MATAYO
11 Ulu lwe lukoono ulwa ulukolo lwa Yesu Kilisito umwisukulu va Daudi, umwisukulu va Abulahamu: 2 Abulahamu amwege Isaki, neke Isaki amwegale Yakobo, neke Yakobo amwegale Yuda na avayagwe, 3 neke Yuda amwegale Pelesi na Sela, kwa mwayuva Tamali, neke Pelesi amwegale Hesiloni, Hesiloni, amwegale Lamu, 4 Lamu amwegale Aminadabu, Aminadabu amwegale Nahisoni, Nahisoni amwegale Salimone, 5 Salimone amwegale Boasi uyuve ee Lahabu, Boasi amwegale Obedi kwa mwayuva Luti, Obedi amwegale Yese, 6 neke Yese amwegale Daudi Umutwa va Vaisilaeli. Nave Daudi amwegale Solomoni uyuve ee mukina Uliya. 7 Solomoni amwegale Lehoboamu, Lehoboamu amwegale Abiya, Abiya amwegale Asa, 8 Asa amwegale Yosofati, Yosofati amwegale Yolamu, Yolamu amwegale Usiya, 9 Usiya amwegale Yotamu, Yotamu amwegale Hesekia. 10 Hesekia amwegale Manase, Manase amwegale Amosi, Amosi amwegale Yosiya, 11 Yosiya amwegale Yekoniya na vanakwave, palusika ulwa kusindikwa ava Isilaeli kuwunyawingi ku Babiloni. 12 Napevali kuwunyawingi ku Babiloni: Yekoniya amwegale Salatieli, Salatieli amwegale Selubabeli, 13 Selubabeli amwegale Abiudi, Abiudi amwegale Eliakimu, Eliakimu amwegale Asoli. 14 Asoli amwegale Sadoki, Sadoki amwegale Akimu, Akimu amwegale Eliudi, a 15 Eliudi amwegale Eliesali, Eliesali amwegale Matani, Matani amwegale Yakobo, 16 Yakobo amwegale Yosefu umutegula Maliya umwegala Yesu ye atambuligwe Kilisito. 17 Lino imbegalo mbesili uluhuma kwa Abulahamu mbaka kwa Daudi nyichumi nasitayi neke uluhuma kwa Daudi mbaka kuwunyawingi ku Babiloni se mbegalo nyichumi nasitayi, neke kangi, uluhuma kuwunyawingi ku Babiloni mbaka kwa Kilisito se mbegalo nyichumi nasitayi. 18 Ukwegalwa kwa Yesu Kilisito kwekwide: Uyuve Maliya pe amwendite Yosefu wesialagaluswa awonike inafilo kwa uludali lwa Umuhe Umwelu; 19 Neke uvakwe Yosefu, emunu munyandolo sawendigi ukumuhongela inyoni, asakige amuleke kinyele. 20 Lino peali mumahosa igo, ndawe munyivaha va Nguluvi amusilige mumaloto, itigila, “Yosefu, ve Mwana va Daudi, ulogopa ukumutegula Maliya ave munu vako, pakuva ifilo fye inafyo fya Umuhe Umwelu. 21 Egala umwana na umupela ilitawa lyakwe Yesu, pakuva umwene avapoka avanu vakwe uluhuma mu nzanangifu sawo.” 22 Isi mbesili saave de sambi lukwile ulukani ululonge na umutwa numulomo gwa umuvisi: 23 “Mulavage Umwigani umutuunafu avanafilo egala umwana mukwamisi, nave saatambulwa Imanueli” (kwekutigila, “Nguluvi pamwi na hwehwe.”) 24 Nave, Yosefu pealamwike uluhuma mutulo apigite ndawe lweemulagile na munyivaha va Nguluvi swe akumutegula Maliya. 25 Siagenzili nave mbaka Maliya pakwegala umwana. Ndawe amupelige ilitawa lya Yesu.
21 Neke Yesu pe awonike ku Betelehemu, iya ku ku Yudaya, pa imisika ija Helode Umutwa, ndawe vasige ku Yelusalemu avanu avasisele ing’eng’esi ukuhuma kumihago vitigila, 2 “Kumbi alikwi yeawonike Umutwa va Avayudaya? Pakuva tuyiwene ing’eng’esi yakwe kumihago, ino tusile tumusunyalile.” 3 Neke Helode umutwa peapulike ulu ahuguve, na vanu mbevali mu Yelusalemu. 4 Neke, akong’ase avatambisi avavina mbevali, na avigisi va indagilo, ndawe avawusige, “Kwekwiyaga kwe awoneka Kilisito?” 5 Ndawe vamulongelige, “ku Betelehemu ya ku Yudaya; pakuva lwandike na umuvisi: 6 ‘Nayuveve ve Betelehemu mung’i ya mu Yudaya, siwimudodo nda muvatambule va mu Yudaya; pakuva ukuhuma kwa veve awoneka Mutwa yeavakwamila avanu vangu Isilaeli.’ ” 7 Ndawe, Helode avakemelige kinyele avanyaluhala avasisele ing’eng’esi swe akuvawusa wunofu, panili ing’eng’esi peyikawonike. 8 Ndawe avatumige ku Betelehemu, itigila, “Mubite mukawuse wunofu ulwa umwana uyo. Nape mumuwene musage mundongele sambi nayinene mbite ngamusunyalile.” 9 Peye vamupulikise umutwa, vawukite swe vibitaga. Swe Ing’eng’esi yevayiwonige kumihago yikuvalongolela, nape yifisile apono pala sweno yikwima peepwali Umwana. 10 Vave viwona ing’eng’esi yila yimile vahekelye hilo. 11 Nape vinje mukaye, vamuwene Umwana nayuyuve Maliya; swe vifugama, neke vamusunyalile. Sweno viwopola ififundo fyawo, swe vakumupela ifipelwa: isahabu, Uwufumba na imanemane. 12 Neke peviwuya ukwawo vakwete ing’asi yingi pakuva vevafunde na Nguluvi mumaloto gawo ulwa valakola kwa Helode. 13 Avagenzi vala pevahesile, ndawe munyivaha amusilige Yosefu mumaloto neke amutigile, “Wuke uvategule Umwana na yuyuve, mukimbilile ku Misili. Mukikale kuko mbaka pesandivalongela, pakuva Helode ahele isaka ukumuwulaga Umwana.” 14 Ndawe alamukige nu kumutegula Umwana na yuyuve kikilo kicho, ndawe vabitige ku Misili. 15 Ndawe vikalige kuko mbaka Helode pe afwe. Sambi lukwile ulukani ulwa lonzilwe na Umutwa nu mulomo gwa umuvisi: “Ndamukemelye mwanangu ukuhuma ku Misili.” 16 Nave Helode pe alukagwe ukutigila avagenzi avahuma kumihago vamusanzile, avifile hilo. Ndawe alagilige ukuta avana avakwamisi mbevali ku Betelehemu na muwipi avali ni myaka givili na ukupiluka kumbele vawulagwagwe, apigite ulu ndawe eapulike uluhuma kuvagenzi avakumihago. 17 Wesave pakukwila ing’ani isalindoge numulomo gwa umuvisi Yelemiya. 18 “Iliswi lyapulise uluhuma ku Lama, Iliswi lya ingoolo ya ikivembo. Laheli ivembela avanakwe; alema ukuleka vamukatuse, pakuva avanakwe vafwe.” 19 Neke pe afwe Helode, ndawe munyivaha va Umutwa aasile kwa Yosefu mumaloto ku Misili neke amutigilage, 20 “Wuke! Mutegule Umwana na yuyuve, mubite kangi kung’i ya Isilaeli, pakuva vala avakasakige vamuwulage umwana yevakafwe.” 21 Ndawe awukige, neke amutegule umwana na yuyuve neke vabite kung’i iya ku Isilaeli. 22 Lino Yosefu peapulike ulwa Alikelao umwana va Helode atemite mu Yudaya, ogwipe ukubita uko, pakuva ye e mufunde mumaloto, swe ibita ku Galilaya, 23 ndawe abitige nu kwikala muboma iyatambuligwe Nasaleti. Sambi lukwile, lwelwelulonge na umuvisi, “Saatambulwa Munasalene.”
31 Imitalo gila ekwali Yohane umunyakubatisa, neke avange ukudalika mubalali iya ku Yudaya, 2 idalika itigila, “Mupelage, pakuva uwutwa uwa kuchanya wuhegelye.” 3 Uyu yemwene yeemulonge nu muvisi Yesaya itigila, “Iliswi lya umunu lyapulise mubalali: Muwuyapage ing’asi iya Mutwa ifikolo mbefili figolokage.” 4 Umwene Yohane afwalige umwenda umutive na ulubahila ulwa ingamiya, neke na umusipi ugwa ing’ingo Mukigudi. Neke ikilyo che alisige saali manzi na uwuuki wa inzuki. 5 Avanu mbevali vaasile kwa Yohane uluhuma ku Yelusalemu, ku Yudaya na vahuma mung’i isilimwipi na mumukoga ugwa Yolodani, 6 swe vipela inzanangifu sawo, neke avabatise mu Yolodani. 7 Ave iwona lino peawene Avafalisayo na Avasadukayo wolofu vakusa sambi vabatisiwe, ndawe avatigilige, “Nyenye nye mbegalo va inzoka! Ye nani ye avalonje ulwa mwepage ililakaali lya Nguluvi ilikusa? 8 Apo mupigage ifipigo ifilagila ukuta mupesile nu kusileka inzanangifu. 9 Ino mulahosa ukutigila, ‘Twinave Udadetu Abulahamu!’ ” Nene nguvalongela ulwa, Nguluvi ahwanite apitule amaganga iga gave vana va Abulahamu. 10 Nayilino de isilanga yilimwisina lya umubiki; umubiki gula gwesigwagwiveleka amaveleko, gwidumulwa neke gutagwe mumoto. 11 Nene nguvabatisa na ululenga sambi mupituke na ukupela. Ino yeakusa mu mbele mwa nene ina ludali ukulutila nene, nene sinywaniti nambi ukuhogosa inzisi sa indatu sakwe. Uyo avabatisa na uludali lwa umuhe umwelu na umoto. 12 Uluhelo lulimumawoko gakwe ipeta imeke sakwe sambi akong’ase ingano mukisande, neke umwelelo anyanya mumoto gwesigwisimagi. 13 Ndawe Yesu aasige uluhuma ku Galilaya mbaka ku Yolodani kwa Yohane, sambi abatisiwe na Yohane. 14 Neke Yohane amukanile, itigila, “veve yuke umbatisage nene, ino veve ukusa kwa nene?” 15 Ndawe Yesu amupitulige, “Leke luve ndahihyo pakuva tuva twikwisa sila seisaka Nguluvi.” Ndawe Yohane idikisige. 16 Nave Yesu peyeabatisiwe, ahumite uluhuma mululenga. Ndawe kwilanga kwadindukige, swe akumuwona umuhe umwelu uva Nguluvi akwika nda nziva pachanya pa umwene. 17 Swe lipulisa iliswi uluhuma kuchanya litigila, “Uyu ye Mwanangu umwende, ye ndinogelwa.”
41 Ndawe Umuhe Umwelu amusindikige Yesu ku balali sambi agelwe na Setani. 2 Ndawe iyimige ukulya ifilo machumi gatayi swe pambele ifwa musale. 3 Ndawe Setani asige kwa Yesu swe itigila, “Manyi veve wi mwana va Nguluvi,lonze amaganga iga gave wugali.” 4 Swe Yesu ipitula, “Lwandike ‘Ulwa umunu sisaanana kwa kilyo hela nda pesi ulukani ulwihuma kwa Nguluvi hela.’ ” 5 Ndawe Setani amusindikige ku Yelusalemu iboma inzelu, ndawe amuvikige kuluneng’esi ulwa itembeli, 6 Ndawe Setani amutigilige Yesu, “Veve manyi wimwana va Nguluvi, witose pasi; pakuva lwandike: ‘Nguluvi akuletela Vanyivaha va Nguluvi vakwe vakugabe mumawoko gawo vakutegule, sambi ulemwe ukwikuvala mumaganga.’ ” 7 Ndawe Yesu amutigilige Setani, “Kangi lwandike: ‘Ulamugela Nguluvi Umutwa vako.’ ” 8 Kangi, Setani swe akumusindika Yesu kukidunda ikitali, swe akumulagila uwutwa mbewuli uwa ing’i na indolo sakwe. 9 Ndawe amulongelige, “Ifi mbefili fiva fyako manyi ufugamile nu kusunyalila.” 10 Ndawe Yesu atigilige kwa Setani, “Hege ipa Setani! Pakuva lwandike: ‘Saumufugamila nu kumusunyalila Nguluvi vako yeiyena swe.’ ” 11 Ndawe Setani amulekige, neke baho baho vaase vanyivaha nu kumupigila Yesu. 12 Yesu ave ipulika ulwa Yohane mudindile ahele ku Galilaya. 13 Neke ahege na ku Nasaleti, abite akikale ku Kapelenaumu, imbali sa mu Sabuloni na mu Nafutali, 14 Sambi lukwile ulwalonzilwe na umuvisi Yesaya: 15 “Ulutanana ulwa Sabuloni na Ulutanana lwa Nafutali, kulubali lwa kumwani ukulowoka ku Yolodani, ing’i iya ku Galilaya ya avamyanza! 16 Avanu vevevikalite mulwisa vawuwene uwelu uwukomi. Na avikalige mung’i inyalwisa na umwigigi ugwa ifwa, vawuwona uwelu pe wivala.” 17 Ukuhuma baho Yesu avanzile ukudalika, itigila, “Mupelage, pakuva Uwutwa uwakuchanya wuhegelye!” 18 Yesu peagendige mulubali mumwani ya ku Galilaya, avawene Simoni Petulo na Andeleya mwanakwave vitoosa ifilovelo mululenga; pakuva vevalofi vaisomba. 19 Ndawe Yesu avatigilige, “Muninile nene ndivigisa ukuva muvalofi va avanu.” 20 Lulusika lulo vafilesile ifilovelo fyawo, nu kumuninila. 21 Neke peahesile pala, avawene vangi vavili munu na mwanakwawo Yakobo na Yohane avana va Sebedayo, vevali mukipugu pamwi nayu dadawo, viwuyapa ifilovelo fyawo. Neke Yesu avakemele, 22 Swe lulusika lulo vakukileka ikipugu nayu dadawo, nu kumuninila. 23 Ndawe Yesu avangige ukupilima mung’i mbeyili iya mu Galilaya akwigisa mumasinagogi gawo na ukudalika Ulukani Ulunofu lwa Uwutwa wa Nguluvi. Na kuponia avanu avahomefu na avanyafitamwa. 24 Ndawe ing’ani sakwe sapulisige mung’i mbeyili ya mu Siliya. Neke avanu pevalete avatamwa, avanyakuguda na ifitamwa mbefili; avanu avanya masoka, nalilibisi, litela na avalema mbevali iwo avaponise. 25 Swe amalugu molofu ga avanu gakumufwata uluhuma ku Galilaya na ku Dekapoli (boma isinyichumi) na ku Yelusalemu na ku Yudaya na uluhuma kumwambu gwa Yolodani.
51 Neke Yesu ave akuliwona ililugu lya avanu agang’amwike kukidunda swe iteng’emala pasi. Avanyigendo vakwe nawo swe vakusa, 2 ndawe avangige ukuvigisa avene itigila: 3 “Vafunyilile avamikaa munumbula, pakuva uwutwa uwa kuchanya wawo. 4 Vafunyilile avahuguvafu pakuva valaposwa imitima jawo. 5 Vafunyilile avalele, pakuva ililila lya ing’i liva lyawo. 6 Vafunyilile avanyanzala na ing’elu ya uwugolofu, pakuva saviguta na ukusimya ing’elu. 7 Vafunyilile avanyakudegepela, pakuva savadegepelwa. 8 Vafunyilile avanyanumbula nzelu, pakuva savamuwona Nguluvi. 9 Vafunyilile avavileta uwikalakunoga pakuva savatambulwa, vana va Nguluvi. 10 Vafunyilile avivipilwa fibi ukuvalwa uwugolofu, pakuva Uwutwa wa kuchanya wawo! 11 “Mwivafunyilile nyenye yemuligwa na avanu, muvifisiwa na ukulongwa imbi sa uwudesi vakuvavala nene. 12 Muvesage na luhekelelo na ukukimilila pakuva ililila lyenyu saliva likomi kuchanya, siso se vapigilwe avavisi nyenye pesimwe mwikwali.” 13 “Nyenye mwindawe umwino mung’i! Neke umwino peguhupite kusopwa kiki sambi gunone kangi? Guva sipe mwino nda gwakutaga hela, sambi gulivatwe na avanu.” 14 “Nyenye mwindawe ulumuli mung’i! Iboma inzenge pachanya pakidunda siyayifihwagi. 15 Kangi avanu sivavikunga itala neke vavike mwifungu, vavivika pachanya paluwumba ying’alikage ibwalo mbeyili. 16 Mulekage itala senyu sing’alikage pa vanu, sambi vafiwone ifipigo fyenyu, kangi vamulumbe udadenyu uva kuchanya. 17 “Mulatigila nene ngasile mukuyasa indagilo sa Musa na sevigisige avavisi, singasili mukuyasa nda ngasile mukukangasa. 18 Nachene nguvalongela mbaka kuchanya na ing’i pesafihega neke nambi lukani ludodo sisaluhega mundagilo mbaka pesikwilye mbesili. 19 Ino yeyeavesaga siakwinatila ululagi nambi lumwi mwa isi indodo na ukuvigisa avangi vapigage ndahihyo, uyo ava mudodo hilo ku wutwa uwa kuchanya. Neke yula yeakwinatila indagilo na ukuvigisa avangi ukupiga iso atambulwa muvina ku wutwa uwa kuchanya. 20 Nambi nene nguvalongela nditigila uwugolofu wenyu pesiwilutila uwugolofu uwa avigisi va indagilo na avafalisayo sisamwingila ku wutwa uwa kuchanya. 21 “Nyenye yemukapulike ulwa avanu vanyakatali vevalongele ukutigila ‘sa ulawulaga! Ye iwulaga saahigwa’ 22 Ino nene nguvalongela de, ye akumuvipila umunu muyagwe saahigwa. Naye akumubedala umunu muyagwe asindikwa pawuhigilo. Na yakumutigila umuyagwe: ‘Wimupufi’ asindikwa kwitemela ilya umoto. 23 Ino pewisindika inambika yako pifunyo neke wiwuke ukutigila twinalitata na umuyangu, 24 Kileke bahala ikitawulwa chako bite tasi mukipulike na umuyago neke peupiluke utawule ikitawulwa chako. 25 “Mwangupage mwipulike na yula yemwina litata nave we pe mulimung’asi wesimulafika kuwihigilo. Alonga akusindike kulumunyakuhiga, neke nave akusindike kulumunyigalu sambi udindilwe. 26 Nachene ngukulongela, sisauhuma umo mbaka puhombite amagobole mbegali. 27 “Mwapulike ukutigila lwalonzilwe: ‘Ulapiga uwugoni’ 28 Ino nene nguvalongela ukuta ye ilavaga umung’inetu kono we akumudoboka uyo ava agonite nave munumbula yakwe. 29 Wone iliho lyako ilyakundyo likwambuse upige inzanangifu hese neke utage kutali, ikiba pe uve wihela ikigawamuvili ikimwi mumuvili na ukuleka umuvili mbeguli gusopwe mumoto. 30 Neke wone iliwoko lyako ilyakundyo likwambuse upige inzanangifu, dumule neke utage kutali. Ikiba pe uve wihela ikigawamuvili ikimwi mumuvili na ukuleka umuvili mbeguli gusopwe Mumoto.” 31 “Kangi lulonge ukutigila: ‘Umunyidama yakumuleka uvakwe apo amwandikilage ulwandiko ulwa ukulekana.’ 32 Neke nene nguvalongela ye akumuleka uvakwe, pesi kwa wugoni hela, uyo akumwambusa uvakwe ave mugoni; Kangi umunu manyi amutegule umung’inetu uyu ava mugoni.” 33 “Kangi mwapulike chevalongilwe avanyidaha ulwa, ‘Ulilapa, mbaka ukwisage tandi sewe umwilapye Umutwa.’ 34 Neke nene nguvalongela, mulilapa nambi sukumwi; na kuve kuchanya, pakuva uko chekigoda cha Nguluvi. 35 Naive mung’i, pakuva ipa peaivika amagulu gakwe; nakuve ku Yelusalemu, pakuva ye boma ingomi iya umutwa umuvina. 36 Na ulilapila umutwe gwako, pakuva suhwaniti upitule nambi lufwili lumwi luve lwelu apangi lutitu. 37 Peutige, ‘Ena’, apo, yivelage ‘Ena’; na peutige, ‘Nda’, apo yivelage nachene ‘Nda’ Na chekiva kilutila pa iso icho kiva kihuma kwa yula umwanangifu.” 38 “Mwapulike ukutigila: ‘Liho kwa liho, na lino kwa lino.’ 39 Neke nene nguvalongela ulihombela mukole kwa umwananzi vako. Yeakutofile ikipi kulusese ulwa kundyo mupitulile na lulusese ulwa kung’igi. 40 Neke umunu yeisaka akusindike pawihigilo akutose sambi akupoke isopeka yako mulekele ategule na gumugolole, 41 na umunu yakukugogelesa umuteguse ikifundo mulugendo lwa ikivalilo kimwi mutegusage fivalilo fivili. 42 Mupelage ye akukusuka, kangi lemwage ukutanila kwa yeakwasimya.” 43 “Mwapulike ukutigila: ‘Umwendage umunyawiyendi vako neke umuvipilage umutavangu vako.’ 44 Neke nene nguvalongela, muvendage avatavangu venyu kangi muvasukilage avakuvatesa nyenye. 45 Sambi nyenye muve mwivana va Udadenyu yealikuchanya. Pakuva umwene akuvang’alikila ilisuva avananzi na avagolofu, na ukuvaletela indonya avagolofu na avananzi. 46 Pakuva pemuvendite avakuvenda nyenye muhombwa kiki? Pakuva na avanyakukong’asa imbemenenge vavipiga siso! 47 Neke wone muvahungilage avanyalukolo venyu swe, muvamwipiga kiki ikilutye kuvangi? Na avanu mbevali vesivamuseli Nguluvi nawo vavipiga siso. 48 Apo nyenye muvesage mwivakwilanifu, ndawe lwemukwilanifu Udadenyu uva kuchanya.”
61 “Mwikomalilage mulemwage ukupiga uwuwuya pa vanu sambi musumilwe nawo. Pakuva pemugisile ndahihyo pavanu, simuhombwa kinu nda ukuhuma kuludadenyu yealikuchanya.” 2 “Apo pukumutanga umumikaa ulemwage ukwihala. Mutane ukupiga ndawe avabuganisi mumasinagogi na mumakasi sambi avanu vavasumile. Nachene nene nguvalongela nyenye, iwo yevanuche uluhombo lwawo. 3 Neke veve peukumutanga umumikaa, nambi umunyawiyendi vako alemwage ukulukagula lwewipiga. 4 Tawulage uwutanzi wako kukinyele, na yudadenyu yeilavaga isa ikinyele avapela nyenye ifilutye. 5 “Pe mukwifunya, mulemwage ukuva ndawe avabuganisi. Pakuva avene vaviwenda ukwima neke vifunye mumasinagogi na mumakasi sambi vawoneke kuvanu. Nachene nguvalongela iwo yevanuche uluhombo lwawo. 6 Neke veve peukwifunya, wingilage kugati, udinde na mulyango, neke wifunye kuludado yeali kukinyele. Na yudado yeilavaga isa ikinyele akuhomba veve uluhombo. 7 “Pe mukwifunya, mulemwage ukuyova chaka ndawe avanu vesivamuseli Nguluvi. Avene vavitigila wanda Nguluvi avapulika pevalonzile ing’ani nzolofu. 8 Mulihwana na iwo. Pakuva udadenyu afisele fyemwisaka nambi wesimulamumusuka. 9 Apo, nyenye mwifunyage de: ‘Ve dadetu ye ulikuchanya: Ichoga kivelage kulitawa lyako; 10 Uwutwa wako wusage, lwewiwenda lupigikage mung’i ndawe kuchanya. 11 Utupelage neng’ino ikilyo chetu cha mbepali. 12 Utudegepelage inzanangifu setu, ndawe hwehwe lwe twakuvadegepela avatwananje. 13 ulatuvika mu kugelwa, lino utupokage kwa yula Umwanangifu.’ 14 “Pakuva pemwidegepela avanu inzanangifu sevavapije, udadenyu yealikuchanya avadegepela nayi nyenye. 15 Neke pesimwidegepela avangi apo nayu Dadenyu siavadegepela inzanangifu semumupije nyenye.” 16 “Pemukwiyima ukulya, mulemwage ukwihohoveka nu kukumbing’ana kumiho ndawe avabuganisi we vavigita. Vavihohovala sambi vakagulanike na avanu ukuta viyimite ukulya. Nene nguvalongela iwo yevahombitwe uluhombo lwawo. 17 Neke veve peukwiyima ukulya, kalavage kumiho neke wibake na amafuta kumutwe, 18 sambi ukwiyima kwako ukulya, kulemwe ukuwoneka na avanu, lekage kuwoneke kuludado ye alikukinyele. Neke udado yeailava na kukinyele akuhomba uluhombo.” 19 “Mulemwage ukukong’asa uwunono wa mung’i umu, pakuva mwina imalata na ing’angaga isakwananga kangi movali na avaposi avavimamula neke vahiise. 20 Apo mukong’asage uwunono uwa kuchanya kwe sikikwanangikagi kinu nambi malata nambi ng’angaga, na kwe sivimamulagi nu kuhiisa. 21 Pakuva, uwunono wako pepowoli pepene peyiva nayi numbula yako. 22 “Iliho lwe lung’ali ulwa umuvili. Apo iliho lyako manyi live linofu, umuvili gwako mbeguli guva muwelu. 23 Neke manyi iliho lyako live lyanangike, umuvili gwako mbeguli guva muwutitu. Neke manyi uwelu wewulimugati mwaveve wuve wutitu, wuva wutitu wa kogofya.” 24 “Sikwali umunu yeahwanite avapigile avatwa vavili. Pakuva amuvipila uyu nu kumwenda uyu. Kangi ahwanite ave na choga kwa uyu neke amubedale uyu. Si muhwaniti mumupigile Nguluvi na uwunono.” 25 “Pa ulo nguvalongela, mulahuguvala ulwa uwumi wenyu ukuta mulya kiki, apangi munywa kiki, na ulwa kangi imivili jenyu ukuta mufwala kiki. Ndawuli uwumi wenyu siwukomi ukulutila ikilyo? Na umuvili ukulutila imyenda? 26 Mulavage ifidege ifya mwihala sifivyalagi, kangi sifibetagi nu kuvika mufisande. Udadenyu uva kuchanya akufipela ukulya. Ndawuli nyenye simulikiba ukulutila ifyo? 27 Yenani mwa nyenye yahwanite ongelese uwunani wa uwumi wakwe nambi kwa kimunyi kimwi? 28 Na mulahuguvala ulwa imyenda, mulavage amaluva agamwihala wegagikula sigipigagi kinu kangi sigitivagi. 29 Nayi nene nguvalongela, ulwa nayi Solomoni pamwi na sindolo sakwe mbesili siealafwikwa wunofu ndawe ilimwi lya amaluva igo. 30 Lino wone Nguluvi aifwika amasoli agamwihala amanyawumi wa ikimunyi kimwi, imilawu gakasile na ukupya mumoto, mwitigila siahwaniti avafwike hilo nyenye? Nye nyevanyalufuuwo lukefu! 31 Ino, mulahuguvala ukutigila, ‘Mbi tulya kiki, kangi mbi tunywa kiki, kangi mbi tufwala kiki!’ ” 32 Pakuva avanu vesivamuseli Nguluvi vavisaka ifyo mbefili. Neke udadenyu yealikuchanya alusele ulwa mwisaka ifyo mbefili. 33 Lino musakage tasi uwutwa wa Nguluvi na uwugolofu wakwe na ifyo mbefili fiva fyenyu. 34 Lino mulahuguvala ulwa milawu; pakuva ulwa milawu lwilamulila lulwene. Chekivesaga kimunyi kina sakwe, mulongelesa singi.
71 “Mulahiga avangi, mulonga nayi nyenye muhigwe na Nguluvi. 2 Pakuva uluhigilo lwemuhigila lwelwene lwemuhigilwa na ikigelo che mwigelela avangi chechene chemugelelwa. 3 Mbi ndawuli wilava ikibandi ikilimugati muliho ilya umuyago, neke ulemwe ukuluwona ulwangiko ululi muliho ilyako? 4 Ino umulongela ndawuli umuyago, ‘Ukutigila leke nguhese ikibandi ikili muliho ilyako.’ ” Kumbi veve wina ulwangiko muliho lyako? 5 Wimubuganisi veve! Hese tasi ulwangiko muliho lyako, peulava wunofu ikibandi chekili muliho ilya umuyago. 6 “Mulemwage ukupela imbwa ifinu ifyelu, kangi mulemwage ukutaga ifinu ifinofu pamiho ga ingubi, sasilivata na amawondo neke sipituke sivagalukile.” 7 “Musukage nayi nyenye samupelwa; musakage, nayi nyenye samufiwona; muhodesage, nayi nyenye samudindulilwa. 8 Pakuva ye aisuka aipelwa, naye aisaka akufiwona, naye aihodesa aidindulilwa. 9 Kwina munu muki ukwenyu umunya mwana vakwe, pe asukite uwugali amupela iliganga? 10 Nape asukite isomba amupela inzoka? 11 Pe nyenye, nyevanyanzanangifu muwusele ukuvapela avanenyu ifipelwa ifinofu, ndawuli Udadenyu siavapela ifinu ifinofu hilo; vala vevakumusuka. 12 Kwekutigila mbefili fye mwisaka nyenye avayenyu vavapigile nayi nyenye muvapigilage ndahihyo. Pakuva ulo lwe lulagilo lwa Musa na sevigise avavisi.” 13 “Mukolage umulyango umufinyu pe mukwingila pakuva umulyango umugasu, na ing’asi ingasu iyo yisogwe kuwanangifu; pakuva avanu wolofu vevakwingila vavikola umulyango gugo. 14 Neke umulyango umufinyu na ying’asi ifinyu iyo yisogwe kuwumi; avakuyiwona vakefu.” 15 “Mwikomalilage na avavisi va uwudesi. Avanu avakuvasila vafwite ing’ingo ya ing’olo, kono mugati we ngwami ing’ali. 16 Muvakagula mufipigo fyawo. Ndawuli vavakwangula isabibu mumifwa apangi mumbigili? Mbi avanu vakwangula isabibu mumifwa, nambi isombe yihume mumbigili? Nda siluhwaniti! 17 Lwindahihyo, umubiki umunofu gwivelekaga amaveleko amanofu na umubiki umubi gwivelekaga amaveleko amabi. 18 Umubiki umunofu siguhwaniti guveleke amaveleko amabi kangi umubiki umubi guveleke amaveleko amanofu. 19 Umubiki gwe gweguvesaga sigwiveleka amaveleko amanofu gwagwidumulwa neke gunyanywe mumoto. 20 Apo muvakagula mufipigo fyawo.” 21 “Siyeavesaga munu yeakung’emela, ‘Mutwa, Mutwa’ yesaingila ku wutwa uwa kuchanya; pesi yula hela yeipiga sila seaiwenda Dada va nene ye alikuchanya. 22 Awolofu savandongela ikimunyi kila icha ukuhigwa ukutigila: ‘Mutwa, Mutwa! Sitwapigiti uwuvisi mwitawa lyako, na mwitawa lyako twahesige amasoka na mwitawa lyako sitwapigiti imiitu myolofu.’ 23 Pepene pesandivalongela wima hela, ‘ Nyenye sindivaseli nda muhege pamiho gangu nyevanyakupiga inzanangifu.’ 24 “Apo yeyeavesaga ipulika ing’ani sangu iso nu kupiga, iganiswa na umunu umunyaluhala ye asenzile ikaye yakwe pachanya pitalawe. 25 Swe yitonya indonya neke peyuse ing’uka na ing’ala iyipuga ndawe yatovige ikaye yila kitagwa. 26 Umunu yeavesaga ipulika ing’ani sangu neke alemwe ukupiga, iganiswa na umunu umupufi ye asenzile ikaye yakwe muchanya muluhanga. 27 Swe yitonya indonya neke peyuse ing’uka na ing’ala iyipuga ndawe yatovige ikaye yila swe yigwa na ukugwa uko cheking’enyang’enya.” 28 Neke baho Yesu pe asinzile ukulonga ing’ani iso, amalugu gala gahahite uwigisi wakwe. 29 Pakuva avigisige nda munu umunyalulagi sindawe Avigisi vawo va indagilo.
81 Neke Yesu avelige isulunuka ukuhuma kukidunda, amalugu ga avanu gamufwatite. 2 Ndawe baho asige umunu umunyawukoma swe ifugama itigila, “Mutwa wone wiwenda nelese!” 3 Ndawe Yesu agololige iliwoko swe akumupamisa, neke atigile, “Ndisaka! telelage.” Ulusika lulo umunu yula uwukoma wula watelye. 4 Ndawe Yesu amulongelige umunu yula ukutigila, “Ulamulongela munu yeyeavesaga, ino bitage ukilagile ku mutambisi, neke utawule ikitawulwa ndawe mwealonje Musa, ukilagile ukutigila uponite.” 5 Yesu peinje mu Kapelenaumu, umuvina va avanyigalu avalumi asile neke amusuke, 6 itigila, “Mutwa, umukami vangu kukaye avasise mutamwa litela. Ivawa hilo” 7 Ndawe Yesu amutigilige, “Nzusa ndimuponie.” 8 Ndawe umuvina va avanyigalu avalumi amupitulige Yesu itigila, “Mutwa nene sinywaniti veve wingile mukaye ya nene nda; longe lukani hela umukami vangu apona. 9 Pakuva nayi nene ndi munu hela ndimuvike nu wunzagila, na yinene ndina vanyigalu avadodo kwa nene, pendonzile kulu yumwi ukuta, ‘Bite!’ aibita; na uyu, ‘Wuse!’ akusa; na penige kulu mukami vangu, ‘Pige iki!’ aipiga.” 10 Neke Yesu pe apulike ulo, asasave, swe akuvalongela vala vevamuninilige, “Nachene nguvalongela, sindendilaluwona ulufuuwo ulukomi ndawe ulu, kwa yeyeavesaga mu Isilaeli. 11 Nene nguvalongela, avanu wolofu savalahuma kumihago na kufuka, nawo savateng’emala pamwi pawulilo na Abulahamu na Isaki na Yakobo ku wutwa uwa kuchanya. 12 Neke vala avinogela ukuva muwutwa uwo savatagwa kwivala kulwisa, kwesakuva ni kivembo nu kugelesula amino.” 13 Ndawe Yesu amutigilige umuvina va avanyigalu va avalumi, “Wibitilage kukaye, luvesage ndawe lweufuuvitwe.” Swe ndawe umukami vakwe aponige lulusika lulo. 14 Yesu peyeafikite kukaye ya Petulo, amuwene mwayuva umukwive va Petulo avasise muwuhaga mutamwa mbungo. 15 Ndawe Yesu amupamisige iliwoko swe imbungo yikumuleka, ndawe alamukige akuvatelekela. 16 Ikimunyi kila pakinyamihye vavaletite kwa Yesu avanu wolofu avevina amasoka swe Yesu akuvahumya amasoka mbevali kwa lukani, na ukuvaponia avalivatamwa. 17 Apigite ulu sambi akwise sesali ndonge na umuvisi Yesaya: “Umwene ategwe uwuhomefu wetu, na ukutegula ifitamwa fyetu.” 18 Yesu peawene ililugu lya vanu limupilime, atige valowoke inyanza vabite kumwambu. 19 Ndawe umwigisi uyumwi va indagilo abitige kwa Yesu nu kumulongela, “Mwigisi nene ngufwata mbekuli kukwe ubita.” 20 Ndawe Yesu amupitulige, “Ing’eve sina mapalika na ifidege fina wusulya; neke Umwana va Umunu mugaya nambi pa wusuupo.” 21 Neke uyungi va avanyigendo vakwe atigilige, “Mutwa leke tasi mbite ngamutage dada.” 22 Ndawe Yesu amulongelige, “Ninile nene! Valeke avafwe vavatage avafwe vawo.” 23 Nape Yesu inje mukipugu, avanyigendo vakwe vamuninilite. 24 Neke pechuse ikifulufumbi munyanza mula swe kivanga ukutova nu kusudya ikipugu mululenga, neke umwene Yesu eagonelye. 25 Ndawe avanyigendo vabitige kukumulamusa vitigila, “Tutange Mutwa twifwa!” 26 Ndawe Yesu avatigilige, “Mbi ndawuli mwivanya muhwehwe nu lufuuwo lukefu?” Swe ilamuka nu kukenyele ikifulufumbi swe inyanza yitendemala wunofu. 27 Swe avanu visasavala vitigila, “Mbi munu muki uyu, ye na kifulufumbi na inyanza fikumupulika?” 28 Nape alowike kumwambu ya inyanza, kulutanana lwa Avagelasi, avanu vavili vakali avanyamasoka vamusye Yesu, vahumige kufyanga, siekwali munu ye akolige ing’asi iyo nda. 29 Ndawe baho vavangige ukukoola, “Uuuwi! Twina kiki veve na hwehwe vemwana va Nguluvi? Ndawuli wusile ututese ulusika wesilulakwila?” 30 Ino baho pepina kipinga cha ingubi chakwamiligwe. 31 Ndawe amasoka, gakumusukige Yesu, “Wone ukutudaga twisuka utusindike mukipinga icha ingubi.” 32 Ndawe Yesu agalongelige amasoka itigila, “Mubite” ndawe gahegige muvanu vala nu kwingila mungubi; sweno ikipinga mbekili kikimbila nu kwitosa mu nyanza nu kufwa. 33 Avanyakukwamila ingubi swe vikimbila, nu kubita kuboma nu kulonga ing’ani mbesili na sa vala avanyamasoka. 34 Swe avanyaboma mbevali vakusa ukumutang’anila Yesu; nape vamuwene vamusukite ahege mulutanana lwawo.
91 Ndawe Yesu ingilige mukipugu, na ukulowoka inyanza ibita ukwawo. 2 Neke avanu avamwi pevamulete umunu umunyalitela, vamutegwe mulupasa, Yesu pe aluwene ulufuuwo lwawo vala avanya kumutegula umutamwa amulonje umunyalitela itigila, “Ve mwanangu veve wikangasage, inzanangifu sako udegepilwe”. 3 Neke apene baho valipovali avigisi va indagilo vilonganzige munumbula sawo vitigila, “Umunu uyu ibedala Nguluvi.” 4 Neke Yesu weakulukagula lwevihosa mu numbula sawo, ndawe avalongelige, “Kumbi ndawuli mwihosa inzanangifu munumbula senyu? 5 Lulikwi ulupefu ukutigila, ‘Udegepilwe inzanangifu sako’, apangi ukutigila, ‘Uwuke ubitage?’ 6 Neke mulukagulage ulwa Umwana va Munu inalo uludali konivala lwakudegepela avanu inzanangifu sawo.” Swe akumutigila yula umunyalitela, “Wime tegule ulupasa lwako uwuyage!” 7 Ndawe umunu yula ahegige ibitaga kukaye ukwawo. 8 Neke ililugu lya avanu lyave likumuwona lyasasave, likumulumba Nguluvi ye atawe uludali ulu kuvanu. 9 Yesu pe ilutila ukuhuma uko, amuwene umunu akong’ome mukaye ya imbemenenge ilitawa lyakwe Matayo, ndawe amulongelige ukutigila, “Ninile.” Ndawe imige nu kumuninila. 10 Yesu pealisige ikilyo mukaye ya Matayo, avanyakukong’asa imbemenenge na avanyanzanangifu vasile neke vateng’emale pamwi na Yesu na avanyigendo vakwe pawulilo. 11 Neke avene avafalisayo pevaluwene ulu vawusise ku vanyigendo va Yesu vitigila, “Kumbi ndawuli umwigisi venyu peilya pamwi na avakong’asa imbemenenge na vanyanzanangifu?” 12 Neke peapulike ulo avalonje itigila, “Avanofu sivibitagi ku mukofi va imigoda nda pesi avatamwa hela. 13 Apo nditigila mubite mukiyigise ukuganula ing’ani isi ‘Nene ndisaka ulusungu sindisaka inambika nda.’ pakuva sindasili mukukemela avagolofu, pesi avanyanzanangifu hela.” 14 Neke ulusika lulo vase avanyigendo va Yohane neke vamuwuse Yesu pakutigila, “Kumbi ndawuli hwehwe na avafalisayo twakwiyima ukulya na avanyigendo vako sivakwiyima ukulya?” 15 Neke Yesu avapitule atigile, “Avalaalike kuluwungo vahuguvala ndawuli umunyaluwungo wealibaho? Nachene siluhwaniti! Pakuva ikimunyi sachusa pesaava ahesiswe umunyaluwungo pepene pe saviyima ukulya. 16 “Sikwali umunu yeaipapika ikipapiko ikipya mumwenda umulovela, peapapike apono pala pongelekela ukudemuka. 17 Sikovali avanu avavisopa idifayi imya mufisilo ifilovela, wone yisopwe umo ifisilo fitudika na idifayi yibohoka na ifisilo ifyo fiva fyanangike, neke idifayi imya yayisopwa mufisilo ifipya ipo pe mbefili finana.” 18 Yesu avepealonga isi, ndawe aasige umuvina va isinagogi neke afugame itigila, “Umwalivangu akekufwa yilino de ndisuka wuse ukamugeleke iliwoko lyako nave avamumi.” 19 Ndawe Yesu awukige ibita pamwi na vanyigendo vakwe na umuvina va isinagogi. 20 Neke pevabitige, umung’inetu umunya wutamwa uwa ukuhuma idanda, yee mufwahu hilo myaka minyichumi na givili aasile mumbele mwa Yesu neke apamise ilipembo lya umwenda gwakwe. 21 Pakuva ahosige munumbula yakwe: “Ulwa wone mamise umwenda gwakwe, mba monite.” 22 Avelige ipamisa ilipembo Yesu apitwike swe akumuwona, neke peamulongele itigila, “Nyamalage mwalivangu, ulufuuwo lwako lukuponise.” Umung’inetu yula aponite lulusika lulula. 23 Yesu peyeafisile mukaye ya umuvina va isinagogi avafisile avanu avakufi va imembe isa ikivembo, na amalugu gikoola na ukuvemba, 24 neke peavalongele ukutigila, “Muhume kugati kono! Mbwene umuhinza uyu salafwa nda agonelye tulo hela.” neke pevamuheke. 25 Avanu peyevahumile, Yesu inje neke amwibate iliwoko umuhinza yula swe akwima mumi. 26 Ing’ani iso sapulise mung’i yila mbeyili. 27 Yesu peilutila peihuma pala avabofu vavili vamufwatige kono wevivemba, “Tudegepele, ve Mwana va Daudi veve.” 28 Yesu ave akwingila mukaye, avabofu vala vahegelye, neke Yesu avawuse, “Mwifuuwa ukutigila nene nywanite ukuvapigila ulukani ulo?” Nawo vamutige, “Ena twifuuwa hilo Mutwa.” 29 Ndawe avapamisige amiho gawo swe akuvatigila, “Luvelage kwa nyenye ndawe lwemwifuuwa.” 30 Amiho gawo swe gidinduka, ndawe Yesu avalagisige nu kuvakenyela ukutigila, “Mulalongela munu yeavesaga ing’ani isi”. 31 Neke vave vihega pala vavanzile ukutagalisa ing’ani sa Yesu mung’i yila mbeyili. 32 Avanu pevahegige, avanu avamwi vamuletye Yesu umunu umunyakibubwi kangi ina masoka. 33 Ave akulihumya ilisoka lila, umunyakibubwi yula avanzile ukulonga, avanu avevalibaho vasumite uwuhulo uwu vitigila, “Sitwetulaluwona nda ulukani ulwindawe ulu mung’i ya mu Isilaeli.” 34 Neke Avafalisayo vatigile, “Uyu ihumya amasoka kwa ludali lwa ilivina lya amasoka.” 35 Neke Yesu apilimige muboma na mufijiji mbefili akwigisa mumasinagogi gawo, nu kudalika Ulukani Ulunofu lwa uwutwa wa Nguluvi na ukuvaponia inamwa mbesili na uwuhomefu mbewuli. 36 Avelige akuvawona avanu malugu avawonie ulusungu, pakuva vawonekige vafuluge nu kuhuguvala witigila ng’olo ingaya umukwamisi. 37 Neke Yesu avalongele avanyigendo vakwe ukutigila, “Isanga ngomi hilo neke avanyakubeta vakefu. 38 Apo mumusukage umunyamugunda asindike avanyakubeta mu mugunda gwakwe.”
101 Neke Yesu avakemele avanyigendo vakwe vanyichumi na vavili, neke avapele uludali ulwa ukuhumya amasoka, na ukuponia inamwa na uwuhomefu wewuvesaga. 2 Amatawa gawo avigendo avanyichumi na vavili ge iga: Umunyakutala Simoni, yeatambuligwe Petulo neke nayi Andeleya umwanakwave; Yakobo umame va Yohane avana va Sebedayo, 3 Filipo neke nayi Batolomayo; Tomasi neke nayi Matayo umukong’asa imbemenenge; Yakobo umwana va Alifayo, neke nayi Tadeyi; 4 Simoni uva ku Kana neke nayi Yuda yeamupitwike Yesu. 5 Yesu avatumite iwo avanyichumi na vavili, neke avalagile de: “Mulabita kuvanu vesivamuseli Nguluvi, nave ukwingila muboma iya ava Samaliya. 6 Lino mubitage ku Vaisilaeli avayasile nda ng’olo. 7 Neke pemwibita mudalikage mwitigila: ‘Uwutwa uwa kuchanya wuhegelye.’ 8 Muponiage avatamwa, musilibulage avafwe, mutelesage uwukoma, muhumyage amasoka. Nyenye mwanuche kitahomba nayinyenye mutawulage kitahombwa. 9 Mulategula isahabu, nambi magobole nambi mapesa. 10 Nambi bogolo, nambi sopeka sivili, nambi ndatu, nambi lubamba pakuva umukami anoje ukupelwa ikilyo chakwe. 11 “Pemwinje mu boma yiyeyivesaga nave kijiji, musakage yeahwanite ukuvanukila mukaye yakwe, mwikalage mumo mbaka pesamwihega. 12 Peye mwinje mukaye yila muvahungilage avanyakaye. 13 Neke wone avanyakaye yila vanukile ukuhungila kwenyu uwikalakunoga wenyu wikala nawo neke wone sivanuchi, uwikalakunoga wenyu wuvapilukila nyenye. 14 Na umunu yesiavanuchi nambi kupulikisa ing’ani senyu mupumunage ulungundi lwa inzaho senyu pe mwihuma mukaye yila nambi muboma yiyo. 15 Nachene nguvalongela, ikimunyi cha ukuhigwa iboma iyo sayihigwa pakomi ukulutila ukuhigwa kwa iboma sila sa mu Sodoma na mu Gomola.” 16 “Mupulikisage, nene nguvatuma nda ng’olo mukipinga cha ingwami; ino muvesage mwivasugu ndawe inzoka kangi muvesage mwivalele ndawe ingunda. 17 Mwikomalilage kuvanu; pakuva savavasindika kuwuhigilo, muhigwe na ukutowa mumasinagogi gawo. 18 Samusindikwa ku vatema na avatwa, mwivalwa nene, sambi muwolelele Ulukani Ulunofu avene na vala vesivamuseli Nguluvi. 19 Nape avanu vavasindike kuwuhigilo, nyenye mulahuguvala ulwa mulonga kiki nakuta luva ndawuli, pakuva ulusika ulo pelufisile, samupelwa ulwa kulonga. 20 Pakuva muva si nyenye yemulonga, ava Muhe va udadenyu yalonga uluhuma mugati mwa nyenye. 21 “Vanyalukolo savavapituka avanyalukolo vawo sambi vawulagwe, udade amupituka umwanakwe, na avana savavagalukila avegasi vawo sambi vavawulage. 22 Neke nayi nyenye samuvipilwa na avanu mbevali mwivalwa ilitawa lya nene, apo umunyakwinatila mbaka ku wudugo uyo saapokwa.” 23 “Nape vavahakite iboma iyi, mukimbililage iboma iyingi; pakuva nachene, nguvalongela, sisamusinda iboma sa mu Isilaeli, mbaka umwana va umunu pakusa.” 24 “Umunyigendo siava muvina ukulutila umwigisi vakwe, kangi umunyawingi samulutila umuvina vakwe. 25 Lukwilye umunyigendo ukuva ndawe umwigisi vakwe na umunyawingi ukuva ndawe umuvina vakwe. Ino pevamutige umunyakaye Belisebuli, lino luva ndawuli kwa vala vamukaye yakwe sivavapela amatawa amabi ukulutila?” 26 “Ino mulawogopa avanu iwo. Chichekivesaga kigubike sakigubulwa na ikifihe sakifihilulwa. 27 Lwenguvalongela nyenye mulwisa, mululongage pa welu; na senguvapwepela mulongage wima hela. 28 Mulawogopa vala avanyakuwulaga umuvili pakuva sivahwaniti ukuwulaga inumbula; mumogopage yula umunyakwananga inumbula na gumuvili kwitemela lyaumoto. 29 Ndawuli! ifihuna ifivili fyafigusiwa ligobole limwi? Na kimwi sichakigwa pasi udadenyu wesialukagwi. 30 Neke kangi nasifwili isa imitwe jenyu mbalile mbesili. 31 Ino mulogopa pakuva; nyenye mwivanofu ukulutila ifihuna.” 32 “Apo umunu yeyeavesaga akunzidikila pavanu apo nayi nene sandimwidikila pa Dada vangu yealikuchanya. 33 Neke umunu yesaambihila nene pavanu nayi nene sandimubihila pa Dada vangu yealikuchanya.” 34 “Mulatigila nene ngasile mukuleta uwikalakunoga mung’i nda ngasile mukuleta iligalu. 35 Pakuva ngasile mukulekasa umunu na udade, umwalive na uyuve na uyuve na umukamwana na ung’inafyala. 36 Na avatavangu va umunu vavalaga avalimukaye yakwe.” 37 “Yula yeakumwenda udade nave uyuve ukulutila nene uyo siahwaniti na yuyula ye akumwenda umwalive ukulutila nene uyo siahwaniti ave munyigendo vangu. 38 Neke na yesiitegula umusalaba gwakwe nu kuninila uyo siahwaniti ave munyigendo vangu. 39 Yula yeakwibatilisa uwunani wakwe awuyasa na yeakuwuyasa uwunani ivalwa nene uyo saawuwona.” 40 “Umunu yeakuvanukila nyenye akunzanukila nene na na yeakunzanukila nene akumwanukila Nguluvi yula yeanumite. 41 Umunu ye akumwanukila umuvisi pakuva muvisi saanukila ikipelwa icha umuvisi, na yeamwanukila umugolofu pakuva mugolofu anukila ikipelwa icha umugolofu. 42 Nachene nguvalongela, mwambevali yeamupela uyumwi va avadodo iva ululenga ulusisimu, ukuva munyigendo vangu, uyo nave nachene apelwa uluhombo lwakwe.”
111 Nave Yesu peasinzile ukuvalagisa avanyigendo avanyichumi na vavili ahele kuwutalo kukwigisa na mukudalika muboma sawo. 2 Neke Yohane ave ipulika we ali mundinde ifipigo fya Kilisito, avatumige avanyigendo vakwe vakamuwuse. 3 Ndawe vatigilige kulumwene, “Veve ye mwene ye akusa apangi tusindilage yungi?” 4 Yesu ndawe avapitulige, “Mubite mukamulongele Yohane fye mwipulika na fye mukufiwona: 5 Avabofu vilava, avatevafu vigenda, avanyawukoma viteleswa, avadibafu vipulika na avafwee visilibuka, na avamikaa vidalikilwa Ulukani Ulunofu. 6 Na mufunyilile yula ye nene singumuvifya.” 7 Nape vahesile avanyigendo va Yohane, Yesu avanzile ukuvawusa vamalugu ulwa Yohane, “Nyenye mwemuhele ku balali kula kukulava kiki? Ulusoli pelwipugwa na ing’ala? 8 Ino mwemuhele kwekiki? Kukulava umunu ye afwite imyenda iminofu ija lutogo? Mulavage avavifwala imyenda iminofu ija ulutogo vali mukaye sa uwutwa. 9 Ino mwemuhele kwe kiki? Kukulava umuvisi? Nachene nguvalongela na yalutye kulumuvisi. 10 “Uyu ye mwene umwandikile ulwa mulavage, ‘Nene ngumutuma umulongola vangu pamiho gako, ye awuyapa ing’asi yako pawulongolo pa veve.’ 11 Nachene nguvalongela umunu umwegalwa na umung’inetu, siealawoneka yealutye kwa Yohane umubatisi. Neke yula ye iva mudodo ku wutwa uwa kuchanya ava muvina ukulutila Yohane. 12 Ukuhuma mufilo ifya Yohane umubatisi mbaka neng’ino uwutwa uwa kuchanya wa wiwoneka kwa ludali na avanu avanyaludali vakuwutegula kwa kukangala. 13 Pakuva avavisi mbevali na sindagilo isa Musa vavilite mbaka imisika igi. 14 Neke wone muhwane ukwidikila, sweno Yohane ye Eliya, yeakala ase. 15 Umunya mapulikilo, apulikage! 16 “Ino nene nziganisa na kiki imbegalo iyi? Yi ndawe avana avateng’eme pa wugusikiso swe vikemesa avayawo: 17 ‘Twakufile ingulugulu isa uluwungo si mwadufili. Twakoolite ingoolo isa ikivembo simwavembiti!’ 18 Pakuva Yohane aasile sialisigi nambi kunywa neke vatigile ‘Ina lisoka.’ 19 Umwana va umunu aasile ilya na ukunywa neke vatigile, ‘Mulavage muhatufu kangi mugaasi, umunya wiyendi na avakong’asa imbemenenge na avanya nzanangifu!’ Nave ndahihyo uluhala lwa Nguluvi lwalwikagulanika mufipigo fyakwe.” 20 Ndawe avangige ukukenyela iboma sila kwe apigite imiitu, pakuva sivapesili inzanangifu sawo. 21 “Winalyo veve Kolasini! Winalyo veve Betisaida! Pakuva imiitu ijo je give gipigike ku Tilo na ku Sidoni, vevava vapesile idaha inzanangifu kwa ukufwala amagunila na ukwibaka ikifu vawoneke ulwa yevahongise na ukupela. 22 Ino nene nguvalongela nyenye pa ikimunyi, icha ukuhigwa, Nguluvi saavahiga pakomi nyenye ukulutila avanu avanya ku Tilo na ku Sidoni. 23 Nayu veve Kapelenaumu, wisaka wivinie mbaka kuchanya? Sa usindikwa panyi mbaka ku vafwe! Pakuva imiitu gila je givegipigitwe ku Sodoma iboma iyo yeyiva poyili mbaka neng’ino. 24 Ino nene nguvalongela nyenye paikimunyi icha ukuhigwa, Nguluvi alavadegepela avanya ku Sodoma neke sinyenye nda.” 25 Ndawe ulusika lulula Yesu atigilige, “Ngukulumba veve Dada, Mutwa va kuchanya na mung’i, ulwa veve wavafihite ifinu ifi avanyaluhala na avasugu neke uvalagile ifi avana fyali. 26 Ena, Dada vangu, pakuva ulu lwe luhekelelo pamiho gako.” 27 “Dada vangu amelye mbefili. Asukuli ye amusele umwana pesi Dada, kangi asukuli yeamusele Dada pesi umwana na yula umuhagule na umwana ye awenda ukumulagila. 28 Muse kwa nene, nyenye mbemuli ye mwifwaha na ifitegulo ifisito nene ndivanenula sambi musuupe. 29 Mufwalage ulupanda lwangu, mwiyigise kwa nene pakuva nene ndimugaya kwivinia munumbula na yinyenye mwinoma mumitima jenyu. 30 Pakuva ulupanda lwangu silusito na ikitegulo changu kipefu.”
121 Ulusika lululaga Yesu pealutilige mumigunda ija ingano pa ikimunyi icha isabato; avanyigendo vakwe vevina nzala, swe vivanga ukudenya amahoo aga ingano, vilya imeke. 2 Neke Avafalisayo pevaluwene ulu, ndawe vamutigilige Yesu, “Lavage avanyigendo vako vipiga ulukani lwesilulagile ukupigwa pa ikimunyi icha isabato.” 3 Ndawe Yesu avapitulige, “Simwemulimba che apigite Daudi, pe e ina nzala, umwene na avayagwe? 4 Inje na vayagwe mukaye ya Nguluvi swe ilya imikate jejemivike pa Nguluvi. Umwene na avayagwe vevevakanile pakulya imikate ijo pesi vavatambisi hela aviyena. 5 Tutigile simwemulimba mundagilo ukutigila pa ikimunyi cha isabato avatambisi vavidenya indagilo mutembeli, na sivevalasokamwa ukutigila vananzi? 6 Nene nguvalongela nyenye ipa pwali umuvina ukulutila itembeli. 7 Neke muke mulukagule ulu ukutigila, ‘Ndisaka ulusungu, sindisaka ifitawulwa’ simuke muvahiga vala vesivananga kinu. 8 Pakuva Umwana va Umunu ye Mutwa va isabato.” 9 Yesu ahesile uluhuma pala, ndawe ingilige musinagogi yawo. 10 Ino mumo emwali umunu umunyalitela mwiwoko. Ndawe vamuwusige Yesu, “Luhwanite ukuponia umunu pa ikimunyi cha isabato?” Vamugelige sambi vamutose. 11 Ndawe Yesu avapitulige, “Yenani mwa nyenye umunya ng’olo yimwi, neke peyive yigwilye mwikombo pa sabato yesiayihesa? 12 Uwunofu wa umunu wulutye kalinga ku ng’olo apo luvaje ukupiga inofu pa Sabato.” 13 Ndawe amutigilige umunu yula, “Golole iliwoko lyako.” Ndawe agololige swe ipona iliwoko liva ndawe iliyalyo. 14 Ndawe Avafalisayo vahumige kwivala neke vavange ukulongana ifigaho ifya ukumuwulaga Yesu. 15 Yesu we akulukagula ulu, swe ihega ukuhuma pala. Ndawe avanu wolofu vamufwatige nu kuvaponia avatamwa mbevali. 16 Ndawe avakanilige valamulonga, 17 Sambi lukwile lwelwe lulonge na umuvisi Yesaya; 18 “Mulavage, umukami vangu yendimuhagwe, umwende vangu yula ye inumbula yangu yikumuhekelela. Mbika umuhe gwangu kulumwene, nave adalikila avanu mbevali ukuhigwa. 19 Siava munyalubesa nambi liyowo, nambi liswi lyakwe sisalipulisa mumakasi. 20 Ululasi uludenyefu sisaalusindilisa, nambi ulutambi ulunyalisusi sisaasimya, mbaka pesaileta uwulonga hilo wuteme. 21 Na mwitawa lyakwe avanu mbevali valihuvila.” 22 Ndawe avanu vamuletige kwa Yesu umunu umubofu na umunyakibubwi pakuva eina lisoka, ndawe Yesu amuponiage swe umunyakibubwi ilonga na ukulava. 23 Neke avanu mbevali vasasavale neke viwuse, “Uyu ahwanite ave mwana va Daudi?” 24 Neke Avafalisayo pevapulike ulu vatigile, “Ulu ludali lwa Libelisebuli hela. Ilivina hilo lya amasoka, kwe kutigila umunu uyu ihumya amasoka kwa uludali lwa lilyo.” 25 We akugakagula amahosa gawo, ndawe avatigilige, “Uwutwa wewuvesaga wukwigavasa wiyena uwo wawigwa na ukuva wukiva, yisukuli iboma nave ikaye iyakwigavasa yiyene. 26 Wone setani amuhumye setani ava igavise we iyena; ino uwutwa wakwe wiima ndawuli? 27 Wone nene ndandihumya amasoka kwa Libelisebuli apo avanyigendo venyu vavihumya na kiki? Apo iwo vevavahiga nyenye. 28 Neke wone ndihumya amasoka na Umuhe gwa Nguluvi apo nano uwutwa wa Nguluvi wusile kwa nyenye. 29 “Luva lwa ndawuli umunu ingile mukaye ya umunyaludali neke ahiise ifinu fyakwe, pesiatasili tandi amupinge umunyaludali? Neke pe ahiise ifya mukaye. 30 Umunu yesialipamwi na nene uyo akumbihila nene na yesi ikong’asa na nene uyo aitagalisa. 31 Apo ino nene nguvalongela nyenye, ukutigila inzanangifu mbesili na uwulonga fibi avanu savadegepelwa, neke ulwa ukumulonga fibi Umuhe Umwelu sisavadegepelwa. 32 Na yula yealonga ulubi kulumwana va Nguluvi saadegepelwa, neke yeyealonga ulubi kwa Umuhe Umwelu sisaadegepelwa, ulwa lino na lwa pambele. 33 “Umubiki umunofu na amaveleko gagiva manofu neke umubiki umubi na amaveleko gagiva mabi. Umubiki gwagwikagulanika mumaveleko gakwe. 34 Nyenye nyembegalo ya inzoka! Mbi mulonga ndawuli inofu, we mwivanya nzanangifu? Pakuva umunu ailonga isimumemile munumbula. 35 Umunu umunofu ilongaga inofu uluhuma mukisande ikinofu; umunu umubi ailonga imbi uluhuma mukisande ikibi. 36 “Nene nguvalongela pa ikimunyi icha ukuhigwa avanu savalalonga mbesili sevalongige. 37 Pakuva kwa indongele sako sauvalilwa uwugolofu, na kwa indongele sako sauvalilwa uwanangifu na ukuhigwa.” 38 Ndawe avangi va avigisi va indagilo na Avafalisayo vamutige Yesu, “Mwigisi, hwehwe twisaka utulagile umwitu ukuhuma kwa veve.” 39 Ndawe Yesu avapitulige, “Imbegalo inzanangifu na uwugoni yisaka umwitu; na siyilagilwa umwitu pesi umwitu gwa umuvisi Yona hela. 40 Ndawe Yona lwe ali mwileme lya isomba ingomi filo fidatu, ndahihyo na yu Mwana va Umunu saikala filo fidatu pasi. 41 Avanu avanya ku Ninawi savalasilibuka ikimunyi icha ukuhigwa pamwi na imbegalo iyi, nawo savavahiga ulwa mwivananzi pakuva avene vahongise na ukupela kwa uwudalisi wa Yona; na ipa pwali yealutye kwa Yona. 42 Pa ikimunyi icha ukuhigwa saiima umutwa ung’inetu uluhuma ku Seba saavahiga nyenye. Pakuva agenzile uluhuma kung’i yakwe aase amupulikise Solomoni, peakwigisa kwa uluhala neke nene nguwolelela ukutigila ipa, pwali yealutye kwa Solomoni. 43 “Ilisoka pelihumile kulumunu, lyalikola muwubamba lisaka pawusuupo neke lilemwe ukupawona. 44 Neke pelitigile, ‘Nene milukila kukaye yangu kwengahumite.’ napelifikite liwona pelu pafyagile na pavike wunofu, 45 pepene pelyalipiluka neke likalete amayagwe gimufung’ati amabi hilo ukulutila ilyene, neke pegingile gikale mumo; na umunu yula akwanangika pakomi ukulutila umutalo. Ulu lwe salulava ku mbegalo iyi.” 46 Yesu ave peavalongela avanu, uyuve na avanyalukolo vakwe veviimile kwivala visaka ukulongana nave. 47 Ndawe uyumwi amulongelige Yesu, “Uyuwo na avanyalukolo vako vali pivala visaka valongane na veve.” 48 Neke Yesu amupitule umunu yula atigile, “Yuva nene na vanyalukolo vangu vevanani?” 49 Ndawe agololige iliwoko ilagilila ku vanyigendo itigila, “Iva ve vayuva na avanyalukolo vangu! 50 Pakuva yula yeipiga isa Dada yealikuchanya ye munyalukolo vangu na yemuhasa vangu na ye yuva.”
131 Ikimunyi kikilaga Yesu ahumile mukaye neke ateng’emale pamwani. 2 Ndawe amalugu makomi gamupilimige, sweno akwingila mukipugu iteng’emala; neke ililugu mbelili liva mumwani. 3 Neke avange ukwigisa nzolofu ikola ifiganiso itigila, “Umuvyasi ahele ukuvyala. 4 Neke peivyala, inyadikwa isimwi sagwe mung’asi, neke ifidege fyuse filye. 5 Isingi sagwe mwitalawe, apagaya luganga lunofu save simela sisahafili pakukala, pakuva uluganga lwe lukefu. 6 Swe ilisuva pelivasile sakasile; pakuva sengaya ndela. 7 Inyadikwa isingi sagwe mumifwa neke imifwa givine swe gitova ifimelo fila. 8 Inyadikwa isingi sagwe muluganga ulunono neke siveleke, isimwinga ligana, isimwi machumi gimutanda, isimwi machumi gadatu. 9 Umunya mapulikilo apulikage” 10 Ndawe avanyigendo vamuwusige, “Ndawuli wilonga na avanu wikola ifiganiso?” 11 Neke avapitule, “Nyenye mukapelitwe usikagula isa kukinyele isa uwutwa wa kuchanya, neke avene sivapele ulo. 12 Pakuva yula ye ina ikinu saapelwa na ukuwilwa hilo neke umugaya kinu nakila che inacho apokwa. 13 Pa ulu nambi nyele ndilonga nawo ndikola ifiganiso, pakuva pevilava viva ndasivilava, pevipulika viva nda sivipulika. 14 Na ulukani lwa umuvisi Yesaya lwikwila kwa avene: ‘Ukupulika samupulika hilo neke sisamulukagula, ukulava samulava hilo neke sisamuluwona. 15 pakuva inumbula isa avanu iva nalamu, na mapulikilo gawo gadibe sigipulika wunofu, na amiho gawo gasisinise, sambi valemwe ukulava na amiho gawo, na ukupulika na amapulikilo gawo, na ukulukagula munumbula sawo sambi vamitukile nene ndivaponie.’ 16 “Ino mwivafunyilile nyenye pakuva amiho genyu gagilava na amapulikilo genyu pakuva gagipulika. 17 Nachene nguvalongela nyenye, avavisi na avanu avagolofu vawendige ukusiwona semukusiwona nyenye, neke valemwe ukusiwona, na ukupulika semwipulika nyenye, neke valemwe ukupulika. 18 “Ino mupulikage neke mwiyigise ikiganiso icha umuvyasi. 19 Ye aipulika ulukani lwa uwutwa neke alemwe ukulukagula, indawe inyadikwa isagwe mung’asi. neke umwanangifu aase ategule inyadikwa isembyale munumbula yakwe. 20 Na inyadikwa isembyale mwitalawe sihwana umunu yeaipulika ulukani neke anukile kwa luhekelelo. 21 Iva mugaya ndela, inana lusika ludodo; wone luse ulusika ulwa ulugudo na uluteseko ivalwa ulukani lwangu, ipo akululeka. 22 Inyadikwa isembyale mumifwa, sihwana umunu yula yeaipulika ulukani, neke uwudobofu uwa ifya mung’i nu wunono fikumutindasa neke alemwe ukuveleka nambi kinu. 23 Neke sila isembyale muluganga ulunono, iso sihwana umunu yula yeaipulika ulukani neke inatile na ukulukagula, uyo yeaiveleka amaveleko, uyu ligana, uyumwi machumi gimutanda, uyungi machumi gadatu.” 24 Yesu avalonje ikiganiso ikingi atige, “Uwutwa uwakuchanya wihwana na umunu ye avyalite inyadikwa inofu mumugunda. 25 Ino avanu pevagonelye umutavangu aasile neke avyale ililulu mumugunda gwa ingano neke ibitilage. 26 Na ifimelo peyefimesile nu kuveleka, na ililulu nalyo lyamesile. 27 Neke avakami va umunyakaye pevasile vamutige, ‘Mutwa, siweuvyaliti inyadikwa inofu mumugunda? Mbi ililulu lihumite kwiya?’ 28 Ndawe avatigilige, ‘Umutavangu yemweme yakapigite isi.’ Neke avakami vala ndawe vamutigile ndawuli, ‘Wisaka tubite tukakatile?’ 29 Neke atigile, ‘Nda, mulonga musenye na yingano pemwikatila. 30 Mufileke fikulase mbaka pakubeta, pakubeta sa ndivalongela avanyakubeta, ulwa vakong’asage tasi ililulu neke vavike filundo sambi vanyanye na ukukong’asa ingano nu kuvika mukisande changu.’ ” 31 Neke avalongele ikiganiso ikingi avatigile, “Uwutwa uwa kuchanya wihwana inyadikwa iya umubiki ugwitambulwa muhaladali, umunu ategwe neke avyale mumugunda. 32 Inyadikwa iyo ndodo hilo kwa inyadikwa mbesili, neke peyivyalitwe na ukumela yayigunga ukulutila ifimelo mbefili gwiva mubiki, na ifidege ifya mwihala fyakusa neke fisenge uwusulya mumatagala ga umubiki gugo.” 33 Ndawe avalongelige kangi ikiganiso ikingi: “Uwutwa uwa kuchanya wi ndawe uwuhahu we ategwe umung’inetu neke peahanze muwuse wa liteneka, swe wihahya mbewuli.” 34 Iso mbesili Yesu avalonje vamalugu ikola ifiganiso, na sipololi lwe alonzile welugaya kiganiso. 35 Ulu lwave sambi lukwise ulwali lulonge na umuvisi ukutigila: “Sandonga nawo kwa ifiganiso, sandivalongela ing’ani ifihe uluhuma pidaha.” 36 Ndawe Yesu avilagige vamalugu sweno akwingila mukaye. Neke avanyigendo vakwe vamusile vitigila, “Tulongele hwehwe ikiganiso icha ililulu ilili mumugunda” 37 Neke avapitule, “Umunu yeavyalite inyadikwa inofu ye mwana va umunu. 38 Umugunda ye ng’i, inyadikwa inofu vevana va uwutwa; ililulu vevana va umwanangifu. 39 Neke umutavangu yeavyalite ililulu ilyo ye setani; ukubeta pepawusilo wa ing’i, avanyakubeta ve vanyivaha. 40 Ndawe ililulu lwelyalikong’aswa neke linyanywe mu moto, saluva lulo na pawusilo wa ing’i. 41 Umwana va umunu sa alatuma vanyivaha vakwe vavakong’ase vala mbevali avali muwutwa wakwe na vala mbevali avakwambusaga inzanangifu na avanyakupiga inzanangifu. 42 Na savatosewa mwitemela ilya umoto uko kwesavakoolaga na ukugelesula amino gawo. 43 Neke avanu va Nguluvi savamalavadika ndawe lisuva ku wutwa wa Udadawo. Umunya mapulikilo apulikage! 44 “Kangi uwutwa uwakuchanya wihwana ikinu ikinofu chechekifihe mumugunda, neke umunu uyumwinga akiwone neke nave afihe neke peahekelele hilo swe ibita asagusa ifinu mbefili fyeeinafyo nu kugula umugunda gula. 45 “Kangi uwutwa uwa kuchanya wihwana na umusulusi yeaisaka ulufumbe. 46 Pe aluwene ulufumbe, ahele akaguse mbefili fyeeinafyo swe igula ulufumbe. 47 “Kangi uwutwa uwa kuchanya wihwana na ikilovelo che chekitoose mululenga neke pe kikong’ase mbefili. 48 Nape kimemile, avanu vakwegite mbaka kumwani, neke vateng’emale vihagula isomba nu kusopa mufitegulilo neke isomba imbi vatage. 49 Ino iso we sasiva pawusililo wa ing’i savasa vanyivaha kukugavasa avanyanzanangifu na avagolofu. 50 Na ukuvatoosa avanyanzanangifu mwitemela ilya umoto; uko kwesakuva na ikivembo na ukugelesula amino.” 51 Yesu avawusise, “Musikagwe isi mbesili?” Ndawe vamutigilige, “Ena.” 52 Neke avalongele, “Apo yeyeavesaga mwigisi va indagilo umunyaluhala lwa uwutwa wa kuchanya ahwana umunya ikaye yeitawula mu wunono wakwe ifipya na ifilovela.” 53 Nave Yesu ave isinda ukukola ifiganiso, ahesile ukuhuma pala, 54 ahele kuboma yakwe. Na kuko ave weigisa mumasinagogi gawo, mbaka avanu vasasave vitigila, “Na imiitu igi? 55 Uyu si ye yula mwana va umuhongosi? Uyuve siye yula yea itambulwa Maliya? Avanakwave si ve va Yakobo na Yosefu, na Simoni na Yuda? 56 Na avahase nawo si mbevali valibaha pamwi na hwehwe? Mbi ino kwi kwe akasiwene isi mbesili?” 57 Neke vamuvipile. Neke Yesu avatigile, “Umuvisi aiva ululumbo apangi neke pa boma yakwe na mukaye yakwe sipelwagi ululumbo!” 58 Neke sapigiti imiitu myolofu, pala pakuva vevagaya lufuuwo.
141 Ulusika lulo, umutwa Helode apulike ukukagulanika kwa Yesu. 2 Ndawe avatigilige avakami vakwe, “Ino umunu uyu, ye Yohane umubatisi, ngali asilibwike uluhuma kuvafwe, nambi uludali lwa imiitu lwipigikila mulumwene.” 3 Pakuva Helode yuyo yeamwibete Yohane na ukumupinga, swe akumusopa mundinde, akumuvala Helodiya, umukina Filipo, umunyalukolo vakwe. 4 Pakuva Yohane eamulonje Helode ukutigila, “Silunofu veve ukumutegula umung’inetu uyo.” 5 Nave asakige ukumuwulaga Yohane, ino awogopige avanu, pakuva ulubali lwawo avanu Yohane e muvisi. 6 Neke pekifikite ikimunyi ikikomi icha ukwiwuka ukuwoneka kwakwe Helode, umwalive va Helodiya adufile pavanu, neke lumunogele Helode. 7 Ndawe amwilapilige umuhinza uyo ukumupela cheasuka. 8 Na umuhinza uyo kono weipavilwa na uyuve atige, “Mele ipa muluhelo umutwe gwa Yohane umubatisi.” 9 Umutwa ahuguve hilo, ino pakuva yealamwilapye pavanu mbevali vevalisasige alaje apelwe. 10 Ndawe Helode atumige umunu akamudumule umutwe Yohane mugati mula mwee mudindile. 11 Umutwe gwakwe gwaletitwe muluhelo neke vamupele umuhinza, nave umuhinza amupelye uyuve. 12 Avanyigendo vakwe Yohane vahele vakategule umufimba swe vitaga. Ndawe vabitige ukumulongela Yesu ulukani ulu. 13 Nave Yesu peapulike iso, awukite pala na ikipugu ahele apono apawunamu palubali. Neke avamalugu pevapulike ulo, vamufwatite kwa magulu ukuhuma kuboma sawo. 14 Nave Yesu avelige ihuma mukipugu, awene amalugu makomi ga avanu, ndawe avawonelige ulusungu swe akuvaponia avatamwa vawo. 15 Neke pekive kimihye avanyigendo vakwe vahele kwekwali neke vamutigile, “Apono ipa peihala na ulusika yelulutye uvilagage vamalugu vabite mufijiji, vakigulile ikilyo.” 16 Yesu avatige, “Muvapelege nyenye ikilyo.” 17 Nawo swe vakumulongela,“Hwehwe twina mikate gihanu na somba sivili swe.” 18 Yesu avatige, “Mundetele ipa.” 19 Swe akuvatigila avamalugu vateng’emale mumasoli ndawe ategulige imikate igihanu gila na sisomba isivili, neke alave kuchanya amulumbe Nguluvi neke amegule imikate sweakuvapela avanyigendo. Neke avanyigendo vavapelage vamalugu. 20 Avanu mbevali valye swe vakwiguta, neke vasave uwuwuluwulu wewagwisige pasi fitangula finyichumi na fivili fimemile. 21 Nawo avalye vali vanyidama vagelaniche mu mbilima sihanu ipo kitavalila avang’inetu na avana. 22 Lusika lulo avasukanise avanyigendo vakwe vingile mukipugu neke valongole kumwambu pakuva umwene epeilaga avamalugu. 23 Ave akuvilaga avamalugu, ahele kukidunda apono apawunamu kukwifunya. Na lisuva lyamusotye kuko we iyena. 24 Na ikipugu kila yechekifisile pagati munyanza neke ilivingo livange ukukitova ikipugu pakuva ing’ala yengomi. 25 Na peyekwidandaluka Yesu ndawe abitige kwekovali avanyigendo igenda kwa magulu muchanya munyanza. 26 Avanyigendo pevamuwene igenda muchanya munyanza neke vafwe libupwi vatigilage, “Kisuka.” swe vikoola ingoolo ya muhwehwe. 27 Ndawe Yesu avalongelige, “Musikimalage, yi nene mulemwage ukogopa!” 28 Petulo apitwe ukutigila, “Mutwa wone yiveve, ndongele nzuse kwe wikwali ngende muchanya mululenga.” 29 Ipo Yesu atige, “Wuse.” neke Petulo ahume mukipugu swe ivanga ukugenda lwa magulu muchanya mululenga ibita kwa Yesu. 30 Neke avelige akuyiwona ing’ala ogwipe neke avange ukusuda pepene peatige, “Mutwa nange!” 31 Ulusika lulo Yesu agolwe iliwoko lyakwe, ukumwibata, neke amulongele, “Be we munyalufuuwo lukefu ndawuli wina muhwehwe?” 32 Vavelige vakwingila mukipugu ing’ala yasikite. 33 Na vavala avanyigendo avali mukipugu vamufugamye, vitigila, “Nachene veve wimwana va Nguluvi.” 34 Valowike inyanza neke vafike kung’i ya ku Genesaleti. 35 Neke avanu va uko pevamukagwe vatagalise ing’ani sakwe imbali mbesili. Swe vakumuletela Yesu avatamwa mbevali, 36 ndawe vamugongolige Yesu vapamye nambi lipembo lya umwenda gwakwe, mbevali avapamise vaponie ng’ani.
151 Sweno Avafalisayo na avigisi va indagilo vakusa kwa Yesu uluhuma ku Yelusalemu. 2 “Vakumuwusa, ndawuli avanyigendo vako sivakwinatila indongwa sila sevatuleche avanyakataali vetu? Pakuva sivavikalava amawoko pevilya.” 3 Ndawe Yesu avapitulige, “Nayi nyenye mbi ndawuli simwakwinatila indagilo sa Nguluvi neke mwinatilage indongwa isa avanyakatali? 4 Pakuva Nguluvi alaje: ‘mogopage udado na yuyuwo’ na, ‘Yula yeamuliga udade nave uyuve uyo nachene afwisage.’ 5 Ino nyenye mwakwigisa ulwa, wone umunu ave na kinu, che isaka amupele udade nave uyuve, neke sambi atigile, ‘Ikinu iki kivike kwa Nguluvi,’ apo uyo atanage ukumwogopa udade, 6 pa ulu mwamwibedala ululagilo ulwa Nguluvi, sambi mufwate indongwa isa vanyakatali venyu. 7 Mwivabuganisi, nambi umuvisi Yesaya avilite ulwa nyenye itigila: 8 ‘Avanu iva vakunzogopa kwa kulonga hela Inumbula sawo silipataali na nene. 9 Vakwifwahisa hela ukusunyalila pakuva vakwigisa fila fye vakwivangila vavene na indagilo sawo hela!’ ” 10 Ndawe avakemelige avanu neke pe avalongele, “Mupulikage neke mulukagule! 11 Ikinu chechakileka umunu ave mwanangifu sikila chechakwingila mumulomo, pesi kila chechakihuma mumulomo. Icho chechakileka umunu ave mwanangifu.” 12 Swe avanyigendo vakusa na ukumulongela, “Ukulukagula ukutigila Avafalisayo lukavavifise pevapulike ulukani ulu?” 13 Neke avapitule, “Chichekivesaga kimelo chesikivyale na dada yealikuchanya kilakulwa. 14 Muvaleke iwo avalongosi avabofu. Wone umubofu amulongose umubofu muyagwe mbevali ndawe vavili vagwila mwikombo.” 15 Neke Petulo amutigile, “Tulongele wunofu ikiganiso iki.” 16 Ndawe avawusige, “Nayi nyenye simulalukagula? 17 Simukuluwona ulwa ichakikwingila mumulomo cha kikola mwileme neke pekihuming’ase kitagwe kwihala? 18 Neke isihumaga mu mulomo sasihuma munumbula ali isi sesasileka umunu ave mwanangifu. 19 Pakuva munumbula gagihuma amahosa amabi, uwuwulasi, uwugoni, uwusafi, uwuhiisi, uwolelesi wa uwudesi na amaligo. 20 Ali isi sesasileka umunu ave mwanangifu, neke pakulya wesimukalivi amawoko ulo hela silwilekagi umunu ave mwanangifu.” 21 Neke Yesu ahege pala swe ibita ku lutanana lwa ku Tilo na ku Sidoni. 22 Ndawe umung’inetu Umukananayo uluhuma mulutanana lula swe aasige we ivemba, “Ndegepele nene ve Mutwa mwana va Daudi, Umwalivangu ivawa hilo ina lisoka.” 23 Neke Yesu siamupitwi kinu umung’inetu yula nda. Ndawe avanyigendo vakwe vamugongolige vitigila, “Muleke abite pakuva akutwaming’asa.” 24 Neke peapitule atigile, “Nene ndimutume ku ng’olo isayasile isa ikaye ya Isilaeli swe.” 25 Neke ahegelele swe ifugama itigila, “Mutwa nange nene.” 26 Neke Yesu amupitule, “Silunofu ukutegula ikilyo cha avana neke utosekese imbwa.” 27 Umung’inetu yula apitwe, “Ena! Mutwa na simbwa sasisava uwuwuluwulu wewilagala pasi pawulilo.” 28 Ndawe Yesu amupitulige umung’inetu yula, “Ve mung’inetu, veve ulufuuwo lwako lukomi! luvesage kwa veve ndawe lwe wisaka.” Ndawe umwalive aponige ulusika lululaga. 29 Ndawe Yesu ahegige uluhuma pala swe ikola mumbali iya inyanza ya ku Galilaya, swe igang’amuka kukidunda, ndawe ateng’emalige kuko. 30 Avamalugu swe vakusa kulumwene, vakumuletela avalema, avanya kiteve, avanyakibubwi, avabofu na vanya uwutamwa uwungi. Swe vakuvavika pamagulu ga Yesu swe akuvaponia. 31 Avanu vasasave pevawene avanyakibubwi vilonga, avanya wulema viva vanofu, avanya kiteve vigenda na vabofu vilava neke pevamulumbe Nguluvi uva Isilaeli. 32 Ndawe Yesu avakemelige avanyigendo vakwe neke peatigile, “Nguvawonela ulusungu vamalugu, pakuva vavepamwi na nene filo fidatu, kangi vagaya kilyo nda; sinywaniti ndivilage we vina inzala pakuva vafwa musale mung’asi.” 33 Neke avanyigendo vamutigile, “Tugiwona kwi imikate igikwila mbevali pabalali ipa?” 34 Neke Yesu avatigile, “Mwinajo gilinga?” Swe vakumutigila, “Gimufung’ati na ifisomba fikefu.” 35 Ndawe avalongelige vamalugu vateng’emale pasi. 36 Swe itegula imikate igimufung’ati na ifisomba neke pamulumbe Nguluvi nu kumegula imikate na ifisomba neke avapele avanyigendo swe avanyigendo vakuvapela vamalugu. 37 Neke pevalye mbevali nu kwiguta. Neke vasave ifyefisige fitangula fimufung’ati. 38 Vala avalye ve vanyidama mbilima sitayi, avang’inetu na vana sivevavalile nda. 39 Ndawe avilagige vamalugu, swe akwingila mukipugu neke pe abite kulutanana ulwa ku Magadani.
161 Nawo Avafalisayo na Avasadukayo vaasile sambi vamugele Yesu vamusukite apige ikilagilo ikihuma kuchanya. 2 Ndawe avapitulige, “Pekive kimihye mwitigilaga: ‘Tuvatwina wotelo wunofu pakuva uwulanga wudung’u!’ 3 Neke pekwiva milawu mwitigilaga kuva kwina ng’ala, pakuva kwilanga kwiva kudung’u kangi kwina mafufu; mulusele we mwamwiganula isa kuwulanga ino mwilemwa ndawuli ukuganula ifilagilo ifya imisika. 4 Imbegalo inyanzanangifu na uwugoni yisaka ikilagilo kugaya ikilagilo; chesakilagilwa pesi icha Yona.” Swe akuvaleka baho swe ibitaga. 5 Avanyigendo vala pevafisile kumwambu, kumbi vevasemilwe ukutegula nambi umukate. 6 Ndawe Yesu avalongelige, “Mwikomalilage na uwuhahu uwa Avafalisayo na Avasadukayo.” 7 Ndawe valonganige vitigila, “Ilonga isi pakuva hwehwe tukasemilwe ukutegula imikate.” 8 Neke Yesu alukagule lwe valonganige ndawe avatigilige, “Nye! Nyevanu avanyalufuuwo lukefu! Mbi ndawuli mukwilonganza ukutigila mwivagaya mikate? 9 Simulalukagula ulu? Mbi simukwiwuka ulwa imikate igihanu kuvanu imbilima sihanu? Mbi mwamemise fitangula filinga uwuwuluwulu? Na kangi ulwa imikate igimufung’ati ku vanu mbilima sitayi, na fitangula filinga fyemwakong’ise uwuwuluwulu? 10 Lino luhwana ndawuli mulemwe ukulukagula ulwa nene sindongigi ulwa imikate? 11 Mwikomalilage na uwuhahu wa Avafalisayo na Avasadukayo!” 12 Ipo pevalukagwe ukuta siavalongeligi ulwa vikomalilage na uwuhahu uwa imikate, pesi ukuta vikomalilage na inzigiso isa Avafalisayo na Avasadukayo. 13 Ino Yesu peasile kuboma ya ku Kaisaliya Filipi, ndawe avawusige avanyigendo vakwe ukutigila, “Avanu vavitigila Umwana va Umunu ye nani?” 14 Ndawe vamutigilige, “Avangi vavitigila ye Yohane umubatisi, avangi ye Eliya, neke avangi ye Yelemiya apangi uyumwi va avavisi.” 15 Ndawe avatigilige, “Neke nyenye mwitigilaga ndinani?” 16 Simoni Petulo ndawe apitulige, “Veve ye Kilisito, vemwana va Nguluvi umumi.” 17 Ndawe Yesu amupitulige, “Wimufunyilile Simoni ve mwana va Yona, pakuva uluhala lwa uwunu silukulaji ulukani ulu pesi Dada va nene hela yealikuchanya. 18 Veve wi Petulo na mwitalawe ili nzenga likanisa lyangu, na uludali lwa kuvafwe sisalulidwesa. 19 Nene ngupela veve ikidindulilo icha uwutwa uwa kuchanya, na chechekivesaga cheukidindula mung’i na kuchanya kiva kidindile na chechekivesaga cheukidindulila mung’i na kuchanya kiva kidindulile.” 20 Ndawe avakanilige hilo avanyigendo vakwe valalongela munu ulwa umwene ye Kilisito. 21 Na uluhuma baho Yesu avanzile ukuvalongela wima hela avanyigendo vakwe akuvatigila, “Nene lwinoga mbita ku Yelusalemu na ukuteseka mu nzolofu ukuhuma ku vavaha, na avatambisi avavina, na avigisi va indagilo na ukuwulagwa, pakimunyi icha wudatu nzilibulwa.” 22 Neke Petulo amutegule palubali, neke avange ukumukenyela Yesu itigila: “Be Mutwa lulava ndahihyo! Ulukani ulu silupigika ndahihyo nda.” 23 Ndawe Yesu amupitulige Petulo, “Piluke kumbele wi Setani! Kangi veve wi kikuvaso kwa nene; pakuva si ulilubali lwa Nguluvi, ulilubali ulwa avanu.” 24 Ndawe Yesu avalongelige avanyigendo vakwe akuvatigila, “Wone pwali munu yeaninila nene, lekage ivipile tandi yumwene neke peitwike umusalaba gwakwe aninile nene. 25 Pakuva yeyeavesaga munu yeisaka ukuwupoka uwumi wakwe uyo awuyasa, kangi ye akuwuyasa uwumi wakwe ivalwa nene uyo saawuwona. 26 Pakuva mbi ambulila kiki umunu, wone akwave ing’i mbeyili neke awuyase uwumi wakwe? Apangi kiki che umunu atawula ukwimila uwumi wakwe? 27 Pakuva Umwana va Umunu akusa pamwi na vanyivaha vakwe mundolo sa udade. Na ipo pesaamuhomba yeyeavesaga ukuling’ana na ifipigo fyakwe. 28 Nachene nguvalongela, povali avimile ipa vesisavafwa wesivalamuwona Umwana va Umunu peakusa ku wutwa wakwe.”
171 Na pefilutye ifilo fimutanda Yesu avategwe Petulo na Yakobo na umwanakwave Yohane, swe akuvasindika kukidunda kuchanya. 2 Na wevakumulava, Yesu apitwike uluhwano lwake, uwusu wakwe wamalavadike ndawe ilisuva, neke na gimyenda jakwe jave myelu nda lung’ali. 3 Neke vala avadatu swe vakumuwona Musa na Eliya vilongana na Yesu. 4 Ndawe Petulo amutigilige Yesu, “Mutwa apo lunofu hwehwe twikale baha! Wone wiwenda nene nzenge fyuwo fidatu ipa, ikimwi cha veve, neke ikimwi kiva cha Musa na ikingi kiva cha Eliya.” 5 Petulo we pealonga, ilifufu lyelu lyaasile pevevipwali neke iliswi lyahumite mwifufu litigila, “Uyu ye Mwanangu umwende vangu, yendinogelwa nave, mu mupulikage yuyo.” 6 Pevapulike ulu avanyigendo vagwe pasi kinyalileme nawo vave na muhwehwe mukomi. 7 Ndawe Yesu aasige neke avapamise, itigila, “Mulamuke mulava na muhwehwe.” 8 Neke na pevakang’we amiho gawo sivamuweni uyungi, vamuwene Yesu hela iyena. 9 Nawo pevasulunukige uluhuma kukidunda Yesu avalonje akuvaginalisa itigila, “Mulalongela munu ulu lwe muluwene mbaka Umwana va Umunu peave yeasilibwilwe uluhuma kuvafwe.” 10 Ndawe avanyigendo vamuwusige Yesu vitigila, “Kumbi ndawuli avigisi va indagilo vitigila ulwa luvaje Eliya yeatale ukusa?” 11 Ndawe Yesu apitulige itigila, “Nachene lwelulo, Eliya yeaasa ukuwuyapisa mbesili. 12 Neke nguvalongela ukuta, Eliya yeakasile, neke avene sivamukagwi nda, neke avene vamupije lwevawendige vavene. Umwana va Umunu nave, ateseka mumawoko gawo.” 13 Ipo avanyigendo pevalukagwe ukutigila, avalongelige isa Yohane umubatisi. 14 Nawo vave vakwitang’ana na ililugu lilila lya avanu, umunu uyumwi amubitye Yesu akumufugamila itigila, 15 “Be Mutwa, ndegepele umwanangu ina ililibisi ifwaha pakomi, pakuva kolofu aigwila mumoto na mululenga. 16 Nane ndamuletite ku vanyigendo vako, neke valemwe ukumuponia.” 17 Nave Yesu ndawe amupitulige akumutigila, “He! Nye, nye mbegalo ingaya lufuuwo, na imbegalo ya uwuyasi! Mbi ndikalasa na nyenye mbaka panili? Na mba pendivakangalila mbaka panili? Ongo mundetelage tandi ipa uyo munyakilambo.” 18 Vave vakumuleta, Yesu alikenyele lila lisoka, ndawe nalyo lyahegige, na munyakilambo yuyo aponige lulusika lulo. 19 Ndawe avanyigendo vaasige kwa Yesu palubali neke vamutigile, “Kumbi ndawuli hwehwe tukalemilwe ukulihumya lisoka?” 20 Neke Yesu avalongele, “Pakuva mwina lufuuwo lukefu. Nachene nguvalongela, wone muke muve mwina lufuuwo ndawe ulupeke lwa umuhaladali, muke muhwanite mukilongele ikidunda iki, ‘Hege ipa bite kula,’ nacho kihega. Sikololi ulukani uluke luva lutalamu ukupigika kwa nyenye. [ 21 Ilisoka ilindawe ili, silihwaniti ukuhega pesi ukwimila ulwifunyo na ukwiyima ukulya.]” 22 Na pevakong’ine ku Galilaya, Yesu avalonje ukutigila, “Umwana va Umunu atawulwa mumawoko ga avanu. 23 Nawo vamuwulaga, neke kangi asilibuka ikimunyi icha wudatu.” Sweno avanyigendo vihuguvala pakomi. 24 Na peyevafisile ku Kapelenaumu, avakong’asa imbemenenge iya itembeli vaasile kwa Petulo neke vamuwuse, “Ngali Umwigisi venyu sihombagi imbemenenge iya itembeli?” 25 Petulo ndawe avatigilige, “Nda aihomba.” Na peafisile kukaye, umwene Yesu atasile ukumuwusa Petulo, “Wiwona ndawuli Simoni? Avatwa va mung’i vavikong’asa imbemenenge ukuhuma kwa vanani? Ukuhuma ku vanawo apangi ku vagenzi ” 26 Neke Petulo atigile, “Ukuhuma kuvagenzi.” Neke Yesu amutigile, “Apo lino kwekutigila avanyang’i sivihombagi. 27 Neke hwehwe tulemwe ukuvavifya, bite ku nyanza ukatoose indovano. Pe ukwegite isomba iyitala, mumulomo gwayo uliwona iligobole ilikwilye imbemenenge iya itembeli kwa nene na veve. Tegulage neke ukavahombe imbemenenge!”
181 Neke uluvala lululaga avanyigendo vahele kwa Yesu vitigila, “Ye nani umuvina yealutye ku wutwa wa kuchanya?” 2 Neke Yesu akemele Umwana swe akumuvika pagatinagati pavavene. 3 Ndawe avatigilige, “Nachene nguvalongela pesimupitwiki neke muve ndawe avana simulagele mwingile ku wutwa wa kuchanya. 4 Umunu yakwilevesa ndawe umwana uyu, uyo ye muvina hilo ku wutwa wa kuchanya. 5 Kangi Umunu yeyeavesaga yakumwanukila Umwana yeindawe uyu mwitawa lyangu, ava akunzanukila nene. 6 “Neke umunu yeyeavesaga yakwambusa uyumwi va avadodo iva vevakufuuwa nene sambi vapigage inzanangifu nene apo uyo lumuvaje awopelesewage ulwala na ukutoosewa mukiseela cha ibahali. 7 Mwinalyo nyenye ye muli mung’i umumemile ifikuvaso ifya inzanangifu ifikwambusa avangi vikuvale! Neke vinalyo vala avanyakwambusa! 8 “Apo wone iliwoko lyako nave ligulu likukuvase dumulage neke utage pataali hilo, kiba wingile ku uwumi wimugaya liwoko nave ligulu, pakuva siluling’eni ukwingila na amawoko gavili na magulu gavili neke usopwe kwitemela lya umoto. 9 Na liliho nalyo wone likukuvase ng’amatulage neke pataali hilo lunoje wingile ku wumi na iliho limwi sindawe ukwingila kwitemela lya umoto wina amiho gavili. 10 “Mulavage! Mulabedala avana avadodo iva, ipo nguvalongela nditigila avanyivaha vawo va kuchanya vaviva mbepali pa Dada vangu yalikuchanya. [ 11 Pakuva Umwana va Umunu asile mukupoka chekiyasile.] 12 Mwiwona ndawuli? Umunu peina ing’olo ligana, neke iyimwinga yiyage, aigita ndawuli? Siakusileka sila machumi gigonza na nyigonza kukidunda neke abite kukusaka yila yeyike yikayasile? 13 Kangi peayiwene nachene nguvalongela aihekelela hilo uwimila yiyo ukulutila kwimila ing’olo sila amachumi gigonza na nyigonza sesisiyasili. 14 Lwindahihyo na kwa udadenyu yealikuchanya siaiwenda uyumwinga mwa avadodo iva ayagage. 15 “Wone umuyago akwanangile ulukani, bitage yiveve ukamulagile che akwananje, veve na umwene swe, wone umwene akupulike, uva umusafile umuyago. 16 Wone, sakupuliki, kemelage umuyago yumwi, nave vavili pamwi na veve sambi kwa uwolelesi wa avanu vavili nambi vadatu, ilidati ilyelivesaga lipulikiswage. 17 Wone, savapuliki iwo nda, longelage umukong’ano, wone abihile na kumukong’ano avelage kwa veve ndawe umumyanza na umukong’asa imbemenenge. 18 “Nachene nguvalongela semuvelaga mudindye mung’i umu sivandindile na kuchanya, na semuvelaga mudindulye mung’i umu sivandindulile na kuchanya. 19 Kangi nguvalongela ulwa avanu avavili va nyenye pevipulike mung’i umu ulwakusuka, vapigilwa na Dada vangu yalikuchanya. 20 Pakuva pepovali avanu vavili nave vadatu vakong’ine mwitawa lyangu, nayinene mba baho pagati apawo.” 21 Neke Petulo abite kwa Yesu atigile, “Mutwa, umuyangu anzanangilage kalinga nane ndimudegepele ngali naluve kimufung’ati?” 22 Neke Yesu amutigile, “Sinditigila kimufung’ati hela nda, nditigila luvesage machumi gimufung’ati kali mufung’ati. 23 Pa ulu uwutwa wa kuchanya wihwana na umutwa uyumwi yasakige ukuvalila ifyakwe na avakami vakwe. 24 Peavanzile ukuvalila, vamuletye umunu umunyamukole gwa talandaa mbilima nyichumi. 25 Ave umunu yula pe agayite ichakuhomba, umutwa yula alamwe ukutigila vamugusage umwene pamwinga uvakwe na avanakwe na mbefili fyeeinafyo guhombwe umukole. 26 Neke baho umukami yula afugime palu Mutwa vakwe atigilage, ‘Mutwa nzindilage nguhomba umukole mbeguli.’ 27 Neke Umutwa yula amuwonele ulusungu umukami vakwe, neke amudegepele umukole mbeguli swe akumuleka ibitilage. 28 Neke umukami yula, peahesile neke amufikite umukami umuyagwe yeeina umukole gwa idinalib ligana swe neke amwibate nu kumutita itigila, ‘Nyombage umukole gwangu!’ 29 Swe umukami yula afugime igongola itigila, ‘Ndegepele ndemuyago nguhomba.’ 30 Neke abihile, swe akumusopa mundinde, ‘Mbaka peave ahombite umukole mbeguli.’ 31 Avakami avangi vavelige vakuluwona ulo, vavifile hilo, neke vahelele kukumulongela Umutwa vawo mbesili isesipigitwe. 32 Swe Umutwa vakwe akumukemela nu kumulongela, ‘Veve wi mukami wi mwaafu!’ Nene ndakudegepye umukole gula mbeguli peungongolite. 33 Na yiveve siluke lukuvaji umuwonele ulusungu umuyago, ndawe nene lwendakudegepye veve? 34 Neke Umutwa yula kwa ililakali, amutawe ku vanyandinde mbaka pesaave ahombite umukole gwakwe mbeguli. 35 Lwindahihyo kwa Dada vangu yealikuchanya avapigila nyenye ndahihyo pesimukuvadegepela avayenyu uluhuma munumbula senyu.”
191 Yesu peasinzile ukulonga isi, ahesile uluhuma ku Galilaya neke abite kulutanana ulwa ku Yudaya kumwambu ku mukoga gwa Yolodani. 2 Na ililugu ilikomi limufwate, neke peavaponie avatamwa mbevali. 3 Neke Avafalisayo vamusile vamugelage vitigila, “Ngali luhwanite umunyidama ukumuleka uvakwe kwa chechekivesaga kivalwa?” 4 Yesu avapitwe, “Simwimbiti ukutigila ukutigila umwene yeavagafile uluhuma pamuvango umunyidama na umung’inetu. 5 Neke atigile: ‘Pa ulo umunyidama amuleka udade na yuyuve neke vabaning’ane na uvakwe, na avavili iwo vava muvili gumwi?’ 6 Ino vava sipevavili kangi nda, vava muvili gumwi. Apo veavabaning’ise Nguluvi umunu alavagavasa.” 7 Neke vamutigile, “Pa ndawuli Musa alaje umunyidama amwandikilage ulwandiko ulwa ukulekana na uvakwe?” 8 Yesu avapitwe, Pakuva mwina numbula nalamu, “Nambi Musa avapelye ululagi lwa ukulekana na avavenyu, neke uluhuma pamuvango silwe ndahihyo nda. 9 Neke nene Nguvalongela: Umunu yeyeamulekaga uvakwe pesi kwa uwugoni hela na ukutegula umung’inetu yungi, uyo iva mugoni.” 10 Ndawe avanyigendo vamutigilige, “Apo ulo wone lwindahihyo ku munyidama na uvakwe, ikiba pesiutegwi.” 11 Neke Yesu avatigile, “Simbevali avanu vevahwanite vanukile ululongwa ulu, pesi kwa vala avapele hela. 12 Pakuva pofili ifyafikwambusa avanu valemwe pa kutegula, pakuva avangi uluhuma kuwegalwe vagaya uludali lwa ingalusa, avamwi vasawule na avanu, kangi avamwi valamwe ukwikala kitategula ukwimila uwutwa wa kuchanya. Yeahwanite ukwanukila ulwigiso ulu anukilage.” 13 Neke avanu avamwi vamuletele avana sambi avageleke amawoko mumitwe jawo na ukuvasukila. Neke avanyigendo vakwe vavakenyele avanu. 14 Neke Yesu atigile, “Muvalekage avana avadodo vaase kwa nene mulavatanila. Pakuva avanu avindawe avana iva, uwutwa wa kuchanya wawo.” 15 Ndawe avagelekige amawoko gakwe. Swe akwibitilaga. 16 Ndawe aasige umunu uyumwi kwa Yesu nu kumulongela, “Mwigisi, migage kinu kiki ikinofu sambi nzanukile uwumi wa mbepali?” 17 Ndawe amutigilige umunu yula, “Mbi ndawuli ukumbusa nene ulwa ikinu ikinofu? Kwali yumwi swe umunofu. Neke pewisaka ukwingila muwumi wa mbepali winatilage indagilo.” 18 Umunyakilambo ndawe amuwusige Yesu, “Indagilo silikwi?” Neke Yesu atigile se isi, “Ulawulaga, ulava mugoni, ulahisa, ulolelela kwa wudesi. 19 Uvesage ni choga kuludado nayuyuwo, kangi umwendage umuyago ndawe lukwiyenda yuveve.” 20 Umunyakilambo amutige, “Mbesili iso ndinatye, kiki kingi chekisige pakwinatila?” 21 Yesu amutige, “Wone wiwenda ukuva ukwilaniche bite kaguse mbefili fye winafyo neke ukavapele avamikaa na yuveve uva wiviche uwunono kuchanya neke pe wuse uninile.” 22 Umunyakilambo peapulike isi ahele wavifile, pakuva e munono hilo. 23 Neke Yesu avalongele avanyigendo vakwe, “Nachene nguvalongela, salulava lutalamu hilo kulu munu umunono ukwingila ku wutwa wa kuchanya. 24 Kangi nguvalongela, lupefu ingamiya ukulutila mukidwi icha ulusingi sindawe umunu umunono ukwingila ku wutwa wa Nguluvi.” 25 Avanyigendo vavelige vapulike isi vasasave wuhulo vitigila, “Ino ye nani yesaapokwa?” 26 Neke Yesu avalavile neke avatigile, “Ku vanu ulu siluhwaniti, neke kwa Nguluvi luhwanite.” 27 Ndawe Petulo amupitulige itigila, “Wonage hwehwe tufilesile mbefili neke tukuninile sa tupelwa kiki?” 28 Neke Yesu avatigile, “Nachene nguvalongela, nyenye yemuninilite nene, mung’i umu samukong’omala mufigoda pamwinga na Umwana va Umunu pesa ava akong’ome mukigoda cha indolo, samuhanga ukusihiga ing’olo isinyichumi na sivili sa Avaisilaeli. 29 Na yeyeavesaga ayilesile ikaye nave avanyalukolo vakwe nave avahase nave udade nave uyuve nave vana nave migunda, ukwimila ilitawa lyangu saavanukila kanyigana na ukuhaha uwumi uwa mbepali. 30 Neke awolofu avalongola savalava va mumbele na vamumbele savava valongola.
201 “Pakuva Uwutwa wa Kuchanya wihwana na Umunu umunyakaye yeeilafile pamilawu, kukusaka avanu vaase vapige mumugunda gwakwe gwa misabibu. 2 Avelige akuvawona, na ukwiyidikisa ulwa avahomba dinali yimwi yimwi kwa ikimunyi kimwi, swe akuvalongela ulwa vabitage kukupiga mumugunda gwake gwa imisabibu. 3 Pa kivalilo icha wudatu pamilawu ahele kangi nu kuvafika avanu vimite hela vagaya ichakupiga, 4 pe ahegelye avalonje nawo ulwa, ‘Mubitage na yinyenye kumugunda gwangu ugwa imisabibu mukapige ndivahomba mwe twatwihombela kwa ikimunyi kimwi!’ swe ndawe vabitige. 5 Kangi ahele pa kivalilo icha mutanda pamunyi na icha igonza pelitegamwike, neke agite ndahihyo. 6 Na pa kivalilo icha ichumi na kimwi pamihye ahele akigenda neke avawone avangi vevimite hela sivipiga kinu nda neke avawusage, ‘Kumbi ndawuli nyenye mwimile hela ikimunyi mbekili?’ 7 Neke avene vamulongele, ‘Kugaya munu yeatulaalike neng’ino tukamupigile.’ Ndawe avalongelige ukutigila nayi nyenye, ‘Mubite kumugunda gwangu gwa imisabibu.’ ” 8 “Na chavelige kiva kimihye umunya mugunda yula amulonje umukami vakwe ulwa: ‘Kemese avapisi mbevali sambi uvahombe uluhombo lwawo ukuvangila uva pamihye na ukusindilisa na yula yeatasile pamilawu.’ 9 Vavelige vakusa vala ava pa kivalilo icha ichumi na kimwi vahombitwe dinali yimwi yimwi. 10 Neke pevafisile avevilafile vihosige ukutigila vahombwa dinali nzolofu; nawo swe vihombwa dinali yimwi yimwi. 11 Pe vanuche idinali sila vapilwike kulumunyakaye neke vavange ukwilonganza we vavifile. 12 Vatige: ‘Avayetu vapigite kivalilo kimwi hela neke uvahombe ndawe hwehwe ye tuhwe tukiguda twipiga ikimunyi mbekili na ilisuva lya ikimunyi mbekili?’ 13 Neke umunyamugunda amupitule umuyawo uyumwi ulwa: ‘Munyawiyendi, sindivasanzili nda! Si twe twiyidikise ukupelwa idinali? 14 Tegule ichako, bitage, ndiwendite ukumupela uyu yeahumile mumbele ndawe veve. 15 Silumbaji nene ukupigila fyendinafyo mwe ndiwendela nene? Napo veve iliho lyako lina gila pakuva nene ndimudeke?’ ” 16 Yesu asindilise ukutigila, “Lulava ndahihyo yealongwe yesaalava muhuma mbele na umuhuma mbele yesaalava mulongola.” 17 Neke Yesu peabitige ku Yelusalemu, avategwe avanyigendo vakwe vanyichumi na vavili palubali, pevali mulugendo ndawe avalongelige ulwa, 18 “Mupulikisage twigang’amuka twibita ku Yelusalemu, Umwana va Umunu atawulwa mumawoko ga avatambisi avavina, na avigisi va indagilo. Nawo vamuhiga ukufwa. 19 Na pe vamwibete vamutawula kwa Avamyanza, sambi vamwelange na ukumutova, nawo vamutumbika pa musalaba, na ikimunyi icha wudatu asilibuka.” 20 Na pe lulutye ulo uyuve va avana va Sebedayo ahele kwa Yesu na avanakwe avavili swe akumufugamila akumusuka lukani. 21 Yesu amuwusise umung’inetu yula, “Wisaka kiki?” Swe akumulongela itigila, “Nyuvisage ukutigila avanangu iva Uyumwi ikale kuliwoko ilya kundyo, Uyumwi kuliwoko ilya kung’igi ku wutwa wako.” 22 Neke Yesu apitule amutigile, “Simukulukagula lwe mwisuka muhwanite munywele ikinywelo cha uluteseko chenywela nene?” Neke vatigile, “Tuhwanite.” 23 Neke avalongele ulwa, “Ikinywelo changu muhwanite munywele neke ulwa ukwikala kuliwoko lyangu ilya kundyo na ilya kung’igi ulo silwanene nda ukuvapela! Ulo vapelwa ve awendite Dada vangu.” 24 Avanyigendo avanyichumi vala vavelige vipulika swe vakuvavipila avayawo avavili. 25 Neke Yesu avakemele pamwi neke avatigile, “Mukulukagula avatwa va mung’i iyi ulwa vakuvasagila avayawo kwa ludali, na avavina vawo vakuvatema avanu vawo. 26 Ino siluva ndahihyo kwa nyenye nda! Umunu yeiwenda ukuva muvina kuvayagwe avelage mukami va mbevali. 27 Yeyeawenda ukuva mulongola kuvayagwe lumuvaje avelage mukami va avayagwe. 28 Lwindahihyo kwa Umwana va Umunu si aasili ukupigilwa nda pesi ulwa aasile ave mukami va avangi na ukutawula uwumi wakwe sambi luve wukombolwa kwa avanu wolofu ukuhuma munzanangifu sawo.” 29 Nape Yesu ahumige mu Yeliko avanu wolofu vamuninilige. 30 Pepovali avanu vavili vabofu vevevikalite pa ng’asi pevapulike ulwa Yesu ilutila, vayofile, vitigila, “Utudegepele Mutwa ve Mwana va Daudi!” 31 Avanu vevevakong’ine swe vakuvakenyela nu kuvakatusa, neke avene sividikisi ulo vaginite kukuyova vitigila, “Utudegepele Mutwa ve Mwana va Daudi!” 32 Yesu swe akwima, nu kuvakemesa itigila, “Mwisaka ndivapigile kiki?” 33 Swe vakumulongela vitigila, “Mutwa twiwenda utudindule amiho tulave.” 34 Yesu avawonie ulusungu, swe ipamisa amiho gawo, swe lulusika lulo vivanga ukulava ndawe vamuninilige.
211 Na peyevahegelye ku Yelusalemu vafisile ku Betifage, kukidunda icha imiseituni, neke Yesu avatume avanyigendo vavili. 2 Akuvatigila, “Mubitage mbaka kukijiji che mulaving’ine muyiwona idogovi minge pamwi na kichana, muwopolelage neke mundetele nene. 3 Wone ave pwali yealonga kinu mumutigilage: ‘Umutwa agulwime iyi,’sahaava avatawulila.” 4 Ulu lwave dee, sambi lukwise ulwali lulonge na umuvisi ukutigila, 5 “Muyilongelage iboma iya ku Sayuni; lavage Umutwa vako akusa kwa veve mulele, ahofile idogovi, na ichana cha idogovi.” 6 Avanyigendo vahele neke vapige ndawe lwe vevatumitwe. 7 Valetite idogovi na kichana, neke vageleke imyenda jawo mudogovi, neke Yesu ateng’emale muchanya mudogovi. 8 Awolofu va amalugu vatandike imyenda jawo mung’asi, avangi vadumwe amatagala ga imibiki neke vatandike mung’asi. 9 Neke vamalugu avevalongwe na avamuninilige vayovige: “Hosana Mwana va Daudi! Mufunyilile yeakusa mwitawa ilya Umutwa! Hosana Nguluvi yealikuchanya!” 10 Na peye inje mu Yelusalemu, iboma mbeyili yasasave yitigila, “yenani uyu?” 11 Neke amalugu gatigile, “Uyu ye Muvisi Yesu ukuhuma ku Nasaleti iya ku Galilaya.” 12 Neke Yesu ingile mu Tembeli, neke avadage vala mbevali avagusige na ukugula mu Tembeli ndawe adulikige imesa isa avakowoka amagobole na ifigoda fya avasulusi va ingunda. 13 Yesu avatige, “Ulu lwandike: ‘Ikaye yangu sayikemelwa kaye ya kwifunyila.’ Neke nyenye mupitwe yive wifiho wa avahiisi.” 14 Na avabofu na avanyakiteve vaasile kwa Yesu mu tembeli, neke avaponie. 15 Neke avatambisi avavina na avigisi va indagilo pevawene imiitu gila jeapigite Yesu, na vavana viyoya mu tembeli, “Hosana Mwana va Daudi.” Vavifile. 16 Neke vamutigile Yesu, “Wipulika iva sevilonga?” Neke Yesu avatigile, “Ena; ndipulika mbi simwemulimba uwandike uwelu? ulwa ‘Ukuhuma mumilomo ija ifyali, na avakong’a, ukwisise ululumbo.’ ” 17 Swe akuvaleka; ibita kuboma iya ku Betaniya ivasa kuko. 18 Pamilawu peipiluka kuboma eina nzala. 19 Peaguwene umusombe palubali lwa ing’asi, ahegelye ulwa wanda akiwona kinu, neke sakiweni kinu pesi gamahombo, ndawe agutigilige, “Sagalawoneka maveleko kwa veve uluhuma namunyi mbaka mbepali!” Swe umusombe gwikala lulusika lulo. 20 Avanyigendo pevaluwene ulu vasasave, vitigila, “Mbi luve ndawuli umusombe gukasile lulusika lulu?” 21 Neke Yesu avapitule, “Nachene nguvalongela, wone muve mwina lufuuwo, ulugaya muhwehwe, simupiga lulu hela nda ulupigike ku musombe, na mutigile ikidunda iki: ‘Hegage ukitoose mubahali,’ luva ndahihyo. 22 Na ikinu chechekivesaga, chemumusuka Nguluvi samwanukila wone we mwina lufuuwo.” 23 Na peinje mutembeli, avatambisi avavina na avavaha va avanu vaasile kulumwene na peakwigisa neke vatigile, “Uluwene kwi uludali ulwa ukupigila isi? yenani ye akupelye uludali ulu?” 24 Yesu avapitwe, “Nayi nene leke ndivawuse nyenye lukani: wone we mundongela apo nayinene ndivalongela kwengaluwene uludali ulwa ukupigila isi mbesili. 25 Uwubatiso wa Yohane wahumite kwi? Wahumite kuchanya? Ngali apangi wahumite kuvanu?” Ndawe vavangige ukwilonganza vavene vitigila: “Wone tutigile,‘Wahumile kuchanya’, atutigila: Apo, ndawuli simwamufuuvitwi? 26 Neke wone tutigile, ‘Wahumile kuvanu’, tukogopa amalugu, pakuva mbevali vakulukagula ulwa Yohane e muvisi.” 27 Sweno vakumupitula Yesu, “situlukagula.” Neke avatigile, “Nayi nene sindivalongela kwendaluwene uludali ulwa ukupigila isi mbesili.” 28 “Ino mwitigila ndawuli? Umunu eina vana vavili; neke pe abite kwa umuvina neke atigile, ‘Mwanangu neng’ino bite ukapige ifipigo mumugunda gwa imisabibu.’ 29 Neke amupitule, ‘Si mbita nda!’ Neke pambele ahongise neke abite. 30 Neke peamubitile umudodo na ukumulongela sisilaga; neke amupitule, ‘Ena mbita Muvaha!’ Neke alemwe ukubita. 31 Ye alikwi yeapigite sila seasakige udade?” Swe vitigila, “Umuvina.” Yesu avatige, “Nachene nene nguvalongela nyenye avakong’asa imbemenenge na avagoni savavatalila ukwingila ku wutwa wa Nguluvi.” 32 Pakuva Yohane aasile avalagile ing’asi ya uwugolofu, neke mulemwe ukumufuuwa neke avakong’sa imbemenenge na avagoni vamufuuvitwe; neke nyenye nape mulukagwe pambele napo simwahongisi na ukupela na ukumufuuwa. 33 Mupulikage ikiganiso ikingi, “epwali umunya mugunda, yealavyalite imisabibu swe isita ulusito ipilimya umugunda, swe iyava ilikombo lya ukuhusila idifayi, neke pe asenge ichuwo ikitaali icha ukumingila umugunda swe akuvabasikisa avangi ndawe awukige ulugendo. 34 Pe sambi amaveleko givanga ukutung’una avatumite avakami ku vanyakubasa sambi vakategule amaveleko. 35 Avanyakubasa vavatofile avakami, uyungi vamuwulige, neke uyungi vakinye na amaganga. 36 Kangi swe ituma avakami avangi wolofu ukulutila avevalongwe, nawo vavapije ndawe vavala avayawo. 37 Pambele swe akuvasindikila yumwanakwe itigila; ‘Vava na choga kulumwanangu.’ 38 Neke avanyakubasa pe vamuwene umwana va umunyamugunda ndawe vatigilige uyu ye munya malila leke tumuwulage tutegule ililila. 39 Ndawe vamwibatige neke vamutoose kwivala umugunda, swe vakumuwulaga. 40 Ino peasile umunya mugunda gwa imisabibu, avagita ndawuli vala avanyakubasa?” 41 Vamutige, “Avawulaga vala avanangifu mbevali, neke pe abasikise avangi vevamupela amaveleko ulusika pelufisile.” 42 Yesu avatige, “Simwemulimba Uwandike Uwelu: ‘Iliganga lila lyevevalibihye avasenzi ilyo live liganga likomi lyamulubali; ulukani ulu luhumite kwa Umutwa, nalo wuhulo pamiho getu!’ ” 43 Ino nene nguvalongela nyenye, uwutwa wa Nguluvi sawuhega kwa nyenye neke wutawulwe ku vanu va ing’i isingi aviveleka amaveleko ga uwutwa uwo. [ 44 Neke yula ye agwila mwiganga ili saadenyangika fivi neke pelimugwilye umunu limung’enyanga.] 45 Avatambisi avavina na avafalisayo pevapulike ifiganiso fyakwe valukagwe ulwa akuvalonga vavene. 46 Neke pe vagele ukumwibata, swe vakogopa amalugu, pakuva gegamukagwe ulwa muvisi.
221 Neke kangi Yesu avalongele avanu ifiganiso itigila. 2 “Uwutwa uwakuchanya wihwana na umutwa, yeeina uluwungo ulwa umuswamuve. 3 Neke pe atume avakami vakwe kukulaalika avanu kuluwungo; neke valemwe ukusa. 4 Kangi swe akuvatuma avakami avangi, itigila, ‘muvalongele vala avalaalike, ulwa ye nelike ifyakulya, ing’ambakwa na sisenga sangu indutu yendumwe na ifinono mbefili ye mbuyipe, musage kuluwungo!’ 5 Neke valemwe ukusa, swe vakwibitilaga, yungi ku mugunda gwakwe, uyungi mufipigo fyakwe, 6 neke avangi vavibete na ukuvatova avakami vakwe, neke vavelange, nu kuvawulaga. 7 Umutwa avifile pakomi neke avatume avanyigalu sambi vakavawulage avawulasi na ukunyanya iboma sawo. 8 Neke peatigile ku vakami vakwe, ‘Uluwungo yelufisile neke vala avali valaalike vave sivahwaniti. 9 Mubitage ino mbekuli mumakasi mukavalaalike kuluwungo mbevali ve muvawona.’ 10 Neke avakami vala vabite mumakasi swe vikong’asa avanu mbevali vevavawene avabi na avanofu, sweno ibwalo ya uluwungo yimema avagenzi. 11 Neke umutwa peasile ukulava avagenzi, neke amuwene umunu yeemugaya umwenda ugwa uluwungo; 12 Neke pe amutigile: ‘Be mbi wusile ndawuli ipa we wimugaya mwenda ugwa uluwungo?’ Umunu yula sapitwi kinu. 13 Neke umutwa avatigile avakami: ‘Mumupinge amagulu na amawoko neke mumutoose kwivala ukulwisa; kula kwe avanu savavemba na ukugelesula amino.’ ” 14 Pakuva, “Avakemele wolofu neke avahagule vakefu.” 15 Neke Avafalisayo ndawe vabitige kukukong’ana sambi vagahe wevagita ukumugwilisa Yesu mumilongele jakwe. 16 Ndawe vavatumige avanyigendo vawo pamwi na Avahelode vakamuwuse, “Mwigisi tukulukagula ulwa veve ye veve wemulonga hilo yewakwigisa mumwene ing’ani isa Nguluvi, kangi siwakogopa munu nambi uwuvina wakwe. 17 Tulongele, lwewihosa, manyi luva lulagile ukuhomba imbemenenge kwa Kaisali ngali apangi nda?” 18 Yesu we akufikagula ifigaho fyawo ifyanangifu, neke peatigile, “Nye! Mwevabuganisi mbi ndawuli mukungela? 19 Mundagile iligobole ilya kuhombela imbemenenge neke vamuletele iligobole.” 20 Neke Yesu avawuse, “Uwusu uwu wa nani na litawa lya nani?” 21 Neke vamutigile, “Fya Kaisali.” Neke pe avatigile, “Mumutawulilage Kaisali ifyakwe, na Nguluvi mumutawulilage ifyakwe umwene Nguluvi.” 22 Pe vapulike ulu, vasasave; ndawe vamulekige swe vakwibitilaga. 23 Ikimunyi kikila avamwi va avasadukayo vaasile kwa Yesu. Iwo vevawo vevavitigila avafwe sivavisilibuka. 24 Swe vakumutigila, “Mwigisi, Musa atige wone umunu afwe mugaya vana umunyalukolo vakwe amutegulage umufwile vakwe sambi amwegalile avana. 25 Ino ukwetu vepovali vanyalukolo vimufung’ati pamwi, umunyakutala ategwe neke afwe wemugaya vana neke amulekele umufwile umunyalukolo vakwe. 26 Swe lwiva ndahihyo kuvakavili na kuvawudatu mbaka uvamufung’ati. 27 Pevasisile mbevali na yung’inetu yula aafwe. 28 Ino paikimunyi icha ukusilibuka ava mukina nani mwa vala avimufung’ati? Pakuva mbevali ve vamutegwe.” 29 Neke Yesu avapitule, “Mwivayasi, pakuva simuwuseli uwandike uwelu nambi uludali lwa Nguluvi! 30 Pakuva avafwe pevasilibwike, savava ndawe vanyivaha va kuchanya, uko kugaya kutegula nambi kugomwa. 31 Ino ulwa ulusilibuko uluhuma kuvafwe, mbi si mwemulimba ulwali lulonge kwa nyenye na Nguluvi? 32 ‘Nene ye nene Nguluvi va Abulahamu, na Nguluvi va Isaki, Nguluvi va Yakobo!’ Umwene si Nguluvi va avafwe nda, umwene ye Nguluvi va awumi.” 33 Neke vamalugu pevapulike ulu, vasasave kwa lula lweigisige. 34 Neke Avafalisayo pevapulike ulwa Yesu akatwise Avasadukayo, swe ndawe vakong’anige pamwi mbevali. 35 Uyumwi vawo e mwigisi va indagilo, amuwusise Yesu akumugela. 36 “Mwigisi, ululagilo ululutye lulikwi?” 37 Neke Yesu peamutigile, “ ‘Umwendage umutwa Nguluvi vako na inumbula yako mbeyili na gumutima gwako mbeguli na luluhala lwako mbeluli.’ 38 Ulu lwe lulagilo ululutye kangi lwelwa ukutala. 39 Neke ulwa kavili lwihwana na lulo: ‘Umwendage umuyago ndawe lwe wakwiyenda yiveve!’ 40 Mwa indagilo isi isivili mwe sikwimila indagilo isa Musa na inzigiso isa avavisi.” 41 Na pevakong’ine Avafalisayo, Yesu avawusise 42 ukutigila, “Nyenye mukumuhosaga ndawuli Mesiya? Mwamwitigila mwana va nani?” Vamutige, “Mwana va Daudi.” 43 Yesu avatigile, “Mbi ino lwave ndawuli Daudi kwa uludali lwa umuhe amukemele Mutwa? Itigila, 44 ‘Umutwa atige kulu Mutwa vangu, teng’emale kuliwoko lyangu ilya kundyo, mbaka pendivavikite avatavangu vako pamagulu gako.’ 45 Wone Daudi akumukemela Mutwa, mbino ava mwanakwe ndawuli?” 46 Neke ave asukuli umunya kumupitula lukani, ukuhuma ikimunyi kikilaga ave asukuli umunu yeigelye ukumuwusa kangi lukani.
231 Ndawe Yesu avalongelige vamalugu pamwi na vanyigendo vakwe, 2 “Avigisi va indagilo na avafalisayo, vateng’eme mukigoda cha Musa. 3 Ino nyenye mupigage na ukwinatila chevakuvalongela, neke sikila chevavipiga, pakuva vavidalika neke valemwe ukupiga sevavidalika. 4 Vaviwopa ifitegulo ifisito, fyesifihwaniti pakutegulwa na ukuvatwika avayawo mumavega neke avene sivigela nambi ukupamisa nave na chala hela. 5 Vavipiga ifipigo mbefili ifyo sambi vawoneke na avanu. Pakuva vavifwala ifibawo ifipabate finya uwandike uwa indagilo muwusu na mumawoko na ukutalifya inoto na amadunguli mumyenda jawo. 6 Vaviwenda ukuteng’emala apanofu mumbungo, na ukuteng’emala mufigoda ifinofu mumasinagogi. 7 Vaviwenda ukuhungilwa unofu mumakasi na ukukemelwa, ‘Mwigisi.’ 8 Neke nyenye mulakemelwa ‘Mwigisi’, pakuva mwina mwigisi yumwi swe, neke nyenye mbemuli mwilukolo hela. 9 Kangi mulamukemela umunu ‘Dadenyu’ mung’i pakuva mwinadadenyu yumwi yealikuchanya. 10 Kangi mulemwage ukukemelwa mwivalongola pakuva mwina mulongola yumwi nave ye Kilisito. 11 Ye iva muvina mwanyenye ava mukami venyu. 12 Ye akwivinia, Nguluvi amulevesa, neke yeakwilevesa uyo Nguluvi saamuvinia. 13 “Ino mwinalyo nyenye nye vigisi va indagilo na avafalisayo, nyevabuganisi pakuva mwamwidinda imilyango ija ku wutwa uwa kuchanya pamiho ga vanu, kono nayi nyenye we simukwingila umo nda, kangi mukuvatanila vala avigela ukwingila.” [ 14 “Mwinalyo nyenye mwe vigisi va indagilo na Avafalisayo nyevabuganisi! Pakuva mwamwihiisa nu kulya mukaye sa avang’inetu avafwile mwiva nda mwivanu vanofu, pemukwifunya lusika. Na kwa lulo samuhigwa pakomi.] 15 “Mwinalyo nyenye nyevigisi va indagilo na avafalisayo nyevabuganisi mwilowong’asa ing’i na inyanza sambi mumupitule umunu yumwi na peyeapitwike mukumwambusa ave munu va ukwingila kwitemela lya umoto kavili ukulutila nyenye.” 16 “Mwinalyo nyenye nyevalongosi nyevabofu! Nyenye mwitigilaga wone umunu ilapile itembeli ulo nda sikinu; neke wone ilapile isahabu ya itembeli ulwilapo ulo lukumwibata. 17 Nye nyevabofu nyevapufi! Pakuva ikikomi hilo kiki isahabu na itembeli iyayiwuyapa iyo isahabu yive nzelu? 18 Kangi mwitigila wone umunu ilapile pifunyo sikinu; neke wone umunu ilapile ikitawulwa ikivike pachanya pifunyo ulwilapo ulo lumwibata yumwene. 19 Mwivabofu nyenye! Mbi kilikwi ikikomi, ikitawulwa kila na pifunyo pepapiwuyapa icho ikitawulwa kiva chelu? 20 Ino yula ye akwilapila pifunyo akwilapila mbefili ifivike baho pachanya. 21 Na yeakwilapila itembeli uyo akwilapila yiyo itembeli na kangi kwa yuyula yeakwikala mumo. 22 Na yeakwilapila kuchanya ilapye kwa ikigoda cha uwutwa cha Nguluvi, na kulumwene yeateng’eme baho pachanya. 23 Mwinalyo nyenye, nyevigisi va indagilo na avafalisayo! nyevabuganisi mwitawulaga kwa Nguluvi kimwi kufinyichumi kwa fye mwalimite, neke mulemwe ukwinatila indagilo ndawe uwugolofu, ukudegepela na ulufuuwo; iso sesaukupiga kono wesimwisemwa ukupiga na sisila isingi. 24 Mwevalongosi nyevabofu! Ye mwamwihesaga inyasi mwisiva neke mumile ingamiya!” 25 “Mwinalyo nyenye nyevigisi va indagilo na avafalisayo, nyevabuganisi, pakuva mwakofuga ifinywelo mwivala na inyelo kono mugati we mwiva mumemile ifinu ifya uwuposi nu wubi.” 26 Veve ve Mufalisayo ve mubofu, tale tasi ukofuga ikinywelo na uluhelo mugati, neke na mwivala namo muva mwelu. 27 “Mwinalyo nyenye nyevigisi va indagilo na avafalisayo nyevabuganisi pakuva mwindawe ifyanga ifihilive ifyafiwoneka finofu mwivala, neke mugati fimemile fisege ng’ani fya avafwe na uwaafu mbewuli. 28 Ino nayi nyenye mwiwonekaga nda mwivanofu na mwivagolofu mwivala neke mugati mumemile uwubuganisi na uwananzi.” 29 “Mwinalyo nyenye nyevigisi va indagilo na avafalisayo, nyevabuganisi, pakuva mwisengelelaga ifyanga ifya avavisi neke pe munose hilo ifyanga fya avanu avevagolofu. 30 Mwitigila: ‘Wone twetuve twikwali ifilo fila ifya avadadetu sitwetuhanga mukuwulaga avavisi!’ 31 Ino mwa kwiyolelela yi nyenye, ulwa nyenye mwivana va vawo vevavawulige avavisi. 32 Ino, musindilise fila ifipigo fyevapigite avadadenyu! 33 Nyevanzoka nyenye nyevana va inzoka mbi mukuluka ndawuli ukuhigwa kumoto? 34 Ino nene nguvaletela avavisi, na avanu vanyandolo na avigisi, avangi mwavawo muvawulaga na ukuvatumbika, na avangi samuvapunanga mumasinagogi na ukuvahakilisa kwivala ukuhuma mumasinagogi genyu nu kuvatesa mu boma mbesili. 35 Ino ukukola lulo, mwisokamwa ukwimila idanda mbeyili ya avanu avagolofu yeyabohwike mung’i. Na hilo, ukuvangila ukuwulagwa kwa Abeli yee simwananga kinu, mbaka kwa Sakaliya umwana va Belekiya, yemwamuwulige pagati pa itembeli na pifunyo. 36 Nachene nguvalongela, imbegalo iyi yihigwa ukwimila isi mbesili.” 37 “Ve Yelusalemu, Yelusalemu! wawiwulaga avavisi na ukuvakinya na maganga vala avatume kwa veve. Mbi kalinga nene ndavakong’ise nyevanangu pamwi ndawe ing’uku lweyayikong’asa ifiswiya mumapiko, neke pe mubihile. 38 Ino mulavage ikaye yenyu yilesilwe wukiva. 39 Pakuva nene nguvalongela sisa mumbona kangi mbaka pesamutigila: ‘Afunyililwage yula ye akusa mwitawa ilya Umutwa.’ ”
241 Yesu ahesile mutembeli neke ibitilage, na avanyigendo vakwe pevafikite vamulaje Yesu alave Itembeli we nzenge. 2 Neke Yesu avapitule, “Semukusiwona isi mbesili! Nachene nguvalongela sisalisigala liganga muliganga ilingi, lyesisalidenywa ligwe pasi.” 3 Yesu peateng’ime pakidunda icha imiseituni, avanyigendo vakwe vaasile palubali peipwali Yesu vitigila, “Tulongele panili pesiwoneka isi mbesili, kangi kiki chekiva kilagilo icha uwusilo wako na umudugo gwa imisika?” 4 Neke Yesu avapitule, “Mwikomalilage, mulasangwa na munu. 5 Pakuva wolofu savasa mwitawa lyangu, itigila: ‘Nene yendi Kilisito,’ neke vavayase awolofu. 6 Kangi samupulika amagalu na simwepo isa amagalu; mulifwahisa pakuva sivaje ukuva ndahihyo, neke umudugo guva sigulafika nda. 7 Pakuva ing’i yihoma na ing’i iyingi na uwutwa ukwihoma na uwutwa uwungi, kangi sakulava na kinge na ifitulo mbali na mbali. 8 Isi mbesili sindawe umung’inetu pe akwivikula isavile umwana. 9 “Avatavangu sa vavibata nyenye na ukuvatawula muhigwe nu kuwulagwa. Avanu mbevali savavavipila vakuvavala nene. 10 Neke kangi awolofu valikuvala mulufuuwo lwawo neke kangi savigalukila vavene na ukwivipila. 11 Kangi avavisi ava uwudesi wolofu savasa neke vavayase avanu wolofu. 12 Pakuva uwanangifu sawuva wuginite, uwende wa avanu wolofu sawukepa. 13 Neke yula umunyakwinatila mbaka pamudugo saapokwa. 14 Neke Ulukani Ulunofu saludalikwa lwa uwutwa wa Nguluvi mung’i mbesili wuve wolelesi ku vanu va ing’i mbesili umudugo pesaguva gufikite. 15 “Ino pesamuluwene ‘Uluvifyo ulwa Uwanangifu,’ ululonge na umuvisi Danyeli, lwimite apono apelu (umunya kwimba alukagulage). 16 Ino muvaleke vala avali ku Yudaya vakimbilile kufidunda. 17 Neke yula yealikwiking’a alemwa ukwika mukutegula ifilimukaye yakwe. 18 Neke yula yeali kumugunda alemwa ukupiluka mukutegula umwenda gwakwe. 19 Neke vinalyo avang’inetu avanya filo na avakoosa avana mufilo ifyo. 20 Mwifunyage ulwa ukukimbila kwenyu sakulemwage ukuva pa kitungwi nave pa ikimunyi icha isabato! 21 Pakuva sakulava na ukuguda kukomi kwe sikwekulawoneka uluhuma ing’i peyigawa mbaka lino, kangi sisalulava ndahihyo. 22 Wone ifilo ifyo fike filemwe ukukepuswa asukuli umunu yeake apokwa, ino ukwimila avahagule ifilo ifyo safikepulwa. 23 “Neke wone umunu atigile kwa veve: ‘Lavage Kilisito alikono’ apamwi ‘Alikula’ ulafuuwa. 24 Pakuva savaasa avakilisito va uwudesi, nawo savalagila ifilagilo ifikomi na uwuhulo, sambi vavayase na vahagule. 25 Mupulikage, nene yendivalonje we silulafika ulusika. 26 Ino wone vatigile, ‘Lavage alikubalali ulabita,’ wone vatigile, ‘Lavage,ifihite kugati’ ulafuuwa. 27 Pakuva ndawe ilimemi lwe lya lihuma kumihago ukubita kufuka, sakulava ndahihyo ukusa ukwa Umwana va Umunu. 28 Pepina umufimba baho imbungu pesasikong’ana. 29 “Pefilutila hela ifilo ifya ulugudo, salitilivala na gu mwesi sisaguvala na sing’eng’esi sasigwa uluhuma kwilanga na uludali ulwa kuchanya saluhogoleka. 30 Neke pesachuse ikilagilo icha Umwana va Umunu kuchanya, neke ino avanu va ing’i mbesili savavemba pevakumuwona Umwana akwika mumafufu ga kuchanya mu ludali na indolo ngomi. 31 Ino saavasindika vanyivaha vakwe pamwi na amapembe agikuwa finyawuhulo neke pesavakong’asa avanu avahagule vakwe va mung’i uluhuma ulubali ulu lwa kuchanya mbaka ulubali uluyalo. 32 “Pemwilava Umusombe mwiyigisage ikiganiso iki: Pembe muwone amatagala ga imisombe gavanzile ukutopola amahamba mulukagulage ukutigila ikifuku yekihegelye. 33 Ino lwindahihyo, pemufiwene ifi mbefili mulukagulage ulwa Umwana va Umunu yeahegelye mumilyango. 34 Nachene nguvalongela, imbegalo iyi siyilutila mbaka ifi mbefili peyefikwilye. 35 Kuchanya na ying’i sasilutila, neke ing’ani sangu sisasilutila nda. 36 “Neke ikimunyi na kivalilo asukuli ye akisele; nave vanyivaha va kuchanya nambi Yumwana pesi Dada hela ye iyena. 37 Ukusa kwa Umwana va Umunu kulihwana na lula lwa ifilo fya Noha. 38 Ifilo fya Noha pesilulamema ululenga avanu valisige na ukunywa avanu vitegulige mbaka na ikimunyi che Noha ingilye mukipugu. 39 Na sivalukagwi mbaka ululenga pelumemile neke luvategulise mbevali, ino lulava ndahihyo peakusa Umwana va Umunu. 40 Ino valava vanyidama vavili pa mugunda; uyungi saategulwa neke uyumwi saasigala. 41 Avang’inetu vavili savava vihalula mulwala, uyumwi saategulwa neke uyumwi saasigala. 42 Mwikomalilage, pakuva simukukikagula ikimunyi che Umutwa venyu cheakusila. 43 Ino mulukagulage, ulwa wone umunyakaye akealukagule panili peasa umuhiisi, siake agonelela nda sambi amulekele umuhiisi ademule neke ingile mukaye. 44 Ino nayi nyenye muvelage miho pakuva Umwana va Umunu saasa paikivalilo chesimwihosa.” 45 Yesu avepealonga “Ye nani umunyalufuuwo na umukami Umunyandolo? Yula ye umuvina vakwe amuvika avimilile avakami avangi na ukuvapela avayagwe ichakulya peluvelaga luvaje ulusika. 46 Mufunyilile umukami yula ye umuvina vakwe amufikaga weipiga ndahihyo. 47 Nachene nguvalongela saamutemya mufinu fyakwe mbefili. 48 Neke wone umukami umwanangifu atigile: ‘Umuvina vangu mbona ihaava ukusa na ulusika lulutye,’ 49 Neke peavange ukuvatova avakami vayagwe swe akwililaga na ukwinywelaga na avagaasi, 50 umuvina va umukami uyo saasa ikimunyi che siihosa na kikivalilo chesiakukikagula. 51 Umuvina yula saamudumulanga ahume polofu na ukumuhanza na avabuganisi. Uko kwe saavemba na ukugelesula amino.
251 “Apo Uwutwa uwa kuchanya pesawihwana na avahinza vanyichumi avategwee itala sawo vabite vakamutang’anile umunyaluwungo. 2 Avahanu vevapufi na avahanu vevasugu. 3 Avapufi vala vategwe itala sawo wengaya mafuta. 4 Neke avasugu vategwe itala sawo na mafuta mufitegulilo fyawo. 5 Ave iva umunyaluwungo afuvalye pakusa, avahinza vala mbevali swe visinzila na ukugonelela. 6 Neke mukilo mwilangali kwapulise liyowo, nyela umunyaluwungo akusa; ‘Muhumage kukumutang’anila.’ 7 Neke avahinza vala mbevali valamuke na ukugelanisa itala sawo. 8 Pepene avapufi pevatige ku vasugu: ‘Mutupelage amafuta genyu madodo pakuva itala setu sisima.’ 9 Neke avasugu vavapitule, ‘Sigatukwila nda hwehwe na nyenye! Ikiba mubite ku vasulusi mukagule!’ 10 Neke peyevahele kukugula, umunyaluwungo aasile, avevigelanise vinje pamwi na umunyaluwungo; swe umulyango gwidindwa. 11 Pambele ludodo avahinza vala avapufi vaasile vitigila, ‘Mutwa, Mutwa tudindulile!’ 12 Neke peavapitule, ‘Nachene nguvalongela, nene sindivaseli nda.’ 13 Ndawe Yesu atigilige, “Mwikalage miho pakuva simukikagwi ikimunyi na ikivalilo.” 14 Pakuva uwutwa uwa kuchanya windawe umunu yeasakige ukuwuuka ulugendo, akemelye avakami vakwe na ukuvavikisikisa uwunono wakwe. 15 Uyumwi amupelye amagobole talanda sihanu, uyungi amagobole italanda sivili, uyungi talanda yimwi, yeyeavesaga mweagelela, ndawe umwene iwukilige ulugendo. 16 Yula yealategwe amagobole talanda sihanu, ahele kukusulusa neke sikawoneka kangi isingi sihanu. 17 Na yuyula umunya isivili ahele nave kukusulusa neke sikawoneka kangi sivili. 18 Neke yula yeanuche italanda yimwi ayavye pasi neke asiile italanda ya umuvina vakwe. 19 “Na peyelulutye ulusika umuvina yula apilwike neke avange ukuvalilasa pamwi na avene. 20 Yula yeeina amagobole talanda sihanu amupelye sila isihanu neke kangi alete isihanu isingi itigila; ‘Mutwa walumelye amagobole talanda sihanu ndetite na isingi sihanu.’ 21 Umutwa vakwe atige: ‘Upigite wunofu, ve mukami umunofu na umufuuwa, ukave wimufuuwa kufikefu ino nguvika kufyolofu. Wingile ku luhekelelo lwa umutwa vako.’ 22 Neke na yuyulaga yeeina amagobole talanda isivili aasile itigila: ‘Mutwa walumelye amagobole talanda sivili ndetite na isingi talanda sivili isilutye.’ 23 Umutwa vakwe amutige: ‘Upigite wunofu, ve mukami umunofu na umufuuwa, ukave wimufuuwa kufikefu, ino nguvika kufyolofu. Wingile ku luhekelelo lwa umutwa vako.’ 24 Na yula yeeina italanda yimwi aasile itigila: ‘Mutwa ngalukagulige ulwa veve wimutalamu hilo, wawibeta chesiwavyaliti, wawikong’asa fyesiwatagalisi. 25 Ino ndogwipe, neke mbite ngasile italanda yako pasi. Wonage italanda yako yeyiyi kategulage. 26 Neke umutwa vakwe amupitule: ‘Ve mukami umwanangifu na uwugata! Ulukagwe ulwa nene ndandibeta fyesindavyaliti kangi ndandikong’asa fyesindatagalisi. 27 Apo ngewavisise ku vasulusi italanda yangu penzusile ngenzambulila isongeleche! 28 Ino mumupoke italanda iyo neke mumupele yula yeina amagobole talanda nyichumi. 29 Pakuva yeinafyo apelwa ifingi sambi ave na fyolofu. Neke yula yeihela na fifila fyeihosa ulwa inafyo apokwa. 30 Na umukami yula yesahwaniti mumutoose kutaali kulwisa lwa kwivala, kwekwene kwesakuva na ikivembo nu kugelesula amino.’ 31 “Ulusika lwe saasila Umwana va Umunu mundolo sakwe, iva pamwi na avanyivaha mbevali avelu, pepene pesaateng’emala mukigoda cha indolo sakwe. 32 Avanu mbevali savakong’ana kulumwene, nave saavabagula fipinga fivili ndawe umunyakukwamila lweaibagula ing’olo na imene. 33 Ing’olo kwiwoko ilya kundyo, neke imene kwiwoko lyakwe ilya kung’igi. 34 Neke umutwa saatigila kwa vala avali kwiwoko ilya kundyo: ‘Muse nyevafunyilile na Dada; mwanukile Uwutwa uwewuvike uluhuma ukuvikwa ulutu ulwa ing’i. 35 Pakuva pende na nzala mwamelye ikilyo; pende ng’elwike mwamelye ululenga; pende mugenzi mwanzanuche; 36 pende wufuula mwafwikite; pende mutamwa mwaasile ukundava; pende mudindile mwaasile ukundava.’ 37 Neke avagolofu iwo savamupitula, ‘Mutwa panili petwakuwene veve wina nzala neke tukupele ulye, na peweukelwike neke tukupele ululenga? 38 Kangi panili petwakuwene wimugenzi neke tukwanukile na pe wewufuula neke tukufwike? 39 Kangi panili petwakuwene veve wimutamwa pe wemudindile neke tuuse ukukulava? 40 Neke Umutwa saavapitula: ‘Nachene nguvalongela ndawe lwe mwamupije uyumwi va avadodo vangu iva ulo mwamije nene.’ ” 41 “Ipo pe saavatigila vala avali kwiwoko ilya kung’igi: ‘Muhege kwa nene nyevakotofu! Mubite kumoto umuvikile setani na vanyivaha vakwe. 42 Pakuva pende na nzala simwamelii ikilyo na pende ng’elwike simwamelii nywe. 43 Pende mugenzi simwanzanuchi; pende wufuula simwafwikiti, pende mutamwa na pende mudindile simwandafili.’ 44 Pepene pe savamupitula: ‘Mutwa panili pe twakuwene veve winanzala nave ukelwike na pe wewimugenzi nave pewewufuula nape wewimutamwa nape we wimudindile neke tulemwe ukukupigila?’ 45 Neke umwene saavapitula: ‘Nachene nguvalongela, pala pemwalemilwe ukumupigila is uyumwi va avadodo vangu iva, pepene pemwalemilwe ukumigila nene.’ 46 Na iwo savabita kuluhigilo lwa mbepali neke avagolofu ku wumi wa mbepali.”
261 Neke baho Yesu avelige isinda ukulonga ing’ani mbesili ndawe avatigilige avanyigendo vakwe, 2 “Mukulukagula ukutigila fisige filo fivili swe ukufika i pasaka na Umwana va Umunu atawulwa atumbikwe mu musalaba.” 3 Ndawe avatambisi avavina na avavaha va avanu vakong’ine kukaye yu mutambisi umuvina ilitawa lyakwe Kayafa. 4 Swe vivanga ukugaha ifigaho sambi vamwibate Yesu kwa kinyele vamuwulage. 5 Neke pevatigile lulava pa ikimunyi ikikomi cha ipasaka, kulonga kuve naliyowo mu vanu. 6 Lino Yesu pee ku Betaniya kukaye ya Simoni umunya wukoma, 7 umung’inetu uyumwi ahegelye kwa Yesu akolye isupa yeyeyina mafuta ga amagobole amolofu, ndawe amuhululisige Yesu amafuta mu mutwe pealisige 8 Neke avanyigendo vakwe pevaluwene ulu swe vivipa vitigila, “Uko sikutogela hela uwunono? 9 Ikiba amafuta iga gekegagusiwe amagobole molofu neke vapelwe avamikaa.” 10 Yesu swe akulukagula neke avalongele, “Mbi ndawuli mukumufwahisa umung’inetu? Amije nene ikipigo ikinofu. 11 Pakuva avamikaa mwinawo mbepali neke nene mba na nyenye filo fikefu hela. 12 Pakuva pe akuhululisa amafuta mumuvili gwangu akungelanisa wunofu kufwa na ukutagwa kwangu. 13 Nachene nguvalongela, baha padalikwagwa Ulukani Ulunofu mung’i mbeyili ikipigo iki chapigite umung’inetu uyu sakilongwa ukwimila ukwiwukwa kwakwe.” 14 Neke baho uyumwi va vanyigendo avanyichumi na vavili ilitawa lyakwe Yuda Isikalyote ahele ku vatambisi avavina. 15 Ndawe avawusige ukutigila, “Mumela kiki pe ndivalonje kwe kwali?” Swe vitigila tukupela amagobole machumi gadatu; 16 Uluhuma baho avanzile ukusaka ikilega ukumupituka Yesu. 17 Ikimunyi icha kutala cha imikate je simihate uwuhahu avanyigendo va Yesu vaasile kulumwene vitigila, “Kwiyaga kwetukagelanise i Pasaka?” 18 Ndawe Yesu atigilige, “Mubite kuboma kulu umunu uyumwi mukamulongele umunyakaye mukatigile; ‘Umwigisi itigila, ulusika lwangu yelufisile. Kwa veve tulila i Pasaka nene na vanyigendo vangu.’ ” 19 Swe avanyigendo vala vipiga ndawe lwevevalongele, swe vigelanisa. 20 Kwavelige kwivanga ukutinala neke Yesu ateng’emale na avanyigendo vakwe vanyichumi na vavili mukulya ikilyo. 21 Neke baho pevalisige ndawe alongige ukutigila, “mufuuwagwe lwendilonga, mwanyenye uyumwi amituka.” 22 Swe vihuguvala pakomi neke vavange ukumuwusa yumwi yumwi, “Mutwa ngali nene?” 23 Neke Yesu atigile de, “Ye ililasa pamwi na nene mukinyandilo ye yuyo ye amituka. 24 Neke Umwana va Umunu akwibitilaga ndawe andikilwe, ino inalyo umunu uyo ye akumupituka Umwana va Umunu.” 25 Neke baho Yuda umunyakumupituka aatige, “Ngali nene Mwigisi!” Neke Yesu atigile, “Veve ulonzile.” 26 Vave wepevalya, Yesu inwe umukate, swe ifunyilila swe imegula, swe akuvapela avanyigendo vakwe itigila, “Mukotage mulye, ugu gwe muvili gwangu.” 27 Neke pe inule ikinywelo swe ilumba swe akuvapela itigila, “Munywelage mbemuli mwa iki, 28 Pakuva iyi ye danda yangu ya lufingano ye yikwitika wimila awolofu vadegepelwe inzanangifu. 29 Neke nguvalongela, sisanywa uluhuma ino umuveleko gwa umusabibu mbaka ikimunyi kila chesanywa umuveleko umupya pamwi na nyenye ku wutwa wa Dada vangu.” 30 Neke baho vavelige vakwimba ulwimbo sweno vihuma kwivala, swe vibita kukidunda icha imiseituni. 31 Neke Yesu avalongele ukutigila, “Mbemuli nyenye mung’imbila ikilo cha neng’ino, pakuva lwandike: ‘Ndimutova umukwamila ing’olo, neke ikipinga mbekili kitagalila.’ 32 Apo penzilibwike sandongola ku Galilaya.” 33 Neke Petulo atigile, “Navakuleke mbevali nene singuleka nda.” 34 Neke Yesu atigile, “Nachene ngukulongela, ikilo iki inzogolo wesiyilavika uva umbihye kadatu.” 35 Ndawe Petulo atigilige, “Nakuve kufwilasa naveve singubihila nda.” Neke avanyigendo avayagwe nawo valonge ndahihyo. 36 Ndawe Yesu abitige nawo apono apitambulwa pa Getisemane. Ndawe avalongelige avanyigendo vakwe, ukutigila, “Muteng’emale baha nene mbite kula ngifunye.” 37 Ndawe abitige na Petulo na avana avavili va Sebedayo, ndawe avangige, ukuhung’una na ukuhuguvala. 38 Swe akuvalongela itigila, “Inumbula yangu yihuguve pakomi ngwenda fwe, sweno mwikalage miho pamwi na nene.” 39 Ndawe abitige kuwutalo ludodo igwa kinyalileme ivanga ukwifunya itigila, “Dada vangu, wone luke luhwane utyese uluteseko ulu, neke ulwene lulava ndawe lwendiwenda nene, pesi luvelage ndawe lwewiwenda veve.” 40 Ave ipiluka ku vanyigendo vakwe avadatu swe akuvafika vagonelye ndawe amulongelige Petulo itigila, “Mulemilwe ukwikala miho pamwi na nene nambi kivalilo kimwi hela? 41 Mwikalage miho mwifunyage mulingila mukugelwa. Inumbula yiwenda neke umuvili muhomefu.” 42 Swe ibita kangi ulwakavili kukwifunya we itigila, “Dada vangu, wone silwihwana nda ukutyesa uluteseko kwa nene, apo lwewiwenda veve lugendelage mumo.” 43 Swe ipiluka kangi, ye akuvafika avanyigendo vagonelye kangi, pakuva amiho gayo ge gatimbite na tulo. 44 Swe akuvaleka ibita kukwifunya ulwa wudatu, weilonga ing’ani sisilaga. 45 Ndawe Yesu apilukige ku vanyigendo vakwe itigila, “Pe musuupa na ukugonelela kangi? Mulavage! ikivalilo kifisile na Umwana va Umunu atawulwa mumawoko ga vanyanzanangifu. 46 Muwuke tubitage. Mulavage umunyakumituka ahegelye.” 47 Yesu we pealongana na avanyigendo vakwe ndawe Yuda aasige uyumwi va vanyigendo avanyichumi na vavili. Aasile pamwi na avanu wolofu avanyamamage na ifisonzo vevevatume na avatambisi avavina na avavaha va avanu. 48 Neke umwene umunyakumupituka alavalonje ikilagilo ukutigila: “Yula ye ndimunonela ye mwene yemwibatage.” 49 Ndawe abitige kulumwene Yesu ulusika lulo itigila, “Kamwene ve Mwigisi.” Ndawe amunonelige Yesu. 50 Ndawe Yesu amulongelige, “Yuda munyawiyendi pige lwewusilige.” Ndawe amalugu gaasige gamwibate Yesu neke gamupinge. 51 Neke baho uyumwi va avanyigendo va Yesu ndawe ategulige ilimage neke adumule ilipulikilo lya umukami va umutambisi umuvina. 52 Swe Yesu akumulongela itigila, “Pilule ilimage muhala, pakuva mbevali avaviwulaga kwa limage savalafwa kwa limage. 53 Ngali wiwona sinywaniti suke kwa Dada andetele yilino amalugu ga avanyivaha agalutye lichumi na gavili? 54 Lino wukwila ndawuli Uwandike Uwelu ukutigila wugendela mumo?” 55 Neke baho Yesu alilongelage ililugu lila, “Muusile na amamage na ifisonzo ndamukwibata muhiisi, ifilo mbefili ifi nge mutembeli ngigisige neke mulemwe ukundibata. 56 Isi mbesili sikave sambi sikwile inzandike na avavisi; ndawe avanyigendo mbevali vamulekige swe vikimbila.” 57 Swe avanu iwo vevamwibete Yesu ndawe vamusindikige kukaye ya umutambisi umuvina Kayafa, kuko kwe vevakong’ine avigisi va indagilo na avavaha. 58 Nave Petulo amuninilige kwa pataali mbaka kuluhengo kwa umutambisi umuvina, ndawe ingilige mugati na ukuteng’emala pamwi na avakami alave kwelwisilila. 59 Neke avatambisi avavina na gumukong’ano ugwa avavina mbevali swe vakumusakila Yesu uwolelesi wa uwudesi vamuwulage. 60 Neke valemwe ukuwuwona uwolelesi nambi awolelesi avadesi vevevaasile. 61 Neke pambele pevaase awolelesi vavili vitigila, “Uyu aatige: ‘Nywanite ukudenya ikaye ya Nguluvi na ukusenga kangi kwa filo fidatu.’ ” 62 Ndawe umutambisi umuvina iimige na ukumuwusa Yesu, “Ndawuli siwipitula lukani? Avanu vakukolelela kiki veve?” 63 Neke Yesu akatuke sili. Umutambisi umuvina ndawe amulongelige, “Ngukwilapya kwa Nguluvi umumi utulongele, veve ye veve Kilisito Umwana va Nguluvi!” 64 Ndawe Yesu amutigilige, “Veve ulonzile! Neke nene nguvalongela, ukuhuma lino samumuwona Umwana va Umunu ateng’eme kuliwoko ilinyaludali lya kundyo akusa mumafufu gakuchanya.” 65 Baho umutambisi umuvina swe idemula imyenda jakwe, itigila, “Lino ye amubede Nguluvi! Twisaka wolelesi kangi wa kiki? Ndawe de mwipuliche yinyenye pibedala Nguluvi. 66 Mwiwona ndawuli?” Navavene swe vipitula vitigila, “Uyu inogela ukufwa!” 67 Ndawe vamufunyilige amati muwusu, swe vakumutova ifunzi na avangi swe vakumutova ifipi. 68 Avamwi vitigila, “Be, Kilisito tuganulile ye nani ye akutofile!” 69 Nave Petulo ealikwivala ateng’eme pidama. Ndawe amusilige umukami umuhinza neke atigile, “Na yuveve ukeulipamwi na Yesu va ku Galilaya.” 70 Swe ibihila wima hela pavanu itigila, “singulukagula lwewilonga.” 71 Swe ihega ibita kwipala, neke umuhinza uyungi amuwone swe akuvalongela avanu avebaho, “Uyu ake pamwi na Yesu Umunasaleti.” 72 Swe kangi Petulo ibihila na ukwilapa, “Nene sindimuseli nda Umunu uyu.” 73 Nalusika silwavi lusika nda vala avevimile vaasile neke vamutigile Petulo, “Nachene, veve nave wimuyawo, pakuva na gimilongele jako gihwana.” 74 Pepene baho peavangige ukubihila, neke ifingulise na ukwilapa itigila, “Nene sindimuseli umunu uyu!” Ulusika lulo swe inzogolo yivika. 75 Swe baho Petulo akwiwuka ulukani lula Yesu lwealalonzile ukutigila, “Inzogolo wesiyilavika uva umbihye kadatu.” Swe lukumuvava hilo neke ahume kwivala ivemba ulutalamu.
271 Kwave kwicha avatambisi avavina mbevali na vavaha va avanu valongine ifigaho ifya ukumuwulaga Yesu. 2 Neke vamupinge nu kumusogosa vakumutawula kwa Pilato Umutema. 3 Ino Yuda yeamupitwike, pe awene ulwa Yesu yeahigitwe ukufwa lwamuvafile swe ibita ukuvapilulila avatambisi avavina na avavaha amagobole machumi gadatu. 4 Neke atigile, “Nzananzile ukuyipituka Idanda yesinzananga kinu” neke vatigile, “Mbi lukutuvava kiki hwehwe? Ulo ulukagula yuveve.” 5 Swe itoosa amagobole gala mutembeli swe ibitaga kukwitumbika. 6 Neke avatambisi avavina vategule amagobole itigila, “Silulagile ukuhanza na agangi pakuva magule na danda.” 7 Swe vikong’ana nukulongana, neke vagule ililungulu ilinyakinongo ilya ukutagila avagenzi. 8 Na ililungulu lila litambulwa mbaka neng’ino lilungulu lya idanda. 9 Neke pelukwile ulukani ulwalonzilwe na u muvisi Yelemiya itigila, “Vategwe amagobole machumi gadatu, ilifungu lya yula yeemukelele na avana va Vaisilaeli, 10 neke pevagulile amagobole gala ililungulu ilya amatago, ndawe Umutwa lwealandaje.” 11 Swe Yesu vakumwimya kulumutema, neke umutema amuwuse umwene, “Veve ye veve vemutwa va Avayudaya!” Yesu amupitwe, “Veve ulonzile.” 12 Neke peemutose na avatambisi avavina na avavaha, siapituligi lukani. 13 Neke Pilato amutigile, “Siwipulika isi mbesili se vakukolelela veve?” 14 Siamupitwi nambi lukani, neke Umutema asasave pakomi. 15 Ino ikimunyi ikikomi icha i Pasaka umutema eina musimu gwakwe gwa kuvadindulila umunu uyumwi va avanyandinde yula yevamuwendige. 16 Ino pepina munyandinde yeakagulanikige hilo atambuligwe Balaba. 17 Neke Pilato atigile, “Mwisaka ndivadindulile yalikwi? Balaba apangi Yesu yeitambulwa Kilisito?” 18 Pakuva ealukagwe ulwa vamuletite kwa gila. 19 Na peeateng’eme pakigoda icha ukuhigila uvakwe amutumye lukani ukutigila, “Ulapiga kinu kulumunu uyu umugolofu, pakuva neng’ino nesike pakomi mumaloto ukwimila Umunu uyo.” 20 Ino avatambisi avavina na avavaha vavakuvilise avanu vamusuke Balaba sambi Yesu awulagwe. 21 Umutema kangi swe akuvatigila, “Ye nani kuvavili iva yemwisaka nene ndimudindulile?” Neke pe vatigile, “Balaba.” 22 Neke Pilato peavatigile, “Ino ngitage ndawuli kwa Yesu yeitambulwa Kilisito.” Neke mbevali vatigile, “Atumbikwage.” 23 Neke peatigile, “Mbi kiki ikibi cheapigite?” Neke pevayovele ng’ani mbevali, “Atumbikwage.” 24 Ino Pilato aveiwona siinosa kinu, ligina liliyowo, swe akwegula ululenga swe ikalava amawoko gakwe pamalugu itigila, “Nene sindimwananga kinu ku danda ya umunu uyu umugolofu mulukagula yinyenye.” 25 Neke avanu mbevali vatigile, “Idanda yakwe lekage yive kwa hwehwe na kuvanetu!” 26 Neke peamudindulile Balaba na peyeamutofile Yesu ni mikova amutawe sambi vamutumbike mu musalaba. 27 Neke avanyigalu va Pilato vamusindike Yesu mubwalo iya uwutema, neke ikilugu mbekili kimukong’anikile. 28 Neke ipo vamuwopwe imyenda jakwe nu kumufwika isopeka idung’u, 29 neke vative ikihalama ikinyamifwa nu kumufwika mumutwe neke vamupele uludete mwiwoko ilya kundyo. Neke vamufugamile vakumwelanga vitigila, “Kamwene ve Mutwa va Avayudaya!” 30 Neke pevamufunyile amati swe vitegula uludete lula neke vamukong’olelage kumutwe. 31 Na peyevamwelanzile na ukumuwopola isopeka yila swe vakumufwika imyenda jakwe nu kumusindika kukumutumbika. 32 Napevahumige vatang’ine na Umunu uva ku Kilene, ilitawa lyakwe ye Simoni neke vamung’ang’anise ategule umusalaba gwa Yesu. 33 Neke na pevafisile apono apitambulwa Goligota kwekutigila, “(apono pa ikibang’a).” 34 Vamupelye idifayi yeyenyanze na ikinyongo sambi anywe, neke peagesise abihye ukunywa. 35 Vave vakumutumbika Yesu vagavine imyenda jakwe kwa ukutova isimbi; (sambi lukwile ulukani ululonge na umuvisi, vagavine imyenda jangu na isopeka yangu vakugitovela isimbi.) 36 Neke pevateng’emale nu kumuminga. 37 Neke pachanya pa musalaba gwakwe vatovelye uwandike, “UYU YE YESU UMUTWA VA AVAYUDAYA.” 38 Ino pepina avahiisi vavili avevatumbikwe pamwi na Yesu uyumwi kwiwoko ilya kundyo uyungi kwiwoko ilya kung’igi. 39 Neke vala vevalutilige mung’asi vayunzige imitwe jawo vakumuliga vitigila, 40 “Be, vemunyakudenya Itembeli nu kusenga mu filo fidatu, wipoke uwumi wako, na wone wi mwana va Nguluvi, wiike uluhuma mu musalaba.” 41 Neke avatambisi avavina, pamwi na avigisi va indagilo na avavaha, vamwelanzile vitigila, “Aponise avangi ilemwa ukwiponia yumwene. 42 Ye mutwa va Avaisilaeli, leke iike uluhuma mu musalaba neke petumufuuwe. 43 Alaamwihuvye Nguluvi, kono weakwitigila umwene Mwana va Nguluvi; ino leke tandi, Nguluvi amuponiage, wone inogelwa nave.” 44 Neke na avahiisi avevatumbike pamwi na Yesu nawo vamulisile ndahihyo. 45 Ino uluhuma paikivalilo icha mutanda pamunyi ing’i mbeyili lwavelwisa mbaka paikivalilo icha igonza pelitegamwike. 46 Neke paikivalilo icha igonza pelitegamwike Yesu akoolite kwa liswi likomi itigila, “Eli, Eli lamasabakitani.” Kwekutigila, “Nguluvi vangu, Nguluvi vangu, mbi ndawuli undesile?” 47 Neke avali mulubali vimile pevapulike vatigee, “Umunu uyu ikemela Eliya.” 48 Neke uyumwi akimbile akategule ilisambi ilisabike mudifayi inzasamufu neke avike muludete neke peamupelanise Yesu anywe. 49 Neke avangi vatigile, “Musindile, leke tulave apangi Eliya aasa amuponia.” 50 Yesu kangi peakoolite kwa liswi likomi ndawe umutima gwadumukige. 51 Ino ulusika lulo, ikibupa cha ilyenda ilya mutembeli ilya demwike neke lihume pavili uluhuma kuchanya mbaka pasi. Ing’i swe yiva na kitulo, amaganga gamegwike; 52 Nafifyanga fyadindwike, na gimivili ija avagolofu avevafwe jasilibwike. 53 Na pevahumile mufyanga Yesu peyeasilibwike vahele kuboma inzelu neke vitang’ane na awolofu. 54 Ino umuvina va avanyigalu na vala avevalipamwi vevamumingige Yesu, pevawene ikitulo na ing’ani sinyawuhulo vakuvye wuhulo vitigila, “Uyu nachene ake Mwana va Nguluvi.” 55 Pala pepina avang’inetu wolofu, avalavisige kwa pataali, iwo ve vala avamufwatige Yesu uluhuma ku Galilaya na avamupigilige. 56 Uyumwi va iwo e Maliya Magadalena, na Maliya uyuve va Yakobo na Yosefu, pamwinga na uyuva va avana va Sebedayo. 57 Pakive kimihye aasile umunu umunono ukuhuma ku Alimataya, ikemelwa Yosefu nave ali munyigendo va Yesu. 58 Ahele kwa Pilato akasuke umufimba gwa Yesu. Pilato alaje Yosefu apelwe umufimba gula. 59 Swe Yosefu itegula umufimba neke agufwike isanda ya umwenda umunofu. 60 Neke peatage muwuvi wakwe weeayafile mwitalawe, swe ibidukisa iliganga ilikomi pamulyango gwa uwuvi neke abitage. 61 Maliya Magadalena na Maliya uyungi ve baho vateng’eme palubali pachanga. 62 Ikimunyi icha kavili tutigile ikimunyi icha ukutala kukimunyi icha ukugelanisa, avatambisi avavina pamwinga na Avafalisayo vahele kwa Pilato, 63 vitigila, “Muvaha tukwiwuka umudesi yula peemumi atigilige ngali: ‘Pefilutye ifilo fidatu asilibuka.’ 64 Ino lagilage, sambi chakwe kimingwe mbaka pa ikimunyi icha wudatu, sambi apono pangi, avanyigendo vakwe valemwe ukubita vamuhiise vasindike sambi vavalongele avanu ulwa asilibwike kuvafwe. Uwudesi uwu wulonga wulutile kwa wula uwamutalo.” 65 Pilato avatige, “Mwinawo avanyigalu mubite mukaminge ichanga wunofu. 66 Swe ndawe vabitige kukuminga ichanga kila wunofu, swe vivika na ing’olekelo mwiganga lila pamwi na avanyigalu.”
281 Lino peyilutye isabato, pe sambi kwidandaluka pa Jumapili, Maliya Magadalena nayi Maliya uyungi vahele kukulava ichanga. 2 Swe lulusika lulo pave na kitulo kikomi mung’i; ndawe aasige umunyivaha va Umutwa ukuhuma kuchanya nu kubidusa iliganga, neke ateng’emalile. 3 Na uwusu wakwe wewindawe ulumuli na imyenda jakwe je myelu wita wusee. 4 Avanya kumuminga wogwipe hilo vikuvila viva nda vafwe. 5 Neke umunyivaha avalongele avang’inetu, “Mulogopa! pakuva ngulukagula ukutigila mukumusaka Yesu yevamutumbike. 6 Siipwali ipa nda, pakuva asilibwike ndawe alongige. Muse mulave apono peemulambalike. 7 Ino mwangupe mubite mukavalongele avanyigendo vakwe ulwa asilibwike uluhuma kuvafwe wonage akuvalongolela ukubita ku Galilaya; kwekwene kwemumuwona. Yendivalonje.” 8 Swe vakwangufya pakuhega wevinawogofi uwunyaluhekelelo lukomi. 9 Ndawe Yesu vitang’anige nawo neke atigile, “Kamwene.” Swe vihegelela nu kumwibata amagulu neke vamufugamile. 10 Ndawe Yesu avatigilige, “Mulogopa! Mubitage mukavalongele avanyalukolo vangu vabite ku Galilaya kwevambona nene.” 11 Na pevabitige, lavage, avanyakuminga avamwi vahele muboma neke vakavalongele avatambisi avavina mbesili sevasiwene. 12 Avatambisi avavina ndawe vakong’anige na avavaha, neke vagahe ikigaho ndawe vavafupige avanyigalu magobole molofu. 13 Neke vavatigilage, ‘Muvalongelage avanu ukuta avanyigendo vakwe vaasile pakilo neke vamuhiise petugonelye.’ 14 Ulukani ulu wone lupulise kulumutema hwehwe tulongana nave mulahuguvala.” 15 Ndawe avanyigalu vategulige amagobole nu kupiga lwevevalagile. Neke ululongwa ulu lwatagalye ku Vayudaya mbaka neng’ino. 16 Ino avanyigendo vanyichumi na yumwi vahele ku Galilaya, kukidunda chealavalagilye Yesu. 17 Na vave vakumuwona ndawe napevamuwene ndawe vamusunyalilige, neke avangi vasinite. 18 Neke Yesu aase neke avatigile, “Uludali mbeluli ulwa kuchanya na mung’i ngapelitwe nene. 19 Ino mubitage mukavapitule avanu mbevali ava konivala vave vanyigendo vangu, mukavabatise mwitawa lya Dada, Umwana na Umuhe umwelu. 20 Na ukuvigisa vinatilage mbesili sendavalaje nene. Neke nene mba na nyenye mbepali mbaka kuwusililo uwa ing’i.”