Pɔɔli gbaŋ dieke dɩ gʋtɩna bule ʋ maagɩna a yɩ

Timoti

wʋnna

1

1Manɩŋ Pɔɔli, vuodieke dɩ yine Yisa Masia tʋntʋntʋ Ŋmɩŋ choti ma wa, dɩ n mʋʋlɩma miivoli dieke Ŋmɩŋ dɩ yɩ nʋaŋ dɩ ʋ nan yɩ wa Masia wɩa wa, 2n maaga gbaŋkʋ gie a yɩa n bʋachoti Timoti.

Tɩ Chʋa Ŋmɩŋ aŋaŋ tɩ Yɔmʋtieŋ Yisa Masia suŋŋi fʋ, ta chɩgɩ fʋ zɔɔlɩŋ, ta bɩ yɩ fʋ sʋgɩdʋagɩŋ.

Kpaamɩŋ aŋaŋ Ŋmɩŋ waasɩŋ wɩa

3Ŋmɩŋ vuodieke n jɩanna aŋaŋ sʋgɩyɩalɩŋ sɩba n chɔɔŋkʋʋlɩŋ die dɩ jɩanna wa dene wo, maŋ keŋ jʋʋsa wa n ŋaaŋ tɩɩnsɩ wa fʋ wɩa saŋŋa mana n jʋʋsɩkʋ ma, yuŋ aŋaŋ ŋmɩntʋasɩ, ta waasa wa fʋ wɩa. 4N tɩɩnsa fʋ nɩntaantɩ wɩa, ta ko yaala n ye fʋ ta yallɩma sʋgɩfɩalɩŋ pam. 5Ta tɩɩnsa fʋ yine Yisa Masia yada aŋaŋ wusie dene wo, yada dieke fʋ nuŋkʋʋŋ Lowisi aŋaŋ fʋ nuŋ Yunisi die dɩ yalla wa, n sɩba dɩ fʋ gbaŋ yaa wa kanɩŋ yadaka mi. 6Die wɩa maŋ tɩɩnsa fʋ dɩ fʋ vaa piini dieke Ŋmɩŋ dɩ yɩna fʋ saŋŋa dieke n nagɩna n nuuŋ a diisi fʋ ma wa hagɩ ŋmɩŋsikpeŋ. 7Dama Halɩkasɩ dieke Ŋmɩŋ dɩ yɩna tɩ ka yɩa tɩ ŋmaamɩŋ, ama Halɩkasɩka yɩa tɩ hagɩrɩŋ aŋaŋ choti aŋaŋ yigi-n-gbaŋ beriŋ.

8Die wɩa, mʋʋlɩma tɩ Yɔmʋtieŋ wɩaha ta daa chɩgɩma viivi. Da bɩ chɩgɩma viivi n benne dansarɩka sʋŋ ʋ wɩa wa, ama saagɩma a dime wahala wʋvɩɩnaha wɩa, sɩba Ŋmɩŋ dɩ yɩnana fʋ hagɩrɩŋ dene wo. 9Wʋnɩŋ Ŋmɩŋ gbatɩna tɩ a taaŋ ta wa tɩ dɩ tɩ keŋ yi ʋ gbaŋ gbaŋ ʋ vuosi, daa tɩ tʋnvɩɩna wɩa, ama ʋ gbaŋ gbaŋ die sanna dɩ ʋ nan chɩgɩ tɩ zɔɔlɩŋ. Die ʋ saŋ wa naa ta ye ka naaŋ dʋnɩa, dɩ ʋ nan chɩgɩ tɩ zɔɔlɩkʋ gie Yisa Masia wɩa. 10Ama tɩ Gbɩgbatɩtaantʋ Yisa Masia keniŋ yuorine a dagɩ tɩ, wʋnɩŋ Yisa Masia die chʋʋsɩna kuŋ hagɩrɩŋ, ta bɩ dagɩ tɩ dɩ tɩ saagɩ ʋ wʋvɩɩnaha tɩ nan ye miivoli dieke dɩ wone kpatɩŋ.

11Ŋmɩŋ wɔŋ wa mɩŋ mɩŋ dɩ n yi tʋntʋntʋ aŋaŋ dɩdagɩrʋ ta mʋʋlɩma wʋvɩɩnaha. 12Die wɩa, maŋ die wahalaka mi ta ka chɩga viivi. Dama n sɩba vuodieke n tuone a dii wo, ta sɩba aŋaŋ wusie dɩ ʋ nan bɩagɩ gbarɩ jadieke ʋ nagɩna a yi n nuusi me wo a ga tʋgɩ Dakpatɩkɩrɩ daarɩ. 13Wudieke fʋ wʋnna a nyɩŋ n jigiri, mɩŋŋɩ pɔgɩlɩka aŋaŋ yada aŋaŋ choti dieke Yisa Masia dɩ yɩnana tɩ wa. 14Ŋmɩŋ Halɩkasɩ hagɩrɩŋ dɩ benne fʋ ma wɩa, mɩŋŋɩ pɔgɩlɩ wʋvɩɩŋ diekemba ʋ nagɩna yi fʋ nuusi me wo.

15Sɩba a baarɩ dɩ vuodiekemba mana dɩ benne Asia tɩŋgbaŋ ma wa die chɩgɩ ta vaa mɩŋ mɩŋ; ba bataŋ yine Fejelusi aŋaŋ Hemojenesi. 16Tɩ Yɔmʋtieŋ, chɩgɩ Onesiforusi tigiŋ vuosi zɔɔlɩŋ, dama die ʋ kpaŋŋɩsa mɩŋ mɩŋ saŋŋa mana. Die ʋ ka chɩga viivi aŋaŋ n benne dansarɩka ma wa, 17die ʋ kenne tʋgɩ Romi tɩŋ ma wa, die ʋ piiliye mɩŋ a yaala n jigiŋ a ga tʋgɩ saŋŋa dieke ʋ yene mɩŋ. 18Tɩ Yɔmʋtieŋ chɩgɩ wa zɔɔlɩŋ Dakpatɩkɩrɩ daarɩ ma. Fʋ gbaŋ sɩba vɩɩnɩŋ die ʋ suŋŋine mɩŋ dene, Efesusi tɩŋ ma.

2

Yisa Masia soja vɩɩnʋ wɩa

1N bʋa, fʋnɩŋ nɩŋ vaa fʋ sʋŋ hagɩrɩma Yisa Masia die dɩ suŋŋine fʋ dene ʋ zɔɔlɩnchɩgɩla ma wɩa. 2Die fʋ wone a wʋŋ dagɩ dieke a nyɩŋ n jigiri vuosi pam nine me wo, nagɩ kanɩŋ dagɩkʋ mi a dagɩ vuodiekemba dɩ yine yɩantieliŋ, ta nan bɩagɩ dagɩ ba chanchaalɩŋ.

3Saagɩma wahala diile Yisa Masia wɩa sɩba soja vɩɩnʋ dɩ ŋaana die wahala dene wo. 4Soja dieke dɩ yaala ʋ jakʋʋŋ nine suuli wo ʋ ka bɩ lagɩma ʋ beriŋ aŋaŋ wudieke dɩ kana ka yi sojasi tʋʋma. 5Vuodieke dɩ chɩgɩnana pagɩsɩŋ chɩgɩla kaaŋ bɩagɩ chɩgɩ dii ta tuo diilehe tune ntaala ʋ dɩɩ chɩgɩlaha mɩraha mana. 6Kpɩkpaarʋ dieke dɩ faasɩna tʋŋ aŋaŋ nɩŋŋmɩna mʋ ʋ woliŋ ye wo nyindiikehe tʋaŋ. 7Yilime yaa gamma wudieke n balala dama tɩ Yɔmʋtieŋ nan yɩ fʋ yɩaŋ aŋ fʋ sɩmma a mana chɩasɩ.

8Tɩɩnsɩma Yisa Masia wɩa, vuodieke die dɩ yine naaŋ Davidi haagɩŋ ta hagɩ kumbu me wo, sɩba n mʋʋlɩna wʋvɩɩnaha a dagɩ dene wo. 9N mʋʋlɩnana wʋvɩɩnaha wɩa n die wahala ta ba bɔbɩ mɩŋ aŋaŋ chɔrɩma sɩba wʋbɩayiiru. Ama Ŋmɩŋ wɩaha nɩŋ ka bɔbɩ aŋaŋ chɔrɩma. 10Ta yaa hanɩa wahala mana ma Ŋmɩŋ vuovʋarɩkaha wɩa, amʋ ba gbaŋ ba nan ye gbatɩtaanɩŋ Yisa Masia ma, ta yallɩma sʋgɩfɩalɩ dieke dɩ wone kpatɩŋ. 11Wɩaha gie yiwo wusie dɩ:

“Dɩɩ yi tɩ kpiye mɩŋ aŋaŋ wa

tɩ nan keŋ yaa miivoli aŋaŋ wa.

12Dɩɩ yi tɩ bɩ kpaŋŋa tɩ gbaŋ

tɩ nan keŋ gʋtɩ dii naaŋ aŋaŋ wa;

ama tɩ baarɩ tɩ ka sɩba wa

ʋ gbaŋ ʋ nan keŋ baarɩ dɩ ʋ ka sɩba tɩ.

13Dɩɩ yi tɩ keŋ yiŋŋi ʋ kʋaŋ

ama wʋnɩŋ nɩŋ ʋ nan wɩarɩ yi wusietieŋ

dama ʋ kaaŋ bɩagɩ chiisi ʋ gbaŋ gbaŋ beriŋ.”

Tʋntʋŋ dieke dɩ fɩalɩnana Ŋmɩŋ sʋŋ

14Tɩɩnsɩma fʋ vuosi wɩɩrɩ gie, ta kpaaŋ ba aŋaŋ nɩŋŋmɩna Ŋmɩŋ nɩŋŋa dɩ ba daa wagɩma yaa gamma wʋpɩasɩtɔgɩtɩ ma, a wo nyʋarɩ ama a chʋʋsa vuodiekemba dɩ wʋnnana wa mɩŋ. 15Kpaŋŋɩ fʋ gbaŋ aŋ Ŋmɩŋ bɩrɩ fʋ, ta yi tʋntʋntʋ dieke dɩ kana ka chɩga viivi aŋaŋ ʋ tʋʋma, ta mɩŋŋɩ daga Ŋmɩŋ wusieke. 16Vʋarɩ fʋ gbaŋ a nyɩŋ wʋbalɩkɩ tɔgɩtɩ ma, dama ka wo nyʋarɩ ta nan bɩ vaa vuosi bemme saasaa aŋaŋ Ŋmɩŋ. 17Hanɩŋ wʋbalɩka nɩŋ sɩɩ sɩba kʋjagɩ dieke dɩ kana ka kpiye. Hamenusi aŋaŋ Filetusi ye daga die dagɩkʋ. 18Ba va wa wusie dagɩkʋ ta bala dɩ kumbu hagɩkʋ wɔŋ keŋ a tɩaŋ mɩŋ, die wɩa ta chʋʋsa vuosi bataŋ yada, 19ama Ŋmɩŋ vuovʋarɩka nɩŋ zie mɩŋ ta ka dɔma, ta wudieke dɩ maagɩna a dɩɩsɩ ba ma yiwo naa: “Tɩ Yɔmʋtieŋ sɩba vuodiekemba dɩ yine ʋ sɩɩtɩ”, ta a bɩ maagɩ dɩ, “Vuodieke nɩŋ mana dɩ balala dɩ ʋ yiwo tɩ Yɔmʋtieŋ sɩɩtɩ mʋ ʋ chɩgɩ nyɩŋ wa bɩaŋ yiile me.”

20Kpala yiri yiri bie wo tigikpɩɩŋ ma, daa a mana yine kʋrɩbɩsɩ, ataŋ yiwo tɩmbala ta ataŋ dɩaŋ dɩ yi kpala. A taŋ zie mɩŋ a gbarɩ wa daakpɩɩŋ daraaŋ, ataŋ dɩaŋ ba yaa tʋma daaŋ mana. 21Vuodieke dɩ vana bɩaŋ ta yi sʋgɩyɩalɩntieŋ, bala ʋ yi kpalɩ dieke Ŋmɩŋ dɩ bala ʋ nagɩ tʋŋ ʋ tʋʋma, fʋ beriŋ nan dɩ vɩɩna, ta nan yi siri dɩ tɩ Yɔmʋtieŋ nagɩ fʋ tʋŋ tʋnvɩɩnɩŋ mana. 22Vʋarɩ fʋ gbaŋ a nyɩŋ dalʋaka lɔlɩbɩatɩ ma, ta mɩma a yaalɩma sʋgɩyɩalɩŋ, aŋaŋ yada, aŋaŋ choti, aŋaŋ sʋgɩdʋagɩŋ, ta lagɩma aŋaŋ vuodiekemba dɩ yalla sʋgɩyɩalɩŋ ta wasa tɩ Yɔmʋtieŋ dɩ ʋ suŋŋi be wo. 23Chɩgɩ nyɩŋ gaantɩŋ aŋaŋ nɩnhagɩrɩtɔgɩtɩ ma, dama sɩba a baarɩ a kpatɩŋ yiwo waagɩŋ. 24Tɩ Yɔmʋtieŋ tʋntʋntʋ ka mʋ ʋ wagɩma waagɩŋ. Ʋ mʋ ʋ yi burichi vuoŋ, ta yi dɩdagɩrʋvɩɩŋ dieke dɩ yalla suguru, 25ta yi vuodieke dɩ benne sɔmm, ta kpaama vuodiekemba dɩ nɩgɩnana nɩnhagɩrɩŋ aŋaŋ wa. Vuoŋ zɩ Ŋmɩŋ nan keŋ vaa ba tarɩgɩ ba beriŋ ta keŋ sɩmma wusieke, 26ta ba sʋŋanyile nan yiŋŋi keŋ aŋ ba chɩgɩ nyɩŋ Sitaani chachabɩ ma, chachabɩ dieke dɩ yigine be ta vaa ba yie ʋ dʋŋŋʋkʋ wa.

3

Dakpatɩkaha wɩa

1N yaala fʋ sɩmma wɩɩrɩ gie, dɩ dakpatɩkaha saŋŋa dɩ nan dɩ tʋa. 2Vuota nan yi halɩtieliŋ, ta faasɩ cho ligire, ta yi kalinbaan tieliŋ, ta kuule, ta bɩ yi vuodiekemba dɩ zɩanana vuosi, aŋaŋ vuodiekemba dɩ kana ka tuose ba tieliŋ nʋa, aŋaŋ vuodiekemba nine dɩ kana ka suule jaaŋ, aŋaŋ vuodiekemba dɩ kana ka chɩga Ŋmɩŋ, 3ta yi vuodiekemba dɩ wone choti aŋaŋ taŋ, ta kaaŋ dɩ chɩga zɔɔlɩŋ, ta yi mɔlanfɩkɩtieliŋ, ta kaaŋ bɩagɩ yige ba gbaŋ, ta nan dɩ tʋa, ta kaaŋ dɩ yaala wʋvɩɩnɩŋ, 4ta nan dɩ nyɩnna ba chanchaalɩŋ kʋaŋ, ta yi pogi pogi tieliŋ, ta kɔta ba gbaŋ, ba nan dɩ cho nansɩŋ a tɩaŋ Ŋmɩŋ, 5ba nan keŋ a yi sɩba vuodiekemba dɩ jɩanna Ŋmɩŋ ama ta zeti Ŋmɩŋ hagɩrɩbʋ. Nɩ vʋarɩ nɩ gbaŋ a nyɩŋ banɩŋ vuosi mi. 6Ba bataŋ juo tige me a gaama hɔgʋgaatɩba, vuodiekemba dɩ yinene bɩaŋ pam wa ta dɩ ba sʋgɩtɩ lɔlɩbɩatɩ yiri yiri wo. 7Saŋŋa mana hɔgʋba gie bʋgɩra mɩŋ ama ba kaaŋ wɔŋ sɩba wusie sieku. 8Sɩba Janesi aŋaŋ Jamberesi die dɩ kana ka saagɩ a yɩ Mosisi wo, dembisi gie sɩwa dene, ba waga aŋaŋ wusieke, ba sʋŋanyile ka vɩɩna, ba ka bɩ dɩ yadaka sieŋ. 9Ama ba kaaŋ dɩ gaama vuosi a yʋasɩ, dama vuoŋ mana nan keŋ ye ba gaatɩŋ dɩ sɩna die sɩba die dɩ yine a yi Janesi aŋaŋ Jamberesi dene wo.

Kpatɩŋ kpaamɩŋ

10Ama fʋnɩŋ nɩŋ, dɩ wa n dagɩkʋ aŋaŋ n beriŋ aŋaŋ n sʋŋanyile. Wɔŋ sɩba n yine Masia yada dene, aŋaŋ suguru, aŋaŋ n choti aŋaŋ vuota, aŋaŋ n hanɩa, 11ta bɩ sɩba vuosi dɩ mugisine mɩŋ dene, aŋaŋ n wahala diile. Sɩba wudiekemba mana die dɩ yine mɩŋ Antiyoku aŋaŋ Yikonumi aŋaŋ Lisitira tɩgɩsɩ me. Sɩba die n yene mugisibɩatɩ dene, ama tɩ Yɔmʋtieŋ die vʋarɩ mɩŋ mɩŋ a nyɩŋ a mana ma. 12Wusie, vuodiekemba mana dɩ yine Yisa Masia sɩɩtɩ ta yaala ba bemme vɩɩnɩŋ nan ye mugisiŋ a nyɩŋ vuosi jigiŋ; 13ta vuobɩatɩ aŋaŋ gɩgaantɩba nan keŋ gʋta ba wʋbɩatɩ ta gaama vuosi ta vuosi dɩaŋ dɩ gaama ba. 14Ama fʋnɩŋ nɩŋ, ye yalla wusie dieke ba dagɩna fʋ wa, ta fʋ faasɩ tuo dii wo, dama wɔŋ sɩba dɩ vuodiekemba dɩ yine fʋ dɩdagɩrɩŋ yiwo wusietieliŋ. 15Ta fʋ ballɩbɩsɩ mi wɔŋ sɩba Ŋmɩŋ gbaŋkʋ dɩ bɩagɩna yɩa fʋ yɩaŋ ta daga fʋ fʋ baaŋ yi Yisa yada dene ta ye gbatɩtaanɩŋ. 16Wudieke mana dɩ benne Ŋmɩŋ gbaŋkʋ ma wa nyɩŋ wa ʋ nʋaŋ ma, ta a mana dɩ yaa nyʋarɩ, ta daga ʋ wɩa, ta kpaama tɩ, ta wʋnsa tɩ beriŋ, ta daga tɩ sʋgɩyɩalɩŋ beriŋ, 17dɩ vuodieke dɩ jɩanna Ŋmɩŋ beriŋ vɩɩŋ ma, dɩ ʋ yi siri ta tʋma wʋvɩɩna yiri yiri mana.

4

1Yisa Masia vuodieke dɩ bala ʋ keŋ dii naarɩ ta dii vuodiekemba dɩ benne ba miivoli me aŋaŋ kpiiliŋ sarɩya wa, wʋnɩŋ aŋaŋ Ŋmɩŋ nɩŋŋa maŋ bala fʋ naa, 2dɩ fʋ mʋʋlɩma ʋ wɩa saŋŋa mana, dɩɩ yi saŋŋa dɩ mʋ yaa ka ka mʋ, ta balɩma vuosi ba wʋbɩatɩ, ta kpaama ba, ta kpaŋŋɩsɩma ba ta dagɩma ba wɩaha aŋaŋ suguru saŋŋa mana. 3Dama saŋŋa kieŋ ta vuosi kaaŋ dɩ wʋmma dagɩvɩɩnʋ, ama ba nan keŋ dɩ ba gbaŋ gbaŋ ba lɔlɩbɩatɩ, ta nan dɩ wʋmma yɩa dɩdagɩrɩŋ pam diekemba dɩ dagɩnana wa wudieke ba yaalala ba wʋŋ. 4Ba kaaŋ dɩ wʋmma wusieke, ama ta wʋmma yɩa ŋmɩnchɩbɩsɩ dagɩŋ. 5Ama fʋnɩŋ nɩŋ, mʋ fʋ yigi wo fʋ gbaŋ wɩɩŋ mana ma, ta yallɩma hanɩa wahala ma ta mʋʋlɩma Yisa Masia wʋvɩɩnaha, ta tʋma tʋŋ dieke mana Ŋmɩŋ dɩ nagɩna a yɩ fʋ wa.

6Dama manɩŋ nɩŋ, saŋŋa gbigiye mɩŋ dɩ n yi sɩba kaaba Ŋmɩŋ koriŋ me. Saŋŋa keŋye mɩŋ dɩ n nyɩŋ tɩŋgbaŋka gie me. 7N mɩwa mɩvɩɩnɩŋ, ta tʋŋ n tʋʋma kpatɩ, ta ye pɔgɩlɩ yada wɩaha keŋ keŋ. 8Die wɩa, nyʋarɩ dieke dɩ yine sʋgɩyɩalɩntieliŋ nyʋarɩ dʋa gbarɩ mɩŋ mɩŋ arɩzanna ma; ta tɩ Yɔmʋtieŋ, vuodieke dɩ dine vuota sarɩya aŋaŋ wusie wo nan keŋ yɩ mɩŋ kanɩŋ nyʋarɩ sarɩya diile daraaŋ. Daa n nyɩɩna ma ʋ baa ʋ yɩ, ama ʋ nan yɩ vuodiekemba mana dɩaŋ dɩ yaalala dɩ ʋ keŋ wo.

Wʋbalɩka kpatɩŋ

9Kpaŋŋɩ fʋ gbaŋ a keŋ n jigiŋ daraa ale wa gie. 10Dama Demasi dɩ faasɩna cho tɩŋgbaŋka gie nyinti pam wɩa, ʋ va mɩŋ mɩŋ ta ga Tesalonika tɩŋ, ta Kiresikensi dɩaŋ dɩ ga Galasia tɩŋgbaŋ ma, ta Tatusi dɩaŋ dɩ ga Dalimasia tɩŋgbaŋ ma. 11Luki nyɩɩna ma benne n jigiŋ. Nagɩ Maki a keŋ aŋaŋ wa, dama ʋ tʋʋma yaa nyʋarɩ pam a yɩ mɩŋ. 12N tʋŋ wa Tikikusi Efesusi tɩŋ ma. 13Fʋ keŋ kieŋ saŋŋa dieke, fʋ nagɩ n jayeekiwaŋ dieke n vana a taaŋ Tiroasi tɩŋ ma Kapusi jigiri aŋaŋ n gbaŋ pilikehe aŋaŋ gbaŋ tɩalɩkaha.

14Alekizanda, vuodieke dɩ yine macheeri wo yi mɩŋ wʋbɩaŋ pam; Ŋmɩŋ nan datɩ ʋ tɩbɩŋ ʋ yine naa wɩa. 15Sɩmma fʋ gbaŋ aŋaŋ wa, dama ʋ waga aŋaŋ wʋvɩɩŋ dieke tɩ mʋʋlɩnana pam.

16Die n wolinne bala dɩ n vʋarɩ n gbaŋ sarɩya diile saŋŋa wa, die vuoŋ ka zie n kʋaŋ, ba mana die chɩgɩ ta va mɩŋ mɩŋ; Ŋmɩŋ da keŋ chʋʋsɩ ba wɩɩrɩ gie wɩa. 17Ama tɩ Yɔmʋtieŋ die dɩ bie n jigiŋ ta yɩ mɩŋ hagɩrɩŋ maŋ bɩagɩ a mʋʋlɩ wʋvɩɩnaha mana a yɩ vuodiekemba dɩ kana ka yi Juu vuosisi dɩ ba wʋŋ. Wʋnɩŋ die gbatɩna mɩŋ a nyɩŋ naachigiŋ nʋaŋ ma. 18Wʋnɩŋ ʋ bɩna baa ʋ vʋarɩ mɩŋ a nyɩŋ bɩaŋ mana ma, ta nagɩ mɩŋ a ga juu ʋ naarɩ ma arɩzanna ma aŋaŋ alaafɩa. Wʋnɩŋ ʋ sɩna bɩrɩŋ yaa gamma haahuu. Wusie.

Kpatɩŋ waasɩŋ

19N waasa Pirisila aŋaŋ Akuyila, aŋaŋ Onesiforusi tigiŋ vuosi mana. 20Erasitusi die wɩarɩ bie wo Korinti tɩŋ ma, ta maŋ vaa Tirofimusi Militusi tɩŋ ma dama die ʋ wo alaafɩa. 21Kpaŋŋɩ fʋ gbaŋ ta fʋ keŋ ta tafaaŋ wa tʋgɩ.

Yubulusi aŋaŋ Pudensi aŋaŋ Linusi aŋaŋ Kolodia aŋaŋ tɩ nɩmballɩ mana waasa nɩ.

22Tɩ Yɔmʋtieŋ bemme aŋaŋ nɩ.

Ŋmɩŋ suŋŋiŋ bemme nɩ mana ma.