cə̀r zho w yé ne, ce nə́ ŋwɛ̀nɛ́ nə́ nwɛ̀nɛ̀ nwɛ̀nɛ̀ nə́ vwɛ̃ vwɛ̃ bǔ-bwəl lé námpɔ́lɛ́ yá, 17nə́ kwè y nə́ cĩ́ nánfɔ̀lɔ̀ w wa. Lyì bí byɛ̀bɛ́ bə̀ nʼê dùr rè mó zɛ̃̀ bə zə nyínsi bə lyẽ nánfɔ̀lɔ̀ wá, bə zɛ̃̀ bə̀ nʼê bùl bə̀ bǔ-bwəl lé gə è bwəlse nyɔ̀rhɔ́ w ò ŋwɛ́nɛ́ Lyibyi bù-cǔ w səta mɔ́ nɛ. Ywẽ zɛ̃̀ rə̀ zhe be bə̀, dɛ̀ga rə̀ bʼa yí nyɔ̀rhɔ́ w nɛ rə tu. Dɔ̌ nánfɔ̀lɔ̀ òdù yʼà ŋwɛ́nɛ́ rə̀ wẽ́. Ywẽ dé ce bə lyẽ w bǔ-bwəl lé ne, bə ji nɛ̃̌ mɔ́ wa, o zə rɛ o zâ zho w gə́ la mə̀gã̌ mɔ́.

18Zho w jʼa gwẽ̌ cə̀ə̀lè ò nʼô nwɛ̀nɛ̀ nə́ba dɛ̃´dɛ̃´, rə̀myɛ́ zɛ̃̀ nəkɔkɔ́lɛ́ yá, lyì bí zɛ̃̀ bə̀ nʼê vùr wẽ̀ dé tɛ̀bɛ́ rə̀ ŋwɛ́nɛ́ bǔ-bwəl lé wẽ́ mó bə̀ lwé nɛ̃̌ mɔ́ wa. 19È lyẽ̌ yùwə̀, bə pwà bǔ-bwəl lé cìcì wu w wẽ̀ dé bə dwĩ̀ nɛ̃̌ mɔ́ wa.

20Nə́ wɛ̀rhɛ́ dwã nánzhəzhɔ̌ ǹdə́ yi rí yə̀ dwi lò nə rɛ ǹdə́ ń yírh yé; cã̀mə́sɔ̀wá myɛ yə̀ dwi cəcɛ̃ nɛ lò nə y ǹdə́ ń yírh yé. Zho w yʼà gwẽ̌ nʼô ce dɛ̃´dɛ̃´. Rə̀myɛ́ ce, nə́ yʼâ kʼé tʼá bùl bə̀ nə́ bʼâ lú gaga yé.

21Lyì bí byɛ̀bɛ́ bə̀ yʼà ŋwɛ́nɛ́ bǔ-bwəl lé wẽ́ mó jʼa dɛnɛ ǹdə́ kùjú jú. Rə̀myɛ́ yó, Pwəə zɛ̃̀ n zhì lyì bí gakó yé né n wɔ̀ bɛ: “À lyì, á gə yʼâ cili à zɔ̀mà nɛ́, nə́ mɛ̃ Kərɛtɛ nɛ́, nə́ yʼâ tʼá la zwini rí tɛ̀bɛ́ nɔ yé, wẽ̀ dé tɛ̀bɛ́ rə̀ jé mó myɛ yʼà tʼâ la jó yé. 22Sə èlâsɛ̃´, à nʼâ lwə̀l ába sʼá zə á wun, bə̀ lò mə̀dù ga tá ń la cú á wẽ́ yé. Bǔ-bwəl lé dúdú rə̀ mʼa jé. 23Yi rí tɛ̀bɛ́ à nʼâ cèrhé, rə̀ cǐ ni mú twĩ̀ rə̀ màlɛ́ka cəcɔ̃ wa, 24e wɔ̀ nɛ̀: ‘Pwəə, bə̀ká dùr ywẽ yé. Bə̀ mʼa zə mɔ́ bə vò bə mʼe bùr Orɔm pyɔ̌ mɔ́ yé né. Yi mʼa tə̀ ǹmyɛ́ yil rə ce lyì bí byɛ̀bɛ́ bə̀ tó mó bə̀ ŋwɛ́nɛ́ bǔ-bwəl lé wẽ́ mó gakó lú.’ ”

25N súlí n wɔ̀ bɛ: “Rə̀myɛ́ ce, à lyì, zəna á wun, bʼà yě pamparɛ̃ɛ̃ bə̀ dɛ̀bɛ́ Yi byili ni mú bʼa yə̀ zhə̀nà. 26Sə cɔ òdù ŋwɛ́nɛ́ nɛ̃̌ mɔ́ cəcəl wə. Nɛ̃̌ mɔ́ bʼa dul bǔ-bwəl lé ò bù-cǔ w yó, ǹdə́ nə́ ga.”

27Dwã shí ǹdə́ nə̀na ǹdə́ nə́ ŋwɛ́nɛ́ Mədətərənɛ nə̀-fɔ̀lɔ̀ w wẽ́, zho w yʼà nʼô lyɛ̀ɛ̀ nə́ba. Èmyɛ́ cəcɛ̃ y yùwə̀, cɛ y gə́ tú e swəl, lyì bí byɛ̀bɛ́ bə̀ nʼê dùr bǔ-bwəl lé mó yʼà nʼê bùl bə̀ rə̀ bwəlse cɛ y nɛ. 28Bə zɛ̃̀ bə kwè nyíní y è yʼà ŋwɛ́nɛ́ bǔ-bwəl lé wẽ́, bə̀ lyẽ cɔ̀bɔ́ nɛ mɔ́, bə ji nɛ̃̌ mɔ́ w bə mʼe myɛrhɛ mə̀ lyìmì rí. Bə pwírí mə̀ lyìmì rí yú mɛ́tərɛ shə́-ètɔ̀ ǹdə́ bwàlpyɛ̀. Bə̀ gə́ twẽ̌ bə yí yé né námpɔ́lɛ́, bə kʼe myɛrhɛ nɛ̃̌ mɔ́ lyìmì rí, bə pwírí rə̀ bɔ̀, rə jǐrh mɛ́tərɛ shí-èlyè ǹdə́ lyɛlɛ. 29Ywẽ yʼà zhe be, bə̀ dɛ̀ga bǔ-bwəl lé bʼa zhə̀r nə̀myìn-pyàr nɛ̀. Bə zɛ̃̀ bə kwè nyínsi sə̀na sə̀ yʼà ŋwɛ́nɛ́ bǔ-bwəl lé wẽ́, bə̀ lyẽ cə̂brɛ nánfwààlɛ̀ nɛ́, bə zə rɛ bə lyẽ bǔ-bwəl lé kwã nɛ́ bə ló nɛ̃̌ mɔ́ wa, mùnì ga bǔ-bwəl lé ŋwɛ̀nɛ́ rə zhì, bə̀ mʼê dɛ̃̀ cə-lár ǹdə́ cə̀cɔ̀rɔ́.

30Lyì bí byɛ̀bɛ́ bə̀ nʼê dùr bǔ-bwəl lé mó yʼà nʼê yâl bə shə́r bə dùr mùnì ga bə lú. Bə zɛ̃̀ bə shèè bə vùr bǔ-bwəl lé námpɔ́lɛ́ y bə ji nɛ̃̌ mɔ́ wa, bə zɛ̃̀ bə̀ nʼê wɛ̀rhɛ́ ǹdə wɔ́ cə̂brɛ dwã bə̀ la bǔ-bwəl lé yé né lyõ bə ló nɛ̃̌ mɔ́ wẽ́ ta. 31Pwəə wɔ̀ shə̀dɛ́ɛ́sɛ́ ǹdə́ sə̀ yó-cə́bal mɔ́ nɛ: “Á gə yẽ̌ lyì bí byɛ̀bɛ́ èta mɔ́ shə́r bǔ-bwəl lé wə, á tʼá la lú yé.” 32Shə̀dɛ́ɛ́sɛ́ zɛ̃̀ sə gõ nyínsí shɛ̀bɛ́ sə̀ lyẽ bǔ-bwəl lé námpɔ́lɛ́ y nɛ mɔ́, nɛ̃̌ mɔ́ zə rɛ mə lyɛ̃.

33Pwəə zɛ̃̀ n wɔ̀ lyì bí gakó ne ǹdə́ cɛ y gwẽ̌ yə̀ lɛ́, bə̀ bə̀ jí kùjú. Ń wòwə̀: “Á gə́ nʼá dɛ̃̀ bə̀ zho w kwi mú, zà wɔ́ dwã shí ǹdə́ nə̀na, ǹdʼá gwẽ̌ yə̀ kùjú á nyú w ce yé. 34A zɛ̃̀ à nʼâ lwə̀l ába sʼá jí kùjú á bʼá zwẽ á myə̂l lé, bʼâ mə̀dù ga ywə́ èdù myɛ cìcì tʼâ la tɛ̃´ tu yé.”

35Ń gə́ wò èta, n zɛ̃̀ n kwè búrú, n ce Yi nə̀bán lyì bí gakó yé né, n zɛ̃̀ n kə́ w dwã w ń nə́ ń dɔ̀mà. 36Bə̀ gakó wun za, bə̀myɛ zɛ̃̀ bə jí kùjú. 37Sə nə́myɛ̌ byɛ̀bɛ́ nə́ yʼâ ŋwɛ́nɛ́ bǔ-bwəl lé wẽ́ mó gakó yʼâ wɔ́ nunə zwã̌-àlyè ǹdə́ shə́-shàlpyɛ̀ ǹdə́ bwə̀ldù. 38Bə̀ gə́ jú bə sú, bə pwà jíjí-ywə́ə́lé bə ló nɛ̃̌ mɔ́ wa, mùnì ga bǔ-bwəl lé jǐrh fúlə́ə́.

39Cɛ y gə́ lɔ́wá, byɛ̀bɛ́ bə̀ nʼê dùr bǔ-bwəl lé mó nə bù-cǔ wə́, sə bə̀ yʼà yə̀l bù-cǔ w òmyɛ́ mɔ́ pár yé. Bə zɛ̃̀ bə nə nə̀-fɔ̀lɔ̀ w gɔ́gwã́ èdù ǹdə́ nyɔ̀rhɔ́ ò pyě də̀dóló nɛ̃̌ mɔ́ wa, sə bə̀ yʼà nʼê yâl ǹdə́ bə̀ gə wɔ̌ sə bə zə bǔ-bwəl lé bə yí gàà, sə bə ce rə zhì. 40Bə zɛ̃̀ bə lwə̂r cə̂brɛ́ bə ló mwə̃́ y wə, bə jʼa zhízhílí bə bwèlé bǔ-bwəl lé nə̀núsí nyínsí, bə zɛ̃̀ bə twẽ̌ bǔ-bwəl lé kàmə̀-jɛ̃̀ y nánfwɛ̀lɛ̀ y e bə̀ dɛ̃̌, zho w zɛ̃̀ ò nʼô cìrh rè rə zâ nyɔ̀rhɔ́ w səta. 41Nɛ̃̌ mɔ́ yʼà nʼê dùr mə̀ jəl dwã jàà èdù wẽ́, sə mə̀ yʼà pwà nyɔ̀rhɔ́ mə cĩ́ dwã yó gàà. Bǔ-bwəl lé gə́ yú gàà, rə̀ yé y mɔ́rh. Rə̀ kʼê wàr sə rə twẽ̌ yé, sə nə̀-zha y yʼà nʼê wǔr rə̀ kwã yá.

42Shə̀dɛ́ɛ́sɛ́ zɛ̃̀ sə̀ nʼê yâl sə gu byə̀nə́-jì lyì bí, mùnì mə̀dù ga bə̀ká n tu nɛ̃̌ mɔ́ wẽ́ n ŋwɛ̀nɛ́ n yɛ n jé yé. 43Sə shə̀dɛ́ɛ́sɛ́ yó-cə́bal mɔ́ gə́ yà ń nə́ ń yâl n zwẽ Pwəə mó ce, ń yə̀ shɛ̀nɛ́ sə gu bi yé. N pə nyí shə̀dɛ́ɛ́sɛ́ ǹdə́ byə̀nə́-jì lyì bí ga nɛ, bə̀ byɛ̀bɛ́ bə̀ gə yě nɛ̃̌ yɔ, sə bə zɛ̃̀ bə fwɛ̃´ nɛ̃̌ mɔ́ wa, bə vò bù-cǔ w ni, 44sə byɛ̀bɛ́ bə̀ dàl mɔ́ zə táàbàr, ráá bǔ-bwəl lé yəywaalɛ́ rə̀ dàl mɔ́ bə mʼe vò. Wɔ́ èta nə́ wɛ̀rhɛ́ nɛ́ nə́ bʼé ŋwɛ̀nɛ́ nə́ yí bù-cǔ w ni sə nə́ gakó lú.

28

Maltɛ lyì bí zwẽ Pwəə ǹdə́ ń tó-dwã bɛ́ náàcɛ̀nɛ́

1Nə́ gə́ lú nə́ zhɛ̀, nə́ zɛ̃̀ nə́ lwar bə̀ cɔ w ò ŋwɛ́nɛ́ nə̀-fɔ̀lɔ̀ w cəcəl w mó yíl Maltɛ. 2Sə ò lyì bí zɔ nə́ba náàcɛ̀nɛ́. Dwà yʼà nʼê nywɛ̀. Rə̀myɛ́ ce wàr rɛ́ yʼà ŋwɛ́nɛ́. Bə zɛ̃̀ bə jéé myǐn tɛ̃´, bə byẽ̀ nə́ba, nə́myɛ̌ ǹdə́ bə̀myɛ́ ga kə́kɛ́lɛ́ mɔ nə́ rʼé ywə̀lə̀.

3Pwəə zɛ̃̀ n pwà də̀-bwàálɛ ń la myǐn mú w co, sə́ nyǐ kùwə̀ yʼà ŋwɛ́nɛ́ də̀-bwàálɛ́ wa. Myǐn mú lumi rí gə́ kwə̀l yə̀, e jʼa shə́r e byə́byɛ́lɛ́ ń jɛ̃̀ nɛ̀. 4Cɔ w lyì bí gə́ nɔ kùwə̀ y è byə́byɛ́lɛ́ ń jɛ̃̀ y nɛ, bə zɛ̃̀ bə̀ nʼê zɔ̀m ǹdə́ dwã bə̀ zhe: “Dǒ dǒ myɛ bal mɔ́ mɔ̀bɔ́ mà n yə̀ lyì-gurnə. Ń lú nə̀-fɔ̀lɔ̀ w wa, sə ǹdə́ rə̀myɛ́ ga, Yi gə́ wɔ́ cángá mɔ́ ce, rə̀ tʼâ yâl bə̀ ń yál nɛ́ yé.”

5Pwəə zhɛ́rhɛ́ kùwə̀ y n ji myǐn mú wə, sə è yə̀ mɔ kaka wɛ̀rhɛ́ yé. 6Bə̀ gakó yʼà nʼê bùl bə̀ ń mà n nyə̀lɛ̀, ráá ń mà n tu tɛ̃´ n já n cì. Sə bə̀ dɛ̃̀ dɛ̃̀ rə̀myɛ́ bə ga, kɔn dɛnɛ, bə pwírí kaka yə̀ mɔ̀ wɛ̀rhɛ́ yé. Bə̀ bùlə̀ né kʼa zhízhílí, bə zɛ̃̀ bə wɔ̀ bə̀ ń wɔ́ yi.

7Cɔ w lò mó mɔ̀bɔ́ ń yà ń wɔ́ lyì-fɔ̀lɔ̀ du lyì bí gakó mó yà ń zhe jàà bwə́lbwə́l gàà. Lò mó ńmyɛ̌ mɔ́ yà ń yíl Pubyiliyuusi. Ńmyɛ̌ mɔ́ ce nə́ bə̀ ń sõ kɛ̀lɛ́ wa, nə́ wɛ̀rhɛ́ dwã nə̀tɔ̀, sə ń zɔ nə́ba cɛ̀nɛ̀ ǹdə ń dɔwabá ta. 8Ń da jà ń yà ń bə jàn zhe yé. Pɔ̃̀ɔ̃́ ǹdə́ sábá yʼà zhe mo ń pyě tɛ̃´. Pwəə vò n nə mɔ, n cĩ́ jɛ̀rh ń yó, n lwə̀l Yi ń yilə, n wárh.

9Rə̀myɛ́ yó, cɔ w nə̀bwànà dwã nánzhəzhɔ̌ yʼà nʼê twí Pwəə sõ, ń wárh bɛ. 10Sə rə̀myɛ́ ce lyì bí yʼà nʼê nyàm nə́ba. Nə́ gə́ tú nə́ rʼé zhìrə́, bə pə nə́ba kɔn dɛ̀bɛ́ gakó nə́ zhe rə̀ tum sɔ́má y kǒ yilə.

Pwəə yú Orɔm

11Nə́ wɛ̀rhɛ́ cànsɛ̀ sə̀tɔ̀ Maltɛ nɛ́, nə́ zɛ̃̀ nə́ zhǐr. Bǔ-bwəl rə̀dù yʼà shí Alɛsãdəri, sə è gə́ yʼà wɔ́ wàr yi mú ce rə̀ yʼà mɛ̃ Maltɛ nɛ́. Wɔ́ rə̀myɛ́ nə́ jʼá zù. Bə̀ yʼà nʼê byẽ̀ dè bə̀ “Kasətɔɔrɛ”, bə jʼà nʼê byẽ̀ dè bə̀ “Poluusi” myɛ.28.11 Gərɛkɛbá yʼà nʼê bùl bə̀ Kasətɔɔrɛ ǹdə́ Poluusi wɔ́ nə̀cílə́, sə bə̀ yʼà zə bɛ bə yə̀ bə̀ yə. Wɔ́ yə né nə̀myɛ́ mɔ́ bə̀ yʼà nʼê bùl bə̀ nə̀ nʼê yìlì byɛ̀bɛ́ bə̀ nʼê dùr bə̀ bǔ-bwələ né mó ne.12Nə́ gə́ yú Sərəcuusi, nə́ mɛ̃ gàà nə́ wɛ̀rhɛ́ dwã nə̀tɔ̀. 13Nə́ zhì gàà nə́ kʼé zù bǔ-bwəl lé nə́ tó bù-cǔ w vɔ̃̀ nɛ̀, nə́ lyɛ̃ nə́ vò Erəjo. È zɛ̃̀ nəkɔkɔ́lɛ́ y yùwə̀, zho w jʼa shí nə́ kwã ò nʼô cìrh nə́ba, nə́ jʼá yí Puzoole nə́ dwã nə̀lyè yùwə̀. 14Sə nə́ nɔ Kristə-lyì cɔ w òmyɛ́ wẽ́. Bə lwə̀l nə́ba bə̀ nə́ mɛ̃ bə̀ sõ nə́ wɛ̀rhɛ́ dwã nyàlpyɛ̀. Wɔ́ èta nə́ Orɔm y zhəl mó tó né.

15Cɛmɛ nə̀lyè yʼà ŋwɛ́nɛ́ sɔ́má y yó; òdù w zhe ya, bə̀ nʼê byẽ̀ bə̀ Apyuusi-ya; ò dõ mó yíl Zulə́-jààsɛ̀-sə̀tɔ̀. Sə Orɔm Kristə-lyì bí gə́ nyɛ̀ɛ̀ bə̀ nə́ bànà, bə bʼe jəl nə́ba jààsɛ́ sə̀myɛ́ wẽ́. Pwəə gə́ nɔ bɛ, n ce Yi nə̀báná, sə ń wu kʼa za. 16Nə́ gə́ yú Orɔm, bə pə jàà Pwəə ne ń dúdú, ǹdə́ shə̀dáá èdù è la mɔ yìlù.

Pwəə zɔ̀m Yezu yò ń byili Zhwifubá byɛ̀bɛ́ bə̀ ŋwɛ́nɛ́ Orɔm nɛ́ mɔ́ yé né cìnə́ bé ne

17Pwəə gə́ yú Orɔm n zhɛ̀, ń dwã nə̀tɔ̀ yù w n zɛ̃̀ n byẽ̀ Zhwifubá byɛ̀bɛ́ bə̀ ŋwɛ́nɛ́ Orɔm nɛ́ mɔ́ yé né cìnə́ bé bə bə̀ ń sõ. Bə̀ gə́ tú bə nə dwã ń sõ bə zhɛ̀, n zɛ̃̀ n wɔ̀ bɛ: “À yə̀ nə́ dwí rí gwar, a jʼà yə̀ nə́ nàmbala bɛ́ lùl-e-pwírí y myɛ nə dwé yé. E jà ǹdə́ rə̀myɛ́ ga, bə̀ zɔ nɛ Zhərəzalɛm nɛ́ bə pə Orɔm lyì bí ni. 18Orɔm lyì bí zɛ̃̀ bə bwə̀rh nè kɔn gə́ tó né, bə pwírí à yə̀ kaka wɛ̀rhɛ́ rə̀ nʼê byili bʼà mə̂ ǹdə́ gu yé. Bə zɛ̃̀ bə̀ kʼâ nʼê yâl bə dwĩ̀ nì. 19Zhwifubá zɛ̃̀ bə̀ tʼâ yâl bə̀ bə̀ dwĩ̀ nì yé. Wɔ́ rə̀myɛ́ è ce a zɛ̃̀ a byili bə̀ wɔ́ Orɔm pyɔ̌ mɔ́ à nʼâ yâl bə̀ ń bǔr à bùrsí, sə à yə̀ shɛ̀nɛ́ a tə̀ rə̀myɛ́ yil a cĩ́ yò à dwí rí yó w yé. 20Wɔ́ rə̀myɛ́ yil à nʼâ yâl sə nə́ nə dwã, a byili ába bə̀ wɔ́ à gə́ zhí mɔ̀bɔ́ Esərayɛl lyì bí nʼê dɛ̃̀ mɔ́ ni mú è ce bə zə nɛ bə lyẽ ǹdə́ nyáná nɛ́.”

21Bə zɛ̃̀ bə wɔ̀ mɔ̀: “Bə̀ yə̀ sɛ́bɛ́ rə̀dù ga kɛ̃ rə shí Zhide rə bə̀ nə́ sõ nyɔ̀nɔ̀ rə zɔ̀m ǹ yò yé. Nə́ dwí rí lò mə̀dù ga myɛ kə́ ń yə̀ twí n wɔ̀ nə́ba kaka, ráá n zɔ̀m ǹ yil námməlwɛ̀lɛ́ yé. 22Nə́ yě bə̀ jààsɛ́ gakó lyì bí bə sɔ́má y kɛ̀bɛ́ ǹ zù mú só yé. Rə̀myɛ́ ce, nə́ rʼé yâl sə ǹmyɛ́ cìcì mú byili nə́ba kɔn dɛ̀bɛ́ ǹ nə́ ǹ bùlə̀.”

23Bə̀myɛ́ ǹdə́ Pwəə ga zɛ̃̀ bə pə dɛ̃ bə̀ la kʼe mʼe nə dwã. Dɛ̃ rɛ́ rə̀myɛ́ yù w Zhwifubá bə̀ Pwəə sõ nánzhəzhɔ̌ dwini shãã ga mɔ́. Pwəə byili zɔ̀mà nánzhəzhɔ̌; ń yà ń nə́ ń zɔ̀m Yezu yò ń byili bi, sə ń yà ń nə́ ń wɛ̀rhɛ́ ń gə́ wɔ̌ nɛ́, ń tó Muyiisi nyə́ né ǹdə́ Yi nyì-zwennə bé sábá nɛ́ dɛnnɛ ń byili bi, mùnì ga bə zwẽ nyí bə zù Yezu Kristə. Sə bə̀ jòm bə cili zɔ̀mà nɛ́ nə̀myɛ́ nəkɔkɔ́lɛ́ kɔn mʼe yí də̀dɛ̀nɛ́. 24Lyì jàlà shɛ̀nɛ́ bə zwẽ kɔn dɛ̀bɛ́ Pwəə byili mú nyí, sə jàlà yə̀ nyí zwẽ yé. 25Bə zɛ̃̀ bə kʼâ la jè ǹdə́ bə̀ bə dwã zɔ̀mà kùr nyɛ̌ yé.

Pwəə zɛ̃̀ n wɔ̀ bɛ: “Eshirhə náàcɛ̀nɛ́ gə́ tó Yi nyì-zwennə Ezəyi dɛnnɛ e zɔ̀m ǹdə́ nə́ nàmbala bɛ́ mɔ́, è yʼa zhe bwìrì. 26È tó ń dɛnnɛ e wɔ̀:

‘Zhəl ń wɔ̀ dwí rí tɛ̀bɛ́ èta mɔ́ nɛ:

Á mʼâ cili náàcɛ̀nɛ́, sə á tʼá la nə̀ kùrə̀ nyɔ̀ɔ̀ yé.

Á mʼâ nyǐ náàcɛ̀nɛ́, sə á yírhə́ tʼâ la kaka nɔ yé.

27Bə̀ dwí rí tɛ̀bɛ́ lyì bí jǐrh yó-kùùlì cìnə́.

Bə̀ shĩ bə̀ zhã̌ nɛ́,

bə pyi bə̀ yírhə́ né,

mùnì ga bə̀ yírhə́ bə̀kʼa na,

sə bə̀ zhã̌ bə̀kʼa nyɛ̀ɛ̀,

sə bə̀ surhə né myɛ bə̀kʼa pul,

bə pyìrhí bə̀ wun bə kʼa bʼà sõ yé.

Wɔ́ rə̀myɛ́ è ce à yə̀ ŋwɛ̀nɛ́ a wárh bɛ yé.’ ”

28Pwəə súlí n wɔ̀: “Lwarna bə̀ Yi ce bə̀ nʼê byili rə̀ vwârh mɔ́ yò w lyì bí byɛ̀bɛ́ bə̀ də̀ Zhwifubá mó ne, sə lyì bí bə̀myɛ́ mʼa cili.”

29[Pwəə gə́ zɔ̀m n zhɛ̀, Zhwifubá zɛ̃̀ bə̀ nʼê ce sɔ̀ dɛ̃´dɛ̃´ ǹdə́ dwã bə̀ mʼê la jè.]

30Pwəə wɛ̀rhɛ́ byinə nə̀lyè púlə́púlə́ ń jàà y kɛ̀bɛ́ ń yà ń zwẽ ń ŋwɛ́nɛ́ è wẽ́ mó wə. Sə ń yà ń nə́ ń zwẽ lyì bí byɛ̀bɛ́ gakó bə̀ yʼà nʼê twí ń sõ mó. 31Ń yà ń nə́ ń bwə̀l Yi pyɛ̀lɛ̀ rɛ́ yò ń byili, sə ń yà ń nə́ ń byili kɔn dɛ̀bɛ́ rə̀ ŋwɛ́nɛ́ Cinu Yezu Kristə shò-kwã nɛ mɔ́ ǹdə́ wu-jɔ̀, sə lò lò yə̀ mɔ̀ cə̀r yé.