1 КОРИНФЛИЛЕГЕ

1 КОРИНФЛИЛЕГЕ

¹ Аллахны буйругъу бла Масих Иссаны абустолу болургъа чакъырылгъан мен Пауулдан эм Состен къарындашдан ² Аллахны Коринфде болгъан жамауатына салам! Сизге – Масих Иссада сыйлы этилип, сыйлы болургъа чакъырылгъанлагъа эм хар жерде барыбызны Раббийи Масих Иссаны атын айтып тилек этген битеу адамлагъа – ³ Атабыз Аллахдан эм Раббийибиз Масих Иссадан шафауат эм ырахатлыкъ болсун. ⁴ Сизни ючюн, Аллах Масих Иссада сизге берген шафауат ючюн, тохтамай, Аллахыма шукур этеме. ⁵ Масих Иссада сиз хар не бла да, хар тюрлю сёз бла эм хар тюрлю билим бла бай болгъансыз; ⁶ Нек десегиз Масихни юсюнден шагъатлыгъыбыз сизде бегимли болгъанды. ⁷ Алай бла, сиз Раббийибиз Масих Иссаны келлигин сакълауугъузгъа кёре, сизни бир тюрлю фахмудан да кемлигигиз жокъду. ⁸ Раббийибиз Масих Исса уа, Кесини кюнюнде сиз айыпсыз болур ючюн, сизни ахырына дери бегимли этерикди. ⁹ Сизни Кесини Уланы Раббийибиз Масих Исса бла бирикмекликге чакъыргъан Аллах ышаннгылыды. ¹⁰ Къарындашла, Раббийибиз Масих Иссаны аты бла сизге жалбарама, сиз барыгъыз да бирни айтыгъыз, арагъызда айырылыу болмасын, сиз бир ниетде эм бир акъылда бирлешигиз. ¹¹ Нек десегиз, къарындашларым, сизни арагъызда даулашыула болгъаны, Хлойну юйдегилеринден манга билдирилгенди. ¹² Айтханым буду: сизни хар биригиз да: «Мен Пауулнукъума», «Мен Аполлоснукъума», «Мен Кефаныкъыма», «Мен а Масихникиме», – деп айтады. ¹³ Сора Масих юлешиннгенми этгенди? Сора сизни ючюн къачха Пауулму керилгенди? Неда сиз Пауулну аты ючюнмю сууда кёмюлдюрюлгенсиз? ¹⁴ Кеси атынг ючюн сууда кёмюлдюргенсе деп манга киши айтмаз ючюн, ¹⁵ Крисп бла Гайдан башха сизден биригизни да мен сууда кёмюлдюрмегениме Аллахха шукур этеме. ¹⁶ Мен Истефанасны юйюрюн да сууда кёмюлдюргенме. Башхаланы кёмюлдюргенме деб’а билмейме. ¹⁷ Масих мени сууда кёмюлдюрюрге тюйюл, алай а Масихни къачда ёлюмюню магъанасын кетермез ючюн, акъылман сёзлеге таянмай Хайыр Хапарны билдирирге ийгенди. ¹⁸ Къачны юсюнден сёз жоюла тургъанлагъа акъылсызлыкъды, бизге уа, къутхарылгъанлагъа, Аллахны кючюдю. ¹⁹ Нек десегиз Китапда: «Акъылманланы акъылманлыкъларын жоярма, оюмлуланы да оюмларын бузарма», – деп жазылгъанды. ²⁰ Къайдады акъылман? Къайдады алим? Къайдадыла бу ёмюрню философлары? Аллах бу дунияны акъылманлыгъы акъылсызлыкъ болгъанын кёргюзтмегенмиди? ²¹ Нек десегиз Аллахны акъылманлыгъына кёре, бу дуния кесини акъылманлыгъы бла Аллахны танымагъаны себепли, Аллах ийнаннганланы, акъылсызлыкъгъа саналгъан хапар бла къутхарыргъа тап кёргенди. ²² Нек десегиз иудейлиле сейирлик илишанла даулайдыла, греклиле уа акъылманлыкъ излейдиле; ²³ Биз а, къачха керилген Масихни билдиребиз. Иудейлиле муну айыпха, греклиле уа акъылсызлыкъгъа санайдыла. ²⁴ Алай а Масих, иудейлиледен да, греклиледен да чакъырылгъанланы кеслерине Аллахны кючюдю эмда Аллахны акъылманлыгъыды. ²⁵ Нек десегиз Аллахны «акъылсыз» деп айтылгъан заты адамланы акъылманлыкъларындан эсе уллуду, Аллахны «къарыусуз» деп айтылгъаны да адамладан эсе кючлюдю. ²⁶ Къарындашла, сиз, чакъырылгъанла, кимле болгъаныгъызгъа къарагъыз: адамланы ёлчеулерине кёре, сизни арагъызда кёп тюйюлдюле акъылманла, кёп тюйюлдюле къарыулула, кёп тюйюлдюле асыл адамла. ²⁷ Алай а Аллах, акъылманланы уялтыр ючюн, бу дунияны акъылсыз деп айтханларын сайлагъанды. Аллах, кючлюлени уялтыр ючюн, бу дунияны къарыусуз деп айтханларын сайлагъанды. ²⁸ Эмда, уллугъа саналгъанланы кетерир ючюн, Аллах бу дунияны асылсыз эм сансыз деп айтханларын, бир затха да саналмагъанланы сайлагъанды. ²⁹ Бир адам да Аны аллында махтанмаз ючюн алай этгенди. ³⁰ Алай а сиз Аллахны болушлугъу бла Масих Иссадасыз. Масих а бизни ючюн Аллахдан келген акъылманлыкъ, тюзлюклюлюк, сыйлылыкъ эмда гюняхларыбызны тёлеген болуп къалгъанды, ³¹ Аны ючюн, Китапда жазылгъаны кибик: «Махтаннган Раббий бла махтансын».

¹ Къарындашла, мен, сизге келип, Аллахны юсюнден шагъатлыкъны сизге билдирген заманымда сёзню неда акъылманлыкъны онглулугъу бла келмеген эдим. ² Нек десегиз мен сизни арагъызда болгъан заманымда Масих Иссадан эм Аны къачха керилип ёлгенинден башха бир зат да билмезге бегим этген эдим. ³ Эмда мен сизге къарыусузлукъ бла, къоркъуулукъ бла эмда уллу титиреулюк бла келген эдим. ⁴ Мени сёзюм да, ууаз бериуюм да адамны акъылманлыгъындан ийнандырыучу сёзледен тюйюл, алай а Сыйлы Нюрню кючлендириуюню шартларындан эди. ⁵ Сизни ийманыгъыз адамны акъылманлыгъына тюйюл алай а Аллахны кючюне таяныр ючюн, алай этгенме. ⁶ Акъылманлыкъны уа биз тамамлыкъгъа жетишгенлени арасында билдиребиз, алай а билдиргенибиз бу ёмюрню кёпге бармазлыкъ башчыларыны акъылманлыкълары тюйюлдю. ⁷ Алай а Аллах ёмюрледен да алгъа бизни махтауубузгъа буюргъан, Аллахны таша, жашырын акъылманлыгъын билдиребиз. ⁸ Аны уа бу ёмюрню башчыларындан бир киши да ангыламагъанды, нек десегиз ангылагъан болсала эди уа, махтаулу Раббийни къачха кермез эдиле. ⁹ Алай а, Китапда жазылгъаны кибик: «Аллах Аны сюйгенлеге не хазырлагъанын кёз да кёрмегенди, къулакъ да эшитмегенди эм ол адамны жюрегине да келмегенди». ¹⁰ Бизге уа Аллах аны Кесини Нюрю бла ачыкъ этгенди, нек десегиз Нюр хар нени да Аллахны теренликлерин да тинтеди. ¹¹ Нек десегиз адамны ойлашыуларын адамны ичинде болгъан кеси нюрюнден башха ким биледи? Аны кибик, Аллахны ойлашыуларын да Аллахны Нюрюнден башха киши билмейди. ¹² Алай а, бизге Аллахдан берилген саугъаланы билир ючюн, биз бу дунияны нюрюн тюйюл, Аллахдан келген Нюрню къабыл этгенбиз. ¹³ Нюрден болгъан затланы нюр сёзле бла ангылатып, аланы, адамны акъылманлыгъындан юйретилген сёзле бла тюйюл, алай а Сыйлы Нюрден юйретилген сёзле бла билдиребиз. ¹⁴ Табийгъат халы бла адам Аллахны Нюрюнден болгъан затланы къабыл этмейди. Нек десегиз ол быланы акъылсызлыкъгъа санайды, быланы юсюнден нюр бла оюм этилгени себепли, быланы ангыларгъа болалмайды. ¹⁵ Сыйлы Нюрге тынгылаучу адам а хар нени юсюнден да оюм этеди, аны юсюнден оюм этерге уа бир киши да болалмайды. ¹⁶ Нек десегиз: «Раббийни акъылын ким билгенди, Аны юйретир кибик?» Бизде уа Масихни акъылы барды.

¹ Къарындашла, мен сизни бла Сыйлы Нюрге тынгылаучула бла сёлешгенча сёлеширге болалмагъанма, алай а гюняхлы табийгъатларына кёре жашагъанла бла, Масихни жолунда къагъанакъ сабийле бла сёлешгенча сёлешгенме. ² Мен сизге къаты аш тюйюл, сют бергенме; нек десегиз сиз ол заманда къаты ашны ашаргъа болалмай эдигиз, энтда да болалмайсыз. ³ Не ючюн десегиз сиз алыкъа гюняхлы табийгъатыгъызгъа кёре жашайсыз. Сизни арагъызда зарлыкъ, даулашыула эм келишмеулюкле бар эселе, сора сиз гюняхлы табийгъатыгъызгъа кёре жашагъанла эмда адамланы адетлерин этгенле тюйюлмюсюз? ⁴ Биригиз: «Мен Пауулнума», биригиз а «Мен Аполлоснума», – дей эсегиз, сора сиз гюняхлы табийгъатыгъызгъа кёре жашагъанла тюйюлмюсюз? ⁵ Кимди Пауул? Кимди Аполлос? Ала жаланда сиз аладан эшитип ийман салгъан къуллукъ этиучюледиле. Раббий хар бирибизге бир иш бергенди. ⁶ Мен орнатханма, Аполлос сугъаргъанды, ёсдюрген а Аллах этгенди; ⁷ Ол себепден орнатыучу да, сугъарыучу да бошду, бары да ёсдюрюучю Аллахданды. ⁸ Орнатыучу бла сугъарыучу уа бирдиле, алай а хар бири да кесини урунуууна кёре саугъа аллыкъды. ⁹ Нек десегиз биз Аллахха къуллукъ этиучю нёгерлебиз, сиз а Аллахны сабанысыз, Аллахны къурулуш мекямысыз. ¹⁰ Мен Аллахдан манга берилген шафауат бла, ангылаулу къурулушчу кибик, мурдор салгъанма, башхасы уа аны юсюнде ишлейди; алай а хар ким да къалай ишлегенине къарасын. ¹¹ Нек десегиз бир киши да салыннган мурдордан, алай демеклик Масих Иссадан башха мурдор салаллыкъ тюйюлдю. ¹² Ол мурдорну юсюнде алтындан, кюмюшден, асыл ташладан, агъачдан, биченден, саламдан ким ишлей эсе да, – ¹³ Хар кимни иши ачыкъ болур, нек десегиз къыямат кюн аны кёргюзтюр. Хар кимни иши от бла ачыкъ болур, хар ишни къаллай болгъанын от сынар. ¹⁴ Кимни ишлеген иши чыдаса, ол саугъа алыр. ¹⁵ Ишлеген иши кюйген адам а зараннга тюшер. Кеси къутхарылыр, алай а отну ичинден ётген кибик болур. ¹⁶ Сиз Аллахны юйю болгъаныгъызны эм Аллахны Нюрю сизде жашагъанын билмеймисиз? ¹⁷ Аллахны юйюн чачхан адамны уа, Аллах жояр; нек десегиз Аллахны юйю сыйлыды, ол юй а сизсиз. ¹⁸ Бир киши да кеси-кесин терилтмесин. Сизден биреу бу ёмюрде кесин акъылманнга санай эсе, ол керти акъылман болур ючюн «акъылсыз» болсун! ¹⁹ Нек десегиз бу дунияны акъылманлыгъы Аллахны аллында акъылсызлыкъды. Китапда жазылгъаны кибик: «Аллах акъылманланы аланы хыйлачылыкълары бла тутады». ²⁰ Дагъыда: «Акъылманланы ойлашыулары фана болгъанын Раббий биледи», – деп жазылгъанды. ²¹ Алай бла бир киши да адамла бла махтанмасын; нек десегиз бары да сизнидиле: ²² Пауулму, неда Аполлосму, неда Кефамы, неда дуниямы, неда жашауму, неда ёлюммю, неда бу сагъатдагъымы, неда келлик замандагъымы – бары да сизниди. ²³ Сиз а Масихнисиз, Масих а Аллахныды.

¹ Алай бла хар ким да биз Масихни жумушчулары эм Аллахны сырларын жюрютгенле болгъаныбызны ангыларгъа керекди; ² Юй жюрютюучюледен изленнгени уа ышаннгылы болмакълыкъды. ³ Сиз неда башха адамла мени юсюмден не сюд этгенигизни мен бек аз эсиме алама. Мен кесим-кесиме да сюд этмейме. ⁴ Мен кесимде бир терслик да кёрмей эсем да, аны бла уа кесими ариуламайма. Манга сюд этиучю Раббийди. ⁵ Ол себепден, Раббий келгинчи, замандан алгъа бир тюрлю сюд да этмегиз. Ол а къарангыда жашырылгъанланы жарыкъгъа чыгъарыр эм адамланы жюреклериндеги ниетлерин ачыкъ этер. Ол заманда уа хар кимге да махтау Аллахдан болур. ⁶ Къарындашла, сиз Китапда жазылгъандан артыкъ ойлашып кюрешмезге бизден юйренигиз эм биригиз-биригизден кесигизни уллугъа кётюрмегиз деп, мен сизни ючюн бу затланы кесиме бла Аполлосха жорукъ этгенме. ⁷ Нек десенг сени ким айырып башха кёреди? Сен Аллахдан алмагъан сени не затынг барды? Алгъан эсенг а, нек махтанаса, алмагъан кибик? ⁸ Сиз энди тойгъансыз, сиз энди бай болгъансыз, сиз бизсиз патчахлыкъ этесиз! Эй, сиз кертиси бла патчахлыкъ этге эдигиз, биз да сизни бла бирге патчахлыкъ этер кибик! ⁹ Мени акъылыма кёре, Аллах, биз абустолланы ёлтюрюлюрге сюд этилгенленича эм артда сахнагъа чыгъартханды. Нек десегиз биз, мёлеклеге да, адамлагъа да, битеу дуниягъа тамашалыкъ болгъанбыз. ¹⁰ Биз Масих ючюн акъылсызбыз, сиз а Масихде акъыллысыз. Биз къарыусузбуз, сиз а кючлюсюз. Сиз махтаудасыз, биз а сансызлыкъдабыз. ¹¹ Эндиге дери окъуна ачлыкъгъа эм суусаплыкъгъа, жаланнгачлыкъгъа эм тюйюлюуге тёзебиз, бир жерде да тынчаймай айланабыз ¹² Эм кеси къолларыбыз бла ишлеп урунабыз. Бизге аман айтадыла, биз алгъыш этебиз; бизге зулму этедиле, биз тёзебиз; ¹³ Бизни сёгедиле, биз тилек этебиз; биз бу дуниягъа багуш кибикбиз, бюгюннге дери бары да сансыз этип атхан затла кибикбиз. ¹⁴ Сизни уялтыр ючюн жазмайма муну, алай а сюйген сабийлеримеча сизге насийхат береме. ¹⁵ Нек десегиз сизни Масихни жолунда минг устазыгъыз бар эсе да, аталарыгъыз а кёп жокъду. Сизге Хайыр Хапарны билдириуюм бла Масих Иссада сизни мен туудургъанма. ¹⁶ Ол себепден сизден тилейме: мен Масиххе эниклегеним кибик, сиз да манга эниклегиз. ¹⁷ Аны ючюн мен сизге, Раббийни жолунда ышаннгылы, сюйюлюннген уланым Тимотейни ийгенме. Ол а мен Масих Иссада тутхан эм хар жерде, хар жамауатда юйретген жолларымы сизге эсгертир. ¹⁸ Мен сизге келмезлик сунуп, сизде бир къауумла ёхтемленнгендиле; ¹⁹ Алай а мен, Раббий буюрса, кёп турмай сизге келликме эм ёхтемленнгенлени сёзлерин тюйюл, кючлерин сынарыкъма. ²⁰ Нек десегиз Аллахны Патчахлыгъы сёзде тюйюлдю, кючдеди. ²¹ Сиз нени сюесиз? Сизге таякъ бламы келейим, огъесе сюймеклик бла эм жумушакълыкъ хал бламы келейим?

¹ Сизде мажюсюледе окъуна эшитилмеген аллай бир саякълыкъ чыкъгъанды, биреу къатыныны орунуна кесини атасыны къатынын жюрютеди деген керти хапар барды. ² Сиз а ёхтемленнгенсиз! Андан эсе жилясагъыз иги эди. Аллай ишни этген адам арагъыздан къысталсын. ³ Мен а, чархым бла сизде тюйюл эсем да, нюрюм бла уа сиздеме. Бу ишни этген адамгъа, мен сизде болгъанча энди сюд этгенме. ⁴ Раббийибиз Масих Иссаны аты ючюн жыйылгъан заманыгъызда, мени нюрюм да сизни бла болуп, Раббийибиз Масих Иссаны кючю бла ⁵ Ол адам, аны гюняхлы табийгъаты жоюлур ючюн, шайтаннга берилсин. Раббийибиз Масих Иссаны кюнюнде аны нюрю къутхарылсын. ⁶ Сизни махтаныр затыгъыз жокъду. Аз ачытхыч битеу тылыны ачытханын билмеймисиз? ⁷ Алай бла сиз, жангы тылы болур ючюн, эски ачытхычдан тазаланыгъыз. Кертиси да сиз ачытхычсызсыз; нек десегиз бизни Къутхарылыу Къозубуз болгъан Масих бизни ючюн къурманнга берилгенди. ⁸ Ол себепден эски ачытхыч бла, аман къылыкъ эм хыйлачылыкъ ачытхыч бла угъай, алай а таза жюреклиликни эм тюз ниетлиликни мыстысыз ётмеклери бла байрам этейик. ⁹ Мен сизге ийген къагъытымда, саякъ адамла бла тюбешмегиз деп жазгъан эдим. ¹⁰ Алай а бу дунияны саякъ неда жут адамлары бла, неда жыртхычлары бла, неда идоллагъа табыныучулары бла тюбешмегиз деп айтмайма. Нек десегиз алайсыз сизге бу дуниядан чыгъаргъа керек болур эди! ¹¹ Мен а сизге: къарындаш аталып, саякъ лыкъда, неда жутлукъда, неда идоллагъа табыныучулукъда, неда ачы тиллиликде, неда ичгичиликде, неда жыртхычлыкъда къалгъан адам бла тюбешмегиз, аллай адам бла бирге ашагъан да этмегиз деп жазгъан эдим. ¹² Нек десегиз тыш адамлагъа сюд этерге мени не ишим барды? Сиз жамауатдагъы адамлагъа сюд этмеймисиз? ¹³ Тыш адамлагъа уа сюд Аллах этеди. Алай бла, аман адамны арагъыздан чыгъарып атыгъыз.

¹ Сизде биреуню биреуге къажау иши болуп, ол сыйлыланы сюдюне тюйюл, иймансызланы сюдюне къалай киреди? ² Сыйлыла бу дуниягъа сюд этериклерин билмеймисиз? Дуниягъа сюдню сиз этерик эсегиз, сора сиз магъанасы аз ишлеге сюд этерге тийишли къалай тюйюлсюз? ³ Биз мёлеклеге сюд этеригибизни билмеймисиз? Жашау ишлеге сюд этерге уа бегирек да болаллыкъсыз. ⁴ Сиз а, жашауда сюдлюк ишлеригиз болгъан заманда, жамауатда магъанасы болмагъанланы кесигизге сюдюлеге саласыз. ⁵ Муну сизге айып этип айтама: кесини къарындашларыны араларын айырырча бир акъыллы адам къалай жокъду арагъызда? ⁶ Алай а къарындаш къарындаш бла сюдюге киреди, иймансызланы аллында окъуна! ⁷ Кеси арагъызда сюдлюк ишлеригиз болгъаны уа, ол сизге бек учузлукъду. Сиз зулмулукъгъа тёзсегиз иги тюйюлмю эди? Сиз эркинликсиз къалсагъыз иги тюйюлмю эди? ⁸ Алай а сиз кесигиз зулму этесиз эм сыйырасыз, къарындашларыгъызгъа окъуна алай этесиз. ⁹ Неда тюзлюклю болмагъанла Аллахны Патчахлыгъындан юлюшлю болмазлыкъларын билмеймисиз? Алданмагъыз: не саякъ жюрюучюле, не идоллагъа табыныучула, не зийначыла, не эр киши бла жатышыучу эр кишиле, ¹⁰ Не гудучула, не жутла, не ичгичиле, не ачы тиллиле, не жыртхычла Аллахны Пат чахлыгъындан юлюшлю боллукъ тюйюлдюле. ¹¹ Сизден да бир къауумла аллайла эдиле; алай а жууулгъансыз, сыйлы этилгенсиз, Раббийибиз Масих Иссаны аты бла эм Аллахыбызны Нюрю бла ариуланнгансыз. ¹² Мен хар затны да этерге эркинме, хайырлы уа хар зат да тюйюлдю. Мен хар затны да этерге эркинме, алай а бир зат да манга бийлик этерге керек тюйюлдю. ¹³ Аш къарын ючюндю, къарын да аш ючюндю; алай а Аллах аланы экисин да жокъ этерикди, чархларыбыз а саякълыкъ ючюн тюйюл, Раббий ючюндю, Раббий да чарх ючюндю. ¹⁴ Аллах Раббийни тиргизгенди, Кесини кючю бла бизни да тиргизирикди. ¹⁵ Сизни чархларыгъыз Масихни санлары болгъанын билмеймисиз? Алай бла, Масихни санларын сыйырып, аланы саякъ тиширыугъа санламы этейим? Чыртда угъай! ¹⁶ Неда саякъ тиширыугъа къошулгъан, аны бла бирге бир чарх болуп къалгъанын билмеймисиз? Нек десегиз: «Экиси бир чарх боллукъдула», – деп айтылгъанды. ¹⁷ Раббийге къошулгъан а Раббий бла бир нюрдю. ¹⁸ Саякълыкъдан къачыгъыз; адам этген хар гюнях чархындан тышындады, саякъ а кесини чархына къажау гюнях этеди. ¹⁹ Сизни чархларыгъыз, сиз Аллахдан алгъан, Ол сизде жашагъан Сыйлы Нюрню юйю болгъанын эмда сиз кесигизге ие болмагъаныгъызны билмеймисиз? ²⁰ Нек десегиз сиз уллу багъа бла сатып алыннгансыз. Ол себепден чархларыгъыз бла эм нюрлеригиз бла Аллахха махтау салыгъыз. Была Аллахдандыла.

¹ Ол сиз манга жазгъан затланы юсюнден а адамны тиширыугъа тиймегени игиди. ² Алай а, саякълыкъгъа тюшмез ючюн, хар эр кишини кесини къатыны болсун, хар тиширыуну да кесини эри болсун. ³ Эр къатынын кереклисича жаратып ариу кёрсюн, аны кибик къатын да эрине алай этсин. ⁴ Къатын кесини чархына эркин тюйюл дю, алай а эр эркинди; аны кибик эр да кесини чархына эркин тюйюлдю, алай а къатын эркинди. ⁵ Ыразылыкъ бла, бир кесек заманнга, ораза тутар эм тилек этер ючюн болмаса, бир-биригизден артха турмагъыз; андан сора уа, сизни тыйгъысызлыгъыгъыз бла шайтан сизни терилтмез ючюн, дагъыда бирге болугъуз. ⁶ Алай болгъанлыкъгъа муну мен эркинликча айтама, буйрукъча айтмайма. ⁷ Нек десегиз битеу адамла менича болурларын сюеме; алай а хар кимни Аллахдан анга берилген фахмусу барды, биреу алай этеди, башхасы уа башха тюрлю этеди. ⁸ Некяхсызлагъа бла башсыз къатынлагъа уа: алагъа менича къалсала игиди деп айтама; ⁹ Кеслерин тыяллыкъ тюйюл эселе уа, некяхлы болсунла; нек десегиз жаннгандан эсе, некяхлы болгъан игиди. ¹⁰ Некяхлары болгъанлагъа уа мен буйрукъ этмейме, Раббий буйрукъ этеди: къатын эринден айырылмасын. ¹¹ Айырылса уа, некяхсыз къалыргъа неда кесини эри бла жарашыргъа керекди. Эр да къатынын къоймасын. ¹² Болсада Раббий угъай, мен айтама: къарындашны къатыны ийманлыладан тюйюл эсе, ол къатын а аны бла жашаргъа ыразы эсе, ол къарындаш аны къоймасын. ¹³ Эри ийманлы болмагъан къатын да, эри аны бла жашаргъа ыразы эсе, эринден чыкъмасын. ¹⁴ Нек десегиз ийманлы болмагъан эр ийманлы къатыны бла сыйлы этиледи, ийманлы болмагъан къатын да ийманлы эри бла сыйлы этиледи. Алайсыз сизни сабийлеригиз таза болмаз эдиле, энди уа сыйлыдыла. ¹⁵ Ийманлы болмагъан айырылыргъа сюе эсе уа, айырылсын. Алай эсе къарындаш неда эгеч байламлы тюйюлдюле. Бизни жарашыулукъгъа чакъыргъанды Аллах. ¹⁶ Къатын, сен эринги къутхармазлыгъынгы къайдан билесе? Неда сен, эр, къатынынгы къутхармазлыгъынгы къайдан билесе? ¹⁷ Алай а хар ким да Аллах анга шарт этгенча эм Раббий чакъыргъанча этсин; мен битеу жамауатлада алай буюрама. ¹⁸ Биреу сюннет этилгенден сора чакъырылгъан эсе, сюннетсиз болургъа кюрешмесин; сюннетсиз чакъырылгъан эсе, сюннет этдирмесин. ¹⁹ Сюннетлилик да, сюннетсизлик да бошду, алай а бары да Аллахны фарызларын тутуудады. ²⁰ Хар ким не болумда чакъырылгъан эсе, ол болумда къалсын. ²¹ Сен къул болуп чакъырылгъан эсенг да, жунчума; азат болаллыкъ эсенг а, игисинден хайырлан. ²² Нек десенг Раббийни чакъырыуун алгъан заманында къул болгъан адам, Раббийни азатыды; аны кибик азат болуп чакъырылгъан да Масихни къулуду. ²³ Сиз уллу багъа бла сатып алыннгансыз: адамлагъа къул болмагъыз. ²⁴ Къарындашла, хар ким не болумда чакъырылгъан эсе, Аллахны аллында ол болумда къалсын. ²⁵ Некяхлы болмагъанланы юсюнден мени Раббийден буйругъум жокъду, алай а Раббийден Анга тюз болургъа мархамат алгъаным кибик, акъыл юйретеме. ²⁶ Бусагъатдагъы къыйынлыкъгъа кёре, адамны алай къалгъанын игиге санайма. ²⁷ Сен къатынынга къошулупмуса? Айырылыуну излеме. Къатынсызмы къалгъанса? Къатын излеме. ²⁸ Алай а къатын алсанг да, гюнях этерик тюйюлсе. Къыз эрге барса да, гюнях этерик тюйюлдю. Алай а аллайланы бу дунияда къайгъылары боллукъду, мен а сизни ол къайгъыладан сакъларгъа сюеме. ²⁹ Къарындашла, мен сизге айтама: энди заман къысхады. Мындан ары къатынлары болгъанла болмагъанлача, ³⁰ Жилягъанла да жилямагъанлача, къууаннганла да къууанмагъанлача, сатып алгъанла да алмагъанлача, ³¹ Бу дуниядан хайырланнганла да хайырланмагъанлача болургъа керекдиле. Нек десегиз бу дунияны сыфаты озуп барады. ³² Мен а сизни къайгъысыз болуругъузну сюеме. Къатын алмагъан адам Раббийни къалай ыразы этейим деп, Раббийни ишлерини къайгъысын этеди. ³³ Къатыны болгъан а, къатынымы къалай ыразы этейим деп, бу дунияны ишлерини къайгъысын этеди. Эрге баргъан тиширыуну бла къызны да башхалыгъы барды: ³⁴ Эрге бармагъан, чархы бла да, нюрю бла да сыйлы болур ючюн Раббийни къалай ыразы этейим деп, Раббийни ишлерини къайгъысын этеди. Эри болгъан а, эрими къалай ыразы этейим деп, бу дунияны ишлерини къайгъысын этеди. ³⁵ Муну сизге хайыргъа айтама, сизге бугъоула салыр ючюн айтмайма, алай а сиз ариу хал бла тохтамай жубанчсыз Раббийге къуллукъ этер ючюн айтама. ³⁶ Кесини жетген къызы алай къалгъаны анга ушагъыусузгъа санагъан а, къалай сюе эсе, алай этсин, гюнях этерик тюйюлдю; аллайла эрге барсынла. ³⁷ Алай а кереклиси болуп жунчумай, кеси жюрегинден арсарсыз къаты эмда сюйгенича этерге эркин болуп, кесини жюрегинден къызын некяхсыз сакъларгъа таукел болгъан, иги этеди. ³⁸ Ол себепден кесини къызын эрге берген иги этеди, бермеген а андан да иги этеди. ³⁹ Къатын, аны эри сауда, эрине закон бла байланыпды. Аны эри ёлсе уа, кимге сюйсе да барыргъа эркинди, алай а Раббийни болгъанладан болсун ансы. ⁴⁰ Алай а башсыз къатын, мени фикириме кёре алай къалса, андан да насыплыды; мен а Аллахны Нюрю менде да барды деп ойлашама.

¹ Идоллагъа этилген къурманланы этлерини юсюнден биз билебиз; нек десегиз бизни барыбызны да билимибиз барды. Алай а билим адамны эсирик этеди, сюймеклиг’а нюр жанындан ёсдюреди. ² Мен бир зат билеме деп ойлашхан адам, ол билирге кереклисича алыкъа бир зат да билмейди; ³ Алай а Аллахны сюйген адамны Аллах биледи. ⁴ Алай бла идоллагъа этилген къурманланы этлерин ашауну юсюнден, дунияда идол бош зат болгъанын эм бир Аллахдан башха аллах болмагъанын биз билебиз. ⁵ Кёкде да, жерде да аллах атлы затла бар эселе да – кертиси да мажюсю аллахла кёпдюле, «Раббий» деп аталгъанла да кёпдюле, – ⁶ Бизде уа бир Аллах Атады, хар зат да Анданды, биз да Аны ючюн барбыз; эм Раббий Масих Исса да бирди, хар зат да Аны юсю бла жаратылгъанды, биз да Аны юсю бла жашайбыз. ⁷ Алай а бу билим барысында жокъду. Бир къауумла эндиге дери окъуна, идоллагъа берилген жюреклеринден, эт ашагъан заманларында, аны идоллагъа этилген къурманны этине санайдыла эм аланы жюреклери къарыусуз болгъаны себепли, харам болады. ⁸ Аш бизни Аллахха жууукълашдырмайды: ашай эсек да, бизге бир зат да къошулмайды; ашамай эсек да, бир затыбыз да къорамайды. ⁹ Алай а сакъ болугъуз, сизни бу эркинлигигиз ийманы къарыусузлагъа чырмаулукъ этмесин. ¹⁰ Нек десенг сен, билиминг болуп тургъанлай, идоллагъа къурман этилген жерде столда олтургъанынгы биреу кёрсе, сора аны къарыусуз жюреги идоллагъа этилген къурманны этин ашаргъа тартмазмы? ¹¹ Сора сени билимингден, Масих аны ючюн ёлген, ийманы къарыусуз къарындаш жоюллукъду! ¹² Ол халда къарындашлагъа къажау гюнях этип эм аланы къарыусуз жюреклерин бузуп, сиз Масиххе къажау гюнях этесиз. ¹³ Ол себепден, аш мени къарындашыма чырмау бола эсе, къарындашыма чырмау болмаз ючюн ёмюрде да эт ашарыкъ тюйюлме.

¹ Абустол тюйюлмеми мен? Азат тюйюлмеми мен? Раббийибиз Масих Иссаны кёрмегенмеми мен? Сизни Раббийникиле болгъаныгъыз мени ишим тюйюлмюдю? ² Башхалагъа мен абустол тюйюл эсем да, сизге уа абустолма; нек десегиз сизни Раббийникиле болгъаныгъыз мени абустоллугъуму мухуруду. ³ Ма буду мени терслегенледен кесими къоруулауум. ⁴ Неда бизни ашаргъа бла ичерге эркинлигибиз жокъмуду? ⁵ Неда жашау нёгерге ийманлы тиши рыуладан бир къатын алыргъа, башха абустоллача, Раббийни къарындашларыча эм Кефача эркинлигибиз жокъмуду? ⁶ Неда жангыз мени бла Барнабанымы жокъду ишлемезге эркинлигибиз? ⁷ Бир заманда да къайсы аскерчи хакъсыз кесин тутуп къуллукъ этеди? Жюзюм бахча салып, аны кёгетлеринден ашамагъан кимди? Сюрюу кютюп, андан сют ичмеген кимди? ⁸ Мен муну жаланда адамланы оюмлары бламы айтама? Таурат да алай айтмаймыды? ⁹ Мусаны Таурат Законунда: «Ындыр басхан ёгюзню ауузун байлама», – деп жазылгъанды. Ёгюзлени къайгъысынмы этеди Аллах? ¹⁰ Огъесе бегирек да бизни ючюнмю айтады? Алай бу бизни ючюн жазылгъанды; нек десегиз сабан сюрген адам, умут бла сюрюрге керекди, ындыр этген да сакълагъанын алыр умут бла этерге керекди. ¹¹ Биз сизде нюр урлукъ сепген эсек, сора сизден материал хайыр жыйсакъ, ол уллу затмыды? ¹² Башхаланы сизде бу эркинликлери бар эсе, бизни уа бегирек да жокъмуду? Алай болгъанлыкъгъа биз бу эркинлик бла хайырланмагъанбыз, алай а, Масихни Хайыр Хапарына бир тюрлю чырмау салмаз ючюн, хар неге да тёзебиз. ¹³ Табыныучу юйде къуллукъ этиучюле ары келтирилген затладан ашап жашагъанларын, къурман этилиучю жерде жумуш этиучюле да андан юлюш алгъанларын билмеймисиз? ¹⁴ Хайыр Хапарны жайгъанлагъа да Хайыр Хапарны билдириулеринден хайырланып жашаргъа Раббий алай буюргъанды. ¹⁵ Алай а мен бир да аллай зат бла хайырланмагъанма. Жазгъаным а манга да алай болсун деп тюйюлдю; нек десегиз биреу мени махтаууму жокъ этгенден эсе, манга ёлсем игиди. ¹⁶ Мен Хайыр Хапарны жая эсем, мени махтаныр затым жокъду; нек десегиз ол мени бек керекли борчумду. Хайыр Хапарны жаймай эсем а, манга – къайгъы! ¹⁷ Аны кесим сюйюп эте эсем, саугъа аллыкъма; кесим сюйюп этмей эсем а, жаланда манга берилген къуллукъну толтурама. ¹⁸ Сора мени саугъам неди? Масихни юсюнден Хайыр Хапарны хакъсыз жайып, Хайыр Хапарны жайыуда манга берилген эркинликден хайырланмауумду. ¹⁹ Ол себепден барындан да азат болуп тургъанымлай, андан да кёп адам табар ючюн кесими барына да къул этгенме. ²⁰ Иудейлилени табар ючюн, иудейлилеге иудейлича болгъанма. Кесим Тауратны Закону бла байланмагъанлай, Закон бла байланнганланы табар ючюн, алагъа Закон бла байланнган адамча болгъанма. ²¹ Мен, Аллахны аллында законсуз тюйюл, алай а Масихни Законуну оноуунда болгъанымлай, Закону болмагъанланы табар ючюн Закону болмагъан адамча болгъанма. ²² Къарыусузланы табар ючюн, къарыусузлагъа къарыусузча болгъанма. Бир да болмаса да бир къауумларын къутхарыр ючюн, барысына да барысыча болгъанма. ²³ Быланы барын да Хайыр Хапарны жайыуну ишине къатышыр мурат бла, Хайыр Хапар ючюн этеме. ²⁴ Стадионда чапханла бары да чабып, саугъа уа биреу алгъанын билмеймисиз? Сиз саугъа алырча чабыгъыз! ²⁵ Битеу кюрешгенле хар неден кеслерин тыядыла: ала чиририк таж алыр ючюн алай этедиле, биз а ёмюрлюк таж алыр ючюн этебиз. ²⁶ Ол себепден мен жалгъан затха чапханча чапмайма, сермешгеним а жаланда хауаны урургъа тюйюлдю. ²⁷ Алай а, башхалагъа ууаз берип, кесим а тийишлисиз къалмаз ючюн, чархымы бойсундурама эм къул этеме.

¹ Къарындашла, бизни аталарыбыз барысы да булутну тюбюнде къорууланнганларын эм барысы да тенгизни ичи бла ётгенлерин сизге билдирмей къояргъа сюймейме. ² Ала барысы да, булутда бла тенгизде кёмюлдюрюлюп, Муса бла байламлы болгъандыла ³ Эм барысы да бир нюр ашны ашагъандыла ⁴ Эм барысы да бир нюр суусунну ичгендиле; нек десегиз артда келлик нюр ташдан ичгендиле, таш а Масих эди. ⁵ Алай а Аллах аланы кёбюсюне ыразы болмагъанды; нек десегиз ала къум тюзде къырылгъандыла. ⁶ Ол затла уа, ала кюсегенлери кибик, биз да аманлыкъны кюсемез ючюн, бизге юлгюге болгъандыла. ⁷ Аланы бир къауумлары кибик идоллагъа табыныучула да болмагъыз, аланы юсюнден Китапда: «Халкъ ашаргъа бла ичерге олтурду эм той-оюн этерге турду», – деп жазылгъаны кибик. ⁸ Саякълыкъ да этмейик. Аланы бир къауумлары саякълыкъ этип, бир кюннге аланы жыйырма бла юч минги жоюлгъанды. ⁹ Масихни сынамайыкъ, нек десегиз аланы бир къаууму сынап жилянладан жоюлгъандыла. ¹⁰ Тарыкъмагъыз, нек десегиз аладан бир къауумлары тарыкъгъандыла эмда аланы ёлтюрюучю мёлек къыргъанды. ¹¹ Была бары да башхалагъа юлгю болур ючюн аланы башларына келгенди; жазылгъаны уа бизге, ахыргъы ёмюрлеге жетгенлеге акъыл юйретир ючюндю. ¹² Ол себепден, аякъ юсюнде турама деп ойлагъан адам, жыгъылмазгъа сакъ болсун! ¹³ Сиз хар адам да тюбеучю сыналыуладан башха тюрлю сыналыулагъа тюбемегенсиз. Аллах а ышаннгылыды. Ол сиз чыдаялмазча сыналыу бла сизни сынатмаз, алай а сыналыуда сиз тёзюп къутулурча амал да берир. ¹⁴ Алай бла, сюйюлюннгенлерим, идоллагъа табыныудан къачыгъыз. ¹⁵ Мен сизге оюмлулагъача айтама; мен айтхан затха кесигиз сагъыш этип къарагъыз. ¹⁶ Ол биз алгъыш этген, алгъышлы аякъ, Масихни къанына къошулууубуз тюйюлмюдю? Ол биз сындыргъан ётмек, Масихни чархына къошулууубуз тюйюлмюдю? ¹⁷ Ётмек бирди, биз да кёп эсек да, бир чарх болабыз; нек десегиз барыбыз да бир ётмекден ашап, бирге къошулабыз. ¹⁸ Израильни халкъына къарагъыз: къурманланы ашагъанла, къурман этилиучю жерден юлюшлю тюйюлмюдюле? ¹⁹ Мени айтханым неди? Идолну неда идоллагъа этилген къурманланы этлерини бир тюрлю магъанасы барды депми айтама? ²⁰ Угъай! Мажюсюлени къурман этиулери уа Аллахха тюйюлдю, жинлегеди. Мен а сизни жинле бла бирлеширигизни сюймейме. ²¹ Раббийни аягъын да, жинлени аягъын да ичерге болаллыкъ тюйюлсюз. Раббийни ашына да, жинлени ашларына да къошулаллыкъ тюйюлсюз. ²² Биз Раббийни чамландырыргъамы кюрешейик да? Биз Андан кючлюбюзмю да? ²³ Мен хар затны да этерге эркинме, хайырлы уа хар зат да тюйюлдю; мен хар затны да этерге эркинме, адамны нюр жанындан ёсдюрген а хар зат тюйюлдю. ²⁴ Бир киши да кесине хайырны излемесин, алай а хар ким да башхагъа хайырны излесин. ²⁵ Эт базарында сатылгъан хар тюрлю этни да, жюрегигиз ырахат болур ючюн, соруу этмей ашагъыз. ²⁶ Нек десегиз жер да, жерни юсюнде болгъан хар зат да Раббийниди. ²⁷ Ийманлы болмагъанладан биреу сизни ашха чакъырып, сиз да барыргъа сюйсегиз, жюрегигиз ырахат болур ючюн соруу этмей, ала сизге берген хар ашны да ашагъыз. ²⁸ Алай а сизге биреу: «Бу идоллагъа этилген къурман этди», – десе уа, муну сизге айтхан адам ючюн эм жюрек ырахат болур ючюн ашамагъыз. Нек десегиз жер да, жерни юсюнде болгъан хар зат да Раббийниди. ²⁹ Аны уа кесинги жюрегинг ючюн айтмайма, башханы жюреги ючюн айтама; нек десенг мени азатлыгъым башханы жюреги бла нек терсленирге керекди? ³⁰ Мен ашны Аллахха шукур этип ашай эсем, сора мен шукур этген зат ючюн, мени терслерге не затха керекди? ³¹ Алай бла ашай эсегиз да, иче эсегиз да неда башха зат эте эсегиз да, барын да Аллахха махтау болур ючюн этигиз. ³² Не иудейлилеге, не греклилеге, не Аллахны жамауатына чырмау болмагъыз. ³³ Мен да кесиме хайырны тюйюл, алай а ала къутхарылыр ючюн кёплеге хайырны излеп, хар зат бла да барысыны да кёллерине жетерге кюрешеме.

¹ Мен Масихден юлгю алыучу болгъаным кибик, сиз да менден юлгю алыучу болугъуз. ² Къарындашла, сиз, мен юйретгенлени барысын да эсигизде тутуп, сизге юйретгенимча этгенигиз ючюн, сизни махтайма. ³ Эмда хар эрге баш Масих болгъанын, къатыннга баш эр болгъанын, Масиххе уа баш Аллах болгъанын сиз билиригизни сюеме. ⁴ Башы жабылып тилек этген неда файгъамбарлыкъ этген хар эр киши кесини башын уятлы этеди. ⁵ Эм башы жабылмай тилек этген неда файгъамбарлыкъ этген хар къатын кесини башын уятлы этеди; нек десегиз ол анга башы жюлюннген кибикди. ⁶ Къатын башын жабаргъа сюймей эсе, чачын къыркъсын. Къатыннга чачы къыркъылгъаны неда жюлюннгени айып эсе уа, башын жапсын. ⁷ Алай бла эр, Аллахны сыфаты эм махтауу болгъаны себепли, башын жабаргъа тийишли тюйюлдю, къатын а эрини махтаууду. ⁸ Нек десегиз эр къатындан тюйюл, алай а къатын эрден жаратылгъанды. ⁹ Эмда эр къатын ючюн жаратылмагъанды, алай а къатын эр ючюн жаратылгъанды. ¹⁰ Ол себепден, мёлекле ючюн, къатынны башында эркинликни белгиси болургъа керекди. ¹¹ Алай а Раббийни жолунда не эр къатындан, не къатын эрден эркин тюйюлдю. ¹² Нек десегиз къатын эрден жаратылгъаны кибик, эр да къатындан тууады, бары да Аллахданды. ¹³ Кесигиз сагъыш этигиз, башы жабылмагъанлай Аллахдан тилек этген къатыннга ушагъылымыды? ¹⁴ Эр киши чачын ёсдюре эсе, ол анга ыспассызлыкъ болгъанын, табийгъат кеси окъуна юйретмеймиди сизге? ¹⁵ Къатын чачын ёсдюре эсе уа, ол анга махтауду; нек десегиз анга чачла жабыуну орунуна берилгендиле. ¹⁶ Даулашыргъа сюйген адам бар эсе уа, не бизни, не Аллахны жамауатларыны аллай адети жокъду. ¹⁷ Алай а, муну айтып, сизни махтамайма, нек десегиз сизни жыйылыуларыгъыз хайырдан эсе заран кёп келтиредиле. ¹⁸ Нек десегиз, башындан башлап, сиз жамауатха жыйылгъан заманда, сизни арагъызда келишмей айырылыула боладыла деп эшитеме, анга уа бир жаны бла ийнанама. ¹⁹ Нек десегиз сизни арагъызда сыналгъан адамла белгили болур ючюн, сизни арагъызда айрылыкъла да болургъа керекдиле. ²⁰ Андан сора, сизни жыйылыуугъуз Раббийни ушхууурун ашаргъа жыйылгъанча тюйюлдю. ²¹ Нек десегиз хар ким башхаладан алгъа кесини ашын ашаргъа ашыгъады, алай бла биреу ач къалады, башхасы уа эсиреди. ²² Ашаргъа бла ичерге сизни юйлеригиз жокъмуду? Неда Аллахны жамауатын сансыз этип, жарлыланы да ыспассызмы этесиз? Не айтайым сизге? Аны ючюн сизни махтагъанмы этейим? Махтарыкъ тюйюлме! ²³ Нек десегиз мен сизге айтып юйретгеними Раббийни Кесинден эшитип алгъанма. Раббий Исса ол тутулгъан кечесинде ётмекни алып, ²⁴ Шукур этип сындыргъанды эм: «Алыгъыз, ашагъыз, бу Мени, сизни ючюн къурманнга берилген чархымды. Мени эсигизге тюшюрюрге муну этигиз», – деп айтханды. ²⁵ Аны кибик ушхууурдан сора аякъны да алып: «Бу аякъ Мени къаным бла бегитилген жангы кесаматды. Бу аякъдан ичген хар заманыгъызда, Мени эсигизге тюшюрюп ичигиз», – деп айтханды. ²⁶ Сиз, бу ётмекни ашагъан эм бу аякъны ичген хар кезиуде, Раббий келгинчиге дери Раббийни ёлгенин билдирип турасыз. ²⁷ Ол себепден, тийишлисиз бу ётмекни ким ашаса неда Раббийни аягъын ичсе, Раббийни чархына бла къанына къажау болуп терс боллукъду. ²⁸ Адам кесин сынасын эм ол халда бу ётмекден алай ашасын эм бу аякъдан алай ичсин. ²⁹ Нек десегиз анга тийишли болмай ашагъан эм ичген адам, Раббийни чархыны юсюнден ойлашмагъанлай, алай ашауу эм ичиую бла кеси-кесин терслейди. ³⁰ Ол себепли сизден кёбюсю къарыусуз дула эм ауруйдула, ёлгенле да аз тюйюлдюле. ³¹ Нек десегиз биз кеси-кесибизни сынасакъ эди, сора бизге сюд этилмез эди. ³² Биз, бу дуния бла бирге сюд этилип жоюлмаз ючюн, сюд этилип Раббийден азап алабыз. ³³ Ол себепден, къарындашларым, Раббийни ушхуууруна жыйылгъан заманыгъызда бир-биригизни сакълагъыз. ³⁴ Ач адам а, сизни жыйылыуугъуз айыпланыргъа болмаз ючюн, юйюнде ашасын. Къалгъан ишлени уа келсем жарашдырырма.

¹ Къарындашларым, Сыйлы Нюрден берилген фахмуланы юсюнден сизге билдирмей къояргъа сюймейме. ² Сиз, мажюсю заманыгъызда, тилсиз идоллагъа сизни сюрюп элтген кибик, алай жюрюгенигизни билесиз. ³ Ол себепден сизге айтама, Аллахны Нюрю бла сёлешген бир адам да, Иссагъа налат бермез эм бир адам да Сыйлы Нюр бла болмаса, Иссагъа Раббий деп айталмаз. ⁴ Фахмула кёп тюрлюдюле, Нюр а бирди; ⁵ Къуллукъ этиуле да кёп тюрлюдюле, Раббий а бирди. ⁶ Этилген ишле да кёп тюрлюдюле, барында да хар нени да этген Аллах а бирди. ⁷ Алай а хар кимге да хайыр болур ючюн, Нюр хар кимге да Кесин белгили этеди. ⁸ Биреуге Нюрню юсю бла акъыл сёз бериледи, башхасына ол Нюрден билим сёз бериледи. ⁹ Дагъыда башхасына ол Нюр бла ийман бериледи; башхасына ол Нюр бла ауругъанланы сау этерге саугъала бериледиле. ¹⁰ Биреуге къудуретли ишле этиу, башхасына файгъамбарлыкъ, башхасына нюрлени айырып таныу, башхасына тюрлю тилле, башхасына тиллени ангылатыу фахму бериледи. ¹¹ Быланы барын да бир Нюр этдиреди, хар бирине Кеси сюйгенча энчи юлешеди. ¹² Чарх бир болуп, алай а аны санлары кёп болгъанлары кибик эм битеу санла бир чархны болуп, ала кёп эселе да бир чархны къурагъанлары кибик, Масих да алайды. ¹³ Нек десегиз биз барыбыз да, бир чарх болур ючюн, бир Нюрде кёмюлдюрюлгенбиз, иудейлиле неда греклиле, къулла неда азатла, барыбызгъа да бир Нюрден ичерге берилгенди. ¹⁴ Чарх а бир сандан тюйюл, алай а кёп санладан къуралгъанды. ¹⁵ Аякъ: «Мен къол болмагъаным себепли чархны тюйюлме», – десе, сора ол аны ючюн чархны тюйюлмюдю? ¹⁶ Къулакъ да: «Мен кёз болмагъаным себепли чархны тюйюлме», – десе, сора ол аны ючюн чархны тюйюлмюдю? ¹⁷ Битеу чарх кёз болса эди, сора къалай эшиталыр эди? Битеу чарх къулакъ болса эди, сора къалай ийис ангылаялыр эди? ¹⁸ Алай а Аллах, санланы хар бирин чархха жарашдырып, Кеси сюйгенча къурагъанды. ¹⁹ Бары да бир сан болсала эди уа, сора чарх къайда болур эди? ²⁰ Алай а энди санла кёпдюле, чарх а бирди. ²¹ Кёз къолгъа: «Сен манга керек тюйюлсе» неда аны кибик баш аякълагъа: «Сиз манга керек тюйюлсюз», – деп айталлыкъ тюйюлдю. ²² Ол угъай эсенг, чархны къарыусуз кёрюннген санлары бегирек да керекдиле ²³ Эм чархыбызда бизге магъанасы аз кёрюннген санларыбызгъа бегирек да сакъ болуп къарайбыз. ²⁴ Эм бизни келбетсиз санларыбыз жабылып бегирек да келбетли боладыла, келбетли санларыбызны уа жабылыргъа кереклилери жокъду. Алай а Аллах, тамамлыгъы аз болгъан санлагъа бегирек къараргъа кёлге салып, чархны тап келишдиргенди. ²⁵ Алай бла чархда айрылыкъ болмайды, алай а битеу санла бир-бирлерине бирча къайгъырадыла. ²⁶ Бир сан къыйнала эсе, аны бла бирге битеу санла да къыйналадыла. Бир сан махтаулу бола эсе да, аны бла бирге битеу санла да къууанадыла. ²⁷ Сиз да Масихни чархысыз, башха-башха уа санларысыз. ²⁸ Аллах сора бир къауумланы жамауатда биринчиге абустолла этип, экинчиге файгъамбарла этип, ючюнчюге устазла этип салгъанды. Андан сора бир къауумлагъа къудуретли ишле этерге кючле эмда ауругъанланы сау этиу саугъала, болушлукъ этиу, оноу этиу, тюрлю-тюрлю тилле бергенди. ²⁹ Бары да абустолламыдыла? Бары да файгъамбарламыдыла? Бары да устазламыдыла? Бары да къудуретли ишле этиучюлемидиле? ³⁰ Ауругъанланы сау этиу саугъала барындамы барды? Билинмеген тилле бла бары дамы сёлешедиле? Бары да тиллени ангылатыучуламыдыла? ³¹ Уллу фахмула ючюн эришигиз, мен а сизге андан да аламат жолну кёргюзтюрме.

¹ Мен адам тилледе эм мёлек тилледе окъуна сёлеше эсем да, сюймеклигим жокъ эсе уа, сора мен зынгырдагъан багъырма неда таууш этген кимвалма. ² Файгъамбарлыгъым бар эсе да эм битеу тасхаланы биле эсем да эм, хар тюрлю билимим эм битеу ийнаныуум болуп, алай бла тауланы бир жерден бир жерге окъуна салаллыкъ эсем да, сюймеклигим жокъ эсе уа, сора мен бир зат да тюйюлме. ³ Эмда мен, битеу мюлкюмю садакъа этип юлешсем да эм чархымы кюйдюрюрге берсем да, сюймеклигим жокъ эсе уа, андан манга бир тюрлю файда жокъду. ⁴ Сюймеклик кёп тёзюмлюдю, хатерлиди, сюймеклик зарланмайды, сюймеклик кесин ёрге кётюрмейди, ёхтемлик этмейди, ⁵ Адепсизлик этмейди, кесине файданы излемейди, ёпкелемейди, аман ниет тутмайды, ⁶ Тюзсюзлюкге къууанмайды, хакъ кертиге уа къууанады; ⁷ Барына да тёзеди, барына да ийнанады, барына да ышанады, хар нени да кётюреди. ⁸ Сюймеклик бир заманда да тохтамайды. Файгъамбарлыкъ этиуле бошалырла, тилле да тынарла, билим да къоратылыр. ⁹ Нек десегиз бизни билимибиз тамамлы тюйюлдю, файгъамбарлыкъ этиуюбюз да толу тюйюлдю. ¹⁰ Тамамлыкъ жетген заманда уа, тамамлы болмагъан кетерилир. ¹¹ Мен сабий заманымда, сабийча сёлешгенме, сабийча акъыл этгенме, сабийча ой лашханма; киши болгъанымда уа, сабий ишлени къойгъанма. ¹² Энди биз хар нени да мутхуз кюзгюде кёрген кибик кёребиз, ол заманда уа бетден-бетге кёрлюкбюз; энди мени билимим тамамлы тюйюлдю, ол заманда уа, мен билиннгеним кибик толу билликме. ¹³ Энди уа бу ючюсю жашап турадыла: ийман, умут, сюймеклик, алай а сюймеклик аланы барындан уллуду.

¹ Сюймекликге жетерге кюрешигиз; Сыйлы Нюрден берилген фахмуларыгъыз болур ючюн, бегирек да файгъамбарлыкъ этер ючюн эришигиз. ² Нек десегиз билинмеген тилде сёлешген адам, адамлагъа тюйюл, Аллахха айтады; нек десегиз аны киши ангыламайды, ол нюрю бла таша затланы айтады. ³ Файгъамбарлыкъ этген а, адамланы нюр жанындан ёсдюрюрге, кёл этдирирге эм жапсарыргъа адамлагъа айтады. ⁴ Билинмеген тилде сёлешген адам кесикесин ёсдюреди, файгъамбарлыкъ этген адам а жамауатны ёсдюреди. ⁵ Сиз барыгъыз да тилледе сёлеширигизни сюеме, алай а файгъамбарлыкъ этсегиз игиди; нек десегиз тилледе сёлешген адам жамауатны нюр жанындан ёсдюрюр ючюн айтханларын кёчюрмесе, файгъамбарлыкъ этиучюден гитчеди. ⁶ Къарындашла, энди мен, сизге келип, билинмеген тилледе сёлешип башласам, алай а сизге не ачылыу, неда билим, неда файгъамбарлыкъ сёз, неда юйретиу бла ангылатмасам, мен сизге не хайыр келтирирме? ⁷ Таууш этген жансыз затла, сыбызгъы неда арфа, бирин-биринден айырырча башха тюрлю таууш чыгъармасала, сора сыбызгъы неда арфа согъулгъанын къалай айырып билирге боллукъду? ⁸ Быргъы белгисиз таууш чыгъарса, урушха ким хазырланырыкъды? ⁹ Сиз да алай, тилигиз бла ангылашынмагъан сёзле айта эсегиз, сора сизни не айтханыгъыз къалай билинир? Сиз хауагъа айтырыкъсыз! ¹⁰ Сёз ючюн, дунияда ненча тюрлю сёзле бардыла, аладан бирини да магъанасы болмагъаны жокъду: ¹¹ Алай а мен сёзлени магъанасын билмей эсем, сора мен сёлешгеннге тыш къыраллыма, сёлешген да манга тыш къыраллыды. ¹² Сиз да алай, Сыйлы Нюрден берилген фахмула алыр ючюн эришгенигизге кёре, жамауатны нюр жанындан ёсдюрюрча фахмуладан бай болургъа кюрешигиз. ¹³ Ол себепден а билинмеген тилде сёлешген, кёчюрюрге фахмусу болур ючюн тилек этсин. ¹⁴ Нек десегиз мен билинмеген тилде тилек эте эсем, мени нюрюм тилек эте эсе да, акъылым а файдасыз къалады. ¹⁵ Сора не этейим? Нюрюм бла да этерикме тилек, акъылым бла да этерикме тилек; нюрюм бла да зикир айтырыкъма, акъылым бла да зикир айтырыкъма. ¹⁶ Ол себепден сен нюрюнг бла Аллахха шукур этсенг, сора алайда тургъан бош адам сени шукур дууанга: «Амин», – деп къалай айтыр? Нек десенг ол сени не айтханынгы ангыламайды. ¹⁷ Сен ахшы шукур этесе, алай а башхасы нюр жанындан ёсдюрюлмейди. ¹⁸ Мен, билинмеген тилледе сизни барыгъыздан эсе да кёп сёлешгеним ючюн, Аллахыма шукур этеме. ¹⁹ Алай а жамауатда билинмеген тилде тул-туман сёз айтхандан эсе, башхаланы да юйретир ючюн, акъылым бла беш сёз айтыргъа сюеме. ²⁰ Къарындашла! Акъылдан сабийле болмагъыз: аманлыкъ жанындан гитче сабийле болугъуз, акъыл жанындан а акъыл-балыкъ болгъанла болугъуз. ²¹ Тауратда: «„Бу халкъгъа башха тилле бла эм тыш къыраллыланы ауузлары бла айтырыкъма, алай а ол заманда да тынгыларыкъ тюйюлдюле Манга“ дейди Раббий», – деп жазылгъанды. ²² Алай бла, тилле ийнаннганлагъа тюйюл, ийнанмагъанлагъа, файгъамбарлыгъ’а ийнанмагъанлагъа тюйюл, ийнаннганлагъа илишанды. ²³ Сора битеу жамауат, бирге жыйылып, барысы да билинмеген тилледе сёлешип башласала, сизге уа бош адамла неда ийнанмагъанла кирселе: «Сиз акъылдан шашасыз!» – деп айтмазламы? ²⁴ Барысы да файгъамбарлыкъ эте эселе уа эмда ийнанмагъан неда бош адам кирсе, сора бары да аны гюняхларын ачыкъ этерле, бары да айып этерле. ²⁵ Алай бла, аны жюрек тасхалары ачыкъ болурла; сора ол энишге аууп, Аллахха сежда этер эм: «Аллах кертиси да сизни арагъыздады!» – деп айтыр. ²⁶ Сора не, къарындашла? Сизни жыйылгъан заманыгъызда, сизни хар биригизде да зикир барды, юйретиу барды, тил барды, билим ачылыу барды, тилни ангылатыу барды. Была бары да жамауатны нюр жанындан ёсдюрюр ючюн болсунла. ²⁷ Билинмеген тилде сёлеширикле бар эселе уа, эки неда кёбюсю юч адам бир-бири ызындан сёлешсинле, биреу да айтылгъанланы ангылатсын. ²⁸ Айтып ангылатыучу болмаса уа, билинмеген тилде сёлешиучю жамауатда сёлешмесин, алай а кеси-кесине бла Аллахха айтсын. ²⁹ Файгъамбарла да экеулен неда ючеулен сёлешсинле, къалгъанла уа айтылгъанланы ойласынла; ³⁰ Олтургъанладан башхасына Аллахдан бир зат ачылса уа, биринчи сёлешген тохтасын. ³¹ Нек десегиз барыгъыз да юйренир ючюн эм барыгъыз да кёллендирилир ючюн, барыгъыз да бир-бири ызыгъыздан файгъамбарлыкъ этерге боллукъсуз. ³² Файгъамбарланы нюрлери файгъамбарлагъа бойсунадыла. ³³ Нек десегиз Аллах низамсызлыкъны тюйюл, жарашыулукъну Аллахыды. Сыйлыланы битеу жамауатларында алай болады. ³⁴ Сизни къатынларыгъыз жамауатда тынгылап турсунла; нек десегиз алагъа сёлеширге болмайды, алай а Тауратда айтылгъаны кибик, бойсунуп турургъа керекдиле. ³⁵ Ала неге юйренирге сюе эселе да, аны юйлеринде эрлерине сорсунла; нек десегиз къатыннга жамауатда сёлеширге ушагъысузду. ³⁶ Аллахны сёзю сизденми чыкъгъанды да? Неда жангыз сизгеми жетгенди? ³⁷ Кесин файгъамбаргъа неда нюр фахмусу болгъаннга санагъан адам, мени сизге жазгъанларым Раббийни фарызлары болгъанларын ангыласын. ³⁸ Муну къабыл кёрмегенни уа Аллах да къабыл кёрмез. ³⁹ Алай бла, къарындашла, файгъамбарлыкъ этер ючюн эришигиз, алай а билинмеген тилледе сёлешгенлени да тыймагъыз. ⁴⁰ Хар неда адеп бла эм низам бла болсун ансы.

¹ Къарындашла, мен сизге билдирген эмда сиз къабыл этип аны бла бегиген Хайыр Хапарны эсигизге салама. ² Мен сизге берген Хайыр Хапарны мен юйретгенча тута эсегиз, сиз аны бла къутхарыласыз. Алай тюйюл эсе уа сизни ийман салгъаныгъыз бошунады. ³ Нек десегиз мен сизге алгъы бурун кесим да къабыл этгеними юйретгенме; Масихни бизни гюняхларыбыз ючюн ёлгени, Сыйлы Китаплада жазылгъанына кёре болгъанын, ⁴ Эм Аны асыралгъаны да, ючюнчю кюн тиргизилгени да, Сыйлы Китаплада жазылгъанына кёре болгъанын, ⁵ Ол алгъа Кефагъа, андан сора Онекисине кёрюннгенин билдиргенме. ⁶ Андан сора Ол бир кезиуге беш жюзден да кёп къарындашха кёрюннгенди, аланы асламысы эндиге дери да саудула, бир къауумлары уа ёлгендиле. ⁷ Андан сора Якъупха эмда битеу абустоллагъа кёрюннгенди. ⁸ Аланы барындан да артда уа, заманы жетмей туугъан сабийгеча манга да кёрюннгенди. ⁹ Нек десегиз мен абустолланы бек гитчелериме. Аллахны жамауатына зулму этгеним себепли, абустол аталыргъа тийишли да тюйюлме. ¹⁰ Алай а Аллахны шафауаты бла не болгъан эсем да, болгъанма. Аны манга берген шафауаты бошуна болмагъанды. Мен аланы барындан да кёп уруннганма, алай а мен угъай, Аллахны менде болгъан шафауаты уруннганды. ¹¹ Алай бла менми, аламы, биз алай ууаз беребиз, сиз да алай ийнаннгансыз. ¹² Масихни юсюнден а, Ол ёлгенледен тиргизилгенди деп билдириле эсе, сора сизден бир къауумла, ёлгенлеге тиргизилиу жокъду деп къалай айтадыла? ¹³ Ёлгенлеге тиргизилиу жокъ эсе уа, Масих да тиргизилмегенди. ¹⁴ Масих тиргизилмеген эсе уа, сора бизни билдириуюбюз бошду, сизни ийнаныуугъуз да бошду. ¹⁵ Аны юсюне да биз Аллахны юсюнден ётюрюк шагъатлыкъ этиучюле болур эдик; нек десегиз Аллах Масихни тиргизгенди деп шагъатлыкъ этгенбиз. Ёлгенле керти да тиргизилмей эселе уа, Аллах Масихни да тиргизмегенди. ¹⁶ Ол себепден ёлгенле тиргизилмей эселе, Масих да тиргизилмегенди. ¹⁷ Масих тиргизилмеген эсе уа, сора сизни ийманыгъыз бошду, сиз энтда гюняхларыгъыздасыз. ¹⁸ Мынга кёре Масихникиле болуп ёлгенле да жоюлгъандыла. ¹⁹ Ол себепден биз Масиххе жаланда бу дуния жашау ючюн ышаннган эсек, сора биз адамланы барындан да насыпсызбыз. ²⁰ Алай а Масих, ёлгенледен биринчи болуп, ёлюмден тиргизилгенди. ²¹ Нек десегиз, ёлюм инсанны юсю бла болгъаны кибик, ёлгенлени тиргизилиую да Инсанны юсю блады. ²² Адам файгъамбарда бары да ёлгенлери кибик, Масихде бары да жашау табарыкъдыла. ²³ Хар ким кесини кезиуюнде: биринчи тиргизилген Масихди, андан сора Аны келген заманында Масихникиле тиргизилликдиле. ²⁴ Андан сора Масих, хар тюрлю башчылыкъны, хар тюрлю властьны эм кючню къоратып, патчахлыкъны Аллах Атагъа берген заманында, дунияны ахыры келликди. ²⁵ Нек десегиз Аллах, Аны битеу душманларын Аны аякъ тюбюне салгъынчыгъа дери, Ол патчахлыкъ этерге керекди. ²⁶ Жокъ этиллик ахыргъы душман а ёлюмдю. ²⁷ Нек десегиз Аллах барын да Масихни аякъ тюбюне бойсундургъанды. Анга бары да бойсуннганды деп айтылгъанда уа, Анга барын да бойсундургъан Аллах бери саналмагъаны белгилиди. ²⁸ Анга бары да бойсуннган заманда уа, битеу хар неда Аллахны оноуунда болур ючюн, Улан Кеси да, Анга барын да бойсундургъан Аллахха бойсунурукъду. ²⁹ Алайсыз ёлгенле ючюн сууда кёмюлдюрюлгенле не этерикдиле? Ёлгенле чыртда тиргизилмей эселе, адамла ёлгенле ючюн сууда нек кёмюлдюрюледиле? ³⁰ Биз да хар сагъатдан кесибизни къоркъуугъа не ючюн салабыз? ³¹ Мен хар кюн сайын ёлеме: анга уа, къарындашларым, Раббийибиз Масих Иссаны хайырындан сизни ючюн менде болгъан махтауум бла шагъатлыкъ этеме. ³² Адам ойлашыугъа кёре, Эфесде жыртыучу жаныуарла бла кюрешгеними манга не файдасы бар эди? Ёлгенле тиргизилмей эселе, ашап-ичип башлайыкъ, нек десегиз тамбла ёллюкбюз! ³³ Алданмагъыз: «Аман нёгерле иги адетлени бузадыла». ³⁴ Кереклисича аязыгъыз эм гюнях этмегиз; нек десегиз сизге айыпха айтайым, сизден бир къауумла Аллахны билмейдиле. ³⁵ Алай а биреу: «Ёлгенле къалай тиргизилликдиле? Эм къаллай чарх бла келликдиле?» – деп айтыр. ³⁶ Оюмсуз! Ол сен жерге сепген урлукъ ёлмесе, тириллик тюйюлдю. ³⁷ Сора сен сепген заманынгда, боллукъ чархны кесин тюйюл, не болсада, будай болсада, башха бюртюк болсада жалан бюртюгюн себесе. ³⁸ Аллах а анга сюйгенича чарх береди, хар урлукъгъа да ёз чархын береди. ³⁹ Хар тюрлю чарх бирча тюйюлдю, алай а адамланы чархы башхады, малланы чархы башхады, чабакъланы башхады, къанатлыланы да башхады. ⁴⁰ Кёкледеги чархла бардыла эм жердеги чархла бардыла, алай а кёкледегилени аламатлыкълары башхады, жердегиленики да башхады. ⁴¹ Кюнню аламатлыгъы башхады, айны аламатлыгъы башхады, жулдузланы башхады, хар жулдузну да аламатлыгъы башха тюрлюдю. ⁴² Ёлгенлени тиргизилиую да алайды: чарх чирир зат болуп себиледи, чиримезлик болуп тиргизиледи. ⁴³ Ыспассыз болуп себиледи, аламат болуп тиргизиледи. Къарыусуз болуп себиледи, кючлю болуп тиргизиледи. ⁴⁴ Жанлы чарх болуп себиледи, нюрлю чарх болуп тиргизиледи. Жанлы чарх барды, нюрлю чарх да барды. ⁴⁵ Китапда: «Биринчи инсан Адам жашагъан жан болгъанды», – деп алай жазылгъанды; ахыргъы Адам а тиргизиучю нюрдю. ⁴⁶ Алай а алгъа нюрден болгъан тюйюлдю, жандан болгъан алгъады, нюрден болгъан а артдады. ⁴⁷ Биринчи адам жерден, топуракъдан жаратылгъанды, экинчи Адам а кёкден келген Раббийди. ⁴⁸ Топуракъдан жаратылгъан къаллай эсе, топуракъдан жаратылгъанла да аллайдыла эм кёкден болгъан къаллай эсе да, кёкден болгъанла да аллайдыла. ⁴⁹ Сора биз, жерден жаратылгъанны сыфатын жюрютгенибиз кибик, кёкден болгъанны сыфатын да жюрютюрюкбюз. ⁵⁰ Алай а муну сизге айтайым, къарындашла, эт бла къан Аллахны Патчахлыгъындан юлюшлю болаллыкъ тюйюлдюле эм чиририк, чиримезликден юлюшлю тюйюлдю. ⁵¹ Ма, сизге тасханы айтама: биз барыбыз ёллюк тюйюлбюз, алай а барыбыз да, ⁵² Билмей тургъанлай, кёзню жумуп ачхынчы, ахыргъы сур быргъы согъулгъанда тюрленирикбиз; нек десегиз сур согъуллукъду, ёлгенле да чиримезлик болуп тиргизилликдиле, биз а тюрленирикбиз; ⁵³ Нек десегиз бу чиририк чархыбыз чиримезликни киерге керекди эм бу ёллюк чархыбыз да ёлюмсюзлюкню киерге керекди. ⁵⁴ Бу чиририк чархыбыз чиримезликни кийсе эм бу ёллюк чархыбыз ёлюмсюзлюкню кийсе, ол заманда уа, Китапда: «Ёлюм хорланып жокъ этилгенди», – деп жазылгъан сёз къабыл боллукъду. ⁵⁵ «Ёлюм! Сени ууунг къайдады? Ахырат! Сени хорлауунг къайдады? » ⁵⁶ Ёлюмню ууу уа гюняхды; гюняхны кючю уа Тауратны Законуду. ⁵⁷ Бизни Раббийибиз Масих Иссаны юсю бла бизге хорлау берген Аллахха шукур болсун! ⁵⁸ Алай бла, эй сюйюлюннген къарындашларым, къаты, деменгили болугъуз, хар заманда да Раббийни ишинде жетишимли болугъуз; Раббийни жолунда урунууугъуз бошуна болмагъанын билигиз.

¹ Сыйлыланы кереклилерине жыйыуда уа мен Галатияны жамауатларында белгилегенимча этигиз: ² Ыйыкъны биринчи кюнюнде сизни хар биригиз да, кесини онгуна кёре, берлик затын кесини юйюнде бир жанына салып сакъласын, алай бла мен келген заманда жыяргъа керек болмасын. ³ Келген заманымда уа, къагъытла да жазып, сиз тийишли кёрген адамланы, жыйгъан садакъагъызны Иерусалимге тапдырыргъа иерме. ⁴ Манга да ала бла барыргъа ушагъылы болса уа, сора ала мени бла барырла. ⁵ Мен Македониядан озгъандан сора, сизге келликме; нек десегиз мен Македонияны юсю бла барама. ⁶ Сизде уа, бираз турургъа неда къышны окъуна ашырыргъа болурма, алай бла сиз мени, барлыкъ жериме ашырырсыз. ⁷ Ол себепден мен энди сизни бла жолда бара кёрюшюрге сюймейме, алай а, Аллах онг берсе, сизде бир бёлек заманны турургъа умут этеме. ⁸ Эфесде уа мен эллинчи кюнню байрамына дери турлукъма, ⁹ Нек десегиз мында уллу эмда жараулу ишле этерге манга эшик ачылыпды, манга къажау тургъанла да кёпдюле. ¹⁰ Тимотей сизге келсе уа, ол сизде къоркъуусуз болуруна къарагъыз; нек десегиз, мени кибик, ол да Раббийни ишин этеди. ¹¹ Ол себепден аны бир киши да сансыз этмесин, алай а ол манга келир ючюн, аны ырахатлыкъ бла ашырыгъыз; нек десегиз мен къарындашла бла аны сакълайма. ¹² Аполлос къарындашны юсюнден а, ол къарындашла бла сизге барсын деп, мен андан бек тилеген эдим, алай а ол бу сагъатда барыргъа бир да сюймегенди. Онг тапхан заманында келликди. ¹³ Сагъайып болугъуз, ийманда туругъуз, кишилиги болгъанла, кючлюле болугъуз; ¹⁴ Сизде хар неда сюймеклик бла болсун. ¹⁵ Къарындашла, сиз Истефанасны юйюрюн билесиз; ала Ахаяны биринчи ийманлыларыдыла эмда кеслерин сыйлылагъа къуллукъ этерге бергендиле. Мени сизден тилегеним барды: ¹⁶ Сиз аллайлагъа эм ала бла бирге ишлеп уруннганланы барына да бойсунугъуз. ¹⁷ Истефанасны, Фортунатны эм Ахайыкны келгенлерине мен къууаннганма. Ала манга сиз мени биргеме болмагъаныгъызны унутдургъандыла. ¹⁸ Ала мени да, сизни да кёлюбюзню ырахат этгендиле. Аллайлагъа хурмет этигиз. ¹⁹ Асияны жамауатлары сизге салам айтадыла. Акила бла Прискила юйдеги жамауатлары бла бирге сизге Раббийде къызыу салам айтадыла. ²⁰ Битеу къарындашла сизге салам бередиле. Бир-биригизни сыйлы уппа этиу бла саламлашыгъыз. ²¹ Мен, Пауул, кеси къолум бла бу саламны жазама. ²² Раббий Масих Иссаны сюймеген адамгъа налат болсун. Марана-та ! ²³ Бизни Раббийибиз Масих Иссаны шафауаты сизни бла болсун. ²⁴ Масих Иссада мени сюймеклигим сизни барыгъыз бла да болсун. Амин.