Eta macartane ema Apóstole Pedro, ticaijare
2 PEDRO
11 Nuti Simón Pedro, mavanaranuhi ema Jesucristo. Manerejirunuhivare mayehenuhi apóstole. Nucajurehe eta juca nucartane eti nuchamuriana taicha tétavicavahi eta evapinairavahi eta juca véhiruhi. Puiti éti apanava ejacapacarehivare me Viya, ecaicuchiripavare eta iúchucuiraya maicha ema Viáquenu Jesucristo. 2 Puiti, nuvaraha tajurucaini eta ecaicutiaraira eta máemunasirahehi ema Viya, tásihaquenehi eta ímatiequenehairapaipahi eta mapanereruana éma, émapa ema Viáquenu Jesucristo. Tájinavare tahapapiricahini eta táurivahi eta epanereruana.
Eta náurivana ena téhicanahi ema Jesucristo
3 Táichavenehi eta vímatirahi ema Viya, tétavicavahi eta máitupajijiasiravahi eta macaemataneasirahavihi eta vítaresirana, mavarairahi vétaviuchahini eta viúrivahi, vicutiyarehi éma eta masantuvahi. Étahi eta mapanereruhi eta máichuirahavihi. Tásiha, visuapavanepa taicha vímahapa eta majaraivahi, vímahavarepa tétavicavahi eta máurivahi taicha camuriquenehi eta táuriqueneana máichaqueneanahi. 4 Tíjaracavaripavare éma táetaviuchayare eta viúricacarevanayare maicha te jena sácheyare, tijamurachacareanahi tamutu. Muracahi eta vicasiñavairahi eta máitauchirayare tamutu eta júcana, taicha tétavicavahi eta máurivahi étapa eta majaraivahi. Táichavenehi eta ecasiñavairahi mayehe, tinacasamurechahehi eta ecasamurerayarehi étachucha eta táuriqueneana, ecutiyare éma eta macasamurerahi eta táuriqueneana. Vaipa tivayuacahemahi eta tajamurachaqueneanahi eta iáqueheana, taicha tétavicavahi eta tamaeperajichirahehi eta cape juca eta ítaresirana. 5 Eta tacahe, etuparahahi puiti, ímiyanavahini eta éhisirahi éma, epamicavavarehini iúriva nayehe namutu ena achaneana. 6 Epamicavavaréni ecaravahu apaesa ímatiequeneha eta mapanereruana ema Viya, ecaravahuvarehini ecaratacava, étumechavavarehini eta ecamichira eta jácani iátajivana. Epamicavahivareni ácuti ema Viya eta masantuvahi. 7 Epamicavahivareni iápajucaya eta émunaraivahi nayehe ena echamuriana, ecajirayare. Epamicavahivareni eta émunaraivahi nayehe ena apamuriana achaneana, tayanapane vahi náehicahavihini. 8 Eta tacaheyare eta ítaresirana éti, ítamuturusirahi tamutu eta júcana iúrivanahi, ecutipaipahi ema Viáquenu Jesucristo eta máurivahi éma. Énerichuvare te muracahi íjaracava ecaravahupaipahi eta júcana, tiápajucavapaipahi eta ímatiequenehairahi eta máimiturapiana, tiápajucavapaipahivare eta etumeva tayehe eta ecaemataneasirahi éma. 9 Nácanisera vahi návarahahini nacaravahu, tímicutijiricavahi ena púchuquiana énainapa ticatajivanayare. Taicha náemitisicaipahi eta máepachinachiravacahi ema Viya tayehe eta táinapurénihi napecaturana náichaquenénihi cape eta náitaresirahi.
10 Étisera, eti nuparapenaveana, nuvaraha échavahini eta máichuirahehi ema Viya, manerejisirahehi. Epamicavahini eta ímeresirahi yátupi eta machichaherahi. Eta ímiyaniravahi eta ecaravahuira eta juca néchajisihaqueneanahi, jéhesare, tájinapa tímiáquipaicahémahi. 11 Tásiha, tétavicavaya eta iúricacarevaya eta machimapiraheya ema Viáquenu Jesucristo te macuchucuhahepa eta te juca apaquehe, mámiraheya eta te mávacureya. Máitavacacaya eta macachanerahaviya vimutu.
12 Tacahe núti, nupamicavahi puiti eta némechiraheya eta júcana, tayanapane nímatihehi eta ímatiraripahi, muracaripavare eta éhisirahi eta yátupiqueneana ímitucasivanahi. 13 Németeaca nétupicavahi eta juca nuconsejachirahehi puiti juca nítaresiraichaha te juca apaquehe. 14 Taicha vaipa náyeremahicha eta nítaviraya. Ema Viáquenu Jesucristo tímimetacanuhi eta nunarasiravanenapa te machacaya. 15 Nuvarahahisera vahi ecuemitisica eta juca numetaruheanahi, tayanapanéinepuca népenaipa. Eta tacahe, nupamicavahi eta nímiájurecahe emutu, taicha nuvarahahi échayarehi tamutu sácheana.
Viti vímahahi eta majaraivahi ema Jesucristo
16 Viti vitupiruva eta vímitusirahehi tayehe eta táichararacavayare eta machaviraya ema Viáquenu Jesucristo, máimeresiraya eta máitupajijiasirava ichape. Vahi vépiyahirahimahi, váhivare vivehaquenéna te vichuti. Vímatipa yátupi, taicha vímahahi te viúquihana eta majaraivahi eta aquenucairahi. 17 Taicha víti vitiarihihi te machacaya ema Viáquenu Jesús, vicachanehi éma tayehe eta cerro santo, te vinecapaequenehapa eta macaijareirahi éma eta Aquenucairaya. Visamahivare eta mahu ema Tata Vicaiyaquene eta macunachirahi ema Machicha. Ánipa macahehi: “Ema maca éma yátupiquenehi Nuchicha némunaruquenehi. Tétavicavahi eta núrisamurevahi máicha” macahepa.
19 Víti vítametacahi eta nacayemaqueneanahi ena víyarahanaini profetana tayehe eta Sagrada Escritura, eta náechajisihairahi eta aquenucairayarehi ema Viáquenu. Eta náimiturapiana tacutihi eta tajaraiva eta lámpara eta tamicauchirahavihi apaesa táuriyare eta vítaresirana te juca apaquehe tamaurivahi. Tacahe, étumechava tayehe eta ecuchapiravaya eta sácheyare te márajapainapa ema yátupiquene eta majaraiva, tétavicavayarepa eta mamicauchiraheyare tamutu eta esamureana. Tacahe, tituparacahehi esuapayare eta juca esamaqueneanahi vímitucasivanahi. 20 Nuvarahasera yátupina ímatiequeneha eta juca: Vahi táurica viveha te vichuti eta vímijachirahi eta tacayemaqueneanahi eta Sagrada Escritura. Vicatuparahahi vicaravahuyarehi eta yátupiquenehi. Ena víyarahanaini profetana, váhivare navehaquenénahíni te nachutiana eta nájuequenehairahi eta máechajiriruvana ema Viya. Ema Espíritu Santo, éma tímitucavacahi eta nájuequenehairaya éna tayehe eta Sagrada Escritura vímahaquenehi puiti.
2Natiarihiyare ena tépiyahirahianaya tímijachavanayare pastoreana
1 Tiuri, acane natiarihivaresera ena tépiyahirahiana tímijachavanahi profetana te namuri ena náchucanaveanaini israelítana. Ene tacaheyare puiti, natiarihiyareva ena tépiyahirahianaya, tépiyacavanaya pastoreana eyehe. Éna típichasicaheanayare. Témejecapavachaheanaya, apanaya eta náimiturapiana. Vahi émaimahi náechajisiha ema Viáquenu ema náimicaparuhivare. Énajivahi tíchavanahi natanucahi eta náicuñayare, táijahúchiravayarehi eta náemitiequenehairayare. 2 Camurianayare ena náemejecapavaruanayare, náehicainapa eta nayeherepi, táetaviuchirahi eta natuhusivahi. Náichavenehi éna, téchajicanainapa ena apamuriana achaneana, nacaecahinapa eta juca véhiruhi táurinaquenehi achene. 3 Ena nani, tímitucaheanaya eta náimiturapiana náepiyahiraivanahi, taicha navarahahi títucavana tivereacaheanainapa éti, taicha tétavicavahi eta najamurarasirahi eta plata. Tájinasera náipuinayare, vahi táevejuacaimahi eta náicuñayare. Taicha acanevacaipa eta tacaecherairahi eta náicuñayare.
4 Nacutiyare ena ángeleana téjecapavanahi. Tájina vahi maperdonachavacaimahi ema Viya. Máquijicavacapa tayehe eta táiñehiquene infierno távihahi eta timapicuquene. Ticaitihanahi puiti te cadena. Te táitecapapa eta juicio, tiápajucavanainapa eta náicuñayare éna. 5 Nuvaraha némechahe nayehe ena machamurianaini ema víyarahaini Noé eta acane, váhivare májapanuvacahini ema Viya táichavenehi eta namasuapajiraivahi. Macamiricapa eta ichape tiquiva náicuñahi. Téricanahi namutu ena nani achaneana, taicha náepuruhi eta máichuiravacahi ema Noé, táurivayarehini eta náitaresirana. Nacarichuhi tiúchucuhanahi ema Noé, esu mayena, énapa ena sáisiqueneana machichanaveana. 6 Nuvaraha némechahevare nayehe ena ticavasanainihi te avasare Sodoma, étapa te Gomorra, váhivare majapanuvacahini ema Viya. Macamiricahi eta yucu, náicuñahi éna. Táijahúchavacapa tacamitiequenehavaca namutu. Títavanapa, amairihanecha tsimapa eta náitavirahi. Ema Viya máimerecahi eta juca, nayehe ena najurureanapa te juca apaquehe puiti, mavarairahi máemechavaca ena achaneana váinarajipanereruanahi te napicayarepuca. 7 Téhesera te nataracu, matiarihi ema víyarahaini ticaijare Lot. Éma, tamutuhi sácheana ticatisamurevahi taicha máimairavacahi ena achaneana náichirahi eta tamauriqueneana, masamirahivare eta náechajisihairahi eta titsirihacareanahi. Téñamavahivare éma eta máimairavacahi ena achaneana, natuhusivavacahi eta náitaresiranahi. Tacahe, macuchucuhahi ema Viya, taicha éma Lot, tétavicavahi eta máurivahi, tisuapajirahihi mayehe ema Viya. 9 Eta tacahe, ema Viya tétavicavahi eta macatiuchirahavi puiti, ticuchucuhahavi viti véhicanahi éma, tayehe eta viátacajivana. Énerichuvare yátupihi matsecaripa eta náicuñayare nácani achaneana masuapajirairahanahi.
10 Ema Viya, yátupihi máicuñacavacayarehi namutu ena tivayuchanahi eta náechipejisirahi eta náqueheana taicha tétavicavahi eta tavayuasiravacahi eta natuhusivana, énapa ena tépuruanahi ema Viáquenu eta émairahi téchavacahi. Ena nani, máeyajanahi. Mapicaurairahana, nájina návamirahuquenéna eta náumeharaiva. Nasapiha nacaecahivare ena ángeleana tiámana eta majaraivahi ema Viya. 11 Apanasica ena ángeleana tiávianahi te mamirahu ema Viáquenu, vahi náijaracavahini nacajacharecahini ena váinarajiana, tétavicavahinéni eta natumeva. 12 Énasera ena nani tépiyacavanahi pastoreana, nacaecahihisera eta téhicacareana namaitururequeneruanahi. Éna, nacutihi eta táitaresira eta sárare, tájina nacaicutiaraquenéna. Najurupairuchucha te apaquehe. Éna, táuriavasahi eta justicia, máejehahi náerataca táimicapacavaneyare. Tépenanayarehi nacuti eta táepenira eta sárare. 13 Éna, náimicatajivachahi nácani apamuriana achaneana. Páureanasamisera éna, tiápajucavanayare eta nacatajivairayare.
Ena nani, tétupicavanahi eta náimairavahi, tiúrisamurereácavanahi eta nacavahairahi tamutu sácheana. Táitaurevaquenehi tétavicavahi eta natsirihacarevayarehi eta namaetupicushivanahi, eta nacasiriquirahehi te jácani énisiracacana ena echamuriana. Ticamapuravanahi ticurisamurechavana, navarairahi náituruca jácani najamurachaqueneana. 14 Namutuchucha najamuracha nácani esenana. Tájina náipuina eta náesenamarévana. Náechemaha eta náiturusiraya súcani esena máejerarehi. Náimitucavare ena ajairana tájina náituruéqueneha, nacutiyare éna eta náesenamarevanahi. Tájina tivechuquihaimahi eta nacapecaturairahi. Ecuñaraquisera eta náicuchihi éna. 15 Témunasiricavanahi éna, taicha namaimatirahi eta achene nacaijuheya eta táuriquenehi. Nacutipahi eta mayeherepini ema maca achane Balaám, machichaini ema Beor. Éma, tétavicavahi eta majamurachirahi eta plata, mavachayare eta máichirayare eta tamauriqueneana. 16 Ema Viya máimahahi eta tamaurivahi eta mapanereruhi ema Balaam. Eta tacahe, eta burro macaperaquenehi ema Balaam téchajicapa, tacajachahi ema Balaam. Éma, macaicutiarahi eta táechajiriruvana eta mapera. Enevanepa témitiacahi eta mapanereruhi tamauriquenénihi.
17 Ena nánitátaji achaneana nacutihi eta tiájicu eque. Nacutivare eta úcaji támarairiruhi eta técaticava. Éna, jararihipa eta náicuchi náicuñayare tayehe eta táetaviure eta tamapicuva. 18 Ena téchajisiavanapa ticunachavanapa eta náichaqueneana napecaturanahi náiturureanahi. Náiminajicapaipa nácani náiturevanapahi eta táurivainiripahi eta náehisirahi eta táuriqueneana, tichavanapaipa tayehe eta tamaeperajivanahi eta náitaresira. 19 Éna, ánipa tacahe eta náechajiriruvahi: “Víti, nájina vísapaimahi tipamicahavi. Tacutirichuhi te vicha eta tamauriqueneana étapuca eta táuriqueneana. Vítijiva véchinavahi eta vítaresiraya” nacahehi. Éna, tímijachavanahi líbreana. Énasera tiápajucavanahi ticaeratanahi taicha eta tavayuchiravahi eta napecaturana étapa eta namaeperajivana. Nácani tavayuaruanahi eta napecaturana, vaipa énainahini náechinavahini. 20 Tacutiquene nácani tínajicavanahi eta náehisirahi ema Viáquenu Jesucristo, tichavanapa tayehe eta tamaeperajivahi eta náitaresirana te juca apaquehe, éna, tiápajupanavanapa eta nacaicuñairayare, taicha eta naviurevahi. 21 Tiúripanaichuhipucaini vahi nacuimatihini eta táurinaquene véhiruhi, váchupa náimatiripahi eta tiúrina achene, tásiha tínajicavanarichahavare tayehe eta táurinaquene vanairipi najacapaquenénihi. 22 Jucarihi eta náechajiriruva náchucarapi, ani tacahehi: “Te tiáhica eta tamucu, táimichavayarehi tanica eta táhiruha. Étapa eta cuchi, tamapuruji vícachahini éta, taicha técarajicavayarehi te tiúraji”. Ene nacahehi ena tínajicavanahi tayehe eta véhiruhi, tíchavanapa tayehe eta tamaeperajiqueneanahi.
3Vaipa táyeremahi eta machavirayare ema Viáquenu Jesucristo
1 Némuraruqueneana nuparapenaveana, apihepa puiti nímiamaréca eta juca nucartane. Eta táechajiriruvahi eta apinaquene nucartane, nuvarahahi nuconsejachahe, apaesa tacuija tahapapicahe eta éhisirahi ema Viáquenu. 2 Nuvarahavare yátupina eta esuapiraina eta Sagrada Escritura nájureanahi eta acane ena víyarahanaini santo profetana, étapa eta máimiturapiana ema Viáquenu Macatiurahiquene. Étarichuhivare vímiturapihi puiti eta eyehe viti apóstoleana.
3 Tínapucayare nuvaraha némechaheyare eta juca. Te jena sache tánehipa eta táitavirayare, tímerecavainapa ena achaneana ticaecahirahiana tayehe eta juca yátupiqueneana vicuchapaqueneanahi víti. Eta náitaresirahi éna, apanachucha eta tihapapiricavacahi eta náichirahi eta tamauriqueneana najamurachaqueneanahi. 4 Áninapa nacaheyarecacha: “Táicharacava eta juca ecuchapaquenehi. Vuíchahacaru machavahini ema Cristo, ímijachaquenehi tichavavaneyarehi. Vaipa tasuapacare eta machaviraya. Taicha puiti tacutirichuhi eta náitaresirainihi ena viáchucanaveánaini. Tanasirichuhi eta táepaniravahi acane eta apaquehe. Vahi táitsivachavahini” nacahepa.
5 Ena nani, vahi návarahahini napanerequeneha eta táitsivachiravahi maicha ema Viya. Jéhesare éma, eta acane, máechajiriruchucha eta máepiyasirahi tamutu eta anuma étapa eta apaquehe. Máechajiriruchuchavare eta táimeresiravahi máicha, eta tiájipahi tétupiecahi te une. Énerichuvare, te táequenepa, únehi eta náicuñahi máicha, macamirisirahi eta ichapequene tiquiva. Téricanahi namutu ena masuapajirairahanahi. 7 Numetacahe puiti: Ema Viya tiápechavayare máicuñacayare eta juca apaquehe. Yúcuyarehisera eta tacamitiequenehayare tamutu eta anuma étapa eta juca apaquehe. Taicha éma, manacaripahi eta máechajiriruva, máicutichahi eta tayerevaya étapa eta távapahianahi. Jéhesare, te jena sácheyare, títapaicavacayare namutu ena achaneana masuapajirairahanahi váinarajianahi.
8 Váhivare ecuemitisica, nuparapenaveana, eta matuparaquihi ema Viya, vahi tácuti eta vituparesira viti achaneana. Éma, étana sache matuparacahi, vítisami mil áñoripa eta vitupachirahi tayerevaipa. 9 Éma, manacahi eta juca tayerevahi, mavarairahi macuchapayare ena achaneana eta náeneuchiravayare mayehe. Vahi tácahequenénahini eta juca táitaresirahi maicha eta apaquehe. Ichapemuri eta macayeherahi paciencia eta viyehe, mamavarairahi vámutuhichaini vémitiequenehíni. Nararihisera ena achaneana téjecapavanahi te napanereruana. Eta náimairahi eta mayerevahi ema Viya eta máicuñasiravacayarehi, náimijachahi vaipa maratahaimahi máicuñaca eta juca apaquehe.
10 Esamanuchaha. Te táitecapapa eta sácheyare táitavirayare tamutu maicha ema Viya, vahi vinecapauchavaimahi, taicha tacutiyare eta mayumurusirava eta máitesira mácani tiámerahi. Eta anuma, étapa tamutu eta távapahianahi, tamutuyare témitiaca. Ticaemayare muraca, tacutiyare eta tacaemaira eta ichapequene yucu te ichape curiche. Étapa eta tiávihanahi te apaquehe, tamutuyarehi títava, énapa ena távapahianahi. Tamutuyare táijuchayare eta yucu.
11 Tásiha éti, écharipahi eta juca táitavirayarehi eta anuma étapa eta apaquehe, táijuirayare tamutu te yucu. Puítipa tacamunuipahi ámutuhini ésenicahini ema Viya, étaviuchahini eta iúrivahi eta ítaresirahi. Puiti, yátupi ávarahahini táitecapavanehini eta jena sácheyare. Eyaseaca ema Viya táitecapavane. 13 Taicha viti machaneranahi ema Viya, vicuchapainapa eta arairuyare anuma étapa eta arairuyare apaquehe, vícuchihi mayehe ema Viya. Tájinainapa eta pecatuana, vaipa tihapapicahavimahi. Tétavicavayarehi eta táuriva.
14 Eta tacahe, némunaruqueneana nuparapenaveana, puiti eta ecuchapirayare eta juca tacaitsivairaya tamutu, étumechavayarechucha eta ecasiñairahi ema Viáquenu Jesucristo, apaesa tauri eta machimapiraheyare, tacuija etapiravainahi. 15 Échava yátupina eta macayeherahi paciencia eta viyehe ema Viáquenu taicha mavarahahi ticuchucuhahaviya. Étarichuhívare tacahehi eta máimiturapihi ema apana viparape vémunaruquenehi Pablo, táichavenehi eta máitupajijiasiravahi máijararuhi ema Viya. 16 Tamutu eta macartaneana máimiamareruanahi eta eyehe, étarichuhi táechajisihahi eta júcana. Jararihisera ticajerahi eta ecaicutiarairainahini. Nararihisera ena ticaravahuana apaesachicha, vuíchahavare túmevacaimahi eta náehisirahi. Náequepicasamichucha eta táimiturapi eta macartane. Nahapapicavare eta táimiturapihi eta apana Escritura. Táimicuñacavacayaresera eta nahapapisirahi.
17 Eta tacahe, némunaruqueneana nuparapenaveana, vahi tacumapuruji eta ímatiequenehairahi eta juca, machu nahapapicahe eta epanereruana ena tivayuarahianatataji. Máchuvare náiminajicahe eta éhisirahi ema Viáquenu. 18 Puiti, nuvaraha tajurucaparichuchaini eta ímatiraina ema Viáquenu Jesucristo. Tajurucaparichuchavaréni eta evapinairavahi eta máemunasirahehi ema Ticatiuchahavihi. ¡Tétavicavahini eta vijirauchira, vicunachahini éma, te vinarasirana, te véjamisirana! ¡Te visiapainapa eta mávasa, vímiyanavayare! ¡Amén!