1 PETULO

1 PETULO Ibalula iya ukutala iya Petulo

¹ Petulo, Umwigendo va Yesu Kilisito, kwa yemutagalye, mukwikala mu wugenzi uko ku Pondo, ku Galatiya ku Kapadokiya ku Asiya na ku Bitiniya. ² Mwivahagule na Nguluvi Dada ukwimila lula lwealakelite, na mukawuyipwe Velu na Umuhe, muve na ichoga kwa Yesu Kilisito, na ukofugwa na idanda yakwe. Nguvasukila uwuwuya na uwikalakunoga wongelekelage kwa nyenye. ³ Alumbwagwe Nguluvi na Dada va Umutwa vetu Yesu Kilisito! Ukukola ulusungu lwake ulukomi atuwuyipe twegalwe wupya muluhuvi ulunyawumi ukusilibukwa Yesu uluhuma kuvafwe, ⁴ Na palulo twakusa upelwa uwufunyilile, wula we Nguluvi avaviche avanu vakwe. Nguluvi yeavaviche uwufunyilile wuwo kuchanya kula kwe siwuhwana ukuwola, nambi kwanangika, nave kukepa. ⁵ Uwo sawuva wenyu nyenye ye ukukola ulufuuwo mwilolelwa wunofu muludali lwa Nguluvi akwimila uwupoki wula we yewukwilaniche kukugubulwa pawusililo wa imisika. ⁶ Muhekelelage ukwimila ulukani lulo, nambi kulino, kwa lusika ludodo, luvavagila ukuhuguvala pemwingendela mukupelwa ukulipolofu mukuteseka. ⁷ Pakuva ulufuuwo lwenyu pelugelitwe luwoneka wunofu ukulutila isahabu yeyisakalaga, nayiyo yayigelwa mumoto sambi yinane. Lwindahihyo na ulufuuwo lwenyu sambi mwanukile ululumbo, indolo na uwutambule ikimunyi chesa agubulwa Yesu Kilisito. ⁸ Nyenye mumwenda, simulamuwona; mukumufuuwa nambi we simukumuwona lino. Sweno, muhekelage, uluhekelelo lunyandolo lwesilwihwana na ukulongwa, ⁹ pakuva mukwanukila uwupoki wa inumbula senyu ulo lwe lwidonyitwe na ulufuuwo lwenyu. ¹⁰ Avavisi vagosise neke vatandile isa uwupoki uwo, ndawe vavilige isa uwuwuya wayo we nyenye muke mupelwa. ¹¹ Vagelite vagikagule imisika na yeilongwa, tutigile ulusika lwe Kilisito alavaje ulupweng’enyu yeemugati mwawo, avilite ulwa ineseko isesimufika Kilisito na indolo yesayihumila mumo. ¹² Nguluvi avagubulye ukuta ulusika pevalongige siso ing’ani se nyenye umo yemupulike ukuhuma kwa vala avatume vevavalaaliche Ulukani Ulunofu ukukola uludali lwa Umuhe Umwelu yeatumitwe uluhuma kuchanya, ikipigo chawo siche kwa ukwambula kwawo avene, pesi ukwimila nyenye. Iso se ng’ani se na vanyivaha vake vawenda ukusikagula. ¹³ Lino, mwimage munoge, mwikale miho, muluvikage uluhuvi lwenyu mbeluli mu wuwuya wula wesamupelwa ulusika lwa Yesu Kilisito pesaava awonike! ¹⁴ Ndawe avana va Nguluvi vanyachoga mulidikila kangi ukwiga uwudobokesi uwuhonganyoni, wemukapigige pamwandi pemuke mukaali vapuva! ¹⁵ Lino luvavaje muvelage velu mumigendele jenyu mbegili, ndawe yeavakemelye. Mwelu. ¹⁶ Uwandike Uwelu witigila, “Muvelage mwivelu, pakuva nene ndi mwelu.” ¹⁷ Wone mukumutigila Nguluvi Dada yeihigaga yeyeavesaga kitabagula ukuling’ana na ifipigo fyakwe, apo mwikomalilage we mwiva na choga mumisika mbegili pemuli ku wugenzi. ¹⁸ Pakuva mukulukagula ukuta nyenye mwivakombole uluhuma mumikalile jenyu imyaafu gila imilekelwa na avavaha venyu. Neke simwakombolilwe ukukola ifinu finyakwanangika: ukukola amagobole, isahabu, ¹⁹ pesi kwa idanda iyinyandolo ya Kilisito, yee wita umwanang’olo umugaya wutenda nave limbilila. ²⁰ Umwene alimuhagule na Nguluvi ing’i wesiyilagawa, agubulilwe ifilo ifi ifya ukumudugo ukwimila nyenye. ²¹ Ukukola kulumwene, mukumufuuwa Nguluvi yeamusilibwe uluhuma kuvafwe na ukumupela indolo na palulo ulufuuwo na uluhuvi lwenyu luli kwa Nguluvi. ²² Pakuva lino, ukukola ukuwidikila uwanachene, nyenye yemusesise inumbula senyu na ukuvenda avayenyu si muwubuganisi nda, lino mwiyendage kwa mutima mbeguli. ²³ Pakuva ukukola ulukani ulunyawumi lwa Nguluvi, nyenye mwegilwe wupya, sindawe avana va udadawo yeifwisaga, pesi va udadawo yesifwisagi kitasila. ²⁴ Ndawe Uwandike witigila; “Yeyeavesaga indawe lisoli, na indolo sakwe mbesili sindawe ililuva lya ilisoli. Ilisoli lyalikalaga na amaluva, gagilagala. ²⁵ Neke Ulukani lwa Umutwa lwinanaga kitasila.” Ulukani ulo lwe Lukani ulunofu lwemwadalikilwe.

¹ Ino muwulekage uwanangifu mbewuli, uwudesi, uwulyalya, igila na ing’ani isa ukufililisa. ² Ndawe lula lwe avana fyali vavidobokela ilisiva, nayinyenye ndahihyo luvavaje muwendage hilo ilisiva ilyanachene lya ikinyamuhe, sambi ukukola uludali lwalyo muvine na ukukombolwa. ³ Ndawe lwelwilonga Uwandike Uwelu, “Yemulukagwe ukuta Umutwa ye munofu.” ⁴ Lino, mumubitilage Umwene, ye liganga ilyumi lyevalibihye avanu; neke pa Nguluvi ye liganga ilihagule, iligusiwa amagobole molofu. ⁵ Mumubitilage umwene mwiva ndawe amaganga amanyawumi musengelwe sambi muve kaye ya ikinyamuhe, umo mwemumupigila wita avatambisi avelu, ukutawulila inambika isa kinyamuhe isikumunogela Nguluvi ukukola kwa Yesu Kilisito. ⁶ Pakuva Uwandike witigila: “Lavage! Ndivika uko ku Sayuni liganga likomi lya mulutu, iliganga iligusiwaga pakomi lyendalihagwe. Umunu yeamufuuwa yula ye umwene yelilyo liganga, sisaahongelwa inyoni.” ⁷ Kwa nyenye yemwifuuwa, iliganga ilyo linyandolo pakomi; neke kwa vala vesivifuuwa, “Liganga lyevalibihye avasenzi, lino live liganga likomi lya mulutu.” ⁸ Kangi Uwandike witigila, “Ili ganga ilyo lye liganga ilikuvasa, litalawe iligwisaga avanu.” Avanu vakwikuvala pakuva siakulufuuwa lula ulukani; na lwelulo lwevawuyapilwe Uluhuma pamuvango. ⁹ Neke nyenye mwilukolo uluhagule, uwutambisi wa uwutema, ulukolo ulwelu, avanu vakwe yumwene Nguluvi, sambi mudalike ifipigo fyakwe finyandolo fyeavakemelye uluhuma mulwisa swe akuvingisa mu lung’ali lwakwe ulukomi. ¹⁰ Ulusika ulungi nyenye simwe mwivanu, neke lino mukave mwivanu vakwe Nguluvi ulusika ulungi kangi simwe mwivawonele ulusungu, neke lino yemulwanuche ulusungu ulo. ¹¹ Vanyawiyendi vangu nguvagongola nyenye wita avagayakwawo na avagenzi mung’i! Muwulekage uwudobokesi uwa isa umuvili isisutanaga na umuhe. ¹² Imigendele jenyu pa vamyanza givaje ukuva minofu hilo, sambi luve nambi pevavavakuvafila ukuta mwipiga imbi vahwane ukwimila ifipigo fyenyu ifinofu na palulo vamupele indolo Nguluvi ikimunyi pesaakusa. ¹³ Lino, mwivikage pasi pa ululagi mbeluli lwa avanu, ukwimila Ummutwa; ichoga kulu Mutema umuvina, ¹⁴ ichoga kwa avatema va inanana vala avahagule nave ukuvahiga avananzi vapume na ukuvalumba vevipiga inofu. ¹⁵ Pakuva Nguluvi ayiwenda mudogofyage ing’ani mbesili isa uwupuva isa ava avagaya luhala ukwimila ifipigo ifinofu fyemwipiga. ¹⁶ Mwikalage wita avanu avatemapawo; neke mulakola uwutemapenyu ukupiga uwanangifu, pesi mwikalage wita vakami va Nguluvi. ¹⁷ Muvelage na ichoga ku vanu mbevali, muwendage uwunyalukolo venyu, mumogopage Nguluvi, muvelage na ichoga kulu Mutema. ¹⁸ Nyenye mwevakami va mukaye, muvelage na ichoga ku vavina venyu muvapelage ululumbo mbeluli, wone vave vanofu, valele nambi vave vanyaluvifyo. ¹⁹ Pakuva wone mwikangalila uwuvafi wa ineseko sesimwinogela neke pemulukagula ukuta Nguluvi iwenda ndahihyo, sweno Nguluvi avatanga. ²⁰ Pakuva mwambula kiki wone mukangalile ukuhigwa kwekwiling’ana na semwananzile? Neke wone mwikangalila ineseko nambi we mupigite inofu, Nguluvi avapela uwufunyilile ukwimila lulo. ²¹ Iso semwakemelilwe; pakuva Kilisito yumwene atesike ukwimila nyenye, akuvalekela icholelesi, sambi mwigage imigendele jakwe. ²² Umwene sapigiti inzanangifu, nambi lukani lwa uwulyalya silwapulisi mumulomo gwakwe. ²³ Ave iligwa siipilulyi nambi liligo; peatesekige umwene siipemyi, pesi avikite uluhuvi lwakwe kwa Nguluvi, umuhisi umugolofu. ²⁴ Yuyumwene asitegwe inzanangifu setu mumuvili gwakwe pala pa Musalaba, sambi tufwe ku nzanangifu, na ukunana ukwimila uwugolofu. Ukukola amavamba gakwe, nyenye yemuponite. ²⁵ Nyenye mwayagige ndawe ing’olo, neke lino yemumupiluche, umukwamila ng’olo na umulolesi va inumbula senyu.

¹ Nayi nyenye mwe vang’inetu muvelage na ichoga ku vanu venyu, sambi wone vave povali avagosi vesivalafuuwa ulukani lwa Nguluvi vafuuwe pevilave imikalile jenyu. Simwikangalwa ukulonga lukani, ² pakuva vagiwona imigendele jenyu iminofu na ja ichoga kwa Nguluvi. ³ Ukwihamba kwenyu kulava kwihamba kwa mwivala hela, ndawe imiwuyapile igilipolofu ja ukutiva ifwili na ukufwala ifinu ifiwuyapile isahabu, na ukufwala imyenda ja ulutogo. ⁴ Pesi wuwunofu wenyu wuvaje wuvelage wa mugati muwunani wenyu uwanachene, uwunofu wesiwukwanangika uwulele wa inumbula, we wunyandolo pa Nguluvi. ⁵ Ulo lwevihambite pidaha avang’inetu avagolofu, vevamuhuvilige Nguluvi, vevina ichoga ku vanu vawo. ⁶ Ndawe icholelesi cha Sala, ali na choga kwa Abulahamu na amukemelige muvaha. Nyenye mukave lino vaalive wone mupige inofu wesimwituga kinu. ⁷ Lwindahihyo nayi nyenye mwevagosi, muminanile na avavenyu luvavaje ukulukagula ukuta avene vadedemu palulo muvapigilage muchoga; pakuva nawo kangi savanukila ikipelwa cha uwumi cheakuvapela Nguluvi. Ipo pepene pe ulwifunyo lwenyu silubihilwa nda. ⁸ Pendisindilisa nditigila de: luvavaje ukuva na numbula yimwi, mahosa gamwi, luvavaje ukwiyenda kinyalukolo, ukuva vilevesi nyenye kwa yinyenye. ⁹ Mulihombela ku vanu isa uwanangifu, liligo nanye mukwipilulila liligo; pesi muvasukilage uwufunyilile, pakuva nyenye mwakemelitwe na Nguluvi mwanukile uwufunyilile. ¹⁰ Ndawe lwewilonga Uwandike Uwelu; “Yeiwenda anogelwe na uwunani, ukufiwona ifimunyi ifya uwunofu. lumuvaje alemwa ukulonga isa uwananzi na ukuwuleka uwudesi. ¹¹ Kangi ilegage na uwanangifu, apigage inofu, asakage uwikalakunoga na awinatilage. ¹² Pakuva Umutwa akuvalava wunofu avagolofu na ukulupulika ulwifunyo lwawo. Neke akuvapitukila umugongo avanu avanyakupiga isa uwanangifu.” ¹³ Ngali yenani yeahwana ukuvabedala nyenye wone mukwinatila ukupiga inofu? ¹⁴ Wone nambi luvavagile ukuteseka ukwimila ukupiga inofu, apo mwina winomi. Mulogopa umunu yeyeavesaga, na mulidikila musine. ¹⁵ Neke mumupelage indolo Kilisito iva Mutwa munumbula senyu. Muvelage mwimite munosile ukumupitula yeyeavesaga munu yeavawusa isa uluhuvi ululi mugati mwanyenye, ¹⁶ ulwene mupigage ulo muwulele na ichoga. Muvelage na ulwiyiwuko ulunofu, sambi pemwiligwa, vala vevilonga imbi mumigendele jenyu iminofu wita mwivakilisito, vahongelwe inyoni. ¹⁷ Pakuva iikiba ukuteseka ukwimila ukupiga inofu wone Nguluvi awende, sindawe ukuteseka ukwimila ukupiga isa uwanangifu. ¹⁸ Pakuva Kilisito yumwene afwee ukwimila inzanangifu setu; afwee sukumwi hela swe lwikwila, umunu umunofu ukwimila avanangifu, sambi avasindike nyenye kwa Nguluvi, vamuwulige umuvili neke iva mumi ku lubali lwa umuhe; ¹⁹ na ukukola uwunani wakwe ulubali lwa Umuhe ahele ukugidalikila imyuhe ja avafwee je mundinde. ²⁰ Iwo vevala vevabihye ukumwidika Nguluvi peavasindilige mulwikangaliso imisika Noha peawuyapige kila ikipugu. Mugati mu kinu icho vanu vakefu hela, kwekutigila vanu vimunana avapokilwe mululenga, ²¹ ulwe kiganiso cha uwubatiso wewukuvapoka nyenye lino. Uwubatiso siwita hela wihesa ilikwi mumuvili, pesi lwe luhuviso lwa Nguluvi ulwipigikila mulwiyiwuko ulunofu. Lukuvapoka ukukola ulusilibuko lwa Yesu Kilisito, ²² yula yeahele kuchanya na lino akong’ome ulubali lwa kundyo lwa Nguluvi, pamwi na avanyivaha imbali mbesili mbike kulumwene.

¹ Pakuva Kilisito atesiike umuvili, nayi nyenye kangi luvavaje mukangalage mwikola ing’asi yiyo iyakwe; pakuva umunu peyeeatesike umuvili siivelagi kangi munzanangifu. ² Uluhuma lino, imikalile igivasigalye umu mung’i givagilwa ukusogoswa na seiwenda Nguluvi, si muwudobokesi wa uwunu. ³ Ulusika ululutye muke na lusika lukomi ukupiga ing’ani sevipigaga avamyanza ndawe imigendele imyaafu, uwusatila penyu, uwugaasi, ulwitakilo na uwusunyalile uwubi wa ifihwananguluvi. ⁴ Lino, avanu iwo vesivamuseli Nguluvi visasavala pevakuvawona nyenye simwihanga navene kangi mumikalile ijo imyaafu, na palulo vakuvaliga nyenye. ⁵ Neke lutuvaje ukwilogola ulwa ulukani lulo pa Nguluvi yesahaava ukuvahiga awumi na avafwee! ⁶ Ukukola lulo, Ulukani Ulunofu lwadalikwe na ku vafwee, sambi pevahigitwe umuvili nda vanu, pepene pevahwana ukwikala kinyamuhe ndawe Nguluvi. ⁷ Umudugo wa mbefili yewuhegelye. Sweno luvavaje muvelage na imigosekese na ichoga, sambi muhwane ukwifunya. ⁸ Ukulutila mbesili mwiyendage kwa mutima gumwi, pakuva uwende wawigubika inzanangifu mbesili. ⁹ Muvelage na uwudeke yinyenye kwa yinyenye wesimwihung’una. ¹⁰ Yeyeavesaga mumo lumuvaje akolage ikipelwa cheapelitwe na Nguluvi ukwimila ukwambula kwa avangi, ndawe umuvisikiswa umunofu va ifipelwa ifilipolofu fya Nguluvi. ¹¹ Yeilonga lukani, ing’ani sakwe sivelage wita ing’ani sa Nguluvi, yeipigila lumuvaje apigilage muludali lweipelwa na Nguluvi, sambi mwa mbesili Nguluvi apelwa indolo ukukola kwa Yesu Kilisito, ye indolo na uludali fyakwe mbepali na mbepali! Ena. ¹² Vanyawende vangu, mulasasavala ulwa ukugelwa kwa ukupugula kwemuhele mwigelwa wita wanda kinu kigenzi kikuvasila nyenye. ¹³ Neke ulwene muhekelelage ukuta mwihanga ineseko sa Kilisito sambi muve na uluhekelelo lukomi ulusika pe indolo sakwe pesigubulwa. ¹⁴ Muvinomi nyenye wone mwiligwa ukwimila litawa lya Kilisito; ulukani ulo lwilagila ukuta Umuhe va indolo, tutigile Umuhe va Nguluvi akwikala mwanyenye. ¹⁵ Alava pwali munu yeiteseka pakuva muwulasi, muhiisi, mwananzi apangi mwanangifu. ¹⁶ Neke wone umunu ateseke pakuva mukilisito, sweno, aliwona nyoni, pesi amupelage indolo Nguluvi, pakuva umunu uyo itambulwa mwitawa lya Kilisito. ¹⁷ Ulusika lwa uluhigilo yelufikite ukuvangila muvanu vakwe Nguluvi yumwene. Lino wone uluhigilo ulo lwivangila ukwetu hwehwe, sweno, ludugila piya kwa vala vesivifuuwa Ulukani Ulunofu lwa Nguluvi? ¹⁸ Na “Wone lutalamu ku vanu avagolofu ukupokwa; luva ndawuli lino, kwa avagaya choga kwa Nguluvi na vanyanzanangifu? ¹⁹ Sweno, vala veviteseka ukugendela seiwenda Nguluvi, luvavaje ukukola ifipigo fyawo ifinofu, ukwivika pa lulagi lwa umugafi vawo yula ye uva ukwihuvilwa hilo.

¹ Nene yendi muvaha ndinalo lukani lumwi lwenguvasuka nyenye mwe vavaha vayangu. Nene yinene ndilolelye mumiho gangu ineseko sa Kilisito na ndikuvye ukuhanga sila indolo sesasigubulwa. Nene nguvasuka ² mukwamilage kila ikipinga cha Nguluvi che kili mu likanisa lyangu, mulilolele si kwa kukangalwa, pesi kwa ukuwenda kwenyu. Mupigage ikipigo icho si kwakwimila uwudobofu wa amagobole, pesi kwa chesa mutima. ³ Mulavasagila kwa mabatu vala avavike muwulolesi wenyu, pesi muvelage cholelesi kwa lilyo lipinga. ⁴ Na ulusika lwe Umukwamila ing’olo umuvina pesa asile, nyenye samwanukila ingela ya indolo yesiyikepagi uwunofu. ⁵ Lwindahihyo nanye vanyakilambo luvavaje ukwivika mululagi lwa avavaha. Nyenye mbemuli luvavaje muvelage na uwilevesi sambi mwipigilage; pakuva Uwandike Uwelu witigila: “Nguluvi akuvabesa vanyalwidudumbo, neke akuvapelaga uwuwuya avilevesi.” ⁶ Sweno, mwilevesage pasi pa iliwoko linyaludali lya Nguluvi, sambi avakung’umike pachanya mulusika lwakwe ulunoje. ⁷ Mumusindikilage mbesili isivabanite na inalamu, pakuva umwene akuvalolela. ⁸ Mwikomalilage, muvelage miho! Pakuva umutavangu venyu, umwanangifu inyitila wita inyalupala iyikwidusa yifwima yungi yimwanange. ⁹ Mwiyambilage, mukangalage mulufuuwo na wemukulukagula ukuta isindawe iso silaving’ine na vanyalukolo venyu bahapavesaga mung’i. ¹⁰ Neke pemuve mutesiike lusika ludodo, Nguluvi yula ye yumwene che kilamuko cha uwuwuya mbewuli na yemwene yeakuvakemela muhange indolo sakwe isa mbepali ukukola ukuhanga na Kilisito. Yemwene yeavakwilanisa na ukuvawuyapila uwukwilanifu, uludali na ulutu ulukange. ¹¹ Kulumwene kuvelage uludali kitasila! Ena. ¹² Ukwimila Silivano, umunyalukolo ye ngumwihuvila ndawe lwe nguluwona nene, ndivandiche nyenye ludodo hela ndivakangalise na ukuvalongela ukutigila kwa uwuwuya wa Nguluvi, mwikalage we mukange mwa wuwo. ¹³ Mwayuva yeali ku Babiloni akuvahungila, ye yumwene muhagule, lwindahihyo na yu mwanangu Maliko. ¹⁴ Mwihungilage mwikola ulwinonelo kiva kilagilo cha uwende. Nguvasukila uwikalakunoga uwuli mwa Kilisito.