Румдагъылагъа язылгъан кагъыз

Румдагъылагъа язылгъан кагъыз

Румдагъылагъа

Павел ягьуди алим болса да, оьзюне Месигь гёрюнгенде, ону якъчысы болуп къала. Янгы Разилешивню къанунуна гирген кагъызланы кёбюсюн о язгъан. Шо кагъызларында о Иса Месигьге иман салывну аслу маънасы гьакъда айта, Исаны биринчи якъчыларыны алдында тувулунгъан соравлагъа жавап бере. Исаны Румдагъы якъчыларына язылгъан кагъызны маънасы да шолай. Кагъызны Павел ят халкълагъа Сююнч Хабарны билдирмек учун чыкъгъан сапарында, Коринф деген шагьардагъы вакътисинде язгъан.

Павелни кагъызында Месигьге иман салывну кюрчюлери бютюн ва ёрукълу кюйде бериле. Мунда Павел Аллагьгъа къаршы баш гётерген ва Ону буйрукъларын гери ургъан адамланы гьалын суратлай. Адамлар этген ва этип де турагъан ишлери саялы Аллагь олагъа тезден арт бермеге болур эди. Амма О шолай этмей, гьатта оьзлер лайыкълы тюгюл буса да, олагъа бек къыйматлы савгъат бере: Месигь инсанлар этген гюнагьлагъа тийишли такъсырны Оьзюню бойнуна алгъан сонг, Кёклердеги Атабыз оланы барын да авлетлеридей къабул этме гьазир. Шо савгъатны иман салып къабул этген гьар кимни янгыз гюнагьлары гечилип къалмай, ону Аллагь толу кюйде къабул эте ва о Аллагь булангъы даимлик яшавгъа ес болуп токътай. Шо затны Исаны якъчысыны бютюн яшавуна тиеген бек агьамиятлы таъсири бар.

Ягьуди алим гьисапда, Павел тувмадан оьзю булан байлавлу болгъан ягьудилеге айрыча тергев бакъдыра. Павел оланы Исагъа иман салыв булан байлавлу ойларын тындырыкълы кюйде хасиятлай.

Бу кагъызын Павел рагьмулу таклифлер ва Исаны якъчылары нечик яшама тарыкъ деген масъалагъа байлавлу пикирлешивю булан тамамлай: Аллагь инсанланы сюе, шо саялы да олар ювукъларын сюймей болмай.

Башлапгъы саламлар

¹Иса Месигьни къуллукъчусу, элчи болма чакъырылгъан, Аллагьны Сююнч Хабарын билдирмек учун танглангъан мен Павелден саламлар! ²Оьзюню пайхаммарларындан таба Сыйлы Язывларда Аллагь алданокъ ваъда этген бу Сююнч Хабар ³Ону Уланыны гьакъындадыр. Инсанлыкъ ягъын айтса, о Улан Давутну наслусундан тувгъан. ⁴Оьзюню Ругьу булан Аллагь бизин Раббибизни, Иса Месигьни, оьлюмден тирилтген заманда, О уллу къудрат булан Аллагьны Уланы деп билдирилген эди. ⁵Оьзюню атыны макътавлугъу учун бары да халкъланы Иса Месигьге иман салдырмагъа ва тынглатмагъа деп, мен Ондан элчиликни савгъатын алдым. ⁶Шо халкъланы арасына сиз де, Иса Месигьники деп болма чакъырылгъанлар да, гиресиз.

⁷Мен, Павел, сизге, Румдагъылагъа барыгъызгъа да, оьзлени Аллагь сюеген ва Оьзюню халкъы болма деп чакъыргъанлагъа, язаман. Атабыз Аллагьдан ва Раббибиз Иса Месигьден сизге рагьму ва парахатлыкъ болсун.

Павелни шюкюрлюк дуасы

⁸Инг башлап барыгъыз да учун Иса Месигьден таба Аллагьгъа шюкюр этемен, неге тюгюл гьали сизин иманыгъыз бютюн дюньягъа белгили болду. ^9-10Уланыны Сююнч Хабарын билдиривде Оьзюне мен гьакъ юрегим булан къуллукъ этеген Аллагьны шагьатлыгъы булан гьар этеген дуамда сизин эсге алып тураман. Аллагьны буйругъу булан сизин яныгъызгъа энни сама да бир гелмеге насип болсун деп, даим дуа этемен. ¹¹Неге тюгюл де, мен сизге гелтирежек ругь савгъатны сизин булан бёлмек учун, сизин гёрме гьасиретмен. ¹²Мен айтагъаным, эгер де сизин арагъызда болсам, биз оьзюбюзню иманыбыздан таба бир бирибизге – мен сизге, сиз буса магъа – аркъа таяв болма болажакъбыз.

¹³Къардашларым! Ят халкъланы арасында этген ишимни натижаларын гёрдюм. Сизин арагъызда да этген ишимни натижаларын гёрмек учун, бир хыйлы керенлер яныгъызгъа гелмеге сюйдюм. Сиз шону билгенигизни сюемен. Амма гьалиге ерли де шогъар не буса да бир зат пуршав этип турду. ¹⁴Греклени ва башгъа халкъланы, билимлилени ва билимсизлени – бары да халкъланы алдында мени борчум бар. ¹⁵Шогъар гёре Румда яшайгъан сизге де Сююнч Хабарны билдирмекни чыдамсыз кюйде къаравуллайман.

¹⁶Мен Сююнч Хабардан илыкъмайман чы! Неге тюгюл де, о иман салагъан гьар гишини, инг башлап ягьудилени, сонг буса ят халкъланы къутгъарылыву учунгъу Аллагьны къудратыдыр. ¹⁷Неге тюгюл де, шо Сююнч Хабар Аллагь бизин иманыбызны башындан ону камиллик даражасына ерли нечик къабул этегенин гёрсете. Сыйлы Язывларда язылгъаны йимик: «Имандан таба Аллагь къабул этгенлер яшап къалажакълар».

Аллагьны жазасы

¹⁸Яман ишлери булан гьакъ гертиликни таптайгъан инсанланы гьар къайсы гюнагь ва яман ишлерине де кёклерден Аллагьны жазасы тюше. ¹⁹Аллагьны гьакъындагъы гьакъ гертиликни тарыкъ чакъысы адамлагъа белгили. Шону олагъа Аллагь Оьзю ачыкъ этди. ²⁰Дюнья яралгъандан берли Аллагьны гёзге гёрюнмейген белгилерин, демек даимлик къудратын ва Аллагьлыгъын гьакъыл булан англамагъа бола. Шолар О яратгъан бары да затларда гёрюнюп тура. Шогъар гёре шо адамлар Аллагьны алдында айыплы къала. ²¹Аллагьны гьакъында билегени болса да, олар Огъар тийишли болагъан кюйде гьюрмет ва шюкюр этмедилер. Шону орнуна олар тарыкъсыз бир бош пикрулагъа тюшдюлер ва оланы англавсуз юреклерин къарангылыкъ къуршады. ²²Оьзлени гьакъыллыбыз деп гьисап этип, олар гьайгевлер болуп чыкъдылар. ²³Гьар даим де бар болгъан Аллагьгъа сужда этегенни орнуна оьлюмге тарылагъан инсанны, къушланы, дёрт аякълы гьайванланы ва ерде сюйкелеген жанланы келпетлерине ошайгъан затлагъа сужда этдилер.

²⁴Шо саялы Аллагь, оланы мурдар къастларыны ихтиярында къоюп, бир бирини къаркъараларын мурдарлайгъанына пуршав этмеди. ²⁵Олар Аллагьны гьакъындагъы гьакъ гертиликни ялгъангъа алышдырдылар, Яратгъаныбызны орнуна О яратгъан затлагъа къуллукъ этдилер. Аллагь буса даимлик макътавгъа лайыкълыдыр. Амин.

²⁶Шо саялы Аллагь оланы оьзлени биябур напслары булан къоюп къойду. Оланы къатынлары эркеклер булан этеген ювукълукъларын къатынлар булангъы табиатгъа къаршы ювукълукълагъа алышдырдылар. ²⁷Эркеклер де, къатынлар булан этеген ювукълукъларын къоюп, бир бири булангъы табиатгъа къаршы ювукълукъларын юрютдюлер. Олар башгъа эркеклер булан пасат ишлер этмеге башладылар. Шо пасатлыгъы саялы олар оьзлени къаркъараларын лайыкълы болгъан такъсыргъа тарытып токътадылар.

²⁸Олар Оьзюн къабул этме герекли деп гьисапламагъаны саялы, Аллагь оланы пасат гьакъылы булан башалман къоюп къойду, олагъа этме ярамайгъан затланы этме де къойду. ²⁹Бу адамлар гьар тюрлю гюнагьлардан: пасатлыкъдан, гьилла макюрден, ачгёзлюкден, ачувдан, гюнчюлюкден, оьлтюрювчюлюкден, къалмагъалчылыкъдан, ялгъандан, писликден толгъан. ³⁰Олар айтды къуйтдуну юрютелер, бугьтан этелер, Аллагьны сюймейлер, башгъаланы хатирин къалдыралар, макътаналар, башгъалагъа яманлыкъ этелер, ата анасына тынгламайлар. ³¹Олар англавсузлар, берген сёзюнде турмайлар, биревге де яхшылыкъ ва рагьму этмейлер. ³²Аллагьны Къанунуна гёре шолай ишлер булан машгъул болагъанлар оьлюмге лайыкълы экенни билсе де, олар янгыз шолай этелер ва шо ёлда юрюйлер, башгъалар шолай этегенни де арив гёрелер.

Аллагьны адилли дуваны

¹Сен оьзгелени айыплайгъанда, оьзюнг айыплы боларсан. Сен оьзгелени айыплайгъанда, оьз оьзюнгню айыплайгъан боласан, неге тюгюл де оьзюнг де тап шо кюйде иш гёресен чи. ²Биз булай ишлер булан машгъул болагъанлагъа къаршы Аллагьны адилли дуваны барны билебиз. ³Булай ишлер булан машгъул болагъанланы айыплап, оьзю де шолай ишлени юрютеген гьей адам! Сен оьзюнг Аллагьны дуванындан къутулуп болурман деп, гертилей де, эсинге гелеми? ⁴Балики де, сен Ону зор рагьмусун, сабурлугъун ва чыдамлыгъын гёрюп ярамайсандыр? Аллагьны рагьмусу сени товба этивге бакъдырагъанын сен англамаймысан дагъы?

⁵Амма сен хырчасан, товба этмеге де сюймейсен. Аллагьны жазасы берилеген гюнюне сен оьзюнге жазаны хазналарын жыясан. Шо гюн Аллагьны адилли дуваны этилежек. ⁶Шо гюн Аллагь гьар кимге оьзюню амалларына гёре бережек. ⁷Даим этеген яхшы ишлери булан макътавлукъну, гьюрметни ва оьлмесликни ахтарагъанлагъа О даимлик яшав бережек. ⁸Амма янгыз оьз пайдасыны гьайындагъылагъа, гьакъ ёл булан юрюмейгенлеге ва яманлыкъны ёлун танглагъанлагъа буса Аллагь Оьзюню къазапланывун ва жазасын гёрсетежек. ⁹Яман ишлер этеген гьар адамгъа – биринчилей ягьудилеге, сонг ят халкълагъа, О къайгъы ва азап гелтирежек! ¹⁰Яхшы ишлер этеген гьар адамгъа буса – биринчилей ягьудилеге, сонг ят халкълагъа, Аллагь макътавлукъ, гьюрмет ва парахатлыкъ бережек! ¹¹Аллагь дуван этегенде, гьеч биревню айырмай.

¹²Мусаны Къануну ёкъ тура гюнагь иш этегенлер къанунсуз оьлюп де гетежек. Къанунну да биле туруп гюнагь иш этегенлеге Къанунгъа гёре дуван этилежек. ¹³Аллагь Къанунгъа тынглайгъанланы тюгюл, Къанунгъа тынглап, ону кютегенлени къабул этежек. ¹⁴Битимине гёре юрюй туруп, Мусаны Къануну ёкъ ят халкълар Къанун буюрагъан затны эте буса, Къануну болмаса да, олар оьзлер оьзлеге къанундур. ¹⁵Шону булан олар Къанунну талаплары оьзлени юреклеринде язылгъанны гёрсетелер. Оланы бир бирини ишлерин не айыплайгъан, неде арив гёреген намусу ва пикрулары шогъар шагьатлыкъ эте. ¹⁶Мен билдиреген Сююнч Хабаргъа гёре, Аллагь инсанланы яшыртгъын ишлерине ва ойларына Иса Месигьден таба дуван этеген къыяматгюн муна шолай болажакъ.

Ягьудилер ва Мусаны Къануну

¹⁷Балики, сен оьзюнгню ягьуди гьисап этесендир. Сен Къанунгъа аркъа таяп, Аллагь булан макътанасандыр. ¹⁸Аллагь не сюегенни сен билесендир. Къанундан уьйренип, яхшыны ямандан айырып бажарасандыр. ¹⁹Сокъурланы башын тутуп юрюмеге ва къарангылыкъдагъылар учун ярыкъ болмагъа боламан деп инанасандыр. ²⁰Англавсузланы насигьатчысы ва билимсизлени муаллими болуп боламан деп гьисап этесендир. Неге тюгюл де, билимни ва гьакъ гертиликни гюзгюсю болгъан къанунунг бар саялы, шо къылыкълар сенде бар деп инанасандыр.

²¹Шолай болгъанда, башгъаланы уьйретеген сен бир башлап оьзюнгню оьзюнг неге уьйретмейсен дагъы? Уручулукъгъа къаршы чыгъасан. Оьзюнг буса урлаймысан? ²²Зина этегенлеге къаршы чыгъасан. Оьзюнг буса зина этемисен? Ялгъан аллагьланы гёрюп ярамайсан. Оьзюнг буса ибадатханаланы ичиндеги затланы урлаймысан? ²³Къанунубуз бар деп макътанасан. Оьзюнг буса, Къанунну бузуп, Аллагьны биябур этемисен? ²⁴Сыйлы Язывларда: «Сиз саялы ят халкъланы арасында Аллагьны атына капирлик этиле», – деп язылгъан.

²⁵Къанунну кюте бусанг, сюннет пайда берир. Эгер сен Къанунну буза бусанг, сюннетни бир маънасы да болмас. ²⁶Эгер ят халкълардан бирев Къанунну талапларын кюте буса, о сюннет этилмеген буса да, сюннет этилген деп гьисап этилмесми? ²⁷Сюннет этилмеген, тек Къанунну кютеген адам сизин язылгъан Къанунугъуз бар саялы ва сюннет этилгенигиз саялы, тек Къанунну бузагъаныгъыз саялы, сизге дуван этежек.

²⁸Неге тюгюл де, тышдан ягьуди болгъан герти ягьуди тюгюлдюр. Тап шо кюйде, тышдагъы, къаркъарадагъы сюннет де, герти сюннет тюгюлдюр. ²⁹Янгыз ичинден ягьуди болгъан адам, демек язылгъанына гёре этилгени тюгюл, Аллагьны Ругьуна гёре юреги сюннет этилгени герти ягьудидир. Шолай адам инсанлардан тюгюл, Аллагьдан макътав къазанар.

¹Ягьуди болмакъны не артыкълыгъы бар? Яда сюннет этилмекни не пайдасы бар? ²Гьар бир якъдан алгъанда, оланы артыкълыгъы кёпдюр. Инг биринчиси, Аллагьны каламы ягьудилеге аманат этилгенликдедир. ³Эгер де оланы бирлери Аллагьгъа амин болмагъан буса не болур? Оланы оьз аминсизлиги Аллагьны аминлигин дагъытып болурму дагъы? ⁴Озокъда, болмас! Бары да адамлар ялгъанчы буса да, Аллагь гьар заман да айтгъан сёзлерине амин болур. Сыйлы Язывларда булай язылгъан:

Аллагь, эгер де дувангъа чыкъсанг, Сен бары да сёзлерингде тюз

болуп чыгъажакъсан ва оьр болуп токътажакъсан.

⁵Амма эгер де бизин бютюн адилсизлигибиз Аллагьны адиллигин дагъыдан дагъы ачыкъ эте буса, шо заман биз не айтарбыз? Аллагь бизин такъсырлай буса, балики де, О адилсиздир? (Мен инсанлардай пикир этемен.) ⁶Озокъда, тюгюл! Олай буса, Аллагь дюньягъа нечик дуван этип болур? ⁷Мени ялгъанымдан таба Аллагьны гьакъ гертилиги арта буса ва о да Ону макътавлугъун артдыра буса, магъа бир гюнагьлы адамгъа йимик не учун дуван этилмеге герек дагъы? ⁸Балики, яхшылыкъ кёп болсун учун, биз яманлыкъ этме герекбиздир? Биз лап шолай уьйрете деп кёплер бизин айыплама да къарайлар. Шолай айтагъанлар гьакъ кюйде такъсырланмагъа тийишли.

«Муъмин болгъан гьеч бирев де ёкъ»

⁹Шолай болгъанда, биз, ягьудилер, тизив гьалдабызмы экен? Бир янгыз да тюгюлбюз. Сюйсе ягьудилер болсун, сюйсе ят халкълар болсун – барысы да бир йимик гюнагьны таъсирини тюбюнде экенни биз айтгъан эдик. ¹⁰Сыйлы Язывларда язылгъан кюйде,

Муъмин болгъан гьеч бирев де ёкъ, бирев сама да ёкъ! ¹¹Англаву

булангъы гьеч бирев де ёкъ; Аллагьны ахтарагъан бирев

сама да ёкъ.

¹²Бары да гьакъ герти ёлдан тайышгъан, биревню де бир затгъа да

гьеч пайдасы ёкъ. Яхшылыкъ этеген бирев де ёкъ. Бирев де,

бир адам да!

¹³Оланы тамагъы ачылгъан табут йимик, тили ялгъан сёйлей,

эринлеринде буса йыланны агъусу бар. ¹⁴Оланы авузлары

налатдан ва аччы сёзден толгъан.

¹⁵Оьлтюрмекни олар чёпге де багьаламай. ¹⁶Олар къайда барса да,

дагъытылыв ва къайгъы гелтирелер. ¹⁷Парахат ёллар

олагъа белгили тюгюл.

¹⁸Олар Аллагьдан къоркъмайлар.

¹⁹Бири де оьзлер оьзлени якълап болмасын учун ва бютюн дюнья Аллагьны алдында жаваплы болсун учун, бу ерде Къанун айтагъан бары да зат шо Къанунгъа таби болагъанлагъа тиегенни биз билебиз. ²⁰Бирев де оьзюн Аллагь къабул этер йимик Къанунну ишлерин кютюп болмас. Къанун бизге янгыз гюнагь не зат экенни билдире.

Аллагь инсанланы не затдан таба къабул этер?

²¹Аллагь бизге инсанланы къабул этеген ёлун гёрсетди. Шо ёл буса Къанунну кютмекликден асылы тюгюлдюр. Къанун ва пайхаммарлар шону гьакъында шагьатлыкъ этдилер. ²²Аллагь инсанланы Иса Месигьге салгъан иманындан таба къабул этер. О Месигьге иман салгъанланы барын да къабул этер, неге тюгюл де инсанланы арасында бир башгъалыкъ да ёкъдур. ²³Неге тюгюл де, бары да инсанлар гюнагь иш этген ва Аллагьны нюрюню макътавлугъундан магьрюм къалгъан. ²⁴Амма Аллагь бизин Оьзюню зор яхшылыгъындан, Иса Месигьден таба азат эте туруп, къабул эте. ²⁵Бизин гюнагьларыбыз саялы къурбан болсун деп, Аллагь Ону инсанланы янына йиберди. Огъар иман салгъанланы барыны да гюнагьлары гечилежек. Аллагь шону Оьзю адилли экенин гёрсетмек учун этди. Алда Аллагь этилген гюнагь ишлени узакъ чыдамлыкъда такъсырсыз къоюп тура эди. ²⁶Аллагь кёп заман сабурлукъ этип турду. Шону Оьзю гьали де адилли экенни исбат этмек учун ва адилли болмакъ булан Исагъа иман салагъан гьар адамны къабул этегенин гёрсетмек учун этди.

²⁷Олай буса, бизин макътанмагъа не себебибиз бар дагъы? Шогъар гьеч себеп ёкъдур! Балики, Къанунну талапларын кютегенибиз булан макътанмагъа болабыздыр? Гьеч болмайбыз! Къанунну талапларын кютегенибиз булан тюгюл, янгыз иманыбыз булан макътанмагъа болабыз. ²⁸Инсан Къанунну юрютегенине къарамайлы, Аллагь ону имандан таба къабул эте деп токъташдырабыз биз. ²⁹Аллагь янгыз бир ягьудилени Аллагьымы дагъы? О ят халкъланы да Аллагьы тюгюлмю? Озокъда, О ят халкъланы да Аллагьыдыр. ³⁰Аллагь бирдир. О ягьудилени де имандан таба, ят халкъланы да имандан таба къабул этер. ³¹Булайлыкъда, биз Къанунну иман булан инкар этебизми? Гьеч этмейбиз! Биз иманыбыз булан Къанунну беклешдиребиз.

Ибрагьим гёрсетген уьлгю

¹Бизин, ягьудилени, атасы болгъан Ибрагьимни гьакъында не билебиз деп айтмагъа болабыз экен? ²Эгер де Аллагь этген ишлери саялы Ибрагьимни къабул этген болгъан буса, о шо ишлери булан оьктем болмагъа болар эди. Амма о Аллагьны алдында оьктем болмагъа болмагъан. ³Сыйлы Язывларда не деп айтыла? «Ибрагьим Аллагьгъа иман салды, шо саялы Аллагь ону къабул этди», – деп айтыла.

⁴Ишлейген адамгъа гьакъ савгъат болуп токътамай. Шо гьакъ огъар тийишлидир. ⁵Гюнагьланы гечеген Аллагьгъа иман салагъан гиши муъмин ишлери саялы тюгюл, иманы саялы къабул этилер. ⁶Этеген ишлерине къарамайлы, Аллагь Оьзю къабул этеген адамны насиби гьакъында Давут да булай айтды:

⁷Насиплилердир айыплары тайдырылгъан ва гюнагьлары гечилген

адамлар!

⁸Насиплидир оьзюню гюнагьларын Аллагь гьисапгъа алмайгъан адам!

⁹Бу насип янгыз ягьудилер учунму яда ят халкълар учун да дюрмю? Биз: «Ибрагьим Аллагьгъа иман салды, шо саялы Аллагь ону къабул этди», – деп айтгъан эдик. ¹⁰Къачан къабул этилди? Сюннет этилген сонг этилдими, яда сюннет этилгинче этилдими? Сюннет этилгенден сонг тюгюл, сюннет этилгинче къабул этилди! ¹¹Аллагь Ибрагьимге сюннет этив адатны берди. Шо адат Аллагь ону къабул этгенни белгилей эди. Имангъа гёре буса Аллагь Ибрагьимни сюннет этилгенче де къабул этген эди. Шо саялы да, оьзлер сюннет этилмесе де, Ибрагьим Аллагьгъа иман салагъанланы барысыны да ругь атасыдыр. Аллагь оланы иманы саялы къабул этер. ¹²Ибрагьим де сюннет этилген ягьудилени атасыдыр. Амма барысыныки де тюгюл, янгыз сюннет этилгинче оьзю юрюген иманны ёлу булан юрюйген ягьудилени атасыдыр.

¹³Аллагь Ибрагьимге ва ону наслуларына дюньяны бермеге ваъда этди. Ваъда да Къанунну кютюв булан тюгюл, имангъа гёре Аллагь къабул этегенлик булан байлавлу болгъан. ¹⁴Эгер Къанунгъа гёре яшайгъанлар Ибрагьимни варислери бола буса, иман бир бош ва ваъда бир таъсирсиз затлар болур эди. ¹⁵Неге тюгюл де, Къанунну бузув Аллагьны къазапландыра. Къанун ёкъ ерде буса Къанунну бузув да ёкъдур.

^16-17Шолайлыкъда, Аллагьны ваъдасы инсанлагъа иманы саялы бериле. Шо ваъда Ибрагьимни бары да наслуларына уллу савгъатдыр. Шо ваъда янгыз Къанунгъа гёре юрюйгенлеге тюгюл, Ибрагьим йимик иманы булан яшайгъан гьар гишиге бериле. Аллагьны алдында Ибрагьим бизин барыбызны да атабыздыр. Сыйлы Язывларда язылгъан кюйде: «Мен сени бир кёп халкъланы атасы этдим». Ибрагьим оьлюлени тирилтеген ва бар болмагъан бары да затны бар этеген Аллагьгъа иман салды.

¹⁸Гьеч бир умут ёкъ буса да, Ибрагьим Аллагьгъа умут этип, иман салды. Шо саялы о: «Сени наслуларынг гьисапсыз кёп болажакъ», – деп Сыйлы Язывларда язылгъан кюйде, кёп халкъланы атасы болду. ¹⁹Юз йылына ювукълашса да, къаркъарасыны гьеч къудраты къалмагъанын ва Сара да яш тапмакъ учун бек къарт болгъанны англаса да, ону иманы осаллашмады. ²⁰Аллагьны ваъдасына о гьеч шеклик этмеди, иманыны яхшылыгъындан дагъы да гючленди ва Аллагьгъа макътав этди. ²¹Аллагьны Оьзюню ваъдасын кютмек учун къудраты баргъа о толу кюйде инанды. ²²Шону учун Ибрагьимни иманы саялы «Аллагь ону къабул этди». ²³«Аллагь ону къабул этди» деген сёзлер янгыз бир Ибрагьим булан байлавлу тюгюл. ²⁴Шо сёзлер Раббибиз Исаны оьлюмден тирилтген Аллагьгъа иман салагъан бизин булан да байлавлу. ²⁵Иса бизин гюнагьларыбыз учун оьлюмге берилди ва Аллагь бизин къабул этсин учун тирилтилди.

Аллагь булан ярашывлукъ

¹Булайлыкъда, Аллагь бизин иманыбыздан таба къабул этди. Раббибиз Иса Месигьден таба биз Ону булан ярашдыкъ. ²Исагъа бакъгъан иманыбыздан таба биз Аллагьны рагьмусуна етишдик ва гьали шо рагьму булан яшап да турабыз. Биз Аллагьны макътавлугъуна ортакъчы болажакъ умутубуз булан оьктем болабыз. ^3-4Янгыз муну булан да тюгюл, азап чегивюбюзден де оьктем болабыз. Неге тюгюл де, азап чегив чыдамлыкъгъа, чыдамлыкъ къаттылыкъгъа, къаттылыкъ буса умутгъа багъып гелтирегенни билебиз. ⁵Шо умут бизин алдатмай, неге тюгюл Аллагьны бизге берилген Ругьундан таба юреклерибизни сюювден толтура.

⁶Белгиленген болжалында Месигь гюнагьлы адамлар болгъан бизин учун гючсюз заманыбызда оьлюп гетди. ⁷Адилли бир адам учун оьлмеге ким сюер (тюзю, бек яхшы адам учун, балики, оьлмеге рази болагъан адам болмагъа да ярай). ⁸Месигь буса биз гюнагьгъа батып турагъанда, бизин учун оьлдю. Шону булан Аллагь Оьзюню бизге бакъгъан якъдагъы сюювюн гёрсетди.

⁹Гьали, Месигьни къаны тёгюлмеклигинден таба Аллагь бизин къабул этген сонг, Ондан таба Аллагьны жазасындан дагъокъ да къутулажакъбыз! ¹⁰Биз Аллагьны душманлары болуп турагъанда, Ону Уланыны оьлюмюнден таба Ону булан ярашып яшайгъан болдукъ. Гьали Аллагь Уланыны яшавундан таба бизин дагъокъ да къутгъаражакъ! ¹¹Муну булан да битип къалмай, Раббибиз Иса Месигьден таба бизин Оьзю булан ярашдыргъан Аллагьдан къуванабыз!

Месигь ва Адам

¹²Дюньягъа гюнагь бир гишиден таба гелди, гюнагь булан бирче буса оьлюм де гелди. Оьлюм де бары да инсанлар учун ортакъ болду, неге тюгюл бары да инсанлар гюнагь этдилер. ¹³Къанун берилгинче алда да дюньяда гюнагь бар эди. Амма Къанун болмагъан ерде гюнагь гьисапгъа алынмай эди. ¹⁴Адамдан Мусагъа ерли заманны ичинде де оьлюм уьст гелип турду. Адам йимик гюнагь иш этмесе де, оьлюм гьатта бары да адамлардан уьст гелип турду. Адам оьзюнден сонг гележек Гишиге ошай эди.

¹⁵Амма Адамны гюнагьын Аллагьны савгъаты булан тенглешдирмеге бажарылмай. Бир гишини, демек Адамны гюнагьы саялы кёплер оьлюп гетди. Тек Аллагьны рагьмусу ва башгъа Гиши, демек Иса Месигь савгъат этген рагьму нече керенлер артыкъ болуп чыкъды! ¹⁶Аллагьны савгъаты бир адамны гюнагьыны натижасы йимик тюгюл. Шо гюнагьдан сонг бары да адамлар Аллагьны алдында гюнагьлы болуп токътады. Амма шо савгъат буса кёп гюнагьдан сонг Аллагь адамланы гюнагьларын гечгенин токъташдырды. ¹⁷Янгыз бир адамны гюнагьы саялы оьлюм уьст гелип турду. Аявсуздан Аллагьны рагьмусуна ва О савгъат этген муъминликге ес болгъанлар янгыз шо бир болгъан Иса Месигьден таба яшавда дагъы да артыкъ уьст гелип туражакълар!

¹⁸Шогъар гёре янгыз бир адамны гюнагь иши саялы бары да адамлар Аллагьны алдында гюнагьлы болагъаны йимик, шолай бир адамны муъмин иши саялы Аллагь бары да адамланы гюнагьларын гечежек ва олагъа яшав гелтирежек. ¹⁹Бир адамны тынглавсузлугъу саялы кёп адамлар гюнагьлы болгъаны йимик, шолай бир адам тынглавлу болгъаны саялы Аллагь кёплени къабул этежек.

²⁰Къанун берилген чакъы гюнагьланы санаву да артып турду. Амма гюнагь кёп болгъан чакъы Аллагьны рагьмусу да кёп керенлер артып турду. ²¹Натижада, оьлюмге гелтиреген гюнагь уьст гелип турагъаны йимик, Аллагьны рагьмусу да уьст гелип тура. Шолайлыкъда, Раббибиз Иса Месигьден таба Аллагь бизин къабул эте ва биз даимлик яшав алабыз.

Биз гюнагьны къуллары тюгюлбюз

¹Шо не демек бола? Аллагьны рагьмусу артсын учун, гюнагь ишлерибизни давам этме герекбизми? ²Озокъда, тюгюлбюз! Биз гюнагь учун дагъы ёкъбуз. Гюнагьны ичинде биз дагъы нечик яшайыкъ? ³Сувгъа чомдуртуп, оьзюбюзню Аллагьгъа тапшуртгъанда, Иса Месигьни бир пайы болгъан биз Ону оьлюмюнде де ортакъчы экенибизни сиз билмеймисиз? ⁴Ону булан бирче биз сувгъа чомдуртуп, оьзюбюзню Аллагьгъа тапшуртувдан таба оьлюп, гёмюлдюк. Атабызны макътавлугъу булан Месигь оьлюмден тирилгени йимик, гьали биз де янгы яшавгъа гирмеге болабыз.

⁵Неге тюгюл де, эгер биз Ону булан оьлюмюнде бирликде болгъан сонг, Ону булан биз тириливюнде де бирликде болажакъбыз. ⁶Дагъы биз гюнагьгъа къул болуп турмасын учун ва гюнагьлы табиатыбыз гючсюз болсун учун, алдагъы хасиятыбыз Месигь булан бирче хачгъа илингенни билебиз. ⁷Оьлген адам гюнагьдан азат этилди чи дагъы.

⁸Биз Месигь булан бирче оьлген болгъан сонг, Ону булан бирче яшажагъыбызгъа да инанабыз. ⁹Биз Месигь оьлюмден тирилгенни, дагъы оьлмежекни билебиз. Оьлюм Огъар дагъы гюч этмей. ¹⁰О оьлген оьлюм бир керенге гюнагь учунгъу оьлюм эди, О яшайгъан яшав буса Аллагь учундур. ¹¹Сиз де шолай оьзюгюзню гюнагь учун оьлгенбиз деп, Аллагь учун Иса Месигь булан бирликде яшайбыз деп гьисап этип къоюгъуз.

¹²Шолайлыкъда, гюнагь оьзюню гьасиретине таби этдирмек учун, сизин оьлюп гетеген къаркъараларыгъызгъа гьакимлик этмесин. ¹³Къаркъараларыгъызны бир саны да гюнагьны гьакимлигине таби болмасын, муъминсизликге къуллукъ этивде ону къуралы болмасын. Оьлюп тирилген адамлар йимик, оьзюгюзню Аллагьгъа, къаркъараларыгъызны санларын да муъминликни къуралы гьисапда Аллагьгъа къуллукъ этивге багъышлагъыз! ¹⁴Гюнагь сизге гюч этмежек, неге тюгюл сиз Къанунну тюбюнде тюгюлсюз, Аллагьны рагьмусуну тюбюндесиз.

Биз муъминликни къулларыбыз

¹⁵Олай болгъанда, биз Къанунну тюбюнде тюгюл, Аллагьны рагьмусуну тюбюнде болгъаныбыз саялы гюнагь иш этебизми дагъы? Бирдокъда этмейбиз! ¹⁶Тынглавлу къуллар йимик, кимге таби болсагъыз, сиз шо таби болгъан адамны къуллары болагъаныгъызны билмеймисиз дагъы? Сиз я оьлюмге гелтиреген гюнагьны, яда Аллагьны къабул этивге гелтиреген тынглавлулукъну къуллары болурсуз. ¹⁷Амма сиз гюнагьны къуллары болгъан бусагъыз да, Аллагьны яхшылыгъындан, гьакъ юрекден сизин уьйретген затгъа тынглавлу болдугъуз. ¹⁸Сиз гюнагьдан азат этилдигиз ва муъминликни къуллары болдугъуз. ¹⁹Сизин, балики, англамагъа даражагъыз етмес деп, мен муну англашылагъан сёзлер булан сёйлеймендир. Санларыгъызны пасатлыкъгъа ва яманлыкъгъа къул этип бергенигиз йимик, шолай энни тазаланмакъ учун санларыгъызны муъминликге къул этип де беригиз.

²⁰Сиз гюнагьны къуллары болуп турагъан заманыгъызда муъминликни гьайын этмей эдигиз. ²¹Гьали энни оьзюгюз илыгъагъан затлардан о заман не пайда алдыгъыз дагъы? О затланы ахыры оьлюмдюр. ²²Гьали гюнагьдан азат этилип, сиз Аллагьны къуллары болдугъуз. Аллагьныки болгъаныгъыз, ахырда да даимлик яшавгъа етежегигиз сиз алгъан пайдадыр. ²³Неге тюгюл де, гюнагь учун берилеген гьакъ оьлюмдюр. Аллагьны савгъаты буса Раббибиз Иса Месигьден таба берилеген даимлик яшавдур.

Биз Мусаны Къанунуну къуллары тюгюлбюз

¹Гьей къардашларым, сиз Къанунну биледир деп сёйлеймен: Къанун янгыз инсанны сав чакъы заманыны ичинде ону уьстюнде гьакимлик этегенни сиз билмеймисиз дагъы? ²Эри бар къатын, масала, эри оьлгюнче, къанун булан эрине байланып тура. Эри оьлгенде, о уьйленивню къанунундан эркин этиле. ³Шо саялы эри сав чакъы заманны ичинде къатын башгъагъа эрге барса, зина этген деп гьисап этилер. Эри оьлгенде буса, къатын уьйленивню къанунундан эркин этиле ва башгъагъа эрге барса да, зина этген деп гьисапланмас.

⁴Шолай сиз де, къардашларым. Сиз Месигьни къаркъарасыны бир саны болуп, Къанундан азат этилдигиз. Гьали сиз Аллагьгъа къуллукъ этивде пайда гелтирмек учун, бир Башгъасы булан, оьлюмден Тирилгени булан бир болдугъуз. ⁵Биз гюнагьлы табиатыбыз айтгъанны этип яшайгъан заманда, Къанундан таба амалгъа гелеген гюнагьлы напслар бизин санларыбызны гьаракат этдирип турду. Шону натижасы да оьлюм болду. ⁶Амма гьали биз Къанунну гючюню есирлери тюгюлбюз. Неге тюгюл де, Месигь булан оьлюп, Къанундан эркин болдукъ. Гьали биз Къанунда язылгъан сёзлеге асаслангъан эсги ёл булан тюгюл, Аллагьны Ругьуну янгы ёлу булан Аллагьгъа къуллукъ этебиз.

Мусаны Къанунуну мурады

⁷Шолай болгъанда, Къанун яманлыкъмы дагъы? Озокъда, тюгюл! Амма Къанун болмагъан эди буса, мен гюнагь не зат экенни билме де билмес эдим. Эгер Къанун: «Сутурлукъ этме», – деп айтмагъан эди буса, мен сутурлукъ деген не зат экенни де англамас эдим. ⁸Амма гюнагь бу буйрукъ берилгенни багьанасы булан мени ичимде гьар тюрлю напсланы уятды. Неге тюгюл де, Къанун болмаса, гюнагь оьлгендир. ⁹Бир заманларда мен Къанун ёкъда да яшадым. Амма буйрукъ чыкъгъанда, гюнагь яшама башлады, ¹⁰мен буса оьлдюм. Натижада, магъа яшав берме герекли буйрукъ мени оьлюмюме себеп болуп чыкъды. ¹¹Неге тюгюл де, гюнагь, буйрукъдан оьзюню савутудай пайдаланып, мени алдатды ва ону кёмеклиги булан мени оьлтюрюп къойду.

¹²Къанун сыйлы. Буйрукъ да сыйлы, гьакъ ва яхшы. ¹³Бу яхшы болгъан зат магъа оьлюм гелтирмеге боламы эди дагъы? Бирдокъда болмай эди! Магъа оьлюм гелтирмек учун, мен гертиден де гюнагь не экенни гёрсюн учун, гюнагь яхшылыкъдан пайдаланды. Шолай буйрукъну яхшылыгъындан гюнагь нечакъы гюнагьлы экени дагъы да ачыкъ болуп токътай.

¹⁴Биз Къанун ругь булан байлавлу экенни билебиз. Мен буса гюнагьгъа къул болуп сатылгъан къаркъара булан байлавлу адамман. ¹⁵Не этегенимни мен оьзюм де англамайман; мен этме сюеген затымны этмеймен, оьзюм гёрюп ярамайгъан затланы этемен. ¹⁶Эгер оьзюм сюймейген затымны эте бусам, шоллукъда мен Къанун гьакъ экенине рази болуп къаламан. ¹⁷Шогъар гёре шоланы этеген мен тюгюлмен, оланы магъа ичимде яшайгъан гюнагь этдире. ¹⁸Мен ичимде, демек гюнагьлы табиатымда, яхшы бир зат да ёгъун билемен. Яхшылыкъ этмеге сюегенлик бар, амма шону этмеге мени гючюм чатмай. ¹⁹Этмеге сюеген яхшы затны этмеймен, этмеге сюймейген яман затны буса этемен. ²⁰Шолай болгъанда, этмеге сюймейген затымны эте бусам, шону этеген мен тюгюлмен, мени ичимде яшайгъан гюнагь.

²¹Шолай болгъанда, мен оьзюмде бир къанунну ачгъанман, демек, мен яхшылыкъ этме сюйсем, яманлыкъ чыгъып токътай. ²²Ичимден мен Аллагьны Къанунундан къуванаман. ²³Амма мен къаркъарамда башгъа къанун барны да гёремен. Бу къанун мени гьакъылым къабул этеген Къанунгъа къаршы чыгъа. Мени къаркъарам таби болгъан къанун – гюнагьны къануну. О мени оьзюню есирине айландырып къоя. ²⁴Не насипсиз адамман дагъы мен! Оьлюм гелтиреген бу къаркъарадан мени ким къутгъарыр? ²⁵Раббибиз Иса Месигьден таба Аллагьгъа даим шюкюр болсун!

Булайлыкъда, мен гьакъылым булан Аллагьны Къанунуна къуллукъ этемен, гюнагьлы табиатым булан буса гюнагьны къанунуна къуллукъ этемен.

Аллагьны Ругьуну къудратына гёре яшамакълыкъ

¹Шогъар гёре Иса Месигьге иман салгъанлагъа гьеч бир айыплайгъан дуван этилмес. ²Неге тюгюл де, Иса Месигьден таба яшав гелтиреген Аллагьны Ругьуну къануну мени гюнагь ва оьлюм къанунундан азат этди. ^3-4Бизин гюнагьлы табиатыбызны гючсюзлюгюнден къанун яшавгъа чыгъарып болмагъан затны Аллагь яшавгъа чыгъарды. Уланы гюнагь учун къурбан болсун деп, Аллагь Ону гюнагьлы инсангъа ошатып дюньягъа йиберди. Оьзюбюзде, гюнагьлы табиатгъа гёре тюгюл, Аллагьны Ругьуна гёре яшайгъанларда, къанунну муъмин талаплары яшавгъа чыкъсын учун, Аллагь инсандагъы гюнагьны гючюн шолай дагъытды.

⁵Гюнагьлы табиатына гёре яшайгъанлар гюнагь ишлени гьакъында ойлашалар. Аллагьны Ругьуна гёре яшайгъанлар буса Ругь сюеген затланы гьакъында ойлашалар. ⁶Оьзюне гюнагьлы табиат ёлбашчылыкъ этеген гьакъыл оьлюм гелтире. Аллагьны Ругьу ёлбашчылыкъ этеген гьакъыл буса яшав ва парахатлыкъ гелтире. ⁷Гюнагьлы табиат ёлбашчылыкъ этеген гьакъыл Аллагьны душманыдыр. Шолай гьакъыл Аллагьны къанунуна таби болмас, болуп да бажармас. ⁸Шогъар гёре гюнагьлы табиаты айтгъанны этип яшайгъанлар Аллагьны рази этип болмаслар.

⁹Эгер Аллагьны Ругьу сизин ичигизде яшай буса, сиз гюнагьлы табиатыгъызгъа гёре тюгюл, Аллагьны Ругьуна гёре яшайсыздыр. Амма кимде Месигьни Ругьу ёкъ буса, шо адам Месигьники тюгюлдюр. ¹⁰Амма эгер де Месигь сизин булан бирликде болуп, къаркъарагъыз гюнагь саялы оьлюмге тарыла буса да, ругьугъуз яшайдыр, неге тюгюл Аллагь сизин къабул этди. ¹¹Исаны оьлюмден тирилтген Аллагь ичигизде Оьзюню Ругьу булан яшай болгъан сонг, Месигьни оьлюмден тирилтген Аллагь ичигизде яшайгъан Ругьу булан сизин оьлюмлю къаркъараларыгъызгъа да яшав бережек.

¹²Шо саялы, гьей къардашларым, биз оьзюбюзню гюнагьлы табиатыбызгъа таби болуп, о айтгъанны этип юрюме борчлу тюгюлбюз. ¹³Эгер сиз гюнагьлы табиатыгъызгъа гёре яшасагъыз, оьлежексиз. Амма гюнагьлы табиатыгъызны ишлерин Аллагьны Ругьу булан оьлтюрсегиз, сиз яшап къалажакъсыз.

¹⁴Аллагьны Ругьу айтгъанны этип юрюйгенлер бары да Аллагьны авлетлеридир. ¹⁵Аллагь берген Ругь сизин къайтып къоркъув булан яшайгъан къуллар этмеди, герти Аллагьны авлетлери болмагъа ихтияр берди. Аллагьны Ругьундан таба биз Аллагьгъа «Абба», демек «Атабыз» дейбиз. ¹⁶Бизин ругьубуз булан бирге Аллагьны Ругьу биз Аллагьны авлетлери экенибизге шагьатлыкъ эте. ¹⁷Биз Аллагьны авлетлери болгъан сонг, Ону варислери де дюрбюз – Месигь булан ортакъ варислерибиз. Эгер биз Месигьни азап чегивюне ортакъчы болдукъ бусакъ, Ону макътавлугъуна да ортакъчы болажакъбыз.

Гележекде бизге гёрсетилежек макътавлукъ

¹⁸Гележекде бизге ачылажакъ макътавлукъ булан тенглешдиргенде, бу яшавда биз чегеген азаплар бир зат да тюгюл. ¹⁹Неге тюгюл де, Аллагь яратгъан бары да зат, О къачан Оьзюню авлетлерин ачыкъ кюйде гёрсетер деп, чыдамсыз кюйде къаравуллап тура. ^20-21Яратылгъан зат мурадын оьзюню айыбындан тюгюл яшавгъа чыгъармайгъаны, Аллагь шолай буюргъан болгъаны саялы. Амма Аллагь яратгъан бары да зат оьлюмню къолунда къулчулукъдан азат болур ва Аллагьны авлетлерини эркинлигин де, макътавлугъун да пайлар деген умут бар эди.

²²Бары да яратылгъан зат, яш табагъан вакътисиндеги къатындай, агь урагъанны ва инжинегенни биз билебиз чи. ²³Янгыз о тюгюл, биз де, Аллагьны биринчи савгъаты гьисапда Ону Ругьун алгъанлар да, О бизин авлетлери йимик къабул этеген ва бизин къаркъараларыбыздан азат этеген вакътини чыдамсыз къаравуллай туруп, ичибизден къыйналабыз. ²⁴Биз шо умутубуз булан къутгъарылдыкъ. Амма гёрюнюп турагъан затгъа этилеген умут – умут тюгюл. Бар затгъа ким умут этер? ²⁵Амма биз гьали де гёрмей турагъан затлагъа умут эте бусакъ, оланы чыдамлы кюйде гёзлербиз.

²⁶Аллагьны Ругьу да бизге гючсюзлюгюбюзде кёмек эте. Биз герекли болагъан кюйде дуа этип билмейбиз. Амма Аллагьны Ругьу сёз булан англатма болмайгъан кюйде бизин учун агь уруп тилей. ²⁷Оьзю учун юреклерибиз ачыкъ болгъан Аллагь Оьзюню Ругьу не зат тилейгенни биле. Неге тюгюл де, Аллагьны Ругьу халкъы учун Оьзю сюеген кюйде тилей.

²⁸Оьзюн сюегенлерине, мурадына гёре чакъырылгъанларына Аллагь бары да затны яхшылыкъ учун этегенни биз билебиз. ²⁹Олар ёкъ заманда да Аллагь оланы таныды ва оланы Оьзюню Уланыны гьакъ герти ошагъаны болма алданокъ белгиледи. Шо саялы Уланы кёп иман къардашланы арасында Башлап тувгъаны болду. ³⁰Оьзю алданокъ белгилегенлени танглады. Танглагъанланы къабул этди. Къабул этгенлеге Оьзюню макътавлугъун ортакъ этди.

Раббибиз Иса Месигьдеги Аллагьны сюювю

³¹Бугъар не айтмагъа бола? Аллагь бизин яныбыз буса, бизге къаршы кимдир? ³²Аллагь чы Уланын да къызгъанмады, Ону бизин барыбыз да учун берди. Шолай савгъат берген Аллагь бизге къалгъан бары да затны да бермежекми дагъы? ³³Аллагь танглагъанлагъа ким къаршы чыкъмагъа болур? Гьеч бирев де! Аллагь оланы къабул этди чи! ³⁴Олагъа ким болур айыпгъа тартагъан дуван этип? Оьлген, оьлсе де тирилген Иса Месигь, Аллагьны онг ягъында олтуруп, бизин якълап тура. ³⁵Месигьни сюювюнден бизин ким магьрюм этмеге болур? Къайгъы, къыйынлыкълар, гьызарлавлар, ачлыкъ, ялангъач къалмакълыкъ, къоркъунчлукъ яда къылыч болурму? ³⁶Сыйлы Язывларда язылгъан кюйде,

Сени учун бизин гьар гюн оьлтюрелер; бизин соймакъ учун

онгарылгъан къойлар гьисап этелер.

³⁷Амма бизин сюеген Месигьни яхшылыгъындан бу бары затда биз толу уьстюнлюк алдыкъ. ^38-39Не оьлюм, не яшав, не малайиклер, не жинлер, не башгъа къудратлар, не гьалиги затлар, не гележек затлар, не уьстюбюздеги затлар, не тюбюбюздеги затлар – гьеч бир яратылгъан зат Раббибиз Иса Месигьдеги Аллагьны сюювюнден бизин магьрюм этмеге болмажагъына мен инанаман.

Аллагь исрайыллыланы танглагъан

¹Месигьни аты булан мен гертини сёйлеймен, ялгъан айтмайман (сёйлейгенлеримни Аллагьны Ругьу булан мени намусум гертилей): ²юрегимде бир уллу къайгъым ва таймайгъан дертим бар. ³Тувма къардашларым учун, оьзюм Месигьден узакълашып, налатланмагъа рази болур эдим. ⁴Олар исрайыллылар – Аллагьны сайлангъан авлетлери. Аллагь макътавлугъун олагъа гёрсетди. Олар булан разилешив этип, Аллагь олагъа Мусаны Къанунун, ибадатханада къуллукъ этивню ва ваъдаларын берди. ⁵Бизин ата бабаларыбыз – исрайыллылар. Месигьни наслусуну бу дюньядагъы амалгъа геливю олардан таба баш алса да, О бары да затдан оьр болгъан Аллагьыбыздыр. Аллагьгъа гьар даим де макътавлар болсун! Амин.

⁶Амма булай демек Аллагь ваъдасын яшавгъа чыгъармады демек тюгюлдюр. Неге тюгюл де, Исрайылдан болгъанланы барысы да гьакъ исрайыллылар тюгюл. ⁷Ибрагьимни наслусундан болгъанланы барысы да Ибрагьимни гьакъ авлетлери тюгюл. Амма Сыйлы Язывларда: «Исгьакъдан тувгъанлар сени наслунг болажакъ», – деп язылгъан. ⁸Башгъачалай айтгъанда, Ибрагьимни наслусундан болгъанлар барысы да Аллагьны авлетлери тюгюл, янгыз Аллагьны ваъдасына гёре тувгъанлар шолай авлетлерден санала. ⁹Аллагь: «Белгилеген вакътиде мен гележекмен ва Сараны бир уланы болажакъ», – деп ваъда этди.

¹⁰Амма муну булан да битип къалмай. Ребеканы эки де уланыны бир атасы бар эди. О бизин ата бабабыз Исгьакъ эди. ^11-12Амма яшлар тувгъанча да, олар не яхшылыкъ, не яманлыкъ этип битгенче де, Аллагь Ребекагъа: «Уллусу гиччисине къуллукъ этежек», – деп айтды. Бу зат Аллагьны танглаву эркин экенни, инсанны къазангъанындан тюгюл, янгыз Аллагьны чакъырывундан асылы болагъанны гёрсете. ¹³Сыйлы Язывларда язылгъаны йимик: «Якъубну сюйдюм, Исавну буса гери урдум».

¹⁴Булай демек не демекдир? Аллагь адилсиз демекми? Тюгюл! ¹⁵Неге тюгюл де, О Мусагъа булай айтды:

Рагьму этме тюшегенге рагьму этермен ва языкъсынма

тюшегенге языкъсынарман.

¹⁶Шолай болгъанда, бары да зат инсанны сюеген затындан да, ону къастындан да тюгюл, Аллагьны рагьмусундан асылы бола. ¹⁷Сыйлы Язывларда Аллагь Мисрини пачасына булай айтды: «Сенден таба къудратымны гёрсетмек учун ва атым бютюн ер юзюне белгили болсун учун, Мен сени пача этдим». ¹⁸Демек, Аллагь Оьзю сюйгенине рагьму эте, сюйгенин хырча эте.

¹⁹Балики, сиз магъа: «Олай болгъанда, Аллагь инсанны не учун айыплай дагъы? Ону сюегенине ким къаршы чыгъып бола дагъы?» – деп айтмагъа болурсуз. ²⁰Амма, гьей инсан, Аллагь булан эришмеге сен кимсен? Ясалгъан бир савут оьзюн ясагъан гишиге: «Сен мени неге булай этип ясадынг?» – деп сорап болурму? ²¹Не эте, устаны бир йимик саз балчыкъдан айрыча асил савут да, гьар гюн къолланагъан савут да этме ихтияры ёкъму?

²²Аллагь къазапланывун гёрсетмеге ва къудратын танытмагъа сюйдю. Амма О Оьзюн къазапландырагъан ва ёкъ этилме герекли адамлагъа бакъгъан якъда уллу бир сабурлукъ гёрсетди. ²³Аллагьны да Оьзю рагьму гёрсетме сюйгенлеге ва Оьзю макътавлукъну къабул этме гьазирлегенлеге бакъгъан якъда зор макътавлугъун гёрсетме ихтияры бар. ²⁴Янгыз ягьудилени тюгюл, ят халкъланы арасындан да Аллагь бизин шогъар деп чакъыргъан. ²⁵Гьошея пайхаммарны китабында булай язылгъан:

Меники болмагъан халкъгъа Мен Меники деп ва сюймейгениме

сюйгеним деп айтажакъман.

²⁶«Сиз Мени халкъым тюгюлсюз», – деп айтылагъан ерде олагъа:

«Гьакъ Аллагьны авлетлери», – деп айтылажакъ.

²⁷Ешая пайхаммар Исрайылны гьакъында булай айтды:

Исрайыллыланы санаву денгизни къайыры чакъы кёп буса да, олардан кёп азлар къутгъарылажакълар.

²⁸Раббибиз ер юзюндеги дуванын чалтлыкъда ва ахырына ерли этип битдирежек.

²⁹Ешая пайхаммар шо гьакъда алданокъ айтгъан кюйде:

Эгер кёклердеги малайиклени асгерлерини Раббиси бизге бир

нече наслу къоймагъан эди буса, биз Содом деген шагьар

йимик болур эдик, Гьомора деген шагьаргъа ошар эдик.

Исрайыллыланы имансызлыгъы

³⁰Гьалиге биз не айтмагъа болабыз? Муъминликни ахтармайгъан ят халкълар иманындан таба муъминликге етишди. ³¹Амма Къанундан таба муъминликни ахтарагъан исрайыллылар буса етишмеди. ³²Не учун етишмеди? Неге тюгюл де, олар муъминликни имандан таба тюгюл, Къанунну ишлеринден таба алмагъа сюйдюлер ва «сюрюндюреген ташгъа» сюрюнюп токътадылар. ³³Сыйлы Язывларда булай язылгъан:

Муна, Мен Сионда бир таш къояман. О Ташгъа сюрюнерлер,

О саялы йыгъыларлар. Амма Огъар иман салгъан уялмас.

¹Къардашлар! Исрайыллылар къутгъарылгъанны мен гьакъ юрекден сюемен ва шону Аллагьдан да тилеймен. ²Олар Аллагьгъа бек къасткъылып къуллукъ этегенине мен шагьатлыкъ этемен, амма оланы шо къасты билимге кюрчюленмеген. ³Олар Аллагьны къабул этив ёлун билмей эди. Олар оьзлер оьзлер Аллагьны къабул этив ёлуна етишме къарай эдилер ва Аллагьны ёлун гери ура эдилер. ⁴Къанунну ахырында Месигь токътагъан. Гьали энни буса Аллагь Месигьге иман салгъанланы барысын да къабул эте.

Къутгъарылыв бары да адамлар учун

⁵Къанундан таба алынагъан муъминликни гьакъында Муса: «Къанунда язылгъанланы кютюп юрюген гиши яшап къалажакъ», – деп язгъан. ^6-7Амма Сыйлы Язывларда имандан таба алынагъан муъминликни гьакъында не язылгъан: «Оьз оьзюнге: „Кёкге ким гётерилер?“ – деп сорама (бу „Месигьни ерге тюшюрюп гелтирмек учун“ деген затны англата). Оьз оьзюнге: „Тюпсюз къакъагъа ким тюшер?“ – деп де сорама (бу „Месигьни оьлгенлерден алып гетмек учун“ деген затны англата)». ⁸Сыйлы Язывларда не деп язылгъан дагъы? «Аллагьны каламы сени къырыйынгда. О сени авзунгда ва юрегингде», – деп язылгъан. Булай демек билдирегенибиз Месигьге иман салмакъны гьакъында хабар демекдир. ⁹Эгер сен, Иса Раббибиз экенине авзунг булан ачыкъдан шагьатлыкъ этип, Аллагь Ону оьлюмден тирилтгенине юрегингден иман салсанг, къутгъарыларсан. ¹⁰Юреги булан иман салгъанны – Аллагь къабул этер. Авзу булан ачыкъдан мюкюр болгъан – къутгъарылар.

¹¹Сыйлы Язывларда: «Огъар иман салагъан адам уялмас», – деп язылгъан. ¹²Шо бир кюйде ягьудилеге ва ят халкълагъа тие. Бары да халкъны Раббиси бир ва О Оьзюню атын тутгъанлагъа барысына да рагьму ягъындан чомарт. ¹³«Раббини атын тутгъан гьар ким къутгъарылажакъ».

¹⁴Раббибизге иман салмагъан гиши Ону атын нечик тутуп болажакъ? Оьзюню гьакъында бир зат да эшитмеген гишиге нечик иман салып болажакълар? Ону гьакъында билдиреген гиши болмаса, олар нечик эшитежеклер? ¹⁵Билдирмеге деп йиберилмеген болгъан сонг, олар нечик билдирип болажакълар? Сыйлы Язывларда язылгъаны йимик: «Сююнч Хабар билдирегенлени аякълары не гёзелдир дагъы!»

¹⁶Амма бу Сююнч Хабарны исрайыллыланы барысы да къабул этмеди. Ешая пайхаммар да булай айтды: «Я Рабби! Бизин сёзлерибизге ким инанды?» ¹⁷Шолай болгъанда, Сююнч Хабар эшитилегенде, иман геле. Сююнч Хабар буса Месигьни гьакъында билдирилегенде геле.

¹⁸Амма мен: «Олар эшитмедими дагъы?» – деп сорайман. Озокъда, эшитдилер! Сыйлы Язывларда язылгъан кюйде:

Оланы сеси бютюн ер юзюне ва сёзлери де дюньяны бир

къырыйына етишди.

¹⁹Мен дагъы да: «Балики, исрайыллылар шону англамай къойгъандыр?» – деп сорайман. Биринчилей болуп, Муса Раббибизни сёзлери булан булай айтды:

Мен халкъ деп гьисапланмайгъан халкъдан таба сизде

гюнчюлюкню уятарман. Мен англавсуз халкъдан таба

сизде къазапланывну уятарман.

²⁰Ешая пайхаммар буса, дагъы да артыкъ тартынмайлы, булай айтды:

Мени ахтармагъанлар Мени тапдылар ва Мени сорамагъанлагъа

Оьзюмню гёрсетдим.

²¹Исрайыллыланы гьакъында буса булай айтды:

Тынглавсуз ва къаршылыкъ билдиреген бир халкъгъа

къолларымны узатгъан гьалымда къалдым.

Аллагь ягьудилени гери урмады

¹Шо саялы мен: «Аллагь Оьз халкъын гери урдуму?» – деп сорайман. Озокъда, урмады! Мен оьзюм де Ибрагьимни наслусундан, Бенияминни тухумундан болгъан бир исрайыллыман. ²Аллагь инг башлапдан берли танглагъан Оьз халкъын гери урмады. Сыйлы Язывларда Илияс пайхаммарны гьакъында не айтылгъанны, Исрайылны халкъына къаршы Илияс Аллагьгъа нечик арз этгенни сиз билмеймисиз? ³«Я Рабби! Олар Сени пайхаммарларынгны оьлтюрдюлер, Сени къурбанлыкъ салагъан ерлерингни дагъытдылар. Янгыз мен къалдым, олар мени де оьлтюрмеге къарайлар». ⁴Аллагь огъар не деп жавап берди? «Мен Баал деген ялгъан аллагьгъа сужда этмеген етти минг адамны айырдым!» ⁵Шолай гьалиги заманда да Аллагьны рагьмусу булан танглангъан адамланы гиччи бир пайы къалып тура. ⁶Эгер бу иш Аллагьны рагьмусу булан болгъан буса, инсанланы этген ишлерине гёре болмагъан. Ёгъесе, шо рагьму Аллагьдан гелген савгъат болмас эди.

⁷Бу не демекдир? Исрайыллылар излейген затын тапмады. Шогъар янгыз сайлангъанлар етди, къалгъанлар буса сокъур болма башлады. ⁸Сыйлы Язывларда язылгъан кюйде:

Аллагь оланы юхлатып къойду. Бугюнге ерли де оланы гёзлери

гёрмей, къулакълары эшитмей.

⁹Давут да булай айтды:

Оланы ашав ичивлери оьзлер учун тузакъ, къапгъун, сюрюнеген

таш ва жаза болуп къалсын.

¹⁰Гёрмейген болсун учун, оланы гёзлерин къарангылыкъ япсын.

Оланы аркъалары даимге бюгюлюп къалсын.

¹¹Дагъы да сорамагъа сюемен: олар даимге йыгъылгъан кююнде турмакъ учун сюрюнгенми экен дагъы? Бирдокъда тюгюл! Исрайыллыларда гюнчюлюк тувдурмакъ учун, оланы йыгъылмакълыгъы ят халкълагъа къутгъарылыв гелтирди. ¹²Амма оланы йыгъылмакълыгъы бары да къалгъан дюньягъа ругь байлыкъ гелтирген болгъан сонг, бары Исрайыл Аллагьгъа къайтгъанда, дюньягъа нечик уллу ругь байлыкълар гелтирежек!

^13-14Гьали сизге сёйлеймен, гьей ят халкълар. Мен ят халкълагъа йиберилген элчимен ва сизге этеген къуллугъумдан оьктем боламан. Шоллукъда, балики де, мен оьзюмню халкъым болгъан ягьудилерде гюнчюлюк уятма болурман ва оланы бирлерин къутгъарылывгъа гелтирермен. ¹⁵Олар Аллагьны янындан гери урулгъанлыкъ бютюн дюньяны Ону булан ярашдырды. Олар къабул этилгенде, не болур экен? Оьлгенлер учун яшав болур! ¹⁶Эгер экмекни башлапгъы гесеги сыйлы буса, бютюн экмек де сыйлыдыр. Эгер терекни тамурлары сыйлы буса, ону бутакълары да сыйлыдыр.

¹⁷Уьй зайтун терекни бир бир бутакълары гесилип, сен де, къыр зайтун терек, шо бутакъланы орнуна къыйылсанг, уьй зайтун терекни тамурундан яшав аласан. ¹⁸Шолай болгъанда, терекни къыйылмагъан бутакъларыны алдында макътанмай тур. Нечик де макътана бусанг, тамургъа яшав сен бермейгенни, терсине, сагъа тамур яшав берегенни унутма. ¹⁹Балики, сен: «Мени къыймакъ учун, бутакълар гесилген эди», – деп айтмагъа болурсан. ²⁰Герти. Олар, ягьудилер, имансызлыгъындан гесилди, сен буса иманынг саялы къалып турасан. Шо саялы оьктем болма, къоркъуп тур! ²¹Аллагь аслу бутакъланы къызгъанмагъан сонг, сени дагъокъ да къызгъанмас.

²²Булай буса, Аллагь рагьмулу ва къатты экенни гёресен. Аралыкъ уьзгенлеге, Оьзюне арт бергенлеге къатты, эгер де Ону рагьмулулугъунда къалып турсанг, сагъа рагьмулу да дюр. Ёгъесе, сен де терекден гесилип ташланажакъсан. ²³Эгер де ягьудилер инамсызлыгъында къайпанмайгъанлыгъын токътатса, олар тереклер йимик янгыдан къыйылажакъ. Аллагьны оланы янгыдан къыйма къудраты бар. ²⁴Эгер сен, къыр зайтун терекден гесилген бутакъ, табиатгъа къыйышмайгъан кюйде уьй зайтун терекге къыйылгъан сонг, оьз бутакълары дагъокъ да тынч къыйылмасмы дагъы?

²⁵Мен, къардашларым, сиз оьзюгюзню оьр гьисап этмесин деп, сизге бир сырны ачма сюемен. Исрайылны бир пайыны буссагьатгъы хырчалыгъы даимге тюгюл, ят халкъланы тарыкъ чакъысы Аллагьгъа къайтгъанча. ²⁶Шолайлыкъда, бютюн Исрайыл къутгъарылажакъ. Сыйлы Язывларда язылгъаны йимик:

Къутгъарывчу Сиондан гележек ва Якъубну наслуларыны

яманлыгъын тайдыражакъ!

²⁷Оланы гюнагьларындан гечген заманда, шо Мени олар булан

этилген разилешивюм болуп токътажакъ.

²⁸Сююнч Хабарны къабул этмекни гери ура туруп, ягьудилер Аллагьны душманлары болуп токътай. Шо буса сизге, ят халкълагъа, пайдалы болуп токътай. Амма болса да чы ягьудилер Аллагьны танглангъан сююмлю халкъы кюйде къала, неге тюгюл де О оланы аталарына ваъда этди чи дагъы. ²⁹Неге тюгюл де, Аллагь Оьзю танглагъанланы ва олагъа береген савгъатланы гьакъындагъы гьукмусун бир заманда да алышдырмай. ³⁰Бир заманларда сиз Аллагьгъа тынгламай эдигиз. Гьали буса ягьудилер Оьзюне тынгламагъаны саялы, Аллагь сизге рагьмусун гёрсетди. ³¹Аллагь сизге рагьму этгени йимик, оьзлеге де рагьму этсин деп, гьали ягьудилер де Аллагьгъа тынгламайлар. ³²Неге тюгюл де, Аллагь бары да инсанлагъа рагьму гёрсетмек учун, оланы барысын да тынглавсузлукъну есирлери этди.

Аллагьгъа макътавлар этив

³³Аллагьны хазналары, гьакъылы ва билими нечик терендир! Ону дуванларын ким англатма болур? Ону ёлларын ким англап болур? ³⁴Сыйлы Язывларда айтгъаны йимик:

Раббибизни ойларын ким билип болур? Яда ким Огъар

маслагьатчы болуп болур?

³⁵Аллагь къайтарып берме борчлу болардай Огъар бир зат сама да

берген адам бармы?

³⁶Бары затны Аллагь яратгъан чы, бары зат Ондан таба ва О учун оьмюр сюре чи. Гьар даим де макътавлар Огъар болсун! Амин.

Аллагьны рагьмусуна лайыкълы жавап къайтарыв

¹Шогъар гёре, гьей къардашлар, Аллагьны рагьмусу учун сизге тилеймен: Оьзюне багъышлангъан ва Оьзю рази къалагъан жанлы къурбан йимик, къаркъараларыгъызны Аллагьгъа беригиз. Шо сизин гьакъ ибадатыгъыз болур. ²Бу дюньяны яшавлукъ къайдаларына къыйышма къарамагъыз. Гьакъылыгъызны янгырта туруп, Аллагь сизин алышдырсын. Шо заман сиз Аллагь сизден не сюегенни ва Огъар не зат яхшы, тизив ва тарыкъ экенни билме болажакъсыз.

³Магъа берилген рагьмулу савгъатдан пайдаланып, сизин гьаригизге айтаман: оьзюгюзню гьакъыгъызда тийишлисинден артыкъ ойлашмагъыз; гьар кимге Аллагь берген имангъа гёре сав гьакъыллы кюйде ойлашыгъыз. ⁴Бизин къаркъарабыз башгъа башгъа къуллукъланы кютеген бир хыйлы санлардан къурашгъаны йимик, ⁵шолай кёп санавда болгъан биз де, Месигьде бир къаркъара болуп биригип, бир бирибиз булан байлавлубуз. ⁶Бизге берилген рагьмугъа гёре гьарибизни савгъатларыбыз да башгъа башгъа. Аллагьны атындан сёйлемеге савгъаты булангъылар – иманыны оьлчевюне гёре Аллагьны атындан сёйлесинлер. ⁷Башгъалагъа къуллукъ этмеге савгъаты булангъылар – къуллукъ этсинлер. Уьйретмеге савгъаты булангъылар – уьйретсинлер. ⁸Ругьландырмагъа савгъаты булангъылар – ругьландырсынлар. Садагъа берегенлер – чомарт кюйде берсинлер. Ёлбашчылыкъ этегенлер – къасткъылып ёлбашчылыкъ этсинлер. Рагьмулу ишлер этегенлер – оланы сююне туруп этсинлер.

⁹Сюювюгюз гьакъ юрекден гелеген сююв болсун. Яманлыкъны гёрюп ярамайгъан болугъуз, яхшылыкъгъа талпыныгъыз. ¹⁰Бир биригизни, бир агьлюдеги адамлар йимик, къардашлыкъ сююв булан сююгюз. Оьзюгюзден эсе бир биригизге артыкъ гьюрмет этигиз. ¹¹Загьмат тёкме эринмегиз. Раббибизге къуллукъ этивде ругьугъуз сёнюп къалмасын. ¹²Умутугъуздан къуваныгъыз, къыйынлыкълагъа чыдамлы болугъуз, яллыкъ тапмагъан кююнде дуа этигиз. ¹³Аллагьны тарчыкълыкъгъа тюшген халкъына кёмек этигиз. Къонакъланы сююп къабул этигиз.

¹⁴Сизге яманлыкъ этегенлеге Аллагьны яхшылыгъын ёрагъыз. Яхшылыгъын ёрагъыз, налатламагъыз. ¹⁵Сююнегенлер булан бирче сююнюгюз, йылайгъанлар булан бирче йылагъыз. ¹⁶Бир биригиз булан къыйышып яшагъыз. Оьктем болмагъыз, мутигьлер булан къатнашыгъыз. Оьзюгюзню оьр тутмагъыз.

¹⁷Яманлыкъгъа яманлыкъ булан къайтарыш этмегиз. Янгыз бары да адамлар рагьму деп гьисаплайгъан затны этме къарагъыз. ¹⁸Сизден нечакъы асылы болагъан чакъы бары халкъ булан парахатлыкъда яшагъыз. ¹⁹Сююмлю къурдашларым, оьзюгюз учун оьзюгюз оьч алмагъа айланмагъыз, тюз дуванын Аллагьгъа этмеге къоюгъуз. Сыйлы Язывларда Раббибиз булай айтгъан деп язылгъан чы: «Оьч алмакъ Меникидир, тюз дуванын Оьзюм этермен». ²⁰Терсине, Сыйлы Язывларда язылгъаны йимик: «Душманынг ач буса – ону тойдур, сувсап буса – сув бер. Шолай этмек булан сен ону уялмакълыгъындан ерге гирип гетер гьалына саларсан». ²¹Оьзюнгню яманлыкъгъа енгме къойма, яманлыкъны яхшылыкъ булан енг.

Гьакимлеге таби болув

¹Гьар адам оьзюню уьстюндеги гьакимликге таби болсун. Неге тюгюл де, Аллагь токъташдырмагъан гьакимлик ёкъ. Бары гьакимлик Аллагьны ягъындан токъташдырылгъан. ²Шогъар гёре гьакимликге къаршылыкъ этеген гиши Аллагь токъташдыргъан затгъа къаршылыкъ этеген гишидир. Шолай этегенлер оьзлени жазагъа тарыталар. ³Гьакимлик яхшылыкъ этегенлер учун тюгюл, яманлыкъ этегенлер учун къоркъунчлу. Гьакимликден къоркъмай яшамагъа сюемисен – яхшылыкъ эт, шо заман гьакимлер сени макътар. ⁴Гьакимлер – сагъа яхшылыкъгъа айланагъан Аллагьны къуллукъчулары. Амма яманлыкъ этмеге айлана бусанг, къоркъмагъа герексен! Олар къылычларын негьакъ такъмас. Олар Аллагьны къуллукъчулары ва яманлыкъ этегенлени такъсырлар. ⁵Шону учун янгыз такъсырдан къоркъуп тюгюл, оьз намусу саялы да гьакимликге таби болмагъа герек.

⁶Шогъар гёре сиз ясакъ да тёлейсиз. Неге тюгюл де, гьакимлер Аллагьны къуллукъчулары ва шо къуллукъ булан машгъул да болалар. ⁷Булайлыкъда, гьар кимге тийишлисин беригиз: гьар тюрлю ясакъланы бермеге гереклисине ясакъланы беригиз, къоркъмагъа гереклисинден къоркъугъуз, гьюрмет этме гереклисине гьюрмет этигиз.

«Ювугъунгну оьзюнгню йимик сюй»

⁸Бир биригизни сюймекден башгъа гьеч биревге де бир борчугъуз да болмасын. Башгъаланы сюеген адам Мусаны Къанунун кютеген адамдыр. ⁹Неге тюгюл де, «зина этме», «адам оьлтюрме», «уручулукъ этме», «гишини малына дамагькарлыкъ этме» деген йимик буйрукълар ва башгъалары «ювугъунгну оьзюнгню йимик сюй» деген бир буйрукъгъа асаслана. ¹⁰Сююв оьзгеге зарал гелтирмес. Шо саялы сююв демек Мусаны Къанунун кютюв демекдир.

«Нюрде яшап къалыгъыз»

¹¹Биз не вакъти яшайгъаныбызны билип, шолай этигиз. Юхудан уянмагъа заман болгъанны билигиз. Неге тюгюл де, къутгъарылмакълыгъыбыз биз башлап Исагъа иман салгъан замандан эсе гьали ювукъда. ¹²Гече оьте тура, гюн буса ювукълашып геле. Гелигиз, къарангылыкъны ишлерин къоюп, нюрню савутларын тагъайыкъ. ¹³Гелигиз, гюндюзгю ярыкъда яшамагъа лайыкълы болагъан кюйде яшайыкъ. Артыкъ кеп чегивлер ва ичкичилик булан машгъул болмайыкъ, зина этмейик ва пасат юрюмейик, бир бирибиз булан эришмейик ва гюнчюлюк этмейик. ¹⁴Терсине, Раббибиз Иса Месигь сизин савутларыгъыз болуп къалсын. Гюнагьлы табиатыбызгъа ёл берип юрюйгенибизни де къояйыкъ.

«Башгъаланы айыпламагъыз»

¹Имандан языкъ болгъанланы къабул этигиз. Амма олар башгъа кюйде ойлаша буса, олар булан эришмегиз. ²Биревню иманы огъар нени де ашамагъа ярата, имандан языкъ болгъан башгъасы буса янгыз бахча емишлер ашай. ³Нени де ашайгъан гиши янгыз бахча емишлер ашайгъан гишиге оьктем кюйде янашмасын. Янгыз бахча емишлер ашайгъан гиши нени де ашайгъан гишини айыпламасын. Неге тюгюл де, шо гишини Аллагь къабул этген. ⁴Башгъа биревню къулун айыпламагъа сизге ким ихтияр берген? Къулну айыпсызлыгъын яда айыбын токъташдырагъан – янгыз ону еси. Къул айыпсыз болуп чыгъажакъ, неге тюгюл де ону айыпсыз этмеге Аллагьны къудраты бар.

⁵Бирев бир гюнню башгъасындан артыкъ гёре, башгъасы буса бары да гюнлер бир йимик деп санай. Гьар ким оьзюню токъташгъан пикрусуна гёре иш гёрсюн. ⁶Бир гюнню башгъасындан айырагъан гиши шону Раббибизни гьюрметинден айыра. Къайсы буса да бир ашны ашайгъан адам ону Раббибизни гьюрметинден ашай, неге тюгюл де о шо аш учун Аллагьгъа шюкюрлюк эте. Бир бир затланы ашамайгъан гиши де, Аллагьгъа шюкюр этип, Раббибизни гьюрметинден ашамай. ⁷Бизин бирибиз де оьзюбюз учун яшамайбыз ва гьеч бирибиз де оьзюбюз учун да оьлмейбиз. ⁸Яшай бусакъ, Раббибиз учун яшайбыз, оьле бусакъ да, Раббибиз учун оьлебиз. Шогъар гёре, яшай бусакъ да, оьле бусакъ да, биз Раббиникибиз. ⁹Шо саялы Иса Месигь оьлюлени ва шолай да савланы Раббиси болмакъ учун, оьлдю ва тирилди.

¹⁰Шолай болгъанда, сен иман къардашынгны не учун айыплайсан дагъы? Яда сен иман къардашынга неге оьктем кюйде янашасан дагъы? Биз барыбыз да Аллагьны алдында токътажакъбыз чы. ¹¹Сыйлы Язывларда булай язылгъан:

Оьзюмню барлыгъым булан ант этемен, – дей Раббибиз: гьар

ким Мени алдымда тиз чёгежек ва гьар тилде Аллагьгъа

макътавлар этилежек.

¹²Демек, гьар бирибиз Аллагьны алдында оьзюбюз учун гьисап бережекбиз.

¹³Буса бир бирибизни айыпламайыкъ. Иман къардашыбызгъа чаптакъ салагъандай яда ону гюнагь ёлуна тюшмеклигине себеп болагъандай бир зат да этмесни къастын этсек яхшы. ¹⁴Оьзлюгюнден бир зат да мурдар тюгюл экенни мен Раббибиз Исадан таба билемен ва инанаман. Амма бирев бир затны мурдар деп гьисап эте буса, шо ону учун мурдардыр. ¹⁵Эгер сен ашайгъан зат учун иман къардашынгны хатири къала буса, сен сюювге гёре иш гёрмейсен. Ашайгъан ашынг саялы иман къардашынгны дагъытма! Неге тюгюл де, ону учун Месигь оьлюп гетди. ¹⁶Сиз яхшы деп гьисап этеген затгъа башгъалар яман деп айтмайгъан кюйню этигиз. ¹⁷Неге десе, Аллагьны гьакимлигини тюбюнде яшамакъ – ашамакъ ичмеклик булан байлавлу зат тюгюл, Аллагьны Ругьу савгъат этип береген муъмин яшавда, парахатлыкъда ва сююнчде. ¹⁸Месигьге ким шо кюйде къуллукъ эте буса, ондан Аллагь рази къалар ва огъар инсанлар гьюрмет этер.

¹⁹Шолай болгъанда, биз оьз арабыздагъы парахатлыкъгъа ва бир биревню къурашдырагъан затгъа багъып талпынайыкъ. ²⁰Ашарлыкъ учун Аллагьны ишин бузмагъыз! Ашайгъан гьар бир зат тазадыр, амма башгъа гишини гюнагь ёлуна тюшмеклигине себеп болагъан затны ашайгъан гишиге яхшы болмас. ²¹Эгер къардашынгны гюнагь ёлуна тюшмеклигине себеп бола буса, эт ашамасанг ва чагъыр ичмесенг, оьзге затланы этмесенг яхшы.

²²Шо гьакъда токъташгъан пикруларынгны оьзюнг ва Аллагь булан сакълап къой. Оьзю сайлагъан ишинде оьзюн айыплы гёрмейген адам не насиплидир дагъы! ²³Шекленеген адам, эгер ашамагъа ярамай деп гьисап этилеген затны ашаса, Аллагьны алдында айыплы болур, неге тюгюл де шо имангъа гёре этилеген иш тюгюл. Имангъа гёре этилмейген гьар зат буса – гюнагь.

«Имандан языкъланы къабул этигиз»

¹Биз, иман якъдан гючлюлер, имандан языкъланы башына тюшген намусланы кютмеге кёмек этме тарыкъбыз. Озюбюз оьзюбюзню рази этме тюгюл, ²иман къардашларыбызны къурашдырмакъ учун, гьарибиз оланы пайдасына болагъан, оланы рази къалдырагъан затны этме тарыкъбыз. ³Месигь де янгыз бир Оьзюне пайда болагъан затны этмеген. Сыйлы Язывларда: «Аллагьны мысгъыллайгъанланы мысгъыллавлары Мени уьстюме тюшдю», – деп язылгъан. ⁴Башда язылгъан затлар барысы да бизин уьйретмек учун, Сыйлы Язывлардан бизге берилген чыдамлыкъ ва ругь якъдагъы гюч булан биз умут байласын деп язылгъан. ⁵Гьар бир чыдамлыкъны ва ругь якъдагъы гючню башы болгъан Аллагь сизин Иса Месигьден уьлгю алып, бир биригиз булан къыйышып яшайгъан этсин дагъы. ⁶Шоллукъда, сиз барыгъыз да бир юрекден ва бир тавуш булан Раббибиз Иса Месигьни Атасы болгъан Аллагьгъа макътавлар этип болурсуз.

⁷Шону учун Месигь сизин нечик къабул этди буса, Аллагьны макътавлугъу учун сиз де бир биригизни шолай къабул этигиз. ^8-9Аллагьны аминлигин гёрсетип, ягьудилени ата бабаларына этген Оьзюню ваъдасын яшавгъа чыгъаргъанын гертилемек учун, Месигь ягьудилени къуллукъчусу болду деймен мен сизге. Месигь шону оьзлеге бакъгъан якъдагъы рагьмусу саялы ят халкълар Аллагьны макътап болсун учун этген. Сыйлы язывларда шо гьакъда булай айтылгъан:

Шо саялы Сени ят халкъланы арасында макътажакъман ва Сени

алгъышлап йырлажакъман.

¹⁰Дагъы да булай язылгъан:

Гьей ят халкълар, Аллагьны халкъы булан бирликде сююнюгюз!

¹¹Дагъы да язылгъан:

Гьей бютюн ят халкълар, Раббибизге алгъыш этигиз! Гьей бютюн

халкълар, Огъар алгъыш этигиз!

¹²Ешаяны китабында булай язылгъан:

Ешайны наслусундан арагъа бириси чыгъып, ят халкълагъа

башчылыкъ этмек учун гётерилежек. Ят халкълар Ону

булан умут байлажакълар.

¹³Аллагьны Ругьуну къудраты булан умутугъуз токътавсуз артсын учун, умут береген Аллагь иманыгъыздан таба сизин яшавугъузну сююнчден ва парахатлыкъдан толтурсун дагъы.

Павелни ят халкълагъа къуллукъ этивю

¹⁴Гьей къардашларым, сизин яхшылыгъыгъыз кёп экенине, кёп затны билегенигизге ва башгъалагъа насигьат бермеге болагъаныгъызгъа мен инанаман. ^15-16Сиз эсигизде сакълагъанны сююп, мен, къардашларым, бираз тартынмай яздым. Аллагьны рагьмусуна гёре мен ят халкълар учун Месигьни къуллукъчусу болуп токътадым. Мен ят халкълагъа Аллагьдан гелеген Сююнч Хабарны билдиремен. Шону мен дин къуллукъчу гьисапда ят халкъланы Аллагьгъа, Ону Ругьуна багъышлангъан ва Ону рази къалдырагъан къурбан йимик гелтирмек учун этемен.

¹⁷Шогъар гёре Иса Месигь булан бирликде мен Аллагь учун этген къуллугъум булан макътанмагъа боламан. ^18-19Шону тартынмайлы айтып боламан, неге тюгюл де мен янгыз, ят халкъланы Аллагьгъа таби этмек учун, Месигь менден таба этген затны гьакъында сёйлеймен. О шону мени сёзлеримден, ишлеримден, муъжизатланы, аламатланы гючюнден ва Аллагьны Ругьуну къудратындан пайдаланып этди. Ерусалимден башлап лап Иллириягъа ерли гьар ерде мен Месигьни гьакъындагъы Сююнч Хабарны билдирип юрюдюм. ²⁰Мен башгъа биревню кюрчюсюню уьстюнде бина къурмайым деп айтып, Исаны аты гьали де белгили болуп битмеген ерлерде Сююнч Хабарны билдирмеге айландым. ²¹Сыйлы Язывларда язылгъаны йимик:

Ону гьакъында оьзлеге билдирилмегенлер Ону гёрежеклер,

эшитмегенлер де Ону англажакълар.

Павел Румгъа бармагъа хыял эте

²²Сизин яныгъызгъа гелмеге де магъа кёп керенлер муна шо пуршав этип турду. ²³Гьали буса, шо якъларда мен ишлемеген ер къалмагъангъа гёре ва кёп йылланы узагъында мен сизин яныгъызгъа гелме гьасирет экенге гёре, ²⁴Испаниягъа барагъанда, сизин яныгъызгъа гирме хыялым бар. Ёл уьстюнде сизин булан гёрюшме сюемен. Кёп сююп сизин булан бир нечакъы заман тургъандан сонг, сиз магъа сапарымда тарыкъ герек болагъан затны да берип, мени Испаниягъа ёлгъа салыр деп умут этемен.

²⁵Гьали буса мен Аллагьны халкъына къуллукъ этмек учун, Ерусалимге бараман. ²⁶Македониядагъы ва Агьаядагъы иманлыланы жыйынлары, Ерусалимде яшайгъан Аллагьны халкъыны тарчыкъ гьалына болушлукъ этмек учун, садагъалар онгармагъа токъташдылар. ²⁷Шолай этмеге олар оьзлер токъташгъанлар, олар шолай этмеге борчлу да дюр. Неге тюгюл де, ят халкълар, ягьудилени ругь байлыкъларына ортакъчы болгъан сонг, оьзлени мал матагьындан олагъа берип кёмек этмеге де борчлулар. ²⁸Бу ишни битдиргенден сонг ва жыйылгъан кёмекни олагъа етишдирген сонг, мен Испаниягъа барагъан сапарымда ёл уьстде сизин яныгъызгъа да гирип гетежекмен. ²⁹Яныгъызгъа гелгенде, мен сизге Месигьни толу берекетин де алып гележегимни билемен.

³⁰Оьзюм учун Аллагьгъа тилейген къаныгъывлу дуамда магъа къошулугъуз деп, къардашларым, бизин Раббибиз Иса Месигьни атыны ва Аллагьны Ругьу береген сюювню хатиринден ялбарып тилеймен. ³¹Мен Ягьудеяда Исагъа иман салмагъанлардан къутулсун деп ва Ерусалимге этежек кёмегимни онда яшайгъан Аллагьны халкъы къабул этсин деп, дуа этигиз. ³²Шо заман, Аллагь буюрса, мен сизин яныгъызгъа сююнч булан гелип, сизин булан бирче рагьатланып болажакъман. ³³Парахатлыкъ береген Аллагь сизин барыгъыз да булан болсун! Амин.

Ахыргъы саламлар ва насигьатлар

¹Исагъа иман салгъанланы Конхереядагъы жыйыныны кёмекчиси болгъан иман къызардашыбыз Фебаны сизге таныш этемен. ²Аллагьны халкъына тийишли болагъан кюйде, ону Раббибизни аты булан къабул этигиз. Сизден тарыкълы зат болса, огъар шо кёмекни де этигиз, неге тюгюл де о да хыйлылагъа ва магъа оьзюме де кёмек этген.

³Иса Месигьни ёлунда ёлдашларым болгъан Прискилагъа ва Акилагъа да салам айтыгъыз. ⁴Олар мени жанымны къутгъармакъ учун, оьзлени яшавун къызгъанмадылар. Янгыз мен тюгюл, иманлы ят халкъланы бары да жыйынлары да олагъа баракалла билдирелер. ⁵Оланы уьюнде жыйылагъан иман къардашларыбызгъа да салам айтыгъыз. Асияда биринчилей болуп Исагъа иман салгъан сююмлю Эпенетге де салам айтыгъыз. ⁶Сизин учун кёп къыйын тёкген Мариямгъа да салам айтыгъыз. ⁷Мени булан бирче туснакъда тургъан тувма къардашларым Андроникге ва Юнийге де салам айтыгъыз. Олар элчилени арасында белгили ва менден де алда Месигьге иман салгъан.

⁸Оьзюн Раббибиз булан байлагъан сююмлю къурдашым Амплиятгъа да салам айтыгъыз. ⁹Месигьни ёлунда ёлдашыбыз болгъан Урбангъа ва сююмлю Стагьисге де салам айтыгъыз. ¹⁰Месигьге аминлиги сыналгъан Апеллисге салам айтыгъыз. Аристобулну уьюндегилеге де салам айтыгъыз. ¹¹Тувма къардашым Гьиродионгъа салам айтыгъыз. Наркисни уьюндеги Раббибизге иман салгъанлагъа да салам айтыгъыз.

¹²Раббибиз учун загьмат тёкген Трифенагъа ва Трифосагъа салам айтыгъыз. Раббибиз учун кёп загьмат тёкген сююмлю Персидге де салам айтыгъыз. ¹³Раббибизни сайлангъан къулу Руфгъа ва мени учун да ана болгъан ону анасына да салам айтыгъыз. ¹⁴Асинкритге, Флегонгъа, Гьермесге, Патробагъа, Гьермасгъа ва олар булангъы оьзге иман къардашлагъа да салам айтыгъыз. ¹⁵Филолокгъа, Юлиягъа, Олимпиягъа, Нерейге ва ону къызардашына ва олар булан болгъан Аллагьны бары да халкъына да салам айтыгъыз.

¹⁶Бир биригиз булан къардашлар йимик къысып къучакълашып саламлашыгъыз. Исагъа иман салгъанланы бары да жыйынлары сизге саламлар йибере.

¹⁷Ялбарып тилеймен сизге, къардашларым, ярплашдырагъанлардан да, сиз ес болгъан уьйретивден сизин ари тайдырма къарайгъанлардан да сакъ болугъуз. Олардан ари туругъуз. ¹⁸Шолай адамлар Раббибиз Иса Месигьге тюгюл, оьзлени къурсакъларына къуллукъ этелер. Яревкелиги ва арив сёзлери булан негер де инанып къалагъанланы алдаталар. ¹⁹Сизин имангъа тынглавлу экенигизни барысы да биле. Шогъар гёре мен сизден сююнемен. Амма яхшылыкъ учун гьакъыллы болгъаныгъызны ва яманлыкъны таъсирине тюшмей тургъаныгъызны сюемен. ²⁰Парахатлыкъ береген Аллагь узакъ къалмай иблисни сизин аякъ тюбюгюзде янчажакъ! Раббибиз Иса Месигьни рагьмусу сизин булан болсун!

²¹Ёлдашым Тимофей ва мени тувма къардашларым Сосыпатыр, Лукий, Ясон сизге саламлар йиберелер.

²²Бу кагъызны Павелни сёзлеринден язагъан мен16:22 Мунда Павелни бу кагъызын язгъан Тертийни гьакъында сёйлене. , Тертий де, сизге Раббибиз булан байлавлу болгъан оьзюмню саламларымны йиберемен.

²³Мени ва Исагъа иман салгъанланы оьзюню уьюнде къонакъ этип сыйындыргъан Гай да сизге салам йибере. Шагьарны хазначысы болгъан Эраст ва иман къардашыбыз Кварт да сизге саламлар йиберелер. [ ²⁴]16:24 Бир бир грекче къолъязывларда «Сизин барыгъыз да булан Раббибиз Иса Месигьни рагьмусу болсун. Амин» деген аят да ёлугъа.

Аллагьгъа алгъыш этив

²⁵Гьали буса Аллагьыбызгъа гьар бир макътавлар болсун! Мен сизге Иса Месигьни гьакъында билдиреген Сююнч Хабаргъа гёре иманыгъызны беклешдиреген Одур. Шо Сююнч Хабар лап башынданокъ да яшырылгъан, тек гьали буса ачылгъан Аллагьны сырыдыр. ²⁶Гьали буса, оьзлер Аллагьгъа инанып болсун ва тынглавлу болсун учун, пайхаммарланы язгъанларындан ва Аллагьны буйругъундан таба шо сырны маънасы бары да инсанлагъа белгили болду. ²⁷Бир болгъан гьакъыллы Аллагьны Оьзюне Иса Месигьден таба гьар даим де макътавлар болсун.