NINA LETA A PAULO VANIGIRA NA TINONI TUTUNI NI
EPESUS
Na Vuresi Makaliana Na Omea Ara Marea Tana Leta Iani
Tana tuturigana nina leta vanigira na tinoni ni Epesus, a Paulo e vuresi makalia vanigira tana e koegua God Tamana e viligira nina tinoni, me koegua e nusiligia niqira sasi ginia nina aqo a Iesu Kristo na Dalena. Me koegua goto tana aia God e manaliginia na Tarunga Tabu nina veke loki e naua vanigira nina tinoni, “laka aia sauba ke adisaigira pipi na omea sui ni gotu mi lao, ma kara totu sui i vavana nina tagao a Iesu Kristo.” (1.10) Mi tana rukanina turina nina leta, a Paulo e nongigira kakai laka kara tovoa na mauri tana tobasai ma na vaigaluvegi, ke gini mana niqira mauripata koluana a Iesu Kristo.
Visana tana goko, a Paulo e gini aqo na goko tabana, ke gini saumakaliginia laka igira nina tinoni God ara lia kesa moa i laona a Iesu Kristo. E tsarivaganana iani: na saikolu na tinoni tutuni e vaga na konina tinoni, ma Iesu Kristo na lovana; se e vaga kesa na vale, ma Iesu Kristo na papakana vatu tana tsuruna; se e vaga kesa na daki tauga, ma Iesu Kristo na savana. Tana leta iani, a Paulo e gini aqo na tsaqina goko mamava sosongo, rongona e ngolia na papadana nina vangalaka loki God vanigita i laona a Iesu Kristo.
Na Omea Ara Totu Tana Papi Iani
Nina goko idaida a Paulo 1:1-2
A Iesu Kristo migira na tinoni lotu 1:3–3:21
Na mauri vaolu i laona na Kristo 4:1–6:20
Na susuina nina leta 6:21-24
11Inau a Paulo, aia God nogo e viliau mau gini lia kesa nina apostolo a Iesu Kristo, au marevanigamu na leta iani, igamu nina tinoni God i Epesus amu tukakai nogo tana nimui mauripata koluana a Iesu Kristo.
2Au nongikaira God na Tamada, ma nida Taovia Iesu Kristo, kara ka vangalaka vanigamu, ma kara ka tusuvanigamu na rago.
God e Vangalaka Vanigita i Laona Nida Mauripata Koluana a Iesu Kristo
3Igita ka soadoua God na Tamana nida Taovia Iesu Kristo. Rongona aia e vangalaka sosongo vanigita i laona nida mauripata koluana a Iesu Kristo, me tusuvanigita pipi sui na vangalaka ni gotu. 4Kalina e tau vati botsa moa na barangengo, ma God e vili manogatigita nogo i laona a Iesu Kristo ka gini lia nina tinoni, ma ka gini tangomana na totu dou ma na mauri male i matana aia. Tana nina galuve nogo, 5God e pedea laka igita ka lia na dalena ginia nina aqo a Iesu Kristo. Aia segenina nogo e kilia, me ngaoa ke laba vaganana. 6!Igita sui ka tsonikaea God rongona nina vangalaka tsapakae, e tusulea vanigita i laona na Dalena galugaluve!
7-9Tana rongona nogo na mateana a Iesu Kristo ti igita a gini totu tanusi, mara gini tanusi nida sasi. Eo, e loki sosongo nomoa nina vangalaka God e gini dangaliginigita nina sasaga loki, migita a donaginia nina papada vaga aia e poia vanigira na tinoni tana idana, me vangarau manogatia tuu i sau vasau na manaliana i konina a Iesu Kristo. 10Miani nogoria nina papada God sauba ke manalia kalina ke gado na taguna: laka aia sauba ke adisaigira pipi na omea sui ni gotu mi lao ma kara totu sui i vavana nina tagao a Iesu Kristo.
11Pipi sui na omea ara laba ara muria nina papada ma nina pede God. Tumai nogo tana tuturigana tsotsodo aia God e viligami igami na Tsiu kami lia nina tinoni segeni nogo i laona a Iesu Kristo. 12!Me vaga ia, me ulagamami igami ami ida nogo na noruana a Iesu Kristo kami tsonikaea God!
13Migamu goto na tinoni ni veratavosi, igamu amu lia goto nogo nina tinoni God kalina amu rongomia mamu tabea na turupatuna na manana, aia na Turupatu Dou e maurisigamu nogo. Amu tutunina a Iesu Kristo, ma God e mareginigamu na papadana laka aia e tamanigamu, kalina aia e tusua vanigamu na Tarunga Tabu vaga e vekenogoa. 14Ma na Tarunga Tabu, aia nogo na papadana laka sauba manana ka adia na omea God e vekevanigira nina tinoni, aia nogo na mauri saliu koluana aia. !Me ulagada sosongo igita sui ka tsonikaea na Taovia nida God!
Nina Nonginongi a Paulo
15Aia nogoria na rongona, te e tuu kalina inau au rongomia laka igamu amu tutunina na Taovia Iesu, mamu galuvegira sui nina tinoni God, 16mau tau goto kuti na soadouana God na matemui. Au padagamu sailagi tana niqu nonginongi. 17Mau nongia nina God a Iesu Kristo nida Taovia, aia na Taovia na Marara, ke tusuvanigamu na Tarunga Tabu, maia sauba ke naua ma kamu sasaga sosongo, me ke saumakalia God vanigamu ma kamu gini donadouginia. 18Au nongigotoa rongona ke gini taporatsa nimui papada, ma kamu reiginia na mararana, mi tana ti kamu padagadoviginia laka nagua na amesi aia nogo e ngaoa kamu tamanina; me koegua na douna putsikae na vangalaka God e vekea vanigira nina tinoni; 19-20me koegua goto na lokina na susuligana e gini aqo i laoda igita, igita a tutunina nogo. Ma na susuligana e gini aqo i laoda igita, aia e atsa kolunogoa na susuligana loki aia e gini aqo kalina e maurisivisua a Iesu Kristo tania na mate, me moloa ke totu tana madoana i laona na verana i gotu. 21Mi tana a Iesu Kristo e tagao loki, me paladato baa vanigira na tagao sui ni gotu, na tangirongo, ma na susuliga sui, migira goto na vale taovia sui. E tamanina na soa Taovia, e loki liusigira sui na soa taovia ni lao eni mi tana mauri ni muri goto. 22God e mologira na omea sui i limana aia, me molokaea ke Taovia Loki tana saikolu na tinoni tutuni, kaputigira pipi sui na omea. 23Na saikolu na tinoni tutuni, aia nogoria na konina a Iesu Kristo, me gini dangatovu na maurina a Iesu Kristo, aia segenina e tovusigira popono na omea sui pipi nauna.
2Kalina Igita a Totu Moa tana Mate Ma God e Maurisivisugita
1I sau e vaga ti e mate na tidaomui rongona nimui petsakoe ma nimui sasi. 2Tana tagu ia, igamu amu muria moa nina sautu sasi na barangengo; mamu rongomangana gaqira taovia na omea susuliga tana masaoka, aia nogo na tidao e tagaovigira na tinoni ara tau rongomangana God. 3E mana nomoa, i sau igita sui a vaga goto igira ma mauri muria moa nina padangaoa na konida, ma naugira moa na omea sui e kilia na konida ma nida papada segeni. I laona nida mauri lee, igita a vaga goto pipi na tinoni tavosi, a tsukilevoa ma totu vania na korena God.
4Ma God e tobalaka sosongo, me galuve sosongoligita. 5Mi kalina igita a tototu moa tana mate kolugira nida sasi ma nida petsakoe, ma God e maurisivisugita kolua a Iesu Kristo. Tana rongona nina vangalaka nogo God te igamu goto amu gini mauri. 6I laona nida mauripata koluana a Iesu Kristo, aia e maurisivisugita kolua, me ngaoa ka tagao patakolua i laona na vera ni gotu. 7God e gini nauvaganana ia, rongona ke saumakaliginia vanigira na tinoni sui pipi tana tagu ke mai laka e loki sosongo nina vangalaka tana galuve e saua vanigita i laona a Iesu Kristo. 8-9Tana nina vangalaka nogo God ti igamu amu mauriginia nimui tutuni. Na mauri koluana a Iesu Kristo e tau na vuana nimui aqo segeni igamu, ma nina vangalaka moa God, rongona ke gini utugana vania kesa ke gini kaekae. 10God nogo e aqosigita, mi laona nida mauripata igita koluana a Iesu Kristo, aia e ngaoa ka naua na aqo galuve vaga aia e vangarau manogatinogoa vanigita na nauana.
Igita Sui a Kesa Moa I Laona a Iesu Kristo
11Kamu padatugua laka i sau, igamu na tinoni ni veratavosi amu ponotoba moa, migira na Tsiu igira ara soaginigira segeni “na tinoni paripapadana” ara soaginigamu igamu “na tinoni tau paripapadana” Ma na paripapadana aia na omea ara naua moa na tinoni tana kokoraqira. 12Tana tagu ia, igamu amu voginia moa a Iesu Kristo. Amu tinoni tavosi vera, mamu tau nina tinoni vivili God. Amu tau sangapata i laoqira na taso ara pukugamai tana nina veke God vanigira nina tinoni segeni. Mamu totu ao moa tania God, mamu tau tamanina na amesi tana maurimui i barangengo ieni. 13Eo, i sau amu totu ao tania God, mi kalina eni, i laona nimui mauripata koluana a Iesu Kristo amu mai varangisinogoa God tana rongona na mateana a Iesu Kristo.
14A Iesu Kristo segenina nogo e ragosigita kalina aia e adisaigita, igami na Tsiu migamu na tinoni ni veratavosi, migita sui kolu a gini lia kesa moa i laona a Iesu Kristo. Tana konina segeni nogo a Iesu e vui pukaliginia na baravatu e vorovotagita, ma gini vaigalagi tabana mi tabana. 15Aia e veoa niqira Ketsa na Tsiu, kolugira nina vali ma na vovorona dangadanga, igira nogo ara lia na pukuna nida vaivotagi. A Iesu Kristo e nauvaganana ia, rongona ke gini adisaigita, igami na Tsiu migamu na tinoni ni veratavosi, ma ka gini lia vaga kesa moa na tinoni vaolu i laona nida mauripata koluana aia, mi tana ti ke gini laba na rago i laoda. 16Tana mateana nogo a Iesu Kristo tana gai ulutaligu, aia e veoligiginia nida vaigalagi. Mi tana mateana goto tana gai ulutaligu, e adisaipatagita igita ruka tavosi vatana tinoni, ma gini lia kesa moa na konina i laona a Iesu Kristo, maia e adivisugita sui vania God.
17A Iesu Kristo e mai i barangengo rongona ke gini turupatuna na Turupatu Dou na rago vanigira na tinoni sui, vanigamu igamu na tinoni ni veratavosi igamu amu totu ao tania God, me vanigami goto igami na Tsiu igami ami totu varangisinogoa aia. 18Tana rongona nogo a Iesu Kristo ti igita sui lakalaka, na Tsiu ma na tinoni ni veratavosi, igita a gini tangomana kolua nina sasanga kesa moa na Tarunga Tabu na laba i matana God Tamana.
19Vaga ia, migamu na tinoni tau Tsiu amu tau nogo vaga na tinonina tavosi vera, se na tinoni labavoo. Kalina eni igamu amu gaqira verakolu nogo igira sui nina tinoni God, mamu sangasage nogo i laona nina tamadale God. 20Igamu goto ara logogamu kae i kelana na tsutsuvatu ara turuvaginia igira na apostolo ma na propete. Ma na vatu ara pakaginia na tsuruna na vale ia, aia a Iesu Kristo segenina nogo. 21Aia tsotsodo nogoria e tangolisai kakaia na vale popono, me naua ke gini dadato me ke lia na vale tabu ara balovania na Taovia. 22Tana mauripata koluana nogo aia igamu goto amu saikolua aia, me kolugira sui na tinoni tavosi, mamu lia nina valetabu God ginia nina sasanga na Tarunga Tabu.
3God Nogo e Mologinia a Paulo Ke Turupatuna na Turupatu Dou Vanigira na Tinoni ni Veratavosi
1Tana rongomui nogo igamu na tinoni ni veratavosi ti inau a Paulo, nina maneaqo a Iesu Kristo, au gini totu i laona na vale sosori. 2Amu rongominogoa e utu ke tagara, laka God tana nina vangalaka, e molovaniau na aqo iani laka kau gini turupatuna vanigamu na Turupatu Dou tana rongona a Iesu Kristo. 3God segenina nogo e sauvulagia vaniau te au donaginia na omea aia e poia i sau vanigira na tinoni. I votaingana inau au mamare kurikuri moa vanigamu tana rongona na omea iani. 4Me ti vaga igamu kamu tsokoa na omea au marenogoa vanigamu, me sauba kamu padagadovia laka inau au donaidouigiinia nina papada God tana rongona a Iesu Kristo. 5Tana tagu ida baa e tau labaivuilagia vaniigira na tinoni na omea vaga ia, ma God moa e tusuivulagia kalina eni ginia nina Tarunga Tabu vanigira nina apostolo migira na propete. 6Ma na omea ia God e poia i sau, aia nogoria laka igamu goto na tinoni ni veratavosi amu tamanipata kolugami igami na Tsiu nina vangalaka God ginia na Turupatu Dou. Amu sangasage tana kesa moa na konina, mamu gini patakolugami tana veke God e naua i laona a Iesu Kristo.
7God nogo tana nina vangalaka loki e mologiniau kau lia nina maneaqo, me sauvaniau na susuligana kau gini turupatuna na Turupatu Dou vanigira na tinoni sui. 8Inau au palatsuna saikesa i laoqira nina tinoni God. Ma God aia e tusuvaniau nomoa na aqo na adiana na Turupatu Dou vaniaqira na tinoni ni veratavosi kara gini donaginia na lokina nina tamani a Iesu Kristo, 9ma na saumakaliana vaniaqira na tinoni sui, laka e koegua tana God aia nogo e vusagira pipi na omea sui, e gini aqo nina papada e poia vanigira na tinoni tu mai nogo tana tuturigana. 10?Rongona gua ti God e molopoia na omea vaga ia? E nauvaganana ia, rongona e ngaoa laka tana tagu ni dani eni nogoria, i laona nina aqo na saikolu na tinoni tutuni, ke gini labavulagia i mataqira na angelo tagao susuliga ni gotu, laka God e sasaga sosongo pipi tana omea sui aia e naua. 11God nogo e nauvaganana ia, muria nina papada saliu, me manaliginia tana maurina a Iesu Kristo nida Taovia. 12Mi kalina eni rongona igita a mauripata nogo kolua a Iesu Kristo, ma tutunina aia ma norua te igita a gini tau matagu na laba baa i matana God. 13Vaga ia mau ngasugamu kakai, kamu laka na padasavi rongona inau au rota tana matemui igamu. Niqu rota sauba ke pelugamu nomoa igamu.
E Loki Sosongo Nina Galuve A Iesu Kristo Vanigita
14Aia nogo na rongona te inau au gini tsunatuturu, mau tsuporu vania God na Tamada, 15i konina nogo aia pipi sui na tamadale i gotu mi lao ara adia na soaqira manana. 16Au nongia God laka tana vangana nina tamani danga, ke tusuvanigamu na susuligana ginia nina Tarunga Tabu ti kamu gini totu kakai babaa i laona na maurina na tidaomui. 17Mau nongia a Iesu Kristo ke mai totu i tobamui tana tutuni. Au nonginongi vanigamu rongona na galuve ke gini lamuga kakai me ke totu pukuga tana maurimui. 18Vaga nogoria ia, ti igamu kolugira sui nina tinoni God kamu tamanina na susuligana God, gana na padagadoviana e koegua na damana ma na katsina, na datona ma na tsunana nina galuve a Iesu Kristo vanigita. 19Eo, au amesia ti igamu kamu donadouginia na galuvena aia, atsa moa ti ke utu na padagadoviana popono, rongona ke gini dangalitovugamu nina mauri segeni nogo God.
20Ka tsonikaea God, aia e gini aqo na susuligana loki, me dona ke naua i laoda na omea ke loki liusia pipi sui na omea e tugua ka pada igita se ka dona na nongiana i konina. 21!Eo, ka tsonikaea God sailagi i laona na saikolu na tinoni tutuni mi laona a Iesu Kristo, tana tagu sui, mi tana dani ma na dani! Amen.
4Igita na Kristiano Igita a Vaga Nogo Na Konina a Iesu Kristo
1Inau a Paulo, au totu tana vale sosori rongona au aqo vania na Taovia. Mau ngasugamu kakai kamu muridoua na vatana na mauri vaga God e vilinogoa vanigamu. 2Kamu totu palatsuna, kamu tsalapo dou vanigira na tinoni, ma kamu berengiti sailagi. Kamu vaigaluvegi manana ma kamu vaisangagi dou. 3Kamu tovokakaia na maurisiana i laomui na mauri tobasai tana Tarunga Tabu, me vaga ia ti sauba kamu gini totusai dou tana rago. 4E kesa moa na konina me kesa moa na Tarunga Tabu, vaga e kesa moa goto na amesi i tana aia God e soaginigamu. 5E kesa moa na Taovia, me kesa moa na tutuni, me kesa moa na lesovitabu. 6E kesa moa na God, aia na Tamaqira na vatavata na tinoni sui, maia e Taovia kaputigira na omea sui, me aqo i laoqira sui, me totu i laoqira sui.
7Pipi kesa vidada tatasa igita, e tavosi nina vangalaka e adia, vaga nogo a Iesu Kristo e pedevania. 8Vaga ara marenogoa tana Mamare Tabu,
“Mi kalina aia e dato baa i gotu vasau,
maia e adigira mara dato kolua igira aia e laugira;
maia e vangalaka sosongo vanigira na tinoni sui.”
9?Laka nagua na rongona na goko vaga ia, “aia e dato baa i gotu vasau”? Na papadana nogoria laka a Iesu Kristo e ida talu na tsuna i lao ba vasau i pipiruna saikesa na barangengo. 10Maia e tsuna i lao, aia nogoria goto e dato i gotu, me saviliusia na masaoka rongona ti ke gini dangaliginigira pipi na omea sui lakalaka tana goae popono. 11Maia segenina nogoria “e vangalaka sosongo vanigira na tinoni”. E viligira visana kara lia na apostolo, visana kara propete, visana kara liu bamai na gini turupatuna na Turupatu Dou, visana kara lia na reitutugu ma na tarai. 12E naugira na omea vaga gira gana ke gini vangarau manogatigira nina tinoni God, ma kara gini madodo tana aqo na paboana na tutuni manana, ti ke gini dato susuliga na konina a Iesu Kristo.
13Vaga ia, migita sui lakalaka sauba ka tobasai saikesa i laona nida tutuni, ma na donaginiana a Iesu Kristo na Dalena God. Mi tana ti sauba igita ka lia na tinoni ganoga tsauli saikesalia na sasagana nogo a Iesu Kristo. 14Mi tana tagu ia, igita ka tau nogo vaga na baka e oli sailagi nina sasaga. Se ka tau vaga na panu na guguri e uvia me vevosala bamaia. Ma na guguri au gini goko iani, aia nogo na papadana niqira sasani na tinoni peropero ara dona sosongo na botsangiana na goko pero ma na gini vevosalaqira na tinoni. 15Nida aqo igita ti ka tsonia moa na goko mana tana galuve, ti ka gini usuli dou baa a Iesu Kristo, rongona aia nogo nida Taovia pukuga. 16Mi vavana nina tagao aia ti pipi sui na turina tatavosi na konina ara gadosai. Pipi sasaina me pipi turina ara naua niqira aqo segeni, mara gini vaisangagi na tangolisaiana na konina popono. Vaga ia, mi kalina igira na turina tatavosi ara naua niqira aqo babaa ma na konina popono e mauri dou, me gini dato dou segeni tana galuve.
Nida Aqo Ti Ka Vaolusia na Tobada Ma Nida Papada
17Tana asana nogo na Taovia, inau au parovatavigamu: kamu laka goto na mauri vaga na ponotoba, igira e kobakoba lee niqira papada, 18mara totu moa tana rodo. Ara tau goto tamanina sa turina tana vatana na mauri e talu i konina God, rongona igira ara tau saikesa donaginia sa omea, me kakai moa na tobaqira. 19Ara tau goto dona na gini vangamaa niqira sasaga. Ara tami segeniqira moa vania na mauri tana sasi, mara naugira pipi sui na vatana na sasaga seko.
20Migamu, e tau na omea vaga gira amu sasania tana rongona a Iesu Kristo. 21Igamu amu murinogoa a Iesu Kristo, mamu rongominogoa na sasani ara sasaniginigamu na manana tana rongona a Iesu. 22Vaga ia, ma nimui aqo kamu tsoraligia na vatana na mauri pura vaga amu lavu na muriana i sau, aia na vatana na mauri e sekoliginigamu nina kilinauseko danga. 23E kilia kamu vaolusi poponoa na tobamui ma nimui papada. 24Nimui aqo kamu sagelia na mauri vaolu, vaga nogo God e aqosia tana nununa segeni nogo, me labavulagi segenina tana mauri laka, ma na sasaga e goto saikesa me male saviliu.
25Vaga ia, ma kamu laka goto na vaiperogi. Pipi tinoni sui ke gini goko na goko mana vania na tasina, rongona igita sui a tobasai kesa moa tana konina a Iesu Kristo. 26Ti vaga igamu kamu kore, ma kamu laka na tamivaniana nimui kore ke raqagamu tana sasi, ma na kore ke tau totu i tobamui tana dani popono. 27Kamu laka na voti sautu vaniana na tidao seko. 28Asei na tinoni ti ke totu matengana na komi i sau nina aqo ke mololea na komi, me ke tururiga na nauana na aqo ke gini tamaniginia na maurina segeni, me ke gini tangomana goto na sangaginiaqira na tinoni sekona lee. 29Kamu laka na tsoniana na tsaqina na goko vavanga. Kamu gini goko saikesa moa na tsaqina goko amu dona kamu sangaginigira ma kamu kakaisiginigira na tinoni ara rongomigamu, ma kara tsodoginia na omea ara kilia gana na mauri. 30Kamu laka na tsaiana me ke gini melu nina Tarunga Tabu God. Rongona na Tarunga Tabu, aia nogo nina marepapadana God i konimui laka aia e tamanigamu, ma na padapada laka sauba ke laba na Dani i tana God sauba ke maurisigamu. 31Kamu mololegira saikesa pipi sui na momosatoba, ma na ngaokore sailagi. Mololea na gulagini tinoni ma na goko seko. Laka goto na gini tobaseko sa omea. 32Igamu, kamu tobadou pipi kalina, kamu vaigaluvegi ma kamu vaisangagi. Kamu padalegira na omea seko ara nauvanigamu na tinoni tavosi, vaga nogo God e padalegira nimui sasi igamu rongona nina aqo a Iesu Kristo.
5Igita Nina Tinoni God Nida Aqo Ka Liu Tana Marara
1Igamu na dalena galugaluve nogo God, me vaga ia, ma nimui aqo ti kamu reinunu i konina. 2Kamu mauri saikesa moa tana vaigaluvegi, vaga nogo a Iesu Kristo e galuvegita me saua na maurina vanigita, vaga na sausau vuruga laka ma na kodoputsa e dou i matana God.
3Igamu nina tinoni nogo God te e gini tau ulagamui ke laba i laomui na papadana na vainausekoligi, se na tubulagini tinoni ginia na totu sekoseko ma na susugu. 4Me tau goto ulagamui ke rutsu i mangamui na goko tana gilu seko, se na goko sairara ma na goko bubulega. Migamu, nimui aqo kamu soadoua moa God pipi tana goko sui amu tsonia. 5Kamu dona dou laka e tagara kesa ke totu matengana moa na vainausekoligi, se na tubulagini tinoni ginia na totu sekoseko ma na susugu, ke sanga na tamanipata tana verana a Iesu Kristo ma na verana God, rongona na susugu e vaga nogo kesa na vatana na samasama vaniaqira na tidao.
6Kamu laka na tamivaniana ke kesa ke valogamu lee ginia nina goko bubulega, rongona na korena God sauba ke gadovigira igira ara tau rongomangana. 7Kamu laka goto na dulisai koluaqira na tinoni vaga igira. 8I sau igamu goto amu totu moa tana rodo. Eo, me tuu kalina igamu amu lia nina tinoni God mamu totu tana marara. Vaga ia, ma nimui aqo kamu mauri vaga nogo na tinoni ara totu tana marara. 9Rongona na vuana na marara e labavulagia tana pipi vatana na sasaga dou, ma na sasaga goto, ma na manana. 10Kamu tovokakaia na sasaniana nagua e dou i matana na Taovia. 11Kamu laka goto na sangapata koluaqira tana aqo tagara rongona ara naua igira tana rodo. Migamu nimui aqo moa kamu adilabatigira tana marara. 12E paluvangamaa sosongo na gini goko na omea vaga gira ara naupopoia tana rodo. 13Mi kalina na omea sui girani kara laba i malena tana marara, mi tana sauba ka reimakalia laka nagua manana na omea vaga gira. 14Rongona na marara nogo e adilabatia i malena pipi na omea sui. Aia nogoria na rongona ti ara marea na goko vaga iani,
“Ko mamata tania nimu maturu.
Ko mauritugua tania na mate.
Maia Iesu Kristo sauba ke mararasigo.”
15Vaga ia, ma kamu parovata dou tana nimui sasaga. Kamu tau vaga igira na tinoni ara bubulega. Kamu tinoni sasaga. 16Kamu naudougira sui pipi nimui aqo, rongona na tagu iani na tagu seko nogo. 17Vaga ia, ma kamu laka na bule. Kamu tovoa na donaginiana pipi kalina na omea e kilia na Taovia kamu naua.
18Kamu laka na inu bule, aia e dona ke sekoligamu lee moa. Igamu kamu tamia ke dangaliginigamu na Tarunga Tabu. 19Kamu gini vaigokovigi na tsaqina na goko tana papi na Linge Tabu, migira visana goto na linge na lotu. Kamu lingegira na linge na lotu ma na Linge Tabu vania na Taovia, ma kamu soadoua i tobamui popono. 20Tana asana a Iesu Kristo na Taovia, kamu soadoua God Tamana pipi kalina na mateqira na omea sui.
Na Sasaga e Ulagana Kara Muria Igira na Tinoni Tauga
21Kamu vairongomangagi, rongona amu pada mamavasia a Iesu Kristo na Taovia.
22Igamu na daki tauga, kamu rongomangaqira na savamui, vaga nogo ti amu rongomangana na Taovia. 23Rongona na mane tauga e taovia vania na tauna, vaga nogo a Iesu Kristo e taovia vania na saikolu na tinoni tutuni; ma na saikolu na tinoni tutuni aia nogo na konina a Iesu Kristo, ma Iesu Kristo e mate ke vagamaurisiginia. 24Vaga ia, migira goto na daki tauga kara rongomangaqira dou na savaqira, vaga nogo na saikolu na tinoni tutuni e rongomangana a Iesu Kristo.
25Igamu na mane tauga kamu galuiveigira na taumui, vaga nogo a Iesu Kristo e galuvea na saikolu na tinoni tutuni, me mate tuguna. 26E nauivaigainana ia rongona ke baloa na saikolu na tinoni tutuni vania God, i murina aia e vuliimaleiginia nogo na koo ma na goko. 27Rongona na saikolu na tinoni tutuni ke gini totu vanisegenia aia, tana rereidouna male saikesa, tagara sa sasi ma sa tupu bau i konina, me tau magavegave, me tau goto seko sa omeana. 28Na mane kara padalokigira na tauqira vaga nogo ara padalokia na koniqira segeni. Na mane e galuvea na tauna, e vaga nogo e galuve segenina nogo. 29Tagara kesa ke dona ke reisavia na konina segeni. E paladoua nomoa me reitutugua, vaga nogo a Iesu Kristo e reitutugudoua na saikolu na tinoni tutuni; 30rongona igita na turina na konina aia. 31Vaga ara marenogoa tana Mamare Tabu, “Ia nogoria na rongona ti na mane ke mololekaira tamana ma tinana, me ke maurisai kolua na tauna, mi kaira ruka kara ka lia kesa moa.” 32Na tsaqina goko tana Mamare Tabu iani e tamanina na rongona mamava. Minau au pada laka e kale saikesalia a Iesu Kristo ma na saikolu na tinoni tutuni. 33Me kalegamu goto igamu na tinoni tauga: pipi na mane tauga ke galuvea na tauna vaga e galuve segenina, me pipi na daki tauga ke kukuni dou tania na savana.
6Na Sasaga e Ulagana Kara Muria Igira na Tamadale
1Igamu na baka, nimui aqo Kristiano kamu rongomangaqira na tamamui ma na tinamui, rongona na omea vaga nogoria e goto vanigamu na nauana. 2“Tamamu ma tinamu ko rongomia ka gokoqira.” Iani na kesanina na ketsa i laoqira na ketsa sui e totu na veke i konina e tsaria: 3“rongona ke gini dou na maurimu, mo ko gini mauri oka i barangengo.”
4Igamu na tamaqira ma na tinaqira na baka kamu laka na malabulesiaqira na dalemui, kara tau gini molotoba. Kamu totosasaga vanigira dou moa tana sasani ma na sasaga Kristiano.
Na Sasaga e Ulagana Kara Muria Igira na Tseka ma Gaqira Taovia
5Igamu na tseka, kamu rongoimangaqira gamui taovia tana kukuni ma na matagu, ma kamu naua nimui aqo tana tobadou, vaga nogo ti amu naua vania a Iesu Kristo. 6Kamu laka na aqo malapalu moa rongona amu ngaoa ke gini dou na tobaqira gamui taovia. Migamu, amu nina tseka nogo a Iesu Kristo. Vaga ia, mi tana tobamui popono kamu naua na omea vaga God e kilia kamu naua. 7Pipi tana nimui aqo kamu naua kamu gini aqo tana tobamui popono, vaga nogo ti kamu aqo vania na Taovia me tau vanigira na tinoni lee. 8Kamu padadoua laka na Taovia sauba ke saua na peluna vania pipi tinoni rongona nina aqo dou e naua, atsa moa ti aia na tseka se tau na tseka.
9Migamu na taovia amu tamanigira nimui tseka, kamu nauvanigira nimui tseka na omea ke goto me ke ulagana; ma kamu laka na gini tuu gaqira gai. Kamu padadoua laka igamu migira goto nimui tseka, igamu sui e kesa moa na Taovia i gotu e tamanigamu. Ma God e utu ke galuve tsikaitaba, rongona e kesa moa atsa nina papada vanigira na tinoni sui.
Ka Sagelia na Sagore God e Tusua Vanigita
10Mi tana susuina niqu leta, kau tsarivanigamu: kamu tsotsovata tana nimui mauripata koluana na Taovia, mi tana susuligana loki aia. 11Kamu sagelia pipi gamui sagore aia God e saugira vanigamu, rongona ke gini managamui na tukapusiginiaqira nina valovalo na tidao seko. 12Igita a tau vailabugi kolugira na tinoni lee, igita a vailabugi kolugira na tarunga seko ni gotu, na tangirongo, ma niqira suguradi na tidao seko ara seseovi poponoa na barangengo tana tagu seko iani. 13Vaga ia, ma kamu sageligira nogo gana sagore God kalina ia. Mi kalina ke labamai na dani seko vaga ia, me sauba igamu kamu tangomana na tukapusiginiaqira gamui gala, mi tana susuina me sauba kamu tukakai babaa moa.
14Vaga ia, migamu kamu tukakai moa, ma kamu pipitu: na manana ke ngiti itai kamu soriginia na bungumui; na sasaga goto ke ngiti didilamui, 15ma nimui madodo na gini turupatuna bamai na Turupatu Dou na rago, ke ngiti gamui porotua. 16Kamu tangoli sailaginia nimui tutuni ngiti gamui tako, gana na dilaginiaqira na pipili iruiru e vanasiginigamu na tidao seko. 17Kamu adia na maurina God ngiti gamui kepi tapala; ma nina goko God ngiti nimui isi, aia na Tarunga Tabu e tusuvanigamu. 18Kamu nonginongi pipi kalina tana susuligana na Tarunga Tabu, ma kamu ngasua God ke sangagamu. Kamu mamata ma kamu laka na qisi na nonginongi sailagi vaniaqira sui nina tinoni God. 19Ma kamu nonginongi vaniau goto inau. Ma kamu ngasua God ke tusuvaniau na goko ke goto kalina ti kau tuu na goko, rongona kau gini malagai na gokomaka ma na vuresi makaliana na Turupatu Dou. 20Ara tsoniau tana vale sosori rongona nogoria au turupatuna bamai na Turupatu Dou iani. Kamu nonginongi vaniau, kau gini malagai babaa na gini goko na Turupatu Dou, vaga niqu aqo nogo na nauana.
Na Susuina Nina Leta a Paulo
21A Tikikus na tasida galugaluve, ma gaqu aqokolu madodo sosongo i laona nina aqo na Taovia, aia nogo sauba ke turupatuna vanigamu na omea sui e laba vaniau ieni, rongona igamu kamu gini donaginia laka e koegua niqu mauri ieni. 22Eo, aia nogoria na rongona ti inau au mologinia ke baa i konimui, ke gini turupatuna vanigamu laka e koegua nimami mauri igami sui ami totu ieni, me ke gini magetugua na tobamui.
23Au nongia God na Tamada, ma nida Taovia Iesu Kristo, kara ka tusua na rago ma na galuve ma na tutuni vanigamu sui igamu na tasimami i laona a Iesu Kristo. 24Nina vangalaka God ke totu i koniqira sui ara galuve mananaa a Iesu Kristo nida Taovia.