1 PIYER

MALAHALAH

wakita ana

PIYER

a wetse ya

Wusa Piyer ana a ge ya

¹Iye Piyer, mala meslire Yesuw Kiristi. I wetseha wakita aaha ka, a kurum gà mburma ana Mbulum a pala kurum kamala gà mburma ŋgar a. Tə dalawa kurum, kà dzàyum aba vatwa sweyèh sweyèh aka gà ahəɗ Pwantus, nda Galatiya, nda gà Kapadukiya, dite nda gà Asiya, nda gà Bitiniya, ilik ilik tserdze. Kurum gà mandzàyà ŋa a riŋ i gà fata ka, kamala gà slele ya. ²Daga piŋŋe, Mbulum Tsir kwa a sər dukw ana a ta ge a kurum a ya. A pala kurum ka, dite ka nwim gà mburma ŋgar, nda ndzəɗa Mezite Mesife ŋgar. A sasar ka, ki giswim a ahəm aà Yesuw Kiristi, à gwetseke aà kurum a məmbəz ŋgar, na dite ki ndzwim a tsəɗaŋŋa ika miɗ Mbulum a.

Mbulum ma ge a kurum ŋgwal ŋgar hinne, dite mə vəl a kurum matasla yam a gəzləŋ kurum aka miɗ aka miɗ mbaŋa.

Mbulum a vəl a kwa mesife awiya ŋa

³Zàmbaɗakwa à Mbulum tsir Yesuw Kiristi BATSAH kwa ŋa. Ka ndzekwar are tsehe hinne, na dite a vəl a kwa mesife awiya ŋa ya. Kə ŋgatakwa ka, aɗaba Yesuw Kiristi ana a mbəlara i məməta ya ya. Agəra taŋa na kà sərakwa i gəzləŋ kwa ka, ki ta mbilekwere a i məməta ya mbaŋa ya. ⁴Kwa ka, kà sərakwa, ki ta ŋgetekewe a gà dukw gà ŋgwal ŋa ana Mbulum a ta vile a kwe a, a kwa gà mburma ŋgar a. Gà dukw ata ka, makàhà ŋa a riŋ i mbulum. A ndze a ka, aà biybiy. A gwenek a tsa, aruwaŋ a ge ahər a tsa, dite à nikiɗ a tsa asa mbaŋa. ⁵Mbulum a riŋ a kesle a kurum dzèŋŋe lele, aɗaba na kàa gəsum ŋgat nda gəzləŋ ilik a. Dite ku weke a sir a dər, i təv ana gər ahəɗ à ndìv a ya ka, Mbulum a ta mbele a à kurum ndzer a.

⁶Aɗaba taŋa, ŋgayum ba, ku mege kurum riŋ ihər ki sèwèrwim a are agəra gà medzike ana ti dzik a à kurum a nda dukw ŋgiɗ pampam tekeɗe ya. ⁷I huɗ medzike ata ti dzikewa à kurum a ka, aà mesire dər ka, wànà kàa gəsum Mbulum nda gəzləŋ kurum ndzer kaɗəŋ a ya. Ku mege gura ana à sìkim a ba tsiye tekeɗe ka, a ndze a tsa, a nisiŋa. Ama gura ata tekeɗe ka, ti zle a, ti dzik a dər nda akwa, wànà akwa a mba ahər a, tsəna, a mba ahər tsiye? Na dite ti sir a dər ka, ŋgwal ŋa ya, kige tsa ŋgwal ŋa tsiye ya. Sakwàn megìse kurum ana a za gura fit kweleŋ tsiye. Kamala taŋa ya mbaŋa na ti dzik a à megìse kurum ana kə̀ gəsum Mbulum kinehe ya. Aləka a pat ana Yesuw à mère a, à pèt a aba aka miɗ mburma tserdze ya kuɗa ka, tì zlibe a à kurum, ta gweɗe aà kurum a ka, gà bàba ŋa kaɗəŋ ndzer. ⁸Ku mege kàa ŋgatum a Yesuw nda are kurum zukw tsa tekeɗe ka, kà wayum ŋgat. Ku mege kàa ŋgatumar kinehe tsa tekeɗe ka, kàa gəsum ŋgat nda gəzləŋ kurum lele. Aɗaba taŋa na kurum ihər ki ŋgeywim a ba kinehe hinne, a za dukw ana mburma a tsik a nda bazlam a. ⁹Aɗaba kurum ihər ki ŋgetwim a a dukw ana kà tikwim aaka madzala gà gər, kə̀ gəsum kinehe ya. Kamala megweɗe ya ka, Mbulum ihər a mbil a à gà mesife kurum.

¹⁰Akahər ata ka, gà ɓəzla məma à guma Mbulum tàa fàfəl aka gər ŋgwal dukw ata Mbulum a gwa, i ta vile a kurum a ya. Gà mburma ata ka, tàa ge metsehe hinne. A sàs a tar mesire dukw ata, meme na Mbulum ata mbil a à mburma ya. ¹¹Aɗaba Mezite Mesife Kiristi ana a ge megemir i gəzləŋ tar a, a ɗif a tar dər daga piŋŋe, a gwaɗa a tar: Kiristi a ti sèwèr a are dzekwiŋ, dite i dəba ŋa ya, a ta ŋget a mezlibe ana gà mburma tì zlibe a à ŋgat kuɗa ya. Gà ɓəzla məma à guma Mbulum ata ta waya mesire bazlam ata nda metsehe tar, meme na gà dukw ata ti ta ge a ba ya, kige tsa ndeɗime. ¹²Mbulum a ɗif a tar dər aba ya ka, tar ŋa tsa na ti ta ŋget a gà dukw ata ya. Ama a ɗif a tar dər ka, aɗaba kurum. Kinehe ka, gà ɓəzla meslire ŋgar ata ti ɗif a kurum à bazlam ŋgwal ŋa ata ya ka, tàa tsik a kurum gà dukw ata. Ti tsik a kurum ka, nda ndzəɗa Mezite Mesife Mbulum ana a slərra i gər ŋa ya. Ku mege gà gawla Mbulum tekeɗe ka, a sàs tar mesire gà dukw ata mbaŋa.

Gà mburma ta ge dukw ana a sàs a Mbulum a

¹³Aɗaba taŋa, hadzalum madzala gà gər kurum aà megemir Mbulum. Kaslum ba kurum lele, dite ka tikwim madzala gà gər kurum tserdze aka ŋgwal dukw ata Yesuw Kiristi a ta vile a kurum a, a pat ana à mère a ya. ¹⁴Gə̀sawum ahəm aà Mbulum, kamala gà ɓəza ana ta gis a ahəm aà gà tsir tar a. Akahər ata ka, kà sərum dukw ana ndzer ŋa ya zukw tsa. Kà wayum dukw ana ŋgwal ŋa tsiye ka, hinne. Ama kinehe ka, ka tə zazamum gà dukw ata asa tsa. ¹⁵Kamala ana ŋgat tsəɗaŋŋa, a zal a kurum, dite kà nwim gà mburma ŋgar a ka, kurum tekeɗe, nwim gà tsəɗaŋŋa i təv gà dukw ana ki gwim a ya tserdze mbaŋa. ¹⁶Aɗaba a riŋ mewetse ŋa i wakita ka, Mbulum a gwa: «Ki gwim dukw ana ŋgwal ŋa tsiye tsa. Aɗaba iye ka, tsəɗaŋŋa lele, i ge a dukw ana ŋgwal ŋa tsiye tsidze.»*fa*

¹⁷I təv ana kà hamawumar a ka, kà zalawumar «Mbulum Tsir mər.» Ama taŋa ka, lele. Aɗaba mendze kurum ana ɗa ika gər ahəɗ a ka, kamala gà slele ya. Ku mege kurum i slele tekeɗe, ndzum ka, nda magəɗa Mbulum i gəzləŋ kurum lele. Aɗaba ŋgat a ge a seriye gà mburma tserdze ka, nda ndzer ŋa, tsəka, a wele a ikaba mburma ya mewele tsa. A ge a ter a seriye ka, ku weke nda megemir ŋgar ana a ge ya. ¹⁸Kinehe kurum kà sərum ka, Yesuw Kiristi aka mbùrùɗara kurum i fəla gà tsir kurum ana taf masakəŋa, ti ɗif a kurum a dər a. A mbùrùɗara kurum i gà dukw ata ya ka, nda dukw ana à nis a kamala siŋgwe ya tsa. ¹⁹Ama kə ŋgatum mezìwè gər kurum ka, nda məmbəz Yesuw Kiristi ana a za gà dukw tserdze ya. Ŋgat a ndzikiɗ ba ka, kəla təmaŋ ana ŋgwal ŋa lele, duwa ihər tsidze, ta kəɗ a Mbulum taf masakəŋa ya. ²⁰Aɗaba piŋŋe, akahər ana Mbulum aka ge gər ahəɗ zukw tsiye ka, Mbulum aka mbər mezle ŋgat, dite ka, Mbulum a pàt a kurum à ŋgat aka mandəvandəv gər ahəɗ aaha kinehe ya, aà məmbə̀là a kurum. ²¹Kə̀ gəsum Mbulum nda gəzləŋ kurum ka, aɗaba ŋgat, ŋgat ana Mbulum a mbəl dərra i məməta ya, dite a vəlar mezlibe ana gà mburma tì zlibe a à ŋgat hinne ya. Aɗaba taŋa ki slwim a aà məvəla gəzləŋ kurum a Mbulum ilik, na dite ki sirwim a dər ka, a ta mbil a kurum mbaŋa ya.

²²Kinehe ka, kàa barum bakal i gəzləŋ kurum a, aɗaba kàa gəsum ahəm a təv dukw ana ndzer a, na dite ki slwim a aà mawàyà gà asiŋ gà damər kurum ana ti zezem a vatwa Mbulum mbaŋa ya. Aɗaba taŋa, wayum ba ka, nda gəzləŋ ilik ŋa, kəla pat. Wirwir ma ge iɗəm tsa. ²³Aɗaba kà sərum, Mbulum a vəl a kurum mesife awiya ŋa, nda ndzəɗa bazlam ŋgar ana a vile a mesife a mburma, diydiy à ndìv a tsiye. Kurum ka, kàa nwim gà ɓəza Mbulum ana ŋgat à mìt a tsidze ya. Ŋgat ka, kamala kwa ana ki metekwa a ya tsa. ²⁴Kamala ana ta wetse i wakita Mbulum akahər ata ya, ta gwa:

«Gà mburma tserdze ti ndzikiɗ ba ka,

kwizir ana a sləl ka, dite a kula ya.

Metsehine mburma a ndzikiɗ ba ka,

kamala mibezè kwizir ana a bize a ya.

Zàkwayiya ka, a ɓwitiŋa,

à dzèwe a ihər a bəɗ a tsara ka,

à tsehin a asa tsa.

²⁵Ama bazlam Mbulum ka, a ndze a aà biybiy,

à ndìv a tsa.»*fb*

Bazlam ata ka, bazlam ŋgwal ŋa ana ti tsik a kurum biy maŋgayaba ya.

Mbulum a pala kurum, dite ka nwim gà mburma ŋgar

¹Aɗaba taŋa, miyakum aba à gà bakal ana i gəzləŋ kurum a tserdze. Kà sàsum pàrsa asa tsa. Mimbèhè are ma ge i təv kurum tsa. Ki gwim are aka dukw mburma tsa, dite nda gà mezelme bazlam ana ŋgwal ŋa tsiye tserdze, ma ge i təv kurum tsa asa mbaŋa. ²Nwim ka, kamala gà ɓəza ndirkiz ana ta wa tar kinkin, ta waya masà awah kəla pat a. Kurum tekeɗe ka, wayum bazlam Mbulum ndzer ŋana kəla pat kataya mbaŋa, dite ka, ki gilwim a dər ba, Mbulum a ta mbil a à kurum fit. ³Kamala taŋa ya kaɗəŋ, aɗaba kurum ka, kàa mə̀ndzərum dukw ŋgwal ŋa ana ti tsik ahər i wakita dimis ka, ta gwa, Əbay Yesuw Kiristi a ta vile a kwa a ya.

⁴Ama kinehe ka, dumara a təv ŋgar a. Aɗaba ŋgat a ne ka, kur ana mesife iɗəm, gà mburma ti niw, ta gwa, dukw falày masakəŋa ya. Ama tsaatsa, ŋgat ka, ŋgwal kur ana Mbulum a zla, a za gà dukw tserdze ya ivaɗ. ⁵Kinehe kurum tekeɗe ka, dumara, nwim gà kur ata mesife iɗəm, Mbulum à dzik a, à zlèzle a dər ga ŋgar ana Mezite Mesife ŋgar a ndze a iɗəm a. Vəlum vatwa a Yesuw Kiristi a gəzləŋ kurum, dite ka, mə vəl a kurum ndzəɗa, ma ne à kurum gà ɓəzla mandəva kuɗa a Mbulum ana gà tsəɗaŋŋa lele, ta viler a duwa masakəŋa, dite a tsahən aà ŋgat a. ⁶Aɗaba mewetse ŋa a riŋ i wakita Mbulum ka, a gwa:

«Tsarakum, i zla ka,

ŋgwal kur ana ndzəɗa ŋa hinne,

i tike a huɗ kwite ana tə zalar Siyuna ya.

Aka kur ata na i zlèzle aaka a ga gà ya.

Wur ana aka gəs nda gəzləŋ ŋgar a ka,

madzala gà gər i təv ŋgar tsa.»*fa*

⁷Aɗaba kur ata a ne i təv kurum ana kə̀ gəsum nda gəzləŋ kurum a ka, dukw ŋgwal ŋa, a za dər gà dukw tserdze ya. Ama i təv gà mburma ana ta gəs tsiye ka, kataya tsa. Aɗaba a riŋ mewetse ŋa i wakita Mbulum ka, ta gwa:

«Kur ata gà ɓəzla mazlazla ga tə zla,

ti yà iɗəm a dala ya ka,

tsaatsa ŋgwal kur te ibam.

Na a ne madəŋ kur ivaɗ ka, taŋa.»

⁸Ta wetse i wakita Mbulum mbaŋa asa ka, ta gwa:

«Kur ata ka, gà mburma ti ndif ahər a sik gùp,

tì dìɗ aakiŋa.»*fb*

Mendìfè sik ata ka, aɗaba ana ta gəs bazlam Mbulum tsiye. Akahər ata piŋŋe ka, Mbulum a waya a ge dər kataya ka, a gwa: Gà dukw ata ta ge a ba kataya dukw ŋgar.

⁹Ama kurum ka, gà gwala Mbulum ana a pala kurum a. Dite kurum gà ɓəzla mandəva kuɗa ŋgar ana ki gwim a meslire a batsah Əbay a. Kurum ka, gà tsəɗaŋŋa, kurum gà mburma ŋgar ana a ndzəkara kurum i luvuŋ a, a da à kurum a təv dzaydzay ŋgar ana a də̀v hinne kamala dukw mene aà mburma ya.*fd* Dite a pala kurum ka, aà ka nwim gà mburma ana ki tsikwim a dukw ana a ge ŋgwal ŋa, a za gà dukw tserdze ya, a mburma. ¹⁰Piŋŋe ka, kurum gà mburma Mbulum tsa. Ama kinehe ka, kàa nwim gà mburma ŋgar. Piŋŋe asa ka, kà ndzum are tsehe a Mbulum tsa. Ama kinehe ka, kà ndzumar are tsehe, kàa gəsum kuɗa.*fe*

Gəsum ahəm aà Mbulum

¹¹Gà masla gà ana i waya kurum hinne ya, mə̀ məts a kurum gər tsa. Kurum kà nwim ika gər ahəɗ ka, kamala gà slele ya. Aɗaba taŋa, i ge a kurum a kamkam: Gwim metsehe, ka ta vəlum vatwa a gà dukw bakal ana ba kurum a waya aà mege ya asa tsa. Aɗaba medzibe dukw ata ka, a dzeye a à mesife kurum. ¹²Mendze kurum ana ki ndzwim a i liwiŋ gà na tə sər Mbulum tsiye ka, bakal ma ge iɗəm tsa, ndzum lele. Aɗaba ku mege gà na ti tsik aà kurum a dukw ana ŋgwala tsiye tekeɗe ka, ta fə̀r aà mede kurum nda megemir kurum ka, lele asa mbaŋa. Dite bəla Mbulum à hìndìk a ter a dər are, tì zèmbeɗe a dər a pat ana a dere a a təv tar a.

¹³Ama kurum gà mburma ana ki zezemwim a Yesuw Kiristi BATSAH kwa ŋa ya ka, hənum à gər kurum a bəɗ a gà Əbay gər ahəɗ. Gəsum ahəm aà batsah Əbay ana a kwere a mburma tserdze ya. ¹⁴Dite gəsum ahəm aà gà na Əbay ata a dza aɗəm tar a mbaŋa asa. A dza aɗəm tar ka, aà meɗìfè à metsehe a gà na ta ge a dukw ana ŋgwala tsiye, dite ka, tə̀ zàmbaɗa aà gà na ta ge a dukw ana ŋgwal ŋa ya mbaŋa asa. ¹⁵Aɗaba a sàs a Mbulum ka, say ki gwim a dukw ana ŋgwal ŋa ya, na dite, bəla gà mburma ana tə̀ sər duwa tsa, ti niw Mbulum a ka, ma handaka a tar aka bazlam. ¹⁶kə̀ ŋgatum mezìwè gər kurum ka, aɗaba Yesuw Kiristi ana a pəl à kurum i bakal a ya. Na kàa ŋgatum mezìwè ger kurum kamala taŋa ya ka, ka ta kàhum bakal a gəzləŋ kurum asa tsa. Ama kə̀ gəsum ahəm aà Mbulum ivaɗ. ¹⁷Zlə̀bum à mburma tserdze, wayum gà asiŋ gà damər kurum ana ti zezem a Yesuw Kiristi ya. Gwim magəɗa a Mbulum kəla pat. Zàmbaɗum à Əbay batsah ŋa ana a kwere a mburma ya mbaŋa.

Zazamum mesewere are Yesuw Kiristi ana ɗa ika gər ahəɗ a

¹⁸A kurum gà ɓele ana ki gwim a megemir i ga i bəra gà ɓəzla ga kurum a, hənum a tar à gər bəɗ lele. Gəsum aà tar ahəm, kà zàmbaɗum à tar, ku mege i təv dukùla ya tekeɗe ya tserdze. Ki hinwime a à gər a bəɗ ka, a gà na ta ge a kurum a ŋgwal na ya ɗekɗek tsa. Ku a gà na ta ge a kurum a ya tekeɗe mbaŋa. ¹⁹Aɗaba taŋa ka, lele na kàa mərum aba a təv Mbulum i huɗ mesewere are ata ti sèwèr a kurum a taf masakəŋa aɗaba ŋgat a. A tsahən aà Mbulum ivaɗ na taŋa ya. ²⁰Mezlibe kurum ana tì zlibe a à kurum a dze ana, awara, na bəla ta gə̀zl kurum ka, aɗaba bakal kurum a? Ama na bəla ki sèwèrwim a are ka, i təv dukw ana ki gwim ŋgwal ŋa ndzer na məmərà aba ki mirwim a aba a ya ka, a tsahən aà Mbulum ivaɗ. ²¹Aɗaba aà medzibe megemir ata na Mbulum a zal a kurum a, na mege kàa gwim dukw ana ŋgwal ŋa ya ya. Aɗaba Yesuw Kiristi nda gər ŋgar tekeɗe ka, aka sèwèr are hinne, agəra kurum mbaŋa. Taŋa ka, a ɗif a kurum a à vatwa mesewere are, dite ka, ki gwim kamala ana ŋgat a ge ya. ²²Ŋgat ka, aka ge bakal duwa ilik tsidze, dite wura aka tsaraka pàrsa duwa i bazlam ŋgar a ilik tsidze asa mbaŋa.*ff* ²³Ku mege ti tsik aà ŋgat dukw ana ŋgwal ŋa tsiye tekeɗe ka, aka mà a tar aɗəm à bakal ŋa tsa. Ti sèwèrer are hinne tekeɗe, aka dza aà tar magəɗa nda bazlam ɓav tsa asa. Ama a vəl ba ŋgar a ahər ka, a Mbulum ana ŋgat mala masàsà ikaba seriye bakal nda ndzer ŋa ya. ²⁴Yesuw Kiristi nda gər ŋgar a zla bakal kwa aka ba ŋgar. Tə ndwandway ŋgat aà dizl magə̀làwà ŋa ka, dite ka, bakal ma kwara kwa asa tsa, kamala ana a kwere a gà məməta asa tsiye mbaŋa. Ama i təv mege dukw ana ŋgwal ŋa ya ka, taŋa kwa riŋ ka, nda gà mesife, aɗaba megìzle ana ta gə̀zl ŋgat, ta ger mbəlak a, na a mbəl à kurum a.*fg* ²⁵Piŋŋe ka, kà nwim kamala gà təmaŋ ana tàa dzeye ya. Ama kinehe ka, Mbulum aka màra à kurum a təv mala makəva kurum ana a kesle a gà mesife kurum kəla pat a.

Mendze gà asləka nda məkəs

¹A kurum gà məkəs, hənum à gər a bəɗ a zal kurum. Aɗaba na kàa gwim kataya ka, gà zal kurum ana tàa gəs bazlam Mbulum tsiye ka, bəla ta mbìɗ a à gəzləŋ tar. Ta gis a Mbulum nda gəzləŋ tar mbaŋa, ku mege kàa fàfəlum a tar agəra bazlam Mbulum tsa tekeɗe ya. ²Aɗaba gà zal kurum tì sèmete a ka, mendze kurum ana ki ndzwim a nda gà tar lele, tsəɗaŋŋa, bakal i təv kurum tsa, ki gwim a magəɗa a Mbulum nda ndzer ŋa ya. ³Ka ta mətsum ka, aà hala daala ɗekɗek tsa, kamala malamaya gər ŋger ŋgèr ŋger ŋger a, kige tsa malàmbàɗà ba nda zele, nda gà dasa tsìrèslìslsle, kige tsa asa madùwàyà ba nda madzaya akaba gà petek ŋgulàɗə̀ɗɗa ya. ⁴Ama ka, ŋgulum gà matsahəna ba kurum mə̀ pàtara ka, i gəzləŋ a ivaɗ. Hənum à gər kurum a bəɗ tiɓìzl, aɗaba medzibe metsehine ata a ne ŋgwal ŋa ika miɗ Mbulum, à nis a tsidze ya. ⁵Kamala taŋa ya, gà məkəs gà mburma Mbulum ana akahər ata ya, tar tə làmbaɗa ba tar ka, nda madzala gà gər tar ana i təv Mbulum a. Tar ka, ta hənawa à gər a bəɗ a gà zal tar. ⁶Kamala Sara ana a gəs ahəm aà zal ŋgar Abəraham, a zalawar mala ga gà ya. Ama na ki gwim a dukw ana ŋgwal ŋa ya, kàa gwim magəɗa a duwa ilik tsidze ka, ki nwim a kamala gà ɓəza ŋgar a, ku mege kinehe mbaŋa.

⁷Kurum gà asləka tekeɗe, ndzum nda gà mə̀kə̀s kurum lele. Kurum kà sərum, ndzəɗa gà məkəs ka, a sle kamala biy kurum a tsa. Zàmbaɗum a tar, aɗaba tar tekeɗe ka, Mbulum a vile a ter a mesife taf masakəŋana, kamala ana a vile a kurum a ya mbaŋa. Gwim kataya, aɗaba duwa ilik ma tə sàs ikaba mahàmà a Mbulum kurum ana ki hemwimer a ya tsa.

Gəsum gəzləŋ i təv mesewere are ya

⁸Taŋa, i ndìv a à bazlam aaha nda magwàɗà a kurum tserdze: Ndzum ka, madzala gà gər kurum ma ge ka, ilik tserdze na ika magər kurum a. Ndzayum ba are tsehe, dite ka, wayum ba kurum lele, aɗaba kà nwim ka, nda gà damər na kurum ika vatwa Mbulum a. Zlakum ba ika magər kurum ilik ilik tserdze. Hənum ba à gər a bəɗ lele. ⁹Na wura aka ge a kurum dukw ana ŋgwala tsiye ka, ka ta mumar aɗəm à bakal ŋa tsa. Kige tsa bəla wura aka tsik aà kurum dukw ana ŋgwala tsiye ka, ka tə ndavayumar aɗəm ɓav tsa asa mbaŋa. Ŋgulum ki gweɗwimer a ka: Mbulum mi pisak ahəm ivaɗ. Aɗaba akahər ana Mbulum a zal a kurum a ka, aka mbər metsike i sida ya, a gwa: «I ta pise a kurum a ahəm.» ¹⁰Aɗaba ta wetse i wakita Mbulum ka, ta gwa:

«Na wura aka sasar mendze ana ŋgwal ŋa ya,

nda gà bəla a waya maŋgayaba ka,

say a miyek a à metsìkè dukw ana ŋgwal ŋa tsiye,

mà sàs pàrsa aà mburma tsa asa.

¹¹Mə məsak à dukw bakal fit.

Ma ge ka, dukw ana ŋgwal ŋa ya ivaɗ.

Ma yaha vatwa ana gəzləŋ ŋgar

a ndze a zayya ika miɗ Mbulum a.

¹²Aɗaba Mbulum à fir a ka, aà gà na

ta gewa dukw ana ŋgwal ŋa ya.

A riŋ à dze a zləm aà meheme tar ana

ta hemer a ya ka, kəla pat.

Ama gà na ta gewa dukw ana ŋgwal ŋa tsiye ka,

a waya magəsa ahəm tar tsidze.»*fa*

¹³Na ki mirwim aaba a ka, aà mege dukw ana ŋgwal ŋa ya dze ana, weke na a sle a aà minè a kurum a bakal a? ¹⁴Ku mege tì sèwèr a kurum a are, aɗaba ndzer ana ki gwim a ika miɗ Mbulum a ka, ŋgayum ba hinne ika magər kurum ivaɗ asa. Aɗaba taŋa, ka ta gwim magəɗa a gà mburma ata tì sèwèr a kurum a are ya tsa. Metsehe kurum tekeɗe, mə̀ mbəɗ tsa asa. ¹⁵Ama zàmbaɗum à Yesuw Kiristi i gəzləŋ kurum. Ŋgat ma ne Batsah kurum ŋa.*fb* Hadzalum ba kurum kəla pat, na dite ki slwim aà mifefile a ter aaka a, a gà na ta wiz aà kurum a gà bazlam pampam tserdze, ta gweɗe a kurum a: «Aàmala na kà tikwim madzala gà gər ka, a təv Yesuw Kiristi ya?» ¹⁶Ama ki tsikwim a ter a gà bazlam ata ka, nda mandza akaba ahəm lìfèɗìɗe lele, tsəka, nda maàga tsa. Gwim dukw ana kà sərum i gəzləŋ kurum ŋgwal ŋa ya kəla pat mbaŋa, dite ku mege ti ndeveye a kurum ŋa, nda gà bəla ti tsik aà kurum a dukw ana ŋgwala tsiye, agəra mendze kurum ana ŋgwal ŋa lele, kə̀ gəsum Yesuw Kiristi nda gəzləŋ kurum a tekeɗe ka, hwarwa a ge a teriŋa. ¹⁷Na a sàs a Mbulum kataya ka, ŋgulum sèwèrwim are, agəra dukw ana ki gwim a ŋgwal ŋa ya, ndəna ki sèwèrwim a are aɗaba dukw ana ki gwim a ŋgwala tsiye ya.

¹⁸Yesuw Kiristi nda gər ŋgar a mət ka, aɗaba bakal kwa. A pəl dər à kwa i bakal a sik ilik pəra, gər melik tsara. Ŋgat ka, mala ndzer ŋa, bakal ŋgar a riŋ tsa. Ama a mət agəra gà mburma ana ta gewa bakal a, dite na à dzik a kwa a təv Mbulum a. Gà mburma ta kəɗ ŋgat. Ama Mezite Mesife Mbulum a mbəl à ŋgat a mesife asa. ¹⁹I dəba ŋa ya, nda ndzəɗa Mezite Mesife Mbulum ata ka, a daha, a tsik bazlam Mbulum a gà mezite mesife ana madzàwàyà ŋa tsambaɗukwɗukw i daŋgay a. ²⁰Gà mezite ata ka, biy gà na akahər ata tàa gəs Mbulum tsiye. Mbulum aka bàba tar, a gəs gəzləŋ hinne, akahər ana Nuhu a làmbaɗa slə̀làh yam ata ya. Gà mburma ana tə da aɗəm ka, tar ndaw tsa. Tar ka, tsamakər pəra, na Mbulum a mbala à tar i yam ata ya ya. ²¹Yam ata a ɗif ka, à mendzikiɗe ba metsìlwìɓè à mburma ana ti tsilwiɓ dər a yam a. Metsìlwìɓè à mburma ata na a mbele a à kurum a i bakal a ya. Ti tsilwiɓ aɗəm à kurum ka, kamala ana ki berwim a dər aba aruwaŋ a tsa. Ama ki wizekwe a aà Mbulum ka, mə bara dərra à kwa bakal i gəzləŋ kwa ya te. Metsìlwìɓè à kwa ata ti tsilwiɓ à kwa a yam, a mbil à kwa a ka, aɗaba ana Yesuw Kiristi a mbəlara i məməta ya ya. ²²Yesuw Kiristi ka, ŋgat aka tsəl a təv Mbulum. A riŋ mandza ŋa ika tsèke ahər mezime ŋgar. Ŋgat ka, a kwere a gà gawla Mbulum, nda gà Əbay tar ŋa dze, dite nda gà asiŋ gà dukw ana tserdze ndzəɗa tar a riŋ hinne i mbulum i gər ŋa ya.

Mbulum ma kwara kurum

¹Kurum kà sərum, akahər ata Yesuw Kiristi aka sèwèreba are ka, hinne. Aɗaba taŋa, kurum tekeɗe, gəsum gəzləŋ i təv mesewere are ya, kamala ŋgat ana a gəs gəzləŋ, a sèwèr are ya mbaŋa. Aɗaba wur ana à sèwèrebe a are a ba ŋgar kataya ya ka, a ta me a aka bakal asa tsa. ²Daga aà kinehe ya, na kurum mandza ŋa ɗa ika gər ahəɗ tə̀ma ka, ndzum ka, kamala ana a sàs a Mbulum a, tsəka, meèweke ana i ba kurum a, ma ta kwara kurum asa tsa. ³Mendze kurum ana ki ndzwim a ya ka, ka ta mətsum aà mege dukw ana gà na tə sər Mbulum tsa, ta gewa ya asa tsa, ide na taŋa ya. Aɗaba piŋŋe ka, kurum i bakal məburnun, nda meèweke, nda gà masà guzum ndzìrèffe ndzìrèffe, nda gà məmətsa aà megirive kəla pat, nda mazàmbàɗà à gà fəla kurum ana a tsahən aà Mbulum tsidze ya. ⁴Ama kinehe ka, mendze kurum a da akaba nda gà na tə sər Mbulum tsiye asa tsa, aɗaba ana ki ndzwim a a təv ilik ŋa nda gà tar aà mege dukw ata ta geye a ŋgwala tsa pampam asa tsiye. Ta fir aà kurum a kataya ka, a ge aà ter a kamala dukw mene aà mburma ya. Aɗaba taŋa na tì dze a ba aà mendeveye a kurum a. ⁵Ama a pat ŋgiɗ ka, Mbulum a zel a a gà mburma ata, ti dere a, ta hitse a aka miɗ ŋgar, a ge a ter a seriye kuɗa. Aɗaba aka hadzal ba aà mege seriye a gà mburma ana tar riŋ nda are ya, nda gà na tàa mata ya mbaŋa.

⁶Aɗaba taŋa na Yesuw Kiristi tekeɗe, aka tsik bazlam ŋgwal ŋana a gà na tàa mbər mimete piŋŋe ya mbaŋa. Agəra dukw ana ŋgwal ŋa tsa, ta ge akahər ana tar aà bəra mba ya ka, Mbulum a ge a tar seriye məməta, kamala ana a ge a a gà mburma tserdze kinehe ya. Ama ka, a waya məvəla a tar mesife nda mandza zayzay kamala ŋgat ana a riŋ nda gà mesife hiywe ya mbaŋa te.

Ndzəɗa ana Mbulum a vəl a kwa aà mazlàkà dər gà asiŋ

gà mìsle ŋgiɗ a

⁷Ama kinehe ka, pat mandəvandəv gər ahəɗ aka à mendzera. Gwim metsehe, kaslum ba kurum lele, dite na ki slwim a aà mahàmà a Mbulum a. ⁸Kə̀la ka, duwa a riŋ ilik na a za gà dukw tserdze ya: Wayum ba kurum nda gəzləŋ ilik kəla pat aka miɗ aka miɗ. Aɗaba na kàa wayum mburma lele ka, matsəɓatsəɓ dukw bakal a ge a ika magər kurum asa tsa, à kèhe a ba fit kweleŋ.*fa* ⁹Vəlum ahər a gà mburma ana tə dawara a təv kurum a, nda maŋgayaba lele, ki geywim aà ba màgwa tsa. ¹⁰Mbulum a pise a kurum a ahəm nda təv gà dukw ŋgiɗ pampam. A vile a ndzəɗa a mburma aà mege gà dukw ŋgiɗ pampam ilik ilik tserdze, aà mazlàkà dər gà asiŋ gà mburma ŋgiɗ. Ku weke ma ge ndaka vatwa ŋa lele. ¹¹Na wura aka ŋgat ndzəɗa aà metsìkè bazlam ka, ma tsik kamala na Mbulum a tsiker a ika arah a, tsəka, ma zle ahər biy ŋgar pam tsa. Wele ana à zlèk a mburma ya ibam, à zlèk a ka, nda ndzəɗa ana Mbulum a vəlar a mbaŋa. I huɗ gà dukw ana ki gwim a tserdze ya ka, mezembeɗe ma ge ka, biy Mbulum, aɗaba ana kə̀ gəsum Yesuw Kiristi ya. Ŋgat ka, aka ŋgat ndzəɗa ika gər gà duwa ya tserdze aà biybiy, nda gà vatwa mezlibe ana gà mburma tì zlibe à ŋgat a. *Amin.

Mesewere are agəra mazazama Yesuw Kiristi

¹²A kurum gà damər gà ana i waya kurum hinne ya. Na bəla Mbulum a dzik a à kurum nda mesewere are ana mawùràba ŋa ya ka, arəv ma da aà kurum a, ma ge aà kurum kamala dukw mene aà mburma ya tsa. A ge a ba kataya dukw ŋgar. ¹³Ama ŋgulum ka, ŋgeywim ba, aɗaba kàa mbər megìswim mesewere are ana Yesuw Kiristi a sèwèr a. Dite a pat ana gà mburma tì zlibe a à ŋgat parakkà aà are mburma tserdze, i fataya ka, ki ta ŋgeywim a ba hinne. ¹⁴Na bəla gà na ti tsik aà kurum a dukw ana ŋgwala tsiye, aɗaba ana kurum ihər ki zezemwim a Yesuw Kiristi ya ka, maŋgayaba ika gər kurum ivaɗ na taŋa ya. Aɗaba na kàa sèwèrwim are kamala taŋa ya ka, ndzəɗa Mezite Mesife Mbulum ana tì zlibe a dər a, a ndze a ika gər kurum. ¹⁵Ama na bəla wura ika magər kurum, a ge a dukw ana ŋgwala tsiye, à kiɗ a mburma nda mege akəl, kige tsa à dze akaba a mburma hèɗèk hèɗèk, dite i dəba ŋa ya, à sèwèr a are hinne agəra gà dukw ata ka, ŋgwala tsa na taŋa ya. Medzìbe gà dukw ata ka, ma ge i təv kurum tsa. ¹⁶Ama na wura à sèwèr a are agəra mazazama Yesuw Kiristi ka, ma ta ge hwarwa tsa. Ma ge kəkaaha a Mbulum ivaɗ, aɗaba ana tə zalawar nda zləm Yesuw Kiristi ya.

¹⁷Pat ana Mbulum a ge a seriye a gà mburma ya ka, aka à mendzera. A lah mege a ka, a gà mburma ŋgar dzekwiŋ. Ama na Mbulum à lèh mege a seriye ka, biy gà mburma ŋgar dzekwiŋ ana, dite meme na a ta ge a biy gà mburma ana ti niw bazlam ŋgwal ŋa aaha seyiŋ a? ¹⁸Ta wetse i wakita Mbulum ka, ta gwa:

«Na Mbulum a mbele a à gà mburma ŋgar ana

gà ŋgwal ŋa ya ka, nda mawùràba ŋana,

dite dukùla na a ta ge a ba

nda gà ɓəzla bakal ana

ta gəs ahəm ŋgar tsiye seyiŋ a?»*fb*

¹⁹Aɗaba taŋa, na wura à sèwèr a are aɗaba vatwa ana Mbulum a waya ya ka, ma ta miyak aba aà mege dukw ana ŋgwal ŋa ya tsa. Ama ka, mə vəl gəzləŋ ŋgar a ahər a Mbulum ana a ge kwa ya. Aɗaba ŋgat ka, mala slagama ŋgar, a miyek a à ŋgat tsidze.

Mendze ana ŋgwal ŋa gà mburma Mbulum ti ndze a

ika magər tar a

¹Kinehe ka, iye ihər i fèfil a a gà bàba ŋa ana ika magər kurum gà mburma Mbulum a. Iye tekeɗe ka, batsah ŋa mbaŋa. Na a ne mala sida mesewere are Yesuw Kiristi ka, iye ŋa naha. A pat ana Mbulum à mère a à Yesuw a təv kwa ya ka, gà mburma tì zlibe a à ŋgat parakkà aà are mburma tserdze. Iye tekeɗe, i ti zlibe a à ŋgat a hinne mbaŋa. Aɗaba taŋa, iye ihər i ge a kurum a kamkam: ²Gəsum gà mburma Mbulum ana a dza a kurum tar a ahər a. Gwim a tar gər lele, kamala mala makəva gà təmaŋ ana a ge a gər a gà təmaŋ ŋgar a. Gwim a tar gər ka, nda gəzləŋ ilik, kamala ana a sàs a Mbulum a, tsəka, kamala ana wura a fàr aka kurum ndzəɗa ya tsa. Ki gwim a megemir ata ka, nda meweye kurum, kamala ana madzala gà gər kurum a tsik a kurum a. Ka ta gwim are aka maŋgata nuba tsa. ³Ka ta kwarum gà mburma ata nda ndzəɗa tsa. Ama zazamum ka, mendze ana ŋgwal ŋa ya, na dite a ɗif a ter a à vatwa, ti zezem a kurum i dəba ya lele ya mbaŋa. ⁴Na kàa gwim dər kataya ka, a pat ana Yesuw Kiristi Əbay gà ɓəzla makəva gà təmaŋ a dere a ya ka, a vile a kurum a dukw maya ba kurum ana a zè a gà dukw tserdze, a ndze a aà biybiy a.

⁵A kurum gà gawla tekeɗe ka, gəsum ahəm aà gà bàba kurum ŋa mbaŋa. I tsik a ka, a gà mburma tserdze: Ka ta gwim aba zlapa tsa. Hənum aba à gər a bəɗ ika magər kurum. Hadzalum ba kurum aà mazlàkà ba ika magər kurum asa mbaŋa. Aɗaba ta wetse i wakita Mbulum ka, ta gwa: «Mbulum a niw a gà ɓəzla zlapa. Ama a ge a ŋgwal ŋa a gà na tàa həna à gər tar a bəɗ a.»*fa* ⁶Aɗaba taŋa, hənum à gər a bəɗ ika miɗ Mbulum ana ŋgat mala ndzəɗa, a kwere a gà dukw tserdze ya. Na kàa gwim kataya ka, a sìkèh a à kurum akahər ana ŋgat a waya ya. ⁷Gà dukw ana ta wise a kurum a gər tserdze ya ka, ɗifwimer dər a ahər, aɗaba ŋgat riŋ a ge a kurum a gər lele.

⁸Kaslum ba kurum, ka ndzum nda metsehe lele asa. Aɗaba Əbay sitene, mala mene are kurum a riŋ à sìweye a ika magər kurum kamala azil ana à ŋgìrìz a, a yehe a dukw mezime ya. ⁹Dzìrìk hitswim aka miɗ ŋgar nda ndzəɗa megìse kurum ana kə̀ gəsum Mbulum a gəzləŋ kurum a. Aɗaba kurum kà sərum, gà asiŋ gà damər kurum ana ika vatwa Mbulum, ku mege i ŋga ika gər ahəɗ tserdze ya ka, tar riŋ tì sèwèr a are kamala kurum a mbaŋa. ¹⁰Ama i dəba mesewere are kurum ana ki sèwèrwim a kinehe ya ka, Mbulum ana ŋgat mala mege ŋgwal a mburma tserdze ya, à lèmbeɗe a kurum à gər ŋgar, a vile a kurum a ndzəɗa ana dite, ki hitswim a dər lele, ki ta mirwim a aba a nda təv gà dukw ana tserdze ya ya. Aɗaba a zal a kurum ka, dite ka dumara, ka ndzum nda gà Yesuw Kiristi i təv mezlibe ŋgar ana tì zlibe a à ŋgat aà biybiy, à ndìv a tsiye. ¹¹Ŋgat ka, mala ndzəɗa, a ndze a aà biybiy. *Amin.

Mandəva à mege wusa

¹²Silas na a zlèk iye aà mewetse a kurumaha kəla wakita aaha ya. Aɗaba i sər, ŋgat ka, damər gà ndzer ŋa ana ika vatwa Mbulum a. I wetse a kurumaha bazlam aaha ka, aà məma a kurumaha à arəv, dite kə̀ ŋgatum ndzəɗa. I tsik a kurum taŋa ka, aka gər ŋgwal Mbulum ana a ge a kwe a nda ndzer kaɗəŋ a. Kamala taŋa ya na i tsik a kurum mbaŋa ya. Mərum aba aà dukw ata.

¹³Gà mburma Mbulum ana ika ahəɗ Babila, Mbulum a pala tar kamala ana a pala kurum a, ta ge a kurumaha wusa. Dite Markus, kəla gà tekeɗe, a ge a kurumaha wusa asa mbaŋa. ¹⁴Geywim ba wusa ilik ilik tserdze nda mendzìwìɗèba ahəm ika magər kurum, aɗaba ana kurum nda gà damər a.

Mbulum mə vəl a kurum mandza zayzay, nda matasla yam a gəzləŋ kurum tserdze, a kurum ana mandza ŋa i təv ilik ŋa nda gà Yesuw Kiristi ya.