Pɔɔli bʋmbʋŋaŋ gbaŋ dieke die ʋ maagɩna a yɩ

Timoti

wʋnna

1

1Manɩŋ Pɔɔli yiwo Yisa Masia tʋntʋntʋ, dama tɩ Gbɩgbatɩtaantʋ Nabidie Ŋmɩŋ aŋaŋ Yisa Masia, vuodiekemba dɩ yine tɩ tamaha yɩna mɩŋ nʋaŋ aŋaŋ nɩŋŋmɩna; 2maŋ maaga gbaŋkʋ gie a yɩa fʋnɩŋ Timoti, vuodieke dɩ yine n bʋa wusie, tɩ yadaka gie wɩa. Tɩ Chɔɔŋ Nabidie Ŋmɩŋ aŋaŋ tɩ Yɔmʋtieŋ Yisa Masia suŋŋi fʋ, ta chɩgɩ fʋ zɔɔlɩŋ, ta bɩ yɩ fʋ sʋgɩfɩalɩŋ.

Yaa gamma ŋmɩnchɩbɩtieliŋ wɩa

3N yaala fʋ bemme Efesusi me sɩba die n wone kpaaŋ fʋ dene wo, saŋŋa dieke die n benne sieŋ me a gara Masedonia tɩŋgbaŋ ma wa. Kpaaŋ vuodiekemba dɩ benne mi ta daga ŋmɩnchɩbɩsɩ dagɩkʋ dɩ ba vaa. 4Balɩ ba dɩ ba vaa ba chɔɔŋkʋʋla nandagaha aŋaŋ ba maarɩŋ maarɩŋ saaraha wudieke dɩ yalla nɩnhagɩrɩŋ kieŋ wo. Naa ka suŋŋe vuoŋ ʋ bɩagɩ tʋma Ŋmɩŋ tʋʋma. Ŋmɩŋ tʋʋmaha gie nan bɩagɩ tʋŋ dɩɩ yi vuoŋ dɩ yaa yada aŋaŋ Ŋmɩŋ. 5Mʋ fʋ dagɩ wa vuosi aŋ ba yallɩma wusie choti dieke dɩ nyɩnana sʋgɩyɩalɩŋ aŋaŋ sʋŋanyile vɩɩna aŋaŋ wusie yada ma. 6Vuosi bataŋ vaa wa naa ta ga juu gaanwʋbalɩka ma. 7Ba yaala ba yiwo Ŋmɩŋ mɩraha dɩdagɩrɩŋ, ama ba zɩ ba gbaŋ gbaŋ ba nʋaŋ wʋbalɩka chɩaŋ, ta bɩ ka sɩba wudieke ba balala aŋaŋ nɩŋŋmɩna wa chɩaŋ.

8Tɩ sɩba a baarɩ mɩraha vɩɩna mɩŋ dɩɩ yi vuoŋ dɩ mɩŋŋɩ a dɩha sɩba a dagɩna die wo. 9Dɩ mʋ tɩ tɩɩnsɩ dɩ ba ka zieŋ mɩra vuovɩɩna wɩa, ama ba zie wo vuodiekemba dɩ kana ka dɩha wɩa, aŋaŋ tɩbɩhagɩrɩtieliŋ aŋaŋ vuodiekemba dɩ kana ka dɩ Ŋmɩŋ aŋaŋ wʋbɩayiiriŋ aŋaŋ vuodiekemba dɩ kana ka jɩama Ŋmɩŋ aŋaŋ vuodiekemba dɩ kana ka chɩga Ŋmɩŋ vuosi aŋaŋ vuodiekemba dɩ kana ka yɩa Ŋmɩŋ jɩlɩma wa wɩa aŋaŋ vuodiekemba dɩ kʋnana ba chʋalɩŋ aŋaŋ ba nɩɩlɩŋ aŋaŋ vuotakʋʋla, 10aŋaŋ hɔgʋkpaŋ yaalɩtɩŋ yaa daakpaŋ yaalɩtɩŋ aŋaŋ vuodiekemba dɩ yalla lɔla a dʋaga aŋaŋ ba dembiŋ chanchaalɩŋ aŋaŋ vuodieke dɩ gaarɩnana vuosi a daa aŋaŋ ŋmɩnchɩbɩtieliŋ aŋaŋ vuodiekemba dɩ dinene ŋmɩnchɩbɩsɩ siara aŋaŋ vuodieke nɩŋ mana dɩ kana ka dɩ wusie dagɩkʋ wɩa. 11Masia wʋbalɩkɩ vɩɩna diekemba dɩ dagɩnana Nabidie Ŋmɩŋ die dɩ faasɩna a vɩɩna ta mʋ bɩrɩŋ dene wo gbaŋ daga die; ta wʋnɩŋ Nabidie Ŋmɩŋ die nagɩna a yɩ n nuusi me ta maŋ mʋʋla.

Yaa gamma Ŋmɩŋ zɔɔlɩnchɩgɩla wɩa

12N waasa tɩ Yɔmʋtieŋ Yisa Masia, wʋnɩŋ ʋ yɩna mɩŋ hagɩrɩŋ n tʋʋmaha gie me. N waasa wa dama ʋ yi mɩŋ yada ta vʋarɩ mɩŋ a yɩ ʋ tʋʋmaha ma dɩ n tʋŋ a yɩ wa, 13aŋaŋ die n ŋaana bala a chʋʋsa ʋ saaŋ, ta die mugise ʋ vuosi ta die zɩa wa mana, ama Ŋmɩŋ die chɩgɩ mɩŋ wa zɔɔlɩŋ, dama die n ka yiwo yada, die wɩa ta ka sɩba wudieke n yinene. 14Ta die tɩ Yɔmʋtieŋ Yisa dɩ keŋ chɩgɩ mɩŋ zɔɔlɩ dieke dɩ wone naamagɩsɩŋ, ta vaa maŋ yi wo yada ta cho n chanchaalɩŋ. 15Wɩɩrɩ gie yiwo wusie amʋ tɩ tuoke ta yi yada dɩ Yisa Masia die keŋ tɩŋgbaŋka gie me dɩ ʋ gbatɩ wʋbɩayiiriŋ a taaŋ mɩŋ, ta die n wʋbɩatɩ die tɩanna wʋbɩayiiribe mana, 16ama Ŋmɩŋ die chɩgɩ mɩŋ wa zɔɔlɩŋ, manɩŋ vuodieke die dɩ yine wʋbɩatɩtieliŋ jakʋʋŋ ta dii suguru pam aŋaŋ mɩŋ, dɩ ka yi siaria a dagɩ vuodiekemba dɩ bala ba daansɩ yiwo yada ta ye miivoli dieke dɩ wone kpatɩkʋ. 17Vuosi bɩrɩma Naakpeŋkpɩɩŋ dieke naarɩ dɩ wone kpatɩŋ ta wʋnɩŋ ʋ ka kpie wo. Vuoŋ ka yese wo ta wʋnɩŋ ʋ yine Ŋmɩŋ balɩŋka. Vuosi bɩrɩma wa ta yɩma wa jɩlɩma yaa gamma haahuu. Wusie.

18N bʋa Timoti, n naga kpaaŋkʋ gie a yie fʋ nuusi me. Kpaaŋkʋ gie sɩɩ sɩba wudieke Ŋmɩŋ naazʋalɩba die dɩ wone a balɩ yaa gamma fʋ ma wa. Vaa wɩaha gie yi fʋ dembisiŋaŋ jaaŋ aŋ fʋ mɩŋŋɩ a wagɩ. 19Yallɩma fʋ yadaka aŋaŋ sʋŋanyile vɩɩnɩŋ ta tʋma wudiekemba fʋ sɩbɩna dɩ a yiwo tʋnvɩɩna. Vuosi bataŋ ka saagɩ naa die yine ba taarɩ nyɩŋ ba yadaka sieŋ me mana mana. 20Ba bataŋ yine Himinuusi aŋaŋ Alekizanda, manɩŋ n nagɩna ba a yi Sitaani nuusi me dɩ ʋ mugisi be. Naa nan dagɩ ba yɩaŋ aŋ ba vaa Ŋmɩŋ saaŋ chʋʋsɩŋ.

2

Yisa dɩdɩɩsɩrɩŋ jɩamɩŋ wɩa

1Wudieke dɩ yine talasɩ yiwo naa, nɩ jʋʋsɩma Ŋmɩŋ a yɩma vuoŋ mana. Ta jʋʋsɩ wa dɩ ʋ suŋŋi be ta bɩ yi alibarika a yɩ ba mana, ta waasɩma wa ba mana wɩa. 2Nɩ jʋʋsɩma Ŋmɩŋ a yɩma naalɩŋ aŋaŋ vuodiekemba mana dɩ yalla yiko amʋ tɩ nan dɩ beri sɔmm aŋaŋ sʋgɩfɩalɩŋ ta mɩŋŋɩ beri sɩba vuodiekemba dɩ chɩgɩnana Ŋmɩŋ ta yime wudieke dɩ mʋna a yɩma tɩ chanchaalɩŋ. 3Naa vɩɩna ta nanna tɩ Gbɩgbatɩtaantʋ Ŋmɩŋ sʋŋ, 4wʋnɩŋ ʋ yaala vuota mana ye gbatɩtaanɩŋ ta keŋ sɩmma wusieke. 5Dama Ŋmɩŋ balɩmɩŋ bene, ta nɩɩpɔɔnɩgɩrʋ yiwo vuobalɩmɩŋ a bie Ŋmɩŋ aŋaŋ vuota sʋnsʋŋ, die vuoke yine Yisa Masia, 6wʋnɩŋ die ʋ nagɩna ʋ gbaŋ a yi kaabɩŋ dɩ ʋ gbatɩ vuota mana a nyɩŋ wʋbɩatɩ aŋaŋ kuŋ me, Ŋmɩŋ die dagɩ tɩ naa saŋŋa dieke dɩ mʋna. 7Naa wɩa Ŋmɩŋ dɩ vʋarɩ mɩŋ dɩ n yi Masia tʋntʋntʋ aŋaŋ dɩdagɩrʋ, ta mʋʋlɩma wʋvɩɩnaha a yɩma vuodiekemba dɩ kana ka yi Juu vuosisi, a dagɩma ba wʋnɩŋ Masia wudieke dɩ yine wusie wo dɩ ba yi yada. Wudieke n balala yɩa nɩ naa, daa ŋmɩnchɩbɩsɩ maŋ chɩba, ka yiwo wusie.

8N yaala nɩ jʋʋsɩma Ŋmɩŋ saŋŋa dieke nɩ keŋ a lagɩŋ dɩ nɩ jɩaŋ Ŋmɩŋ. Vuodiekemba dɩ senne yi sʋgɩyɩalɩntieliŋ ta wo sɩnyɩɩrɩŋ yaa nɩnhagɩrɩŋ nan bɩagɩ a kɔtɩ ba nuusi ŋmɩŋsikpeŋ a jʋʋsɩ Ŋmɩŋ. 9N bɩ yaala hɔgʋba yallɩma yɩaŋ yaa gamma ba garɩtɩ jigiŋ ta mɩŋŋɩ bɔbɩma sɩba Yisa dɩdɩɩsɩrɩŋ dɩ mʋna ba bɔmma die; ba da bɔbɩma ba sikpeŋ zoosi aŋaŋ ligire pam yaa a bɔbɩma garɩtɩ diekemba ligire dɩ faasɩna a tʋa pam yaa nyieleeti yaa nuupiriŋ diekemba ba wʋnsɩna aŋaŋ salɩma; daa naa bala ka yi ba vɩɩŋ ma; 10ama ba yime wʋvɩɩna a yɩma ba chanchaalɩŋ sɩba hɔgʋ diekemba dɩ balala dɩ ba jɩama Ŋmɩŋ dɩ mʋna ba yi dene. 11Hɔgʋba bemme sɔmm ta sʋʋŋ ba gbaŋ tɩŋgbaŋ ta bʋgɩrɩma. 12Manɩŋ n ka saagɩya dɩ hɔgʋba dagɩma yaa yallɩma yiko dembisi ma; ba mʋ ba bemme sɔmm ta da balɩma wɩa nɩ keŋ lagɩŋ dɩ nɩ jɩaŋ Ŋmɩŋ. 13Dama Ŋmɩŋ die woliŋ a naaŋ wa Adami ta ka kʋaŋ chaaŋ die ʋ naaŋ Evi. 14A bɩ gʋtɩ, Sitaani die bɩagɩ a gaaŋ wa Evi ta ʋ chʋʋsɩ Ŋmɩŋ mɩraha, daa Adami. 15Ama dii yi ta hɔgʋ dɩ yie Yisa yada ta cho vuosi, ta yi sʋgɩyɩalɩntieŋ ta beri beri dieke dɩ mʋna, Ŋmɩŋ nan gbatɩ wa a taaŋ ʋ maarɩŋ ma.

3

Yisa dɩdɩɩsɩrɩŋ nɩŋŋandɩɩsɩrɩŋ wɩa

1Wɩɩrɩ gie yiwo wusie, dɩ dembiŋ dieke dɩ yaala ʋ yi Yisa dɩdɩɩsɩrɩŋ nɩŋŋandɩɩsɩrʋ, dɩ yiwo tʋnvɩɩnɩŋ ʋ yaala.

2Dɩ ka mʋ dɩ Yisa dɩdɩɩsɩrɩŋ nɩŋŋandɩɩsɩrʋ yallɩma wʋbɩaŋ mana.

Ʋ mʋ ʋ yallɩma hɔgʋbalɩmɩŋ nyɩɩna ma,

ta mɩŋŋɩ a pɔgɩlɩ ʋ gbaŋ,

ta yi yɩantieŋ,

ta mɩŋŋɩ beri;

ʋ mʋ ʋ yi vuodieke dɩ bɩagɩna a tuose chaanɩŋ ʋ tigiŋ me,

ta bɩagɩ daga vuosi Ŋmɩŋ wɩa,

3ta da bɩ yi vuodieke dɩ nyunene daaŋ a buge,

ta daa yaalɩma watɩ aŋaŋ waagɩŋ,

ama ta bemme sɔmm,

ta da faasɩ chome ligire pam.

4Ʋ mʋ ʋ yiwo vuodieke dɩ bɩagɩna a pɔgɩla ʋ gbaŋ gbaŋ ʋ deŋ vɩɩnɩŋ,

ta yi ʋ ballɩ dɩ saaga a yɩa wa,

ta yɩa vuosi jɩlɩma.

5Dama dɩɩ yi vuoŋ dɩ ka sɩba ʋ baaŋ pɔgɩlɩ ʋ gbaŋ gbaŋ ʋ deŋ die,

lalɩa ʋ baa ʋ yi a pɔgɩlɩ Ŋmɩŋ vuosi?

6Dɩ yiwo talasɩ dɩ ʋ yi vuodieke dɩ wone a dɩɩsa Yisa Masia a yʋasɩ;

daa die ʋ nan keŋ kɔtɩ ʋ gbaŋ aŋaŋ kalinbaani,

ta ye tɩbɩdatɩŋ sɩba Ŋmɩŋ die dɩ datɩna Sitaani tɩbɩŋ die wo.

7Dɩ mʋ ʋ yiwo vuodieke, vuodiekemba dɩ kana ka dɩɩ Yisa Masia gbaŋ dɩ baaŋ nan baarɩ dɩ ʋ beriŋ vɩɩna,

amʋ ʋ kaaŋ juu viivi me aŋ Sitaani chachabɩ kaaŋ yigi wo.

Yisa dɩdɩɩsɩrɩŋ susuŋŋiru wɩa

8Ka bɩ yiwo talasɩ dɩ Yisa dɩdɩɩsɩrɩŋ susuŋŋiribe gbaŋ yallɩma berivɩɩnɩŋ,

ta bɩ yi wusie bɩbalɩtɩŋ;

ba da faasɩ nyume daaŋ pam,

yaa a faasɩ chome ligire pam.

9Ba mʋ ba mɩŋŋɩ a pɔgɩlɩ yada dieke Ŋmɩŋ dɩ yuorine a dagɩ ba wa aŋaŋ sʋgɩyɩalɩŋ.

10Dɩ yiwo talasɩ dɩ ba woliŋ magɩsɩ ba a ye;

dɩɩ yi ba wo wɩɩŋ mana ba magɩsɩkʋ ma ba nan bɩagɩ tʋma a suŋŋe Ŋmɩŋ tʋʋmaha.

11Dɩ yiwo talasɩ dɩ ba hɔgʋba gbaŋ yallɩma beri vɩɩnɩŋ, ta da yi vuodiekemba dɩ gaarɩnana vuosi kʋasɩ, ta mɩŋŋɩ pɔgɩlɩ ba gbaŋ, ta yi vuodiekemba ba yine yada dɩ ba nan bɩagɩ yi wɩɩŋ mana vɩɩnɩŋ vɩɩnɩŋ. 12Dɩ yiwo talasɩ dɩ Yisa dɩdɩɩsɩrɩŋ susuŋŋiru yallɩma hɔgʋbalɩmɩŋ, ta bɩagɩ pɔgɩla ʋ ballɩ aŋaŋ ʋ deŋ mana vɩɩnɩŋ. 13Masia dɩdɩɩsɩrɩŋ susuŋŋiribe diekemba dɩ mɩŋŋɩna tʋma tʋʋmaha, banɩŋ ba nan ye jɩlɩma pam a nyɩŋ Masia dɩdɩɩsɩrɩŋ aŋaŋ Ŋmɩŋ jigiŋ ta nan bɩagɩ a balɩ aŋaŋ dembisi yaa gamma ba yine Yisa Masia yada die wo.

Pɔɔli dɩ bala yaa gamma wusie dagɩkʋ dieke Ŋmɩŋ die dɩ yuorine a dagɩ

14N maaga gbaŋkʋ gie a yɩa fʋ mɩŋ, ama n yaa tama dɩ n nan keŋ ye fʋ daraa ale wa gie nʋaŋ. 15Ama dɩɩ yi maŋ keŋ a yʋasɩ, gbaŋkʋ gie nan vaa nɩ sɩmma tɩ mʋna tɩ bemme die Ŋmɩŋ vuosi sʋnsʋŋ vuodiekemba die wʋnɩŋ Miivoli tieŋ Nabidie Ŋmɩŋ die dɩ vʋarɩna wa. Banɩŋ ba pɔgɩlɩna wʋvɩɩŋ dieke dɩ yine wusie wo, ta zie gbarɩ ha. 16Dɩ yiwo wusie dɩ Masia wudieke Ŋmɩŋ dɩ yuorine a dagɩ tɩ naa faasɩ yaa hagɩrɩŋ mɩŋ:

Die ʋ keŋ nyɩŋ mɩŋ aŋaŋ nyɩŋgbanɩŋ,

Ŋmɩŋ Halɩkasɩka die dagɩya dɩ ʋ beriŋ vɩɩna;

ta malakasisi die dɩ ye wo.

Ta vuosi die dɩ mʋʋlɩ ʋ wɩa a yi buuriŋ mana,

die ba yi wo yada dʋnɩa ka gie me,

ta Ŋmɩŋ die dɩ keŋ kɔtɩ wa a ga arɩzanna ma ta ʋ ye bɩrɩŋ.

4

Ŋmɩnchɩbɩsɩ dɩdagɩrɩŋ wɩa

1Ŋmɩŋ Halɩkasɩka senne daga yaalɩŋ ma dɩ saŋŋa kienene, vuosi bataŋ nan daansɩ vaa Masia wɩɩrɩ gie, ta saagɩ yɩ jɩmbɩatɩ diekemba dɩ bala ba gaaŋ ba wa, ta bɩ dɩɩ Sitaani dagɩkʋ. 2Vuodiekemba dɩ dagɩna gɩgaantɩŋ dagɩkʋ gie, chɩba ŋmɩnchɩbɩsɩ ta ba sʋŋanyile ka bɩ mugisi be ka wɩa sɩba vuoŋ dɩ ŋaana mɔlɩ aŋaŋ jatuoliŋ dene ta ka bɩ chɩga ka. 3Die vuosisi daga dɩ dembiŋ yallɩŋ aŋaŋ hɔgʋ faarɩŋ ka vɩɩna, ta nyindiike a taŋ ka vɩɩna aŋaŋ diile; ama tɩnɩŋ vuodiekemba dɩ sɩba Masia wusieke ta yi yada naa, tɩ sɩba a baarɩ Ŋmɩŋ naanna jaaŋ mana dɩ vuosi waasɩ wa a ma ta diihe. 4Jadieke nɩŋ mana Ŋmɩŋ dɩ naanna vɩɩna mɩŋ ta yi nyindiike; tɩ yɩma wa aŋwaasɩ a ma ta dii, a vɩɩna aŋaŋ diile; tɩ daa zetime a kaanɩ gbaŋ, 5dama Nabidie Ŋmɩŋ baarɩ a mana vɩɩna; tɩ ŋaana jʋʋsa wa ta waasɩ wa wa ŋaana vasa nyindiikehe dɩ vɩɩna.

Tʋntʋntʋ vɩɩnʋ wɩa

6Dɩɩ yi fʋ nagɩ kpaaŋkʋ gie a yɩ Yisa Masia dɩdɩɩsɩrɩŋ chanchaalɩŋ, nan yi ʋ tʋntʋntʋ vɩɩna tieŋ, nan dagɩ dɩ bɩrɩŋ a nyɩŋ wa tɩ yada dagɩtɩtɩ aŋaŋ kpaaŋ vɩɩnaha fʋ dɩna wa. 7Vʋarɩ fʋ gbaŋ a nyɩŋ ŋmɩnchɩbɩsɩ nandaga diekemba dɩ kana ka nyɩŋ Ŋmɩŋ jigiŋ; a wo nyʋarɩ; ama bʋgɩrɩma Ŋmɩŋ chaanɩŋ beriŋ aŋaŋ nɩŋŋmɩna. 8Tʋʋma bʋgɩrɩ dieke dɩ gʋtɩnana nyɩŋgbanɩŋ hagɩrɩŋ yaa nyʋarɩ bɩta mɩŋ ama chaaŋkʋ bʋgɩrɩŋ faasɩ yaa nyʋarɩ jaaŋ mana ma, dama ka yɩa nyʋarɩ tɩŋgbaŋka gie me lele wo gie aŋaŋ arɩzanna ma saŋŋa dieke dɩ kienene. 9Wɩɩrɩ gie yiwo wusie amʋ tɩ tuoke a dii. 10Tɩ mɩa mɩŋ ta tʋma aŋaŋ nɩŋŋmɩna, dama tɩ yaa tama Miivolitieŋ Nabidie Ŋmɩŋ ma, wʋnɩŋ ʋ yine vuoŋ mana Gbɩgbɩtɩtaantʋ ta nan gbatɩ vuodieke nɩŋ mana dɩ yine wo yada.

11Dagɩ ba ta kpaaŋ vuoŋ mana dɩ ba yime wudieke fʋ balala wa gie mana. 12Da vaa vuoŋ daansɩ fʋ yɔrɩ fʋ yine dalʋakɩŋ wɩa, ama vaa ta fʋ balɩŋ aŋaŋ fʋ beriŋ aŋaŋ fʋ choti aŋaŋ fʋ yada aŋaŋ sʋgɩyɩalɩŋ beriŋ dagɩma Masia dɩdɩɩsɩrɩŋ dɩ mʋna ba bemme die. 13Nagɩ fʋ saŋŋa mana aŋaŋ fʋ hagɩrɩŋ a karɩmma Ŋmɩŋ gbaŋkʋ yaalɩŋ ma ta dagɩma a chɩasɩ ta mʋʋlɩma Masia wɩaha a ga tʋgɩ saŋŋa dieke n baa keŋ. 14Da daaŋ ma Halɩkasɩka piini dieke dɩ benne fʋ sʋkʋ ma wa; Ŋmɩŋ die yɩ fʋ piinike saŋŋa dieke Ŋmɩŋ naazʋalɩba dɩ bala fʋ wɩa ta nyɩŋkʋraha die dɩ nagɩ ba nuusi a dɩɩsɩ fʋ ma wa. 15Nagɩma fʋ saŋŋa mana a yime naa aŋaŋ nɩŋŋmɩna amʋ vuoŋ mana nan ye fʋ bɩrɩnana dene Yisa tʋʋma ma. 16Sɩmma fʋ beriŋ aŋaŋ wudiekemba fʋ dagɩnana wa. Mɩŋŋɩ pɔgɩlɩ dagɩkʋ gie, dama dɩɩ yi fʋ pɔgɩlɩha nan gbatɩ fʋ gbaŋ aŋaŋ vuodiekemba fʋ dagɩnana wa a nyɩŋ Ŋmɩŋ sarɩya diile me.

5

Timoti tʋʋma aŋaŋ Masia dɩdɩɩsɩrɩŋ wɩa

1Da galɩma daajakʋʋŋ mana, ama kpaama wa sɩba fʋ gbaŋ gbaŋ fʋ chʋa, yallɩma dalʋakaha sɩba fʋ gbaŋ gbaŋ fʋ nɩmballɩ, 2ta yallɩma hɔgʋ nyɩŋkʋraha sɩba fʋ nɩɩlɩŋ, ta bemme aŋaŋ hɔgʋlɩabaha sɩba fʋ taalɩŋ aŋaŋ sʋgɩyɩalɩŋ.

3Yɩma kpihɔgʋ diekemba dɩ senne bie ba nyɩɩna ma jɩlɩma aŋaŋ suŋŋiŋ, 4ama kpihɔgʋ dieke dɩ yalla ballɩ yaa haagɩsɩ, ʋ ballɩlɩ yaa haagɩsɩsɩ mʋ ba piili a bʋgɩrɩma ba ŋmɩŋchɩgɩla tʋʋma a woliŋ a daansɩma ba tigiŋ vuosi, naa nan vaa ba tieliŋ gbaŋ dii ba wubiŋ nyʋarɩ, dama die Ŋmɩŋ dɩ yaala. 5Kpihɔgʋ dieke dɩ senne mʋ suŋŋiŋ yine vuodieke dɩ wone vuosi. Wʋnɩŋ ʋ yaa wa tama Ŋmɩŋ ma ta jʋʋsa wa saŋŋa mana yuŋ aŋaŋ ŋmɩntʋasɩ dɩ ʋ suŋŋi wo. 6Ama kpihɔgʋ dieke dɩ yinene ʋ dʋŋŋʋ wɔŋ kpii mɩŋ ta ye bie ʋ mɩsɩ ma. 7Yɩma ba kpaaŋkʋ gie aŋ ba dɩmaha amʋ ba kaaŋ dɩ yaa wʋbɩaŋ. 8Vuodieke dɩ kana ka daansa ʋ maarɩŋ, a tɩaŋ a mana ʋ tigiŋ vuosi, ʋ ka mɩŋŋɩ dɩ yadaka; ta vuodieke dɩ kana ka yi Masia dɩdɩɩsɩrɩŋ gbaŋ dɩ tɩaŋ wa.

9Da bɩsɩma kpihɔgʋ diekemba dɩ kana ka kʋrɩŋ tɩaŋ bɩna baŋɩsɩ-yʋaba a gʋtɩma kpihɔgʋba bɩsɩkʋ ma. A bɩ gʋtɩ ʋ mʋ ʋ yiwo vuodieke die dɩ yalla chʋrʋ balɩmɩŋ, 10ta ba sɩba wa dɩ ʋ yiwo vuodieke dɩ tʋnnana tʋnvɩɩna: sɩba ballɩ mɩŋŋɩ wubiŋ, ta tuose chaanɩŋ ʋ tigiŋ me, ta yie sʋʋŋ-n-gbaŋ tʋʋma a suŋŋi ʋ Masia dɩdɩɩsɩrɩŋ chanchaalɩŋ, ta suŋŋe vuodiekemba dɩ benne wumugisike me, ta bɩ yi vuodieke dɩ nagɩna ʋ gbaŋ mana a yi tʋnvɩɩna yiile me.

11Ama da nagɩ kpihɔgʋlɩabaha a gʋtɩma kpihɔgʋba bɩsɩkʋ ma dama saŋŋa dieke ba keŋ yaa lɔla dɩ ba yallɩ chʋllɩŋ ba ŋaaŋ zeti Masia mɩŋ, 12ta gobi nʋa dieke ba yɩna wa wa ta juu bɩaŋ ma. 13A bɩ gʋtɩ ba ŋaaŋ chʋʋsa ba saŋŋa ta ka yaala tʋʋma, ama ta dɩdɩa gara tige tige ta bʋgɩra kʋagaarɩŋ, ta juo vuosi wɩa ma, ta dɩdɩa bala wudiekemba dɩ kana ka mʋ dɩ ba balɩ. 14Die wɩa manɩŋ n tɩŋ nan dɩ yaala kpihɔgʋ diekemba dɩ yene ka kʋrɩŋya wa yallɩ chʋllɩŋ a mɩɩrɩ ballɩ ta daansɩma ba deŋ, amʋ tɩ dataasɩ kaaŋ ye sieŋ a bala wʋbɩatɩ yaa gamma tɩ ma, 15dama kpihɔgʋba bataŋ wɔŋ yiŋŋi a dɩ Sitaani mɩŋ. 16Ama dɩɩ yi ta hɔgʋ dieke dɩ yine Masia dɩdɩɩsɩrʋ dɩ yaa kpihɔgʋba ʋ tigiŋ me, ʋ mʋ ʋ mɩŋŋɩ daansɩma ba, ta da nagɩ ba chiidʋnsa a chiime Masia dɩdɩɩsɩrɩŋ, amʋ ba nan bɩagɩ a mɩŋŋɩ daansɩma kpihɔgʋ diekemba dɩ benne ba nyɩɩna ma.

17Masia dɩdɩɩsɩrɩŋ nyɩŋkʋra diekemba dɩ mɩŋŋɩna a tʋma ba tʋʋma wa mʋ vuosi yɩma ba jɩlɩma aŋaŋ tune vɩɩnɩŋ; ta vuodiekemba dɩ mʋʋlɩna Masia wɩa ta daga ba a chɩasɩ, banɩŋ ba faasɩna mʋ aŋaŋ jɩlɩma aŋaŋ tune vɩɩnɩŋ, 18dama dɩ maagɩya Ŋmɩŋ gbaŋkʋ sʋŋ dɩ, “Naakʋakɩŋ dɩ tɩba zaa ta zaabie dɩ nyɩnna, daa bɔbɩ ka nʋaŋ”, ka bɩ maagɩ dɩ, “Tʋntʋntʋ mʋ ʋ tuo ʋ tune.” 19Dɩɩ yi vuoŋ dɩ balɩ dɩ nyɩŋkʋraha wʋnyɩ yi wɩɩŋ, daa vaa fʋ baga bemme ka ma, ntaala siara vuosi yi vuosi bale yaa bataa. 20Vuodiekemba dɩ yinene bɩabʋ, galɩŋ ba vuosi sʋŋ, amʋ vuotɩalɩkaha nan dɩ chɩga ŋmaamɩŋ.

21Nabidie Ŋmɩŋ aŋaŋ Yisa Masia aŋaŋ wʋnɩŋ Ŋmɩŋ malakasi nɩŋŋa maŋ yɩa fʋ kpaaŋkʋ gie aŋaŋ nɩŋŋmɩna, dɩ fʋ tuo dagɩkʋ gie ta daa lugime fʋ wɩɩŋ mana ma. 22Daa yime lagɩ lagɩ dɩ fʋ nagɩ fʋ nuusi dɩɩsɩ vuoŋ ma aŋ ʋ yi Masia dɩdɩɩsɩrɩŋ nɩŋŋandɩɩsɩrʋ. Daa nagɩma fʋ nuuŋ a lume vuosi wʋbɩatɩ ma; ama mɩŋŋɩ pɔgɩlɩ fʋ gbaŋ.

23Fʋ kana ka hagɩrɩŋ saŋŋa mana wa, daa nyume nyaaŋ nyɩɩna ma, ama ŋaaŋ nyu daaŋ bɩta aŋ bʋ suŋŋi fʋ nyuutiti.

24Vuosi bataŋ tʋmbɩatɩ wɔŋ dʋa wa yaalɩŋ ma ta ba ye ka dii ba sarɩya; ta vuosi bataŋ tʋmbɩatɩ nan daansɩ nyɩŋ yaalɩŋ ma ba sarɩya diile kʋaŋ. 25Tʋnvɩɩna gbaŋ yiwo die, a taŋ nyɩŋ wa yaalɩŋ ma, ta nyindiekemba dɩ kana ka nyɩŋ yaalɩŋ ma gbaŋ dɩ kaaŋ bɩagɩ lɔbɩrɩ.

6

1Dɩ yiwo talasɩ dɩ vuodiekemba mana dɩ yine yɔŋɩsɩ yɩma ba tieliŋ jɩlɩma, amʋ vuoŋ kaaŋ balɩ wʋbɩaŋ yaa gamma Ŋmɩŋ ma aŋaŋ tɩ dagɩkʋ. 2Yɔŋɩsɩ diekemba tieliŋ dɩ yine Masia dɩdɩɩsɩrɩba daa vaa ba jɩlɩma yɩɩla dɩ ba yine ba nɩmballɩ wɩa, ama dɩ yiwo talasɩ dɩ banɩŋ ba faasɩ tʋma vɩɩnɩŋ, dama vuodiekemba dɩ yenene ba tʋʋmaha nyʋarɩka yiwo ba Masia dɩdɩɩsɩrɩŋ chanchaalɩŋ ta ba cho be.

Ligire choti wɩa

Dɩ yiwo talasɩ dɩ fʋ dagɩma ta mʋʋlɩma wɩaha gie. 3Vuodieke nɩŋ mana dɩ dagɩnana dagɩgaaŋ ta ka saagɩ a yi tɩ Yɔmʋtieŋ Yisa Masia nʋawɩaha aŋaŋ tɩ jɩaŋkʋ dagɩkʋ, 4suuliye mɩŋ aŋaŋ kalinbaani ta ka sɩba wɩɩŋ, ta bɩ yallɩ nɩnhagɩrɩŋ aŋaŋ waagɩŋ lɔla yaa gamma wʋbalɩka chɩasɩ, ta naa yaa wa sʋgɩbɩaŋ aŋaŋ waagɩŋ, aŋaŋ vuosi zɩala aŋaŋ wʋbɩsɩbɩsɩ, 5aŋaŋ nɩnhagɩrɩŋ saŋŋa mana vuobɩatɩ jigiŋ. Banɩŋ ba sʋgɩtɩ ka mɩŋŋɩ tʋma, ta ba bɩ wo wusieke. Ta bɩ yile dɩ Ŋmɩŋ dɩɩsɩŋ nan yi vuoŋ yi nyintitieŋ.

6Dɩɩ yi vuoŋ nine dɩ suuli jadieke ʋ yalla, Ŋmɩŋ jɩaŋkʋ seŋ yie vuosi dɩ yie nyintitieliŋ, 7dama die tɩ ka yaa jaaŋ mana a keŋ dʋnɩa ka gie me, ta tɩ kaaŋ bɩ nyɩŋ ka ma aŋaŋ jaaŋ mana. 8Die wɩa dɩɩ yi tɩ yaa nyindiike aŋaŋ garɩtɩ tɩ vaa tɩ nine suulihe, 9dama vuodiekemba dɩ yaalala ba bɩrɩŋ ligiretielibe, banɩŋ ba junene magɩsɩŋ ma, aŋaŋ chachabɩ ma, ta yaa gaanlɔla aŋaŋ lɔlɩbɩatɩ diekemba dɩ chʋʋsɩnana vuosi ta vasa ba nanna yɔrɩ wa. 10Ligire yaalɩŋ pam yiwo wʋbɩatɩ yiri yiri piiliŋ. Vuosi bataŋ nagɩ wa ba gbaŋ a yi ligire yaala ma die wɩa ba vaa yadaka sieku ta ka bɩ yi Yisa yada, die wɩa ba yese sʋgɩchʋʋsɩŋ yiri yiri ba faasɩna a yaala ligirehe wɩa.

Wagɩma waagɩ vɩɩnɩŋ yaa gamma Yadaka wɩa

11Ama fʋnɩŋ Timoti, yiwo vuodieke dɩ yine Ŋmɩŋ vuoŋ, dɩ vɩɩna dɩ fʋ vʋarɩ fʋ gbaŋ a nyɩŋ wɩaha gie mana ma, ta fʋ kpaŋŋɩ fʋ gbaŋ a yime wudieke dɩ nannana Ŋmɩŋ sʋŋ ta bemme sɩba wʋnɩŋ. Yallɩma yada, aŋaŋ choti, aŋaŋ hanɩa ta bemme sɔmm. 12Kpaŋŋɩ fʋ gbaŋ ta wagɩma waagɩ vɩɩnɩŋ yaa gamma yadaka ma, ta pɔgɩlɩma miivoli dieke dɩ wone kpatɩŋ wa; Ŋmɩŋ die dɩ wana fʋ mɩŋ ta fʋ tuo miivolike saŋŋa dieke die fʋ yɩna fʋ gbaŋ gbaŋ siara vɩɩnɩŋ, vuosi pam nɩŋŋa wa. 13Ta lele n wa yaala fʋ yɩ wa nʋaŋ Ŋmɩŋ nɩŋŋa vuodieke dɩ yɩnana jaaŋ mana miivoli, aŋaŋ Yisa Masia vuodieke die dɩ bala yɩ Pontiwosi Paliti aŋaŋ nɩŋŋmɩna yaa gamma ʋ yada ma yaalɩŋ ma wa. 14Yɩ nʋaŋ dɩ fʋ nan dɩdɩ wudiekemba mana n yɩna fʋ wa amʋ vuoŋ kaaŋ galɩŋ fʋ, a ga tʋgɩ saŋŋa dieke tɩ Yɔmʋtieŋ Yisa Masia dɩ bala ʋ yiŋŋi keŋ wo. 15Nabidie Ŋmɩŋ dieke tɩ bɩrɩnana wa, wʋnɩŋ ʋ nyɩɩna yine jakʋʋŋ, ta yi naakpɩɩma mana dɩaŋ Naaŋ, ta bɩ yi nyɩŋkʋra mana jakʋʋŋ, wʋnɩŋ ʋ bala ʋ vaa Yisa Masia yiŋŋi keŋ saŋŋa dieke dɩ mʋna. 16Nabidie Ŋmɩŋ nyɩɩna ma kana ka kpie; ʋ bie wo chaankpeŋkpɩɩŋ dieke vuoŋ dɩ kana kaaŋ bɩagɩ a gbigi mi; wʋnɩŋ ʋ yiwo vuodieke vuota dɩ yene ka yeye yaa a nan bɩagɩ ye wo; wʋnɩŋ ʋ mʋna bɩrɩŋ ta ʋ hagɩrɩŋ nan dɩ beri yaa gamma haahuu. Wusie.

17Kpaaŋ vuodiekemba dɩ yine nyintitieliŋ tɩŋgbaŋka ma wa dɩ ba daa nɩgɩma ba nyʋra yaa nagɩ ba tama a yi a ma, dama die nyinti yiwo bʋlɔgɩsɩŋ, ama balɩ ba dɩ ba yallɩma ba tama Ŋmɩŋ ma, wʋnɩŋ ʋ yine nyintitieŋ ta yɩa tɩ jadieke mana tɩ yaalala dɩ tɩ tuome ta bemme aŋaŋ sʋgɩfɩalɩŋ. 18Kpaaŋ ba dɩ ba tʋma tʋnvɩɩna, ta ba tʋnvɩɩnaha faasɩ dalama ta yi vuodiekemba nuusi dɩ tɩɩrɩnana aŋaŋ piini yɩɩla. 19Die nan yi aŋ ba yallɩma nyinti arɩzanna ma, nyindiekemba dɩ kana ka chʋʋsa aŋ ka gbarɩ ba a ga tʋgɩ saŋŋa dieke ba bala ba keŋ mi wo; ta ba nan dɩ yallɩ miivoli dieke dɩ yine wusie miivolike.

20Timoti, mɩŋŋɩ gbara wʋvɩɩŋ dieke Ŋmɩŋ dɩ nagɩna yi fʋ nuusi me wo. Vʋarɩ fʋ gbaŋ a nyɩŋ gaantɩ nɩnhagɩrɩŋ aŋaŋ azama dieke dɩ wone nyʋarɩ ta ka nyɩŋ Ŋmɩŋ jigiŋ, ta vuosi bataŋ dɩ zɩ ta wasa ka ‘sɩbɩŋ’ wa, 21dama vuosi bataŋ baarɩ dɩ ba yallɩ wa sɩbɩkʋ gie, die wɩa ba vaa yadaka sieku.

Ŋmɩŋ suŋŋiŋ bemme nɩ ma.