Paul n sob gbauŋ yiiga daan la n tis
TIMOTI
la nwa
11Man Paul, one ka Winaꞌam ti faangid ne Yesu Kiristo one ka ti mor tiꞌiri o yela la, tis man noor ye m a Kiristo Tumtum la, 2n sobid gbauŋ kaŋa tisid Timoti one niŋ Yesu Kiristo yadda ka liebi m biig ameŋa la.
Ti Baꞌ Winaꞌam ne ti Zugsob Yesu Kiristo na tis uf yelsum ne nimbaanlzoor ne sumalisim.
Ziri paꞌalug dim la saꞌalug
3Man daa waꞌae Masedonia teŋin la, m daa tis uf noor ye fu kpelim be Efesus teŋin ka saꞌal ninsieba ye ba da paꞌan ziri paꞌala la. 4Ka da dol teŋkudumin solima ne yaanam yuda kal line taꞌasid nogban nwaꞌar ka pu suŋid ka Winaꞌam tuuma la ken tuon ne ya yadda niŋir nii. 5Dinzug ke ka m yel anwa la ane ye noŋilim line zuꞌe yine ya potenꞌer line a nyain ne popielim ne yadda niŋir ameŋa. 6Ninsieba bas neꞌeŋanam ka pianꞌad pianꞌayaalis, 7ka bood ye ba a Winaꞌam wada paꞌanib, amaa ba pu baŋ ba meŋ pianꞌad la gbin ne, bee yelban ka ba pianꞌad ne sukpiꞌem laa.
8Ti miꞌ ye wada la a suꞌuŋa ti yaꞌa noki li tum lin nar siꞌem. 9Ti miꞌ ye wada la pu maal ne ziꞌel popielim dim yelaa, amaa bane pu dol wada la suer, ne bane pu siakid yelugo, ne bane pu dol Winaꞌam suere, ne tuumbeꞌed dim, ne bugusum dim, ne bane dol ninsaalib suer, ne bane kuud baꞌanam ne manam, ne bane a ninkuudib, 10ne poꞌab ne dapi bane saꞌam taaba, ne dap bane dig ne ba dap taaba wen wuu poꞌab ne, ne bane zuud nidibi gbanꞌad, ne damaꞌanam, ne ziri kasetib, ne bane niŋid line mekama pu dol paꞌalsuŋo. 11Paꞌalug la dolne labasuŋ line nied paꞌan Winaꞌam naꞌam ne naꞌasi, ka o da niŋi m nuꞌusin ye m mool la.
Winaꞌam n zo Paul nimbaanlig la yela
12M puꞌusidi ti Zugsob Yesu Kiristo bareka, one tisi m paŋ neꞌeŋa yela la. M puꞌusid o, ne on baŋi m poog ka gaŋi m ye m tum tuumkaŋa nwa la, 13hale baa ka saŋsiꞌen ka m da saꞌamidi o yuꞌur, ka namisid o, ka tuꞌud o, amaa ka o zo man nimbaanlig, bozugo man da nam pu niŋ Yesu yadda la, m da pu baŋ man niŋid siꞌel la. 14Ka Zugsob la tis man o popielim piini ka li galis, ne Yesu Kiristo yadda niŋir ne noŋilim line be o saꞌan la.
15Yelmeŋir nwa ka m yet ye, li nar ye soꞌ mekama diꞌe li suꞌuŋa ye, “Yesu Kiristo kenn dunia ni na ye o faaenn tuumbeꞌed dim,” ka man tuumbeꞌed gati ba wusa din. 16Ka mam one a tuumbeꞌed dim kpeenm la, diꞌe nimbaanlzoor ye Yesu Kiristo paꞌal nidib la o meŋ suguru suꞌuŋa ka bigis bane na yuolim niŋ o yadda, ka diꞌe nyovur line kaꞌa naar la. 17Naꞌab kane soꞌe zumaana wusa la, o pu kpiida, nidib me pu nyet o ne ninii, one a Winaꞌam ayinni la, zunꞌor ne naꞌasi ane o din, saŋa line kaꞌa naare. Ami.
18M biig Timoti, noziꞌelug kaŋa ka m tisid uf, ka li doli line ka Winaꞌam nodiꞌes da pianꞌ fu yela la. Kel ka neꞌeŋa kpeꞌeŋ uf ka fu zab zabsuŋ line na kad yelbeꞌed la. 19Kpelim mor yadda niŋir ne popielim yaꞌam. Ninsieba pu siakidi ba meŋ popielim yaꞌam bood siꞌem laa, ka li saꞌamidi ba yadda niŋir. 20Ba sieba ane Himeneus ne Alekizanda, ban ka m kee ba niŋ Sutaana nuꞌusin ye ba silig yaꞌam ka da saꞌam Winaꞌam yuꞌure.
2Winaꞌam puꞌusum paꞌalug
1Neꞌeŋa nwa a yiiga yel, ye fu kpeꞌeŋi ba ka ba puꞌus Winaꞌam ne sosug ne beluŋ ne bareka puꞌusum nidib wusa yela. 2M bood ye ya sos Winaꞌam n tis naꞌanam ne kpiꞌemnam ka ti be ne laafe ka daamug kaeꞌ, ka ti dol Winaꞌam suer ne nimmua yela wusa ni. 3Neꞌeŋa a suꞌum ka malisi ti faangid Winaꞌam suunr 4one bood ye nidib wusa nye faangir ka lem baŋ yelsida suer la. 5Winaꞌam yinni maꞌaa be. Ka nuꞌunweꞌed yinni maꞌaa me be nidib ne Winaꞌam soogin, ka one a Yesu Kiristo la, 6one pesigi o meŋi tis ye nidib wusa nye yolisim la. Ka li saŋa paae la bane nyee li la, dii li kaset. 7Neꞌeŋa nwa zug ka Winaꞌam da gaŋi m ye o tum m ka m mooni li, ka paꞌal bane kaꞌ Jew dim la ye ba niŋ Winaꞌam yadda ka baŋ line a sida. M yetne yelsida, ka pu maꞌada.
8M bood ye zinꞌig wusa, ka dap puꞌusum ka uk nuꞌus line a nyain la, puꞌus Winaꞌam. Ka supeen ne nogban nwaꞌar kaeꞌ.
9Ka poꞌab me yeem fuud line nar ka na suaꞌa ba nyan suꞌuŋa, ka kaꞌane zuobid loob yela bee salima laꞌad bee kugvenla line buon peel ka li ligidi zuꞌe, ne fuud ban ka ba ligidi zuꞌe laa. 10Ba lee venl ne tuumsuma line nar poꞌab bane yel ye ba ane Winaꞌam puꞌusum dim la.
11Kel ka poꞌab a baanlim ka zamis ka siak ba bane soꞌe ba la noya. 12M pu siak ye poꞌab paꞌan dapa, bee mor kpiꞌeuŋ ka soꞌe baa. Ba ae baanlim; 13ka Winaꞌam da deŋim maalne Adam ka nyaan maal Eve. 14Ka Sutaana da pu maꞌ Adam, amaa o nyaŋe maꞌ Eve, ka o saꞌam Winaꞌam noor yelug. 15Ka laꞌam ne wala, poꞌa yaꞌa nyidigid ne Winaꞌam yadda niŋir ne noŋilim ka a nyain ka mor yaꞌam suꞌuŋa la na paasid faangir ne biis duꞌabin.
3Bane soꞌe Winaꞌam nidib la yela
1Yelmeŋir nwa ka m yet ye, soꞌ yaꞌa bood ye o a Winaꞌam nidib soꞌod, o boodim ane o tuuma a suꞌum. 2One a Winaꞌam nidib soꞌod asee ka o a one kaꞌa gbaꞌare, ka a poꞌayiŋdaan ka gbanꞌadi o meŋ, ka mor yaꞌam, ka a one tum line dol suer suꞌuŋa, ne one diꞌesid saam ne sumalisim, ka a one na tunꞌe paꞌal nidib suꞌuŋa, 3ka da a danuuda bee one bood zaba, amaa o be baanlim, ka a one pu mor noŋgban nwaꞌare, ka da noŋ ligidi, 4ka tunꞌe gosidi o yidim wusa suꞌuŋa, ka o biis siakidi o yelug ka mor naꞌasi o yela wusa ni. 5Ka soꞌ yaꞌa pu nyaŋe gosi o yidima, o na niŋ wala n guri Winaꞌam nidiba? 6Ka da a niŋkane niŋ yadda paalim nan ne. Li yaꞌa kaꞌa ala o na mor nyeesim ka ba kad o saria beꞌed wuu Sutaana ne. 7Asee ka yiiŋdim baŋ ye o a ninsuŋ. Li yaꞌa kaꞌa ala o na di nyan ka lu Sutaana bendugin.
8Bane me a Winaꞌam nidib suŋidib nar ka ba a nimmua dim, ka da mor pianꞌade ayi yi, bee da ke ka daam kuli baa, bee dol suer beꞌed nye nyoode. 9Li nar ka ba gbanꞌe yelsuaꞌadir line ka Winaꞌam yuꞌun paꞌali ti ka ti siak la kiŋ kiŋ, ka ba potenda a nyain. 10Asee ba kpansi ba yiiga, ka ba yaꞌa sid ane yelsida dim, ban on nyaan tum Winaꞌam nidib suŋidib tuuma.
11Ka ba poꞌab la me ae bane tum ne nimmua, ka da yeesida, ka gbanꞌadi ba meŋ, ka a yelsida dim siꞌel wusa ni.
12Asee ka suŋidib a poꞌayiŋ dim ka na nyaŋe gosi ba biis ne yidim wusa suꞌuŋa. 13Suŋidib bane sid tum suꞌuŋa la nyet naꞌasi, ka na nyaŋe pianꞌ Yesu Kiristo yadda niŋir yela ne sukpiꞌem.
Yelsuaꞌada titaꞌar la yela
14Laꞌam ne man mor potenꞌer ye m na kenn fu saꞌan ka li ku yuug la, m sobid saꞌal bama ye 15daasiꞌere, m yaꞌa yuuge, fun on baŋ nidi na tunꞌe tum siꞌem Winaꞌam nidibin, bane a Winaꞌam one voe la nidib la, ka suŋid yelsida la wuu zaꞌantolug ne zaŋguomi suŋid doog siꞌem la. 16Soꞌ kaeꞌ na biꞌes yelsuaꞌadir titaꞌar line be ti Winaꞌam dolim ni laa.
O da nie na ne niŋgbiŋ.
Ka Winaꞌam siig bigis ye o a suꞌum.
Ka maleknam nye o.
Ka ba mool o yela teens wusa ni.
Ka dunia nidib siak li.
Ka Winaꞌam diꞌe o lebi o naꞌam zinꞌigin.
4Ziri paꞌanib la yela
1Winaꞌam Siig Suŋ la nie paꞌal nyain ye, dunia naar saŋa la, ninsieba na basi ba yadda niŋir ka dol siis bane maꞌad nidib la, ne siis beꞌednam paꞌalug. 2Paꞌalug bama ane line yi damaꞌamnam saꞌan ka ba potenda n kpi la ni na. 3Nimbama paꞌan ye poꞌab da kul sidib bee dap di poꞌaba, ka lem kis disieba diib, line ka Winaꞌam maal ye bane puꞌus o bareka ka niŋ o yadda ka baŋ yelsida suer la, na tunꞌe dii li la. 4Bun line wusa ka Winaꞌam maal la ane suꞌuŋa ka ba yaꞌa diꞌed li ne Winaꞌam bareka puꞌusum siꞌel siꞌel pu kisa. 5Ka Winaꞌam yelsum ne ti winsosug la ke ne ka li lieb suꞌum ye ti di.
Paul n kpeꞌeŋid Timoti la yela
6Fu yaꞌa paꞌali fu baꞌabiis taab la neꞌeŋa fu na a Yesu Kiristo tumtum suŋ, bozugo fu diꞌe Winaꞌam yelkan a yelmeŋir yadda la ne paꞌal suŋ line ka fu dol la. 7Zanꞌasim solima line kaꞌa gbin ne ka me zanꞌas line a yalim tuuma, amaa kpeꞌeŋimi fu meŋi n zamis Winaꞌam suer ne li tuuma niŋir. 8Fu yaꞌa tum line na tis niŋgbiŋ paŋ li nyood be biꞌela, amaa Winaꞌam suer dolim lee mor nyood bedego line a tiꞌir beilim kaŋa, ne line na ti kena la ni.
9Yelmeŋir nwa nar ye soꞌ mekama diꞌe li. 10Neꞌeŋa nwa yela ka ti kpeꞌeŋid hale ne tuum kpiꞌema, ka ti mor tiꞌir ne Winaꞌam one voe la yela, one a nidib wusa faangid la, ka li kas kas ane bane niŋ o yadda la.
11Paꞌalim ka saꞌali ba neꞌenam. 12Da ke ka soꞌ ziem uf fun a dasaŋ la zugo, ka niŋim line a suꞌum ka ba me tuꞌas uf, ka me tuꞌasi fu pianꞌad ne fu tuuma ne fu noŋilim ne Winaꞌam yadda niŋir potenꞌesuŋ. 13Karem Winaꞌam gbauŋ la n tis nidib la, ka paꞌani ba, ka lem saꞌali ba hale ka m ti kena. 14Da bas piini line ka Winaꞌam tis uf saŋkan ka nodiꞌes soꞌ da diꞌe o pianꞌad ka pianꞌa piini yela ka kpeenmnam nyaan paꞌali ba nuꞌusi fu zugin la.
15Tum tuumbama ka noki fu meŋi pesig tuuma la, ka ba nye fun kpeꞌeŋidi fu meŋ siꞌem. 16Guꞌusimi fu meŋ ne fun paꞌan siꞌel la. Kpelim tumi ala, ka tuumbamanamin ka fun ne bane kelisidi fu pianꞌad la na paam faangir.
5Yadda niŋidib tuuma a siꞌem la yela
1Bunkudug yaꞌa niŋ beꞌed da tans oo, amaa saꞌalim o baanlim wuu fu meŋ saam ne, ka niŋid dasam wuu fu baꞌabiis ne, 2ka niŋid poꞌanyaꞌas wuu fu ma ne, ne poꞌabane pu kudug la wuu fu tanp ne, ne popielim maꞌaa.
3Naꞌasim pokonya bane n sid aa pokonya la. 4Ke pokoonr yaꞌa mor biis bee yaas ban on deŋim zamis line dol Winaꞌam suer, ka suŋi ba meŋ yidim, ka li yoo ba ugusig la sam, ka line maꞌed Winaꞌam suunr. 5Ka one sid a pokoonr ameŋa gbanꞌad Winaꞌam yela ne nuꞌus ayiꞌiŋa ka kpelim be ne Winsosug ne Winaꞌam puꞌusug nintaŋ ne yuꞌuŋ wusa. 6Ka pokoonr kane goondi tumi o meŋ boodim yori yori la pun deŋi kpin ne, hale laꞌam ne on kun voe la. 7Saꞌalimi ba neꞌeŋa ka ba da mor gbadaa. 8Ka soꞌ yaꞌa pu gosidi o duꞌadiba, ka li kas kas ane o yidim, on sob zanꞌas line ka ti siak la ne, hale ka o a tuumbeꞌed sobi n gat bane kaꞌ yadda niŋid.
9Pokoonr yaꞌa pu paae yuma piisyuobu, o ma n duꞌa o laa, ka me pu a one da kulne sid yinni maꞌane, ban da paꞌas o pokonya la kalin ne. 10Asee ka nidib pianꞌ o tuumsuma yela suꞌuŋa, ka a one ugusi o biis, ka a one diꞌesid saam, ka piesid Winaꞌam nidib noba, ka a one suŋid bane namisid, ka a one pesigi o meŋ tis tuumsuma wusa.
11Da paasid pokonya bane nam pu kudug la kaline, ka dapboodim tunꞌe ke ka ba bas Kiristo tuuma la ka kul sidib, 12ka na saꞌami ba yiiga noor ziꞌelug ka kpenꞌesi ba meŋ saria kadibin. 13Lini paꞌas la, ba mor gbanyaꞌam ka zoti giligid ya, ka kaꞌane line maꞌanee, ka yeesid ka nweꞌedi ba meŋ n gentid nidib yela ni, ka pianꞌad line pu nara. 14Dinzugo m bood ye pokonya bane pu kudug kul sidib, ka duꞌa biis, ka gosidi ba yidim wusa, ka dataas ku nyaŋe nyee ti gbadaa. 15Ka sieba pun tiake dol Sutaana.
16Ka poꞌa soꞌ yaꞌa a yadda niŋid ka mor pokonya o duꞌadibin on gosimi ba, ka da nok yelbama niŋ Winaꞌam nidib nuꞌusinee, ka ba na tunꞌe suŋ bane sid a pokonya.
17Kel ka ba naꞌas yadda niŋidib kpeenmnam bane gur nidib suꞌuŋa line gaad la ane, bane kpeꞌeŋid hale ka moon ka paꞌan Winaꞌam pianꞌad la. 18Ka Winaꞌam gbauŋ sob ye, “Da liaꞌ naꞌaraug noor one be ki tuuma nii,” Ka len sob ye, “Li nar ka one tum diꞌe o yood.” 19Soꞌ yaꞌa yel ye kpeenm soꞌ tum tuumbeꞌed, da kelise, asee ka kasetib a wuu ayi bee atanꞌ. 20Saꞌalim bane zanꞌas tuumbeꞌed basib la, yadda niŋidib wusa tuon, ka bane kpelim la na zo dabiem.
21M tis uf noor kaŋa Winaꞌam tuon ne Yesu Kiristo tuon ne maleknam tuon ye fu tum yelbama ne sida, ka da mor baragaŋa.
22Da gbirigi paꞌali fu nuꞌus toꞌoto soꞌ zuginee, ye o tum Winaꞌam tuuma, ka da gendigi ne o tuumbeꞌedinee. Kel ka fu a popielim sob.
23Da kpelim nuud kuꞌom gullimnee, amaa num daam biꞌela fu poog yiti zabid la zug; ka fu noŋ benꞌes hale.
24Ninsieba tuumbeꞌed nie paalo ni ka li kpenꞌesi ba yelin. Ka sieba tuumbeꞌed line nan pu nie paalo ni la na ti nie men. 25Ka ala men ka tuumsuma me nied paalo ni. Hale baa line suaꞌ la na ti nie.
61Kel ka bane a yamis la baŋ ye li nar ka ba naꞌasi ba zugsobnam la suꞌuŋa, ka soꞌ da saꞌam Winaꞌam yuꞌur ne ti paꞌalugo. 2Ka yamis ban ka ba zugsobnam a yadda niŋidib la da zanꞌas ye ba naꞌasi ba, ban a ba baꞌabiis ne taaba la zugo, amaa ba tumi ba boodim suꞌuŋa bozugo bane tuuma ka ba tum la, ane yadda niŋidib ne ban ka ba noŋ.
Sida kpaꞌam la yela
Paꞌalim ka kpeꞌeŋi ba neꞌenam. 3Soꞌ yaꞌa paꞌan line be li konꞌ, ka pu siak ti Zugsob Yesu Kiristo yelsida pianꞌad line dol Winaꞌam suer laa, 4o mor titaꞌalim, ka lee ziꞌ siꞌe siꞌela, ka mor potenꞌebeꞌed n bood pianꞌayaalis ne noŋgban nwaꞌar, ka me zabid pianꞌad yela, line mor nennim ka pu mor noŋgban yinnii. Ba bood yuꞌusaꞌuŋ ne tenꞌes beꞌed ne 5noŋgban nwaꞌar line yi nimbane mor yaꞌam beꞌed ka pu mor yelsida la, ka tenꞌesid ye Winaꞌam suer dolim ane line na ke ka ba di nyood.
6Li a yelsida ye line malis yaꞌa be soꞌ sunfin, nyood bedego be ne one dol Winaꞌam suer. 7Ka ti pu mor siꞌeli kenn dunia ni naa, ka ti me ku nyaŋe zaŋ siꞌel dunia nwa ni keŋee. 8Ti yaꞌa mor diib ne fuud, lin siaki ti. 9Ka bane bood ye ba a kpanꞌamnam la na kpenꞌ makirin, ka lu sutaana bendigun, line a boodim beꞌed, line saꞌamid nid ka lem taꞌasid o kuꞌum puugin. 10Bozugo ligidi noŋilim ane tuumbeꞌed buudi wusa nyaꞌar. Ninsieba nini muꞌe ne ligidi yela hale ka li ke ka ba yi yadda niŋirin la, ka namisi ba meŋ ne susaꞌaŋ bedego.
11Amaa fun, one a Winaꞌam nid la, zanꞌasim neꞌenam wusa, ka dol Winaꞌam popielim suer la kiŋ kiŋ ne yadda niŋir ne noŋilim ne modigir ne suguru. 12Fu yadda niŋir yela, kpeꞌeŋimi fu meŋ ka nyaŋe gbanꞌe nyovur line kaꞌa naare, line ka Winaꞌam gaŋi tis uf saŋkan ka fu peligi fu poog pianꞌ pianꞌasuŋ nidib bedego tuon la.
13M tis uf nokaŋa Winaꞌam, one tisid siꞌel wusa nyovur la tuon, ne Yesu Kiristo, one daa nie n pianꞌ suꞌuŋa Pontus Pilate tuon la, 14ye fu diꞌe saꞌalug la. Guri li suꞌuŋa ne popielim ka kaꞌ gbaꞌaree, n ti paae Yesu Kiristo ti Zugsob lebig saŋa. 15O lebig la na ane Winaꞌam n ziꞌel saŋa siꞌa la. One a naꞌatitaꞌar yinni la, ka mor yelsum ka a naꞌanam naꞌab ne Zugsobnam Zugsob. 16One maꞌaa soꞌe nyovur ka be line nie nyain galis la ni ka soꞌ ku nyaŋe liꞌel la, ka soꞌ kaeꞌ nye o bee na nyaŋe nye o. Naꞌasi ne paŋ line kaꞌ naar na be o ni. Ami.
17Saꞌalim bane mor kpanꞌam dunia kaŋa nwa ye ba da mor nyeesim, ka da mor tiꞌir ne ba kpanꞌam line ka ba ziꞌ lin na niŋ siꞌem, amaa mor tiꞌir ne Winaꞌam one tisi ti siꞌel wusa line na malisi ti sunya la. 18Saꞌalimi ba ka ba tum tuumsoma, ka ke ka ba tuumsuma aa bedego ka lem bood ye ba tis piini ka a naꞌasi dim. 19Neꞌ a suer kan ka ba na suaꞌ ba meŋ kpanꞌam line a eenb kpiꞌuŋo gur beug sa, ka gbanꞌe nyovur line sid a sida la.
20Timoti, gur line ka ba guꞌul uf la. Luakim pianꞌayood line pu dol Winaꞌam suer ne nogban nwaꞌar, ka sieba gos ka li a ye ba mor baŋir. 21Ka sieba gos ka ban more li, dinzug ka ba yi ba yadda niŋirin.
Winaꞌam na tisi fu yelsum.