Mbete Luk

Mbete vbehna Luk ké sɔk Zezu ɓa Mbay tul feri gbam

1

1Soko woiri Diyofil nzuk a luki,

Nah tu ɓahri, daɓa nzukri hi̧ tul woyri ki̧ fal feri ké kal ké sakra wah-ay ɔh ke gelu gelu mí ku̧ ɓil mbete. 2Ku mbi ɓayuri ké nzak nzukri ké ƴo gelu ke titilu ké ɓa nzuk-mgba sa̧w ɓayu kú-u ko ke nun woyri, kú-u lah ke suk woyri, mí ku hi̧ na, nah lah. 3-4A bi kara mi fakla sa̧wɓay fe-uri ké kal ur ke titilu da̧y ka̧h ɔh tɔru dara mí-i vbeh mbete-ay hi̧ mu ɓay mú tu te-teh ɓahri, sa̧wɓayuri kú-u ten hi̧ mu pol ra ɓa ketina gaŋ.

5Sew ké mbay Eroɗ a ye ŋgermbay gun Izarayelri lak mbay ké Zude tusiɓa ziɓri, nzuk fe puhna Ŋgerzah a hani mbew ƴo ri1.5 Ɓay tu ɓay kehrna nzuk fe puhna Ŋgerzahri, í ki̧ 1 Chroniques 24.10-18. Gel kehrna-uri kehr ɓa gel bon seɗe falu niŋ. Ku soh hani soh hani ƴo puh fe ɓil vul kani Ŋgerzah. Sa̧w woyri gbam ɓa mi̧hri Aroŋ.. Riŋ ye ɓa Zakari. Ke ɓa mi̧hri Aroŋ ŋgernzuk fe puhna a titilu, ke ɓa gun zih a fál nzak ndɔk Abiyah. Wu̧y ye Elizabeɗ kara ɓa mi̧hri Aroŋ pi. 6Ŋgerzah ké ɓa Gaŋ tul feri riw ko niri seɗe mbɔk ɓa sa̧w nzuk ye. Ku ƴo tul bolkusol Ŋgerzah, ku mbi sa̧w fe laɓna ye si keni sina. Zɔmna ta-a. 7Mí ku mbuŋ gun ya. Elizabeɗ ɓa tuh. Seɗe mbɔk woyri ku kpɔkrɔ da.

8Sew a hani mbew bale, pihna-puh fe ké ɓil vul kani Ŋgerzah toh tul gun zih Abiyahri ké Zakari ƴo ɓilu. 9Kandɔk ké ɓa fe laɓna nzuk fe puhnari, ku laɓ fe eŋ ɓele1.9 Ŋgi̧na nzuk kaniri ɓa ŋgi̧-u. Kaŋaw mí ku laɓ fe eŋ ɓele ɓay ko nzuk a suŋ mí Ŋgerzah lu ni ɓay rih ɓil vul kani si gel-nzuh rekna kpuh hi̧ ni. Gelke ɓele mgba tul nzuk kani dale, nzuku rih vul kani si nzuh rekna kpuh ké gel-nzuh rekna kpuh. Pihna-u nzuku laɓ bɔk mbew yaŋ. Ɓele ta mgba tul ye bɔk seɗe ya. ɓay tu nzuk kú-u ɓay ndoh pihna-rih ɓil vul kani Gaŋ tul feri riw. Nzuku ɓá si nzuh rekna kpuh ké ba̧ri-u fu̧ Ŋgerzah buy buy ké ri. Ɓele-u mgba tul Zakari.

10Zakari rih vul kani Ŋgerzah. Daɓa gun Izarayelri ɓa ŋgi̧-u ƴo kala ƴo goŋ Ŋgerzah ba1.10 Rekna kpuh ké ba̧ri-u fu̧ Ŋgerzah ra ba̧ri-u ɓa tem fe ké sɔk ɓay goŋna sa̧w nzuk yeri. Goŋna-u mí ɓa fe ké rih law ye. Í ki̧ Mbete Exode 30.7-8 ɓay tu ɓayu.. 11Mí Zakari ƴo nzuh rekna kpuh dale, tem nzak pihna Gaŋ tul feri riw ké ƴo fál ndɔk lakna gel-nzuh rekna kpuh ra ten mun hi̧ Zakari ko ni. 12Zakari ko ni ba, tul ye fa̧h zikiki zikiki. Hȩkme se ni mbamba. 13Mí tem nzak pihna ra ɓah hi̧ Zakari ɓahri : « Zakari, mú laɓ hȩkme ya ɓay fe le, Ŋgerzah lah goŋna wo lah. Wu̧y wo Elizabeɗ ɓay mbuŋ gun wo̧ronzuk hi̧ mu. Mu tú riŋ gunu ɓa Za̧h. 14A wo ke daɓa nzukri, i záy mun woiri ɓay law rihna mbuŋna gun ra. 15Ɓayu ké-e ná ɓa nzuk a luki ké nun Gaŋ tul feri riw. Ke ta nzo yim a rih-u ya. Yim a yi̧ŋu kara ke nzó ya pi1.15 Ɓay tu ɓay nzuk ké Ŋgerzah mbi ni ku̧ ɓoɗ hi̧ ke nzo yim a yi̧ŋu ya pi, yim a rih-u ya pi ke fe laɓna a ɓoruri pi le, í ki̧ Mbete Nombres 6.1-4. . Sa ɓil mah ye sa̧ kaŋ mí Tempuki ɓay ya̧ mun ye gbam. 16Gun Izarayelri ɓa ŋgi̧-u ɓay el gi ta̧w Ŋgerzah woyri a ye Gaŋ tul feri riw. 17Gun ra, ke sí pol Gaŋ tul feri riw ke ŋgerna Tempuki kandɔk ŋgerna huhrumun Eli gun nzak pihna Ŋgerzah a lewsa̧ ɓay hi̧ law bah gunri ɓá el gi tasa̧y gun woyri, ɓay hi̧ kerɓay nzukri ké poŋ ɓay Ŋgerzah ɓá ru̧ ɓa sa̧w Ŋgerzah. Ke sí pol ɓay hi̧ gun Izarayelri ɓá lek law woyri geŋ gina Gaŋ tul feri riw. »

18Mí Zakari ɓah hi̧ tem nzak pihna Ŋgerzah ra ɓahri : « Ké a bi ke wu̧y bi, nah kpɔkrɔ da-ay wa, ani mí-i tu ɓahri, fe-u ɓay laɓu le ? »

19Tem nzak pihna ra ɓah hi̧ ni ɓahri : « A bi mi ɓa Gabiriyel, mi ƴo pol Ŋgerzah. Ke pih mi ɓay sɔk ɓay a suki-ay hi̧ mu, mú lah. 20Elizabeɗ ɓay mbuŋ gun ra gaŋ. Mí mu sa ya̧ ɓayu ya. Mí le kusol wo ɓay mbih-u. Mu káɓ ɓa mbiki. Mu ɓah ɓay ya kpu̧ru ka̧h nam mbuŋna gunu. »

21Gun Izarayelri ƴo kala vul kani Ŋgerzah ra ɓáy. Ku geŋ Zakari ra nda̧w. Law woyri na niri ɓa saŋ ɓayu ké Zakari ƴo ɓil vul kani Ŋgerzah sal sal. 22Ke ti̧h bale, ke ziŋ ful ɓáh ɓay mba. Ke na ɓa mbiki. Mí nzukri tu ɓahri se, fe saŋ ti̧h nun ye ké ɓil vul kani Ŋgerzah, mí ke ti̧h ɓa mbiki-aw. Ke ka ɓa ndɔk wara.

23Nam gun zih Abiyahri ɓay laɓ pihna-puh fe hi̧ Ŋgerzah ɔh ba, Zakari el si puh ye. 24Mí wu̧y ye Elizabeɗ ya̧ ɓil. Elizabeɗ mu̧h mun ye few ndiɓi, ke ɓahri se : 25« Gaŋ tul feri riw ko gel ma tul bi ké ɓil namri-ay mí lu su̧hru nun bi. »

26Ɓil Elizabeɗ laɓ few tɔtɔklɔ. Ŋgerzah pih Gabiriyel tem nzak pihna ye si puh a hani ké tusiɓa Galile. Puh-u ɓa Nasareɗ. 27Ke si ta̧w wu̧y tikla a hani mbew. Riŋ ye ɓa Mari, ke ɓa mbana Zezeɓ. Zezeɓ ra ɓa gun zih Daviɗ mbay a luki a lewsa̧. 28Gabiriyel gi ta̧w Mari, mí ke vah ni kandɔkay : « Soko wo. Law Gaŋ tul feri riw rih ni ɓay tul wo. Ke ƴo ziŋ mu. »

29Law Mari lu ni gba̧y ɓay tul ɓay ké-e lah. Ke ɓahri se, a a̧w wa, ɓa sam vahna a ani mí kaŋ le ? 30Gabiriyel el ɓah ra ɓáy ɓahri : « Mari, mú laɓ hȩkme ya. Lawsuki Ŋgerzah ƴo ziŋ mu. 31Mú lah, mu yá̧ ɓil. Mu ɓay mbuŋ gun wo̧ronzuk. Mu tú riŋ gunu ɓa Zezu. 32A ye ra ke ná ɓa nzuk a luki. Riŋ ɗina gun Ŋgerzah ké deɓ ye ta-a ɓay ɗi tul ye. Ŋgerzah a ye Gaŋ tul feri riw ke mbi ni ɓa mbay hi̧ ke kaɓ tul arŋgaw zih ye ŋgermbay Daviɗ. 33Ke lák mbay tul gun Zakoɓri, a ye ké Ŋgerzah tu ni ɓa Izarayel, ka̧h sew ké tusiɓa ke nunmbam ɓay laɓ ɓa foyu. Lák mbay ye ta gbu̧h ya ɓa ŋgɔh. »

34Mari vbi Gabiriyel ɓahri : « Mi tu wo̧ronzuk ya ɓáy. Ani mí-i yá̧ ɓil le ? »

35Gabiriyel yih nzak ye ɓahri : « Tempuki ɓay ɗer gi pɔ́r tul wo. Ŋgerna Tem Ŋgerzah ké deɓ ye ta-a ɓay pɔr mu gbukru ɓay fe le, gun ké mu mbuŋu-aw ɓa Nzuk lawpuki. Ku ɓay ɗi ni ɓa gun Ŋgerzah. 36Mú lah ɓayay : Yi̧n wo Elizabeɗ a ye ké nzukri ɗi ni mahtuh, ke ƴo ke ɓil ké tul kpɔkrɔ ye, ɓilu laɓ few tɔtɔklɔ mí aŋay. 37Ɓay fe le fe ké mba Ŋgerzah mbew ta-a. »

38Mí Mari yih nzak ye kandɔkay : « Mi ɓa gun-laɓ pihna hi̧ Gaŋ tul feri riw. Ké laɓ kandɔk ké mu ɓah-aw. »

Kandɔkaw mí tem nzak pihna ra tɔr poŋ ni.

39-40Ké ɓil namu-aw mí Mari ur kalaŋ mbi mahful hil ma puh Zakari ɓay ko Elizabeɗ. Puh-u na tusiɓa Zude. Ke ka̧h, mí ke vah Elizabeɗ. 41Elizabeɗ ɓá lah vahna Mari bale, gun zay mun ké ɓil ye, mí Tempuki el ya̧ mun Elizabeɗ gbam pi. 42Elizabeɗ ɓah ɓay ɓeleŋ ɓahri : « Ŋgerzah san mu ké sakra wu̧ynzukri gbam mí lu mgbɔkɔ ku̧ tul wo. Mgbɔkɔ ye ku̧ tul gun ké na ɓil wo pi. 43Mi ɓa ge gaŋ mí mah Gaŋ bi gi ta̧w bi le ? 44Suk bi lah vahna wo, mí gun ké na ɓil bi el zay mun ke law rihna. 45Pol tehna Gaŋ tul feri riw ƴo ziŋ mu a wo ké law wo te sa tul ye ɓay fe le, ɓayaw ké-e pih hi̧ mu lah ra ɓay laɓ ɔh. »

46Mari ba, ɓahri se :

« Ɔkna bi gbam ƴo pir Gaŋ tul feri riw pi-pir.

47Tem bi zo zakra zakra ɓay tul Ŋgerzah nzuk-ya̧ mi

48ɓay fe le, ke ko kona ma tul gun-laɓ pihna ye a mah gelu-ay.

Ur ke aŋay si ka̧h sew ke sew, nzukri ɓay ɗi mi ɓa gun pol tehna ye

49ɓay fe le, Ŋgerzah nzuk huhrumun mí laɓ fe a luki hi̧ mi-ay.

Riŋ ye mbew yaŋ mí mgbe ɓa Nzuk lawpuki.

50Law in ye na sew ke sew ké tul nzukri ké hȩk ni.

51Ndɔk ye sɔk ŋgerna ye.

Ke zi̧rma nzuk-hu̧h tulri ke kerɓay woyri.

52Mbayri, ke ɗer niri ke gel kaɓna mbay woyri.

Ko̧hkori ba, ke ɔr tul woyri.

53Ke hi̧ suki mbah ɓil nzuk ɗakari tuɓ tuɓ.

Nzuk fe ziŋnari le, ke ni̧h niri ndɔk zolom.

54Ke mgba sa̧w gun Izarayelri,

in ké-e mgba ziŋ niri ra na law ye

55kandɔk ké-e wahɓayu ziŋ ziih Abaraham ke mi̧hri ye lewsa̧, mí ke ƴo tulu kpatara. »

56Mari kaɓ ziŋ Elizabeɗ few say dara mí ke el si puh ɓáy.

57Nam-kaɓ peŋe Elizabeɗ ka̧h bale, ke mbuŋ gun wo̧ronzuk. 58Bɔh puh Elizabeɗri ke yi̧n yeri lah ɓahri, Gaŋ tul feri riw mgba in ziŋ ni ɓa bawu, mí ku laɓ mun rihna ziŋ ni. 59Nam toŋndɔk seɗe-u ka̧h ɓa nam-kuŋ ndi̧w gun ba, nzukri gi mbu̧h hani ɓayu, mí ku yih ɓay tu riŋ gunu ke riŋ bah ye Zakari. 60Mí mah gun sa-a. Ke ɓahri : « Riŋ gunay ɓá tu kaŋ ya. Riŋ ye ɓa Za̧h. »

61Ku ɓahri : « Riŋ nzuk a suŋ ké sakra in woiri mí ɓa Za̧h lo ? »

62Bale ku laɓ ndɔk vbi bah gunu ɓay ɓahri, riŋ gun ra ɓá tu ɓa fe le ? 63Ke vbi gbekre fe vbehna, mí ke vbeh kandɔkay : « Za̧h mí ɓa riŋ gun ra. »

Nzukri gbam kaɓ silili. 64Sa gelu-aw mí nzak Zakari mgbur, mí ke ɓah ɓay yororo yororo el ke tumbɔl hi̧ Ŋgerzah. 65Hȩkme se bɔh puh yeri gbam. Mberem fe ké kal ra ya̧ gelri ké tusiɓa Zude ya̧h ya̧h. 66Nzukri gbam vbi law woyri ɓah se : « Mí-aw ba, Gaŋ tul feri riw ɓaŋ ndɔk ye kan tul gun ra wa, gunu ɓay na ani munu le ? »

67Ké nzak Zakari mgbur ra, Tempuki ya̧ mun ye gbam hi̧ ni a ye bah gunu ɓah ɓay kandɔkay :

68« Tumbɔl hi̧ Ŋgerzah a ye Gaŋ tul feri riw, záh gun Izarayelri

ɓay fe le, ke ɗer gi ko gun yeri, mí ke puh mbɔl hul soh tul sa̧w nzuk yeri.

69-70Ke mbi gun mbew ké haŋsekle gun zih Daviɗ mbay a luki a ye ké-e ɓa gun-laɓ pihna Ŋgerzah.

Gunu ɓa huhrumun ye Ŋgerzah ɓay ya̧ na

kandɔk ké-e pih gun nzak pihna yeri sɔk ɓayu ke titilu da̧y ra.

71-72Ke yá̧ na ké ndɔk nzukbaari, ke yá̧ na ké ndɔk nzuk-fu̧y nari,

sɔk keni law in ké-e mgba ziŋ ziihri,

ke ker ɓay si tul sal in ké-e ŋga̧h ziŋ zih wahri.

73Salɓay ké-e wah ké-e hah mun ye gbaɗ gbaɗ hi̧ ziih Abaraham ra, ke yȩkre ya.

Mí ke ƴo tulu ziŋ na.

74Ke ya̧ na ké ndɔk nzukbaa wahri dan hȩkme,

ɓay náh dim ni ɓa nzuk kani ye,

75ɓay náh dim ni ke law a teh-u,

ɓay náh dim ni ɓa záh wah,

ɓay náh dim ni ké ta̧w ye ɓa ŋgɔh.

76A wo gun bi ba,

nzukri ɓay tu mu ɓa gun nzak pihna Ŋgerzah ké deɓ ye ta-a

ɓayu ké mu sí pol hi̧ Gaŋ tul feri riw ɓay hi̧ nzukri ɓá geŋ gina ye.

77-78Mu hí̧ sa̧w nzuk yeri tu ɓahri, suya lu ké tul woyri, Ŋgerzah gi sel niri ké ndɔk hul

tumbɔl law in ké-e ker seh woyri keni.

Ke ɗer gi ko niri,

ke ɓa gel tehna ké ti̧h ke síɓa.

79Ndu̧yna mun ye teh gel hi̧ sa̧w nzuk yeri,

ku ƴo ɓil tirima, ku kaɓ huh tem hul,

ke hí̧ ku mbí mahful sina ké ɓil ɗeŋ. »

80Gun Zakari ra hu̧h. Tem mun ye ŋger ma pol pol. Ke kaɓ ɓil lawkɔr kpu̧ru ka̧h nam ké-e sɔk mun ye hi̧ gun Izarayelri.

2

1Ké namri-aw, sezar Ogus mbay a luki pih bolnzak hi̧ mbayri gbam ɓahri, kú ki̧ ŋgi̧na nzukri ké kaɓ puh lakna ye ku̧ mbete. 2Sewu-aw Kirinus ɓa guvener ye ké tusiɓa Siri2.2 Ke sewaw, tusiɓa Zude ke tusiɓa Siri mbew.. Ke ki̧ ŋgi̧na nzukri bɔk mbew ya ɓáy.

3Kaŋ mí nzuk a suŋ suŋ le el si sa̧w puh ye sa̧w puh ye ɓay kú vbeh riŋ ye. 4-5Zezeɓ maŋ wu̧y ye Mari. Ku ur ke Nasareɗ ké tusiɓa Galile si Beɗlehem ké tusiɓa Zude. Ku vbeh riŋ ye ke riŋ Mari mbɔk. Beɗlehem ra ɓa sa̧w puh ŋgermbay Daviɗ a lewsa̧. Zezeɓ ɓa gun zih Daviɗ. Mari ƴo ke ɓil.

6Ku ƴo Beɗlehem, mí Mari kaɓ peŋe. 7Ke mbuŋ gun wo̧ronzuk ɓa gun pol ye. Ke kahra gunu ke gar, mí ke ɓaŋ ni na ɓil gbekre fe su̧na fe hɔlnari. Ɓay fe le gel nam ta mba.

8-9Nzuk-kɔr samiri ƴo kɔr sami ké fal puh-u. Gel ɓa suŋ, mí tem nzak pihna Gaŋ tul feri riw ti̧h nun woyri. Ndu̧yna riŋ ɗina Gaŋ tul feri riw teh gel gberere ɗoŋ niri. Hȩkme se niri ɓa bawu. 10Mí tem nzak pihna ra ɓah hi̧ niri ɓahri : « Í laɓ hȩkme ya. Í lah. Mi gi ke nzak pihna a suki hi̧ wuri. Nzak pihna-u ɓa fe law rihna a luki. Nzak pihna-u na ɓay gun Izarayelri riw 11ɓay fe le, guri-ay gaŋ mí ku mbuŋ gun. A ye mí ke ɓa Ŋgermbay. Ke gi ɓa nzuk-ya̧ wuri gun Izarayelri. Ku mbuŋ ni ké sa̧w puh Daviɗ Mbay a luki. Ke ɓa Gaŋ tul feri riw. 12Gun a peŋu ra i tú ni kandɔkay : ku kahra ni ke gar, mí ke na ké ɓil gbekre fe su̧na fe hɔlnari. »

13Daɓa tem nzak pihna a ɓoruri ba, ti̧h gbah ku̧ tul a pol ra. Ku ɓa soze ŋgermu a nunmbam. Mí ku pir Ŋgerzah ke nzak mbew ɓahri :

14« Riŋ ɗina ɓa nzuku a Ŋgerzah. Riŋ ɗina-u mgbe ɓa riŋ ɗina a nunmbam kal tul riŋ ɗinari gbam ka-kal.

Ké tusiɓa ba, ɗeŋ ye na ɓay nzuk pirmatulri. Law ye na tul woyri. »

15Tem nzak pihnari-aw ɓá tɔr poŋ nzuk-kɔr samiri bale, ku lek ɓay ɓahri : « Náh si wuri Beɗlehem, náh si ko fe ké tem nzak pihna Ŋgerzah sɔk na-ay. »

16Ku ur katal ke ɗukna si ka̧h Beɗlehem. Ku faŋ bol Mari ke Zezeɓ, mí ku ziŋ niri ke gun a peŋu ra ké na ɓil gbekre fe su̧na fe hɔlnari. 17Ku ko ni kaŋ bale, ku el ndazi ɓay ké tem nzak pihna ɓah si tul gunu hi̧ nzukri lah. 18Gbam woyri, ɓayu na niri yer. 19Mari ba, mgba feri ké kal gbamaw ma law ye.

20Nzuk-kɔr samiri el si gel-kɔr sami woyri. Ku pir Ŋgerzah hi̧ riŋ ye mgbe ɓay tul feri riw kú-u lah, kú-u ko. Fe-uri kal kandɔk ké tem nzak pihna ɓah hi̧ niri ra.

21Nam gun ra ka̧h toŋndɔk seɗe, ku kuŋ ndi̧w ye, mí ku tu riŋ ye ɓa Zezu, riŋ ké tem nzak pihna sɔk Mari dara ke ya̧ ɓil ɓáy.

22-23Nam a bon niŋu, Zezeɓ fa̧h Mari ke gun ye hil si Zurusalem, puh ké vul kani Ŋgerzah a ye Gaŋ tul feri riw ƴo ri. Ku si ke fe hi̧na ɓay tul gun a peŋu ke fe puhna ɓay tul mah gunu pi. Ɓa fe laɓna ké Moyiz vbeh ɓil mbete bolkusol Ŋgerzah. Mbete-u ɓahri, gun pol a suŋ suŋ gbam kú-u mbuŋ ɓa gun wo̧ronzuk le, riŋ Gaŋ tul feri riw kan tul gunu ɓa fe ye2.22-23 Ɓay tu ɓay fe puhna gun a peŋu, í ki̧ Mbete Exode 13.1-15 ke Mbete Nombres 18.14-16.. Kandɔkaw mí ku sɔk Zezu hi̧ Ŋgerzah. 24Ku si ke fe puhna ɓay tul mah gun kandɔk ké mbete bolkusol Gaŋ tul feri riw sɔk ɓay fe puhna ra ɓá na ɓa mbɔre seɗe mini ndoy mbɔre seɗe2.24 Ɓay tu ɓay fe puhna mah gun, í ki̧ Mbete Lévitique 12.1-8. .

25-26Nzuk a hani ƴo Zurusalemaw. Riŋ ye ɓa Simiyoŋ. Ke ƴo mbew ziŋ Ŋgerzah ɓa záh ye. Ke dim Ŋgerzah ke law mbew, mí ke ƴo geŋ nam ké Ŋgerzah ɓay hi̧ ni ké ko Nzuk-voh law gun Izarayelri. Tempuki ƴo ziŋ ni, mí hi̧ ni ke tu ɓahri se, ke ɓay ko nzuk ké Gaŋ tul feri riw mbi ni ɓa Ŋgermbay ke nun ye dara ké hu ɓáy.

27Nam ké bah Zezu ke mah ye si vul kani Ŋgerzah ra, Tempuki sɔkrɔ Simiyoŋ si rih ɓil ila vul kani Ŋgerzah. Bah gun laɓ sa̧w fe laɓna woyri ɓay tul gunu kandɔk bolkusol Ŋgerzah sɔk ɓil mbete vbehna Moyiz, 28mí Simiyoŋ mbi gun ra mgba ma law ye, mí ke el ke tumbɔl hi̧ Ŋgerzah ɓahri se :

29« Gaŋ bi, nam ka̧h ɓay mú sel mgbal wo-ay ɓá poŋ tukala ke ɗeŋ kandɔk ké mu ɓah ra wara.

30Ɓay fe le nun bi ko ni a ye ké-e ɓa ndɔk lakna wo, ké ɓa sa̧w-ya̧ nzukri da.

31Mu lek riŋ ɗina ye lewsa̧ ké pol gun Izarayelri gbam.

32Ke ɓa gel tehna ké teh tul sa̧wnzuk a ɓoruri,

ke ɓa gun riŋ ɗina sa̧w wo gun Izarayelri. »

33Bah Zezu ke mah ye ɓá lah ɓay ké Simiyoŋ ɓah si tul Zezu le, ku el kaɓ yer. 34Simiyoŋ lu mgbɔkɔ ku̧ tul woyri, mí ke el ɓah hi̧ Mari mah gunu ɓahri : « Mú ko, gunay ɓa fe lihna daɓa gun Izarayelri. Daɓa gun Izarayel a ɓoruri ba, ke ɓa fe-ɔr tul woyri. Riŋ ye ɓa fe-fah ɓay nzukri. 35Ketina nzukri ɓay ti̧h ma gel a teh-u. A wo mah gun ba, law wo ɓay kuŋ kandɔk law ké mahwu̧y vbeh kaŋ. »

36Gun nzak pihna Ŋgerzah a ɓoru ƴo ɓil ila vul kani Ŋgerzah-aw pi. Riŋ ye ɓa Ana. Ke ɓa gun Fanuyel ké mi̧hri Aser. Ke kpɔ-kpɔkrɔ. Ke tikla ye, ke ya̧ wo̧ro. Ke kaɓ puh wo̧ro ye laɓ mbihmbam toŋndɔk say. 37Mí wah ye hu. Ke ya̧ wo̧ro a ɓoru ya. Kpatara ke ƴo sa ɓil ila vul kani Ŋgerzah. Ke ƴo saŋ mbih, ke ƴo goŋ Ŋgerzah ƴo dim ni keni suŋ ke seh. Mbihmbam ye ka̧h bon toŋndɔk seɗe falu niŋ.

38Simiyoŋ el ke tumbɔl hi̧ Ŋgerzah ɓay Zezu ba, Ana kara ƴo pir Ŋgerzah pi, mí ke el ɓah ɓay tul gun ra hi̧ ziɓri a woyri gun Izarayelri ké ƴo ri-aw pi. Law woyri te tul Ŋgerzah, ku ƴo geŋ nam ké-e ɓay ten Zurusalem ɓil mgbal.

39Zezeɓri ɔh ke fe puhna ɓay tul gun ke mah gun kandɔk mbete bolkusol Gaŋ tul feri riw sɔk ra, mí ku el si puh woyri Nasareɗ ké tusiɓa Galile. 40Gun ra hu̧h. Nun ye ru̧, kerɓay ye nze. Mí Ŋgerzah ko kona ma tul ye.

41Mbihmbam ke mbihmbam, bah Zezu ƴo si Zurusalem ɓay ti̧hmbih-i guy buma2.41 Ɓay tu ɓay ti̧hmbih-i guy buma, í ki̧ Mbete Exode 23.14-17. Sí Zurusalem ɓa fe hahna ké tul gun Izarayel a wo̧rori.. Mah Zezu si ziŋ ni pi. 42Sa̧wseh ké mbihmbam Zezu ka̧h boh falu seɗe dale, ke si ziŋ niri ké gel ti̧hmbih ké Zurusalem kandɔk ké ɓa fe laɓna sa̧w woyri. 43Ti̧hmbih ra laɓ ɔh, mí nzukri el ma puh. Zezu ba, kaɓ sa Zurusalem. Mah ye ke bah ye tu ya. 44Ku ker ɓahri, Zezu ƴo ziŋ bɔh gahru woyri. Ku ƴo tul ful mah nam mbew dara mí ku ƴah ni ké sakra yi̧n woyri ke ya̧h woyri ɓáy. 45Ku ziŋ ni ya, mí ku el. Ku ƴah ni par par si ka̧h Zurusalem.

46Nam a sayu bale, ku ziŋ ni ké ɓil ila vul kani Ŋgerzah. Ke kaɓ haŋsekle nzuk-sɔk mbete bolkusol Ŋgerzahri ƴo lah fe firma woyri, ƴo vbi niri ɓay pi. 47Ziɓri gbam ké ƴo gelu-aw ko kona ka̧h ma tul ye ɓay goso fe tuna ké-e yih keni nzak ŋgernzukri-aw. 48Mah ye ke bah ye gi ziŋ ni, mí kerɓay zi niri. Mah ye vbi ni ɓahri : « Gun bi, ɓay fe mú-u laɓ na kaŋ le ? Nah ƴah mu, ƴah mu ke mbihnun. »

49Ke yih nzak woyri ɓahri : « Ɓay fe mí i ƴah mi le ? Zíŋ mi se ya. Mbihmbam bi ka̧h ɓay mí kaɓ ɓel baah2.49 Mbihmbam Zezu laɓ boh falu seɗe. Ka̧h guri-ay, mbihmbam gun ziɓri laɓ boh falu seɗe bale, ku mbi fe laɓna a titiluri ké na ɓil mbete bolkusol Ŋgerzah. Fe laɓnari-aw si ke mbete vbehna Moyiz., i tu ya le ? »

50Mí ku lah ɓay ye teh ya.

51Ke el ɗer si Nasareɗ ziŋ niri. Ke lah nzak bah ye ke mah ye. Mah ye mgba feri ké kalaw riw ma law ye kpatara. 52Zezu ŋger ɓa suki. Nun ye ru̧. Ke ziŋ law rihna ké ta̧w Ŋgerzah pi, ké ta̧w nzukri pi.

3

1Sezar Tiber mbay a luki lak mbay mbihmbam boh falu ndiɓi. Ké ɓil mbihmbam a boh falu ndiɓi-u mí Ponsi Pilaɗ ɓa guvener ye ké tusiɓa Zude. Eroɗ ɓa ŋgermbay gun Izarayeri ké Galile tusiɓa ziɓri. Yi̧n ye Filiɓ ɓa ŋgermbay ké tusiɓa Iture ke Tarakonik. Lisiyas ɓa ŋgermbay ké tusiɓa Abilen. 2Anasi ke Kayif ɓa ŋgernzuk nzuk fe puhna Ŋgerzahri3.2 Sewu-aw, Kayif soh Anasi ɓa ŋgernzuk nzuk fe puhna. Sa̧wu mí riŋ ɗina ŋgernzuk fe puhna ɗi tul woyri seɗe mbɔk..

Ke sew Anasi ke Kayif dale, Za̧h gun Zakari ba, ƴo ɓil lawkɔr, mí ɓay Ŋgerzah gi ƴo tul Za̧h. 3Za̧h ti̧h ké puhri ke ɓel mahmbih Zurdeŋ gbam. Ke ƴo ka-kah ɓay batem a mbilaw, kú mbi law woyri ké tul suya ma fal el kan law tul Ŋgerzah ɓay hi̧ salɓay suya ɓá lu ké tul woyri.

4Za̧h ka-kah ɓay kandɔk mbete vbehna Ezay gun nzak pihna Ŋgerzah a lewsa̧ ɓah ɓayu ɓahri :

Kusol nzuk mgbe ɓil lawkɔr ɓahri,

í lek wuri mahful geŋ Miƴori.

Í lek wuri fulu ɓá ndar kparak kparak.

5Goɗori ɓá mbar mah hani gba̧y gba̧y.

Kasawri ke kpar-ri ɓá dir ku̧ fi̧hriri.

Ful a ra̧h-u ɓá ndar kparak kparak.

Gel ké na goɗoŋ goɗoŋ ɓá na ru̧y ru̧y.

6Nzuk a suŋ suŋ gbam ɓay ko sa̧w-ya̧ ni ké Ŋgerzah hi̧ ɓay ké ti̧h ke ndɔk hul3.6 Ɓayay na ɓil Mbete Esaïe 40.3-5..

7Kaŋ mí Za̧h ƴo hi̧ daɓa nzukri ti̧h ɓil batem a mbih. Ke ƴo ɓah hi̧ niri ɓahri : « A woiri, mi̧hri soy3.7Í mgba ɓay soy ɓil Mbete Sa̧w fe 3.1 tuh ke ɓay soy ké gel ki̧na-ay., a ge mí sɔk wuri í ɗuk haŋ fa̧hna Ŋgerzah ké ƴo gina le ? 8Í hi̧ mi̧hri mbilaw woiri ké i ruh ɓá ti̧h, ɓá leh lehna siŋ sina a suki ké mah ke kanlaw tul Ŋgerzah. Í yȩkre kerɓay yá̧ mun woiri ke riŋ ziih Abaraham. Mi ƴo ɓah hi̧ wuri ɓahri se, Ŋgerzah ƴo ke ŋgerna-sɔɓ kasawri-aw ti̧h ɓa gun zih Abaraham. 9Tena ƴo ɗih ya ké sa̧w kpuh ɓay te-u wara. Kpuh a suŋ suŋ gbam ké leh lehna a suki ya dale, ke ɓay te ku̧ ɓil hɔrɔ. »

10Nzukri ƴo vbi ni ɓay ɓahri : « Mí-aw ba, náh laɓ ani le ? »

11Ke yih nzak woyri ɓahri : « Nzuk ƴo ke gar seɗe le, ké kehr mbew hi̧ nzuk ké ta keni ya. Nzuk ƴo ke fe su̧na le, ké laɓ mah hani pi. »

12Nzuk-mbu̧h lampohri kara gi ƴo hi̧ Za̧h soh niri mbih batem, mí ku vbi ni ɓahri : « Ŋgernzuk, a wah ba, náh laɓ ani le ? »

13Mí ke el ɓah hi̧ niri ɓahri : « Suy lari ké mbay tusiɓa kuŋ ra, í laɓ a ɓoru ku̧ ri ya. »

14Sozeri kara ƴo vbi ni ɓahri : « A wah ba, náh laɓ ani le ? »

Ke ɓah hi̧ niri ɓahri : « Í gɔɓrɔ nzukri ya. Í kuŋ ɓay kan nzak nzuk ya. Í kaɓ ke law rihna ké tul lari pihna woiri. »

15Nzukri geŋ Ŋgermbay ké Ŋgerzah wahɓay pih-u lewsa̧, mí ku ker ɓahri se, Za̧h-ay ra wa ɓa Ŋgermbay le ? 16Mí Za̧h yih vbiɓay woyri kandɔkay : « A bi le, mi hi̧ wuri ti̧h ɓil batem a mbih, mí nzuk a luki ƴo gina. Ŋgerna ye mba tul bi mba-mba. Ɗíŋ tul ɓay sel sal sabɔk ye kara mi mah ya. A ye mí ke ɓay hi̧ wuri ti̧h ɓil batem a Tempuki ké ɓa batem a hɔrɔ. 17Ŋgoro-zo naŋ3.17 Sa̧w nzak vbeh ɓahri, pel-zo naŋ, Ziɓri zo naŋ ke pel. Mí nah sɔɓ vbeh ɓahri, ke gi ke ŋgoro-zo naŋ ɓay hi̧ karaŋri ɓá lah ɓa gah-u. na ndɔk ye ɓay kehr keni mbu̧y naŋ ke ti̧hri naŋ. Ke fá̧h ti̧hri naŋ ku̧ ɓil pul. Mbu̧y naŋ ba, ke ɓay nzuh ke hɔrɔ ké ri-rimna ya. »

18Za̧h hew gun Izarayelri-aw ke ɓayri ŋgi̧-ŋgi̧. Ke ƴo ka-kah ɓaysuki gina Ŋgermbay hi̧ niri.

19Eroɗ mbay a ŋgeru ra, ke ya̧ Herodiya wu̧y yi̧n ye ké ƴo ke nun ɓáy, mí Za̧h tuŋ ni ke ɓayu. Ke tuŋ ni ke ɓay fe laɓna pipiri-u a ɓoruri ké Eroɗ laɓ gbam pi. 20Mí Eroɗ el laɓ fe a pipiri-u dɔm tul fe laɓna a pipiri-u yeri-aw ɓáy. Ke mgba Za̧h mbih ɓil vul mgbal.

21Sewu ké Za̧h ƴo hi̧ nzukri ti̧h ɓil batem a mbih, Zezu ti̧h ɓil batemu pi. Ti̧hna ye, ke goŋ Ŋgerzah, mí nunmbam mgbur, 22Tempuki ɗer gi kaɓ tul ye ke mun ké eŋ mbɔre, mí kusol ti̧h ke nunmbam ɓahri : « A wo mú-u ɓa gun sana bi. Law bi na sa tul wo. »

23Zezu titil pihna. Mbihmbam ye laɓ bon say. Nzukri tu ni ɓa gun Zezeɓ, Zezeɓ ɓa gun Eli. 24Eli ɓa gun Mataɗ, Mataɗ ɓa gun Levi, Levi ɓa gun Malki, Malki ɓa gun Zanay, Zanay ɓa gun Zezeɓ. 25Zezeɓ ɓa gun Matatiya, Matatiya ɓa gun Amos, Amos ɓa gun Nahum, Nahum ɓa gun Hesili, Hesili ɓa gun Nagay, Nagay ɓa gun Maɗ. 26Maɗ ɓa gun Matatiya, Matatiya ɓa gun Semen, Semen ɓa gun Zesek, Zesek ɓa gun Zoda. 27Zoda ɓa gun Zohanan, Zohanan ɓa gun Resa, Resa ɓa gun Zorobabel, Zorobabel ɓa gun Salatiyel, Salatiyel ɓa gun Neri, Neri ɓa gun Malki. 28Malki ɓa gun Adi, Adi ɓa gun Kosam, Kosam ɓa gun Elmadam, Elmadam ɓa gun Er, Er ɓa gun Yesuwa. 29Yesuwa ɓa gun Eliyazer, Eliyazer ɓa gun Zorim, Zorim ɓa gun Mataɗ, Mataɗ ɓa gun Levi, Levi ɓa gun Simiyoŋ. 30Simiyoŋ ɓa gun Zuda, Zuda ɓa gun Zezeɓ, Zezeɓ ɓa gun Zonam, Zonam ɓa gun Eliyakim, Eliyakim ɓa gun Meleya. 31Meleya ɓa gun Mena, Mena ɓa gun Matata, Matata ɓa gun Natan, Natan ɓa gun Daviɗ, Daviɗ ɓa gun Zeseh. 32Zeseh ɓa gun Obeɗ, Obeɗ ɓa gun Bowaz, Bowaz ɓa gun Sala3.32 Í mgba ɓayay tuh ke Mbete Matiye 1.4. Sala ke Salmoŋ mbew yaŋ., Sala ɓa gun Nasoŋ. 33Nasoŋ ɓa gun Aminadaɓ, Aminadaɓ ɓa gun Aɗmin, Aɗmin ɓa gun Arni, Arni ɓa gun Heserom, Heserom ɓa gun Peres, Peres ɓa gun Zuda. 34Zuda ɓa gun Zakoɓ, Zakoɓ ɓa gun Isak, Isak ɓa gun Abaraham, Abaraham ɓa gun Tera, Tera ɓa gun Nahɔr. 35Nahɔr ɓa gun Seruk, Seruk ɓa gun Ragu, Ragu ɓa gun Pelek, Pelek ɓa gun Ebere, Ebere ɓa gun Sala. 36Sala ɓa gun Kenaŋ, Kenaŋ ɓa gun Arfazaɗ, Arfazaɗ ɓa gun Sem, Sem ɓa gun Nuwe, Nuwe ɓa gun Lamek. 37Lamek ɓa gun Matusala, Matusala ɓa gun Hanok, Hanok ɓa gun Yaraɗ, Yaraɗ ɓa gun Mahalale, Mahalale ɓa gun Kenaŋ. 38Kenaŋ ɓa gun Enos, Enos ɓa gun Seɗ, Seɗ ɓa gun Adam, Adam ɓa gun Ŋgerzah.

4

1-2Mí Tempuki ƴo ziŋ Zezu. Ti̧hna ye ke mahmbih Zurdeŋ dale, Tempuki maŋ ni si laɓ nam bon niŋ ɓil lawkɔr. Nam bon niŋaw diyabolo a ye mbay záh tukala ƴo ndoh law Zezu ke ɓay. Zezu su̧ fe ya ɓil namuri-aw, mí ɗaka i ni i-i. 3Bale mbay záh tukala ɓah hi̧ ni ɓahri : « Ké mu ɓa gun Ŋgerzah ra, mú ɓah hi̧ kasaway ɓá ti̧h ɓa fe su̧na hi̧ mu, mú su̧. »

4Zezu fer nzak ye ɓahri : « Mbete Ŋgerzah ɓahri, ɔkna nzuk na ɓay fe su̧na kaŋto ya4.4 Ɓayay na ɓil Mbete Deutéronome 8.3.. »

5Mbay záh tukala maŋ ni si ƴo tul kasaw a gaŋu hi̧ ni ke ko tul puh laknari riw pol mbew. 6Mí ke el ɓah hi̧ ni ɓahri : « Puh laknari ke fe riŋ ɗina woyri gbam ku̧ ndɔk bi. A bi ba, mi él ku̧ ndɔk nzuk a a̧y ké mi yih. 7Dale mú huk siɓa ké pol bi-ay le, mi él ndoh ndɔk wo, mú lak ɓa mbay tulu gbam. »

8Mí Zezu el ke ɓay ɓahri : « Mbete Ŋgerzah ɓahri, Miƴori mí ɓa Ŋgerzah wo. A ye mbew yaŋ mú-u húk siɓa ké pol ye, mu dím ni mbew yaŋ4.8 Ɓayay na ɓil Mbete Exode 20.3 ke Mbete Deutéronome 6.13. . »

9Bale mbay záh tukala maŋ ni si Zurusalem. Ke hi̧ ni ke ƴo ti̧w gel a gaŋu zeŋleŋleŋ ké tul vul kani Ŋgerzah, mí ke ɓahri : « Ké mu ɓa gun Ŋgerzah ra, mú zo vbu siɓa. 10Mbete ye ɓahri se, ke ɓay pih tem nzak pihna yeri hi̧ kú kɔr mu.11Mbete-u ɓah ra ɓáy ɓahri se, ku héh mu rɔkɔ bɔk wo ɓá ɓe kasaw4.11 Ɓayay na ɓil Mbete Siŋ 91.11-12.. »

12Mí Zezu el ke ɓay ɓahri : « Ŋgerzah ɓahri se, Miƴori mí ɓa Ŋgerzah wo, mu fáh ni ya4.12 Ɓayay na ɓil Mbete Deutéronome 6.16.. »

13Mbay záh tukala leh law Zezu mah ni, mí ke poŋ Zezu, ke tɔr si mu̧h kpɔl. 14Kandɔkaw mí Zezu ti̧h ke ɓil lawkɔr ké tusiɓa Zude el si tusiɓa Galile, mí ŋgerna Tempuki ŋger ni. Riŋ ye ya̧ gelri riw ké tusiɓa-aw. 15Ke ƴo sɔk ɓay lák mbay Ŋgerzah ɓil vul misoŋ woyri hi̧ nzukri lah, riŋ ye el mgbe ké nzak woyri.

16Ke si ka̧h Nasareɗ, puh ké-e hu̧h ké ri. Nam ɔkna, ke si vul misoŋ woyri kandɔk ké ɓa fe laɓna ye. Ku hi̧ ni ke ur síɓa ɓay ki̧ mbete. 17Ku ndar mbete Ezay gun nzak pihna Ŋgerzah a lewsa̧ hi̧ ni. Mí ke mgbur mbete-u, ke ziŋ gel ki̧na a hani mbew. Ke ki̧ ɓayay :

18Tem Miƴori gi rih tul bi,

ke mbi mi ɓa mbay-ɓah ɓaysuki lák mbay ye hi̧ ko̧hkori.

Ke pih mi ɓa mbay ka-kah ɓay ti̧hna mgbalri ke ɓil mgbal pi,

ɓay mgburna nun ra̧wri pi4.18 Ɓayu ɓah ɓay nun kaŋto ya. Ɓayu ɓah ɓay law nzuk pi. Í mgba Mbete 2 Kɔrenteri 4.4 tuh ke ɓay ra̧wri. .

Ke pih mi ɓa mbay-sel nzukri ké tukala ŋga̧h niri.

19Le mí ka-kah ɓay sew a a̧y ké law sana Miƴori ƴo ku̧ tul nzukri4.19 Ɓayay na ɓil Mbete Esaïe 58.6 ke 61.1-2..

20Zezu ki̧ ɔh, ke tuh mbete-u el ndar hi̧ nzuk-mgba sa̧wu, ke el kaɓ ɓay sɔk ɓayu4.20 Fe laɓna ziɓri le, nzuk kaɓ dara mí ke sɔk ɓay ɓáy.. Nzukri riw ké kaɓ vul misoŋ ra ko ni yi̧m dale, 21ke ɓahri : « Guri, fe vbehna Ezayay laɓ ɔh ke gelu ké nun woiri da. »

22Mí nzukri gbam ɓal riŋ ye4.22 Mahful-sɔɓ gel ki̧na ɓoɗ mí na-ay : lu lakna ɓay ye. Nzuk goso fe tuna a haniri ɓahri, ɓayu ké Zezu zo tul gel a hani-u ɓil gel ki̧na ra, mí gelu ƴo ɓah ɓay ɓeɓna sa̧wnzuk a ɓoruri le, ziɓri ziŋ haŋ fa̧hna ké tul ye. Ku geŋ Ŋgermbay woyri ɓá gi dal baa gun Izarayelri ké ta̧w sa̧wnzuk a ɓoruri. Í mgba Mbete Esaïe 61.1-7 ke 58.6 tuh ke fe ki̧na ké Zezu ki̧ ɓay tu ɓayu. . Gelɓay lawsuki ké-e ɓah ra zi niri. Ku ɓahri : « Gunwo̧ro-ay ɓa gun Zezeɓ ya wa ? »

23Mí Zezu ɓah hi̧ niri ɓahri : « I ɓay mbi gamɓayay ɓah hi̧ mi keni ɓahri, “dokta, mú gah mun wo.” I él ɓah hi̧ mi ɓahri, fe saŋri ké i lah ɓayu ra, mí laɓ hi̧ nzuk puh biri-ay kandɔk ké mi laɓ ké fál Kapernayumaw. 24Mí gamɓayaw ra, mi el keni hi̧ wuri ɓahri se, nzukri ké puh gun nzak pihna Ŋgerzah sa ɓay ye ya. 25Dale mi el ɓah ketina-ay hi̧ wuri, sew Eli gun nzak pihna Ŋgerzah a lewsa̧ ra wu̧y sehri ɓa ŋgi̧-u ƴo tusiɓa Izarayelay. Sew Eli ra mbam to ya mbihmbam say ke few tɔtɔklɔ, mí ɗaka bahpihya lih tusiɓa ke gelu gbam. 26Ŋgerzah pih Eli si ta̧w wu̧y seh mbew ké tusiɓa gun Izarayelri ya. Mí ke pih ni si Sareɓta ké tusiɓa Sidoŋ ta̧w wu̧y seh a hani4.26 Ɓay wu̧y seh ra na ɓil Mbete 1 Rois 17.1-16.. 27Kaŋ pi mí sew Elizeh gun nzak pihna Ŋgerzah a lewsa̧, nzuk ndɔɓeri ɓa ŋgi̧-u ƴo tusiɓa Izarayelay. Bolkusol Ŋgerzah hah niri sí gel fe puhna ye ɓay sena-aw, mí ke hi̧ Elizeh teh mun nzuk ndɔɓeri ké tusiɓa gun Izarayelri ya. Mí ke hi̧ Elizeh lu sena ndɔɓe ké mun nzukbaa woyri Naman nzuk tusiɓa Siri4.27 Ɓay Naman ra na ɓil Mbete 2 Rois 5.1-15. . »

28Law nzukri gbam ké kaɓ vul misoŋ ra nzek ké tul ɓay ye.

29Ku ur síɓa yiw, mí ku ten ni ti̧h kala puh. Ku si ziŋ ni ka̧h nzak hereŋ ké fal puh ɓay sɔkrɔ ni vbu ɓilu. 30Mí ke ti̧h ké sakra woyri tɔr.

31Ke ɗer si Kapernayum ké tusiɓa Galile. Nam ɔknari, ke ƴo firma nzukri ɓay Ŋgerzah ké vul misoŋ. 32Gosoɓay zi nzukri ɓay tul fe firma ye ɓay fe le, ke ɓah kandɔk a ye mí ke ɓa mbay bolkusolu.

33Ké vul misoŋaw, nzuk a hani ƴo ri. Záh tukala ƴo tul ye. 34Ke vba̧ nzak ɓeleŋ ɓahri : « Hȩh, Zezu ké Nasareɗ, a fe mí ƴo sakra wah le ? Mu gi ɓay ɓeɓ na wa ? Mi tu mu tu-tu. Mu ɓa nzuk lawpuki Ŋgerzah. »

35Mí Zezu hah záh ra ɓahri : « Poŋ nzak wo-aw. Mú ti̧h ke tul nzukay. »

Záh ra mbi nzukaw vbu siɓa gbirik ké sakra nzukri, ke ti̧h ke tul nzuku mí poŋ ni dan láɓ fe hani ziŋ ni gaŋ ba. 36Hȩkme laɓ nzukri riw. Fe-u na niri ɓa saŋ, mí ku el ɓah ɓay ke haniri ƴo ɓahri : « Sam ɓay fe mí kari-ay le ? Ɓay fe le ke hah záh tukalari ke kusol mbay ke huhrumun hi̧ ku ti̧h tɔr. » 37Kandɔkaw mí mberem Zezu ya̧ gel ya̧h ya̧h ké tusiɓa-aw.

38Zezuri ti̧h ke vul misoŋ dale, ku si kerpuh Simu. Sena mun zaŋna zaŋ mahfay Simu mbamba, mí ku ɓah ɓayu hi̧ Zezu. 39Ke si, ke ɗiŋ tul ko mahfay Simu. Ke hah sena mun zaŋna ra, mí sena-aw el poŋ ni. Sa gelu-aw mí mahfay Simu ur mgba niri gahru.

40Seh na nzȩh ɓay riŋna, mí nzuk a suŋ suŋ le suk sena ye sena ye gi ku̧ niri ké ta̧w Zezu. Bale Zezu ɓaŋ ndɔk ye kan tul nzuk senari mbew mbew gbam gah niri. 41Záhri kara ti̧h ke tul nzuk senari ɓa ŋgi̧-u pi. Záhri-aw ƴo vba̧ nzak ɓeleŋ ɓeleŋ ɓahri : « A wo mú-u ɓa gun Ŋgerzah4.41 Í mgba gel ki̧na-ay tuh ke Mbete Siŋ 2 ɓay tu ɓay gun Ŋgerzah.. »

Mí ke hah niri ɓáh ɓay kaŋ ɓay fe le, ku tu ni ɓa Ŋgermbay tu-tu.

42Gel pele Zezu ti̧h tɔr si gel ké nzukri ta ri ya. Mí daɓa nzukri ƴah ni fál síɓa ke fál siɓa, ku ziŋ ni. Ku sa poŋ ni ké tɔr ya. 43Bale ke ɓah hi̧ niri ɓahri : « Mi sí ma puh a ɓoruri, mi ká-kah ɓaysuki lák mbay Ŋgerzah ɓay fe le, Ŋgerzah pih mi ɓayu. »

44Kandɔkaw mí ke si ke vul misoŋ vul misoŋ ké tusiɓa ziɓri, ke ƴo ka-kah ɓay lák mbay Ŋgerzah.

5

1Nam a hani-u, daɓa nzukri gi nzu̧h Zezu nzuturu ƴo lah ɓay Ŋgerzah. Ke ƴo nzak mahmbih Genesareɗ. 2Ke ko kumbon seɗe na ɓel sew. Nzuk-mgba nzuyri kaɓ ɗih ya ke kumbon woyri ƴo wɔk kȩke woyri. 3Dale Zezu hil kaɓ ɓil kumbon nunu a Simu, mí ke vbi Simu, ké loh ke kumbon ra tɔɓ ke ɓel sew hi̧ ni.

Ke kaɓ ɓil kumbon ƴo sɔk ɓay lák mbay Ŋgerzah hi̧ daɓa nzukri. 4Ke ɔh sɔk ɓayu bale, ke el ɓah hi̧ Simuri ɓahri : « Simu, mú loh ke kumbon ma gel a ɗih-u, í vbu kȩke fa̧hra mbih dale, i mgbá nzuy wara. »

5Mí Simu ɓahri : « Ŋgernzuk, ke suŋay nah ta̧h ke fa̧hra mbih kpu̧ru tipele teh na kpoh. Nzuy mbew kari-ay kara nah mgba ya dih. Mí ɓayu ké mu ɓah ra le, nah vbú kȩke ɓay wo. »

6Ku vbu kȩke ɓil mbih wara mí ku te nzuyri ɓa ŋgi̧-u mbah kȩke tuɓ tuɓ hi̧ kȩke-u ƴo gɔhna. 7Ku el ka ndɔk ɗi bɔh pihna woyri ɓá gi ke kumbon a ɓoru ɓay so niri. Bɔh pihnari ka̧h, mí ku kɔklɔ kȩke ra, ku fa̧h nzu̧y mbah kumbon seɗe mbɔk nzeŋ nzeŋ. Toŋ ndi̧ ɓay hi̧ kumbonri ɓá riŋ mbih.

8Simu Piyer ko kaŋ ba, ke el huk pol Zezu ɓahri : « Ŋgernzuk, í loh ké ta̧w bi ɓa ɗih-u ɓay fe le, mi ɓa nzuk a suya-u. »

9Piyer goŋ ni kaŋ ɓay nzuyri kú-u mgba ŋgi̧ luki-aw ti̧h tem mun ye pi, bɔh pihna yeri ké ƴo ziŋ ni pi, 10Zak ke Za̧h gun Zebederi pi, a woyri bɔh pihna-mgba nzuy ziŋ Simuri. Mí Zezu ɓah hi̧ Simu ɓahri : « Mú laɓ hȩkme ya. Ur ke guri-ay, fe mgbana wo le ɓa nzukri. »

11Ku el ke kumbon woyri dah ɓel sew. Mí ku poŋ fe woyri gbam el dih fal Zezu.

12Zezu ka̧h puh luki a hani bale, nzuk ndɔɓe mbew ƴo ri. Ndɔɓe ra kum ni gberek gberek. Ke ko Zezu, mí ke si guɓ siɓa ké pol ye. Ke vuh ɓahri : « Kɔkrɔya. Ŋgernzuk, ŋgerna woiri mah gah ndɔɓe bi-ay hi̧ mun bi teh. Le saŋna-si gel kani Ŋgerzah ɓay lu ké tul bi. »

13Zezu ndar ndɔk mí za nzuk ndɔɓe ra, ke ɓahri : « Mi yih. Ful-si gel kani Ŋgerzah ɓay dim ni ɓá ƴo ri. Mú teh wara. »

Sa gelaw mí ndɔɓe ye gah poŋ ni. 14Mí Zezu el ɓah hi̧ nzuk ra ɓa teh-u ɓahri, ké ɓah ɓayu hi̧ nzuk ya. Ke ɓahri se : « Mú si gel kani Ŋgerzah sɔk mun wo hi̧ nzuk fe puhna Ŋgerzah ɓá ko. Mú si ke fe puhna ɓay mun tehna wo kandɔk ké Moyiz vbeh ɓil mbete bolkusol Ŋgerzah5.14 Ɓay tu ɓay fe puhna ké nzuk ndɔɓe puh seh ké mun ye teh le, i ki̧ Mbete Lévitique 14.1-32. ɓay hi̧ kú te-teh ɓayu ɓahri, ndɔɓe wo ɔh ɓa ketina. »

15Mí mberem fe laɓna Zezu ya̧ gel par par. Daɓa nzukri ɓa ŋgi̧-u gi fal hani fal hani ɓay lah ɓay ye pi, ɓay ziŋ mun gahna pi. 16A ye ba, ke tɔr si gel ké nzukri ta ri ya, mí ke ƴo ɓah ɓay ziŋ Ŋgerzah ke hȩk ye.

17Ke namri-aw, ke ƴo sɔk ɓay lák mbay Ŋgerzah dale, fariziri ke nzuk-sɔk mbete bolkusol Ŋgerzahri gi kaɓ ɓay lah ɓay ye. Ku ur ke Zurusalem pi, ku ur ke puh a ɓoruri ké tusiɓa Galile ke Zude pi. Ŋgerna Gaŋ tul feri riw ƴo ziŋ ni ɓay gah senari. 18Bale nzukri suk nzuk sena ke hih nam ye gi keni. Mun nzuk ra hu yɔh. Mí ku ƴah ful ɓay rih vul ɓay ɗer ni kan pol Zezu. 19Mí ku ziŋ ful kalna ya ɓay tul daɓa nzukri, mí ku hil ke nzuk sena ra si tul vul síɓa. Ku nzohlo tul vul ra, mí ku ɗer nzuk sena ra ke hih nam ye ké sakra nzukri-aw ɓu pol Zezu.

20Zezu ɓá ko law woyri kú-u kan tul ye ra bale, ke ɓah hi̧ nzuk sena-u ɓahri : « Ya̧h, salɓay suya lu ké tul wo lu. »

21Wara mí nzuk-sɔk mbete bolkusol Ŋgerzahri ke fariziri su̧h ɓay ɓahri se, nzukaw ra ɓa ge mí ke leh tul ye ke Ŋgerzah le ? Ŋgerzah mbew yaŋ mí mah lu salɓay suya ké tul nzuk. Nzuk a ɓoru ta-a.

22Zezu ɓá tu fahɓay woyri bale, ke el ke ɓay ɓahri : « Ɓay fe mí fahɓay ƴo law woiri-ay le ? 23Sakra ɓáh hi̧ nzuk ɓahri, ké ur si sina ke ɓáh hi̧ nzuk ɓahri, salɓay suya ye lu-lu, a suŋ mí kpuh le ? 24Dale ɓay í tu ɓahri se, gun nzuk pirmatul ɓa mbay mí ƴo ke ŋgerna ké tusiɓa ɓay lu salɓay suya ké tul nzukri le ... »

Zezu poŋ nzak ɓay ye, ke el sɔɓ nun ma tul nzuk ké mun ye hu yɔh ra, ke ɓahri : « A wo mí-i ƴo ɓah hi̧ mu, mú ur síɓa, mú mbi hih wo, mú tɔr si puh. »

25Sa gelu-aw mí nzuk ra ur ké nun woyri-aw, ke mbi hih nam ye, mí ke el si puh ƴo dim Ŋgerzah hi̧ riŋ ye mgbe. 26Nzukri gbam ké ƴo gelu-aw, tul woyri fa̧h niri zikiki zikiki, mí ku pir riŋ Ŋgerzah. Hȩkme mgba law woyri giriɓ giriɓ, mí ku ɓahri : « Nah ko fe a mba-mba-u guri-ay. »

27Fá-falu Zezu ti̧h tɔr. Sina ye, ke ko kona ma tul nzuk-mbu̧h lampoh a hani mbew. Riŋ ye ɓa Levi. Ke kaɓ gel pihna ye. Mí Zezu ɗi ni : « Mú dih fal bi-ay. »

28Levi sɔɓ fal hi̧ pihna ye gbam. Ke ur ba, mí ke dih fal Zezu. 29Ke mgba Zezu ɓa suki ké puh ye. Ke kar baw fe su̧na ɓay tul Zezu. Daɓa nzuk-mbu̧h lampohri ɓa ŋgi̧-u ke nzuk suya a ɓoruri kaɓ nzak fe su̧na ke Zezuri. 30Fariziri ke nzuk-sɔk mbete bolkusol Ŋgerzahri su̧h ɓay ké tul Zezu. Ku el ɓah hi̧ nzuk-dih fal yeri ɓahri : « Ɓay fe mí i ƴo su̧ fe, i ƴo nzo fe ziŋ nzuk-mbu̧h lampohri ke sam nzuk suya a ɓoruri-aw le ? »

31Mí Zezu fer nzak woyri ɓahri : « Nzuk mun gahnari si seh dɔkta ya. Nzuk senari mí si seh dɔkta.

32Mi gi ɓay nzukri ké ƴo tul mbete bolkusol Ŋgerzah ya. Wara le mi gi ɓay ɗi nzuk suyari ɓay kú mbi law ké tul suya woyri ma fal el kan law tul Ŋgerzah. »

33Ku el ke vbiɓay a ɓoru ɓáy ɓahri : « Nzuk-dih fal Za̧hri ke nzuk-dih fal fariziri toŋ saŋ mbih, ku ƴo tul goŋ Ŋgerzah kpatara. Mí nzuk-dih fal wori ba, toŋ su̧ fe, toŋ nzo fe mgbum ley ? »

34Bale Zezu ɓah hi̧ niri ɓahri : « Nzukri ké gi gel ti̧hmbih nzuk-ya̧ wu̧y a foyu ɓay saŋ fe su̧na ani lo ? 35Mí nam ƴo gina ɓay hi̧ nzuk-ya̧ wu̧y a foyu ra ɓá ta-a. Namuri-aw dara ku sáŋ mbih ɓáy. »

36Dale ke el ɓah ɓay ra ke lawɓay ɓahri : « Nzuk ké ɓay mbi nzak gar a foyu sa̧h keni nun ta̧w gar ta-a rɔkɔ gar a foyu-aw ɓá el gɔh ta̧w gar ra tir ma pol. Gar a foyu si ke gar a ta̧wu ya. 37Nzuk ta aŋ yim a pa̧wu ku̧ ta̧w ɓɔl ho̧ko ya. Yimu yi̧ŋ le, ta̧w ɓɔl ra ɓay fur kpum, yim a pa̧wu ɓay ku̧ kpah. Ta̧w ɓɔlu kara ɓay ɓe-ɓeɓ pi. 38Kaŋ dale ku aŋ yim a pa̧wu ku̧ ɓil ɓɔl ho̧ko a foyu ma. 39Mí nzuk tih ke ta̧w yim sa nzo yim a pa̧wu ya. Ke ɓahri se, ta̧w yim ra mí rih mbamba. »

6

1Nam ɔkna bale, Zezu sak sina ɓil waka fe pay ke nzuk-dih fal yeri, mí nzuk-dih fal yeri ƴo haw tul fe pay o̧kro su̧6.1 Ɓay tu ɓay o̧kro tul fe pay ké waka nzuku a ɓoru le, í ki̧ Mbete Deutéronome 23.25-26. . 2Farizi a haniri ba, ɓah ɓay ɓahri : « Bolkusol Ŋgerzah hah láɓ pihna ke nam ɔkna wa, ani mí i ƴo laɓu le ? »

3Mí Zezu yih nzak woyri ɓahri : « I ki̧ ɓay fe laɓna Daviɗ a lewsa̧ ki̧, kaŋ ya le6.3 Fe ké Daviɗ laɓ na ɓil Mbete 1 Samuel 21.1-6. ? Ɗaka i ni ke bɔh sina yeri. 4Ke si vul Ŋgerzah. Peŋ ké nzuk fe puhnari puh hi̧ Ŋgerzah, mí a ye ke su̧, ke el wal hi̧ bɔh sina yeri su̧ pi-aw ba, mí bolkusol Ŋgerzah hah nzuk a garuri sú̧-u. Nzuk fe puhnari kaŋto mí ƴo ke ful ɓay su̧-u, kaŋ ya le ? »

5Zezu ƴo ɓahri se, mbay ké ko tul nam ɔkna mí ɓa gun nzuk pirmatul.

6Nam ɔkna a ɓoru bale, Zezu si vul misoŋ. Ke ƴo firma niri ɓay lák mbay Ŋgerzah. Nzuk mbew ké ndɔk ye a fál lakna hu yɔh kaɓ ri. 7Nzuk-sɔk mbete bolkusol Ŋgerzahri ke fariziri ƴo ri pi. Mí ku ko kona yi̧m ma tul Zezu ɓay ko-u. Ke gáh nzuk ke nam ɔkna dale, ku láɓ ɓay kan tul ye. 8Zezu ba, tu kerɓay woyri tu, mí ke ɓah hi̧ nzuk ké ndɔk ye hu yɔh ra ɓahri : « Ur síɓa. Mú ƴo. »

Nzuku ur síɓa ƴo. 9Bale Zezu el ɓah hi̧ ŋgernzuk woyri-aw ɓahri : « Mi ƴo vbi wuri ɓayay : Bolkusol Ŋgerzah hi̧ nzukri ful ɓay laɓ suki mini ɓay laɓ suya ke nam ɔkna le ? Ɓay ya̧ nzuk mini ɓay i nzuk le ? »

10Zezu ko gel ma tul nzukri ɗoŋ gbuk, mí ke ɓah hi̧ nzuk ké ndɔk ye hu yɔh ra ɓahri : « Mú ndar ndɔk wo. »

Nzuk ra ndar ndɔk bale, ndɔk ye el kpuh kpaŋ ƴo gelu. 11Kaŋ mí law ŋgernzukri-aw fa̧h tuh tuh. Ku el lek ɓay ke haniri ƴah ful ɓay laɓ Zezu.

12Ɓil namri-aw bale Zezu tɔr si tul kpar si ɓah ɓay ziŋ Ŋgerzah. Ke ƴo ɓah ɓay ziŋ ni ke suŋ kpu̧ru ka̧h tipele. 13Tipele teh ni, mí ke el ɗi nzuk-dih fal yeri gi, ke lu gun nzak pihnari ɓa boh falu seɗe ké sakra-aw. 14Riŋ gun nzak pihna-uri mí na-ay : Simu ké Zezu tu riŋ ye ɓa Piyer, yi̧n ye Andere, Zak, Za̧h, Filiɓ, Bartelemi, 15Matiye, Toma, Zak gun Alfe, Simu kú-u ɗi ni ɓa nzuk-ri̧h si̧w ɓay tul sa̧wnzuk woyri ziɓri, 16Zudas ké ɓa gun Zak, Zudas Isikariyoɗ a ye ké-e ti̧h ɓa nzuk-te Zezu ra pi.

17Mí Zezu ɗer ke tul kpar ziŋ niri ta̧h ƴo bɔk kparu. Daɓa nzuk-dih fal yeri ɓa ŋgi̧-u ƴo ri. Daɓa gun Izarayel a ɓoruri ɓa ŋgi̧-u, a ur ke tusiɓa Zude, a ur Zurusalem mbu̧h ri pi, nzukri a ur ke ɓel mahmbih Medeterani ké fál puh a lukiri Tir ke Sidoŋ kara pi. 18Ku gi ta̧w ye ɓay lah ɓay ye, ɓay ké gah sena woyri pi, mí nzukri ké záh tukalari ƴo tul woyri ziŋ mun gahna. 19Gbam woyri ku yih ɓay za ni ɓay fe le, ŋgerna ké ƴo ti̧h ke mun ye mí gah nzukri.

20A ye ba, ke ko kona ma tul nzuk-dih fal yeri ra, mí ke ɓah hi̧ niri ɓahri :

« A woiri ko̧hkori i ɓa gun pol tehnari ɓay fe le, lák mbay Ŋgerzah na ɓay woiri.

21A woiri ké ɗaka i wuri guri, i ɓa gun pol tehnari ɓay fe le, i ɓay su̧ fe mah gel ɗaka woiri.

A woiri ké rew ƴo mbaŋ law woiri guri, i ɓa gun pol tehnari ɓay fe le, i ɓay sak sakna.

22Pol tehna Ŋgerzah teh tul woiri gelke nzukri fu̧y wuri, gelku-u ni̧h wuri, ku ɓal riŋ woiri, ku sɔɓ riŋ woiri ti̧h ɓa riŋ a pipiri-u ɓayu ké i ƴo wuri ke gun nzuk pirmatulay. 23Namu-aw, í laɓ wuri law rihna, í zo zakra zakra. Í ko, kpaŋndɔk woiri a ŋgeru ƴo nunmbam. Suya kú-u laɓ wuri-aw mah hani bin ke suya ké zih woyri laɓ gun nzak pihna Ŋgerzah a lewsa̧ri.

24Kúy, koseh a luki ɓa nzuku a woiri nzuk va̧nari ɓay fe le, i ƴo kaɓ ɓil bela woiri.

25Koseh a luki ɓa nzuku a woiri nzukri ké i su̧ tukala guri ɓay fe le, i ɓay kaɓ ɓil ɗaka.

Koseh a luki ɓa nzuku a woiri nzukri ké i sak sakna guri ɓay fe le, rew ɓay kal law woiri, i ɓay vba̧ haŋ zaɗ zaɗ.

26Koseh ɓa nzuku a woiri gelke nzukri gbam pir riŋ woiri. Zih woyri pir riŋ gun nzak pihna Ŋgerzah a fohri lewsa̧ kaŋ pi.

27A woiri nzukri ké i ƴo ke suk ké lah ɓay bi, mi ƴo ɓah ɓayay hi̧ wuri : í sa nzukbaa woiri. Í laɓ suki hi̧ nzukri ké fu̧y wuri. 28Í lu mgbɔkɔ ku̧ tul nzukri ké mgba nazi ku̧ tul woiri. Í goŋ Ŋgerzah ɓá laɓ suki hi̧ nzukri ké mgba wuri ɓu law woyri. 29Nzuk vba̧ gam wo le, mú sɔɓ fál a ɓoru hi̧ ni, ké vba̧ pi. Nzuk nah mah gar wo le, mú gboh ni nah gar a ɓilu ya pi. 30Nzuk a suŋ suŋ goŋ mu fe le, mú hi̧ ni. Ke nah fe wo le, mú sor nzuku ya. 31Kandɔkaw mí lawsuki ké i yih ɓay hi̧ nzuk a ɓoruri ɓá laɓ ziŋ wuri ra, í laɓ lawsuki-u ziŋ niri.

32I sa nzukri ké sa wuri kaŋto ra wa, tumbɔl fe í-i ziŋu le ? Nzuk-laɓ suyari sa nzuk suya mbaŋ woyri. 33Gelke i laɓ suki hi̧ nzuk ké laɓ wuri suki ra wa, tumbɔl fe mí-i ziŋu le ? Nzuk-laɓ suyari mí ƴo laɓ kaŋ. 34Gelke i ta lari ziŋ nzukri ké mah el ke lari ra wa, tumbɔl fe mí-i ziŋu le ? Nzuk-laɓ suyari mí ƴo ta lari ziŋ nzuk suya mbaŋ woyri ɓay kú el ke lari-u kaŋto.

35Kaŋ dale í sa nzukbaa woiri, í laɓ niri suki. Nzuk ta wuri lari le, í lu kerɓay ya̧ mbɔlu. Kpaŋndɔk a ŋgeru ƴo geŋ wuri. I ɓay na ɓa gun Ŋgerzah ké deɓ ye ta-a ɓay fe le, a ye ke ƴo laɓ suki hi̧ nzukri ké tu suki ya pi, nzuk law a pipiri-uri pi. 36Í laɓ law in ziŋ nzukri kandɔk Bah woiri Ŋgerzah ké ɓa nzuk-laɓ law in ziŋ nzukri. 37Í kehr nzukri ɓa nzuk a sukiri, ɓa nzuk a suya-uri ya rɔkɔ kehrna-u ké i kehr nzukri ɓá el mbu̧h wuri ɓa nzuk a suya-uri. Í laɓ ɓay kan tul nzuk ya, le salɓay suya ta mgba tul woiri ya. Í sel nzuk ké laɓ wuri suya, le salɓay suya ɓay lu ké tul woiri pi. 38Kandɔkaw, suki ké i laɓ hi̧ nzukri, suki-u ɓay el ziŋ wuri pi. Sam ŋgoro fe ké i mbi leh keni fe hi̧ nzukri ra, ŋgoro-u ɓay el tikri fe laɓna-u yik yik mí mbah zɔk gbɔh gbɔh ku̧ tul woiri pi. »

39Zezu el ɓah lawɓay hi̧ nzuk-lah ɓay yeri ɓahri : « Ra̧w mgba ka̧w ra̧w mbaŋ ye ani le ? Seɗe mbɔk woyri ku líh ɓil lɔkɔ kavbaw ya le wo ? 40Gun likɔl mba tul metere ye ya. Gunu tu pihna ye tu-tu dale, ke ɓay mah ke metere ye ɓáy. 41Le ɓay fe mú-u ko suy ké na nun mbaŋ wo mí baw kpuh ké tik sa̧w nun wo mú-u ko ya lo ? 42Ani mú-u ɓahri : “Ya̧h, mú hi̧ mi mí lu suy ké ɓu nun wo ?” Mí baw kpuh ké tik sa̧w nun wo, mu ko ya le ? Nzuk-mu̧h ketina, mú ten kpuh ké tik sa̧w nun wo dara mú-u kó gel ɓa teh-u ɓay el lu suy ké nun mbaŋ wo ɓáy. 43Ɓayu ké kpuh a suki leh lehna a suya-u ya, kpuh a suya-u kara leh lehna a suki ya pi. 44Kandɔkaw mí i tu kpuh a suŋ suŋ ɓay lehna ye lehna ye. Nzuk ta hal nzu̧y ké tul kpuh ŋgatukru ya, nzuk hal lehna vo̧ko ké tul ŋgatukru gun gay ya. 45Nzuk lawsuki ƴo hi̧ suki ké-e mbek ku̧ ɓil law ye ƴo ti̧h kala. Nzuk law a pipiri-u ba, ƴo hi̧ fe a pipiri-u ké-e mbek ku̧ ɓil law ye ƴo ti̧h kala. Fe mbekna ké nzuku mbek ku̧ ɓil law ye ƴo ur dukuku mí ti̧h ke nzak ye.

46Uwa. Ɓay fe í-i ɗi mi “ŋgernzuk, ŋgernzuk” ba, mí láh ɓay bi ta-a le wo ? 47Nzuk a suŋ suŋ gbam ké gi ta̧w bi mí ke ƴo tul ɓay biri ké-e lah le, nzuku na ani munu le ? Mi ƴo sɔk wuri. 48Nzuk ra ɓa nzuk ké mboh diŋ vul ye ké gel ké kasaw na diŋu. Ke ɗeh kpu̧ru si ka̧h fihri-u dara mí ke mboh diŋ vul ye kan ri ɓáy. Mbih uh mí vba̧ vulu paw paw mí ziŋ ŋgerna haw vulu ya ɓayu ké nzuku mboh vulu ké gel ké kasaw na diŋu. 49Nzukay ké lah ɓay ké mi ɓah mí ke poŋ ma fal bale, ke ɓa nzuk ké mboh vul ye tul siɓa gel garu dan kerɓay tul diŋu. Mbih uh vba̧ vul ra paw paw mí haw vulu wuruk vba̧ siɓa. Ɓeɓna vul ra ti̧h ɓa baw ɓeɓna. »

7

1Kandɔkaw Zezu ɓah ɓay ye ɔh hi̧ nzukri ké ƴo dih fal ye, mí ke tɔr si Kapernayum. 2Kumandah a hani mbew kaɓ puh-aw, sa̧w ye ɓa gun Izarayel ya. Ke ɓa mbay tul sozeri ké sɔɗ. Mgbal ye na nun hul. Mgbal ra law kumandah na sa tul ye. 3Ɓay Zezu toh suk kumandah dale, ke pih ŋgernzuk puh woyri ziɓri ɓá si goŋ Zezu, ké gi ko mgbal ye ɓay gah ni.

4-5Ku ka̧h ta̧w Zezu, mí ku vbi ni ke kɔkrɔya ɓahri se : « Ŋgernzuku-aw yih ɓay sa̧w wah gun Izarayelri mbamba. Ke mboh vul misoŋ hi̧ na. Kaŋ dale ke mah ɓay mú lah goŋna ye. »

6Mí Zezu si ziŋ niri. Ke ɗih ya tɔɓ ke kerpuh kumandah ra bale, kumandah pih ya̧h yeri si ɓah hi̧ Zezu kandɔkay : « Ŋgernzuk, í yɔklɔ mun woiri ya. Mi mah ɓay í rih ɓil kerpuh bi-ay ya. 7Sa̧wu mí-i si ta̧w woiri ke mun bi ya. Í ɓah ɓay dale, mun mgbal bi ra ɓay gah-u. 8A bi kara mi ƴo lah nzak ŋgernzuk biri pi. Mi ɓa mbay tul sozeri pi. Gelke mi ɗi soze ɓahri, ké gi le, ke gi gaŋ ba. Mi ɓah hi̧ soze a ɓoru ɓahri, ké tɔr le, ke tɔr gaŋ ba. Mi ɓah hi̧ mgbal bi ɓahri, ké laɓ fe-ay le, ke laɓ fe-u laɓ gaŋ ba. »

9Zezu ɓá lah nzak pihna kumandah bale, fe-u na ni yer. Ke el sɔɓ nun ye ma ta̧w daɓa nzukri ké ƴo dih fal ye, mí ke ɓahri se : « Ɓay ké kumandah ɓah-ay ɓa ketina. Mi ƴo ɓah hi̧ wuri. Gun Izarayel mbew ké kan law ye sa tul bi mah ke nzukay ké sa̧w ye na ɓoɗay, mi ko ya. »

10Gun nzak pihna kumandahri el rih kerpuh, mí ziŋ mgbal ra ke mun gahna ɓa suki.

11Bol falu Zezu tɔr si puh a ɓoru ké riŋu ɓa Nayin. Nzuk-dih fal yeri ke daɓa nzuk a ɓoruri ɓa ŋgi̧-u ƴo si ziŋ ni. 12Ku ɗih ya ɓay ka̧h nzakful mahol ké ɗoŋ Nayin bale, nzukri suk hul ke dakan. Daɓa nzukri ɓaŋ niri ƴo ti̧h ke ɓil puh-aw ma gel-gɔr hul. Hulu ɓa gun seke wu̧y kaŋpele, gun ye ké mbew yaŋ. Nzukri ro mah fe ké mgba wu̧y seh si keni. 13Ŋgermbay ko wu̧yaw, mí law ye sa̧h. Ke el ɓah hi̧ ni ɓahri : « Mú vuh rew ya. »

14Ke loh si ke za dakan, mí nzuk-suk hulri el ƴo. Zezu ɓah hi̧ hul ra ɓahri : « Seke, mi ƴo ɓah hi̧ mu, mú el gi, mú ur síɓa. »

15Seke ra el gi, ke kaɓ síɓa, mí ke el ɓah ɓay. Zezu mgba ni ndoh ndɔk mah ye. 16Bale hȩkme se nzukri riw. Ku ƴo dim Ŋgerzah ɓahri se : « Gun nzak pihna Ŋgerzah a luki mí ti̧h sakra wah-ay ɓay fe le, Ŋgerzah ɗer gi ko sa̧w nzuk yeri. »

17Mberem fe laɓna Zezu seh ɔh puh a lukiri ke puh a ɓil suyri riw ké tusiɓa Zude. 18Nzuk-dih fal Za̧hri ndazi ɓayu hi̧ Za̧h, mí ke ɗi nzuk-dih fal yeri seɗe. 19Ke pih niri si ta̧w Gaŋ tul feri riw ke nzak pihna-ay : « A wo mú-u ɓa Ŋgermbay ké Ŋgerzah wahɓay pih ni hi̧ na ziɓri ra, ké ɓay gi lák mbay tusiɓa gbam mini nah geŋ nzuk a ɓoru le7.19 Ziɓri geŋ Ŋgermbay lewsa̧. Í ki̧ gun gel ki̧na ké na diŋ Mbete Matiye 11.3.  ? »

20Ku ka̧h ta̧w Zezu, mí ku ɓahri se : « Za̧h batisi pih na náh ɓah, a wo mú-u ɓa Ŋgermbay ké Ŋgerzah wahɓay pih ni hi̧ na ziɓri ra mini nah geŋ nzuk a ɓoru le ? »

21Ke sa̧wseh-u-aw Zezu ƴo gah nzukri ɓa ŋgi̧-u. Ke gah nzuk senari ke nzukri ké sena woyri ŋger mbamba pi. Ke ni̧h záhri ké tul nzukri. Ke hi̧ daɓa ra̧wri ko gel. 22Mí ke yih nzak nzuk-dih fal Za̧hri-aw ɓahri : « Í si ɓah hi̧ Za̧h ɓá lah ɓay feri-ay ké i ko ke nun woiri, ké i lah ke suk woiri ɓahri se, ra̧wri ko gel, kpereri si sina, mun nzuk ndɔɓeri teh mí saŋna-si gel kani Ŋgerzah lu ké tul woyri, mbikiri lah ɓay, hulri el kaɓ ke nun, ko̧hkori lah ɓaysuki ma law woyri. 23Pol tehna teh tul nzuk ké riŋ bi ti̧h ɓa ndaw lihna ye ya. »

24Nzuk-dih fal Za̧hri tɔr ba, mí Zezu el ɓah ɓay tul Za̧h hi̧ daɓa nzukri ɓahri : « Sina woiri ɓil lawkɔraw, i si ɓay ko fe le ? I si ɓay ko sihri ké kuna laŋ mgba̧ya mgba̧ya lo ? 25Uwa. I si ɓay ko fe le ? I si ɓay ko nzuk ké ndoh gar lari a ndu̧yu mgbelek mgbelek le wo ? Nzukri ké ndoh gar riŋ ɗina a ndu̧yu le kaɓ kerpuh mbayri. 26Uwa. I si ɓay ko fe le ? I si ɓay ko gun nzak pihna Ŋgerzah le wo ? I si ɓay ko gun nzak pihna Ŋgerzah gaŋ. Mí-i ƴo ɓah hi̧ wuri ɓahri se, Za̧h ra ke mba tul gun nzak pihna Ŋgerzah a ɓoruri mba-mba. 27Za̧h ra Ŋgerzah vbeh ɓay tul ye lewsa̧ hi̧ zih woiri ɓahri : í ko, mi pih gun nzak pihna bi ƴo pol woiri7.27 Ɓayay na ɓil Mbete Exode 23.20. Ɓayu vbeh kandɔkay : Í ko, mi pih gun nzak pihna bi ƴo pol wo. Ké gel ki̧na-aw Ŋgerzah ƴo ɓah ɓay hi̧ gun Izarayelri. Ke ɗi niri « wo » kandɔk ke ƴo ɗi nzuk mbew. Sa̧wu mí nzuk-sɔɓ mbete vbeh ɓahri, woiri ɓay hi̧ lahna-u ɓá se ya.ɓay lek ful geŋ ni7.27 Ɓayay na ɓil Mbete Malachie 3.1. Malachie vbeh ɓayu kandɔkay : a ye ke ɓay lek ful geŋ mi. Luk vbeh ɓahri : a ye ke ɓay lek ful geŋ mu. Ɓil Mbete Malachie ra Ŋgerzah ƴo ɓah ɓay tul ye. Ɓil Mbete Lukay ke ƴo ɓah ɓay Ŋgermbay. Ŋgerzah ti̧h ɓa nzuk pirmatul mí ɓa Zezu a ye Ŋgermbay. Sa̧wu mí nzuk-sɔɓ mbete vbeh ɓahri, ni ɓay hi̧ lahna-u ɓá se ya.. »

28Zezu el ɓahri se : « Mi ƴo sɔk wuri ɓahri, ké sakra nzuk pirmatulri kú-u mbuŋ niri ké tusiɓa gbam, nzuk mbew ké mba tul Za̧h ta-a. Mí gun a mah gelu ké ɓa gun puh lakna Ŋgerzah mí mba ni. 29Nzuk-mbu̧h lampoh ke nzuk a garuri riw kú-u lah ɓay Za̧h mí ku hi̧ ni soh niri mbih batem ra fe laɓna woyri teh ɓay Ŋgerzah. 30Fariziri ke nzuk goso fe tuna mbete bolkusol Ŋgerzahri ba, poŋ kerɓay Ŋgerzah ké-e lek ɓay tul woyri ma fal, ku sa hi̧ Za̧h ɓá soh niri mbih batem ya. 31A a̧w ba, sam nzuk a suŋri mí-i mgba tuh ke gun tukala-ayri le ? Ku na ani le ? 32Ku eŋ gunri ké kaɓ ndiseŋe ƴo yi̧-yi̧hna. Ku ɗi haniri ɓahri : “Nah ul ti̧w, mí i sa nda nday ya. Nah ɗi siŋ rew, mí i sa vuh rew ya.” 33Kaŋaw mí Za̧h batisi gi, ke lak huru ya, ke nzo yim ya, mí i ɓahri, eh ɗuk ni. 34Gun nzuk pirmatul ba, gi. Ke su̧ fe, ke nzo fe le, i ɓahri, bahu̧hmi mí na-aw, ke ɓa nzuk-ta yim. Ke mgba ya̧h ziŋ nzuk-mbu̧h lampohri ke nzuk suya a ɓoruri pi. 35Kandɔkaw mí gun sa̧w ru̧nari teh ɓay ketina sa̧w ru̧na Ŋgerzah. »

36Mí farizi mbew, riŋ ye ɓa Simu. Ke ɗi Zezu, ké si su̧ fe ziŋ ni. Zezu si rih kerpuh ye, mí ku kaɓ nzak fe su̧na. 37Wu̧y-laɓ suya a hani ƴo puh-aw. Ke ɓa wu̧y nunpuki. Ke lah ɓahri, Zezu ƴo su̧ fe ké kerpuh farizi ra dale, ke mbi kuh num ba̧ri a suki ké lari-u ŋger mbamba7.37 Num ba̧ri a suki suy lari-u mah hani ke lari pihna mbihmbam mbew.. 38Ke gi ka̧h ɓel bɔk Zezu. Ke ƴo vuh rew ke mbihnun ye mgbɔk mgbɔk hi̧ mbihnun ye zuh ku̧ bɔk Zezu, mí ke tak ke pirmatul ye le, ke el tak ɓáy. Ke mgba bɔk Zezu ma haŋ ye, mí ke el nu̧h ri num ba̧ri ra.

39Farizi ké ɗi Zezu su̧ fe ziŋ ni ra ko fe laɓna wu̧yaw, mí ke ɓah ké law ye ɓahri, nzukay ɓa ra gun nzak pihna Ŋgerzah ketina le, ke tú wu̧y ké ƴo za ni-aw ra ɓa wu̧y a suya-u. 40Zezu tu kerɓay farizi ra, ke el ke ɓayu ɓahri : « Simu, mi ƴo ke mberem a hani-u ɓay lu ziŋ mu. »

Simu ɓahri : « Ŋgernzuk, mú ɓah ge. »

41Zezu ɓahri : « Nzukri seɗe ta lari. Mbɔl ké tul nzuk a mbewu mah ke lari pihna mbihmbam seɗe7.41 Sa̧w nzak ɓahri, denari sɔɗ ndiɓi, mí nah ten ŋgerna lari-u ɓay hi̧ karaŋri ɓá lah ɓa gah-u. Ɓay denari na ɓil Mbete Tɔh riŋri.. Mbɔl ké tul nzuk a ɓoru ba, mah ke lari pihna few seɗe7.41 Sa̧w nzak ɓahri, denari bon ndiɓi, mí nah ten ŋgerna lari-u ɓay hi̧ karaŋri ɓá lah ɓa gah-u.. 42Seɗe mbɔk woyri ku ziŋ ŋgerna púh mbɔlu ya. Wara mí nzuk ké hi̧ niri lari ra lu mbɔlu ké tul woyri. Kaŋaw ba, ké sakra nzukri ké seɗe-aw wa, a ge mí ɓay sa nzuk ké lu mbɔl ra mbamba le ? »

43Simu yih nzak ye ɓahri : « Mi ko ɓa nzuk ké mbɔl a ŋgi̧-u lu ké tul ye mí ɓay sa ni mbamba. »

Mí Zezu ɓahri : « Simu, kerɓay wo ƴo gelu. »

44Ke sɔɓ nun ma tul wu̧y ra, mí ke ɓah hi̧ Simu ɓáy ɓahri : « Mu ko wu̧yay ko le ? Mi rih kerpuh wo, mí mu hi̧ mi mbih ɓay wɔk bɔk bi ya7.44 Lewsa̧ ziɓri wɔk bɔk gahru mgba ni keni. Na kandɔk mbih sona ké ta̧w karaŋri. . A ye ba, ke wɔk bɔk bi ke mbihnun ye, ke el tak ke pirmatul ye. 45Mu ul suk bi ya. Wu̧yay ba, ke gina bi, ke mgba bɔk bi ma haŋ ye giri giri. 46Mu suh num ku̧ tul bi ya. A ye ba, ke fer num lari ké ba̧ri-u fu̧ ɓa suki ku̧ bɔk bi. 47Sa̧wu mí-i ƴo ɓah hi̧ mu ɓahri, salɓay a suyari ké ŋgi̧ mbamba ra lu ké tul ye lu-lu ɓay fe le, ke sa nzuk ké lu ɓayu ŋgi̧ mbamba. Mí nzuk a a̧y ké salɓay ye a ndi̧-u lu ké tul ye le, ke sa nzuk ké lu ɓayu ndi̧ kaŋto. »

48Bale ke el ɓah hi̧ wu̧yu ɓahri : « Salɓay a suyari lu ké tul wo lu-lu. »

49Gahru a ɓoruri ké kaɓ nzak fe su̧na ziŋ ni su̧h ɓay ziŋ haniri ɓahri se : « Nzukay wa ɓa ge mí lu salɓay suya ké tul nzuk le ? »

50Zezu el ɓah hi̧ wu̧y ra ɓahri : « Mú si ke ɗeŋ. Law wo ké te sa tul bi ten mu ke ndɔk hul te-ten. »

8

1Zezu ti̧h ke puh Simu bale, ke si ke puh puh, puh a lukiri ke gun puhri pi. Ke ka-kah ɓaysuki lák mbay Ŋgerzah hi̧ nzukri lah. Nzuk-dih fal ye a boh falu seɗeri si ziŋ ni. 2Wu̧y a haniri si ziŋ niri pi. Ku ɓa wu̧yri ké Zezu ni̧h záhri ké tul woyri. A ɓoruri ɓa wu̧yri ké-e gah sena woyri. Riŋ wu̧yuri mí na-ay : Mari ké Makdala, a ye ra Zezu ni̧h záhri toŋndɔk say ké tul ye. 3Zohana wu̧y Kuza ké ɓa ŋgernzuk-ko fal kerpuh mbay Eroɗ Antipa. Suzana ke daɓa wu̧y a ɓoruri pi, mí wu̧yuri ƴo so niri ke ŋgerna woyri.

4Daɓa nzukri ɓa ŋgi̧-u ur ke puhri ɓoɗ ɓoɗ gi mbu̧h hani ké ta̧w Zezu, mí ke ƴo ɓah hi̧ niri ke lawɓayri. 5Ke ɓahri : « Nzuk mbew ti̧h si waka ɓay mi̧h mi̧hri. Ke ƴo mi̧h mi̧hri bale, mi̧hri a haniri ku̧ mahful, mí nzukri ndakla, gundoyri gi te mi̧hri-u ɔh riw pi. 6Mi̧hri a haniri ku̧ gel ké siɓa ŋgi̧ ya ɓay kasaw ké na diŋu. Mi̧hri fe pay ra ti̧h mí hu̧h mí el ho̧k wɔh ɓay siɓa-aw ké voh ya. 7Mi̧hri a haniri ku̧ gel ké ŋgatukru na ri. Fe pay ke ŋgatukru ti̧h ke haniri mbɔk, mí ŋgatukru kaŋ tul fe pay ra kiɗik kiɗik fu̧h fe payaw. 8Mi̧hri a ɓoruri ba, ku̧ siɓa a suki, mí fe pay ra ti̧h el hu̧h mí leh mah sɔɗ. »

Zezu ɓah le, el ɓah ɓa mgbe-u ɓáy kandɔkay : « Nzuk ké ƴo ke suk ɓay lah ɓay le, ké lah. »

9-10Nzuk-dih fal yeri ba, ƴo vbi ni ɓay ké ten sa̧w lawɓayaw. Mí ke ɓahri : « A woiri le Ŋgerzah ten sa̧wɓay lák mbay ye ké mu̧-mu̧h hi̧ wuri i lah. Nzuk a ɓoruri ba, lah ɓa lawɓay. Ku ko ke nun woyri, mí ku ko da̧h, ku lah ke suk, mí guh law woyri ya8.9-10 Ɓayay na ɓil Mbete Esaïe 6.9-10..

11Sa̧w lawɓay mi̧hri ra mí na-ay : Mi̧hri-u mí ɓa ɓay Ŋgerzah. 12Mahful ké mi̧hri ra ku̧ ri ɓa nzukri ké lah ɓayu. Bol falu mbay záh tukala gi lu ɓayu ké law woyri rɔkɔ kú kan law woyri tulu le, salɓay suya ɓá lu ké tul woyri. 13Gel ké siɓa ŋgi̧ ya ɓay kasaw ké na diŋu ra ɓa nzukri ké lah ɓay Ŋgerzah. Gelku-u lah le, ku mgba ɓayu, mí ɓayu ɓar sa̧w ya. Ku kan law woyri tulu, mí doro-u, fe-leh law gi ziŋ niri bale, ku lu mun woyri ke ɓil ɓayu ma fal. 14Gel ŋgatukru ké mi̧hri ku̧ ri ra ɓa nzukri ké lah ɓay Ŋgerzah, mí kerɓay tukala ke fe ziŋna ke sa̧y fe tukala ri̧h law woyri. Fe-uri kaŋ tul nzukuri-aw kiɗik kiɗik bale, ku ŋgu̧-ŋgu̧h, mí lehna-u ti̧h suk ya. 15Siɓa a suki ké mi̧hri ku̧ ri ra ɓa nzukri ké lah ɓay lák mbay Ŋgerzah, mí ku mgba giri giri ma law ɓa suki bale, ku su̧h law mí hi̧ ɓayu leh lehna kandɔk fe pay ké leh lehna ndekle ndekle.

16Nzuk ké oh hɔrɔ ta lampe mí el mbi mbɔhrɔ guɓ ri ta-a. Ke ta mbi lampe mu̧h huh ŋgasaka ya pi. Wara le nzuk oh hɔrɔ ta lampe ɓay mbi kan síɓa hi̧ nzukri ké rih le, ku ko gel tehna-u. 17Ɓayu ké fe a mu̧h-u ké duh gel ɓay ti̧h ké nun nzukri hi̧ ku ko, sa̧w fe-u ɓay ti̧h kala hi̧ nzukri ko. 18Kaŋaw dale í ko wuri ger ke sam lah ɓay woiri, ɓayu ké nzuk a suŋ suŋ ké ƴo ke suk ké lah ɓay le, ke ɓay lah ɓay a mbaŋu ɓáy. Nzuk a a̧y ké ta ke suk-lah ɓay ya ba, nzuku ker ɓahri, ke la-lah kara ɓay a ndi̧ ké-e lah ra ɓay zi wu̧m. »

19Mah Zezu ke yi̧n yeri gi ma ta̧w ye pi, mí ful ɓay ka̧h ta̧w ye ta-a ɓay daɓa nzukri ké nzu̧h ké ta̧w ye nzuturu. 20Mí ku ɓah hi̧ ni ɓahri : « Mah wo ke yi̧n wori ƴo kala. Ku yih ɓay ko mu. »

21Bale Zezu yih nzak nzukri-aw kandɔkay : « Mah bi ke yi̧n bi mí ɓa nzuk a a̧yri ké ƴo lah ɓay Ŋgerzah, mí ku ƴo tulu. »

22-23Nam mbew ɓil namri-aw mí Zezu rih kaɓ ɓil kumbon ke nzuk-dih fal yeri. Ke ɓahri se : « Náh tɔr wuri si kala mahmbih fál sa̧8.22-23 Nzukri ké kala mahmbih ra ɓa ziɓ ya, sa̧w woyri ɓoɗ. . » Mí ku tɔr si. Kumbon ƴo tul sina, mí Zezu kal nam yek bale, kuna a bawu ur bivbiɗ bivbiɗ fa̧h mbih mbah ɓil kumbon ɓay riŋna-u. Kerɓay káɓ tukala zi nzuk-dih fal yeri zi-zi. 24Mí ku tom ni, ku ɓahri : « Mbay Mbay, nah ɓay hu wuri wo. »

Zezu ur bale, ke hah kuna, ke hah mbih ké laŋ gbɔksɔ gbɔksɔ, mí kuna ke mbih tuk kelek hi̧ gel na ɗeŋ gaŋ ba. 25Ke el ɓah hi̧ nzuk-dih fal yeri ɓahri : « I kan law woiri tul fe le ? »

Hȩkme se niri le el tokro tem mun woyri. Ku ɓah ke haniri ɓahri se : « Nzukay gaŋ ba wa, na ani mí ke hah kuna ke mbih mí fe-uri lah nzak ye-ay le ? »

26Mí ku si ka̧h tusiɓa nzuk Geraziri. Gerazi ra na kala mahmbih Galile. 27Zezu ɗer ke kumbon bale, nzuk Gerazi a hani gi nzɔh nun ye. Nzuku, záhri ƴo tul ye. Ke si mun ndikpo lewsa̧ kaŋ. Ke na vul ya wara le, gel nam ye ɓa gel-gɔr hulri. 28-29Nzuku ɓá ko Zezu le, ke vba̧ nzak ɓeleŋ, mí ke huk pol ye. Kusol nzuku ahla rew ɓahri se : « Zezu gun Ŋgerzah ké deɓ ye ta-a, ɓay wo ɓa fe mí ziŋ mi le ? Mi vuh hi̧ mu, mú laɓ mi koseh ya. »

Záh tukala-aw ɓah kaŋ ɓayu ké Zezu ƴo ɓah hi̧ ni ɓahri se, ké ti̧h ke tul nzuk ra, ɓayu ké doro-u ɗi-ɗih ké záh ra ƴo tul nzuku-aw. Nzukri ƴo ŋga̧h ndɔk ye ke sal lari. Bɔk ba, ku ƴo mgba ke ɗah, ku ƴo kɔr ni kaŋ, mí ke ƴo ɗɔr sal lari, ke ƴo nduk ɗah haw le, ke el ɗuk si ɓil suy ɓáy.

30Mí Zezu vbi záh ra riŋ ye. Záh ba, ɓahri : « Riŋ bi ɓa Ŋgi̧ŋgi̧ ɓay fe le, nah sɔɗ sɔɗ boh gel ŋgi̧-ŋgi̧ mí ƴo tul ye. »

31Záhri ƴo vuh hi̧ Zezu ɓá ni̧h niri ku̧ ɓil lɔkɔ ké ɗih sa̧rara ra ya. 32Ké ɓel woyri-aw daɓa kɔsɔŋri mah fe ƴo ƴah ri lakna ké haŋ kasaw. Mí záhri vuh hi̧ Zezu ɓá hi̧ niri, kú si rih tul kɔsɔŋri-aw. Kaŋ mí Zezu poŋ ful hi̧ niri, 33mí záhri ra ti̧h ke tul nzuku si rih tul kɔsɔŋri. Mí kɔsɔŋri riw kpa̧h ke ɗukna si ka̧h nzak hereŋ lih ku̧ mahmbih kirim kirim, mí mbih kal niri ndu̧y.

34Nzuk-kɔr kɔsɔŋri ɓá ko fe ké kal bale, ku su ɗukna si puh, mí ku si ndazi ɓay feri ké kal hi̧ ɓayu ya̧ puh a luki ke gun puh a ɓeluri. 35Bale nzukri ti̧h yir ɓay ko fe ké kal. Ku gi ka̧h ta̧w Zezu, mí ku ziŋ nzuk ké záhri ti̧h ke tul ye ra kaɓ ɗeŋ ké ta̧w Zezu. Nzuku ndoh gar ɓa suki. Kerɓay ye na ɓa suki. Mí hȩkme el se niri. 36Nzuk-kɔr kɔsɔŋri ki̧ fal fe kú-u ko ke nun woyri hi̧ nzukri lah ani mí záhri ti̧h ke tul nzuk ra, mí ke el kaɓ ɓa suki. 37Nzuk Geraziri ba, goŋ Zezu ɓá tɔr poŋ niri ɓay fe le, baw hȩkme se niri se-se.

Kandɔkaw mí Zezu hil kumbon ɓay tɔrna, 38mí nzuk ké záhri ti̧h ke tul ye vuh hi̧ ni ɓay si ziŋ ni. Mí Zezu sa-a. 39Ke ɓahri : « Mú el si puh ké ta̧w nzuk wori. Mú ki̧ fal fe sukiri riw ké Ŋgerzah laɓ ziŋ mu hi̧ kú lah. »

Kaŋaw mí nzuk ra tɔr si ka-kah ɓayu hi̧ nzukri puh ke puh. Ke ka-kah ɓay sukiri gbam ké Zezu laɓ ziŋ ni.

40Zezu el si tusiɓa Galile. Ka̧hna ye, daɓa nzukri ya̧ ni ke law rihna. Riw woyri ku kaɓ keh geŋ ni. 41Nzuk a hani mbew ƴo ri pi. Riŋ ye ɓa Zayrus. Ke ɓa ŋgernzuk vul misoŋ ziɓri, ke gi huk siɓa pol Zezu gburuk. Ke vuh hi̧ Zezu ɓay ké si puh ye. 42Gun ɓil ye ké mbew yaŋ ɓa tikla za̧ri na nun hul. Mbihmbam gunu laɓ boh falu seɗe.

Ku mbi ful si ma kerpuh Zayrus. Daɓa nzukri si ziŋ ni wuh wuh.

43Ké sakra daɓa nzukri-aw, wu̧y a hani mbew ƴo ri. Sem ƴo ti̧h ke ɓil ye laɓ mbihmbam boh falu seɗe kari da. Ke duklu ndɔk ye ké ta̧w dɔktari. Ke ziŋ mun gahna ya dih. 44Mí ke si ke fal Zezu. Ke za nzak gar Zezu ba, sem ra kuŋ nzeɗ ba. 45Mí Zezu ɓahri : « A ge mí za mi le ? »

Nzukri gbam ma̧-ma̧y. Piyer mbi ɓay ɓahri : « Mbay, nzukri ɓa ŋgi̧-u mí ɗoŋ mu-ay. Ku ƴo voŋ mu. » 46Mí Zezu el ɓah ra ɓáy ɓahri se : « Nzuk a hani za mi gaŋ. Mi tu-tu, ŋgerna ti̧h ke mun bi. »

47Wu̧y ra ko ɓahri, mahful mú̧h mun ye ta-a. Mun ye to kpak kpak. Ke ti̧h gi huk pol Zezu bale, ke ɓah ketina ye hi̧ daɓa nzukri lah fe ké hi̧ ni ke za nzak gar ra ba, ke ziŋ mun gahna ba. 48Bale Zezu ɓah hi̧ ni ɓahri : « Gun bi, law wo ké te sa tul bi-ay ya̧ mu ke ndɔk hul ya̧-ya̧. Mú si ke ɗeŋ. »

49Zezu ƴo ɓah ɓay kɔɓ ɓáy bale, nzuk mbew gi sɔk Zayrus ŋgernzuk vul misoŋ ra ɓahri, gun ye hu da. Ké zɔklɔ metere ra mba. 50Ɓay ra ɓá toh suk Zezu bale, ke ɓah hi̧ Zayrus ɓahri : « Law wo ɓá lu ya. Law wo ɓá ƴo mbew ɓa kpuh-u. Gun wo ɓay ti̧h ke ndɔk hul ɓa suki. »

51Ku ka̧h kerpuh Zayrus, mí Zezu gboh nzuk a ɓoruri rih vul hul ziŋ ni. Sa ɓa Piyer, Za̧h, Zak, mah gun, bah gun mí ku rih vulu ziŋ ni. 52Nzukri riw ƴo vuh rew ɗik ɗik, ku ƴo laɓ mun ɓa seh. Mí Zezu ɓahri : « Í ɔk wuri. Gun ra hu ya. Wara le ke na nam kaŋto. »

53Nzukri sak ni gbaw. Ku tu ɓahri se, gun ra hu-hu gaŋ. 54Zezu rih vul, ke mgba ndɔk hul bale, ke ɗi fe : « Gun, mú el gi, mú ur síɓa. »

55Tem gun ra el gi gaŋ ba, mí ke ur síɓa. Zezu ɓah hi̧ nzukri, kú hi̧ gunu fe su̧na, ké su̧. 56Nzak-ɓah ɓay zi mah gun ke bah gun sel. Mí Zezu el ɓah hi̧ niri ɓa teh-u ɓahri, kú ɓah ɓayu hi̧ nzuk mbew ɓá lah ya.

9

1Zezu ɗi nzuk-dih fal ye a boh falu seɗeri, mí ke hi̧ niri huhrumun, ke hi̧ niri ŋgerna ɓay mba tul záhri, tul senari pi hi̧ kú gah nzukri. 2Mí ke pih niri, kú si ka-kah ɓay lák mbay Ŋgerzah, kú gah senari. 3Ke ɓahri se : « Sina woiri le, í si ndɔk ndikpo. Í si ke ka̧wkpuh sina ya, ɓɔl ɓay goŋ fe ya, fe su̧na ya, lari ya, gar seɗe ya pi. 4Kerpuh ké mgba wuri gahru le, í na kerpuh-u ka̧h nam tɔrna woiri. Í ti̧h si ɓil puh-aw ka-kah ɓay lák mbay Ŋgerzah. 5Puh a a̧y ké nzukri sa mgba wuri gahru ya le, tɔrna woiri ke puh-aw, í kpoh kasal bɔk woiri sɔk keni tehɓay ɓahri, salɓay suya woyri mgbahla wuri ya. »

6Kandɔkaw mí nzuk-dih fal ye a boh falu seɗeri tɔr si ka-kah ɓaysuki lák mbay Ŋgerzah ke puh puh. Ku gah nzuk senari ké gelri gbam.

7Mberem ɓay fe saŋri-aw toh suk Eroɗ mbay tusiɓa Galile dale, kerɓay zukru ni ɓay fe le, nzuk a haniri ƴo ɓahri, Za̧h batisi mí ti̧h ke puh záh. 8Nzuk a ɓoruri ba, ɓahri, Eli gun nzak pihna Ŋgerzah a lewsa̧ mí ti̧h nun nzukri. Nzuk a ɓoruri ɓáy ɓahri, gun nzak pihna Ŋgerzah a ɓoru mí ti̧h ke záh. 9Mbay Eroɗ ɓah ɓay ye ɓahri : « Za̧h ra, mi kuŋ tul ye ba wa, nzuku-aw ɓa a ge ɓáy mí-i lah ɓay fe saŋ yeri-aw le ? » Mí ke ƴah ɓay ko Zezu.

10Gun nzak pihna Ŋgermbay a boh falu seɗeri el ke gel ka-kah ɓay lák mbay Ŋgerzah gi mbu̧h hani. Ku ki̧ fal fe laɓna woyri gbam ke bamu bamu hi̧ Zezu lah, mí ke fa̧h niri tɔr si fál Beɗsayda puh a hani-u. 11Daɓa nzukri tu tɔrna woyri-aw, mí ku dih doro woyri. Mí Zezu ya̧ niri ndɔk seɗe. Ke ƴo ɓah ɓay lák mbay Ŋgerzah hi̧ niri. Senari ba, ke gah niri.

12Seh ƴo vohna. Nzuk-dih fal ye a boh falu seɗeri loh ma ta̧w ye, mí ku ɓahri : « Mú sel daɓa nzukri-ay hi̧ kú tɔr si puhri ké ɗoŋ niri-ay, kú lu ta̧hma, kú su̧ fe ɓay fe le, gelay nah ƴo ɓil suy. »

13Dale ke ɓah hi̧ niri ɓahri : « A woiri gaŋ, í hi̧ niri fe su̧na, kú su̧. »

Mí ku ɓahri : « Peŋ ɓa ndiɓi, nzuy ba, ɓa seɗe mí na-ay wa. Náh si ra yeh fe su̧na kara ɓay mah gel ɗaka nzukri-ay le wo ? »

14Ŋgi̧na wo̧rori laɓ sɔɗ sɔɗ boh gel ndiɓi (5.000). Mí Zezu ɓah hi̧ nzuk-dih fal yeri ɓahri : « Í mgba niri, kú kaɓ siɓa zuɓ zuɓ ɓa bon ndiɓi bon ndiɓi. »

15-16Kandɔkaw mí nzuk-dih fal yeri hi̧ nzukri kaɓ siɓa zuɓ zuɓ. Bale Zezu ya̧ peŋ ké ndiɓi ke nzuy ké seɗe ra. Ke ɔr nun ma síɓa, mí ke lu mgbɔkɔ ku̧ tulu. Ke gɔh peŋ ra, ke hi̧ nzuk-dih fal yeri wal hi̧ nzukri su̧. 17Nzukri riw su̧ fe mbah ɓil woyri poŋ tɔru. Ku mbu̧h tɔr fe su̧na ra mbah tɔlɔ ɓa boh falu seɗe.

18Nam a hani-u, Zezu kaɓ ke hȩk ye ƴo ɓah ɓay ziŋ Ŋgerzah. Nzuk-dih fal yeri ƴo ɗih ya ziŋ ni bale, ke vbi niri ɓayay : « Daɓa nzukri ɗi mi ɓa sam nzuk a suŋ le ? »

19Ku yih nzak ye ɓahri : « Nzukri ɗi mu ɓa Za̧h batisi. Nzuk a haniri ɗi mu ɓa Eli gun nzak pihna Ŋgerzah a lewsa̧. Nzuk a ɓoruri ba, ɗi mu ɓa gun nzak pihna Ŋgerzah a hani ké ti̧h ke záh. »

20Mí Zezu el vbi niri ɓahri : « A woiri ba, i ɗi mi ɓa sam nzuk a suŋ le ? »

Bale Piyer yih nzak ye ɓahri se : « Mu ɓa Ŋgermbay, a ye ké Ŋgerzah mbi ni ɓa Mbay. »

21Kandɔkaw mí Zezu hah niri. Ke ɓah ɓa teh-u ɓahri, kú ɓah ɓay riŋ ɗina Ŋgermbay ye ra hi̧ nzukri ya. 22Ke ɓahri se, na ani ani gaŋ kara a ye gun nzuk pirmatul ɓay ko seh kal ŋgɔŋ. Ŋgernzuk gun Izarayelri, ŋgernzuk fe puhna Ŋgerzahri, nzuk-sɔk mbete bolkusol Ŋgerzahri, ku ɓay ko ni ye ɓa kɔk fe, ke hú hul. Nam a sayu le, ke tí̧h ke puh záh ke pa̧ymun a foyu.

23Ke ƴo ɓah hi̧ nzukri riw ké ƴo dih fal ye ra ɓahri : « Nzuk yih dih fal bi le, ké poŋ kerɓay tul ye ma fal, ké mbi kpuh vbatay hul ye, ké suk nam ke nam, ké dih keni fal bi, 24ɓayu ké nzuk a a̧y ké yih su̧ tukala le, tul ye ɓay zi-u. Nzuk a suŋ suŋ ké poŋ kerɓay tul ye ɓay tul bi le, ke ɓay ti̧h ke ndɔk hul. 25Gelke nzuk su̧ tukala el kaɓ ɓa suki, mí doro-u, tul ye zi le, ɓa fe ziŋna munu lo ? 26Nzuk a a̧y ké riŋ bi ke ɓay bi ɓa fe su̧hru ké nun ye le, gun nzuk pirmatul ɓay tu nzuku-aw ɓa fe-se su̧hru ké nun ye ke seh gina ye ɓil riŋ ɗina ye, ɓil riŋ ɗina bah ye, ɓil riŋ ɗina tem nzak pihna Ŋgerzahri. 27Mi ƴo ɓah ketina hi̧ wuri, nzuk a haniri ké sakra wah-ay hul ɗi riŋ woyri ya ɓáy, mí ku kó lák mbay Ŋgerzah ke nun woyri. »

28Zezu ɓah ɓay ye, nam a toŋndɔk seɗe-u dale, ke fa̧h Piyer, Za̧h, Zak. Ke si ziŋ niri tul kasaw a hani-u si ɓáh ɓay ke Ŋgerzah. 29Ké-e ƴo ɓah ɓay ke Ŋgerzah ra, nun ye sɔɓ na ɓoɗ, gar ye su nda̧w nda̧w. 30Mí í ko. Nzukri seɗe ti̧h gi ƴo lu mberem ziŋ ni. Ku ɓa Moyiz ke Eli gun nzak pihna Ŋgerzah a lewsa̧ri9.30 Ŋgerzah hi̧ Moyiz ten gun Izarayelri ke puh mgbal Eziɓte. Eli ba, ke pih ni hi̧ ke laɓ fe saŋri, mí ke ɗi sa̧w nzuk yeri gun Izarayelri ɓá mbi law woyri ké tul tukala ma fal el kan law woyri tul Ŋgerzah woyri.. 31Mun woyri ndu̧y ɓa fe gama riŋ ɗina a nunmbam. Mberem kú-u ƴo lu ziŋ ni si tul ɓay ti̧hna ye ke puh mgbal, a a̧w ké ɓay laɓ ɔh ke gelu ké Zurusalem. 32Piyer ke nzuk-dih fal Zezu a ɓoruri ké seɗe ra ku̧ nam mbeleŋ mbeleŋ. Ku tom bale, ku ko ndu̧yna mun Zezu ɓil riŋ ɗina ye ke ndu̧yna nzuk a seɗe-uri ké ƴo ziŋ ni ra. 33Nzukri ké seɗe-aw ɓá tɔr poŋ niri le, Piyer ɓah hi̧ Zezu ɓahri : « Mbay, gel ké nah ƴo ri-ay su-su. Nah yih pɔr vulri ɓa say hi̧ wuri, a mbewu ɓa nzuku a wo, a mbewu ɓa nzuku a Moyiz, a mbewu ba, ɓa nzuku a Eli. »

Ɓayaw, Piyer ɓah va̧h. 34Ke ƴo ɓah ɓay kɔɓ ɓáy bale, ɗikmambam gi guɓ tul woyri gbukru, mí hȩkme se niri. 35Ku ƴo ké ɓil dikmambamaw bale, ku lah kusol ti̧h ke ɓilu mí mgbe ɓeleŋ ɓahri : « A ye-ay ke ɓa gun bi, a bi mí-i lu ni9.35 Í mgba Mbete Esaïe 42.1-7 tuh ke gel ki̧na-ay.. Í lah nzak ye. »

36Kusol ɓah ɓay ba, ku el ko ɓa Zezu ke hȩk mí toŋ. Nzuk-dih fal yeri ra tuh nzak woyri. Ku ɓah ɓayu hi̧ nzuk a ɓoru lah ke sewu-aw ya.

37Tipele-u bale, Zezu ɗer ke tul kasaw ra ke nzuk-dih fal yeri ké sayaw. Daɓa nzukri ɓa ŋgi̧-u gi nzɔh nun ye. 38Nzuk a hani-u mbew ti̧h, ke ɗi fe ɓeleŋ ɓahri : « Metere, kɔkrɔya, mú gi ko tul gun bi-ay ge. Ke ɓa gun bi ké mbew yaŋ. 39Mú ko, záh mgba ni ba, ke vba̧ nzak ziriri ziriri ba. Mun ye to kpak kpak, mbihsam ye fur tuka tuka. Záh-aw ƴo pal ni mo̧r mo̧r. Ɓay záh ra ɓá poŋ ni ɗeŋ se-se. 40Mi gi vuh ɓa seh hi̧ nzuk-dih fal wori ɓay kú ni̧h záh ra, mí ŋgerna woyri mah ya. »

41Zezu ba, ɓahri : « Uwa, gun tukala-ayri, nzukri ké i poŋ Ŋgerzah ma fal, nzuk pirmatulri ké kerɓay woiri ra̧-ra̧h, toŋ nam ka̧h ani mí-i ƴó ziŋ wuri ɓáy le ? Toŋ nam ka̧h ani mí-i ík law bi ké tul woiri ɓáy le ? Mú gi ke gun wo ra. »

42Gun ra ƴo gina ba, mí záh-u mbi ni vbu siɓa gbirik, mí ƴo laŋ ni yik yik. Bale Zezu hah záh tukala ra, mí mun gun ra gah. Kaŋ mí Zezu mgba ni el ndoh ndɔk bah ye. 43Bale nzukri riw ké ko ŋgerna Ŋgerzah a luki ra tul woyri fa̧h zikiki zikiki.

Law nzukri-aw na niri ɓa saŋ tul feri riw ké Zezu ƴo laɓu, mí Zezu el ɓah hi̧ nzuk-dih fal yeri ra ɓahri se : 44« Zah le ku ɓay ndoh ni ye gun nzuk pirmatul ndɔk nzukri dale, í hi̧ ɓayri ké i lah-ay ɓá ɓar sa̧w ké ɓil law woiri. »

45Mí ɓayu guh law woyri ya. Sa̧wɓayu mu̧-mu̧h hi̧ ku lah ya. Hȩkme vbí sa̧wɓayu kara se niri pi. 46Mí fahɓay ti̧h ké sakra woyri-aw ɓay tu a ge mí ɓa ŋgernzuk ké haŋsekle woyri le. 47-48Zezu ba, tu kerɓay woyri tu-tu, mí ke mbi gun a lele hi̧ ke ƴo ɓel ye, ke ɓahri : « Gelke nzuk mgba gun a kandɔkayri ma law ye ɓay tul riŋ bi le, a bi mí ke mgba mi-aw. Nzuk a suŋ suŋ ké mgba mi ma law ye le, mgba nzuk ké pih mi munu ɓayu ké nzuk ké ɓa gun ké haŋsekle mbaŋ yeri ra a ye mí ke ɓa ŋgernzuk. »

49Za̧h ba, el ke ɓay ɓahri : « Mbay, nah ziŋ nzuk a hani-u ƴo ni̧h záhri ke riŋ wo, mí nah gboh ni ɓay fe le, ke ɓa bɔh sina wah ya. »

50Mí Zezu ɓah hi̧ niri ɓahri : « Í gboh ni ya, ɓayu ké-e ɓa nzukbaa woiri ya le, ɓa nzuk fal ŋgaŋ woiri munu. »

51Nam ɗih ya ɓay ɔr Zezu ma síɓa bale, ke sak tul ye ko kona siŋriŋ ma Zurusalem. 52Mí ke pih gun nzak pihnari si pol ye ɓay lek gel geŋ ni. Ku si ka̧h puh a hani ké tusiɓa nzuk Samariri9.52 Samariri ke ziɓri ku ɓa nzukbaari. Zurusalem ɓa puh kaɓna mbay ziɓri. Ŋgerzah hi̧ niri, ku mboh vul kani ye ké ri-aw. Samariri ba, sa ɓay ziɓri ɓá kal ke puh woyri ɓay si ma Zurusalem ya. Ku fah ɓay ɓahri, gel fe puhna Ŋgerzah na tusiɓa woyri Samari. Í mgba Mbete Za̧h 4.20-24tuh ke gel ki̧na-ay. Í ki̧ ɓay Samari ɓil Mbete-ƴah tɔh riŋri pi. . 53Nzuk puh-uri ba, sa mgba ni gahru ya. Ku ɓahri se, ke ɓa ziɓ mí ke ƴo tul sina ma Zurusalem. 54Zak ke Za̧h ko fe-u, mí ku ɓah hi̧ Zezu ɓahri : « Ŋgernzuk, náh hah mbam ɓá gi mgba niri le ? »

55Zezu ba, sɔɓ nun ko niri, ke el ɓah ɓay ɓa kpuh-u hi̧ nzuk-dih fal yeri9.55 Ké sakra mbete sa̧w nzak gerekri, mbeteri ɓa ŋgi̧-u gbu̧h gel ki̧na-ay sa sari, mí a haniri dɔɓ ɓay a ɓoru fá-fal, mí su-su ɓay gbu̧h kaŋ. . 56Mí ku kal ke puh a ɓoru.

57Ku ƴo tul ful ma Zurusalem, mí nzuk mbew ɓah hi̧ Zezu ɓahri : « Mi díh fal wo ndeŋ ndeŋ. »

58Mí Zezu ɓah hi̧ ni ɓahri : « Nzi̧wri ƴo ke lɔkɔ nam, gundoyri ƴo ke vul nam9.58 Nzuk goso fe tuna mbete Ŋgerzah a haniri ɓahri, nzi̧wri ke gundoyri ɓa sam nzukri ɓoɗ ɓoɗ. Nzi̧wri ɓa Eroɗ ke ŋgernzuk puh lakna yeri kú-u nah puh lakna ke mahful a foh-u. Gundoyri ba, ɓa sa̧wnzuk a ɓoruri kandɔk rɔmri ké lak mbay tusiɓa gun Izarayelri.. Mí gun nzuk pirmatulay ba, gel-eh tul kara ke ta keni ya. »

59Mí ke ɓah hi̧ nzuk a ɓoru ɓahri : « Mú dih fal bi-ay. »

Nzuku ba, ɓah : « Ŋgernzuk, mú poŋ mi el si puh. Seh hul bah bi le, mí gɔr hulu dara mí dih fal wo ɓáy. »

60Bale Zezu ɓah hi̧ ni ɓahri : « Mú poŋ hulri ɓá gɔr hul mbaŋ woyri. A wo ba, mú si ka-kah ɓay lák mbay Ŋgerzah. »

61Nzuk a ɓoru ɓáy ɓah hi̧ ni ɓahri : « Ŋgernzuk, mi díh fal wo. Mú poŋ mi, mí si vbi nzuk in biri, kú poŋ mi dara mí mi díh fal wo ɓáy. »

62Mí Zezu ɓahri : « Nzukay ké mgba kpa̧h nday ƴo pa-pay, mí ke ko gel ma fal le, ke ti̧h suk hi̧ lák mbay Ŋgerzah ya. »

10

1Fá-falu-aw Gaŋ tul feri riw san nzukri ɓa bon toŋndɔk say10.1 Mbete sa̧w nzak a haniri vbeh ɓahri, nzukri ɓa bon toŋndɔk say falu seɗe Í mgba gel ki̧na-ay tuh ke Mbete Sa̧w fe 10. Ki̧na sa̧wnzukri ké tusiɓa ka̧h bon toŋndɔk say.. Ke mgba niri seɗe seɗe el pih niri si pol ye ma puhri gbam ke gelri riw ké-e ɓay si ri. 2Ke ɓah hi̧ niri ɓahri se : « Naŋ na ndekle ké waka mah vbehna, mí nzuk-vbeh naŋuri ŋgi̧ ya. Dale í goŋ nzuk waka ɓá pih nzuk-vbeh naŋ a ɓoruri gi dɔm tul nzuk a polri ɓáy.

3Í si wuri. Mí í lah, mi ƴo pih wuri ɓa samiri ma sakra gaykoyri. 4Í mgba ɓɔl lari ya, ɓɔl ɓay goŋ fe ya, sabɔk a ɓoru ya. Í ta̧h ké mahful ɓay vah nzuk ya pi. 5Kerpuh a a̧y ké mgba wuri gahru le, í ɓah kandɔkay : “Ɗeŋ ɓá ƴo ziŋ wuri.” 6Nzuk law ɗeŋ ƴo ra ri le, mgbɔkɔ ɗeŋ woiri ɓay kaɓ ziŋ nzuku. Nzuk law ɗeŋ ta-a le, ɗeŋ ra ɓay el ziŋ wuri. 7Í na kerpuh ye. Í na puh gahru seɗe ya. Fe su̧na kerpuh-aw, i ɓay su̧-u. Mbih kerpuh-aw, i ɓay nzo-u, ɓayu ké gun ké laɓ pihna le, kpaŋndɔk ye mah pihna ye. 8Gelke i ka̧h puh mbew, mí puh-u mgba wuri le, fe su̧na kú-u hi̧ wuri, í su̧. 9Í gah senari ké puh-aw. Í ɓah hi̧ niri kandɔkay : “Lák mbay Ŋgerzah gi ka̧h ta̧w woiri.”

10-11Gelke i ka̧h puh a ɓoru, mí puh a a̧w sa mgba wuri gahru ya le, í ti̧h wuri mahful mboŋ, í ɓah ɓay ɓahri se : “Kasal puh-ay ké mgbahla bɔk wah-ay, nah ƴo tak ma fal. Mí í ko wuri nzuk puh-ayri, lák mbay Ŋgerzah ka̧h ta̧w woiri.” »

12Zezu el ɓah hi̧ gun nzak pihnari-aw ɓáy ɓahri se : « Nam ké ɓay gi-u-aw le, salɓay suya ké ku̧ tul nzukri ké puh-aw ɓay kpuh mba salɓay suya ké ku̧ tul nzuk a lewsa̧ri ké Sɔdɔm mba-mba.

13Kúy, gun Izarayelri a woiri ziɓri ké Korazin ke Beɗsayda, koseh ƴo geŋ wuri ɓay fe le, sa̧wnzuk a ɓoruri ké Tir ke Sidoŋ a lewsa̧ ku ko ra fe saŋri ké laɓ ké ɓil Korazin ke Beɗsayda le, nzuk Tir-ri ke Sidoŋri-aw ɓay ndoh gar seh, ku ɓay buklu mun woyri ɓil seh hɔrɔ, ku mbí law ké tul tukala ma fal el kan law tul bi. 14Keni-aw gaŋ kara salɓay suya ké ku̧ tul woiri nzuk Korazinri ke nzuk Beɗsaydari ra ɓay kpuh mba salɓay suya ké ku̧ tul nzuk Tir-ri ke Sidoŋri mba-mba. 15A woiri nzuk Kapernayumri, i ker ɓahri, tul woiri ɓay gaŋ kal tul a ɓoruri si ka̧h nunmbam ley ? Hay. Tul woiri ɓay gɔr malak ma puh Hul.

16Nzuk ké lah ɓay woiri gun nzak pihna biri le, lah ɓay bi. Nzuk ké ko wuri ɓa kɔkɔ le, ko mi ɓa kɔkɔ. Nzuk ko mi ɓa kɔkɔ le, ko nzuk ké pih mi ɓa kɔkɔ munu. »

Kandɔkaw mí Gaŋ tul feri riw pih gun nzak pihnari ké bon toŋndɔk say.

17Elna gun nzak pihnari ké bon toŋndɔk say ra10.17 Ɓayay si mbew ke ɓay ké gel ki̧na mbew ɓil mah-u-ay., ku ɓah ke law rihna ɓahri : « Ŋgernzuk, nah haw ŋgerna záhri ke riŋ wo. »

18Mí Zezu ɓahri : « Mi ko-ko. Mbay záh tukala ɗer ke gel kaɓna ye vbu siɓa gbim kandɔk mbam ké sak yela. 19Í lah. Mi hi̧ wuri ŋgerna hi̧, ŋgerna-nda tul soyri ke tul ndáyri, ŋgerna tul nzukbaa a ye satan pi. Ŋgerna fe mbew ta ik tul woiri ya.

20Keni-aw kara law woiri ɓá rih wuri ɓay haw ŋgerna záhri ya. Law woiri ɓá rih wuri ɓay fe le, riŋ woiri vbeh ké sakra riŋ gunri kú-u ki̧ ké nunmbam ma10.20 Ɓay mbete ké nunmbam kú-u vbeh riŋ nzukri kan ri ra na ɓil Mbete Siŋ (Psaumes) 87 ke Mbete Ten sa̧wɓay 3.5; 17.8; 21.27. Mbete a ɓoruri ɓah ɓayu pi.. »

21Sa̧wseh-u bale, Tempuki laŋ law Zezu wa̧y wa̧y, mí ke ɓahri : « Baah, a wo ké mu ɓa Gaŋ tul feri gbam ké nunmbam pi, ké tusiɓa pi riŋ ɗina wo mgbe ké nzak bi ɓay fe le, mu mu̧h ru̧na wo ké nun nzuk ru̧nari, ké nun nzuk kerlawri pi. Gunri ba, mu hi̧ ku tu sa̧wu. Riŋ ɗina wo mgbe ké nzak bi gaŋ ɓay fe le, baah, mu ko fe laɓna-u su-su ké nun wo.

22Bah bi ndoh feri riw ɓil ndɔk bi. Nzuk mbew ké tu gun tu ta-a, sa ɓa baah mí tu gun ye. Nzuk ké tu baah tu ta-a. Sa ɓa gun ye mí tu ni. Nzukri ké gun ƴo ke law rihna ɓay kú tu baah, mí ku tu ni. »

23Zezu el ko kona ma tul nzuk-dih fal yeri mbew mbew gbam, mí ke ɓah hi̧ niri ɓahri : « Pol tehna Ŋgerzah teh tul nzukri ké ko fe ké i ƴo ko-u. 24Mi ɓahri se, gun nzak pihna a lewsa̧ri ke mbay a lewsa̧ri ɓa daɓa ku taw ɓay ko fe ké i ko-ay, mí nun woyri ko ya. Ku taw ɓay lah ɓay ké i lah-ay, mí suk woyri lah ya. »

25Nzuk goso fe tuna mbete bolkusol Ŋgerzah a hani-u ƴo ri. Ke ur síɓa. Ke leh law Zezu ke ɓay ɓahri : « Metere, a fe mí-i láɓ ɓay ya̧ puh a a̧y ké ɓay mí kaɓ sew ke sew ɓa ŋgɔh le ? »

26Zezu ɓah hi̧ ni ɓahri : « Mbete bolkusol Ŋgerzah ɓah ani le ? Mu lah ɓayu na ani le ? »

27Ke yih nzak ye ɓahri : « Miƴori ɓa Ŋgerzah wo, mu sá ni ke law wo gbam ke mun wo gbam ke huhrumun wo gbam ke kerɓay wo gbam, mu él sa nzuk mbaŋ wo eŋ mun wo kaŋ pi10.27 Ɓayay na ɓil Mbete Deutéronome 6.5 ke Mbete Lévitique 19.18.. »

28Zezu el ɓahri : « Gelu gaŋ mú-u yih vbiɓayaw. Mu laɓ kandɔkaw le, mu ɔ́-ɔkna. »

29Nzuk-sɔk mbete bolkusol Ŋgerzah ra yih ɓay sɔk mun ye ɓa nzuk ké ƴo mbew ziŋ Ŋgerzah ɓa záh ye, mí ke el vbi Zezu ɓahri : « Mí-aw ba, nzuk mbaŋ bi ɓa sam nzuk a suŋ le ? »

30Zezu yih vbiɓay nzuk-sɔk mbete bolkusol Ŋgerzah ra kandɔkay : « Gun Izarayel mbew ur ke Zurusalem, mí ke ɗer ke mahful-si ma Zeriko dale, kuper-ri ti̧h tul ye kpah. Ku fa̧h fe ye poŋ ni diŋ ndikpo. Ku el ndakla ni mo̧r mo̧r, mí ku tɔr poŋ ni vbu nun hul. 31Gun Izarayel mbew, nzuku ɓa nzuk-fe puhna Ŋgerzah. Ke ɗer si ke fulaw pi bale, ke ti̧h tul ye, mí ke gȩn geɗeɗe mí ke kal. 32Gun Izarayel a fál ndɔk Levi a ɓoru ka̧h gel ké nzuk ra na tul mun. Ke ko ni bale, ke gȩn geɗeɗe mí ke kal. 33Nzuk a sa̧w Samari mbew si ke fulaw. Ke ti̧h tul ye. Ke ko ni bale, law ye sa̧h. 34Mí ke fer yim wɔk keni no̧k ra, ke fer num ku̧ ri pi, mí ke ŋga̧h bale, ke mbi ni kan tul bamnde ye suk ni keni si ka̧h vul nam gahru kú-u ƴo puh ke lari, mí ke mgba sa̧w ye. 35Tipele-u, ke ten lari mah mgba sa̧w sena namri ɓa ŋgi̧-u10.35 Sa̧w nzak vbeh ɓahri, denari seɗe.Denari mbew mah kaɓ vul gahru nam boh falu seɗe., mí ke ndoh ndɔk nzuk vul gahru ɓahri : “Ya̧h, mú mgba sa̧w sena ke lari-ay. Mu ɓeɓ ra lari a ɓoru kal tulu le, mi púh mu seh elna bi ɓáy.”

36Aŋay, a wo ba, mu ko ani le ? Ké haŋsekle nzukri-aw wa, nzuk a suŋ mí mgba nzuk ké kuper-ri vba̧ ni ra ɓa nzuk mbaŋ ye le ? »

37Nzuk-sɔk mbete bolkusol Ŋgerzah ɓahri : « Nzuk ké mgba in ziŋ ni mí sa ni ɓa nzuk mbaŋ ye. »

Mí Zezu ɓah hi̧ ni ɓahri se : « Mú si. Mú laɓ kaŋ pi. »

38Zezuri ƴo tul ful-si ma Zurusalem ra, mí ku ka̧h puh a hani. Ku si kerpuh wu̧y a hani mbew. Riŋ ye ɓa Marta. Marta ra ta̧h ké tul woyri mí ƴo mgba niri gahru. 39Yi̧n ye Mari ba, kaɓ ké bɔk Gaŋ tul feri riw. Ke ƴo lah ɓay ye. 40Marta le pihna ƴo zaŋ tul ye lɔɗ ké tul pihna ɓoɗ ɓoɗ ɓa ŋgi̧-u. Dale ke ta̧h ƴo ké ta̧w Zezu, mí ke ɓahri se : « Ŋgernzuk, yi̧n bi-ay poŋ mi diw ke ta̧hma-ay wa, ɓayu ko mu ya ley ? Mú ɓah hi̧ ni, ké gi ya̧ ndɔk bi. »

41Mí Gaŋ tul feri riw yih nzak ye ɓahri : « Marta, Marta wo, mu ƴo yɔklɔ mun wo ke kerɓay ɓa ŋgi̧-u. 42Fe mbew yaŋ mah nzuk pirmatul seeh, ɓayu ké Mari mbi suki ɓa fe ye. Suki ye-ay ra nzuk ké ɓay nah ké ndɔk ye ta-a. »

11

1Zezu ƴo ɓah ɓay ke Ŋgerzah ké gel a hani-u mbew. Ke ɔk dale, nzuk mbew ké sakra nzukri ké ƴo dih fal ye gi ta̧w ye ɓahri : « Ŋgernzuk, mú firma na ɓáh ɓay ke Ŋgerzah kandɔk Za̧h batisi firma nzuk-dih fal yeri pi. »

2Bale Zezu ɓahri : « Gelke i ƴo ɓah ɓay ziŋ Ŋgerzah le, í ɓah kandɔkay :

Baah, riŋ ɗina wo mbew yaŋ ɓá mgbe ké nzak nzukri ɓahri, mu ɓa záh woyri. Lák mbay wo ɓá ya̧ gelri ɔh riw. 3Mú hi̧ na fe su̧na a namu-aw náh su̧ nam ke nam. 4Mú lu salɓay suya ké tul wah ɓayu ké nah ƴo sel nzukri ké ƴo laɓ na suya gbam. Le mú hi̧ fe-leh law ɓá ziŋ na ya. »

5Zezu el ɓahri se : « Ké sakra woiri-ay a ge mí mgba ya̧h ya le wo ? Nzuk mbew rih tul ya̧h ye ke haŋgel. Ke ɓahri : “Ya̧h, mú ta mi peŋ say. 6Gahru gi puh bi, mí mi ko fe mbew ké ɓay mgba ni keni ya.” 7Ya̧h-u ba, ɓay yih nzak ye ɓahri : “Ya̧h, mú zɔklɔ mi ya. Tuhru vul tu-tuh da. A wah ke gun biri, nah na nam. Mahful ɓay mí ur síɓa hi̧ mu peŋ ta-a.”

8Mi ƴo ɓah hi̧ wuri, ke sa ur síɓa ɓay mbi fe hi̧ mbaŋ ye ɓayu ké-e ɓa ya̧h ziŋ ni ya. Ɓay su̧hru mí ke úr ɓay hi̧ fe-mgba gahru gbam hi̧ ya̧h ye. 9Mí-i ƴo ɓah hi̧ wuri, í vbi Ŋgerzah, ke ɓay lah wuri. Í ƴah ni, ke ɓay hi̧ í ziŋ ni11.9 Í mgba Mbete Amos 5.4, Mbete Deutéronome 4.29, Mbete Esaïe 55.6 tuh ke gel ki̧na-ay.. Í vba̧ nzak vul ye ŋguŋ ŋguŋ, ke ɓay mgbur nzak vulu hi̧ wuri. 10Ɓayu ké nzuk a suŋ suŋ ké vbi Ŋgerzah le, nzuku ƴo ya̧-ya̧. Nzuk ké ƴah ni le, nzuku ƴo zíŋ ni. Nzuk ké vba̧ nzak vul ye le, ke ɓay mgbur nzak vulu hi̧ ni.

11Ké sakra woiri nzukri ra wa, gun vbi bah ye nzuy le, bah ye ɓay mbi soy hi̧ gun ye ra le wo ? 12Gun vbi pa̧hra ndoy le, bah a suŋ ɓay mbi ndáy ɓu ndɔk ye le ? 13Mí kaŋaw ba, a woiri nzuk law a pipiri-uri, i tu hi̧ fe a suki hi̧ gun woiri-aw ra wa, ɓay laɓ ani ɓáy mí baah ké nunmbam ba, ɓay hi̧ Tempuki hi̧ nzukri ké ƴo vbi ni, ya le wo ? »

14Mbiki a hani ƴo ri. Záh mbih kusol ye. Mí Zezu ni̧h záh ké tul mbiki ra bale, ke el ɓah ɓay. Fe-u na daɓa nzukri yer. 15Nzuk a hani-uri ba, ɓahri : « Ke ŋgerna mbay záh tukala a ye Belzebul mí ke ƴo ni̧h záhri ké tul nzukri-aw. »

16Nzuk a ɓoruri ba, fah Zezu ɓay ké laɓ fe saŋ hi̧ niri kú ko, sa̧wu ɓa nunmbam le ? 17A ye ba, ke tu kerɓay woyri tu, mí ke ɓah hi̧ niri ɓahri : « Puh lakna a suŋ suŋ ké nzukuri kehr hani le, gbakra hani ƴo ri. Kerpuh ké nzukuri kehr hani le, ti̧h ɓa kaŋpele. 18Kaŋaw mí mbay záh tukala kehr ra hani ke záh yeri le, lák mbay ye ɓay ƴo ani ɓáy le ? A woiri i ɓahri se, ke ŋgerna mbay záh tukala mí-i ni̧h záhri ra ley ? 19Ke ŋgerna Belzebul mi ni̧h ra záhri wa, gun-toŋ fal woiri ba, ni̧h záhri ke ŋgerna fe le ? Sa̧wu mí ku ɓay nda pol ɓa mbay woiri.

20Mí-i ni̧h záhri ke ndɔk Ŋgerzah bale, lák mbay Ŋgerzah ti̧h tul woiri da. 21Gelke nzuk huhrumun ƴo ke fe remri, mí ke kɔr keni kerpuh ye le, fe yeri na ɗeŋ. 22Nzuk huhrumun a ɓoru gi rih tul nzuk a polaw mí haw ni ke ŋgermu dale, ke nah fe remri ké nzukaw ŋger mun ye keni dara mí ke fá̧h fe yeri riw el wal. 23Nzuk ƴo fal ŋgaŋ bi ya le, ɓa nzukbaa bi. Nzuk mbu̧h nzukri gel mbew ziŋ mi ya le, gbakra nzukri.

24Gelke záh tukala ti̧h ke tul nzuk le, ke ha̧rma ɓil lawkɔr yek yek ƴo fakla gel nam. Ke ziŋ ya dale, ke el ɓahri se, a ye ke él si doro gel kaɓna ye a pol ra.

25Ka̧hna ye dale, ke ziŋ gelu te-teh, gelu lek na guk guk ɓa suki. 26Wara mí ke si fa̧h záh a ɓoruri toŋndɔk say ké mgbɔrna woyri kal mgbɔrna ye ka-kal. Ku gi ɗeh puh ké tul nzuk ra. Wara mí kó nzuku baseh mbamba kal nzuku a pol. »

27Zezu ƴo ɓah ɓayaw bale, kusol wu̧y a hani ɗi fe ma síɓa ɓeleŋ ké sakra daɓa nzukri ɓahri : « Pol tehna ɓa a wu̧y ké mbuŋ mu ké hi̧ mu nzo pam ye. »

28Bale Zezu ɓahri : « Pol tehna ɓa a nzukri ké lah ɓay Ŋgerzah kú-u ƴo tulu ma. »

29Ké daɓa nzukri ƴo mbu̧h haniri tul Zezu nzuturu ra, ke ɓah ɓay ɓahri : « Gun tukala-ayri ɓa nzuk law a pipiri-uri. Ku nzah ɓay ko fe saŋ. Mí fe saŋ le ku ɓay ko ya. Sa ɓa fe saŋ a a̧y ké laɓ Zonas gun nzak pihna Ŋgerzah a lewsa̧ kú-u ko-aw. 30Kandɔk fe saŋ ké ti̧h tul Zonas11.30 Fe saŋ ké ti̧h tul Zonas na ɓil Mbete Jonas. hi̧ nzuk Ninive a lewsa̧ri ko ra, fe saŋaw ɓay ti̧h tul gun nzuk pirmatul kaŋ hi̧ gun tukala-ayri pi.

31Mbay a wu̧yu ké lak mbay tusiɓa a fál ɓel ɓil seh lewsa̧ ɓay ti̧h ke gun tukala-ayri11.31 Ɓay mbay a wu̧yu ra na ɓil Mbete 1 Rois 10.1-10.. Ku mbú̧h ma gel-kuŋ salɓay. Fe laɓna ye ɓay ten suya woyri hi̧ salɓay suya mgba tul woyri ɓay fe le, a ye ke ur ke gbu̧h tusiɓa si lah ɓay ru̧na Salomoŋ mbay a luki. Mí nzuk ké ƴo-ay ba, mba tul Salomoŋ ra mba-mba.

32Nzuk Ninive a lewsa̧ri ɓay ti̧h ke gun tukala-ayri. Ku mbú̧h ma gel-kuŋ salɓay. Fe laɓna nzuk Niniveri ɓay ten suya gun tukala-ayri hi̧ salɓay suya mgba tul gun tukala-ayri ɓay fe le nzuk Niniveri lah kahɓay Zonas ra, mí ku mbi law woyri ké tul suya ma fal el kan law tul nzak pihna Zonas. Mí nzuk ké ƴo-ay ba, mba tul Zonas ra mba-mba.

33Nzuk oh hɔrɔ ta lampe ɓay el mu̧h ké duh gel ya. Ke mbi mbɔhrɔ guɓ ri ya pi. Wara le nzuk oh hɔrɔ ta lampe ɓay mbi kan síɓa hi̧ nzukri ko gel tehna. 34Lampe ké mun wo mí ɓa nun wo. Nun wo te-teh le, gel te-teh ké mun wo gbam. Mí nun ra̧h le, gel sih nduŋ ké mun wo pi. 35Dale mú mgba sa̧w nun wo ger rɔkɔ gel tehna ɓá sih nduŋ ké mun wo. 36Gel teh ké mun wo gbam mí gel sihna ta ri ya le, gel tehna ɓay teh ké mun wo gbam kandɔk lampe ké teh gel gberere ké ɓil vul kaŋ. »

37Zezu ɓah ɓayaw, mí farizi mbew ɗi ni, ké si su̧ fe ké puh ye. Ku si, ku ka̧h, mí Zezu gi kaɓ nzak fe su̧na kaŋ. 38Farizi ko Zezu kaɓ kaŋ dan wɔk ndɔk. Mí a woyri ku wɔk ndɔk ɓa fe laɓna sa̧w zih woyri ɓay kú teh, mí gosoɓay mba ni. 39Bale Gaŋ tul feri riw ɓah hi̧ ni ɓahri : « Uwa. A woiri fariziri ra, i ƴo wɔk fal koɓ ke fal tasawri ɓa teh-u kaɗ kaɗ. Mí fál ɓilu bale mbah ɓa law bahu̧hmi ke law a pipiri-uri. 40Kɔk nzukri. A ye ké-e laɓ mun nzuk a fal kala ra wa, ɓa a ye mbew yaŋ ké-e laɓ law nzuk a fál ɓilu pi, ya le wo ? 41Mí-aw le, í laɓ law in ziŋ nzuk sehri. Dale fe laɓna woiri gbam ɓay na ɓa teh-u hi̧ wuri ɓáy.

42Ké fe laɓna woiri teh hi̧ wuri ya le, koseh ɓa nzuku a woiri fariziri. Ɓay fe le i ƴo hal gay-kar feri ké mah gelu ɓoɗ ɓoɗ ké waka woiri, i ƴo ŋga̧h ke gelu gelu ɓa gel boh boh, mí i mbi mbew mbew dim keni Ŋgerzah, mí sal in Ŋgerzah ke law sana ye le, i ƴo tulu ya. Dím Ŋgerzah ke fe ziŋna-uri su-su le, póŋ sal in ye ke law sana ye ɓá ta-a pi.

43Kúy. Koseh ɓa nzuku a woiri fariziri ɓay fe le, káɓ gel kaɓna ŋgernzuk ké ɓil vul misoŋ ɓa fe law sana woiri. I yih ɓay hi̧ nzukri ɓá vah wuri ndɔk seɗe seɗe ké gel daɓa.

44Kúy. Koseh ɓa nzuku a woiri ɓay fe le, i ɓa tupal ké siɓa gɔr malak, mí nzukri si nda tulu dan tu-u11.44 Bolkusol Ŋgerzah ké Mbete Nombres 19.18 ɓahri, gelke nzuk nda tupal le, ɓa ɓay.. »

45Bale nzuk goso fe tuna mbete bolkusol Ŋgerzah mbew ɓahri : « Metere, ɓayri ké mu ɓah-aw ra tuŋ tul wah pi munu. »

46Mí ke ɓahri : « A woiri nzuk goso fe tuna mbete bolkusol Ŋgerzahri kara koseh ɓa nzuku a woiri pi ɓay fe le, i ŋga̧h sukna a yih-u dik dik ɓu tul nzukri, mí gun ndɔk mbew kara i laŋ ɓay za keni ya.

47Kúy. Koseh ɓa nzuku a woiri ɓay fe le, i mboh tupal gun nzak pihna Ŋgerzahri ké zih woiri i lewsa̧. 48Kaŋ dale i ɓa nzuk-teh ɓay hul woyri ké zih woiri i niri, mí i el bem fe laɓna zih woiri ra kan gari woiri ɓay fe le, ku i gun nzak pihna Ŋgerzah a lewsa̧ri ba, a woiri le, i mboh tupaluri ba.

49Sa̧wu mí Ŋgerzah ɓah ke ru̧na ye ɓahri, ke ƴo pih gun nzak pihnari, ke ɓáŋ ɓay ye ndoh nzak nzuk a ɓoruri ké-e ƴo pih-u pi. Ké sakra gun nzak pihnari, ku ɓay i a haniri. A ɓoruri ba, ku ɓay laɓ niri koseh.50-51Ɓayu hi̧ dalbaa sem gun nzak pihnari ké ku̧ kpah ur ke titilu da̧y ɓá laɓ ké tul gun tukala-ayri. Hul nzuk a lewsa̧ri titilu ke tul Abel11.50-51 Ɓay Abel na ɓil Mbete Sa̧w fe 4. Hul Abel ɓa hul a titilu ɓil mbete Ŋgerzah a polri. kpu̧ru ka̧h tul Zakari11.50-51 Ɓay Zakari na ɓil Mbete 2 Chroniques 24.20-22. Mbay ziɓri i ni ndikpo. Hul Zakari ɓa hul a ɔh tɔru kú-u vbeh ɓil mbete Ŋgerzah a polri., a ye kú-u i ni ɓil ila vul kani Ŋgerzah ké haŋsekle gel fe puhna ke vul kani Ŋgerzah ra, dalbaa hul woyri ɓay laɓu gaŋ. Mi ƴo ɓah hi̧ wuri ɓahri se, ke ɓay sor mbɔlu ké tul gun tukala-ayri.

52Kúy. Koseh ɓa nzuku a woiri nzuk goso fe tuna mbete bolkusol Ŋgerzahri ɓay fe le, lakele-mgbur nzakful fe tuna na ndɔk woiri, mí i lu. A woiri i sa rih ri ya pi, nzukri ké yih rih ri kara i ƴo gboh niri rihna pi. »

53Zezu ur ke nzak fe su̧na ké puh farizi ra tɔr poŋ niri, mí nzuk-sɔk mbete bolkusol Ŋgerzahri ke fariziri gi tur nun ye ke ɓay, ku vbi ni ɓayri ɓoɗ ɓoɗ. 54Ku mu̧h kpɔl ƴo geŋ ni ɓay mgba ni ke ɓay.

12

1Ke seh-aw daɓa nzukri ɓa ŋgi̧-u mbu̧h hani nzuturu ké ta̧w Zezu. Tul woyri kal fe ki̧na sɔɗ sɔɗ boh gel boh (10.000) ka-kal, mí ku ndakla fal bɔk hani mbɔr mbɔr. Wara mí Zezu ɓah ɓay hi̧ nzuk-dih fal yeri pol dara. Ke ɓahri : « Í ru̧ ke mun woiri ɓay is fariziri. Isaw ɓa ɓay kú-u mu̧h ma law mí na ɓoɗ. 2Ɓayri gbam ké mu̧-mu̧h le, ɓay ti̧h kala. Ɓayri gbam ké mu̧h nun nzukri ra, nzukri ɓay tu-u. 3Ɓayri ké i ɓah ké gel a mu̧h-u ba, ɓay ti̧h ké gel a teh-u. Ɓayri ké i ɗakla ké ɓil vul, ɓay ka-kah-u ma síɓa síɓa.

4Mi ƴo ɓah hi̧ wuri ya̧h biri ɓahri, í laɓ hȩkme nzuk-i hulri ya. Doro hul haymun woiri le, ku ta laɓ fe a ɓoru ziŋ wuri ya. 5Mi ƴo sɔk wuri, a ge mí i laɓ hȩkme ye le ? Í laɓ hȩkme Ŋgerzah. A ye ra ke ɓa mbay tul tem woiri, ke mah ɓay vbu záh woiri ɓá ko seh ɓil hɔrɔ doro hul haymun woiri-aw. Mi ɓahri se, a ye gaŋ mí í laɓ hȩkme ye.

6Nzukri ƴo yeh ti̧ti̧hri ndiɓi ke lari seɗe, kaŋ ya le ? Ti̧ti̧h mbew ba, Ŋgerzah yȩkre tulu ya. 7Ani mí ke a woiri ɓáy le, i mba ti̧ti̧hri mba-mba. Ŋgerzah ké ki̧ pirmatul woiri mbew mbew gbam ki̧ dale, í laɓ wuri hȩkme ya.

8Mi ƴo ɓah hi̧ wuri ɓahri se, nzuk a suŋ suŋ gbam ké nzak ye ɓah ketina bi gun nzuk pirmatul ké pol nzukri le, ke nzak bi kara mi ɓay tu riŋ nzuku ké pol tem nzak pihna Ŋgerzahri pi. 9Mí nzuk a a̧y ké saŋ riŋ gun nzuk pirmatul ké pol nzukri le, a bi kara mi ɓay saŋ nzuku ké pol tem nzak pihna Ŋgerzahri pi. 10Nzuk a suŋ suŋ gbam ké mbi riŋ gun nzuk pirmatul ɓah keni suya le, mahful ɓay lu salɓayu ké tul nzuku ƴo ri ɓáy. Mí nzuk a a̧y ké fah Tempuki le, salɓay suya mgba tul nzuku. 11Gelku-u sek wuri si pol ŋgernzuk misoŋri, si pol ŋgernzuk puhri, si pol mbayri le, í hi̧ law woiri ɓá lu ya. Í nzah lakna ɓay ké i ɓah-u ké pol nzukri ra ya, 12ɓayu ké Tempuki ɓay firma law woiri ɓayri ké i ɓah-u ke sa̧wseh-u hi̧ nzukri. »

13Nzuk a hani ké sakra daɓa nzukri ra ɓah hi̧ Zezu ɓahri : « Metere, mú ɓah hi̧ yi̧n bi, ké kehr fe bah wah ra, ké fa̧h nzuku a bi hi̧ mi. »

14Mí Zezu ɓahri : « Uwa, a ge mí lu mi ɓa nzuk-nda pol woiri hi̧ mí kuŋ salɓay ké haŋsekle woiri le ? »

15Ke el ɓahri se : « Ko-ko. Í kɔr kerɓay woiri rɔkɔ law ɓá nzek ɓay tul fe ziŋnari ɓay fe le, káɓ ɓil fe ziŋna ta ɓa sa̧w ɔkna nzuk ya. »

16Mí ke el ɓah ɓay ra ke lawɓayay : « Nzuk fe ziŋna mbew, nduh fe pay ké waka ye nduɗ. 17Ke el ɓah hi̧ law ye ɓah se : “A ké gel-ku̧ fe pay biri ah mah ya-ay wa, mi láɓ ani ɓáy le ?”

18-19Kerɓay gi law ye, ke ɓahri se : “Mi tu da. Mi háw pul biri-ay riw ma fal el mbóh a baw bawuri soh ri le, mi mbú̧h fe pay biri ku̧ ri dara mí-i ɓáh hi̧ law bi ɓahri, suki biri na hɔtɔk hɔtɔk mah su̧ mbihmbam ŋgi̧-ŋgi̧. Mi ɔ́k mun bi, mi su̧-u, mi nzo-u, mi láɓ mun rihna.”

20Dale Ŋgerzah ɓah hi̧ ni ɓahri : “Kɔk nzuk, suŋay suŋay gaŋ mí mi sor mu fe wo ké mi ta mu. Fe ziŋnari-aw ké mu lek ɓa fe wo ra ba wa, a ge mí ɓay kaɓ keni le ?”

21Kaŋaw mí ɓa nzuk ké ƴo ka̧y fe ziŋna. In Ŋgerzah ba, nzuku sa-a. »

22-23Mí Zezu ɓah hi̧ nzuk-dih fal yeri ɓahri : « Sa̧wu mí-i ƴo ɓah hi̧ wuri ɓahri se, í hi̧ law woiri ɓá tehre ya, ɓa ra kerɓay fe su̧na, ɓa ra kerɓay gar ndohna. Nzuk mba fe su̧na mba-mba. Mun nzuk kara mba gar ndohna mba-mba pi. 24Í hekre ga̧hri, í ker ɓay ɗi-ɗih. Ga̧hri ruh fe ya, vbeh naŋ ya. Gel-ku̧ fe pay woyri ta-a, pul woyri ta-a pi. Ŋgerzah ƴo hɔl ga̧hri-aw. A woiri ba, i mba tul gundoyri mba-mba kaŋ ya le ? 25Ké sakra woiri-ay ra wa nzuk a suŋ mí law ye tehre ni le, mah laɓ sa̧wseh ndi̧ dɔm tul nam ye le wo ? 26A ké i mah dɔɓ gun sa̧wseh a mah gelu-aw ra ya wa, ani dara mí law woiri tehre ke kerɓay tɔ́r fe a ɓoruri ɓáy le ? 27Í hekre funa feri ké su ɓa gama, í ker ɓayu ɗi-ɗih. Funa feri ta̧h mun ya, kaŋ gar ya. Mí-i ƴo ɓah hi̧ wuri ɓahri se, Salomoŋ mbay a luki ké lewsa̧, ke va̧na ye gbam, ke ndoh gar ké ndɔh mah ke funa feri-aw ya dih. 28A ké gay feri ɓil kpah ké Ŋgerzah ndoh funa ɓa gar ndohna woyri, pele le, hɔrɔ se ra wa, ani ɓáy mí ke a woiri le, ke ndóh wuri gar, ya le wo ? A woiri nzukri ké law woiri kehr seɗe. 29Í poŋ mun woiri hi̧ fe su̧na ya, hi̧ fe nzona ya. Í hi̧ law woiri ɓá zɔklɔ wuri tul feri ya. 30Sa̧wnzuk tukalari mí ƴo ɗuk fal feri-aw. A woiri ba, Bah woiri Ŋgerzah tu feri ké mah mun woiri tu-tu. 31Í poŋ mun woiri hi̧ Ŋgerzah ɓá lak mbay ma. Fe a ɓoruri-aw le ke ndár hi̧ wuri ɓáy.

32Í laɓ hȩkme ya, gun sami biri ɓay fe le, law baah na sa tul woiri ɓay hi̧ wuri puh lakna ye12.32 Í mbga Mbete Efezeri 1.14 tuh ke gel ki̧na-ay.. 33Í fa̧h fe woiri, í yeh, í poŋ lari-u hi̧ nzuk sehri. Í laɓ ɓɔl lari a a̧y ké ɓay ta̧h ya, í ka̧y fe ziŋnari ma nunmbam. Ké nunmbam, riɓari ka̧h ri ya, ndereri nde fe ké ri ya pi. 34Gel a a̧y ké fe ziŋna woiri ku̧ ri ra, sa gelaw mí law woiri te sa sari.

35-36Sa̧w mun woiri ɓá ŋga̧h ɓa kpuh-u, hɔrɔ ɓá na lampe woiri pi dale, í ƴo tul bɔk kandɔk gun-laɓ pihnari kú-u ƴo tul bɔk geŋ bahgaŋ woyri. Ku geŋ ni ɓay mgba ni ɓa suki ke wu̧y ye a foyu. Gelke-e ka̧h ke wu̧y ye, mí ke ɗi fe le, gun-laɓ pihnari ɓay mgbur ful ɓa gáh hi̧ niri. 37Pol tehna ɓa a gun-laɓ pihna a kandɔkawri ké bahgaŋ woyri ziŋ niri ké tul bɔk. Ketina, mi ƴo ɓah hi̧ wuri ɓahri se, bahgaŋ woyri ɓay ŋga̧h si̧h ye. Ke hí̧ niri, kú kaɓ nzak fe su̧na dara mí a ye ke mun ye gaŋ mí ke ɓay wal fe su̧na hi̧ niri, kú su̧. 38Ɓa ra haŋgel, ɓa ra gel tipele, bahgaŋ woyri ziŋ ra niri ƴo tul bɔk le, pol tehna-aw ɓa a woyri.

39I tu ɓahri, nzuk puh tu ra sa̧wseh riɓa ɓay gi rih fe ye le, ke ta poŋ ful ndi̧ hi̧ riɓa ɓá haw vul ye ya. 40A woiri kara í ƴo tul bɔk ɓay fe le, i ta tu sa̧wseh ké gun nzuk pirmatul ɓay gi keni ya. »

41Mí Piyer vbi ni ɓahri : « Ŋgernzuk, lawɓayaw mu ɓah ɓay tul wah kaŋto mini mu ɓah ɓay tul nzukri-ay riw pi le ? »

42Gaŋ tul feri riw yih nzak ye kandɔkay : « Gun ké ker law, ké law ye ƴo mbew ke nzuk puh, ke na ani le ? Nzuk puh poŋ puh ke gelu kan ndɔk ye, mí ke mgba sa̧wu. Ke wal fe su̧na hi̧ gun puhri ke sa̧wseh-uri gbam. 43Pol tehna ɓay na tul gun-laɓ pihna a a̧y ké bahgaŋ ye el gi ziŋ ni ké tul pihna. 44Ketina, mi ƴo sɔk wuri ɓahri se, bahgaŋ ye ɓay el ndoh fe ziŋna yeri gbam ku̧ ndɔk gun-laɓ pihna-u. 45Mí gelke gun-laɓ pihna ra ker ra ɓahri, elna bahgaŋ ye, doro-u ɓay ɗih sal sal, mí ke ti vba̧ mbaŋ yeri gun-laɓ pihna a wu̧yuri, a wo̧ro-uri, ke el su̧ fe, ke nzo fe, ke ta yim teka teka pi le, 46bahgaŋ ye ɓay ti̧h tul ye kpur ke nam ké-e tu ya. Bahgaŋ ye ɓay vba̧ ni nun hul, ke mbú̧h ni ziŋ nzuk-saŋ Ŋgerzahri ma kala. 47Gun-laɓ pihna a a̧y ké tu fe ké bahgaŋ ye yih, mí ke sa hi̧ tul ye ƴo tulu ya le, ku ɗúr ni ŋgi̧ mbamba. 48Gun-laɓ pihna a a̧y ké tu fe ké bahgaŋ ye yih ya, mí ke laɓ fe ké mah vba̧na le, ɗurna ye ɓay ŋgi̧ ya. Nzuk a suŋ suŋ gbam ké ziŋ ŋgerna ɓa ŋgi̧-u le, salɓay ŋgerna-u ƴo tul ye ŋgi̧-ŋgi̧. Ku ɓay ki̧ falu gbam hi̧ nzuk-hi̧ ŋgerna-u. Feri gbam kú-u ɓaŋ ndoh ndɔk nzuk le, salɓay fe-uri gbam ƴo tul ye. Nzuku ɓay ki̧ falu hi̧ nzuk-ndoh fe-uri ké ndɔk ye.

49Mi gi tusiɓa ɓay kan ri hɔrɔ. Mi taw ɓay hɔrɔ-u ɓá oh lewsa̧12.49 Í mgba Mbete Fe laɓna Tempuki 2.3-4,17-18; 8.16-17 tuh ke gel ki̧na-ay.. 50Mí batem a hani12.50 Batemay ta ɓa batem a mbih ya. Gelay le, Zezu ƴo ɓah ɓay hul ké-e ɓay hu-u ké tul kpuh ɓay tul suya nzukri. ƴo geŋ mi ɓáy. Kerɓay ɓay oh hɔrɔ-u ƴo zaŋ law bi loɗ, mi ƴo geŋ batemu ɓá kal ɔh dara ɓáy. 51-52A woiri i ker ɓahri, mi gi ɓay hi̧ ɗeŋ ɓá ƴo tusiɓa wa ? Mi ƴo ɓah hi̧ wuri, mi gi ɓay kehr nzukri gel seɗe wara. Nzuk inri ndiɓi ɓay kehr hani. Nzuk a sayuri ɓay kehr hani ke nzuk a seɗe-uri. Nzuk a seɗe-uri ɓay kehr hani ke nzuk a sayuri. 53Bah gun ɓay kehr hani ke mi̧hri ye. Gun ɓay kehr hani ke bah ye. Mah gun ɓay kehr hani ke gun ye a wu̧yu. Gun a wu̧yu ɓay kehr hani ke mah ye. Mahfay ɓay kehr hani ke wu̧y gun ye. Wu̧y gun ɓay kehr hani ke mahfay ye. »

54Zezu ƴo ɓah ɓay hi̧ daɓa nzukri-aw kara pi ɓahri : « Gelke i ko ɗikmambam ƴo mbu̧h hani le, i ɓahri : “Mbam ɓay to-u.” Mí mbam to gaŋ ba. 55Gelke kuna gel zaŋna ku le, i ɓahri : “Gel ɓay zaŋu.” Mí gel zaŋ gaŋ ba. 56A woiri, nzuk-mu̧h ketinari, fe ké ti̧h nun woiri ké nunmbam ke tusiɓa ra, i ko-ko, ani mí sa̧w fe a guri-ay ma, mí i ko ya le ? 57Ɓay fe mí i gboh tul woiri tú ketina Ŋgerzah ke mun woiri le wo ? 58Ɓayu ké nzuk sek mu si ziŋ mu ma gel kuŋ salɓay le, mú ruh mun ɓay hi̧ nzuku ɓá sel mu ké mahful sina-aw. Mu si ziŋ ni ya le, ke ɓay kɔklɔ mu si pol nzuk-kuŋ salɓay. Nzuk-kuŋ salɓay ba, ɓay ndoh mu ndɔk soze-kɔr mgbalri. Sɔze-kɔr mgbalri ba, ɓay vbu mu vul mgbal. 59Mi ƴo ɓah hi̧ mu, mu ta ti̧h ke vul mgbal ra ya. Tere gursu mbew ta toŋ ya. Mu púh ɔh ke gelu dara kú poŋ mu ɓáy. »

13

1Bale nzuk a haniri ndazi fe ké laɓ nzuk Galile a haniri hi̧ Zezu lah. Nzuk Galileri ra ƴo puh fe ké gel fe puhna Ŋgerzah dale, guvener Pilaɗ i niri hi̧ sem woyri zukru ke sem fe puhnari ké gel fe puhna Ŋgerzah. 2Zezu ba, el ke ɓay hi̧ nzukri ɓahri : « A woiri i ker ɓahri, suya nzuk Galileri-aw mba suya tɔr nzuk Galile a ɓoruri riw mí ku ziŋ hul ɓayu wa ? 3Kaŋ ya. Mi ƴo ɓah hi̧ wuri ɓahri, í lu kerɓayu ma fal. I sa mbi law woiri ké tul suya woiri el kan law tul Ŋgerzah ya le, gbam woiri i zi-u pi. 4Nzukri ké boh falu toŋndɔk seɗe ké baw vul a gaŋu ké Silowa haw nde niri ra ba, i ker ɓahri, mbɔl suya ké tul woyri-aw mba tul mbɔl ké na tul tɔr nzuk a ɓoruri ké kaɓ Zurusalemaw wa ? 5Kaŋ ya. Mi ƴo ɓah hi̧ wuri ɓahri se, í lu kerɓayu ma fal. I sa mbi law woiri ké tul suya woiri ma fal el kan law tul Ŋgerzah ya le, gbam woiri i zi-u pi. »

6Zezu el ɓah ɓay ra ke lawɓay ɓahri se : « Nzuk a hani mbew ma̧ kpuh nzu̧y ké ɓil waka viyȩh ye laɓ mbihmbam ŋgi̧-ŋgi̧ da13.6 Kandɔk karaŋri ké ruh naŋ ɓil waka nzɔkɔ woyri, ziɓri ma kpuh nzu̧y ɓil waka viyȩh woyri. Gelke nzuk ma kpuh, mbihmbam say dara kpuh-u ti lehna. Mbete Lévitique 19.23-24 sɔk ɓahri, kpuh ti leh lehna le, nzukri ɓá za lehna-u ya mah mbihmbam say. Mbihmbam a niŋu ba, ké hal, ké si ke lehna-u gbam hi̧ Ŋgerzah ɓa fe puhna. Kaŋ dale kpuh nzu̧y ɓil lawɓayay, ko ya le, laɓ mbihmbam toŋndɔk mbew da ɓay fe le, nzuk waka gi nzah lehna-u ke mbihmbam a toŋndɔk sayu ɓay hi̧ Ŋgerzah. Ke ziŋ ya. Ke nzah ke mbihmbam a toŋndɔk seɗe-u. Ke ziŋ ya. Ke el nzah ke mbihmbam a tondɔk mbewu, mí ke ziŋ ya pi. . Ke gi ɓay hal lehna-u, mí kpuh-u leh ya. 7Bale ke si ɓah hi̧ nzuk-kɔr waka-u ɓahri : “Mú ko. Laɓ mbihmbam say mí na-ay mí-i gi ɓay hal lehna nzu̧yay, mí kpuh-u leh ya. Mú lu ke sa̧wu kan kpah. Kpuh ra gboh gel ndikpo.”

8Nzuk-kɔr waka ra yih nzak ye ɓahri : “Mbay, law woiri ɓá voh. Í poŋ kpuh ra seway ɓáy. Mi ɗéh siɓa ɗoŋ bɔku. Mi kú̧ ri vbi̧ri feri. 9Ko ya le, kpuh-u ɓay leh sew a ɓoru ɓáy. Kpuh-u leh ya gaŋ le, mi té kan kpah ɓáy.” »

10Zezu ƴo firma nzukri ɓay lák mbay Ŋgerzah ɓil vul misoŋ a hani. Namu ɓa nam ɔkna. 11Wu̧y a hani mbew ƴo ri. Wu̧y ra, záh mgba ni laɓ mun ye ɓa sena mah mbihmbam boh falu toŋndɔk seɗe. Záh ra ra̧h tak ye ŋgole. Mahful ɓay ndar mun ye ta-a. 12Zezu ɓá ko wu̧yaw kaŋ bale, ke ɗi ni, ke ɓahri : « Wu̧y, sena wo-aw lu ké tul wo lu-lu. »

13Mí ke ndar ndɔk kan tul wu̧y ra ba, tak wu̧yu ndar kparak hi̧ ni ke pir Ŋgerzah ba. 14Mí mbay vul misoŋ ziŋ law fa̧hna ɓay fe le, Zezu gah sena ra ke nam ɔkna. Ke ɓah ɓay le, el ɓah ra ɓáy hi̧ daɓa nzukri ɓahri se : « Nam-laɓ pihna ɓa namri ké tɔtɔklɔ, í gi ɓil namri-aw gah sena woiri ma. Í gah sena ke nam ɔkna ya. »

15Gaŋ tul feri riw ba, fer nzak mbay ra kandɔkay : « A woiri nzuk-mu̧h ketinari, ké sakra woiri-ay ra wa, a ge mí sel nday ye mini bamnde ye ke nam ɔkna si nzo mbih ya lo ? 16Wu̧yay, ke ɓa gun zih Abaraham. Mbay záh tukala ŋga̧h ni, í ko, laɓ mbihmbam boh falu toŋndɔk seɗe da. Su-su ɓay hi̧ selna ye ɓá laɓ ke nam ɔkna kaŋ ya le wo ? »

17Ɓay ɓahna Zezu hi̧ su̧hru se nzukbaa yeri. Nzuk a ɓoruri gbam ba, ziŋ law rihna ɓay fe laɓna a ŋgeruri ké-e laɓ.

18Zezu el ɓah ra ɓáy ɓahri se : « A fe mí-i mgba tuh ke lák mbay Ŋgerzah le ? Lák mbay ye na ani le ? 19Lák mbay Ŋgerzah na kandɔk mi̧hri fe pay a mah gelu kalak kalak ké nzuk mi̧h ké waka. Fe payu ti̧h mí hu̧h dale laɓ kpuh hi̧ ndɔkuri vba gbah gbah, mí gundoyri gi laɓ ri vul. »

20Zezu el ɓahri : « A fe mí-i mgba tuh ke lák mbay Ŋgerzah ɓáy le ? 21Lák mbay Ŋgerzah na kandɔk is ké wu̧ynzuk wa̧h ɓil som kilo bon seɗe13.21 Sa̧w nzak gerek ɓahri, sata ɓa say. Sata ɓa fe-leh fe mah litere boh falu say. Yi̧hna som ké ɓil sata mbew mah ke kilo tondɔk say.. Is ra, rih ɓil som ya̧h ya̧h mí ur som mbah fe ɓaɗ ɓaɗ. »

22Sina Zezu ma Zurusalem, ke kal puh a lukiri ke gun puhri ƴo firma nzukri ɓay lák mbay Ŋgerzah. 23Bale nzuk mbew vbi ni ɓahri : « Ŋgernzuk, tul nzukri ké ɓay ti̧h ke ndɔk hul mí ŋgi̧ ya le ? »

Mí Zezu ɓahri : 24« Í ruh mun woiri ɓay rih puh ke nzakful a ah ya-u ɓay fe le, mi ƴo sɔk wuri, nzukri ɓa ŋgi̧-u ƴo ƴah ɓay rih keni, mí ku ziŋ mahful rih-u ya. 25Ur ke nam ké nzuk puh-u ɓay ur dar nzakful gbik dale, i ti vba̧ tuhru nzak vul ɓahri : “Nzuk puh, í mgbur ful hi̧ na” bale, ke ɓáh hi̧ wuri ɓahri : “Mi tu sa̧w woiri ya. Puh-ay ta ɓa sa̧w puh woiri ya.”

26Wara mí i él ɓah ɓay ra ɓáy ɓahri : “Nah lak huru ziŋ wuri, nah nzo fe ziŋ wuri, nah ƴo sɔk fe firma woiri ké fál kɔr wah-ay ra ba wa, ani le ?”

27Kandɔkaw mí nzuk puh-u ɓay el ɓah ɓay ra hi̧ wuri ɓahri se : “Mi tu sa̧w woiri ya. Í tɔr wuri gbam ké ta̧w bi ma sa̧, pihna woiri ɓa sél ɓay Ŋgerzah.”

28Namu-aw a woiri kú-u vbuk wuri ku̧ kala-aw, i ɓay ko Abaraham, Isak, Zakoɓ, gun nzak pihna Ŋgerzahri riw kaɓ ɓil puh lakna Ŋgerzah le, i ɓay vuh rew ke mbihnun darara darara, i sú̧ sel ŋger ŋger. 29Sa̧wnzuk a ɓoruri ɓáy ɓay mbu̧h haniri ke Abarahamri mí kaɓ nzak fe su̧na ké puh lakna Ŋgerzah. Ku úr ke fál tí̧h seh ke fál ríŋ seh, fál ndɔk lakna ke fál ndɔk kperu pi. 30Í ko, nzukri ké ƴo sar fal ɓay kal ma pol. Nzukri ké ƴo pol ba, ɓay el si sar fal mgbaɗ. »

31Ké sa̧wseh-u, farizi a haniri gi ta̧w Zezu ɓahri : « Mú ɗuk ma gel a ɓoru ɓay fe le, mbay Eroɗ yih ɓay i mu. »

32Mí Zezu ɓahri : « Í si ɓah ɓayay hi̧ suhze ra, ké lah, mi ƴo ni̧h záhri ké tul nzukri, nzuk senari kara mi ƴo gah niri guri ke pele. Nam a sayu ba, mi ɔh gbam ke gelu. 33Ɓa ra fe fe gaŋ kara guri, pele, pelah, mi ɓa sina ma Zurusalem ɓay fe le, gun nzak pihna Ŋgerzah ta hu kala Zurusalem ya.

34Zurusalem, Zurusalem wo, a wo puh ké Ŋgerzah hi̧ vul ye kan ri, gun wori ƴo i gun nzak pihnari ké Ŋgerzah pih niri. Ku vbuk nzuk a ɓoruri ké Ŋgerzah pih niri ke kasaw i pi. Bɔk ka̧h ani mí-i yih ɓay mbu̧h gun wori kandɔk mah ndoy ké ƴo mbu̧h gun yeri el pɔr tulu, mí ku sa-a. 35Í ko. Ŋgerzah poŋ gel kani ye hi̧ wuri wara. Mi ɓahri se, i ta ko mi mba kpu̧ru ka̧h seh ké i tú mi ɓahri se : “Mgbɔkɔ Gaŋ tul feri riw ku̧ tul wo ké mu gi-aw ke riŋ ɗina ye13.35 Gel ki̧na-u na ɓil Mbete Siŋ (Psaumes) 118.26..” »

14

1Zezu rih ɓil kerpuh ŋgernzuk fariziri a hani ɓay su̧ fe dale, namu ɓa nam ɔkna. Ku ko kona ma tul Zezu yi̧m. 2Nzuk a hani mbew ƴo ri. Mun ye he-hew. Ke ƴo pol Zezu. 3Bale Zezu vbi nzuk goso fe tuna mbete bolkusol Ŋgerzahri ke fariziri ɓahri : « Mbete bolkusol Ŋgerzah hi̧ nzukri ful ɓay gah sena ke nam ɔkna mini ani le ? »

4Mí ku kaɓ silili, ku fer nzak ye ya. Zezu ba, mgba nzuk sena ra el gah ni mí poŋ ni tɔr. 5Zezu el ɓah hi̧ niri ɓahri : « Ké sakra woiri-ay, a ge mí gun ye mini nday ye lih ɓu lɔkɔ mbih ke nam ɔkna le, ke ten ɓa gah-u ya le wo ? »

6Nzuk ké ziŋ nzak él ke ɓay ɓoɗ ta-a.

7Mí Zezu el ɓah hi̧ gahru a ɓoruri ké ŋgernzuk fariziri ɗi niri kaɓ nzak fe su̧na-aw pi. Ke ko gahruri ƴo mbi gel kaɓna a suki suki, mí ke ɓah lawɓayay ɓahri : 8« Gelke nzuk ɗi mu si su̧ fe ké gel ti̧hmbih-ya̧ hani le, mú mgba gel kaɓna riŋ ɗina ya. Ko ya le, nzuk ti̧hmbih ɗi nzuk a ɓoru ké riŋ ɗina ye mgbe mba riŋ ɗina a wo. 9Dale nzuk ti̧hmbih ɓay gi ta̧w wo ɓahri : “Mú poŋ gel kaɓna-ay hi̧ ŋgernzuk.” Bale su̧hru ɓay se mu. Mu úr si kaɓ gel kaɓna ke sar fal mgbaɗ. 10Mí gelke nzuk ɗi mu si su̧ fe le, mú mgba gel kaɓna a gunri. Nzuk-ɗi mu gi ka̧h dale, ke ɗí mu ɓahri : “Ya̧h, mú si kaɓ gel kaɓna ŋgernzuk ké na polaw.” Kaŋ dale nzukri ké kaɓ nzak fe su̧na ziŋ mu, ku tú mu ɓa nzuk riŋ ɗina. 11Nzuk a suŋ suŋ gbam ké ɔr tul ye le, tul ye ɓay ik ma siɓa. Nzuk a a̧y ké ɗiŋ tul ye ba, tul ye ɓay ɔr ma síɓa. »

12Mí Zezu el ɓah hi̧ ŋgernzuk fariziri ké ɗi niri gi su̧ fe ra ɓahri : « Gelke mu ɗi nzukri gi su̧ fe, ɓa ra fe su̧na a garu mini fe su̧na ti̧hmbih le, mú ɗi ya̧h wori ya, yi̧n wori ya, in wori ya, mbaŋ wori nzuk fe ziŋna kara ya pi rɔkɔ kú soh ɗi mu si su̧ fe puh keni mbɔl fe su̧na wo. 13Gelke mu ɗi nzukri gi su̧ fe le, mú ɗi ko̧hkori, nzukri ké mun woyri hu yɔh, kpereri, ra̧wri ma. 14Ku ta puh mbɔl fe su̧na wo ra ya. Mí pol tehna Ŋgerzah ɓay teh tul wo ɓayu ké a ye mí ke ɓay puh mbɔlu ke nam ké nzukri ké tu ni ɓa záh woyri ziŋ pa̧ymun a foyu. »

15Bale nzuk a hani mbew ké kaɓ nzak fe su̧na ziŋ Zezu ra el ke ɓay ɓahri : « Pol tehna Ŋgerzah ƴo tul nzuk ké ɓay kaɓ nzak fe su̧na ké puh lakna ye. »

16Mí Zezu el ɓahri : « Nzuk a hani-u mbew wahɓay laɓ baw ti̧hmbih. Ke ɗi daɓa nzukri ɓá gi su̧ fe. 17Fe ti̧hmbih lek ɔh dale, ke pih gun nzak pihna ye si ɗi nzukuri-aw ɓahri : “Ti̧hmbih lek ɔh da. Í gi wuri su̧ fe wara.”

18Mí a ge ge le, ɓah lakna ɓay ye ɓay ye. Nzuk a titilu ɓahri se, ke yeh waka. Ɓay si ko waka-u zaŋ law ye. A ye ra ke goŋ law vohna.

19Nzuk a ɓoru ɓahri se, ke yeh ndayri seɗe seɗe gel ndiɓi. Ke ƴo tɔrna ɓay leh ndayuri ɓay ko-u. A ye ra ke goŋ law vohna. 20Nzuk a ɓoru ɓáy ɓahri se, ke ya̧ wu̧y ɓa foyu. Sa̧wu mí a ye ra ke sí ya.

21Gun nzak pihna el ndazi ɓayri hi̧ bahgaŋ ye lah bale, haŋ nzuk puh-aw fa̧h ni fa̧-fa̧h, mí ke ɓah hi̧ gun nzak pihna ra ɓahri : “Mú si ɓa gah-u ke mahful mgboŋri ke zelfulri. Mú ɗi ko̧hkori, nzukri ké mun woyri hu yɔh, ra̧wri, kpereri. Mú ɓaŋ niri, kú gi, kú su̧ fe ti̧hmbih bi.”

22Gun nzak pihna ra ur si. Ke el gi, mí ke ɓahri : “Mbay, bolkusol woiri ra, mi laɓ ɔh da. Wara mí gel kaɓnari toŋ ɓáy.”

23Bahgaŋ ye el ɓah hi̧ ni ɓahri : “Mú mbi mahful si puh a ɓoruri : puh a lukiri ke puh a ɓil suyri. Mú ɗi nzuk puh-awri, kú gi ti̧hmbih bi-ay. Kú mbah puh bi nzuturu. 24Mi ƴo ɓah hi̧ wuri ɓahri se, ké sakra nzukri ké mi ɗi niri polaw, nzak rim nzuk mbew woyri ta leh fe su̧na ti̧hmbih bi-ay ya.” »

25-26Daɓa nzukri ɓa ŋgi̧-u ƴo mbu̧h hani ké ta̧w Zezu, mí ke ɓah ɓay hi̧ niri ɓahri : « Nzuk gi ta̧w bi, mí law ye lu ké tul bah ye ya, tul mah ye ya, tul wu̧y ye ya, tul gun yeri ya, tul yi̧n yeri ya, tul manah yeri ya, dara mí mun ye ya le, nzuku mah dih fal bi ya. 27Nzuk a a̧y ké sa mbi kpuh vbatay hul ye suk toŋ fal bi keni ya le, nzuku mah dih fal bi ya pi. 28Ɓayu ké a ge mí ké sakra woiri-ay ɓay mboh vul a bawu dan kí̧ lari mboh-u le ? Ke ɓay ko ŋgerna ye mah ɔh pihna-u dara ɓáy ya le ? 29Ŋgerna ye mah ɔh mboh-u ya le, ke ta titil pihna-aw ya rɔkɔ nzukri ɓá mbi riŋ ye ɗi keni siŋ sakna kandɔkay : 30“Fenaze ti mboh vul ye, mí ŋgerna ɔh-u ta-a wo.”

31Dara mbay ɓá ur ɓay ruh ŋgermu ziŋ mbay a ɓoru le, ke ɓay ko ŋgerna ye dara ɓáy ya le ? Ke vbi law ye, tul soze yeri ké laɓ sɔɗ sɔɗ boh gel boh-aw (10.000) mah haw ŋgermu tul mbaŋ ye mbay ké ƴo gi ke soze yeri sɔɗ sɔɗ boh gel bon seɗe (20.000) ma-mah mini ani le ? 32Ŋgerna mbayu mah ya le, ke píh nzuk ye si pol ka̧h ta̧w mbaŋ ye mbay ɓay goŋ ni lekɓay ɓá na sakra woyri. 33Kaŋ pi mí nzuk a suŋ suŋ ké sakra woiri-ay, ke lu kerɓay ye tul fe yeri riw ma fal ya le, ke mah dih fal bi ya.

34Tom ɓa fe a suki, mí tom nuŋ mba le, a fe mí ɓay laɓ hi̧ tomu ɓá el nuŋ ɓáy le ? 35Tom ra ti̧h suk ya. Tomu mah hi̧ tusiɓa ŋgerna ya, mah ná ɓa aŋgere ya pi. Tom ra ku fer ku̧ kpah. Nzuk ké ƴo ke suk ɓay lah ɓay le, ké lah. »

15

1Nzuk-mbu̧h lampohri ke nzuk suya a ɓoruri gi ta̧w Zezu ƴo lah ni. 2Fariziri ke nzuk-sɔk mbete bolkusol Ŋgerzahri ba, ku su̧h ɓay ké sakra haniri ɓahri se : « Gunwo̧ro-ay mgba nzuk suyari ndɔk seɗe. Ke ƴo su̧ fe ziŋ niri. »

3Bale Zezu ɓah lawɓayay hi̧ niri : 4« Ké sakra woiri-ay a ge mí ƴo ke sami ɓa sɔɗ mí mbew zi dale, ke ta ƴah sami a zi-u ra ya le ? Nzuk sami ɓay poŋ sami a bon toŋndɔk mbew falu toŋndɔk mbew ké gel-ƴah lakna, ke tɔ́r si ƴah a a̧y ké zi ra kpu̧ru kpu̧ru ke ziŋu. 5Ke ziŋ sami ra dale, ke mbi suk ké bɔk sol ye ke mun rihna. 6Gelke mu ka̧h puh dale, mu ɗí ya̧h wori ke bɔh puh wori ɓah : “Í gi wuri laɓ mun rihna ziŋ mi ɓay fe le, sami bi ké zi ra mi zi-ziŋ.”

7Mi ƴo ɓah hi̧ wuri ɓahri se, nzuk suya mbi law ye ké tul suya ma fal el kan law ye tul Ŋgerzah le, záy mun ké nunmbam ɓay la-laɓ ɓay tul nzuk a mbewu-aw kaŋ pi. Mun rihna ɓay ƴo tul nzuk a mbewu-aw poŋ nzukri a bon toŋndɔk mbew falu toŋndɔk mbew kú-u ƴo mbi bolkusol Ŋgerzah laɓ keni pihna mí ɗaka mbí law woyri ké tul suya ma fal el si ta̧w Ŋgerzah ta ta̧w woyri ya.

8Kaŋaw pi mí wu̧y a suŋ mí ƴo ke lari ɓa boh mí zi mbew dale, ke ta gbah gel ke nzaku nzaku, ya le ? Ke ɓay ɓaŋ hɔrɔ ta lampe, ke tak ɓil vul kpu̧ru kpu̧ru ke ziŋu gaŋ. 9Gelke mu ziŋ dale, mu ɗí ya̧h wori ke bɔh puh wori ɓahri : “Í gi wuri laɓ mun rihna ziŋ mi ɓay fe le, lari bi ké mi zi ra mi zi-ziŋ.”

10Mi ƴo ɓah hi̧ wuri ɓahri se, nzuk suya mbi law ye ké tul suya ma fal mí el kan law ye tul Ŋgerzah le, tem nzak pihna Ŋgerzahri ƴo zay mun ɓay tul nzuk a mbewu-aw ra kaŋ pi. »

11Zezu el ɓahri se : « Nzuk a hani mbew ƴo ke gun wo̧rori ɓa seɗe. 12Toŋnafal ɓah hi̧ bah ye ɓahri : “Baah, mú kehr fe kaŋpele ké mi ɓay ya̧-u hi̧ mi wara.”

Bah woyri kehr fe ye hi̧ niri seɗe mbɔk. 13Nam kal ndi̧ bale, toŋnafal ra fa̧h fe kaŋpele yeri-aw riw, mí ke tɔr keni si puh sa̧wnzuk a ɓoruri. Ké gelaw mí ke ɓeɓ fe yeri va̧h. 14Lari ye ɔh riw riw. Ɗaka bahpihya lih gbiɓ ké tusiɓa-aw dale, a ye kara ɗaka titil i ni wara. 15Mí ke si mbɔhlɔ mun ye ké ta̧w nzuk puh a hani ɓa mgbal nzuku. Bahgaŋ ye ba, pih ni si kɔr kɔsɔŋri15.15 Ziɓri ko kɔsɔŋ ɓa fe ȩm.. 16Ɗaka ɓay su̧ fe su̧na kɔsɔŋri i ni. Fe su̧na kɔsɔŋri, ke mah su̧-u kara ku hi̧ ni ya. 17Wara mí law ye gi guh ni. Ke ɓahri se : “Gun-laɓ pihna bah biri su̧ fe ɓa suki mbah ɓil woyri tuɓ tuɓ poŋ tɔru. Mí a bi bale mi kaɓ ɓay hu ɗaka mgbumay. 18Mi úr, mi él si ta̧w bah bi. Mi ɓáh hi̧ ni ɓahri : Baah, mi laɓ Ŋgerzah suya, mi laɓ suya ké nun woiri pi. 19Tú mi ɓa gun woiri ra mi mah ya. Í mbi mi ɓa gun-laɓ pihna woiri kandɔk nzuk a ɓoruri ké i mbi ɓa gun-laɓ pihna woiri kaŋ.”

20Ke ur mí tɔr gaŋ ba. Ke mbi ful ma ta̧w bah ye. Ke ƴo mahful ɓa ɗih-u ke puh ƴo gina bale, bah ye ko ni. Law bah ye sa̧h ɓay tul gun ye ra, mí ke kpa̧h ɗukna si mgba ni giriɓ hu̧hru ni ma haŋ ye mí ul suk ye. 21Gun ye ba, ah nzak ye ɓahri : “Baah, mi laɓ Ŋgerzah suya, mi laɓ suya ké nun woiri pi. Tú mi ɓa gun woiri ra mi mah ya.”

22Bah ye ba, ɓah hi̧ gun-laɓ pihna yeri ɓahri : “Í si gah, í mbi mah gar a suki gi ndoh ni. Í ɓaŋ ɓarmandɔk ndoh ndɔk ye, í fa̧h sabɔk ndoh bɔk ye pi. 23Í si mgba gun nday a numu, í vbeh, náh su̧, náh zay wuri mun ɓay fe le, 24gun bi hu hul buma ké kehr mi ziŋ ni-ay, mí ke el gi kaɓ ziŋ mi. Ke zi-zi mí-i ziŋ ni da.”

Wara mí ku gi zay mun ke law rihna.

25Ŋgergun ba, ƴo waka. Ke ƴo el ma puh, ke ƴo ɗih ya bale, ke lah siŋri kú-u ɗi, ndayri kú-u nda mgbe goɗi goɗi. 26Ke ɗi gun a hani, mí ke vbi ni ɓay sa̧w fe ké ƴo kalna ra. 27Gun ra ɓahri : “Toŋnafal woiri gi-gi, mí bah woiri vbeh gun nday a numu ɓahri se, ke ziŋ gun ye ɓa suki.”

28Kaŋaw mí ŋgergun ɗi here mgbiŋriŋ. Ke saŋ kerpuh. Bah ye ba, ti̧h si ɓay gɔl ni. 29Mí ŋgergun ɓah ɓay hi̧ bah ye ɓahri : “Mú lah. Mbihmbam ŋgi̧-ŋgi̧ mí-i ta̧h ké tul wo ɓa mgbal. Bɔk mbew bi gel-mba nzak wo ya. Mí gun guy mbew ɓay mí laɓ mun rihna ziŋ ya̧h biri, mi ziŋ ya dih. 30Gun wo-aw a ye ké su̧ ŋgerna wo ké tul wu̧y nunpukiri mí el gi le, mu vbeh gun nday a numu hi̧ ni ley ?”

31Mí bah ye ɓahri : “Gun bi, kpatara mu ƴo ziŋ mi. Fe bi gbam ɓa fe wo. 32Záy mun ke law rihna su-su ɓay fe le, hul buma ké kehr yi̧n wo ziŋ mi, i da, mí ke el gi kaɓ ziŋ mi. Ke zi-zi mí-i ziŋ ni da.” »

16

1Zezu ɓah hi̧ nzuk-dih fal yeri kara pi. Ke ƴo ɓahri : « Nzuk fe ziŋna mbew hi̧ nzuk ye a hani pihna-ko fal fe ziŋna ye. Ɓay kó fal fe ziŋna ye ra toh suk ye. Nzukri ɓahri, nzuku ƴo ɓeɓ fe ziŋna bahgaŋ ye. 2Dale bahgaŋ ye ɗi ni mí ɓahri : “Ɓay fe mí-i lah ké tul wo-ay le ? Mú el ke mbete-ki̧ fal feri hi̧ mi. Pihna wo ɓay ko fal fe ziŋna biri kuŋ da.”

3Nzuk-ko fal fe ziŋna ba, ɓah ma law ye ɓahri : “A a̧w wa, mi láɓ ani ɓáy le ? Ŋgerna pa-pay bi ta-a. Rah ndɔk-goŋ fe kara ɓa su̧hru pi.”

4Ke el ker ɓay ɓahri se : “Aah. Mi tu fe ké mi laɓu da. Dara bɔk bi ɓá nda siɓa le, mi hí̧ nzukri ɓá mgba mi ma ta̧w woyri.”

5Bale nzuk-ko fal fe ziŋna ra ɗi nzukri ké mbɔl bahgaŋ ye vbeh ɓil mbete ra mbew mbew gbam. Ke vbi nzuk a titilu ɓahri : “Mbɔl bahgaŋ bi ka̧h ani mí ké tul wo le ?”

6Nzuku ɓah : “Mbɔlu ɓa num litere bon say bon say gel sɔɗ (3.000)16.6 Sa̧w nzak vbeh ɓahri, batos ɓa sɔɗ. Batos ɓa litere bon say..”

Nzuk-ko fal fe ziŋna ra ɓahri : “Mbete fe hahna wo mí na-ay. Kaɓ siɓa. Mú vbeh ɓa gah-u ɓahri, mbɔlu ɓa num litere bon say bon say gel bon ndiɓi (1.500).”

7Nzuk-ko fal fe ziŋna ra ɗi nzuk a ɓoru vbi ni ɓahri : “A wo, mbɔl wo ka̧h ani le ?”

Nzuku ɓah : “Mbɔlu ɓa ɓɔl naŋ sɔɗ sɔɗ seɗe ke bon ndiɓi (250)16.7 Sa̧w nzak vbeh ɓahri, koros naŋ. Koros mah ke litere sɔɗ sɔɗ say ke bon toŋndɔk mbew (390)..”

Nzuk-ko fal fe ziŋna ɓahri : “Mbete fe hahna wo mí na-ay. Mú vbeh mbɔlu ɓa ɓɔl naŋ sɔɗ sɔɗ seɗe.”

8Bahgaŋ ɓá ko fe laɓna nzuk-laɓ ni suya ra le, ke pir ni ɓay kerlaw ye.

Ɓayay sɔk ɓahri se, nzuk tukalari ru̧ mba gun gel tehnari ke kerlaw. Ku tu hi̧ nzuk mbaŋ woyri gun tukalari ɓá mgba niri. 9A woiri ba, mi ƴo ɓah hi̧ wuri ɓahri se, í mbi fe ziŋna tukala mgba ya̧h keni. Sew ké fe ziŋna tukala ɓay ɔh dale, ku mgbá wuri ndɔk seɗe ké hɔndalri ké na ɓa ŋgɔh ké ta̧w Ŋgerzah. 10Nzuk tu mgba sa̧w fe a ndi̧ le, ke tu mgba sa̧w fe a luki pi. Nzuk su̧ fe nzuk a ɓoru ndi̧ ma ɓil le, ke gahla fe a luki hu̧m hu̧m pi. 11Kandɔkaw mí mu ƴo tul kó fal fe ziŋna tukala-ay ke gelu ya le, a ge ɓay ku̧ fe a kpakpaŋuri ndɔk wo ɓáy lo ? 12Mu mgba sa̧w fe nzuk ya le, nzuku ɓay wal fe ziŋna hi̧ mu ɓa fe wo ɓáy lo ?

13Mgbal ké hi̧ tul ye hi̧ bahgaŋ seɗe ta-a. Mgbal ra ɓay fu̧y nzuk a mbewu, ke él sa nzuk a ɓoru. Ke ɓay ƴo ke nzuk a mbewu ke law mbew, bahgaŋ a ɓoru ba, ke él kpȩhr ni. Kandɔkaw mí mahful ɓay mú mbu̧h fe ziŋna tukala ke Ŋgerzah ta-a. »

14Fariziri ƴo ri pi. Ku ɓa nzuk ɗaka lari, mí ku ko Zezu ɓa kɔk nzuk. 15Zezu ɓah hi̧ niri ɓahri : « A woiri i ƴo sɔk mun woiri hi̧ nzukri ko wuri ɓa nzukri ké ƴo tul bolkusol Ŋgerzah, mí Ŋgerzah ko law woiri ko. Ɓay fe ké nzukri ko ɓa fe a kpakpaŋu le, fa̧h mun Ŋgerzah zir zir ɓa fe ra̧m.

16Ur ke sew Moyiz ke sew gun nzak pihna Ŋgerzah a ɓoruri si ka̧h sew Za̧h batisi, ku ka-kah ɓaysuki lák mbay Ŋgerzah. Mí a ge ge le ƴo ŋgu̧h lɔkɔkɔ ɓay rih ɓil lák mbayu16.16 Mahful-sɔɓ sa̧w nzak a ɓoru mí na-ay : ku ɗi nzuk a suŋ suŋ gbam ɓá rih puh lakna Ŋgerzah.. 17Ɓay hi̧ nunmbam ke tusiɓa ɓá kal le, se ya. Mí se-se ɓay hi̧ gun fe vbehna a ndi̧ kú-u zel ɓil mbete bolkusol Ŋgerzah ɓá zi.

18Nzuk a suŋ suŋ gbam ké ni̧h wu̧y ye mí el ya̧ wu̧y a ɓoru soh gelu le, salɓay nunpuki ta tul nzuku. Nzuk a a̧y ké ya̧ wu̧y ké wah ye ni̧h ni ba, salɓay-mbi wu̧y wo̧ro ta tul nzuku.

19Nzuk fe ziŋna mbew, ke ndoh gar lari ké ndu̧y mgbelek mgbelek. Namri gbam ɓa yi̧hna ké puh ye. 20Ko̧hko a hani mbew ƴo ri, riŋ ye ɓa Lazar. Ku poŋ ni ɓu polkɔkɔ nzuk fe ziŋna ra. No̧kori kum mun ye gberek gberek. 21Ɗaka-dam bukma fe su̧na ké ga̧y ku̧ huh tabele nzuk fe ziŋna laɓ ni. Wara mí gayri ké kɔr kerpuh ba, gi sahla no̧ko ye. 22Nzuk ko̧hko-aw hu dale, tem nzak pihna Ŋgerzahri gi maŋ ni si záh. Ke kaɓ ta̧w Abaraham ké nunmbam. Nzuk fe ziŋna kara hu pi, mí nzukri mbek hul ye. 23Wara mí nzuk fe ziŋna ra kaɓ ɓa záh ɓil hɔrɔ. Koseh kal tul ye, mí ke ɔr nun bale, ke ko Abaraham ké kaɓ sa̧-aw, ke ko Lazar kaɓ ɓel Abaraham pi. 24Mí ke vba̧ nzak ɓeleŋ ɓahri : “Bah Abaraham, mú mgba in ziŋ mi ge. Mú pih Lazar ɓay ké laɓ mbih ke gun ndɔk ye gi pa̧rma kusol bi ɓay fe le, koseh hɔrɔ-ay kal ŋgɔŋ.”

25Bale Abaraham ɓahri : “Gun bi, mú ker ɓay sew ké mu kaɓ tukala ra mu ƴo su̧ fe suki wori. Lazar ba, kaɓ ɓil koseh. Aŋay le, law ye voh da. A wo ba, koseh ké kal ŋgɔŋaw ƴo laɓ mu mo̧r mo̧r wara. 26Keni-aw kara baw hereŋ kehr na ke haniri keh-kehr. Nzuk yih ɓay ɗer si ta̧w woiri le, sina-aw ta-a. Mahful ké nzuk ɓay ur ké ta̧w woiri gi ta̧w wah-ay ta-a pi.”

27Bale nzuk fe ziŋna ɓahri : “Mí kaŋ le bah Abaraham, mi goŋ mu, mú pih Lazar ɓá si kerpuh bah bi. 28Ké si te-teh ɓayu ɓa teh-u hi̧ yi̧n biri ké ndiɓi-aw rɔkɔ a woyri kara kú ɗer gi gel koseh bi-ay.”

29Mí Abaraham ɓahri : “Ku ƴo ke mbete bolkusol Ŋgerzah ké Moyiz vbeh ke mbete gun nzak pihna Ŋgerzah a ɓoruri pi. Kú lah nzak woyri.”

30Nzuk fe ziŋna el ɓahri : “Kaŋ ya. Bah Abaraham, se-se ɓay kú lah nzak woyri. Wara le nzuk ti̧h ke záh mí ti̧h nun woyri le, ku mbí law woyri ké tul tukala ma fal, ku él kan law woyri tul Ŋgerzah.”

31Abaraham ba, ɓahri : “Ku sa lah nzak Moyiz ke nzak gun nzak pihna Ŋgerzahri ya le16.31 Daɓa nzukri lah ɓahri, Zezu ti̧h ke puh záh. Keni-aw kara ku sa kan law woyri tul ye ya. Moyiz ke gun nzak pihna Ŋgerzahri ɓah ɓay Ŋgermbay pol sa̧. Nzukri ké sa ya̧ ɓay woyri ya le, se-se ɓay kú lah ɓay Ŋgermbay pi. , nzuk ti̧h ke puh záh kara ku ta ya̧ ɓay ye ya pi.” »

17

1Zezu el ɓah hi̧ nzuk-dih fal yeri ɓahri : « Se-se ɓay gboh nzuk hɔ́l ndaw lihna hi̧ nzuk a ɓoruri ɓá saŋ riŋ bi. Mí keni-aw kara koseh ɓa a ye nzuk-hɔl ndawaw. 2Ɓay koseh-u ɓá se ni ya le, ŋgá̧h baw kasaw ké sol ye mbi ni vbu ɓil mahmbih su mba poŋ ni ké mgba gun a mah gelu ɓá saŋ riŋ bi.

3Í mgba tul woiri ɓa suki. Gelke yi̧n wo laɓ suya le, mú ɓah ɓa teh-u hi̧ ni, ké lah. Ke mbi law ye ké tul suya ma fal le, mú sel ni ɓayu. 4Gelke-e laɓ mu suya bɔk toŋndɔk say ɓil nam mbew, mí ke gi ta̧w wo bɔk toŋndɔk say ɓahri, law ye se ni ɓayu le, mú sel ni ɓayu kaŋ kaŋ bɔk toŋndɔk say. »

5Kaŋ mí gun nzak pihna Ŋgermbayri ba, ɓah hi̧ ni a ye Gaŋ tul feri riw ɓahri : « Mú hi̧ kanlaw wah ɓá ŋger ma pol. »

6Mí Gaŋ tul feri riw ɓahri : « Gelke law woiri ƴo mbew ke law Ŋgerzah mí eŋ ti̧hri ŋgahla, mí i ɓah hi̧ kpuh ké ƴo-aw ɓahri : “Mú lu ke sa̧w wo si ɓar sa̧w ké ɓil mahmbih-aw” le, kpuh-aw ɓay lah nzak woiri gaŋ ba.

7Gelke gun-laɓ pihna wo ur ke gel-pay nday mini gel-kɔr sami le, a ge ké sakra woiri ɓay ɓah hi̧ ni ɓahri : “Gun bi, mú gi gah, nah su̧ fe,” le ? 8Uwa, mu ta ɓah kaŋ ya. Wara le mu ɓay ɓah hi̧ gun-laɓ pihna wo ɓahri : “Mú kar fe su̧na. Mú lek mun wo, mú gi ke fe su̧na-aw hi̧ mí su̧, mí nzo. Falu dara mú su̧, mú nzo nzuku a wo ɓáy.”

9Bahgaŋ ɓay el ke tumbɔl hi̧ gun-laɓ pihna ye le wo ? Ke ta el ke tumbɔl ya ɓay fe le, pihna gunu ɓa láh nzak bahgaŋ ye. 10Kandɔkaw pi mí a woiri i ɓa gun-laɓ pihna. Nam ké i mbi ra bolkusol Ŋgerzah laɓ ɔh riw le, í ɓahri se : “Nah ɓa gun-laɓ pihna. Pihna ké nah laɓaw ɓa mbɔl ké tul wah.” »

11Sina Zezu ma Zurusalem bale, ke kal ke mahful sekle tusiɓa Samari ke tusiɓa Galile. 12Ke ti̧h puh a hani, mí nzuk ndɔɓeri boh nzɔh nun ye. Ku ƴo ɓa ɗih-u tɔɓ. 13Mí ku ƴo vba̧ nzak ɓahri : « Gaŋ wah Zezu wo, mú laɓ law in ziŋ na ge. »

14Zezu ko niri, mí ke ɓahri : « Í si wuri ma ta̧w nzuk fe puhna Ŋgerzahri hi̧ niri, kú ko mun woiri. »

Mí ku tɔr. Sina woyri bale, ndɔɓe nzom poŋ mun woyri teh peɗeɗe, saŋna-si gel fe puhna Ŋgerzah lu ké tul woyri.

15-16Nzuk ndɔɓe a hani-u mbew ɓá ko mun ye ké teh le, ke ta̧h el ke fal ye. Ke pir Ŋgerzah ke kusol a mgbe-u ɓeleŋ ɓeleŋ mí guɓ siɓa ké bɔk Zezu. Ke ƴo el ke tumbɔl hi̧ ni. Sa̧w tusiɓa nzuku ɓa tusiɓa Samari. 17Mí Zezu ɓahri : « Tul nzuk ndɔɓeri ké saŋna-si gel fe puhna Ŋgerzah lu ké tul woyri ɓa boh, ya le ? A tɔr nzuk a toŋndɔk mbewri-aw ba ? 18Él gi ɓay pir riŋ Ŋgerzah ko niri ya le ? Nzuk ké sa̧w ye ɓoɗay ke hȩk ye mí gi el ke tumbɔl le ? »

19Mí ke el ɓah hi̧ nzuk Samari ra ɓahri : « Ur síɓa. Mú si ɓa suki. Kanlaw wo ké tul bi ya̧ mu ke ndɔk hul ya̧-ya̧. »

20Fariziri vbi Zezu ɓay seh suŋ mí lák mbay Ŋgerzah ɓay ya̧ gel le ? Ke yih nzak woyri ɓahri : « Lák mbay Ŋgerzah ra, nzuk ta so nun dara mí ko keni ya. 21Nzuk ké ɓay ɓahri : “Í ko puh lakna Ŋgerzah mí na-ay,” ta-a. Nzuk kara ta ɓahri : “Í ko puh lakna ye ké ƴo sa̧-aw,” ta-a pi. Lák mbay Ŋgerzah gi rih haŋsekle woiri-ay da. »

22Zezu el ɓah hi̧ nzuk-dih fal yeri ɓahri : « Namri-aw ƴo gina ké i ƴó ke ɗaka ɓay ko nam mbew ké ɓil sew gun nzuk pirmatul, mí i ɓay ko ke nun ya. 23Gelke nzuk ɓah hi̧ wuri ɓahri se : “Í ko, ke ti̧h ƴo fál sa̧-aw,” mini nzuk ɓah : “Í ko, ke ti̧h ƴo falay,” le, í si wuri ya. Í ɗuk fal woyri ya. 24Ɓayu ké ti̧hna gun nzuk pirmatul ké nun nzukri ra ɓay na kandɔk mbam. Mbam sak yela teh gel riw hi̧ nzukri ko. 25Mí gun nzuk pirmatul ɓá ko seh dara ɓáy. Gun tukala-ayri ɓá saŋ ni ɓá ko ni ɓa kɔk fe dara ɓáy.

26Fe ké laɓ ke sew Nuwe ba, ɓay ti̧h ke sew gun nzuk pirmatul kaŋ pi. 27Nzukri toŋ su̧ fe, toŋ nzo fe, wo̧rori ƴo ya̧ wu̧y, bah gunri ƴo hi̧ gun woyri ya̧ wo̧ro, mí fe-u laɓ kaŋ kaŋ si ka̧h nam ké Nuwe rih vul tul mbih bale, mbih ya̧ tusiɓa ya̧h ya̧h, mí nzukri riw zi. 28Ke sew Loɗ kara laɓ kaŋ pi. Nzukri toŋ su̧ fe, toŋ nzo fe, ku toŋ yeh fe ke haniri, ku toŋ pah wakari, ku toŋ mboh vulri. 29Namu ké Loɗ ti̧h ke puh Sɔdɔm bale, hɔrɔ ke kasaw-lu hɔrɔ ké nunmbam ga̧y nde tul nzuk puh-uri, mí nzukri riw zi. 30Mí nam ké gun nzuk pirmatul ɓay ten mun hi̧ nzukri ko ɓay na kaŋ pi.

31Namu-aw ra nzukay ké ƴo tul vul le, ɓá ɗuk fe ye kiriŋ. Ké lu kerɓay-fa̧h fe yeri ké ɓil vul. Nzuk ké ƴo waka ba, ɓá el gi puh ya. 32Í ker ɓay tul fe ké laɓ wu̧y Loɗ. 33Gelke nzuk tasa̧y kaɓ tukala le, ke ɓay zi-u. Nzuk a a̧y ké poŋ kerɓay-kaɓ tukala ma fal le, ɓay ɔ-ɔkna. 34Mi ƴo ɓah ɓayay hi̧ wuri, ké suŋu-aw, nzukri seɗe ɓay na hih mbew, ku mbí nzuk a mbewu, poŋ nzuk a mbewu. 35Wu̧yri seɗe ɓay ƴo gel-naŋ fe. Ku mbí wu̧y a mbewu ba, poŋ wu̧y a mbewu ba. » 3617.36 Mbete sa̧w nzak a haniri vbeh ɓahri, Wo̧rori seɗe ƴo waka le, ku mbi nzuk a mbewu poŋ nzuk a mbewu. Mbete sa̧w nzak a ɓoruri ta keni ya.

37Bale nzukri ké dih fal Zezu ra ɓahri : « Ŋgernzuk, fál suŋ mí fe-u ɓay laɓ le ? »

Mí ke ɓahri : « Gel ké hul ɓu ri, sa gelaw mí tamiri mbu̧h ri hani. »

18

1Zezu el ɓah lawɓay a ɓoru hi̧ nzuk-dih fal yeri ɓay kú ta̧h ké tul goŋ Ŋgerzah ya, kú goŋ ni kpatara. 2Ke ɓah : « Nzuk-kuŋ salɓay mbew ƴo puh a hani. Ke ɗuk Ŋgerzah ya, su̧hru ké nun nzukri kara se ni ya pi. 3Wu̧y seh a hani ƴo puh-aw pi. Wu̧y ra toŋ gi ta̧w nzuk-kuŋ salɓay ra ƴo law ye ke ɓay ɓahri : “Nzukbaa bi ƴo laɓ mi suya, í dal baa bi ge.”

4Nzuk-kuŋ salɓay kaɓ gak sa lah ɓay ye ya lewsa̧ kaŋ. Falu bale, ke el ɓah ma law ye ɓahri : “Mi ɗuk Ŋgerzah ya, su̧hru ké nun nzukri kara se mi ya pi. 5Mí ɓay tul wu̧y seh-aw ké ƴo tul bi ke ɓay ra, mi dál baa ye hi̧ ni rɔkɔ ke ɔh ziŋ mi ndikpo.” »

6Gaŋ tul feri riw el ɓahri se : « Í lah wuri ɓay ké nzuk-kuŋ salɓay a suya-u ɓah ra. 7Ŋgerzah ba, nzukri ké-e lu niri ɓa sa̧w ye kú-u ƴo vuh hi̧ ni suŋ ke seh wa, ke ta dal baa woyri ya ley18.7 Mahful-sɔɓ sa̧w nzak a ɓoru mí na-ay : ke ta kuŋ salɓay hi̧ nzuk yeri ké vuh hi̧ ni suŋ ke seh ya le ? Ke ik law ye ké tul woyri le ? ? Koseh woyri ƴo law ye. 8Mi ƴo ɓah hi̧ wuri ɓahri, ke úr wuɗ ɓay dal baa woyri. Keni-aw kara nam elna gun nzuk pirmatul le, ke zíŋ nzukri ké law woyri te sa tul Ŋgerzah gaŋ munu le ? »

9Zezu el ɓah lawɓay a ɓoru hi̧ nzuk a ɓoruri ɓáy ɓay fe le, ku ko mun woyri ɓa nzukri ké ƴo mbew ziŋ Ŋgerzah, ku el kpȩhr nzuk a ɓoruri ɓa kɔk fe. 10Ke ɓah : « Ke sa̧wseh-goŋ Ŋgerzah, nzukri seɗe hil si rih ɓil ila vul kani ye. Nzuk a mbewu ɓa farizi, nzuk a seɗe-u ba, ɓa nzuk-mbu̧h lampoh. 11Farizi loh ma pol ƴo ke ndarna ye kparak. Kaŋ mí ke ah haw ye ɓahri : “Ŋgerzah mi el ke tumbɔl hi̧ mu ɓay fe le, mi na kandɔk tɔr nzuk a a̧wri-aw ya. Mi rih riɓa ya, mi poŋ bolkusol wo ya, mi laɓ nunpuki ya. Mi na kandɔk nzuk-mbu̧h lampoh a a̧y kara ya pi. 12Mi ƴo saŋ mbih nam seɗe seɗe ɓil dimasi mbew mbew. Fe ziŋna biri gbam mi mgba ɓa gel boh boh mí-i el lu tulu mbew mbew hi̧ mu.” 13Nzuk-mbu̧h lampoh ba, ke ƴo fá-fal ɓa ɗih-u. Ke ko kona ki̧riri ma siɓa. Mí ke vba̧ haŋ ye zaɗ zaɗ ɓahri : “Ey Ŋgerzah, mú sel nzak pol wo ké tul bi, a bi ké mi ɓa suya-ay.” 14Kaŋaw mí-i ƴo ɓah ɓayay hi̧ wuri, nzuk-mbu̧h lampoh ra ɗer si puh ye ɓa nzuk ké Ŋgerzah ŋga̧h sal in ziŋ ni poŋ nzuk a ɓoru-aw ɓay fe le, nzuk a suŋ suŋ gbam ké ɔr tul ma síɓa le, tul ye ɓay ik ma siɓa. Nzuk a a̧y ké ɗiŋ tul ye ba, tul ye ɓay ɔr ma síɓa. »

15Nzukri ƴo gi ke gun a na ndɔkri ma ta̧w Zezu ɓay ké lu mgbɔkɔ ku̧ tul gunuri18.15 Sa̧w nzak ɓahri, ɓaŋ ndɔk kan tul woyri. Ziɓri ɓaŋ ndɔk kan tul nzuk ɓa mahful-lu mgbɔkɔ ku̧ tul nzuk.. Nzuk-dih fal yeri ko mí hah gina woyri. 16Zezu ba, ɗi nzukri-aw gi ke gunri ké na ndɔk woyri. Ke el ɓah hi̧ nzuk-dih fal yeri kandɔkay : « Í poŋ gunri ɓá gi ta̧w bi. Í gboh niri ya ɓayu ké lák mbay Ŋgerzah na ɓay sam gun a kandɔkayri. 17Gelu munu. Mi ƴo ɓah ɓayay hi̧ wuri, nzuk a suŋ suŋ ké ya̧ lák mbay Ŋgerzah ma law ye kandɔk gun ya le, ke ta rih ɓilu ya gaŋ. »

18Mí ŋgernzuk a hani vbi Zezu ɓay : « Metere, nzuk a suki, a fe mí-i láɓ ɓay ya̧ puh a a̧y ɓay mí kaɓ ké ri sew ke sew ɓa ŋgɔh le ? »

19Mí Zezu ɓahri : « Ani mú-u ɗi mi ɓa nzuk a suki le ? Nzuk pirmatul a suki mbew ta-a. Ŋgerzah mbew yaŋ mí ɓa nzuk a suki. 20Mu tu ɓayri ké na ɓil bolkusol Ŋgerzah tu pi. Mú mbi wu̧y nzuk mbaŋ wo ya, mú i hul ya, mú ri-riɓa ya, mú kuŋ ɓay ku̧ nzak nzuk ya, mú hȩk bah wo ke mah wo18.20 Ɓayay na ɓil Mbete Exode 20.12-16. . »

21Mí ŋgernzuk ɓahri : « Mi ƴo tul ɓayawri gbam ke seke bi ka̧h guri-ay. »

22Zezu ɓá lah ɓayaw bale, ke el ɓahri : « Ɓay mbew mí toŋ mu ɓáy. Mú si fa̧h fe ziŋna wori yeh riw. Mú wal lari-u hi̧ ko̧hkori. Mu ɓay ziŋ suki a nunmbam ŋgi̧ mbamba. Fal walu dale, mú el gi dih fal bi-ay. »

23Ke lah ɓay ké Zezu ɓah ba, law sena mbaŋ law ye ɓayu ké fe ziŋna ye ŋgi̧ mbamba. 24Zezu ko ni kaŋ, mí ke ɓahri : « Kpuh mbamba ɓay nzukri ké ƴo ke fe ziŋna ɓá hi̧ Ŋgerzah lak mbay ké tul woyri. 25Ɓay hi̧ zɔŋzɔŋ ɓá rih lɔkɔ bahtal ti̧h ra, gelu kpuh ya. Mí ɓay nzuk va̧na ɓá hi̧ Ŋgerzah lak mbay ké tul ye, gelu kpuh mbamba. »

26Nzukri ké ƴo lah ɓay ké Zezu ɓah ra ku ɓahri : « Mí-aw ba, nzuk a suŋ mí mah kaɓ ke ɔkna ɓa ŋgɔh le ? »

27Mí Zezu ɓahri : « Káɓ ke ɔkna le, mba nzuk pirmatul. Ŋgerzah mí mah ɓay hi̧ nzuk ya̧ gel kaɓna ké na ɓa ŋgɔh. »

28Mí Piyer ɓahri : « Mú ko. A wah ba, nah poŋ fe wah riw, mí nah dih fal wo-ay. »

29Zezu ba, ɓah hi̧ niri ɓahri : « Ɓa ketina. Mi ƴo ɓah hi̧ wuri ɓahri, nzuk a suŋ suŋ gbam ké poŋ sa̧w ye, wu̧y ye, yi̧n yeri, bah ye ke mah ye, gun yeri ɓay tul lák mbay Ŋgerzah le, 30suki ké-e ɓay ziŋu ɓay ŋgi̧ kal tul fe ké-e poŋaw. Ke ɓay ziŋu ké-e kaɓ ke ɔkna a ké na ɓa ŋgɔh sew a tukala-ay pi, sew a ké ƴo gi-u ɓa ŋgɔh pi. »

31Zezu mbu̧h nzuk-dih fal yeri a boh falu seɗe ra dale, ke ɓah hi̧ niri ɓahri : « Í lah. Nah ƴo hil wuri ma Zurusalem. Mí fe vbehnari riw ké gun nzak pihna Ŋgerzah a lewsa̧ri vbeh si tul gun nzuk pirmatulay ɓay laɓ ɔh wara. 32Ku ɓay ndoh ni ndɔk sa̧wnzuk a ɓoruri. Nzukawri-aw ɓay sak ni. Ku láɓ ni fe-se su̧hru. Ku sá-sam ku̧ tul ye. 33Ku vbóŋ ni ke ndehdɔŋ dara mí ku í ni. Nam a sayu le, ke tí̧h ke puh záh ke pa̧ymun a foyu. »

34Mí ɓayu guh law woyri ya. Sa̧wɓayu mu̧h niri mu̧h hi̧ ku lah ya.

35Sina Zezu ma Zurusalem bale, ku ka̧h Zeriko ɗih ya, mí ra̧w a hani-u kaɓ ɓel mahful ƴo rah ndɔk goŋ fe. 36Ke lah tiri daɓa nzukri ké ƴo kalna, mí ke el vbi nzukri, a fe ? A fe le wo ? 37Ku ɓah hi̧ ni ɓahri, Zezu ké Nasareɗ mí ƴo kalna.

38Mí ke vba̧ nzak ɓeleŋ ɓahri : « Zezu gun zih ŋgermbay Daviɗ, mú laɓ law in ziŋ mi ge. »

39Nzukri ké si pol pom ni ɓay ké tuh nzak ye. Mí ke toŋ vba̧ nzak ɓa mgbe-u ma síɓa síɓa ɓahri : « Gun zih ŋgermbay Daviɗ, mú laɓ law in ziŋ mi ge. »

40Mí Zezu ta̧h ƴo. Ke pih si gi ziŋ ni.

41Ra̧w ka̧h bale, Zezu nzah nzak ye ɓahri : « A fe mú-u yih ɓay mí laɓ hi̧ mu le ? »

Mí ra̧w ɓahri : « Ŋgermbay, mi yih ɓay ko gel. »

42Kandɔkaw mí Zezu ɓahri : « Mú ko gel. Law wo ké te tul bi hi̧ salɓay suya lu ké tul wo lu-lu. »

43Sa gelu-aw mí nun ye teh, ke ko gel. Mí ke dih fal Zezu, ke ƴo pir riŋ Ŋgerzah. Nzukri gbam ké ko fe-u, ku loŋ riŋ Ŋgerzah pi.

19

1Zezu rih ɓil Zeriko. Ke sak sina kparak ke ful ɓil ka̧w puh. 2Nzuk a hani mbew ƴo ri. Riŋ ye ɓa Zase. Ke ɓa ŋgernzuk nzuk-mbu̧h lampohri. Fe ziŋna ye ƴo ri. 3Ke taw ɓay ko a ge mí ɓa Zezu ra le ? Ɓay daɓa nzukri mí kó Zezu mba ni ɓay fe le, ke ɓa gɔzi. 4Dale ke ɗuk kal pol si hil sam kpuh nzu̧y ké ɓa sikomor kaɓ ri geŋ ɓay ko ni. Ke ɓahri se, Zezu ɓay kal ke fulay. 5Zezu ɓá ka̧h bɔk kpuh ra le, ke ɔr nun ye ko ni síɓa, mí ke ɓahri : « Zase, mú ɗer ɓa gah-u. Guri gaŋ, mi na puh wo na-na. »

6Zase ɗer ɓa gah-u gaŋ ba. Ke mgba Zezu gahru ndɔk seɗe ke law rihna. 7Nzukri ko. Mí gbam woyri ku ŋgu̧hru ɓay ɓahri se : « Ké puh suya nzuk mí ke lu ta̧hma ye le ? »

8Mí Zase ur síɓa ƴo nzak fe su̧na, ke el ɓah hi̧ Gaŋ tul feri riw ɓahri : « Ŋgernzuk, í ko. Fe ziŋna biri mi kéhr gel seɗe. Kehrna gel a mbewu mi hí̧ ko̧hkori. Mi gɔɓrɔ ra fe nzuk le, mi él keni hi̧ ni soh ri gel niŋ. »

9Zezu ba, ɓah hi̧ ni ɓahri : « Guri gaŋ, nzuk kerpuh-ayri ti̧h ke ndɔk hul. Ɓay fe le a ye-ay kara ke ɓa gun zih Abaraham pi. 10Sa̧wu mí gun nzuk pirmatul gi. Ke ƴo ƴah nzukri ké zi-zi ɓay ya̧ niri ke ndɔk hul. »

11-12Nzukri ƴo lah ɓayri ké Zezu ɓah, mí ke el ɓah ɓay a ɓoru ke lawɓay ɓay fe le, ke ɗih ya ɓay ka̧h Zurusalem, mí nzukri-aw ker ɓahri, zah le, puh lakna Ŋgerzah ɓay ti̧h wara. A ye bale ke ɓahri : « Nzuk a hani mbew, sa̧w ye ɓa sa̧w mbay. Ke ti̧h si puh a ɗih-u ɓay ndoh gay mbay dara ké el gi puh ɓáy. 13Tɔrna ye dale, ke ɗi gun-laɓ pihna yeri ɓa boh. Ke wal niri lari ké mah ke lari pihna few niŋ niŋ19.13 Sa̧w nzak gerek vbeh ɓahri, ke wal niri mina boh. Mina mbew mah ke lari pihna few say ye le, few niŋ. . Ke ɓahri : “Í ya̧ wuri lari-ay, í sɔɓ nunu geŋ elna bi.”

14Nzuk sa̧w puh yeri fu̧y ni fu̧y, mí ku pih ŋgernzukri fal ye si ɓah, a woyri-aw, ku sa ɓay ké lak mbay tul woyri ya.

15Bol fal ndóh gay mbay ye bale, ke el gi puh, mí ke ɗi gun-laɓ pihna yeri ké-e ndoh lari ndɔk woyri mbew mbew gbam kú gi, kú ki̧ mbihlari-u, ké ko. 16Mí gun-laɓ pihna a titilu ɓah : “Mbay, lari ké i hi̧ mi ra, mi ziŋ a mbaŋu ɓa boh dɔm tulu mí na-ay.”

17Mbay pir ni ɓahri : “Su-su, mu ɓa gun-laɓ pihna a suki ɓay fe le, mu mgba sa̧w fe bi a ndi̧ ɓa suki. Mú ya̧ puhri boh, mú lak mbay tulu.”

18Gun-laɓ pihna a seɗe-u gi ɓahri : “Mbay, lari ké i hi̧ mi ra, mi ɗam ziŋ a mbaŋu ɓa ndiɓi dɔm tulu mí na-ay.”

19Mbay ba, pir ni ɓahri : “A wo bale mú lak mbay tul puhri ndiɓi.”

20Mí gun-laɓ pihna a ɓoru gi ɓahri : “Mbay, í ko lari woiri mí na-ay. Mi ŋga̧h na nzak garay mí-i mbek. 21Mi ɗuk hȩkme woiri ɓahri se, mbayay da kpuh mbamba. Gel ké-e laɓ fe hani ya kara ke ziŋ fe ké ri. Waka ké-e ruh fe ya kara ke ziŋ fe pay.”

22Mbay ɓah hi̧ ni ɓahri : “A wo-ay, ke nzak wo gaŋ mí mi ko mu ɓa gun-laɓ pihna law a pipiri-u. Mu tu mi ɓa nzuk ké kpuh mbamba. Gel ké mi laɓ fe hani ya kara mi ziŋ ri fe. Waka ké mi ruh ya kara mi ziŋ ri fe pay ra wa, 23ɓay fe mú-u poŋ lari bi-ay hi̧ nzuk-ɗa̧m lari sɔɓ nunu ya le wo ? Mu poŋ ra lari hi̧ nzukaw le, elna bi-ay, mi zíŋ mbihlari dɔm tulu ɓáy.”

24Ke el ɓah hi̧ gun-laɓ pihnari ké ƴo ɓel ye ɓahri se : “Í nah wuri lari ra ke ndɔk ye, í el hi̧ nzuk a a̧y ké ƴo ke lari ɓa boh-aw.”

25Mí ku vbi ni ɓahri : “Gaŋ wah, nzukay ƴo ke lari ɓa boh wa, ani le ?”

26Kandɔkaw mí Zezu ɓah keni ɓay : “Mi ƴo ɓah hi̧ wuri ɓahri se, nzuk a suŋ suŋ gbam ké ko fal fe ké mbay ndoh ndɔk ye ɓa suki le, mbay ɓay hi̧ ni a ɓoru dɔm ri ɓáy. Mí nzuk a a̧y ké hi̧ fe mbay ti̧h suk ya le, fe a ndi̧ ké na ndɔk ye ra ku ɓay nah kpɔɗ. 27Aŋay wara mí ɓay nzukbaa biri ké sa ɓay mí lak mbay tul woyri ya-aw, í si mgba niri gi keni, í i niri ké pol bi-ay.” »

28Ɓay ké Zezu ɓah-aw ke ƴo tul sina ƴo hil ma Zurusalem.

29Zezu ka̧h Beɗfaze ke Beɗtani. Puh-uri na fál kasaw kú-u ɗi ɓa kasaw Oliveh. Dale ke pih nzuk-dih fal yeri seɗe si pol. 30Ke ɓahri se : « Í si puh ké na pol woiri sa̧-aw. Ka̧hna woiri le, i ɓay ko gun bamnde kú-u ŋga̧h ƴo. Nzuk kaɓ tulu bɔk mbew ya ɓáy. Í sel gi keni hi̧ mi. 31Nzuk vbi wuri ɓay fe mí i sel gun bamnde le, í ɓahri, gaŋ bamnde-u mí yih ɓayu. »

32Kandɔkaw mí gun nzak pihnari tɔr. Ku ka̧h, ku ko gun bamnde-u kandɔk ké-e ɓah ra. 33Ku sel ba, mí nzuk bamnde-u vbi ɓahri : « Ɓay fe mí i sel bamnde-ay le ? »

34Ku ɓahri, gaŋ bamnde-u mí yih ɓayu.

35Mí ku el keni gi ta̧w Zezu. Ku mbala gar woyri ku̧ tul bamnde ra, mí ku mbi Zezu kaɓ ri19.35 Zezu rih ɓil Zurusalem ké tul bamnde. Ké ta̧w ziɓri, mbay rih puh ké tul ɗeŋe le, ke gi ke ŋgermu. Mbay rih puh ké tul bamnde bale, ke gi ke ɗeŋ. Í mgba Mbete Zacharie 9.9 tuh ke gel ki̧na-ay.. 36-37Ku si ma Zurusalem dale, nzuk-dih fal yeri fih gar woyri ku̧ ke ful ful19.36-37 Í mgba Mbete 2 Rois 9.13 tuh ke gel ki̧na-ay.. Ke ka̧h tul ful ké ɗer ke kasaw Oliveh ɓay si ma Zurusalem ba, daɓa nzuk-dih fal yeri ɓa ŋgi̧-u laɓ mun rihna. Ku ƴo loŋ riŋ Ŋgerzah ke kusol a mgbe-u ɓay fe saŋri gbam kú-u ko. 38Ku ɓahri : Mgbɔkɔ Gaŋ tul feri riw ku̧ tul Ŋgermbay ké gi ke riŋ ɗina Gaŋ tul feri riw. Ɗeŋ na nunmbam. Riŋ ɗina ye mgbe si ka̧h nunmbam a síɓa sa̧19.38 Gel ki̧na-u na ɓil Mbete Siŋ (Psaumes) 118.26..

39Farizi a haniri ƴo sakra daɓa nzukri-aw, mí ku ɓah hi̧ Zezu ɓahri : « Metere, mú hah gun likɔl wori ra. »

40Zezu fer nzak woyri ɓahri : « Mi ƴo ɓah ɓayay hi̧ wuri, ku ɔk ra nzak woyri le, kasawri-ay ɓay vba̧ nzak soh bol woyri. »

41Zezu ɓá duh tul ko tul puh-u bale, ke vuh rew tulu ɓahri : 42« Zurusalem, Zurusalem wo, mu tu ra namay tu-tu le, a wo mú-u tú fe a a̧yri ké ƴo hi̧ ɗeŋ gi ta̧w wo, mí fe-uri mu̧h nun wo wara. 43Nam wori ka̧h, mí nzukbaa wori ɓay laɓ ŋgalaŋ ɗoŋ tul wo gbuk. Ku nzú̧h gun wori. 44Ku ndíh mu ke gun wori ké kaɓ puh wo. Kasawri ké ka̧y tul hani ké vul fe puhna Ŋgerzah, nzukri ɓay haw kasawuri riw ku̧ siɓa ɓay fe le, mu sa tu nam ké nzuk-ko tul wo gi ra ya. »

45Zezu ka̧h Zurusalem, ke si rih ɓil ila vul kani Ŋgerzah, wara mí ke ni̧h nzuk-yeh fe puhnari. 46Ke ɓahri se : « Ŋgerzah ɓah ɓil mbete ye ɓahri, vul ye ɓa vul-ɓah ɓay ziŋ ni19.46Gel ki̧na-u na ɓil Mbete Esaïe 56.7.. A woiri ba, i sɔɓ gelu ɓa hoh nam riɓari. »

47Ke namuri-aw, Zezu ƴo ɓil ila vul kani Ŋgerzah ƴo firma ɓay lák mbay Ŋgerzah hi̧ gun Izarayelri lah. Ŋgernzuk woyri ke ŋgernzuk fe puhna Ŋgerzahri ke nzuk-sɔk mbete bolkusol Ŋgerzahri ba, ƴah ful ɓay i ni. 48Mí ku ziŋ ful ya, ɓayu ké gun Izarayelri gbam ƴo ɗekeke te suk woyri ƴo lah ɓay ye.

20

1Nam a titilu, ke ƴo firma ɓay lák mbay Ŋgerzah hi̧ nzukri ɓil ila vul kani Ŋgerzah. Ke ka-kah ɓaysuki Ŋgerzah bale, ŋgernzuk fe puhna Ŋgerzahri, nzuk-sɔk mbete bolkusol Ŋgerzahri gi ke ŋgernzuk puh woyri gun Izarayelri ké ta̧w ye. 2Ku ɓahri : « Mú sɔk na, náh lah, ke bolkusol ge mú-u laɓ keni pihna wo-ayri le ? A ge mí hi̧ mu ŋgerna-u le ? »

3Zezu ba, yih nzak woyri ɓahri : « A bi kara mi vbi wuri ɓay mbew. Í yih vbiɓayu hi̧ mi, mí lah. 4Batem ké Za̧h soh nzukri ra wa, sa̧wu ɓa nunmbam mini ɓa nzuk pirmatul le ? »

5Mí ŋgernzukri ra fah ɓay ké sakra woyri ɓahri : « Nah ɓah ra ri se, sa̧wu ɓa nunmbam le, ke él vbi na ɓay fe mí nah sa ya̧ ɓay ké Za̧h ɓah ra ya. 6Mí náh ɓahri, sa̧wu ɓa nzuk pirmatul le, nzukayri riw ɓay vbuk na ke kasaw ɓay i na. Ku mgba ɓahri se, Za̧h ɓa gun nzak pihna Ŋgerzah. »

7Mí ku yih nzak Zezu ɓahri : « Nah tu sa̧wu ya. » 8Zezu el ɓah hi̧ niri ɓahri : « A bi kara mi ta sɔk wuri ke bolkusol ge mí-i laɓ keni pihna-ayri ya pi. »

9Wara mí Zezu ɓah lawɓayay hi̧ gun Izarayelri : « Nzuk a hani-u mbew laɓ waka kpuh viyȩh20.9 Ké ɓil mbete Ŋgerzah, Ŋgerzah ɗi nzuk yeri gun Izarayelri ɓa viyȩh ye. I mgba Mbete Esaïe 5.1-4 tuh ke gel ki̧na-ay.. Ke ndoh waka ra hi̧ nzuk-laɓ pihna-uri, mí ke tɔr si gahru few mah fe. 10Few-hal lehna kpuh ka̧h dale, nzuk waka pih gun nzak pihna ye mbew si ta̧w nzuk-laɓ pihna wakari ɓá fa̧h lehna kpuh-u gi keni hi̧ ni. Bale nzuk-laɓ pihna wakari ra mgba ni, ku vboŋ ni, mí ku el ni̧h ni ndɔk ndikpo. 11Nzuk waka pih gun nzak pihna ye a ɓoru si. Mí nzuk-laɓ pihna wakari ra vboŋ ni. Ku laɓ ni se su̧hru, mí ku ni̧h ni el ndɔk ndikpo. 12Nzuk waka pih gun nzak pihna ye a sayu. Mí ku ɗur ni mí ku vbu ni ɓu kala waka. 13Bale nzuk waka ɓahri se : “Mi láɓ ani ɓáy le ? Mi píh gun sana bi ɓá si. Kaŋaw le, ku hȩ́k ni.”

14Nzuk-laɓ pihna wakari ɓá ko gun nzuk waka ƴo gina bale, ku lek ɓay mbew ɓahri : “A ye ké gi-aw ra, ke ɓa gun-ya̧ fe bah ye munu. Náh i wuri ni dale, waka-ay ɓay ti̧h ɓa fe wahri.”

15Gun ra ka̧h ba, mí nzuk-laɓ pihna wakari mgba ni, kɔklɔ ni si fal kpaŋ, mí ku i ni. »

Zezu el ɓahri : « Kaŋaw ba, nzuk waka-aw ɓay laɓ ani mí ziŋ nzukawri ɓáy le ? 16Nzuk waka-u ɓay ur, ke si-u, ke í nzuk-laɓ pihna wakari-aw, mí ke él ndoh waka ra hi̧ nzuk a ɓoruri. »

Ŋgernzukri ra ɓá lah lawɓayu ké Zezu ɓah, mí ku ɓahri se : « Kay, fe-u ɓá laɓ ya. »

17Zezu ko niri zi̧h, mí ke ɓahri se : « Kaŋaw wa, ani mí mbete Ŋgerzah ɓahri, kasaw ké nzuk-mboh vul kani Ŋgerzahri poŋ kan kpah ra, kasawu mí el ti̧h ɓa mah kasaw-mboh diŋ vulu20.17 Ɓayay na ɓil Mbete Siŋ (Psaumes) 118.22. Í mgba Mbete Efezeri 2.20-22, Mbete 1 Piyer 2.5, Mbete 1 Kɔrenteri 3.11 tuh ke gel ki̧na-ay. ?18Nzuk a suŋ suŋ gbam ké ɓe kasaway mí lih le, ɓay gur mun ye rukruk. Nzuk a a̧y ké kasaway toh tul ye le, ɓay naŋ nzuku ɓa som ri̧nini. »

19Kandɔkaw mí nzuk-sɔk mbete bolkusol Ŋgerzahri ke ŋgernzuk fe puhna Ŋgerzahri ƴah ful ɓay mgba ni ke seh-u, mí hȩkme nzukri laɓ niri. Ku tu ɓahri se, Zezu ɓah lawɓayaw si tul woyri.

20Kandɔkaw mí ŋgernzukri ra ko Zezu yi̧m, ku pih nzukri rih haŋsekle nzuk yeri, ku laɓ mun woyri ɓa nzukri ké ƴo mbew ziŋ Ŋgerzah. Ku pih nzukri-aw ɓay kú mgba ni ke ɓay le, ku ndoh ni ndɔk guvener nzuk ndiseŋe a luki. 21Mí nzukri ra gi vbi ni ɓay ɓahri : « Metere, nah tu ɓahri, ɓay ké i ɓah na gelu, ketina mí i ƴo firma nzukri. I lu nun nzuk ya. Wara le i ƴo firma nzukri sí siŋ sina a ketina Ŋgerzah. 22Bolkusol Ŋgerzah hi̧ na gun Izarayelri ful ɓay puh lampoh hi̧ ŋgermbay sa̧wnzuk a ɓoruri kandɔk sezar mini ani le20.22 Í ki̧ gun ɓay ké ke gel ki̧na Mbete Matiye 22.17 ɓay lah ɓay dim mbay a luki ké sa̧w ye ɓoɗ. ? »

23Zezu tu kerlaw woyri tu, mí ke ɓah hi̧ niri ɓahri : 24« Í ten lari ké nzukri puh keni lampoh ra hi̧ mí ko. »

Ku ten lari ba, ke el vbi niri ɓahri : « Tem nzuk a suŋ mí ku vbeh kan ri-ay le ? Riŋ nzuk a suŋ mí ku vbeh ri-ay le ? »

Mí ku ɓahri : « Temu ɓa tem sezar. Riŋu kara pi. »

25Bale ke el ɓahri : « Kaŋ dale fe sezar le, í hi̧ sezar. A wo nzuk pirmatul ké Ŋgerzah laɓ mu ɓa fe tem ye le, mú hi̧ Ŋgerzah gaŋ ba20.25 Í ki̧ gun ɓay ké ke gel ki̧na Mbete Matiye 22.21 ɓay lah ɓayay.. »

26Kandɔkaw mí mgbá ni ke ɓay ké gel daɓa ké nun gun Izarayelri mba ŋgernzukri-aw mba-mba. Gosoɓay zi niri zi-zi, mí ku el kaɓ silili.

27-28Mí sadusi a hani-uri gi ta̧w Zezu. (A woyri-aw, ku ɓahri, nzuk hu le, záh ye ta-a. Ke ta ziŋ pa̧ymun a foyu ya pi.) Mí ku vbi ni ɓay ɓahri : « Metere, Moyiz vbeh ɓil mbete bolkusol Ŋgerzah ɓahri, gelke nzuk ya̧ wu̧y mí ke hu dan mbuŋ gun le, yi̧n ye ɓá ya̧ wu̧y kaŋpele ra, ké mbuŋ keni gun ɓa mi̧hri yi̧n ye ké hu-aw.

29Kandɔkaw mí nzuk ɓil mahri ɓa toŋndɔk say ƴo ri. Ŋgernzuk ya̧ wu̧y, mí ke hu dan mbuŋ keni gun. 30Toŋnafal el ya̧ wu̧y kaŋpele ra, ke hu dan mbuŋ keni gun. 31Nzuk a sayu ya̧ wu̧y ra, ke hu dan mbuŋ keni gun pi. Kaŋ mí nzukri ké toŋndɔk sayaw, ku ya̧ wu̧y ra ke gel woyri mbew mbew gbam, mí ku hu dan mbuŋ gun ɓa mi̧hri yi̧n woyri. 32Ɔh tɔru bale, wu̧y ra hu pi. 33Kaŋaw ba, seh ké záhri ɓay ziŋ pa̧ymun a foyu ra wa, wu̧y ra ɓay na ɓa wu̧y nzuk a suŋ le wo ? Ɓayu ké nzukri ké toŋndɔk sayaw ya̧ ni ke gel woyri mbew mbew gbam. »

34Mí Zezu ɓah hi̧ niri ɓahri : « Gun tukala-ayri ƴo ya̧ hani, ku ƴo hi̧ gun woyri ya̧ hani pi. 35-36Nzukri ké Ŋgerzah ki̧ riŋ woyri ké sakra gunri a sew ké nunmbam ke tusiɓa laɓ ɓa foyu kú-u ziŋ pa̧ymun a foyu ra, ku ta ya̧ hani ya, ku hi̧ gun woyri ya̧ hani ya pi ɓayu ké hul ta ɗi riŋ woyri ya. Ku káɓ mah ke tem nzak pihnari kaŋ. Ku na ɓa gun Ŋgerzah kandɔk kú-u ɓa gunri ké ti̧h ke puh záh mí el kaɓ ke pa̧ymun a foyu. 37Sɔk ɓahri se, záhri ɓay ti̧h ke pa̧ymun a foyu. Moyiz ten ɓayu te-teh ɓil mbete Ŋgerzah. Gel ki̧na a a̧y ké Ŋgerzah ti̧h nun ye ké ɓil rim hɔrɔ ké gay kpuh, mí hɔrɔ-u se gay kpuh ra ya, Moyiz ɗi Miƴori ɓahri se : “A wo Ŋgerzah, záh ziih Abaraham, Isak, Zakoɓ.” 38Kaŋ dale ziihri ƴo ri. Ŋgerzah ta ɓa záh nzuk a huluri ya, wara le ke ɓa záh nzuk a ƴo ke ɔknari ɓayu ké gbam woyri ku kaɓ ke pa̧ymun a foyu ɓay ye. »

39Nzuk-sɔk mbete bolkusol Ŋgerzah a haniri yih tul Zezu ɓahri : « Metere, mu yih nzak woyri-aw su mbamba. »

40Kandɔkaw nzuk ké hi̧ tul ye ɓay vbi Zezu ɓay a ɓoru ta mba.

41Zezu ba, el ke ɓay a ɓoru ɓahri : « Ŋgermbay kú-u mbuŋ ni ɓa gun zih ŋgermbay Daviɗ ra wa, laɓ ani dara mí ke ɓa ŋgermbay tul zih ye ɓáy le ? 42A ye ŋgermbay Daviɗ gaŋ mí ke ten siŋ vbeh kan ɓil Mbete Siŋ kandɔkay : Miƴori ɓah hi̧ Ŋgermbay bi ɓahri, mú kaɓ ɓel bi ɓa ndɔk lakna bi,43mi ƴo ɔh ŋgerna nzukbaa wori hi̧ kú ti̧h ɓa gel-ku̧ bɔk wo20.43 Ɓayay na ɓil Mbete Siŋ 110.1..

44A a̧w ké ŋgermbay Daviɗ ɗi gun zih ye ɓa “Ŋgermbay” ye ra ba wa, ani mí Ŋgermbay ɓa mi̧hri ye ɓáy le ? »

45Ɓay ké Zezu ɓah, ke ɓah ké suk gun Izarayelri gbam wara mí ke el ɓah hi̧ nzuk-dih fal yeri ɓahri : 46« Í ko tul woiri ger rɔkɔ í mbi siŋ sina nzuk-sɔk mbete bolkusol Ŋgerzahri. Ku yih ɓay ndoh mah gar a peh-u tul tul ha̧rma keni. Ku yih ɓay hi̧ nzukri ɓá vah niri ndɔk seɗe seɗe ké gel daɓa. Ké ɓil vul misoŋ, ku yih kaɓ gel kaɓna ŋgernzukri. Ku yih kaɓ gel kaɓna riŋ ɗina ké gel ti̧hmbih pi. 47Ku ƴo su̧ fe wu̧y sehri wuruk wuruk. Ku ƴo goŋ Ŋgerzah ɓa peh-u sɔk keni mun woyri. A woyri ra salɓay suya woyri ŋgi̧ kal ŋgoŋ. »

21

1Zezu ƴo ko gel ɓil ila vul kani Ŋgerzah. Ke ko nzuk fe ziŋnari ƴo ɓu fe hi̧na woyri ku̧ ɓil ŋgoro fe hi̧na. 2Dale ke ko wu̧y seh mbew ɓa ko̧hko-u gi ɓu gun lari mbew mbew seɗe ku̧ ri. 3Mí ke ɓahri se : « Ketina, mi ƴo ɓah hi̧ wuri ɓahri, fe hi̧na wu̧y seh-ay ŋgi̧ kal tul fe hi̧na nzuk a a̧wri gbam, 4ɓayu ké nzuk fe ziŋnari-aw, ku kehr nzak fe ziŋna woyri mí gi ku̧. A ye wu̧y seh-ay ba, ɔh tɔr fe ké-e ƴo keni ɓay so mun ye gaŋ mí ke hi̧-aw. »

5Mí nzuk a haniri el ɓah ɓay ndu̧yna kasaw a feluri kú-u mboh vul kani Ŋgerzah ke ɓay gama fe hi̧nari kú-u mbar keni ndɔh kona mbamba21.5 Ku mboh vul kani Ŋgerzah ke vul nzuk kani a ɓoruri ɓil ila vul kani Ŋgerzah ke kasaw kú-u fel. Kasawri-aw pu puki, ndu̧y pi. Kasaw a haniri hu̧h mah hu̧hna mota pi.. Mí Zezu ɓahri : 6« Kasawuri ké i ko ka̧y tul hani, ka̧y tul hani-aw, nam ƴo gina ké nzukri ɓay haw kasawuri riw ku̧ siɓa. Kasaw mbew ké ɓay toŋ síɓa ta-a. »

7Mí ku vbi ni ɓay ɓahri : « Metere, ɓeɓna a kaŋaw wa, seh suŋ mí ɓay laɓu le ? Fe sɔkna fe mí ɓay sɔk na nam ké ɓeɓna-aw ɓay ti̧h-u le ? »

8Bale Zezu ɓahri : « Í ko-ko rɔkɔ nzuk ɓá hi̧ wuri í reh ful ɓayu ké nzukri ɓa ŋgi̧-u ɓay mbi riŋ ɗina bi ɓahri, a woyri ku ɓa Ŋgermbay. Ku ɓay ɓah kandɔkay : “Sewu ka̧h da.” Dale í si fal woyri ya.

9Gelke i lah ɓay ŋgermuri mini ɓay tusiɓa ké nzukri ur ziŋ haniri le, tem mun woiri ɓá ti̧h ya ɓayu ké na ani ani gaŋ kara ŋgermu-uri ɓay laɓ pol dara. Keni-aw kara sew a ɔh tɔr sewri ta ka̧h ke seh-u ya. »

10Zezu el ɓah ra ɓáy ɓahri : « Sa̧wnzukri ɓay ur ruh ŋgermu ke sa̧wnzuk a ɓoruri. Puh laknari ɓay ruh ŋgermu ke puh lakna a ɓoruri pi. 11Kandɔkaw mí tusiɓa ɓay laŋ yik yik ke gelri ɓoɗ ɓoɗ. Ɗaka bahpihya ɓay lih puh ke gelri ɓoɗ ɓoɗ. Sena a kal haniri ɓay duh nzukri. Fe-se hȩkmeri ke fe saŋ a lukiri ɓay ti̧h ké nunmbam.

12Dara fe-uri ɓá ti̧h le, nzukri ɓay mgba wuri. Ku ɓay laɓ wuri koseh. Ku ndóh wuri ndɔk ŋgernzuk vul misoŋri hi̧ ku laɓ ɓay kan tul woiri, ku mbíh wuri ku̧ vul mgbal, ku kɔ́klɔ wuri si pol mbay tusiɓari ke guvener-ri pi ɓayu ké i ƴo tul riŋ bi. 13Fe-u ɓay mgbur ful hi̧ wuri, í te-teh ɓay bi hi̧ nzukuri ɓá lah. 14Kaŋaw le, í mgba tul woiri. Í nzah lakna ɓay ké i ɓah-u ké pol nzukri ra ya. 15Ɓayu ké a bi mí-i ɓay ndoh ɓay ké i ɓah-u ké nzak woiri, mi hí̧ wuri ru̧na. Nzukbaa woiri ɓay ta mba tul woiri ke ɓay ya, ku ta ma̧y nzak woiri ya pi. 16Bah woiri ke mah woiri, yi̧n woiri, nzuk in woiri, ya̧h woiri, a woyri ku ɓay te wuri. Ku ɓay i nzuk a haniri ké sakra woiri. 17Nzukri gbam ɓay fu̧y wuri ɓayu ké i ƴo tul riŋ bi. 18Mí pirmatul woiri mbew ta zi ya. 19Kandɔkaw mí su̧hlaw woiri hi̧ wuri i ziŋ fe woiri.

20Gelke i ko nzuk ŋgermuri gi ɗoŋ Zurusalem gbuk dale, í tu ɓahri se, dirna Zurusalem toŋ ɗih ya. 21Wara mí nzukri ké puh gun Izarayelri, a woyri ku-u ƴo tusiɓa Zude le, kú ɗuk ma tul kasawri, a woyri ku-u ƴo Zurusalem ɓá ɗuk ma ɓil suy, a woyri ku-u ƴo ɓil suy ɓá rih gi Zurusalem ya. 22Ɓay fe le namri-aw ɓa nam-kuŋ salɓay. Ɓayuri kú-u vbeh ɓil mbete Ŋgerzah ƴo laɓ ɔh ke gelu. 23Kúy. Namaw ra mah ɓilri ke mah gun nzak pamri ɓay ko seh mbamba ɓayu ké koseh a luki ɓil namri-aw ɓay toh tusiɓa-ay, vba̧na ɓay toh tul gun Izarayelri ké tusiɓa-ay. 24Ku líh hul ke mahwu̧y. Nzukri ɓay mgba niri, mí ku zikri ké tusiɓa sa̧wnzuk a ɓoruri gbam ɓa mgbal. Zurusalem ba, ɓay na ɓa gel ké sa̧wnzuk a ɓoruri ndakla kpu̧ru si ka̧h sew ké lák mbay sa̧wnzuk a ɓoruri-aw ɓá tuŋ gbu̧h-u.

25Kandɔkaw mí fe saŋri ɓay laɓ ké gunwu̧y nunmbamri pi, ké few pi, ké seh pi. Ké tusiɓa gbam sa̧wnzukri ɓay nuŋ nzak rim woyri ɓay tul mahmbihri ké mgbe girim girim el laŋ baŋlaŋ baŋlaŋ. 26Hȩkme fe saŋri-aw ke kerɓay feri ké ƴo ti̧h tul woyri ɓay ha̧m niri kpɔrsɔ ɓayu ké ŋgerna fe nunmbamri mí laŋ yik yik.

27Wara mí gun nzuk pirmatul ɓay ti̧h nun nzukri, ke ƴo gina ɓil ɗikmambam ke ŋgerna mbay ye ɓil riŋ ɗina a luki. 28Tul fe-uri ti̧h yol dale, í ƴo wuri síɓa kparak, í ɔr tul woiri ɓay fe le, nam selna woiri ké ndɔk tukala ka̧h da. »

29Zezu el ɓah lawɓay ɓahri : « Í hekre kpuh nzu̧y ke kpuh a ɓoruri, í ko. 30Gelke kpuhri tuŋ mí el loŋ gay le, i tu ɓahri, nzak mbam ka̧h da. 31Kaŋ pi mí gelke i ko feri-aw ti̧h le, í tu ɓahri se, puh lakna Ŋgerzah ka̧h da. 32Ɓa ketina, mi ƴo ɓah hi̧ wuri ɓahri, gun tukala-ayri ta kal ya, feri-aw gbam ɓay ti̧h dara ɓáy. 33Nunmbam ke tusiɓa ɓay ka-kal, mí ɓay biri ba, ɓay na kpatara.

34-35Í mgba mun woiri rɔkɔ law woiri ɓá ker ɓay nday yim mini ɓay nzo yim mini ɓay su̧ fe tukalari, namu-aw gi ti̧h tul woiri gbus le, ɓay mgba wuri kandɔk ndaw. Namu-aw ra ɓay toh tul nzukri riw ɔh ké tusiɓa gbam. 36Í kaɓ ke nzakbɔk, í goŋ Ŋgerzah mgbiŋriŋ ɓay huhrumun woiri ɓá kpuh hi̧ í ti̧h ke ɓil fe-awri ké ɓay la-laɓ, í goŋ ni huhrumun ɓay hi̧ í ƴo pol gun nzuk pirmatul ra pi. »

37Kandɔkaw mí Zezu ƴo firma nzukri ke namri-aw ɓil ila vul kani Ŋgerzah. Suŋ ba, ke ƴo ti̧h si na tul kasaw kú-u ɗi ɓa kasaw Oliveh. 38Tipele teh le nzukri gbam mbu̧h ma ta̧w ye ɓil ila vul kani Ŋgerzah ƴo lah ɓay ye.

22

1Ti̧hmbih-tɔk peŋ dan is, ti̧hmbih-u ku ɗi ɓa ti̧hmbih-i guy buma, namu toŋ ɗih ya ɓay laɓu. 2Ŋgernzuk fe puhna Ŋgerzahri ke nzuk-sɔk mbete bolkusol Ŋgerzahri ƴah ful ɓay i Zezu ɓayu kú-u laɓ hȩkme nzuk woyri ziɓri ké ƴo dih fal ye. 3Mbay záh tukala ba, gi rih tul Zudas nzuk Isikariyoɗ. A ye ra ke ƴo sakra nzuk-dih fal Zezu a boh falu seɗeri. 4Mí ke ti̧h si lu mberem ziŋ ŋgernzuk fe puhna Ŋgerzahri ke soze-kɔr vul kani Ŋgerzahri ɓay ndoh Zezu ndɔk woyri. 5Mí law ŋgernzukri ra rih niri. Ku lek suy lari ɓay te Zezu ziŋ ni. 6Zudas ba, yi-yih. Ke mu̧h kpɔl ɓay poŋ Zezu ndoh ndɔk woyri mí ƴo geŋ sa̧wseh a a̧y ké nzukri ɓá tu ya.

7Nam a titilu ɓil nam ti̧hmbih-su̧ peŋ dan is ɓa nam kú-u vbeh guy buma. 8Mí Zezu pih Piyer ke Za̧h ɓahri, kú si lek gel fe su̧na ti̧hmbih woyri geŋ niri. 9Ku ɓahri, fál suŋ mí Zezu yih ɓay kú lek gel fe su̧na ti̧hmbih-i guy buma woyri ké ri le ? 10-11Mí ke ɓahri : « Í ko. Sina woiri, i ƴo rih ɓil puh-u dale, i ɓay ko nzuk ké suk mbih kal keni, í dih fal ye si ka̧h kerpuh ye, í ɓah hi̧ nzuk puh-u ɓahri, metere ɓahri, vul a suŋ mí a ye ke nzuk-dih fal yeri ku sú̧ fe su̧na ti̧hmbih-i guy buma ké ri le ? 12Le nzuk puh ra ɓay sɔk wuri vul a fál síɓa ké ɓa bawu. Fe kaɓnari ku̧ ri da. Ké gelaw mí í lek ri fe su̧na ti̧hmbih wahri. »

13Kandɔkaw mí ku tɔr, ku ziŋ fe-uri ke gelu gelu kandɔk ké-e ɓah. Mí ku lek fe su̧na ti̧hmbih-i guy buma ra.

14Sa̧wseh-u ka̧h bale, Zezu kaɓ nzak fe su̧na ke gun nzak pihna yeri.

15Ke ɓah hi̧ niri ɓahri : « Law bi tasa̧y ɓay kaɓ nzak fe su̧na ti̧hmbih-ay ziŋ wuri dara koseh hul ɓá ziŋ mi ɓáy. 16Mi ƴo ɓah hi̧ wuri ɓahri se, mi ta su̧ fe su̧na sam ti̧hmbih a a̧y ziŋ wuri mba. Seh ké sa̧w ti̧hmbih-u ɓay laɓ ɔh ke gelu ɓil puh lakna Ŋgerzah dara mi sú̧ fe su̧na ti̧hmbih-u ziŋ wuri ɓáy. »

17Ke mbi koɓ yim ti̧hmbih a mbewu. Ke el ke tumbɔl hi̧ Ŋgerzah, mí ke ɓahri : « Í ya̧ wuri yimay, í nzo wuri poŋ hi̧ hani hani. 18Mi ƴo ɓah hi̧ wuri ɓahri se, mi ta nzo mbih lehna kpuh viyȩh ti̧hmbih-ay mba ur ke guri-ay. Namu ké puh lakna Ŋgerzah gi ten mun dara mi nzó mbih lehna kpuh viyȩh-ay ziŋ wuri ɓáy. »

19Ke mbi peŋ, ke el ke tumbɔl hi̧ Ŋgerzah, mí ke gɔh, ke wal hi̧ niri ɓahri : « Peŋay ɓa mun bi ké mi poŋ hi̧ hul ɓay tul woiri. Í ƴo tul laɓ fe laɓna bi-ay mbu̧h ziŋ mi ɓilu. »

20Kaŋ pi mí koɓ yim ti̧hmbih a fá-fal fe su̧na ke mbi, ke ɓahri : « Yimay ɓa sem bi ké Ŋgerzah ŋga̧h sal in a foyu keni, mí semu fer ku̧ siɓa ɓay tul woiri. 21Keni-aw kara í ko, nzuk ké ndoh mi ndɔk nzukri kaɓ nzak fe su̧na-ay ziŋ mi pi. 22Ɓay fe le hul gun nzuk pirmatul ɓá laɓ mah ke hul ye ké lek lewsa̧. Mí-aw kara koseh ƴo geŋ nzuk ké mbi pihna-aw ndoh mi ndɔk nzukri-aw. »

23Wara mí gun nzak pihnari fakla ɓayu. Ku vbi haniri ɓay, a ge gaŋ mí ké sakra woyri-ay ɓay laɓ fe kaŋaw le ? 24Bale fáh hani ur ké sakra woyri ɓay tu a ge mí ɓa ŋgernzuk ké haŋsekle woyri. 25Mí Zezu ɓah hi̧ niri ɓahri : « Mbay tusiɓari ƴo lak mbay tul nzuk woyri. Nzuk-sɔk huhrumunri, nzuk a garuri ɗi niri ɓa balak nzuk. 26Mí a woiri le, i na kandɔk nzuk riŋ ɗinari-aw ya. Wara le ŋgernzuk ké sakra woiri ɓá laɓ mun ye ɓa gun ké ta̧w mbaŋ yeri. Nzuk-nda pol ɓá laɓ mun ye ɓa gun-laɓ pihna hi̧ mbaŋ yeri ma. 27Ké sakra nzukri, nzuk a suŋ mí ɓa ŋgernzuk le ? Ŋgernzuk ɓa nzuk ké kaɓ ɗeŋ geŋ fe su̧na mini ɓa gun ké ƴo laɓ pihna le ? Nzukri ƴo ɓahri, ŋgernzuk ɓa nzuk ké kaɓ ɗeŋ geŋ fe su̧na, kaŋ ya le ? Mí a bi ba, ké mi ƴo sakra woiri-ay, mi laɓ mun ɓa gun-laɓ pihna.

28A woiri i ƴo fal ŋgaŋ bi ɓil koseh biri. 29-30Mi póŋ puh lakna bah bi ndoh ndɔk woiri hi̧ í su̧ fe, í nzo fe ké nzak fe su̧na ziŋ mi ké puh lakna bi kandɔk bah bi ké poŋ puh lakna ndoh ndɔk bi. I káɓ tul arŋgaw ké boh falu seɗe ɓa nzuk-nda pol hi̧ sa̧w gun Izarayelri ké vba ɓa boh falu seɗe ra22.29-30 Í mgba gel ki̧na-ay tuh ke mbete kú-u ɗi ɓa Mbete Judges (Zuzeri). Zuzeri-aw ɓa nzuk-nda pol gun Izarayelri kandɔk guvener..

31Simu, Simu wo, mú ko. Mbay záh tukala sor mbɔl tul woiri, ke ƴah mahful ɓay tah wuri kandɔk ŋgahla kaŋ. 32A bi ba, mi leh seh ké pol Ŋgerzah rɔkɔ sal kanlaw wo ɓá ɗɔr. Bol falu ké mu el tu kanlaw wo ra mú hi̧ law mbaŋ wori ɓá ƴo ɓa kpuh-u ɓil kanlaw woyri. »

33Mí Piyer ɓahri : « Ŋgernzuk, mi ƴo ziŋ mu. Mi ƴo tul kerɓay bi. Ɓa ra mgbal, mi si-u. Ɓa ra hul kara mi hu-u pi. »

34Mí Zezu ɓahri : « Piyer, mi ƴo ɓah hi̧ mu, guri guri gaŋ dara tuhndoy mgbal ɓá ka-kah le, mu má̧y ɓay tul bi bɔk say ɓahri, mu tu mi ya. »

35Ke el ɓah hi̧ nzuk-dih fal yeri ɓahri : « Seh ké mi pih wuri dan ɓɔl lari, dan ɓɔl gahru, dan sabɔk a ɓoru ra wa, fe mbew poh wuri le ? »

Ku ɓahri : « Ta-a. »

36Mí ke ɓahri : « Aŋay ba, nzuk ké ƴo ke ɓɔl lari le, ké mbi. Nzuk ké ƴo ke ɓɔl gahru kara ké mbi. Mahwu̧y ta-a le, ké ɗam mah gar ye el lari-u yeh keni mahwu̧y22.36 Sew kú-u ƴo ziŋ Zezu, fe mbew poh niri ya. Aŋay le Zezu ɓay hu hul. Nzuk-kɔr niri ɓay ta-a nam say. Mahwu̧y na ɓay hɔl mun dɔh dɔh. . 37Mi ƴo ɓah hi̧ wuri ɓahri se, ɓay kú-u vbeh lewsa̧ ɓil mbete Ŋgerzah ké si tul bi ra ɓá laɓ ɔh. Ɓay ra ɓahri, ku mbu̧h ni ke nzukbaa ŋgomnari22.37 Gel ki̧na-u na ɓil Mbete Esaïe 53.12..

Ɓayu ra mgba tul bi ɓay tuŋ gbu̧h-u wara. »

38Mí ku ɓahri : « Ŋgermbay, mahwu̧y seɗe mí na-ay. »

Ke ɓahri : « Mah seeh. »

39Zezu ti̧h. Ke tɔr si tul kasaw Oliveh. Ɓa fe laɓna ye lewsa̧. Nzuk-dih fal yeri kara si fal ye pi.

40Ka̧hna woyri, ke ɓah hi̧ niri ɓahri : « Í goŋ wuri Ŋgerzah rɔkɔ fe-leh law ɓá ndih wuri. »

41Ke loh ké ta̧w woyri ɓa ɗih-u tɔɓ. Ke huk siɓa, mí ke goŋ Ŋgerzah ɓahri : 42« Baah, lekɓay a ɓoru ƴo ra ri ɓay hi̧ koɓ haŋ fa̧hna wo ké tul suya nzukri ɓá kal le, mú loh ma fal hi̧ mí nzo ya22.42 Í ki̧ gun ɓay ké si ke Mbete Matiye 26.39 ɓay lah ɓayay.. Keni-aw kara mú laɓ fe ké law bi yih ya. Mú laɓ fe ké mu yih ma. »

43-44Tem nzak pihna ké nunmbam ti̧h nun ye mí hi̧ ni ŋgerna. Law ye mgba ni giriɓ, mí ke toŋ ri̧h si̧w ke goŋna ye. Rona ti̧h puk puk ké mun ye ku̧ siɓa kandɔk sem ké ƴo ndi-ndiŋ kaŋ. 45Ke ur ke gel-goŋ Ŋgerzah ye el si ta̧w nzuk-dih fal yeri, mí ke ziŋ niri ké tul nam ɓay law woyri ké ƴo sa̧hna. 46Mí ke ɓahri : « Í na wuri nam ley ? Í ur wuri, í goŋ Ŋgerzah rɔkɔ fe-leh law ɓá ziŋ wuri le, í el ke mun woiri ma fal. »

47Zezu ƴo ɓah ɓay kɔɓ ɓáy bale, daɓa nzukri ti̧h tul ye. Zudas ké ƴo sakra nzuk-dih fal ye a boh falu seɗeri ra nda pol nzukri-aw. Ke ka̧h ta̧w Zezu ɓay hu̧hru ni ɓa ya̧h, mí Zezu ɓahri : 48« Zudas, ke vahna a ya̧hri mú-u te gun nzuk pirmatul le wo ? »

49Nzuk-dih fal yeri ba, ko fe ké ƴo kalna, mí ku ɓahri : « Ŋgernzuk, nah te niri ke mahwu̧yay le ? »

50Nzuk a hani ké sakra woyri lu mahwu̧y, mí ke te gaysuk gun-laɓ pihna ŋgernzuk fe puhna a fál lakna fekeɗ kuŋ. 51Zezu ba, el ke ɓay ɓahri : « Í poŋ niri wo ! »

Mí ke el za suk gunwo̧ro ra mí el mbɔhlɔ kan gelu. 52Ke el ɓah hi̧ ŋgernzuk fe puhna Ŋgerzahri ke soze-kɔr vul kani Ŋgerzahri ke ŋgernzuk gun Izarayelri kú-u gi mgbá ni ɓahri : « I gi wuri ke mahwu̧yri ke kpuhri ɓay mgba mi keni wa, mi ɓa nzukbaa le wo ? 53Nam ke nam, mi ƴo ziŋ wuri ɓil ila vul kani Ŋgerzah, mí i mgba mi ya. Wara le sa̧wseh woiri ke mbay sa̧w pihna tirima mí gi da-ay. »

54Kú-u mgba ni, ku maŋ ni si kerpuh ŋgernzuk fe puhna Ŋgerzah. Piyer ba, mbehle sina fal woyri. 55Nzuk kerpuh-uri nzuh hɔrɔ kaɓ nzaku ƴo nu̧h-u. Piyer si kaɓ sakra woyri. 56Gun kaɓna a wu̧yu mbew ko kona zi̧h ma tul Piyer ké kaɓ nzak hɔrɔ, mí ke ɓahri : « Gun wo̧ro-ay ƴo ziŋ ni pi. »

57Mí Piyer ma̧y ɓay ɓahri : « Wu̧y, mi tu ni ya. »

58Falu ndi̧, nzuk a ɓoru ko ni mí ɓahri : « A wo-ay, mu ƴo sakra nzuk yeri gaŋ. »

Piyer ba, ɓah nzak ye ɓahri : « Kaŋ ya, a bi ta-a. »

59Sa̧wseh mbew kal, mí nzuk a ɓoru ɓáy ŋgu̧h tul ɓayaw ɓahri : « Ketina gaŋ, gun wo̧ro-ay ƴo ziŋ ni ɓayu ké-e ɓa ziɓ a tusiɓa Galile. »

60Mí Piyer ɓahri : « Mi tu sam ɓay ké mu ɓah-ay ya. »

Piyer ɓah kaŋ ba, tuhndoy mgbal kah koŋroŋ ba.

61Gaŋ tul feri riw sɔɓ nun le, ke ko Piyer zi̧h.

Mí Piyer ker si tul ɓay ké Gaŋ tul feri riw ɓahri, dara tuhndoy mgbal ɓá kah le, a ye ke má̧y ɓay tul Zezu bɔk say ɓahri, ke tu ni ya. 62Piyer ti̧h kala nduh mahrew, ke vuh ke mbihnun vɔh vɔh.

63Nzukri ké kɔr Zezu ɓa mgbal ƴo ɗur ni el sak ni sa-sak. 64Ku ŋga̧h nun ye, mí ku ƴo vbi ni ɓay ɓahri : « Gun nzak pihna Ŋgerzah, Ŋgerzah ɓá ndoh riŋ nzukri ké ƴo vba̧ mu-ay ké nzak wo, mú ten hi̧ na. »

65Ɓay a ɓoruri ɓa ŋgi̧-u mí ku mbi riŋ ye sak ni keni.

66Gel pele bale ŋgernzuk gun Izarayelri ke ŋgernzuk fe puhna Ŋgerzahri ke nzuk-sɔk mbete bolkusol Ŋgerzahri ku mbu̧h hani ké gel-kuŋ salɓay, mí ku hi̧ Zezu si ri. 67Ku ɓahri : « A wo mú-u ɓa Ŋgermbay le, mú hi̧ nzak wo ɓah. »

Mí ke ɓahri : « Mi ɓah hi̧ wuri kara i ta ya̧ ɓayu ya. 68Mi vbi wuri ɓay kara i sa yih nzak bi ya pi. 69Ur ke aŋay gun nzuk pirmatul kaɓ ɓel Ŋgerzah nzuk huhrumun a luki ɓa ndɔk lakna ye22.69 Í mgba gel ki̧na-ay tuh ke Mbete Daniel 7.9-10, 13-14.. »

70Gbam woyri, ŋgernzuk-kuŋ salɓayri ur ɓahri : « Kaŋ le mu ɓa gun Ŋgerzah ra ma ? »

Mí ke el ɓahri : « Nzak woiri mí ɓah, mi ƴo ri. »

71Kandɔkaw mí ku ɓahri : « Nah zɔklɔ mun wahri tul ɓay a lah-u ɓáy le ? Nah lah nzak ye da. »

23

1Nzukri gbam ké ƴo gel-kuŋ salɓay ra ur síɓa mí maŋ Zezu si pol guvener Pilaɗ23.1 Nzuk suyari le, ziɓri vbuk ke kasaw. Rɔmri ba, i nzukri ké tul kpuh vbatay. Mbete bolkusol Ŋgerzah sɔk ɓahri, nzuk ké hu tul kpuh le, ɓa hul nazi mí ta ni. Sa̧wu mí ziɓri yih ɓay Rɔmri ɓá i Zezu. Kaŋaw mí ku ɓahri se, Zezu ta ɓa Ŋgermbay ya, ɓay hul nazi ké ta ni. Í ki̧ Mbete Galaɗri 3.13 ɓay lah ɓayu.. 2Ku goh Zezu ke ɓay kandɔkay : « Nah ziŋ gun wo̧ro-ay, ke ƴo gbur nzuk sa̧w puh wah ziɓri, ke ƴo gboh púh lampoh hi̧ sezar mbay a luki dara mí ke el ɓahri, a ye gaŋ mí ke ɓa Ŋgermbay, mbay a luki. »

3Mí Pilaɗ vbi ni ɓay ɓahri : « A wo mú-u ɓa mbay ziɓri ra le ? »

Zezu ba, yih nzak ye ɓahri : « Nzak wo mí ɓah-aw. »

4Pilaɗ si ɓah hi̧ ŋgernzuk fe puhna Ŋgerzahri ke daɓa nzukri-aw ɓahri : « Mi ko suya mbew ké mgba tul ye ya. »

5Mí ku ŋgu̧h ɓay woyri ɓahri : « Ke ƴo firma gun Izarayelri láɓ tul kpuhna ké tusiɓa ziɓri-ay gbam, ur ke tusiɓa Galile sa̧ gi ka̧h tusiɓa Zude-ay. »

6Pilaɗ lah kaŋ ba, ke vbi niri ɓahri, nzuk-aw ɓa ziɓ a tusiɓa Galile wa ? 7Mbay Eroɗ ké ɓa mbay ziɓri ra ƴo Zurusalem ɓay ti̧hmbih-i guy buma23.7 Vul kani Ŋgerzah na Zurusalem. Sa̧wu mí ziɓri ur ke puh woyri puh woyri si vbeh guy buma ké Zurusalem. Sa̧w Eroɗ kara ɓa ziɓ pi.. Pilaɗ lah ɓahri se, Zezu ɓa nzuk ké puh lakna Eroɗ le, ke pih ni si hi̧ Eroɗ.

8Eroɗ ba, lah nzukri ɗi riŋ Zezu doro-u ɗi-ɗih, mí ɗaka ɓay ko Zezu laɓ ni. Ke ko Zezu bale, law ye rih ni keɗ keɗ. Ke ker ɓahri se, ko ya le, Zezu ɓay laɓ fe saŋ hi̧ ni ké ko. 9Ke vbi Zezu ɓayri mah fe, mí Zezu fer ɓay mbew ya.

10Ŋgernzuk fe puhna Ŋgerzahri ke nzuk-sɔk mbete bolkusol Ŋgerzahri ƴo ri pi. Ku goh ni ke ɓay zekre zekre. 11Eroɗ ke soze yeri mgba Zezu ɓa kɔk nzuk. Ku sak ni, ku ndoh ni mah gar mbay a ndu̧yu mgbelek mgbelek, mí ku el pih ni si hi̧ Pilaɗ ra ɓáy.

12Ke seh-u-aw mí Eroɗ ke Pilaɗ mgba nzak nzaw el ti̧h ɓa ya̧hri.

13-14Pilaɗ ɗi ŋgernzuk fe puhna Ŋgerzahri ke ŋgernzuk gun Izarayelri ke nzuk puh woiri ziɓri, gbam mbu̧h hani. Ke el ɓah hi̧ niri ɓahri : « I maŋ nzukay gi keni hi̧ mi. I ɓahri se, ke ƴo gbur puh woiri. Í te wuri suk. Ké nun woiri-ay, mi fakla ɓayu, mí-i ziŋ suya mgba tul ye mbew ya. Ɓayu ta kandɔk ké i goh ni ra ya. 15Eroɗ kara ziŋ suya mbew ya pi. Ɓayu mí ke el pih ni gi hi̧ na. Í lah wuri ɓayay. Nzukay laɓ fe mbew ké mah hul ya. 16Kaŋ dale mi zór ni dara mí-i póŋ ni ɓáy. »

1723.17Mbete sa̧w nzak gerek ɓa ŋgi̧-u ta ke gun gel ki̧na 17 ya.18Mí ku vba̧ nzak gɔm ɓahri : « Ɓá ɔr gun wo̧ro-aw hak síɓa, ɓá sel Bar-Abba. »

19Bar-Abba ra ke na vul mgbal ɓay ŋgermu ké-e ruh gbur keni puh hi̧ ŋgomna. Ke i hul pi.

20Mí Pilaɗ el ɓah ɓay ra ziŋ nzukri-aw, kú poŋ Zezu ɓá tɔr. 21Mí ku ur ke ɓay gbaw gbaw : « Ɓar ni ɓar gaŋ, ɓar ni ɓar gaŋ. »

22Pilaɗ ba, el ɓah a bɔk sayu hi̧ niri : « Ɓá ɓar ni ɓay tul fe le ? Suya fe gaŋ mí ke laɓ le wo ? Mi ko salɓay hul ké mgba tul ye ya. Kaŋ dale mi zór ni dara mí-i póŋ ni ɓáy. »

23Mí ku ɓer ɓay ke kusol a mgbe-u ɓahri, ɓar ni ɓar gaŋ. Ɓay woyri-aw mba Pilaɗ mba-mba. 24Mí Pilaɗ mbi ɓay woyri kandɔk kú-u ger ɓayu. 25Nzukbaa ŋgomna ké gbur puh, ké i nzukri ra, ke sel ni kandɔk kú-u yih tul ye, mí ke el ndoh Zezu ndɔk sozeri ɓá laɓ ni kandɔk kú-u vbi.

26Kandɔkaw mí sozeri mgba Zezu si ma gel-ɓar ni. Simu ké Siren ur ke kala gi ma Zurusalem. Sozeri to ni, mí hah ni ke suk kpuh vbatay hul Zezu dih keni fal ye.

27Daɓa nzukri ɓa ŋgi̧-u si fal ye. Wu̧yri vba̧ haŋ woyri zaɗ zaɗ vuh rew keni. 28Mí Zezu sɔɓ nun ma tul woyri, ke ɓahri : « Wu̧y Zurusalemri, í vuh ɓay bi ya. Í vuh wuri ɓay mun woiri ke gun woiri ma. 29Ɓay fe le í ko, nam ƴo gina ké nzukri ɓay ɓahri, pol tehna ɓa nzuku a mahtuhri, ɓil a a̧yri ké tu mbuŋna ya, pam a a̧yri ké gun nzo ya.30Ur ke seh-u-aw mí nzukri ɓay ɓahri : Kasaw, mú dir ku̧ tul wah. Kpar, mú pɔr na23.30 Ɓayay na ɓil Mbete Osée 10.8..

31Ɓay fe le aŋay ké kpuh ɓa pa̧wu kú-u laɓ sam fe laɓna-ay, sa̧wseh ké kpuh ho̧k da wa, ɓay na ani ɓáy le ? »

32Sozeri maŋ nzuk suyari seɗe dɔm tul Zezu si keni ma gel-ɓar niri. 33Gel ra ku ɗi ɓa Gbogbotul. Ku ka̧h, mí ku ɓar Zezu ké tul kpuh vbatay. Ku ɓar nzuk suya a mbewu ké fál ndɔk lakna Zezu, nzuk a seɗe-u ba, ké fál ndɔk kperu ye. 3423.34 Nzuk goso fe tuna sa̧w nzak ɓahri se, Mbete Luk ta ke ɓayay ya : Zezu el goŋ Bah ye ɓahri : « Baah, mú lu salɓay suya ké tul woyri. Ku tu fe kú-u ƴo laɓu ya. » Sozeri fa̧h gar ye kehr ku̧ ke gelu gelu, mí ku nda ɓele keni23.34 Í mgba Mbete Siŋ (Psaumes) 22.18 tuh ke gel ki̧na-ay..

35Nzukri ƴo, ku ƴo ko kona. Ŋgernzuk woyri gun Izarayelri kara sak ni le, el sak ni ra ɓáy eŋ kɔk nzuk ɓahri, nzuku-ay ya̧ nzukri ya̧. Ŋgerzah mbi ra ni ɓa Ŋgermbay gaŋ le, ké ya̧ mun ye. 36Sozeri kara sak ni sa-sak. 37Ku ndar yim a su̧h-u kan nzak ye, mí ku ɓahri : « A wo-ay, mu ɓa ra mbay ziɓri ɓa ketina gaŋ le, mú ya̧ mun wo. »

38Gbekre kú-u vbeh fe salɓay hul kan ri, ku ɓar fál síɓa tul ye. Salɓayu vbeh kandɔkay : mbay ziɓri mí na-ay.

39Nzuk suya a mbewu kú-u ɓar ni ƴo fah Zezu. Ke ɓahri : « A wo mú-u ɓa Ŋgermbay, kaŋ ya le wo ? Mú ya̧ mun wo, mú ya̧ na pi. »

40Mí nzuk a seɗe-u zɔm mbaŋ ye ra ɓahri : « Hȩkme Ŋgerzah ta nun wo ya lo ? A wah le mbɔl hul ké na tul wah, mí nah puh ziŋ ni pi-ay ? 41Salɓay kú-u kuŋ ké tul wah ɓa ketina, kpaŋndɔk pihna wah mí nah ziŋay. A ye ba, fe laɓna ye mbew ké si gelu ya ra ta-a. »

42Mí ke el ɓah ɓayay hi̧ Zezu ɓahri : « Zezu, seh-u ké mu mbi gel kaɓna wo ɓa Ŋgermbay le, mú yȩkre mi ya. »

43Zezu ɓah hi̧ ni ɓahri : « Ketina mi yȩ́kre mu ya. Mi ƴo ɓah ɓayay hi̧ mu, guri-ay gaŋ mí mu káɓ ziŋ mi ké tusiɓa a suki. »

44-45Seh ƴo tul puh bale, tirima ya̧ gel ké tusiɓa gbam kpu̧ru ka̧h sa̧wseh say bɔklew. Seh zaŋ mba ba, baw gar a yih-u ké kuŋ gel ƴona Ŋgerzah ɓil vul kani gɔh tir ké haŋsekle23.44-45 Ɓay gar ké kuŋ kona gel ƴona Ŋgerzah ɓil vul kani Ŋgerzah, í ki̧ Mbete Exode mah-u 26 ur ke gel ki̧na 31. Ɓayu na ɓil Mbete Lévitique 21.23 ke 24.3 pi. Nzuk goso fe tuna mbete Ŋgerzah a ɓoruri ɓahri, gar ké gɔh ra ɓa gar a ké nzakful vul kani Ŋgerzah. Ɓay tu ɓay gar a ké nzakful vul kani Ŋgerzah, í ki̧ Mbete Exode 26.37 ke 38.18 ke Mbete Nombres 3.26. Í ki̧ Mbete Ebereri 6.19; 9.3; 10.20 pi.. 46Zezu vba̧ nzak ɓeleŋ, mí ke ɓahri : « Baah, mi poŋ tem bi kan ndɔk wo. »

Ké-e ɓah kaŋ ra, ke ɗer haŋ fo̧h mí hi̧ law ye toh.

47Kumandah ɓá ko fe ké kal le, ke dim Ŋgerzah ɓahri : « Ɓa munɓay, nzukay ƴo mbew ziŋ Ŋgerzah gaŋ. »

48Daɓa nzukri ké mbu̧h ri, kú-u ko feri ké kal, ku el vba̧ haŋ woyri zaɗ zaɗ tɔr keni si puh woyri puh woyri. 49Nzukri ké ƴo ziŋ Zezu ba, ku ƴo ɓa ɗih-u ké gel-ɓar ni. Wu̧yri ké ɓaŋ ni ur ke Galile sa̧ ra ƴo ko feri ké kalaw pi.

50-51Nzuk a hani-u mbew ƴo ri. Riŋ ye ɓa Zezeɓ ké Arimate ké tusiɓa Zude, ke ɓa nzuk lawsuki, ke tu Ŋgerzah ɓa záh ye, mí ke ɓaŋ law ye te tul lák mbay Ŋgerzah. A ye ra ke ƴo haŋsekle ŋgernzuk-kuŋ salɓayri, mí ke mbu̧h nzak ye ɓil salɓay hul kú-u kuŋ kan tul Zezu ra ya. 52Ke si ta̧w Pilaɗ, mí ke vbi ni hul Zezu, 53mí ke si ɗer hul Zezu, ke el kuh hulu ke ladara a taŋ fi̧nak fi̧nak. Mí ke si mbek ké ɓil hoh kasaw kú-u fel lewsa̧ ɓay mbek hulri ɓilu. Hoh-u ku mbek ri hul mbew ya ɓáy23.53 Ziɓri ké ɓa nzuk a lukiri mí mbek hul woyri ké ɓil hoh kasaw kú-u ɗeh. . 54Namu-aw ɓa nam a titilu ɓil nam ti̧hmbih-i guy buma. Mí seh na nzȩh ɓay riŋna ɓa titil nam a seɗe-u. Nam a seɗe-u ra ɓa baw nam ɔkna. 55Wu̧y Galileri ké ƴo dih fal Zezu, ku yih ɓay ko gel a suŋ mí Zezeɓri ɓay mbek hulu, mí ku si fal woyri ka̧h hoh kasaw-mbek hulri ko. 56Ku el si puh, mí ku lek num-nu̧h hul ke sa̧wkpuh ké ba̧ri-u fu̧ buy buy. Kaŋ mí ku ɔk mun woyri ke baw nam ɔkna ti̧hmbih-u kandɔk ké bolkusol Ŋgerzah sɔk.

24

1Nam a sayu ɓil nam ti̧hmbih-i guy buma, namu ɓa nam a titilu ɓil dimasi, mí wu̧yri-aw ti̧h ke gel pele ɗeŋ ɗeŋ. Ku si ke sa̧wkpuh kú-u lek ra ka̧h keni tupal. 2Mí ku ko kasaw ké mbih nzak hoh ra na fál mbew poŋ nzaku na ŋgah. 3-4Ku rih si ɓil hoh kasaw-mbek hul ra, mí ku ziŋ hul Zezu a ye Gaŋ tul feri riw ya bale, gelɓay zi niri. Mí nzukri seɗe ti̧h nun woyri yelu ke mah gar a ndu̧yu kandɔk ndu̧yna gunwu̧y nunmbamri kaŋ. 5Hȩkme se niri mbamba, ku mu̧h nun woyri el ko kona ma siɓa, mí nzukri ra ɓah hi̧ wu̧yri-aw ɓahri : « Ɓay fe mí i ƴah nzuk ké sakra hulri le ? 6-7Ke ta gelay ya wara le, ke ti̧h ke puh záh ke pa̧ymun a foyu. Í ker ɓay fe ké-e ɓah hi̧ wuri ke sina woiri ma Galile ra, ke ɓahri, ɓa ra fe fe gaŋ kara, ku póŋ gun nzuk pirmatul ndoh ndɔk nzuk suyari, ku ɓár ni ké tul kpuh vbatay ɓay i-u. Nam a sayu le, ke tí̧h ke puh záh ke pa̧ymun a foyu. »

8Mí law woyri ɓá ker si tul ɓayri ké Zezu ɓah ra. 9Ku tɔr ke tupal el si ɓah hi̧ nzuk-dih fal ye a boh falu mbewri ke tɔr nzuk-dih fal ye a ɓoruri hi̧ ku lah. 10Wu̧yuri ra ɓa Mari ké Makdala, Zani, Mari ké ɓa mah Zak ba, wu̧y a ɓoruri ké ƴo ziŋ niri pi. Ku ƴo ɓah ɓayuri hi̧ gun nzak pihna Ŋgermbayri. 11Mí ɓayuri na nzuk-dih fal yeri ɓa kɔk ɓay. Ku ya̧ ɓay wu̧yuri ya. 12Piyer ba, kpa̧h ɗukna si ka̧h hoh kasaw-mbek hul ra. Ke ɗiŋ tul peŋ gel ma ɓil hoh ra. Ke ko ɓa ladara yaŋ. Mí ke el si puh. Gosoɓay zi ni zi-zi pi.

13Nzuk-dih fal Zezu a ɓoruri seɗe ba, mbi mahful si ma puh a hani ke namu-aw. Riŋ puh-u ɓa Emayus. Salful ur ke Zurusalem si ma Emayus ɗih mah salful boh falu mbew. 14Ku ƴo lu mberem tul feri gbam ké kal ɓil namri-aw, mí ku si keni sina. 15Ku ƴo fakla sa̧wɓayu bale, Zezu gi mbu̧h sina ziŋ niri. 16Mí nun woyri na nduŋ, ku tu ni ya. 17Mí ke ɓah hi̧ niri ɓahri : « Tul mberem fe mí i lu mí i fah keni ɓayay le ? »

Ku ta̧h ƴo ko kona ke law sa̧hna. 18Mí Kelewpas, nzuk a mbewu-aw, yih nzak ye ɓahri : « A wo mbew yaŋ ké Zurusalemay mí mu tu fe ké kal ɓil namri-ay ya ley ? »

19Mí Zezu ɓahri : « A fe mí kal le ? »

Ku ɓahri : « Fe ké kal tul Zezu ké Nasareɗ munu. A ye mí nzukri ké puh gun Izarayelri gbam tu ni ɓa gun nzak pihna Ŋgerzah. Ŋgerzah pih ni ke huhrumun ɓil fe laɓna pi ɓil ɓay ɓahna pi. 20Mí ŋgernzuk fe puhna Ŋgerzahri ke ŋgernzuk wahri mgba ni el ndoh ni ndɔk nzuk Rɔmri hi̧ ku kuŋ salɓay hul kan tul ye mí el ɓar ni ké tul kpuh vbatay. 21A wah ba, nah ɓaŋ law te tul ye ɓahri se, ɓa a ye mí ke ɓay ten gun Izarayelri ké ɓil mgbal Rɔmri. Ɓayu ɔh ya pi. Wara le ɓay a ɓoru gi ziŋ na ɓáy. Guri-ay mí ɓa nam a sayu. 22Mí wu̧y a hani-uri ké sakra wah gi zukru kerɓay wah ke ɓay a foyu-ay. Ké gel pele ɗeŋ ɗeŋ mí ku si tupal. 23Hulu ba, ta-a, mí ku gi ɓahri se, ku ko tem nzak pihnari seɗe ti̧h nun woyri mí sɔk niri ɓahri, Zezu ra ƴo ɔ-ɔkna ke pa̧ymun a foyu da. 24Nzuk a ɓoruri ké sakra wah ba, si tupal, mí ku ko gelu na kandɔk ké wu̧yri ɓah ra. Hulu ma, mí ku ziŋ ya. »

25Mí Zezu ɓah hi̧ niri ɓahri : « Uwa, kerɓay woiri na kpo̧k, law woiri kpu-kpuh. Yá̧ ɓay ké gun nzak pihna Ŋgerzah a lewsa̧ri vbeh se wuri se. 26Fe vbehna-awri ɓahri, ɓa ra fe fe gaŋ kara Ŋgermbay ɓay ko seh dara mí ke káɓ ɓil riŋ ɗina mbay ye ɓáy, kaŋ ya le wo ? »

27Kandɔkaw mí ke ndazi ɓayuri ɓil mbete Ŋgerzah ur ke tul mbete vbehna Moyiz si ka̧h mbete vbehna gun nzak pihna Ŋgerzah a lewsa̧ri. Ke ndazi ɓayri ké si tul Ŋgermbay ɓil fe vbehna-awri gbam hi̧ niri ku lah.

28Ku gi ka̧h ɗih ya ke ka̧w puh Emayus. A ye ke laɓ mun ye kandɔk ke ɓay kal ma pol. 29Mí ku gboh ni ɓahri, ké kaɓ ziŋ niri ɓay fe le, bɔklew ka̧h da. Zah le suŋ ɓay sih wara.

Kandɔkaw mí ke si kaɓ ziŋ niri.

30Ku kaɓ nzak fe su̧na bale, ke mbi peŋ, ke el ke tumbɔl hi̧ Ŋgerzah. Ke gɔh mí ke wal niri. 31Bale nun woyri mgbur, mí ku tu ni ɓa a ye. A ye ba, ke zi rik rik. 32Mí ku ɓah hi̧ hani ɓahri : « Fe vbehnari ké ɓil mbete Ŋgerzah ké-e ndazi ɓayu hi̧ na ké mahful gina wah-aw laŋ law wah laŋ gaŋ ya le ? »

33-34Ké seh-u-aw gaŋ, mí nzukri ké seɗe ra el ke fal woyri nzek si Zurusalem. Ku ziŋ nzuk-dih fal Zezu a boh falu mbewri ke tɔr nzuk-dih fal ye a ɓoruri ké gel kú-u mbu̧h hani. Nzuk-dih fal yeri ƴo ɓah ɓay tul ye Gaŋ tul feri riw ɓahri, ke ti̧h ke puh záh ke pa̧ymun a foyu ti̧h gaŋ. Ku ɓahri, Simu kara ko ni pi. 35Nzuk a seɗe-uri kara ki̧ fal feri ké kal ké mahful sina woyri ma Emayus dara mí ɓay peŋ ké-e gɔh wal niri, mí ku el tu ni.

36Ku ƴo ɓah ɓay kɔɓ ɓáy bale, Zezu ti̧h tul woyri mbu̧y. Mí ke ɓahri : « Mi vah wuri ke ɗeŋ. »

37Tem mun woyri ti̧h kereŋ, tul woyri fa̧h zikiki zikiki. Ku ɓahri se, záh mí ti̧h nun woyri. 38Mí ke el ɓahri : « Ani mí law woiri lu gba̧y gba̧y le ? Ɓay fe mí law woiri nzah ɓay ma gini ma sa̧ le ? 39Í ko wuri ndɔk bi ke bɔk bi-ay. A bi munu. Í gi za, í ko ɓay fe le, záh ta ke mun hay ke huhru kandɔk ké i ko mi-ay ya. »

40Kaŋ mí ke sɔk niri ndɔk ye ke bɔk ye. 41Law woyri rih niri mbamba hi̧ niri ku ya̧ ɓay ye ya. Gosoɓay zi niri pi, mí Zezu el ɓahri : « Fe su̧na ta-a le ? » 42Mí ku hi̧ ni nzuy a tɔku. 43Ke ya̧ su̧ ké nun woyri. 44Ke el ɓahri : « Sew ké mi ƴo ha̧rma ziŋ wuri, mi sɔk wuri ɓayri ké ɓil mbete vbehna Moyiz ke mbete vbehna gun nzak pihna Ŋgerzahri ke Mbete Siŋ ɓahri, ɓayuri sɔk ɓay tul bi sɔ-sɔk. Mi ɓahri se, ɓa ra fe fe gaŋ kara ɓayuri ɓay laɓ ɔh ke gelu gbam. »

45Wara mí ke mgbur nun woyri hi̧ ɓayuri-aw guh law woyri. 46Ke ɓahri se : « Fe vbehna mbete Ŋgerzahri kú-u vbeh lewsa̧ si tul ɓay koseh ké ɓay laɓ Ŋgermbay, ɓay ti̧hna ye ke puh záh ke pa̧ymun a foyu ké nam a sayu. 47Ku vbeh ɓay si tul ka-kah ɓay kú-u ɓay kah-u ur ke Zurusalem si ka̧h tusiɓa sa̧wnzuk a ɓoruri gbam ɓahri, kú mbi law woyri ké tul suya ma fal el kan law tul ye Ŋgermbay hi̧ ké lu salɓay hul ké tul woyri. 48A woiri mí i ɓa nzuk-te-teh ɓay feri ké i ko ra. 49A bi le mi pih Tempuki ké Bah bi wahɓay hi̧ wuri24.49 Ɓay Tempuki si ma pol ɓil Mbete Fe laɓna Tempuki 2.33.. Mí í kaɓ sa Zurusalemay24.49 Í ki̧ gun ɓay ké si ke gel ki̧na Mbete Matiye 26.18 ɓay tu ɓay Zurusalem. geŋ nam ké ŋgerna Tem ye ké deɓ ye ta-a gi ku̧ tul woiri. »

50Zezu maŋ niri si Beɗtani. Ke ɔr ndɔk kan tul woyri, mí ke lu mgbɔkɔ ku̧ tul woyri. 51Ke ƴo lu mgbɔkɔ ku̧ tul woyri bale, ke loh mun ye ké ta̧w woyri, mí ke tɔr ma nunmbam. 52Nzuk-dih fal yeri huk siɓa dim ni mí ku el si Zurusalem ke law rihna a luki. 53Ku si ɓil ila vul kani Ŋgerzah le, el si ra ɓáy ƴo dim ni kpatara.