ЯКЪУП

¹ Аллахны эм Раббий Масих Иссаны къулу Якъуп, Израильни чачылып айланнган онеки тукъумуна – салам! ² Къарындашларым, тюрлю сыналыулагъа тюшген заманыгъызда, аны уллу къууанч бла къабыл этигиз. ³ Ийманыгъызны сыналыуундан тёзюмлюк чыкъгъанын билигиз; ⁴ Тёзюмлюг’а, сиз бир затдан жартылыгъы болмагъан, жетген эм тамамлы адамла болур ючюн, толу хайырлылыгъын тапсын. ⁵ Сизде акъылманлыгъы жетишмеген адам а барысына да гурушхасыз чомарт бериучю Аллахдан тилесин, анга берилир. ⁶ Алай а, ийнаныу бла, не аз да ишекленмей тилесин; нек десегиз ишеклениучю адам жел кётюрюп чачхан тенгиз толкъуннга ушайды. ⁷ Аллай адам Раббийден бир зат алыргъа умут этмесин. ⁸ Экили болуучу адам кесини битеу жолларында да къаты тюйюлдю. ⁹ Чёкдюрюлген къарындаш кесини кётюрюлюую бла махтансын, ¹⁰ Бай адам а чёкдюрюлюую бла махтансын; нек десенг ол хансны гюлю кибик мууал болуп кетер. ¹¹ Кюн тийип, исси болады, иссилик хансны къурутады, аны гюлю агъады, ариулугъу да кетеди; бай адам да кесини жолларында алай къуруйду. ¹² Сыналыугъа чыдагъан адам насыплыды; нек десегиз ол, сыналып, Раббий Аны сюйгенлеге берирге айтхан жашауну тажын аллыкъды. ¹³ Сыналыуда бир киши да: «Мени Аллах терилтип сынайды», – демесин; нек десегиз Аллах аманлыкъ бла сыналмайды, Кеси да бир кишини да терилтип сынамайды. ¹⁴ Алай а хар ким, кесини талпыуу бла къызынып, терилиуге тюшеди. ¹⁵ Талпыу да, балаланып, гюнях туудурады, этилген гюнях а ёлюм туудурады. ¹⁶ Сюйюлюннген къарындашларым, алданмагъыз: ¹⁷ Хар берилген ахшылыкъ эм хар тамамлы саугъа, огъартындан, кёкледеги жарыкъланы жаратхан Атадан келеди; Аны уа алышыныуу эм не аз да тюрлениую жокъду. ¹⁸ Биз, Ол жаратханланы биринчилери болур ючюн, Кеси сюйюп, Ол бизни хакъ кертини сёзю бла туудургъанды. ¹⁹ Алай бла, сюйюлюннген къарындашларым, хар адам эшитирге терк, сёз айтыргъа сабыр, ачыуланыргъа да сабыр болсун; ²⁰ Нек десегиз адамны ачыуланыуу Аллах излеген тюзлюкню этмейди. ²¹ Ол себепден, хар тюрлю харамлыкъны эм аманлыкъны къалгъанын къоюп, сизге орнатылгъан эм сизни жанларыгъызны къутхараллыкъ сёзню жууашлыкъ бла къабыл этигиз. ²² Ол сёзню толтуруучула болугъуз, жаланда тынгылаучула болуп, толтурмай кеслери-кеслерин алдаучула болмагъыз. ²³ Нек десегиз ол сёзге тынгылагъан эм аны толтурмагъан адам кесини бет сыфатына кюзгюге къарагъан адамгъа ушайды: ²⁴ Ол, кесине къарап, бир жанына кетеди эм олсагъат окъуна къаллай болгъанын унутады. ²⁵ Тамамлы законнга, азатлыкъны законуна тюшюнюп, аны толтургъан адам а, ол тынгылап унутуучу тюйюл, ишни толтуруучу болса, алай этиую бла насыплы боллукъду. ²⁶ Сизден биригиз да, кесин дин ахлу сунуп, тилин а тыймай, кесини жюрегин алдай эсе уа, аны дин ахлулугъу бошду. ²⁷ Аллах Атаны аллында таза эм айыпсыз дин ахлулукъ ёксюзлени бла башсыз къатынланы къыйынлыкъларына къарамакълыкъ эм дунияны харамлыгъындан кесин сакъламакълыкъды.

¹ Къарындашларым! Бизни махтаулу Раббийибиз Масих Иссагъа ийнаныуугъуз, адамлагъа бет этип къарамай болсун. ² Сёз ючюн, сизни жыйылыуугъузгъа алтын жюзюгю бла омакъ кийимле кийген адам келсе, жарлы да къолайсыз кийими бла келир. ³ Сиз а, омакъ кийимле кийгеннге къарап, анга: «Сен былайда ахшы жерге олтур», – дей эсегиз, жарлыгъа уа: «Сен алайда тур» неда «Былайда, мени аякъларымы къатында олтур», – дей эсегиз, ⁴ Сора сиз кеси арагъызда айырыу этмеймисиз эм терс акъыллы сюдюле болмаймысыз? ⁵ Тынгылагъыз, сюйюлюннген къарындашларым: Аллах бу дунияны жарлыларын, ала ийман бла бай болуп, Аны сюйгенлеге берирге айтхан Патчахлыкъдан юлюшлю болсунла деп сайламагъанмыды? ⁶ Сиз а жарлыны сансыз этгенсиз. Сизге зулму этгенле байла тюйюлмюдюле эм сизни сюдлеге тартханла ала тюйюлмюдюле? ⁷ Сизге аталгъан огъурлу атны аманлагъанла ала тюйюлмюдюле? ⁸ Сиз, Китапда: «Жууугъунгу, кесинг-кесинги сюйгенча сюй», – деп жазылгъаныча, Патчахны Законун толтура эсегиз, иги этесиз; ⁹ Адамланы арасында айырыу эте эсегиз а, гюнях этесиз эм Тауратны аллында да терс боласыз. ¹⁰ Тауратны барын да тутуп, жангыз бир затдан гюнях этген адам битеу Тауратха терс болады. ¹¹ Нек десегиз: «Зийна этме», – деп Ким айтхан эсе, «Адам ёлтюрме», – деп да Ол айтханды; ол себепден сен, зийна этмей, адам а ёлтюрсенг, сен Тауратха терссе. ¹² Азатлыкъны закону бла сюд этилликлеча айтыгъыз эм алай этигиз. ¹³ Нек десегиз мархамат этмегеннге мархаматсыз сюд этилликди, мархамат этмеклик сюдню хорлайды. ¹⁴ Къарындашларым, адам ийманым барды дей эсе, ахшы ишлери уа жокъ эсе, не файда? Аллай ийман аны къутхаралырмы? ¹⁵ Къарындаш неда эгеч жаланнгач эселе эм бир кюннге ашар затлары да жокъ эсе, ¹⁶ Сизден биригиз а алагъа: «Ырахатлыкъ бла барыгъыз, жылыныгъыз эм токъ болугъуз», – деп аланы санларына керекли затланы уа бермесе, не файда? ¹⁷ Ийман да алай, ахшы ишлери жокъ эсе, кеси-кесинлей ёлюдю. ¹⁸ Алай а биреу: «Сени ийманынг барды, мени уа ахшы ишлерим барды», – деп айтыргъа болур. Сен ахшы ишсиз ийманынгы манга кёргюзт, мен а ахшы ишлерим бла ийманымы санга кёргюзтейим! ¹⁹ Сен Аллахны бирлигине ийнанаса, аны уа иги этесе, жинле да ийнанадыла эм титирейдиле! ²⁰ Алай болгъанлыкъгъа ийнаныу ахшы ишсиз, файдасыз болгъанын билирге сюймеймисе, тутхучсуз адам? ²¹ Бизни атабыз Ибрахим, жашы Исхакъны къурман этерге ташны юсюне салып, ишлери бла ариуланмагъанмыды? ²² Кёремисе ийман аны ишлерине болушханын эм этген ишлери бла ийман тамамлы болгъанын? ²³ Сора Китапда: «Ибрахим Аллахха ийнаннганды, бу да анга тюзлюклюлюкге саналгъанды», – деп жазылгъан сёз къабыл болгъанды эмда анга Аллахны шуёху аталгъанды. ²⁴ Кёремисиз, адам жалан ийман бла тюйюл, этген ишлери бла ариуланнганын? ²⁵ Аны кибик саякъ Рахап да, тасхачыланы къонакъгъа алып эм аланы башха жол бла ашырып, ишлери бла ариуланмагъанмыды? ²⁶ Нек десегиз, сан нюрсюз ёлю болгъаны кибик, ийнаныу да ахшы ишсиз ёлюдю.

¹ Къарындашларым! Биз устазлагъа къаты сюд этиллигин билигиз, аны себепли кёбюгюз устазла болмагъыз. ² Нек десегиз биз барыбыз да кёп жангы лыч этебиз. Сёз бла жангылыч этмеген адам тамамлыды, битеу чархын да тыяллыкъды. ³ Ма, биз, атланы бизге бойсундурур ючюн, ауузларына ауузлукъ салабыз, алай бла аланы битеу санларын да жюрютебиз. ⁴ Ма, кемеле да, не уллу эселе да эм не кючлю желле бла жюрюй эселе да, гитче руль бла аны, кемени, жюрютюучю къайры сюйсе да бурады; ⁵ Аны кибик, тил да гитче санды, алай а кёп зат этеди. Къарачы, гитче от къалай уллу агъачны кюйдюреди! ⁶ Тил да отду, аманлыкъны аламыды. Тил, бизни санларыбызны арасында битеу чархыбызны харам этип, жашауубузну хар жанын къабындыргъан халдады, кеси да жаханимден къабынады. ⁷ Нек десегиз хар тюрлю жаныуарланы эм къанатлыланы, сюйрелип жюрюгенлени эм тенгиз хайыуанланы адам юйретип тыйгъанды эм тыяды. ⁸ Тилин тыяргъа уа адамладан бир киши да болалмайды: ол тыйылмагъан аманлыкъды, ол ёлюр отдан толуду. ⁹ Тил бла Раббийге эм Атагъа махтау салабыз эм аны бла Аллах Кесини сыфатына кёре жаратхан адамланы къаргъайбыз: ¹⁰ Бир аууздан алгъыш да, къаргъыш да чыгъады. Къарындашларым, ол алай болургъа керек тюйюлдю. ¹¹ Шауданны бир жеринден татлы суу бла ачы суу чыгъамыды? ¹² Къарындашларым, инжир терекде зейтун неда жюзюм терекде инжир ёсалмайды, аны кибик, бир шаудандан да тузлу суу бла татлы суу бирге чыкъмайды. ¹³ Сизде акъылман эм ангылаулу адам ким эсе, аны ёз ишлери бла, ариу халы бла эм сабыр акъылы бла кёргюзтсюн. ¹⁴ Сизни жюрегигизде ачы зарлыкъ эмда эгоистлик бар эсе уа, махтанмагъыз эм хакъ кертиге жалгъан айтмагъыз: ¹⁵ Бу огъартындан келген акъылманлыкъ тюйюлдю, алай а дунияданды, нафысданды, жинледенди. ¹⁶ Нек десегиз зарлыкъ бла эгоистлик къайда эсе, низамсызлыкъ эмда хар тюрлю аман иш андады. ¹⁷ Огъартындан келген акъылманлыгъ’а, бек алгъа тазады, андан сора жарашыулуду, адеплиди, тёзюмлюдю, мархаматдан бла ахшы ишледен толуду, жакъ басмайды эм кёзбаусузду. ¹⁸ Жарашыулукъ этиучюле тюзлюклюлюкню битимин жарашыулукъ бла себедиле.

¹ Арагъызда къаугъала бла тюйюшюуле къайдандыла? Сизни санларыгъызда къазауат этген кюсеуюгюзден тюйюлмюдюле? ² Излейсиз – тапхан а этмейсиз; ёлтюресиз эм зарланасыз – жеталгъан а этмейсиз; тюйюшесиз эм къаугъа этесиз – тапхан а этмейсиз, нек десегиз тилемейсиз. ³ Тилейсиз – алгъан а этмейсиз, нек десегиз хайыргъа тилемейсиз, кесигизни кюсеуюгюзге жаратыр ючюн тилейсиз. ⁴ Зийначыла бла хаулечиле! Бу дуния бла шуёхлукъ Аллахха къажау душманлыкъ болгъанын билмеймисиз? Алай бла бу дуниягъа шуёх болургъа сюйген адам Аллахха душман болады. ⁵ Неда сиз Китапда: «Бизде жашагъан нюр эришликге дери сюеди», – деп бош жазылгъанмы сунасыз? ⁶ Алай а Аллах бизге уллу шафауатны андан кёп береди; ол себепден: «Аллах ёхтемлеге къажауду, сабырлагъа уа шафауат береди», – деп айтылгъанды. ⁷ Алай бла Аллахха боюн салыгъыз. Ибилисге къажау туругъуз, сора ол сизден къачар. ⁸ Аллахха жууукълашыгъыз, Аллах да сизге жууукълашыр. Гюняхлыла, къолларыгъызны тазалагъыз, экили болуучула, жюреклеригизни тюзетигиз. ⁹ Мудах болугъуз, жилягъыз эм сарнагъыз. Кюлюуюгюзню жиляугъа, къууанчыгъызны да мудахлыкъгъа буругъуз. ¹⁰ Раббийни аллында бойсунугъуз, Ол да сизни кётюрюр. ¹¹ Къарындашла, бир-биригизни аманламагъыз. Къарындашын аманлагъан неда къарындашын терслеген адам Тауратны аманлайды эм Тауратны терслейди. Сен Тауратны терслей эсенг а, сора сен Тауратны толтуруучу тюйюлсе, анга сюдюсе. ¹² Къутхарыргъа да, жояргъа да болаллыкъ, Закон Бериучю эм Сюдю бирди: башханы терслеген сен а кимсе? ¹³ Энди уа: «Бюгюн неда тамбла быллай шахаргъа атланырбыз, анда бир жыл туруп, сатыу-алыу этип хайырланырбыз», – деп айтыучула, тынгылагъыз. ¹⁴ Сиз тамбла не боллугъун да билмейсиз. Нек десегиз сизни жашауугъуз неди? Бир аз заманнга чыгъып, андан сора уа думп болгъан тылпыуду. ¹⁵ Сиз: «Раббий онг берсе эм сау болсакъ, аны да неда башхасын да этербиз», – деп айтырны орунуна, ¹⁶ Сиз энди, ёхтем болуп, махтанчакълыкъ этесиз. Хар аллай махтанчакълыкъ аманлыкъды. ¹⁷ Алай бла, игилик этерге билип, этмеген адам гюнях этеди.

¹ Байла, тынгылагъыз сиз: башыгъызгъа келлик палахлагъа жилягъыз эм сарнагъыз. ² Сизни байлыгъыгъыз чиригенди, сизни кийимлеригизни да кюе ашагъанды. ³ Алтыныгъыз бла кюмюшюгюз тот болгъанды, аланы тотлукълары да, сизге къажау шагъатлыкъ этип, сизни санларыгъызны от кибик ашап бошарыкъды. Сиз кесигизге хазнаны ахыр кюнлеге жыйгъансыз. ⁴ Ма, сизни сабанларыгъызны оргъан ишчиледен сиз тыйгъан хакъ къычырыкъ этеди эм оракъчыланы ачы къычырыкълары неге да кючю жетген Раббийни къулагъына жетгенди. ⁵ Сиз, дунияда эркин жашап, зауукъ этгенсиз, кесиллик кюнюгюзге кесигизни семиртгенсиз! ⁶ Сиз, сюд этип, тюзлюклюлени ёлтюргенсиз; ала сизге къажау турмагъандыла. ⁷ Алай бла къарындашла, Раббий келгинчи кёп тёзюмлю болугъуз. Ма, жерге урунуучу, эртте жауун эмда кеч жауун алгъынчы, жерни багъалы тирлигин къаллай тёзюмлюк бла сакълайды! ⁸ Сиз да кёп тёзюгюз, жюреклеригизни бегитигиз, нек десегиз Раббийни келир заманы жууукълашады. ⁹ Къарындашла, айыпха тюшмез ючюн, бир-биригизден тарыкъмагъыз: ма, Хукмучу эшиклени къатында турады. ¹⁰ Къарындашларым, къыйынлыкъ кёрген эм кёп тёзген файгъамбарладан юлгю алыгъыз, ала уа Раббийни аты бла сёлешгендиле. ¹¹ Ма, ол чыдамлыланы биз насыплыгъа санайбыз. Сиз Аюпну чыдамын эшитгенсиз эм Раббийден аны ахыры къалай болгъанын да кёргенсиз, нек десегиз Раббий бек жумушакъ жюреклиди эм мархаматлыды. ¹² Барындан да алгъа уа, къарындашларым, не кёк бла, не жер бла неда башха бир тюрлю ант бла ант этмегиз; алай а сиз терсликге тюшмез ючюн, сизни сёзюгюз «хау, хау» эм «угъай, угъай» болсун. ¹³ Сизде къыйынлыкъ кёрген адам тилек этсин. Жарыкъ болгъан адам зикир айтсын. ¹⁴ Сизде ауругъан адам жамауатны таматаларын чакъыртсын, ала анга Раббийни аты бла зейтун жау жагъып тилек этсинле. ¹⁵ Ийнанып этилген тилек ауругъанны сау этер эм Раббий аны къобарыр; ол гюняхла этген эсе да, гюняхлары кечилирле. ¹⁶ Сау этилир ючюн, кеси гюняхларыгъызны бир-биригизге айтып ачыкъ этигиз эм бири-биригиз ючюн тилек этигиз; тюзлюклюню къаты тилеги кёп зат этерге болаллыкъды. ¹⁷ Илияс да бизни кибик бир адам эди. Жауун жаумаз ючюн, ол дууа этип тилек этгенди: сора юч жыл бла алты айны ичинде жерге жауун жаумагъанды. ¹⁸ Андан сора дагъыда жауун жауар ючюн тилек этгенди; сора кёк жауун бергенди, жер да кесини тирлигин ёсдюргенди. ¹⁹ Къарындашла! Сизден биреу хакъ кертиден тайып, аны уа ким къайтарса да, ²⁰ Гюняхлыны жалгъан жолундан къайтаргъан адам аны жанын ёлюмден къутхаргъанын эм кёп гюняхларын кечдиргенин билсин.