TANGA PIPENGE DUPA
KATAISAME JONE-KISA
PANASIAMO
DOKO
Pii atupa wambao kandapenge
Tanga pipenge dupa Jisasame Jone-kisa panasiamopa baame pepa pia-pyaa. Joneme kandeamopa dupanya pii yalo pyoo latae netesa endakalimi kongali joo setaminopa Kitiseneme tenge angi sepenge dupanya lao lea-pyaa. Kitisene dupame Jisasa doko nyakamanya Kamongona lao masoo miniamino tenge dokonya kenda pipaepi tanda nengepi longo nyiami-pyaa. Gii dokopa Jisasame Jone-kisa panasiamo dupa Joneme pepa pia-pyaa. Masoo miningi tenge dokonya tanda longo nawapi elya pisowapi pingi lamo lao masetala masoo miningi doko maita maitamini lao Kitisene dupa kyoto joo katena lao pepa dake pia-pyaa.
Joneme mupa joo lao pituu, Kamongo Jisasa Kataisanya kaitini dokonya Goteme baanya yandapipi dupa pitaka ita minata. Kiningi, Satane apata ita minata. Baame ita minatala kaitipi yuupi dupa enenge setatamopa baanya endakali dupa dokonya auu pyoo etete katatami.
Tanga pipenge dupa Kataisame Jone-kisa panasiamo dokonya pii lyaa dupa:
1:1-8 Pii wambao pepanya piamo dupa
1:9–3:22 Sosa kalangenya pepa pyao pyasakamaiyamo dupa
4:1–8:1 Kende kalangeme buku yaki petae kateamo doko
8:2–11:19 Beto kalange dutupa
12:1–13:18 Kanapato andake dokopi mena kapua mendepale lapoma dolapopi
14:1–15:8 Panasiamo tata dupa
16:1-21 Gotenya imbu kaengeme pelesa kalange tumbiamo doko
17:1–20:10 Goteme Bapilone koyasetala mena kapua mendepalepi, sambo potopesapi, Satanepi dupa ita minatana leamo doko
20:11-15 Goteme endakali dupa yapata
21:1–22:5 Goteme kaiti enengepi yuu enengepi Jetusaleme enengepi setata
22:6-21 Jisasa dee ipatana lao leamo dupa
11 Jisasa* 1:1 Dan 2:28-29,45; Pa 1:19; 22:6,16 Kataisame panasiamo dupa buku dakenya pepa pyapae silyamo. Opale yapa pipenge dupa Jisasame baanya kendemane dupa laitaka pina lao Goteme Jisasa-kisa setea-pyaa. Dopa piamopa Jisasame namba Jone baanya kendemane doko kateosa enjele mende epena leamo dokome panasia. 2 Gotenya* 1:2 Pa 1:9; 6:9; 19:10 pii lapae dupapi, Jisasa Kataisame pii panao leamo dupapi, opale kandeo dupapi dupa pitaka nambame buku dakenya lao panokondape pilyo. 3 Gotenya* 1:3 Lu 11:28; 2 Ko 6:2; Pa 22:7,10 pii lapae dokonya ene pitana lapae silyamo dupa itaki pyatamo dokopi, sepala watao minatamino endakali dupapi, dupa mona yaepena. Doko, Goteme pitana lelyamo dupa pipenge gii doko tengesa petelyamo.
Joneme sosa kalange dutupa kandao auu pyoo kalyepape leamo doko
4 Namba* 1:4 Eke 3:14-15; Ais 41:4; Pa 1:8; 3:1; 4:5,8; 5:6; 11:17; 16:5 Joneme yuu Esia-tena sosa kalange kalyamino dutupanya pepa dake pyao peekelyo. Gote wamba waka kateamo, indupa kalyamo, ipanya pilyamo dokopi, baanya isoo petenge toko enomba dokonya sipitisa kalange katengema dupapi dutupame nyakama kandao mona epe mende palyetala nyakamanya mona doko lyuu lasekena. 5 Dee* 1:5 Wee 89:27,37; 130:8; Ais 40:2; 55:4; Jo 18:37; Kl 3:18; 1 Jo 1:7; 4:10; Pa 3:14; 17:14; 19:16 pii tolao lao panenge akali Jisasa Kataisa baa wambakao malunya sakateamo mupa doko yuunya kiŋi dupanya Kamongo kalyamo dokome apata nyakama kandao mona epe mende palyetala nyakamanya mona doko lyuu lasekenaka.
Baame naima auu kayapala baanya taiyoko dokome naimanya koo dupanya mokao nyia-pyaa. 6 Baame* 1:6 Eke 19:6; Ais 61:6; Lo 16:27; 1 Pi 2:5,9; Pa 5:10; 20:6 naima isoo katenge injisipumopa naima baanya Gote-kisa Takange dokonya kalai pyakamaingi pitisa joo kalyamano. Tii pipaepa pupu lapaepa dolapo tanga tangapi baa-kisaka sepenge lamo. Kiniaka.
7 Kandeleno!* 1:7 Dan 7:13; Sak 12:10,14; Mt 24:30; Mk 13:26; Lu 21:27; Jo 19:34,37; 1 Te 4:11 Baa kopa tambetambe ipata. Ipatamo doko endakali pitakame kandataminopa baa piamino dupame kandatamiaka. Yuunya endakali tata dupa pitakame baa kandatala ee lao etete yamataka latami. Pii dutupa etete kiningi.
8 Kamongo* 1:8 Eke 3:14; Ais 41:4; Emo 3:13; 4:13; Pa 1:4; 4:8; 11:17; 15:3; 16:5,7,14; 19:6,16; 21:6,22; 22:13 Gote eteteaka pupu lapae wamba waka kateamo, indupa kalyamo, ipanya pilyamo dokome dapa lelyamo: “Tee pingipi etengepi doko nambakana,” lelyamo.
Joneme Jisasa kombeame kandeamo doko
9 Namba* 1:9 Lo 5:3; 2 Ti 2:12; Pa 6:9 Jone nyakamanya kaiminingi doko nyakamapi nambapi naima Jisasapa pakatae katao, Goteme isipumopa, kenda pipae nyoo maka nakayao kyoto joo lautao kalyamano. Nambame Gotenya pii doko lamaiyopi, Jisasanya lao lao paneopi, tenge dolaponya namba watao piaminopa yuu Patamosa lenge solowata pete kainanya singi dokonya kateo. 10 Sandee gii mendenya Oli Sipitisa dokome namba sakatasiamopa pii mende puu lao beto lee lao nambanya maitasakaita ipao lea. 11 Pii dokome lao pituu, “Embame kandeleno dupa pitaka buku mendenya pyapala, yuu Epesasapi, Semenapi, Pekemamapi, Tayataitapi, Satisapi, Pilatepiapi, Leotosiapi, sosa kalange dutupanya pyasakamaipi,” lea.
12 Dokopa* 1:12 Pa 1:20 akali pii langiamo doko kanjanya namba kapilyetala kandeopa, lama kaiyepae setenge toko golome wasepae kalange sia. 13 Dokopa* 1:13 Ese 9:2,11; Dan 7:13; 10:5; Pa 1:20 Endakalinya Ikiningi doko endakali katele pyoo lama setenge toko kaina dokonya yonge pee londe mendeme baanya moko lengenya tuu lao petala, matapu golome wasepae mende baanya sangalinya petae katea. 14 Aiyomba* 1:14 Dan 7:9* 1:14 Dan 10:6; Pa 2:18; 19:12 iti doko kyoo lao kopa kyoo lapaepi, pakenana timbokopaelepi jiamopa baanya lenge dolapo itate yuli jia. 15 Baanya* 1:15 Ese 1:24; 43:2; Pa 14:2; 19:6 moko kape dolapo kana botonja itate andakenya yangatae polepole pili pia. Baanya pii leamo doko endaki oo andake lee pia. 16 Baame* 1:16 Eke 34:29; Ais 49:2; Ip 4:12; Pa 1:20; 2:1,12,16; 3:1; 19:15,21 baanya kingi tolae-kaitame bui kalange minatae kateamopa konjua yangi nenge kata kata petae etete nenge katapae doko baanya nengekaita pyakaetae katea. Baanya lengelyaapi doko tii pyoo kotaka niki tele pia.
17 Dopa* 1:17 Isi 13:20; Ais 44:2,6; 48:12; Dan 8:18; 10:15-19; Pa 2:8; 22:13 piamopa nambame baa kandatala baanya moko kateamo dosa etete kumapae joo lombapae sio. Dopaka doko, baame baanya kingi tolae-kaitame namba watandatala lao pituu, “Emba paka nakayape! Etete wambawapi etawapi doko namba. 18 Namba* 1:18 Ip 7:25; Pa 1:8 lenge tao kalyo. Wamba kumapewaka doko indupa namba lenge tao etete katato kalyona kanda. Kumingi dokopa yuu koo dokopa dolapo nambame isingi. 19 Dopana,* 1:19 Ais 48:6; Dan 2:28-29; Apa 2:2; Pa 1:1; 22:6 wamba kanjeno dupapi, epapu pilyamo dupapi, dee maitakao pitamo dupapi dupa embame pepa pyape. 20 Nambanya* 1:20 Pa 1:12,16; 2:1; 3:1 kingi tolae-kaita bui kalange katapumu kanjeno dupapi, lama setenge toko golome wasepae kalange dupapi, dutupame kongali petae. Dutupanya tenge dapa: bui kalange dutupa, sosa kalange dutupanya enjele dutupa. Dee lama setenge toko kalange dutupa, sosa kalange dutupana,” lea.
2Epesasa yuu dokonya pepa pyao pyasakamaipi leamo doko
1 “Epesasa* 2:1 Pa 1:12,16,20; 3:1 yuu dokonya sosanya enjele kalyamo dokonya dapa lao pepa pyao pyasakamaipi: ‘Nambanya kingi tolae-kaitame bui kalange minao, lama kaiyepae setenge toko golome wasepae kalange kainanya paenge dokome pii dake emba langilyo. 2 Nambame* 2:2 2 Ko 11:13,15; 1 Te 1:3; 1 Jo 4:1; Pa 2:19; 3:1,8,15 embanya manapi, lekeleke tengepi, kyoto joo katengepi dutupa masilyo. Dopa pyoo katapala endakali koo dupa etete maka kaenge doko nambame masilyoaka. Endakali dupame naima aposele kalyamanona lengemaka doko, dupa aposele daa, sambo lengema lamo lao embame makande pyoo kandatee. 3 Embame kyoto joo katao, maka nakayao, namba lao masetala kenda pipae nyoo kalyeno. 4 Dopaka doko, emba-kisa tenge mende silyamo: wamba embame tee pyao namba auu kaenoli pyoo indupa auu nakaeleno. 5 Dopana,* 2:5 Pa 2:16,22; 3:3,19 wamba embame mana epe minino doko indupa lombapae soo kalyenona dee masepe. Wamba embame tee pyao mana mininoli pyoo dee mona kapilyetala mana doko minape. Daana lao mona kapilyetala nayateno kandao doko, nambame emba katatesa ipupala embanya lama setenge toko doko nyoo nepato. 6 Dopaka* 2:6 Wee 139:21 doko, dee mende embame auu pilino doko dapa: embame akali Nikolasa watao miningi endakali dupanya mana dupa etete auu nakayapinopa nambame apata etete auu nakaelyoaka.
7 “‘Sipitisame* 2:7 Pot 3:18; Ese 28:13; 31:8-9; Mt 13:9; Pa 2:7,11,29; 3:6,13,22; 22:2,14,19 sosa dupa kandao pii lelyamo doko endakali kalekaita singi dokome sokondape pipenge.
“‘Koo dupa yanda pimaiyoo ita minatamo endakali dokome Gotenya Patandisa+ 2:7 patandisa Juta dupame Gotenya kaiti yuu auu pyoo katapenge enenge mende silyamona lao masetala kenge Patandisa lengema-pyaa.yuu dokonya lete katasingi ita dokonya dii lyao nena lato.’
Semena yuu dokonya pepa pyao pyasakamaipi leamo doko
8 “Semena* 2:8 Ais 44:6; 48:12; Pa 1:17; 22:13 yuu dokonya sosanya enjele kalyamo dokonya dapa lao pepa pyao pyasakamaipi: ‘Etete wambawapi etawapi doko namba kumapala dee lenge tao katao pii dake emba langilyo. 9 Emba* 2:9 Lo 5:3; 2 Ko 11:14-15; 2 Ti 2:12; Je 2:5; Pa 3:9 kenda pipae dupa nyowapi etete daa jowapi kalyeno doko nambame masilyo. Dopaka doko, emba-kisa masoo miningi longo silyamo. Dee endakali mendapuame emba kilya kandelyamino doko nambame masilyoaka. Dupame nyakama Jutana lelyaminoaka doko, dupa Juta daa, Satane tata. 10 Emba-kisa* 2:10 Dan 1:12,14; Mt 10:28; Lu 22:31-33; Jo 8:37-44; 1 Ko 9:25; 2 Ti 4:8; Je 1:12; Pa 3:9,11 kenda pipae mende ipanya pilyamona, emba paka nakayape. Sataneme nyakama makande pyaanya nyakamanya endakali mendapua anjalanya pilyamona anjetamopa nyakamame kenda pipae dupa nyoo yuu gii kingi ita mendai katatami. Embame namba tungi pyao katawaka pao embanya kumingi gii doko kandao nyepe. Dopa pitinopa nambame emba lete etete katenge doko yole joo dito.
11 “‘Sipitisame* 2:11 Pa 2:7; 20:6,14; 21:8 sosa dupa kandao pii lelyamo doko endakali kalekaita singi dokome sokondape pipenge.
“‘Koo dupa yanda pimaiyoo ita minatamo endakali doko, lapo pyoo kumingi dokome baa koyasala nayata.’
Pekamama yuu dokonya pepa pyao pyasakamaipi leamo doko
12 “Pekamama* 2:12 Ais 49:2; Ip 4:12; Pa 1:16; 2:16; 19:15 yuu dokonya sosanya enjele kalyamo dokonya dapa lao pepa pyao pyasakamaipi: ‘Namba konjua yangi nenge kata kata petae etete nenge katapae miningi dokome pii dake emba langilyo. 13 Emba Satanenya tenge joo isingi yuu dokonya kalyeno doko nambame masilyo. Dopaka doko, embame namba lao minokondape pingi. Nambanya pii tolao lao panenge akali Andipasa lenge nyakama-pipa awapa kateamino doko, nyakamanya yuu Satane katenge dokonya pyao kumasiami. Dopa piamino gii dokopapi embame namba maita dyaa nayaka. 14 Dopaka* 2:14 Nam 22:2,5,7; 25:1-2; 31:16; Dit 23:4; 1 Ko 8:10; 2 Pi 2:1,15; Ju 11 doko, emba-kisa tenge kuki mende silyamo: embanya yuu doo tange mendapuame Belamenya mana pii dupa minokondape pilyamino. Belameme akali Beleke lenge doko mana lamaiyamopa, Belekeme Isataele endakali dupa koo pina lao mapisia-pyaa. Mapisiamopa Isataele dupame tunduma pingi sambo gote lao kundi maitae dupanya nao, kepo kolao piami-pyaa. 15 Dopaka* 2:15 Pa 2:6 pyoo embanya yuu doo tangeaka mendapuame Nikolasanya mana pii dupa minokondape pilyaminoaka. 16 Dopana* 2:16 Pa 1:16; 2:12; 3:11; 19:15; 22:7,12,20 emba mona kapilyepe. Daa tamo kandao, namba emba-kisa yapa ipupala nambanya nenge kaitanya konjua pyakaetae kalyamo dakeme endakali dupa yanda pimaito.
17 “‘Sipitisame* 2:17 Eke 16:4,14-15,33-34; Wee 78:24; Ais 62:2; 65:15; Jo 6:48-50; Pa 2:7; 3:12; 19:12 sosa dupa kandao pii lelyamo doko endakali kalekaita singi dokome sokondape pipenge.
“‘Koo dupa yanda pimaiyoo ita minatamo endakali doko kaitinya nee yalo petae dokonya nambame maitala, kana kyoo lapae mendenya kenge enenge mende pepa pyapae setamopa baa maitoaka. Dopa pitopa endakali mendaipi mendeme kenge doko nakandata. Kana doko nyetamo endakali dokome iki kandata.’
Tayataita yuu dokonya pepa pyao pyasakamaipi leamo doko
18 “Tayataita* 2:18 Dan 10:6; Pa 1:14-15; 19:12 yuu dokonya sosanya enjele kalyamo dokonya dapa lao pepa pyao pyasakamaipi: ‘Namba Gotenya Ikiningi, nambanya lenge dolapo itate yuli jepae moko kape dolapo kana botonja joo polepole pingi dokome pii dake emba langilyo. 19 Embame namba lao masoo minao, endakali dupa auu kayao, dupa nisoo, kyoto joo katao mana minilino dutupa nambame masilyo. Embame indupa mana epe minilino dutupame wambao mana miniino dutupa ita minilyamo. 20 Dopaka* 2:20 Nam 25:1-2; 1 Kiŋ 16:31; 2 Kiŋ 9:22,30; Pa 2:14 doko, emba-kisa tenge mende silyamo: embame enda Jesapele doko sosanya petena kaeleno. Dopa pipinopa enda dokome baa potopesana latala nambanya kendemane dupame kepo kolawapi, dee tunduma pingi sambo gote lao kundi maitae dupanya natamipi pina lao dupa minakasoo mana lamaingi. 21 Nambame baa mona kapilyina lao yuu gii mendatupa petena kayo. Dopaka doko, baa mona kapilyala nayao baanya kepo kolenge mana doko maita maiya nayapuli lao masilyamo. 22 Dopana nambame enda doko-kisa yaina mende pena latala nyoo isa setato. Baa-pipa kepo kolao paelyamino akali dupa mona kapilyala nayatamino kandao doko, nambame kenda pipae andake mende dupa-kisa pena latoaka. 23 Baanya* 2:23 Wee 7:9; 62:12; Pot 24:12; Jet 11:20; 17:20; Ap 1:24; Lo 2:6; 2 Ti 4:14; Pa 18:6; 20:12-13 wane dupa apata kumina lao nambame pyao kumasoto. Dopa pitopa endakali dupa pitakanya ingi monapi dupa nambame kandokondape pingi lamo lao sosanya endakali kalyamino dupa pitakame kandatami. Dopana nyakama mendai mendai lao dupanya mana minatamili pyoo nambame yanu pyato.
24 “‘Dopaka* 2:24 Pa 3:8-11 doko, nyakama endakali yangi yuu Tayataita kalyamino dupame mana pii dake watao minala naelyamino. Satanenya mana watao miningi dupame mana angina lengema dokonya nyakamame mana nyala nayamiaka. Dopana nambame nyakama-kisa kenda pipae waka mende setala nayato lao langilyo. 25 Dopaka* 2:25 Pa 3:11 doko, nyakamame mana minilyamino dupa pitaka minokondape pyoo minao pao namba ipato gii dokonya tuu laapape. 26 Endakali* 2:26 Wee 2:8-9; Pa 12:5; 19:5,15 mendeme koo dupa yanda pimaiyoo ita minao baanya gii etatamo dokonya tuu lao nambanya mana watao minatamo doko, nambame baa yuu pitakanya endakali dupa isoo katena lato. 27 Baame aene kolyepe mende minao endaki sanima penge pyao tambele pyoo dupa isoo katata. 28 Namba* 2:28 Ais 14:12; 2 Pi 1:19; Pa 22:16 nambanya Takangeme endakali dupa isoo katape leamoli pyoo, nambame endakali dokome isoo katena lato. Dee nambame baa yuu yongao bui katenge doko maitoaka.
29 “‘Sipitisame sosa dupa kandao pii lelyamo doko endakali kalekaita singi dokome sokondape pipenge.’
3Satisa yuu dokonya pepa pyao pyasakamaipi leamo doko
1 “Satisa* 3:1 1 Ti 5:6; Pa 1:4,16,20; 2:1-2; 3:8,15; 4:5; 5:6 yuu dokonya sosanya enjele kalyamo dokonya dapa lao pepa pyao pyasakamaipi: ‘Gotenya sipitisa kalange dutupa namba-kisa soo dee bui kalange dutupa namba-kisa katao pipumopa pii dake emba langilyo. Embanya mana dupa nambame masilyo. Endakali dupame emba kandao lenge tao kalyenona lelyaminoaka doko, kumapae mende kalyeno. 2 Emba kandao katape. Embame mana miniino dupa nambanya Gotenya enombasa angi jiamo nakandeo. Tenge dokonya embanya mana dupa mee jalanya pilyamona, embame pupu lao minape. 3 Dopa* 3:3 Mt 24:42-44; Mk 13:33; Lu 12:39-40; 1 Te 5:2,4; 2 Pi 3:10; Pa 2:5,16,22; 3:19; 16:15 petala embame Wai Pii Epe sepala nyiino doko dee masetala mona kapilyoo minapeta kopo lape. Emba lenge tao kalya nayateno kandao doko, namba pake nenge endakali mende epengeli pyoo, embame naipapeno lao masete gii mendenya ipato. 4 Dopaka* 3:4 Ju 23; Pa 7:14 doko, embanya endakali mendatupa Satisa yuu dokonya kalyamino dupame nyakamanya yonge pee dupa kaimala pisala nayami. Dupame epe joo katengema dokonya kapa pao yonge pee kyoo lapae dupa pyoo namba-pipa payatama. 5 Koo* 3:5 Eke 32:32-33; Wee 69:28; Dan 12:1; Mt 10:32; Lu 9:26; 10:20; 12:8; Pl 4:3; Pa 2:7; 3:18; 4:4; 6:11; 7:9,13; 13:8; 17:8; 19:14; 20:12,15; 21:27 dupa yanda pimaiyoo ita minatamo endakali dokonya nambame dopaka pyoo yonge pee kyoo lapae petakamaitala, endakali lete etete katenge dupanya kenge singi buku dokonya nambame baanya kenge kunanya nepakamaiya nayato. Nambame nambanya Takangepi Takangenya enjelepi, dupanya enombanya baa nambanyana lao lao panato.
6 “‘Sipitisame sosa dupa kandao pii lelyamo doko endakali kalekaita singi dokome sokondape pipenge.’
Pilatepia yuu dokonya pepa pyao pyasakamaipi leamo doko
7 “Pilatepia* 3:7 Jop 12:14; Ais 22:22 yuu dokonya sosanya enjele kalyamo dokonya dapa lao pepa pyao pyasakamaipi: ‘Namba etete epe angi dokona, Dapitimi kii miniamo doko nambame minao kaitini lumbanya setelyo doko dee endakali mendeme kapa pao pai laa naengema. Pai lelyo doko dee endakali mendeme lumbala naengema akali dokome pii dake emba langilyo. 8 Embanya* 3:8 1 Ko 16:9; Pa 2:2; 3:1,15 mana dupa nambame masilyo. Nambame embanya enombasa kaitini lumbapelyo doko mendeme kapa pao pai laa nayata. Emba-kisa pupu lapae kuki silyamo dokopi, nambanya pii minapeta kopo leeno dokopi, namba maita dyaa nayeno dokopi dutupa namba masilyo. 9 Satane* 3:9 Ais 43:4; 45:14; 49:23; 60:14; 2 Ko 11:14,15; Pa 2:9 tata dupame naima Jutana lelyaminoaka doko, dupa Juta daana, sambo lelyamino. Dopana sepe. Nambame dupa embanya enombasa ipao moko katate dosa luma lakapala emba lao tama pina latopa, nambame emba auu kaenge lamo lao kandatami. 10 Embame* 3:10 Lu 21:19; 2 Ti 2:12; 2 Pi 2:9 nambanya pii doko watao minao kyoto joo kateeno tenge dokonya nambame emba isotopa, makande pingi dokome yuu dupa pitakanya endakali dupa makande pyaanya ipatamo doko emba-kisa naipata. 11 Namba* 3:11 1 Ko 9:24-27; 2 Ko 6:2; Pa 2:10,16,25; 22:7,12,20 yapa ipatona, embame embanya yole doko aopyoo latala mendeme nyoo nepakatana nambanya piipi manapi opale emba-kisa silyamo dupa etete kyoto joo minape. 12 Koo* 3:12 Ais 62:2; 65:15; Ese 48:35; Ga 2:9; 1 Ti 3:15; Pa 2:17; 14:1; 21:2; 22:4 dupa yanda pimaiyoo ita minatamo endakali doko nambame nambanya Gotenya losuu andaka panda etete epe dokonya pingina joo katasotopa, baa dee kamaka paa nayata. Nambame nambanya kenge enengepi, nambanya Gotenya kengepi, nambanya Gotenya yuu taono dokonya kengepi dutupa baa-kisa pepa pyato. Yuu taono doko Jetusaleme enenge nambanya Goteme kaiti-kisa katao pyandatamo doko.
13 “‘Sipitisame* 3:13 Pa 2:7 sosa dupa kandao pii lelyamo doko endakali kalekaita singi dokome sokondape pipenge.’
Leotosia yuu dokonya pepa pyao pyasakamaipi leamo doko
14 “Leotosia* 3:14 Pot 8:22; Jo 1:1-3; Kl 1:15; Pa 1:5; 19:11 yuu dokonya sosanya enjele kalyamo dokonya dapa lao pepa pyao pyasakamaipi: ‘Namba kenge Kiniaka lenge Gotenya pii tolao lao panenge akali angi dokona, Goteme wapuiyamo dupanya tenge dokome pii dake emba langilyo. 15 Embanya* 3:15 Lo 12:11; Pa 2:2; 3:1,8 mana dupa nambame masilyo. Emba endaki itaita napingi kii nala naengeaka jepae doko, itaita pipae tamopi kii napae tamopi mende pyali kandao doko, yaka jipyali. 16 Dopaka doko, emba endaki kulapae jepala itaita pipaepi kii napaepi mende nanjilino dokonya nambame emba endaki joo mungunya nepawani kaelyo. 17 Embame* 3:17 Pot 13:7; Osi 7:9; 12:8; Lu 12:21; 1 Ko 4:8 dapa lenge: ‘Namba muni longo sipumopa oapi longo setao kalyona, mendita mende daa nanjilyamo,’ lenge. Dopa lengeaka doko, emba koyao kalyeno dokopi, endakalimi kondo kayapenge dokopi, daa joo kalyeno dokopi, papata joo kalyeno dokopi, lenge koo joo kalyeno dokopi dutupa emba tangeme masala naeleno. 18 Dopa* 3:18 Ais 55:1; Je 2:5; Pa 3:5; 4:4; 16:15 pyoo katapinosa nambame mana datupa emba langilyo: emba-kisa oapi longo sinalena golo kana itateme yangao auu pisetae doko namba-kisa sambape. Embanya yonge doko sanga pyatae katao elya nakayatalena yonge pee kyoo lapae mende sambape. Embanya lenge dolaponya matasini katatenopa auu pyoo tatalena lenge matasini mende apata sambapeaka. 19 Nambame* 3:19 Pot 3:12; 1 Ko 11:32; Ip 12:4-11; Pa 2:5,16,22; 3:3 endakali auu kaelyo dupa pyalanya latala, dupanya mana dupa nambame tolasingi. Dopana embame mona mendai paliuu mona kapilyepe. 20 Namba* 3:20 Jo 14:23; 1 Jo 2:24 anda kambusa pii-pii lao kalyo kanda! Endakali mendeme namba lumu lao sepala ipu latamo kandao doko, namba andaka kolandatala baapa nalimba tange awapa pituu nee natamba. 21 Wamba* 3:21 Mt 19:28; Lu 22:29-30; Pa 1:6; 20:4 nambame koo dupa yanda pimaiyoo ita minatala nambanya Takangepa kamongao kalyambanoli pyoo koo dupa yanda pimaiyoo ita minatamo endakali doko, nambapa kamongao katatambana epena lato.
22 “‘Sipitisame* 3:22 Pa 2:7 sosa dupa kandao pii lelyamo doko endakali kalekaita singi dokome sokondape pipengena,’” lao endakali katele piamo dokome lea.
4Kaitinya Gote lao lalyingi doko
1 Dee* 4:1 Eke 19:24; Dan 2:28-29; Pa 1:1,10,19 maitakao kandeopa kaitinya kaitini mende lumbapae sia. Wamba baame pii beto lee lao leamo sioliaka pyoo dee lao pituu, “Maitakao pipenge dupa nambame emba laitaka pitoo, ketae ipu,” lea. 2 Dokopa* 4:2 1 Kiŋ 22:19; 2 Ktl 18:18; Ais 6:1; Ese 1:26; 10:1; Pa 4:9; 5:1,7,13; 6:16; 7:10,15; 19:4; 21:5 Oli Sipitisa dokome pupae lao namba sakatasiamopa, kaiti dokonya kiŋi petenge toko mende siamo dokonya mende peteamo kandeo. 3 Kandeopa* 4:3 Jen 9:12-17; Eke 24:10; Ese 1:28 peteamo doko kana etete epe kamalawai pyapae jasapaa kanapi, kate pyapae kaniliane kanapi jia. Dee lipakepa mendeme kiŋi petenge toko doko kakopatae kateamo doko sakapae emetele kana jia. 4 Petenge* 4:4 Ais 24:23; Pa 3:5 toko kingi ita lapoma-kisa dee kitomendeme kiŋi petenge toko doko kakopatae kateamopa dutupanya isingi akali kingi ita lapoma-kisa dee kitomendeaka peteami. Isingi akali dutupa yonge pee kyoo lapae mendapua petala, aiyomba dupanya golome wasepae balu dupa manditae peteami. 5 Kiŋi* 4:5 Eke 19:16; Ese 1:13; Sak 4:2; Pa 1:4; 5:6; 8:5 petenge toko dokonya yuu wapaka pyoo mulumalu latala kaiti katea. Toko dokonya enombatena kia kalange tao katea. Dutupa Gotenya sipitisa kalange dutupa. 6 Kiŋi* 4:6 Eke 24:10; Ese 1:18,22* 4:6 Ese 1:5-10; 10:14 petenge toko enombatena mendita mende siamo doko solowata pete mende galasa yangi piti napingi jepae mende sia.
Dokopa isingi akali dupame katao kakopatae kateamino kaina dokonya opale lenge tenge kitomendeme kiŋi petenge toko doko kaina-kaina petae kateami. Dutupanya enombatenapi maitakaitapi dupanya lenge longo tengema-pyaa. 7 Opale lenge tenge dutupanya wambao doko mena layone+ 4:7 layone Layone doko pusii jepae andake mendeme endakalipi pulumakawapi pyao kumasingi.jepae. Lapo doko mena pulumakao yakane jepae. Tepo doko endakali lengelyaapi katenge. Kitomende doko yaka lakepame pee lao paenge dopale jepae. 8 Dutupa* 4:8 Ais 6:2-3; Ese 1:18; 10:12; Pa 1:4,8 mendai mendai lawanya papa tokange lao kalyamopa, yongepi papa pundipundipi dupanya lenge longo tengema-pyaa. Dutupame kuka kotakapi imambu nala nayao dapa lengema-pyaa:
“Kamongo Gote eteteaka pupu lapae, baa etete epe, etete epe, eteteaka epe.
Baa wamba waka kateamo, indupa kalyamo, ipanya pilyamo dokona,” lengema-pyaa.
9 Opale* 4:9-11 Dan 4:34; 6:26; 12:7; Pa 4:2* 4:9-11 Dan 4:34; Pa 4:2; 20:6; 22:5* 4:9-11 Lo 4:17; Pa 14:7 lenge tenge kitomende dutupame lete etete katawaka katenge kiŋi petenge toko dokonya petenge doko kandao lalyoo andanda semaiyoo yaka pilino lengema-pyaa. Dopa pilyamili pyoo isingi akali kingi ita lapoma-kisa dee kitomende dutupame kiŋi petenge tokonya petenge dokonya enombatena tombauli sepala lete etete katawaka katenge doko lao tama pyoo nyakamanya balu golome wasepae dupa kiŋi petenge toko dokonya enombasa pukuoo pyasetala lao pituu,
“Naimanya Kamongo Gote embame oapi dupa pitaka wapuii.
Dupa pitaka embanya masingi dokome wapuopae silyamo.
Tenge dokonya minao embame kapa pao tii pipaepi,
pupu lapaepi dupa nyoo kenge soo katapengena,” lengema-pyaa.
5Joneme buku mendepa Sipisipi Yakane mendepa kandeamo doko
1 Kiŋi* 5:1 Ais 29:11; Ese 2:9-10; Dan 12:4,9; Pa 4:2 petenge toko dokonya petenge dokome kingi tolae-kaitame buku mende minia. Buku dokonya panda nasoo yangi yangipi lapotanya pepa pyatae katea. Buku yaki pingi kende kalangeme buku doko yaki petae kateamopa, kende lyolo dutupa maa minao wakaiya katatae katea. 2 Dokopa enjele pupu lapae mendeme puu lao lao pituu, “Akali epe apimi kapa pao wakaiya dupa taka latala buku doko lyangenape?” lea. 3 Dopa* 5:3 Pa 5:13 leamopa kaitipi, yuupi, yuu kokopi, dupanya buku doko lyangao kandapenge mende nakatea. 4 Buku doko kapa pao lyangapengepi kandapengepi epe mende kutao kayaminosa namba ee lao yamataka leo. 5 Isingi* 5:5 Jen 49:9; Ais 11:1,10; Lu 7:13; Lo 15:12; Ip 7:14; Pa 22:16 akali dupanya mendeme namba langyoo, “Jutamanya mena layone+ 5:5 layone Juta dupame Kataisanya pupu lapae dupa masetala kenge layone leami-pyaa. Doko naimame endakali mende kandao laima lenge dopale joo leami-pyaa.jepae mende Dapiti tatanya mandipae dokome wakaiya kalange dutupa taka latala buku doko lyangalanya yanda pyoo ita minateana, emba ee kaya,” lea.
6 Dokopa* 5:6 Ais 53:7; Sak 4:10; Jo 1:29,36; Pa 1:4; 4:5; 13:8 Sipisipi Yakane pyao kumasiamino dopale mende opale lenge tenge kitomende dutupapi, isingi akalipi dutupanya kainanya kiŋi petenge toko tengesa dosa katea. Baa aiyombanya nenge kalange kalyamopa lenge kalangeaka tenge-pyaa. Lenge dutupa Gotenya sipitisa kalange dutupa Goteme yuu dupa pitakanya kalya pena lea-pyaa. 7 Kiŋi* 5:7 Pa 4:2,10 petenge toko dokonya petenge doko peteamo dokonya kingi tolae-kaita buku siamo doko Sipisipi Yakane dokome pao nyia. 8 Nyepeamopa,* 5:8 Wee 141:2; Pa 8:3-4; 14:2; 15:2 opale lenge tenge kitomende dutupapi, isingi akali kingi ita lapoma-kisa dee kitomende dutupapi dutupame Sipisipi Yakane dokonya enombasa tombauli siami. Dopa pyoo pituu, isingi akali dupame gitaa jepae mendapua menda menda minao pituu, pelesa golome wasepae dupanya ita kena tunduma pina lao yangenge dupame tumbatae mendapua miniamiaka. Kena tunduma pina lao yangenge miniamino dokome Gotenya endakali dupame baa lao loma singima doko makande petae. 9 Dupame* 5:9 Wee 33:3; 40:3; 96:1; 98:1; 144:9; 149:1; Ais 42:10; Pa 14:3-4 wee enenge mende dapa lao leami:
“Emba epe dokome kapa pao wakaiya dupa taka latala
buku doko lyangapenge jilyamo.
Doko, endakalimi emba taiyoko nyiamino dokome endakali dupa Gotenya kii tamao nyakamaii.
Endakali pii wakale wakale lengepi, yonge waka waka katengepi, yuu dupa pitakanya endakali tata dupa pitakapi dupa kii tamao nyakamaii.
10 Dupa* 5:10 Eke 19:6; Ais 61:6; 1 Pi 2:5,9; Pa 1:6; 20:4,6; 22:5 Goteme isoo katena latala baanya kalai pyakamaingi pitisa katena lee.
Dupame yuunya endakali dupa isoo katatami leena,” lao wee leami.
11 Dokopa* 5:11 Dan 7:10; Ip 12:22; Ju 14-15 enjele eteteaka etete longo paka dupame kiŋi petenge toko dokopi, opale lenge tengepi, isingi akalipi dupa katao kakopeamino doko lengeme kandao pii leamino dupa kaleme soo pio. 12 Dupame* 5:12 1 Ktl 29:11; Ais 53:7; Dan 2:20; Jo 1:29,36; Pl 2:7-9; Pa 5:6; 13:8 puu lao dapa leami:
“Sipisipi Yakane dake wamba pyao kumasiami.
Baa epe dokome pupu lapaepi, oapi etete longo dupapi, etete masokondape pingi manapi, kyoto joo katengepi, andanda semaingipi, tii pipaepi, tama pingipi dupa kapa pao nyepengena,” leami.
13 Goteme* 5:13 Wee 150:6; Ju 25; Pa 4:2,10; 5:3 wapuiyamo kaitinya katenge dupapi, yuunya katenge dupapi, yuu koko palenge dupapi, solowata petenya singi dupapi, mendita mende soo pelyamo doko pitakame dapa leami:
“Tama pingipi, andanda semaingipi, tii pipaepi, kyoto joo katengepi dupa
kiŋi petenge toko dokonya petenge dokopa Sipisipi Yakane dokopa dolapo-kisa tanga tangapi soaka penana,” leami.
14 Dokopa opale lenge tenge kitomende dutupame “Kapana,” leaminopa isingi akali dupame isa tombauli sepala dolapo lao tama piami.
6Sipisipi Yakane dokome wakaiya kalange dutupanya tokange taka leamo doko
1 Sipisipi* 6:1 Pa 4:6; 5:1 Yakane dokome wakaiya kalange dutupanya wambao doko taka leamopa, opale lenge tenge kitomende dutupanya mendeme kaiti katele lao, “Mende pena,” lea. 2 Dopa* 6:2 Sak 1:8-10; 6:1-6; Pa 19:11 leamopa mena osa kyoo lapae mende nambame kanju pio. Dokonya akali yanda miningi mende yanda pyoo ita minatala balu mandenge mende manditae petea. Baa yanda pyoo ita miningi akali dokome yanda pyoo ita minalanya pea.
3 Dokopa Sipisipi Yakane dokome wakaiya laponge doko taka leamopa opale lenge tenge laponge dokome, “Mende pena,” lea. 4 Dopa* 6:4 Ese 21:14-16; Sak 1:8; 6:2 leamopa mena osa waka kangyoo mende peamo dokonya akali mende petea. Akali dokome yuunya endakali dupanya epe yuu yongena lao katenge mana doko nyoo nepatala endakali yango pyao kumasoloo pingi mana doko sakatasina lao mendeme baa pupu lasetala konjua andake mende maiya.
5 Dokopa* 6:5 Sak 6:2,6 Sipisipi Yakane dokome wakaiya teponge doko taka leamopa opale lenge tenge teponge dokome, “Mende pena,” lea. Dopa leamopa mena osa pumbuti mende kanju pio. Dokonya peteamo akali dokome sekele mende minia. 6 Dokopa* 6:6 Lep 26:26; 2 Kiŋ 6:25; Ese 4:16-17 opale lenge tenge kitomende dutupanya kainanya piili mende leamo dokome dapa lea: “Mendeme kapo penge mendainya wiisa dii muni kina mendaimi sambapenge. Dee kapo penge tepomanya bali dii dupa muni kina mendaimiaka sambapenge. Dopaka doko, embame olipi ipangepi waenepi dupa koyasala nayapengena,” lea.
7 Dokopa Sipisipi Yakane dokome wakaiya kitomende doko taka leamopa opale lenge tenge kitomende dokome, “Mende pena,” lea. 8 Dopa* 6:8 Jet 14:12; 15:1-3; Ese 5:12,17; 14:21; 33:27; Osi 13:14 leamopa mena osa lyatapae mende kanju pio. Dokonya akali kenge Kumingi lenge doko pituu peamopa Geana lenge dokome baa watao pea. Dopa piamopa yuunya endakali dupa pitaka kitomende pyoo lita petala kitomende doko dolapome konjuapi, nee lopopi, yaina tatapi, mena kapua tatapi dupame kumaseta pina lao mendeme dolapo pupu lasia.
9 Dokopa* 6:9 Pa 8:3; 14:18; 16:7; 19:2 Sipisipi Yakane dokome wakaiya yuungi doko taka leamopa, endakali kumapae imambu mendapua kandeo. Endakali dupame Gotenya pii lapae doko lamaiyoo, Jisasame pii leamo doko minao piaminosa pyao kumasetae dupanya imambu dupa olata toko pundipundi dokonya peteami. 10 Imambu* 6:10 Jen 4:10; Dit 32:43; 2 Kiŋ 9:7; Jop 16:18; 24:12; Wee 79:5,10; Sak 1:12-13; Lu 18:7; Pa 16:7; 19:2 dupame puu lao lao pituu, “Kamongo, emba etete epe-kisa angi baa dokome gii akipate patatamopa yuunya endakali dupame naima taiyoko nyiamino dupa yapapala yanu nyakatepe?” leami. 11 Dopa* 6:11 Pa 3:5,18; 7:9,13; 19:2,14 leaminopa, mendeme yonge pee kyoo lapae londe dupa mendai mendai lao dokaita maiyamo nyiami. Nyepeaminopa mendeme okaita lamaiyoo, “Nyakama pyao kumasiaminoliaka pyoo nyakamanya masoo miningi kaiminingipi kalai mendai pingi endakalipi dupa pyao kumasoo etasetena, nyakama gii kuki mende imambu nyoo malisetalapa,” lea.
12 Dokopa* 6:12 Ais 13:10; Ese 32:7-8; Joe 2:10,31; 3:15; Mt 24:29; Mk 13:24-25; Lu 21:25; Ap 2:20; Pa 8:12; 11:13; 16:18 Sipisipi Yakane dokome wakaiya tokange doko taka leamo kanju piopa, titiwali andake mende minia. Dopa piamopa niki doko pumbutao iki ita kondapae jiamopa kana doko aluo taiyoko pia. 13 Dopa* 6:13 Ais 34:4 piamopa ita lepa dii saka dupa poo andakeme kondao isa epengeli pyoo, kaitinya bui dupa kondao isa epea. 14 Kaiti* 6:14 Pa 16:20; 20:11 doko kaki pyoo tuli yangao lakele petala alu pia. Dokopa yuu manda dupa pitakapi, endaki kainanya yuu singi dupa pitakapi, dupanya singi panda dupa yakinatala, yukuoo puma puma piami. 15 Yuunya* 6:15 Ais 2:10,19,21 kiŋipi, kenge singi akalipi, yanda singi amii isingi akali mupapi, kamongopi, akali pupu lapae singipi, dee kendemane endakali dupa pitakapi, mee endakali dupa pitakapi dupa yuu manda dupanya kanandapi kana pundipundipi dupanya pao yalo pyaa pyaa peami. 16 Dopa* 6:16 Osi 10:8; Lu 23:30; Pa 4:2,10 petala dupame yuu mandapi kanapi dupa lamaiyoo, “Kiŋi petenge toko dokonya petenge dokome naima nakandawapi Sipisipi Yakane dokome naima imbu nakayawapi pinalena nyakama longapala naima sanga pyalapa! 17 Doko,* 6:17 Joe 2:11,31; Nea 1:6; Mal 3:2; Lo 1:18; 1 Ko 1:8 dolaponya imbu kaenge gii andake doko ipatelyamona, apimi kapa pao toya katapengepe?” leami.
7Gotenya kongali petae endakali kateamino dupa
1 Dutupa* 7:1 Jet 49:36; Ese 37:9; Dan 7:2; Sak 6:5; Mt 24:31 piamo kandateopa dee enjele kitomendeme yuu pitakanya yangi yangipi denge kitomende dutupanya katapala, yuupi, solowata petepi, ita mendaipi mende popotaumi poo laa naena lao kaitini lyokatae kateami. 2 Dee* 7:2-3 Ais 44:5; Ese 9:4,6; Pa 3:12; 9:4; 13:16; 22:4 enjele mendeme Gote lete katenge dokonya kongali pingi doko minao niki pyakaengesa-kaita lalyoo epea. Ipupala baame enjele kitomende yuupi solowata petepi dupa koyasina lao pupu lapae maitae kateamino dutupa kandao puu lao lamaiyoo, “Naimame naimanya Gotenya kendemane dupanya langalunya kongali petamana, nyakamame yuupi, solowata petepi, itapi dupa wambao koyasetala nayalapape,” lea. 4 Gotenya* 7:4 Pa 14:1-3 kongali petae endakali Isataele tata dupa pitakanya itaki yaki doko taosene kingi itaka kingi ita mende-kisa dee kingi ita kitomende wakao kitomendeaka dupa kongali petae kalyaminona leamino sio. 5 Akali Juta tatapi, Lupene tatapi, Gate tatapi, Asa tatapi, Napatalai tatapi, Manasa tatapi, Simione tatapi, Lipai tatapi, Isaka tatapi, Sepyulane tatapi, Josepe tatapi, Benjamene tatapi, tata dutupanya taosene kingi ita mende-kisa dee lapoma lawaka kongali petae kateami.
Gote lao lalyiamino doko
9 Doko* 7:9 Jen 15:5; Dan 3:4; Jo 12:13; Pa 3:5,18; 15:2-5* 7:9 Pa 15:2-5 kandatala endakali kambu andake mende pyatae kateamo doko kandeopa, endakali mendeme kapa pao itaki napyapenge jia. Kambu piamino doko endakali yonge waka waka katengepi, pii wakale wakale lengepi, yuu dupa pitakanya endakali tata dupa pitakapi, dupa kiŋi petenge toko enombapa Sipisipi Yakane dokonya enombapa dolaponya kambu pyatae kateami. Dupame yonge pee kyoo lapae londe dupa pyoo ita pame lenge dokonya yoko dupa minatae kateami. 10 Dupame* 7:10 Pa 4:2,10 puu lao lao pituu, “Naimanya Gote kiŋi petenge toko dokonya petenge dokopa Sipisipi Yakane dokopame naima pyoo nyingimbana,” leami. 11 Dokopa* 7:11-12 Pa 5:12; 11:17 enjele dupa pitakame kiŋi petenge toko dokopi, isingi akalipi, opale lenge tenge kitomende dutupapi dupa kakopao kiŋi petenge toko dokonya enombasa tombauli sepala Gote tama pyoo dapa leami: “Kiningi etete, tama pingipi, tii pipaepi, etete masokondape pingi manapi, yaka pilino lengepi, andanda semaingipi, pupu lapaepi, kyoto joo katengepi dutupa tanga tangapi naimanya Gote doko-kisa soaka pena. Kiniaka,” leami.
Dupanya kenda pipae eteamo doko
13 Isingi* 7:13 Pa 3:5,18 akali dupanya mendeme namba pisoo, “Yonge pee kyoo lapae londe pingi dupa apinipi? Anja katao epeamipi?” lea. 14 Nambame* 7:14 Dan 12:1; Mt 24:21; Mk 13:19; Pa 1:5; 3:4; 22:14 baanya pii yanu pyakamaiyoo, “Nambanya akali andake, embameaka masilinona,” leo. Dopa leopa baame namba langyoo, “Dokaitame kenda pipae andake dupa nyoo katapala Sipisipi Yakane dokonya taiyoko dokome nyakamanya yonge pee londe dupa kaimbu piaminopa, yonge pee dupa kyoo lea. 15 Tenge* 7:15 Pa 4:2,10 dokonya minao Gotenya isoo petenge toko dokonya enombasa katao kuka kotakapi baanya losuu anda etete epe dokonya baa lao lalyingima. Kiŋi petenge toko dokonya petenge dokome dupa-pipa awapa katao dokaitanya konambi joo katata. 16 Dopa* 7:16 Wee 121:6; Ais 4:5-6; 25:4; 49:10 pitamopa dupa dee lopopi endaki nanupi nakayatami. Dee nikipi, itaita andake mendemepi dupa yangala nayataka. 17 Doko,* 7:17 Wee 23:1-2; Ais 25:8; 49:10; Ese 34:23; Jo 10:11,14; Pa 5:6; 21:3-4 Sipisipi Yakane dokome Gotenya panda dokonya katapala dupa isoo laminao pao yalipa endaki lee kuingi dokonya tuu lata. Dopa pitamopa Goteme dupanya ee ipange dupa pitaka kunanya nepakamaitakana,” lea.
8Sipisipi Yakane dokome wakaiya kalange doko taka lea
1 Sipisipi* 8:1 Apa 2:20; Sep 1:7 Yakane dokome wakaiya kalange doko taka leamopa gii kuki mende kaitinya piipi keke kakipi mende nalea. 2 Dokopa enjele kalange Gotenya enombanya katenge dupa kandeopa, mendeme dutupa beto kalange maiya.
3 Dee* 8:3 Eke 30:1-3; Wee 141:2; Emo 9:1; Pa 5:8; 8:4 enjele mendeme ipao olata toko dokopa kopao katapala pelesa golome wasepae mende ita kena tunduma pina lao setapala yangenge doko minatae katea. Ita kena tunduma pina lao yangenge longo dupa-pipa Gotenya endakali dupa pitakanya loma singima dupa-pipa dupa olata toko golome wasepae kiŋi petenge toko enombasa katenge dokonya pyasoo mendenya pali pali pina lao, ita kena tunduma pina lao yangenge dupa mendeme baa maiya. 4 Kena tunduma dokopa Gotenya endakali dupanya loma singi dokopa dolapo enjele dokonya kinginya soo ketae Gote-kisa pea. 5 Dokopa* 8:5 Eke 19:16-19; Lep 16:12; Wee 11:6; Ese 10:2; Pa 4:5; 11:19; 16:18 enjele dokome ita kena tunduma pina lao yangenge pelesa doko nyepala olata toko dokonya itate lopao nyoo pelesa dokonya tumbasetala itate doko isa yuunya pyale lea. Dopa piamopa yuu wapaka pyoo, kaiti katao, mulumalu lao, titiwali minao pia.
Enjele kitomendeme beto leamino doko
6 Enjele* 8:6 Joe 2:1* 8:6 Pa 16:1-9 kalangeme beto kalange minatae kateamino dutupame beto laanya depa leami.
7 Dokopa* 8:7 Eke 9:23-26; Ese 38:22; Joe 2:30 enjele wambao dokome baanya beto doko leamopa, tandake kapapa itatepa dolapo taiyoko-pipa pyasilya pyasena petala isa pyandea. Dopa piamo dokome yuu pitaka tepoma pyoo lita petala teponge doko tao etao, ita pitaka tepoma pyoo lita petala teponge doko tao etao, kaka yokopi saka dupa pitaka tao etawaka pia.
8 Enjele* 8:8 Eke 7:20-21; Jet 51:25 laponge dokome baanya beto doko leamopa, mendeme yuu manda andake jepae ita tapeta mende solowata pete dokonya pyale lea. Dopa piamo dokome solowata pete pitaka tepoma pyoo lita petala teponge doko taiyoko pete jia. 9 Dee opale lenge tenge Goteme wasepae solowata petenya koko singi pitaka tepoma pyoo lita petala teponge doko kumao etea. Sipi dupa pitaka tepoma pyoo lita petala teponge doko koyaka.
10 Dokopa* 8:10 Ais 14:12 enjele teponge dokome baanya beto doko leamopa, bui andake kia kaiyepaele mende kaiti-kisa katao endaki lee kuingipi, andakepi dupa pitaka tepoma pyoo lita petala teponge dokonya pao kopo lea. 11 Bui* 8:11 Jet 9:15 dokonya kenge Kaa Pipae lenge dokome endaki dupa pitaka tepo pyoo lita petala teponge doko kaa pisia. Endaki doko kaa pipae dokonyana endakali longome napala kumiami.
12 Dokopa* 8:12 Eke 10:21-23; Ais 13:10; Ese 32:7-8; Joe 2:10,31; 3:15; Mt 24:29; Mk 13:24-25; Lu 21:25; Pa 6:12-13 enjele kitomende dokome baanya beto doko leamopa, nikipa kanapa dolapo tepoma pyoo lita petala teponge doko koyamopa, dee bui dupa pitaka tepo pyoo lita petala teponge doko koyao iminjia. Dopa piamopa yuu gii dupanya niki lenge doko kumba natala tii pyaakao napyoo kuka kanapi buipi dupa dopaka pyoo kumba nea.
13 Dokopa* 8:13 Ese 7:5,26; Pa 9:21; 11:14 yaka lakepame mende kaitipa kopao pee lao payamo dokome puu lao lao pituu, “Anematupa! Dee enjele tepomame beto laanya pilyaminona, yuunya endakali dupa etete koyatami, eteteaka koyatami iki lamo,” lea.
9Enjele yuungi dokome beto leamo doko
1 Dokopa* 9:1 Ais 14:12; Lu 10:18; Pa 20:1 enjele yuungi dokome baanya beto doko leamopa, kaitinya bui mende kondao isa yuunya kopo lea. Dopa piamopa yuli koo etete koko dokonya kii doko mendeme bui doko maiya. 2 Bui* 9:2 Jen 19:28; Eke 19:18; Joe 2:2,10 dokome yuli dokonya kambu doko lumbapeamopa kena piamo doko ita andake tao kena pili pia. Dopa piamo dokome popotau doko kaita lyokao, niki tii doko sanga pyao iminjisia. 3 Dokopa* 9:3 Eke 10:12-15 pauyombo mendapua kena kayapala isa yuunya mangeami. Mangeaminopa kanopato salenda dupa pupu lengemali pina lao mendeme pauyombo dupa pupu lasia. 4 Dokopa* 9:4 Ese 9:4; Pa 7:3 mendeme dupa lamaiyoo, “Nyakamame ita tamopi, tanu tamopi, yuunya oo menda mendapi pyakalyingi dupa pitaka tamopi dupanya mende koyasala nayalapape. Dopaka doko, endakali langalu dupanya Gotenya kongali petae nakatenge dupa iki koyasalapape. 5 Nyakamame dupa tanda maiyoo kana yuungi katatamiaka doko, pyao kumasala nayalapape,” lea. Pauyombo dupame endakali nelyamopa kanopato salendame pyapae tanda pili pingi. 6 Kana* 9:6 Jop 3:21; Jet 8:3; Lu 23:30; Pa 6:16 yuungi dutupanya endakali dupa kumamuali lao masetamiaka doko, kumala nayatami. Kiningi etete, kumawani kayatamiaka doko kumingi doko dupa-kisa naipata.
7 Nambame* 9:7 Joe 2:4 pauyombo dupa kandeopa, yanda pyaanya mena osa dupa depa latae katengemali piami. Dokaitame balu golome wasepaele dupa manditae kateami. Dupanya lengelyaapi dupa endakali lengelyaapi jia. 8 Aiyomba* 9:8 Joe 1:6 iti dupa endanya iti asili jia. Dupanya nenge dupa mena layone+ 9:8 layone Pa 4:7 doko kandape.nenge jia. 9 Sangali* 9:9 Joe 2:5 dupanya yonge pee aeneme wasepaele dupa pee petae kateamopa, dupanya papa batau batau piamino dupa akali longome yanda pyaanya alo pingisa kii-kau lengeli pia. 10 Dupanya etenge puna dupa kanopato salenda etenge puna jepae dupanya endakali dupa kana yuungi koyasoo katapenge pupu lapae palea. 11 Yuli koo etete koko dokonya enjele doko pauyombo dupanya kiŋi joo katenge-pyaa. Doko Iputu pii lao baa kenge Apatone lenge. Gitiki pii lao baa kenge Apalyone+ 9:11 apalyone Kenge dokonya tenge doko koyasingi akali.lenge.
12 Kenda* 9:12 Ese 7:5; Pa 8:13; 11:14 pipae wambao doko etapea. Dee lapoma silyamo dolapo tenda ipatana kanjepape!
Enjele tokange dokome beto leamo doko
13 Dee* 9:13 Eke 30:1-3; Pa 8:3 enjele tokange dokome baanya beto doko leamopa, olata toko golome wasepae Gotenya enombatena katenge dokonya denge kitomende dutupanya kainanya pii mende leamo sio. 14 Pii* 9:14 Pa 16:12 leamo dokome enjele tokange beto minatae kateamo doko lamaiyoo, “Enjele kitomende endaki andake Yupotisa matesa anjetae kalyamino dupa embame mokape,” lea. 15 Dopa* 9:15 Pa 8:7-12 lateamopa baame enjele kitomende dutupa mokea. Enjele kitomende dutupame yuunya endakali dupa pitaka tepoma pyoo lita petala teponge doko pyao kumasalanya kilyoko giipi, koto giipi kanapi, ee kanapi dupa malisoo depa latae kateami. 16 Yanda singi amii mena osa maitanya pituu paenge dupanya itaki yaki doko milione kingi itaka kingi ita lapomana lea. 17 Dokopa* 9:17 Jop 41:10-13 mena osapi, osa maitanya peteamino dupapi dupa kombea dokome kandeo. Osanya peteamino dupame yonge pee aeneme wasepae kate pyapaelepi, wene pyapaelepi, kakai pyapaelepi dupa petae peteami. Dee osa aiyomba dupa mena layone+ 9:17 layone Pa 4:7 doko kandape.aiyomba jiamopa itatepi, kenapi, kana itateme tao alupaepi+ 9:17 kana tao alupae Kana tao alupae doko Gotenya imbu kaenge doko makande petae.dupa dokaitanya kambunya pyakaetae katea. 18 Kenda pipae tepoma pyakaetae kateamo dutupame endakali dupa tepoma pyoo lita petala teponge doko pyao kumasiami. 19 Doko, mena osa dutupanya pupu lapae dupa kambunya soo dee etengenya soaka pingi. Dupanya etenge kanopato aiyomba jepae dupame endakali koyasingima.
20 Kenda* 9:20 Dit 32:15-17; Wee 115:4-7; 135:15-17; Ais 2:8,20; 17:8; Dan 5:4,23; Emo 4:6; 1 Ko 10:19-20; Pa 16:9,11 pipae tepoma dutupame endakali dokaita pyao kumaseteaminopa, yangi kateamino endakali dupame opale nyakamanya kingimi wasepae dupa maita maiya nayami. Dupame enjele koopi, opale golopi, silipapi, botonjapi, itapi, kanapimi gotena lao wasepae kapa pao lenge natao, pii nasoo, kaita napayao pipenge sambo gote dupa lao tama pyoo katao yakinala nayami. 21 Dopa pyoo pituu, endakali pyao kumasingipi, nemango lao oapi pingipi, endakalipi nyilya nyana pingipi pake nengepi, nyakamanya mana dupa maita maiya nayamiaka.
10Enjele mendeme Jone buku mende maiyamopa nyoo neamo doko
1 Doko etapeamopa enjele pupu lapae mende kaitinya katao isa epeamo kandeo. Dokonya kopame yonge pee petae kateamopa, baanya aiyomba dokonya lipa kepa sia. Dopa piamopa baanya lengelyaapi doko niki tele petala, moko dolapo anda paka tao katele pia. 2 Dokopa* 10:2 Ese 2:10 buku yakane mende baanya kinginya lyangapae siamopa moko tolae-tena solowata pete dokonya katatala koya-tena yuunya katea. 3 Baame* 10:3 Wee 29:3-9; Jet 25:30; Emo 3:8 puu lao mena layone+ 10:3 layone Pa 4:7 doko kandape.kyaa lengeli pyoo pii leamopa, kaiti toka kalange leamo dutupame baanya pii yanu piami. 4 Kaiti* 10:4 Dan 8:26; 12:4,9 toka kalange dutupame lateaminopa pepa pyalanya pio. Dopa piwaka doko kaitinya katao pii mende leamo dokome lao pituu, “Kaiti toka dutupanya pii lelyamo doko embame yalo petala pepa napyape,” lea.
5 Enjele* 10:5-6 Dit 32:40; Dan 12:7* 10:5-6 Jen 14:19,22; Eke 20:11; Nia 9:6; Wee 146:6 solowata petepa yuupanya kateamo dokome baanya kingi tolae-tena kaiti-kisa pyalyetala lao pituu, “Gote lete etete katawaka katenge dokome kaitipi, kaitinya silyamo dupapi, yuupi, yuunya silyamo dupapi, solowata petepi, solowata petenya silyamo dupapi, dupa wapuiyamo doko mauwana, kiningi etete gii doko etalanya pilyamo. 7 Enjele* 10:7 Ese 12:28; Dan 9:6,10; Emo 3:7; Sak 1:6 kalange dokome baanya beto doko laanya pitamopa, wamba Goteme pitona lao yalo pyoo masetala baanya kalai pingi potopesa dupa lamaiyamo doko panao angi jetana,” lea.
8 Kaitinya katao pii epeamo sio dokome deaka namba langyoo, “Embame enjele solowata petepa yuupanya kalyamo dokonya kinginya buku lyangapae silyamo doko nyala puu,” lea. 9 Dokopa* 10:9 Ese 2:8; 3:1-3 namba enjele doko kateasa pupala baa lamaiyoo, “Embame buku yakane doko namba dii,” leo. Dopa leopa baame namba langyoo, “Embame buku dake nyepala naa. Natenopa kambunya wapaka tambu tendu pili pyaapomoaka doko, mona kuii salapomona,” lea. 10 Dopa leamopa nambame buku yakane enjele kinginya siamo doko nyepala neo. Neopa nambanya kambunya wapaka tambu tende pili piamoaka doko, nao goee lateopa mona kuii sia.
11 Dokopa* 10:11 Jet 1:9-10; 25:30; Dan 3:3-4 mendapuame namba langyoo, “Endakali yonge waka waka katengepi, pii wakale wakale lengepi, yuu dupa pitakanya endakali tata dupapi, kiŋi longo dupapi, dupa kandao Goteme pii lelyamo doko embame dee lamaipina,” leami.
11Akali lapomame pii latambina leamo doko
1 Dokopa* 11:1 Ese 40:3; Sak 2:1-2 mendeme makande ita mende namba ditala lao pituu, “Embame sakatatala Gotenya losuu anda andake+ 11:1 gotenya losuu anda andake Gotenya losuu anda andake lelyamo doko Kataisanya sosa doko kandao kongali joo lelyamo.dokopa olata toko dokopa dolapo makande pipi. Dopa petala Gote lao tama pilyamino endakali dupa itaki pyape. 2 Dopaka* 11:2 Wee 79:1; Ais 63:18; Dan 7:25; Sak 12:3; Lu 21:24; Pa 12:6,14; 13:5 doko, losuu anda andake dokonya kamaka kame doko makande napinya kayape. Tenge doko kamaka dokaita netesa endakali dupa maitaena, dupame taono epe etete doko moko katao waimalyoo kana kingi ita kitomende-kisa dee lapoma katatami. 3 Dopa pitaminopa, nambame nambanya pii lao panenge akali lapoma epena latopa, dolapome iti angaitipi petala yuu gii taosene mende-kisa andate lapoma dee kingi ita tokange Gotenya pii doko lao panao katatambina,” lea.
4 Lapoma* 11:4 Sak 4:3,11-14 dolapo yuu pitakanya Kamongo dokonya enombanya olipi ita lapomapi kia lama lapomapi jepae. 5 Mendeme* 11:5 2 Sam 22:9; 2 Kiŋ 1:10; Wee 97:3; Jet 5:14 dolapo koyasipuli lao masetamo kandao doko, dolaponya nengekaita itate yuli tao pyakaetala dolaponya yandapipi doko tata. Mendeme dolapo koyasipuli lao masetamo kandao doko, itate dokome yandapipi doko dopa pyoo kumapenge. 6 Dolapome* 11:6 Eke 7:17-20; 11:10; 1 Sam 4:8; 1 Kiŋ 17:1; Je 5:17 Gotenya pii doko lao panatambinopa aiyuu naepena lao kaitinya kaitini lyokapenge pupu lapae doko dolapo-kisa singi. Dee dolapome endaki dupa kapa pao taiyoko injisepenge pupu lapae doko dolapo-kisa soo, kenda pipae tata dupame masetambinoli pyoo yuunya endakali dupa koyasepenge pupu lapae doko dolapo-kisa soaka pingi.
7 Dolapome* 11:7 Dan 7:3,7,21; Pa 12:17; 13:1,5,7; 17:8 Gotenya pii doko lamaiyoo etapatambinopa, mena kapua mendepale mende yuli koo etete koko dokonya katao pyakalyingi dokome dolapo yanda pimaitala ita minao pyao kumaseta. 8 Pyao* 11:8 Ais 1:9-10; Lu 13:34 kumasetala dolapo yuu taono andake kongali lao Sotoma lata Isipe lata pingi dokonya kaitini andake dokonya setata. Wamba dolaponya Kamongo doko taono dokonya ita pokonya kumia. 9 Endakali pii wakale wakale lengepi, yonge waka waka katengepi, yuu dupa pitakanya endakali tata dupa pitakame dolapo koto tepoma-kisa dee yongama gii mende pyoo kandatala mendemepi nyoo malu pina lao kayala nayatami. 10 Dolapome* 11:10 Est 9:19; Jo 16:20 Gotenya pii doko lao panatambinosa yuunya endakali dupa tanda koo nyepala dolapo taeme kumilyambinona lao dupame mona yaepao oapi dupa mende mai mai pitami. 11 Koto* 11:11 Ese 37:5,10 tepoma-kisa dee yongama gii mende pyoo patatamopa, Gotenya lete katasingi poo doko dolapo-kisa ipata. Dopa pitamopa dolapo sakatatala toya katatambinopa, kandatamino endakali dupame etete pakame kumatami. 12 Dolapome* 11:12 2 Kiŋ 2:11 setambinopa kaitinya katao pii mende latamo dokome dolapo lao puu lao wii lao lao pituu, “Nyilyambo ketae dakenya ipupa,” lata. Dopa latamopa dolapo kopa kaina dokonya kaiti-kisa patambino doko yandapipi dupame kandatami. 13 Gii* 11:13 Ese 38:19-20; Pa 6:12; 8:5; 16:18 dokopaka titiwali andake mende minatala, taono dokonya anda yuupi dupa pitaka kingi ita pyoo lita petala dupanya mende koyata. Dee taono dokonya endakali taosene kalange dupa titiwali minatala pyao kumaseta. Dopa pitamopa endakali yangi katatamino dupame etete pakame kumapala, kaitinya Gote doko lao lalyetami. 14 Kenda* 11:14 Ese 7:5; Pa 8:13; 9:12 pipae laponge doko etapea. Dee teponge doko tenda yapa ipatana kanjepape.
Enjele kalange dokome beto leamo doko
15 Enjele* 11:15 Eke 15:18; Wee 10:16; 22:28; Dan 2:44; 7:14,27; Opa 21; Sak 14:9; Pa 1:5; 12:10 kalange dokome baanya beto doko leamopa, yangimi kaitinya katao puu lao lao pituu, “Yuu dupa pitaka indupa naimanya Kamongo Gotepa Kataisapa dolapome isoo katapelyambinona, tanga tangapi isoaka katatambina,” leami. 16 Dokopa* 11:16 Pa 4:4,10 isingi akeli kingi ita lapoma-kisa dee kitomende Gotenya enomba-tena nyakamanya tokonya petengema dupame luma lakao tombauli soo Gote lao tama piami. 17 Dupame* 11:17 Emo 3:13; 4:13; Pa 1:4,8; 4:8; 15:3; 16:5,7,14; 19:6,15; 21:22 lalyoo lao pituu,
“Kamongo Gote, emba wamba waka kateeno,
indupa kalyeno doko-kisa pupu lapae silyamo.
Embanya pupu lapae andake doko tange nyepala.
embame tee pyao isoo kalyeno dokonya naimame emba lao yaka pilino lelyamano.
18 Netesa* 11:18 Wee 2:1,5; 46:6; 110:5; 115:13; Emo 3:7; Lo 2:5; Pa 10:7; 19:2,5; 20:11-13 endakali dupame imbu kayaminopa
embame dupa tanda maipengepi, endakali kumapae dupa yapapenge giipi doko ipatea.
Dee embanya kalai pingi potopesa dupapi,
embanya endakali kenge singipi nasingipi,
emba paka kayao katenge dupapi, dupa yole maipengepi,
yuu minao koyasiamino dupa koyasepengepi dutupa pipenge gii doko ipateana,” leami.
19 Dopa* 11:19 Eke 9:24; 25:10; 1 Kiŋ 8:1-6; Ese 1:13; Ip 8:5; 9:4; Pa 4:5; 8:5; 15:5; 16:18,21 leaminopa Gotenya losuu anda kaitinya katenge doko lumbapae siamopa, Gotenya pii lao setapae palenge bokosa doko andokote-kaita panao sia. Dokopa yuu wapaka dupa pyoo mulumalu lao kaiti katao titiwali minao tandake kapa yale dupa epea.
12Enda mendepa kanopato pambea mendepanya pii leamo doko
1 Kongali* 12:1 Sol 6:10 andake mende kaitinya panao dapa pia: enda mendeme niki doko yonge pee petae petea. Kana doko baanya moko pundipundi dokonya kateamopa aiyomba dokonya bui kingi ita-kisa dee lapoma balu joo manditae petea. 2 Baa* 12:2 Jen 3:16; Ais 66:7 wane tongota doko manjanya maita piamopa baa etete tanda napala puu lao ae lao wane manjanya pia. 3 Dee* 12:3 Dan 7:7 kongali waka mende kaitinya panao dapa pia: kanopato pambea kangyoo andake aiyomba kalange katenge doko aiyombanya nenge kingi ita mende katenge-pyaa. Aiyomba dutupanya kiŋinya balu kalange manditae katea. 4 Baanya* 12:4 Dan 8:10 etenge dokome kaitinya bui dupa pitaka tepoma pyoo lita petala teponge doko pyalyandanya isa yuunya pyandea. Dopa petala enda wane manjanya piamo dokonya enomba-tena soo wane doko mandipatamopa baa nyoo nalanya anga petae sia. 5 Dokopa* 12:5 Wee 2:9; Ais 7:14; 66:7; Pa 2:27; 19:15 enda dokome wane ane mende mandea. Tenda wane dokome aene kolyepe mende minao yuu dupa pitakanya endakali tata dupa pitaka iseta. Enda dokome wane doko mandipiamopa mendeme nyimina ketae Gotepa Gotenya isoo petenge toko dokopanya pea. 6 Dokopa* 12:6 Pa 11:2-3; 12:14 enda doko paka pyakao endakali napalenge yuu mendenya pea. Peamo yuu dokonya mendapuame baa yuu gii taosene mende-kisa andate lapoma dee kingi ita tokange pyoo dutupanya nee maina lao Goteme yuu depa lakamaiya.
7 Kaitinya* 12:7 Dan 10:13,21; 12:1; Ju 9; Pa 20:2 yanda andake mende sakatea. Enjele Maikele lenge dokopi baanya enjele dupapimi pambea andake doko yanda pimaiyaminopa, baapi baanya enjele dupapimi itingi pimaiyoo yanda pyoo kateami. 8 Dopaka doko, pambeapi baanya enjelepi dupame yandanya ita minalanya kyoto nanjepala, kapa pao kaiti-kisa dee katapenge nanjia. 9 Dokopa* 12:9 Jen 3:1,4,14-15; Sak 3:1; Lu 10:18; 22:31; Jo 12:31; Pa 20:2-3 Maikelepi baanya enjelepi dupame pambea andakepi baanya enjelepi dupa soo isa pyandeami. Kanopato doko kenge Satane lata, dee Tenge Setenge lata pingi doko, baa wambatae waka. Baame yuunya endakali dupa pitaka minakasingi.
10 Mendeme* 12:10 Jop 1:9-11; Sak 3:1; Pa 11:15 kaitinya katao puu lao lao pituu, “Naimanya Gote dokonya enomba-tena katao kuka kotakapi naimanya masoo miningi kaiminingi dupa-kisa tenge setao katenge doko kaitinya soo isa pyandatelyamino. Tenge dokonya minao Gotenya pyoo nyingi manapi, pupu lapaepi, isingi manapi, dutupa epapuaka ipatelyamo. Dee baanya Kataisa doko pupu lapae nyepelyamoaka. 11 Naimanya masoo miningi kaiminingi dupame Sipisipi Yakane dokonya taiyoko dokopa, baanya lao pii lamaingi dokopa dolapome tenge setao katenge doko ita miniami. Dopa petala dupame nyakama tange kapa pao kumatamane lao etete nea nakayami. 12 Tenge* 12:12 Ais 44:23; 49:13; 2 Ko 6:2; Pa 20:3 dutupanya minao emba kaitipi, nyakama kaitinya katenge dupapi mona yaepalapa! Dopaka doko, isa yuupi solowata petepi nyakama etete koyatami iki lamo. Doko, Satane baa isa nyakama-kisa epeamo dokome gii kuki iki katatama lumu lao masetala etete tomba nao epeana,” lea.
13 Pambea* 12:13 Jen 3:15 dokome baa soo isa yuunya pyandeami kandatala, enda wane ane mandeamo doko baame boo wataminia. 14 Dokopa* 12:14 Eke 19:4; Ais 40:31; Dan 7:25; 12:7; Pa 11:3; 12:6 enda doko baanya yuu depa lakamaiyamo endakali napalenge yuu dokonya buu lao pena lao mendeme yaka lakepame andake mendenya papa mendalapo baa maiya. Yuu dokonya baa pambea dokopa tependa joo pitatamopa ee kana tepoma-kisa dee kana tokange dutupanya baa isoo nee maitami. 15 Dokopa endaki liyepala enda doko soo paakale pena lao enda dokonya maitasa kanopato dokome endaki katyuu pyasia. 16 Dopaka doko, yuu dokome enda doko nisoo pukuotala, endaki andake kanopato dokome katyuu pyasiamo doko nyoo koko palyia. 17 Dokopa* 12:17 Jen 3:15; Dan 7:7,21; Pa 11:7; 13:7; 14:12 kanopato dokome enda doko etete imbumi kumapala, enda dokonya wane waka dupame Gotenya mana setapae dupa watao minao Jisasame pii leamo dupa watao miningi endakali dupa yanda pimaiya pea. 18 Dopa petala kanopato doko baa solowata pete lemba dokonya sia.
13Mena kapua mendepale mende epea
1 Dokopa* 13:1 Dan 7:3; Pa 12:3; 17:3,7-12 mena kapua mendepale mende solowata pete dokonya-kaita pyakalyetala epeamo kandeo. Dokonya aiyomba kalangekalyamopa aiyombanya nenge kingi ita mende katenge-pyaa. Dutupanya kiŋinya balu mendai mendai lao manditae kateamopa, aiyomba dutupanya Gote kandao lamba lao pii mende latae katea. 2 Mena* 13:2 Dan 7:4-6 kapua doko yana lepata jia. Dokonya moko dupa mena bea moko jiamopa nengekaita doko mena layone+ 13:2 layone Pa 4:7 doko kandape. Dee yana lepata lenge dokopi mena bea lenge dokopi dupa mendai dopaleaka jepae.nengekaita jia. Dokopa kanopato dokome baanya pupu lapae andakepi, kalai pingi manapi, isingi kalai dokopi, dutupa mena kapua doko maiya. 3 Dokopa* 13:3 Jet 27:6; Lu 4:6; Pa 17:8 mena kapua dokonya aiyomba dupanya mende kumapenge joo pyao lombaloo petayaka doko, dee mumba pyoo mee jia. Dopa piamopa endakali dupa pitakame tunduma pingi kapua doko kandao mona andao baa watao miniami. 4 Watao* 13:4 Jet 27:6; Pa 17:8 minao pituu, kanopato dokome baanya pupu lapae doko mena kapua doko maiyamo dokonya kanopato doko tama piami. Dopa pyoo pituu mena kapua doko apata tama pyoo dapa leami: “Mena kapua dakepa apipa kapape? Apimi kapa pao pimaitape?” leami.
5 Mena* 13:5 Dan 7:8,11,25; 11:36 dokome Gote kilya kandao luiyao katena lao Goteme yakinatala kaya. Dopa petala mena dokome kana kingi ita kitomende-kisa dee lapomanya mana doko kapa pao minapenge pupu lapae nyina lao kayaka. 6 Baame* 13:6 Pa 11:2-3 Gote kilya kandao lao pituu, Gotenya kengepi Gote katenge pandapi kaitinya katenge dupapi dupa kandao kilya kandeaka. 7 Baame* 13:7 Dan 7:7,21; Pa 11:7; 12:17 Gotenya endakali dupa yanda pimaitala ita minina lao Goteme baa yakinatala kaya. Dopa piamopa endakali pii wakale wakale lengepi, yonge waka waka katengepi, yuu dupa pitakanya endakali tata dupapi dupa pitaka isoo katapenge pupu lapae doko nyia. 8 Goteme* 13:8 Eke 32:32-33; Wee 69:28; Dan 12:1; Pl 4:3; Pa 3:5; 5:6; 17:8; 20:12,15; 21:27 yuu dake tee pyao wapuiyamo dokonya pituu indupa tuu lao endakali lete etete katenge kenge singi buku dokonya kenge nasiamo endakali dupa pitakame mena kapua doko tama pitami. Buku doko Sipisipi Yakane pyao kumasetae dokonya.
9 Endakali* 13:9 Mt 13:9; Mk 4:23; Pa 2:7 kalekaita singi dokome pii dake sokondape pipenge. 10 Endakali* 13:10 Jet 15:2; 43:11; Mt 26:52; Pa 14:12 mende anjetae palya pupenge tamo kandao doko, baa anjetae palya pupenge. Endakali mende konjuame kumapenge tamo kandao doko, baa konjuameaka kumapenge. Mana dolaponya Gotenya endakali dupame masoo minao kyoto joo katapenge.
Dee mena kapua mendepale mende epea
11 Dee nambame kandeopa mena kapua mendepale mende yuu koko paliuu pyakalyia. Dokonya aiyombanya nenge lapoma kateamo dolapo sipisipi yakane mendenya aiyombanya nenge jiamopa, pii leamo doko kanapato pambeame lengeli pia. 12 Mena laponge dokome mupa dokonya pupu lapae dupa pitaka nyepala baame dokonya enombanya kalai pia. Dopa pyoo pituu yuupi yuunya endakali dupapi dupame mena aiyomba pyao lombaloo petae dee mumba piamo mupa doko tama pina lao pyalanya pia. 13 Mena* 13:13 1 Kiŋ 18:24-39; Mt 24:24; 2 Te 2:9-10 laponge dokome kongali paka pipae dupa pia. Kongali dupanya mende, baame endakali dupanya enombanya itate mende kaiti-kisa katao yuunya epena lea. 14 Baame* 13:14 Dit 13:2-4; Pa 19:20 mena mupa dokonya enombanya dopa pina lao Gotemekayamopa, kongali dupa pyoo yuunya endakali dupa minakasia. Dopa pyoo pituu yuunya endakali dupa lamaiyoo, “Nyakamame mena kapua konjua kombe paleta lete kalyamo mupa doko wangi tao mende wasalapapena,” lea. 15 Dupame* 13:15 Dan 3:4-6; Pa 15:2 mena mupa doko wangi tao wasiamino doko mena laponge dokome lete katasina lao Goteme kaya. Dopa piamopa wangi tao wasepae dokome pii latala, baa lao tama pyuani nakayatamino endakali dupa kumasalanya kalai pia.
16 Mena* 13:16 Pa 7:3; 14:9,11; 16:2; 19:20; 20:4 laponge dokome kamongopi tipyapi, endakali kenge singipi nasingipi, kendemanepi mee endakali dupapi, dupa pitakame kingi tolae tamopi langalunya tamopi dupanya kongali mende petae katapengena lea. 17 Dopana, mena mupa dokonya kenge doko tamopi kenge itaki yaki doko tamopi dolapome endakali mende-kisa kongali petae nakatatamo kandao, dokome oapimi topo nyala nayao, baa-kisa sambala nayawaka pipenge. 18 Naimame* 13:18 Pa 17:9 dake masokondape pipenge: mena dokonya itaki yaki doko andate tokange-kisa kingi ita tokange dee wakao tokangeaka jilyamo doko masepae endakali mendeme yapokondape pipenge. Itaki yaki dokome endakali mende makande pilyamo.
14Endakali eteteaka longo dupame wee enenge mende leami
1 Nambame* 14:1 2 Kiŋ 19:30-31; Ese 9:4; Joe 2:32; Opa 17; Sep 3:12-13; Ap 2:21; Pa 7:3-4 kandeopa Sipisipi Yakane doko yuu manda Sayone lenge dokonya katea. Endakali taoseneaka andate mendai dee kingi ita kitomende-kisa wakao kitomendeaka baa-pipa awapa kateami. Dutupanya langalunya baanya kengepa, baanya Takangenya kengepa dolapo pepa pyatae katea. 2 Dokopa* 14:2 Ese 1:24; 43:2; Pa 1:15; 19:6 kee-kae mende kaiti-kisa leamo doko endaki andake oo lengepi, kaiti katengepi dopale jia. Gitaa pingi endakali dupame gitaa pilyaminipa linu lao katengeli pia. 3 Gotenya* 14:3 Wee 33:3; 40:3; 96:1; 98:1; 144:9; 149:1; Ais 42:10; Pa 5:9; 7:4; 15:3 isoo petenge tokopi, opale lenge tenge kitomendepi, isingi akalipi, dutupanya enombasa katao wee enenge mende leami. Yuunya endakali dupanya Goteme sambao nyepeamo taoseneaka andate mendai dee kingi ita kitomende-kisa wakao kitomendeaka dutupame iki kapa pao wee doko mana nyiami. Mendeme wee doko kapa pao mana nyepenge nanjia. 4 Akali* 14:4 Jet 2:2-3; Ep 5:27; Je 1:18 mendapuame enda watandala nayao kinambo joo katengemali pyoo katapala endakali dutupame Sipisipi Yakane doko pelyamo kaitini dupanya watao paengema. Goteme dutupa endakali kaina dupanya sambao nyia. Dutupa Gotepa Sipisipi Yakane dokopanya wambao sambao nyepae joo katengema. 5 Dupame* 14:5 Wee 32:2; Ais 53:9; Sep 3:13 sambo pii laa naengema. Dupa-kisa tenge mende nasingi.
Enjele tepomame pii leamino doko
6 Enjele* 14:6 Dan 3:4; Pa 8:13 mende kaitipa kopao pee lao payamo dokome Wai Pii Epe sulu soo singi mende minao ipao endakali pii wakale wakale lengepi, yonge waka waka katengepi, yuu dupa pitakanya endakali tata dupapi, dupa lamaiya. 7 Baame* 14:7 Eke 20:11; Wee 146:6; Pa 4:11; 10:6 puu lao lao pituu, “Goteme endakali yapapenge giidoko tengesa petelyamona, nyakamame baa paka kayao tama pyoo kalyepape. Baame yuupi, kaitipi, solowata petepi, endaki lee kuingipi dupa wasiamo doko tama pyepape,” lea.
8 Dee* 14:8 Ais 21:9; 51:17; Jet 25:15; 51:7-8; Pa 17:2; 18:2-3 enjele laponge dokome wambao doko watao ipupala lao pituu, “Bapilone+ 14:8 bapilone Wamba Olotesamene gii dokopa Bapilone tange dupame koaka pyoo katao koonya kenge soo kateami-pyaa. Dokopa taono Bapilone doko koona lao kenge singi doko nyoo taono Loma makande pyoo waa katao lapae silyamo.yuu taono andake doko koyatelyamo. Kiningi, koyatelyamo. Yuunya endakali pitakame kepo kolenge mana kyoto joo watao minilyamino doko Bapilone tange dupame sakatasiami. Dopa piamino doko dupame endaki waene jepae doko yuunya endakali pitakame nena lao maiyamina,” lea.
9 Dee* 14:9-10 Pa 13:12-17; 14:11; 16:2; 19:20; 20:4* 14:9-10 Jen 19:24; Wee 11:6; 75:8; Ais 51:17,22; Jet 25:15; Ese 38:22; Pa 15:7; 16:19; 19:20; 20:10,14; 21:8 enjele mende tepo pyoo lapoma dolapo watao epeamo dokome puu lao lao pituu, “Endakali mendeme mena kapua mendepale dokopa, doko wangi tao wasepae dokopa dolapo lao tama pyoo, mena dokonya kongali doko kinginya tamopi langalunya tamopi petae katatamo kandao doko, baa tangeme Gotenya imbu kaenge endaki waene jepae doko nata. Waene doko Goteme endaki-pipa pyasala nayao imbu kaenge kapo penge dokonya kai latamo doko, endakali dokome nata. Dokopa endakali doko kana itateme tao alupae+ 14:9-10 kana tao alupae Pa 9:17 doko kandape.dokonya enjele etete epe dupapi, Sipisipi Yakane dokopi, dupanya enombasa tanda koo nao katata. 11 Dopa* 14:11 Jen 19:28; Ais 34:9-10; Pa 13:12-17; 14:9; 16:2; 19:3,20; 20:4 pitamopa itaita dokome endakali dopale dupa tanda maiyoo, koteaka lao kena pitamo doko pyoo ketae pyakalyeta. Dokopa mena dokonya kengenya kongali doko petae katapala baapa baa wangi tao wasepae dokopa dolapo lao tama pilyamino endakali dupa kuka kotakapi imambu nala nayatamina,” lea.
12 Mana* 14:12 Pa 12:17; 13:10 dopale dupanya Gotenya endakali dupame baanya mana setapae dupa watao minao Jisasa lao masoo minao kyoto joo katapenge.
13 Dee* 14:13 Mt 11:28-29; 1 Ko 15:58; 2 Te 1:7; Ip 4:10 kaitinya pii mende leamo dokome lao pituu, “Embame pepa dapa lao pyape. Endakali Kamongo dokopa pakatae katao epapu kumatamipi, dee ene kumatamipi, dupame mona yaepena. ‘Dupame lekeleke tao kateamino dupanya kiningi etete koto katatami. Epe piamino dupa dupa-kisa sepeta patamina,’ Sipitisa dokome dopa leana,” lea.
Nee mandenge gii doko
14 Dokopa* 14:14 Dan 7:13; Pa 1:7 kopa kyoo lapae mende siamopa ongonya mende petea. Doko endakali petele pyoo balu golome wasepae mende mandyuu konjua nenge katapae mende minatae petea. 15 Dee* 14:15 Joe 3:13; Emo 8:2; Mt 13:30,39-40; Jo 4:35 enjele mende kaitinya losuu anda andake dokonya katao kamaka ipupala puu lao kopa ketae peteamo doko lamaiyoo, “Yuunya nee dupa wambu petelyamona embanya konjua dokome lyao mandi. Indupa nee mandipenge giina,” lea. 16 Dopa lateamopa kopa ketae peteamo dokome baanya konjua doko isa pyandatala yuunya nee wambu petae dupa lyao mandea.
17 Dee enjele mende kaitinya losuu anda andake dokonyaka katao kamaka epeamo dokome konjua nenge katape mende miniaka. 18 Dee* 14:18 Joe 3:13; Pa 6:9-10; 8:3-5 enjele mende itate isingi pupu lapae singi doko olatatoko dokonya katao epea. Ipupala puu lao enjele konjua nenge katapae miningi doko lamaiyoo, “Yuunya getepe dupa wambu petelyamona, embame embanya konjua nenge katapae dokome lyaa,” lea. 19 Dopa* 14:19 Ais 63:1-6; J.Ee 1:15; Pa 19:15 lateamopa enjele dokome baanya konjua doko yuunya pyandatala getepe dupa lyia. Lyapala getepe indingi Gotenya imbu kaenge yuli andake dokonya pyandea. 20 Dokopa yuu taono andake dokonya kamalyatena getepe indingi yuli dokonya mendeme indiamopa yuli ketae dokonya taiyoko pyakalyetala liyoo yuu etete tependa waka pea. Ketae liyoo epeamo dupa pituu endakali dupanya mangenya lita pia.
15Enjele kalange dupame kenda pipae kalangeaka sepeta kateami
1 Dee* 15:1 Lep 26:21; Pa 15:6-7 kaitinya kongali andake waka mendepale mende pia. Enjele kalange mendatupame endakali koyasalanya kenda pipae kalangeaka sepeta kateami. Kenda pipae dutupa etatamopa dee ipata mende nasia. Dutupa-kisa Gotenya imbu kaenge doko etalakao etea.
2 Dee* 15:2 Pa 4:6; 5:8; 7:9,14 solowata pete jepae mendita mende kandeo. Doko galasa mende itate-pipa mendenya pali-pali petae jia. Lemba dokonya mena kapua mendepale dokopi, baa wangi tao wasepae dokopi, baanya kenge itaki yaki dokopi, dutupa ita miniamino endakali dupa Goteme gitaa jepae maiyamo dupa minatae kateami. 3 Dupame* 15:3 Eke 15:1,11; Dit 32:4; Wee 92:5; 111:2; 139:14; 145:17; Jet 10:10; Pa 1:8; 11:17; 16:7 Sipisipi Yakane dokopa, Gotenya kendemane Mosesepanya wee dopale joo dapa leami:
“Eteteaka pupu lapae pitaka Kamongo Gote emba-kisa silyamo.
Embame kalai piino dupa andakeaka jilyamo.
Dupa kandao mona andelyamano.
Endakali tata pitakanya emba kiŋi kalyeno.
Embanya mana dupa angipi tolatepiaka silyamo.
4 Kamongo,* 15:4 Wee 86:9-10; Jet 10:6-7; Mal 1:11 emba iki epe etete kalyeno doko apimi paka nakayatape?
Emba apimi lalyala nayatape?
Embanya mana tolatae dupa panao ipatea.
Tenge ongonya endakali tata pitakame emba lao tama pyaa ipatami.
5 Dopa* 15:5 Eke 38:21; 40:34 lao wee doko lateaminopa, Gote kalyamona lao panasingi kaitinya losuu anda lapalapame petae andakote dokonya panda eteteaka epe doko lumbiamo kandeo. 6 Dokopa* 15:6 Lep 26:21; Pa 15:1; 19:8 enjele kalangeme kenda pipae kalangeaka sepeta kateamino dutupa panda eteteaka epe dokonya katao kamaka epeami. Dupame lapalapa kaimala napingi etete kyoo lapae dupa petala matapu golome wasepae dupa sangalinya pyoo epeami. 7 Opale* 15:7 Wee 75:8; Ais 51:17,22; Jet 25:15; Pa 14:8,10; 16:19 lenge tenge kitomende dutupanya mendeme pelesa golome wasepae kalangeaka enjele kalange dutupa menda menda maiya. Gote katawaka katenge dokonya imbu kaenge doko pelesa kalange dutupanya tumbatae katea. 8 Dokopa* 15:8 Eke 40:34; 1 Kiŋ 8:10-11; 2 Ktl 5:13-14; Ais 6:4; Ese 44:4 Gotenya tii pipaepa pupu lapaepa dolaponya kena piamo dokome panda eteteaka epe dokonya tumbatae kateamopa, mendemekapa pao andaka dokonya kolandapenge nanjia. Enjele dutupame kenda pipae dutupanya kalai pyoo etasetena lao malisepenge jia.
16Pelesa kalange Gotenya imbu kaenge sepeta dutupa
1 Dokopa* 16:1 Wee 69:24; Ais 66:6; Jet 10:25; Ese 22:31; Sep 3:8; Pa 16:17* 16:1 Pa 8:6-12 pii mende panda eteteaka epe dokonya katao puu lao enjele kalange dutupa lamaiyoo, “Nyakamame pupala pelesa kalange Gotenya imbu kaenge sepeta dutupa yuunya kai laapape,” lea.
2 Dopa* 16:2 Eke 9:10; Dit 28:35; Pa 13:12-17 lateamopa enjele wambao dokome pupala baanya pelesanya sepeta doko yuunya kai lea. Dokopa mena kapua mendepale dokonya kongali petae endakali dupame mena doko wangi tao wasepae doko lao tama pyoo katenge dupa-kisa amungi aii pyao etete tanda pingi dupa pia.
3 Dee* 16:3 Eke 7:17-21 enjele laponge dokome baanya pelesanya sepeta doko solowata pete dokonya kai lea. Dokopa solowata pete doko endakali kumapaenya taiyoko jiamopa opale lenge tenge solowata petenya singi dupa pitaka kumia.
4 Dee* 16:4 Wee 78:44 enjele teponge dokome baanya pelesanya sepeta doko endaki lee kungipi, andakepi dupanya kai leamopa, dupa pitaka taiyoko jia. 5 Dokopa* 16:5 Dit 32:34; Wee 119:137; 145:7; Pa 11:17 endakinya enjele dokome Gote kandao lao pituu, “Emba wamba waka kateeno doko, indupa kalyeno. Emba etete epe. Embame mana tolatae minao endakali dupa yapee. 6 Endakali* 16:6 Wee 79:3; Ais 49:26; Ese 35:6; Mt 23:25; Pa 6:9; 18:24 dupame embanya endakali dupapi, potopesa dupapi, dupa pyao kumasiaminopa taiyoko kai latae katea. Dopa piaminopa embame endakali dupa taiyoko nena lao maiino doko dupa-pipa kapa peana,” lea. 7 Dee* 16:7 Wee 19:9; 119:137; Pa 1:8; 15:3; 16:14; 19:2 olata toko dokonya katao pii mende leamo dokome lao pituu, “Kiningi, Kamongo Gote, eteteaka pupu lapae, embame mana angipi tolataepi minao endakali yapengena,” lea.
8 Enjele kitomende dokome baanya pelesanya sepeta doko niki lenge dokonya kai lea. Dokopa niki dokome endakali dupa yangena lao Goteme kayamopa niki dokome dupa yangea. 9 Niki* 16:9 Emo 4:6; Pa 9:20-21; 16:21 doko eteteaka itaita koo pipae dokomena endakali dupa tao mulyoo pituu, kenda pipae dutupa isingi pupu lapae singi Gote doko kilya kandao kateami. Dopa petala dupame mona kapilyoo baa lao lalyala nayami.
10 Enjele* 16:10 Eke 10:21-23; Ais 8:22 yuungi dokome baanya pelesanya sepeta doko mena kapuanya isoo petenge kiŋi toko dokonya kai leamopa, kapua dokome isingi endakali dupa-kisa iminjia. Endakali dupa tanda koo nao, keke tange kepao neami. 11 Doko* 16:11 Jet 5:3; Pa 9:20-21; 16:21 amungi piapi tanda neamipi tenge dolaponya dupame Gote kaitinya katenge doko kilya kandao mona kapilyala nayao nyakamanya mana koo miniamino dupa maita maiya nayami.
12 Enjele* 16:12 Ais 11:15-16; 44:27; Jet 50:38; 51:36; Pa 9:14 tokange dokome baanya pelesanya sepeta doko endaki andake Yupotisa lenge dokonya kai leamopa kiŋi dupa niki pyakaengesa-kaita ipatami kaitini doko depa latae sina lao endaki doko tukea. 13 Dokopa* 16:13 Eke 8:3 enjele koo tepoma monge jepae mendatupa kanopato pambea kambupi, mena kapua dokonya nengekaitapi, sambo potopesa nengekaitapi dupanya pyakalyiami. 14 Enjele* 16:14 Pa 1:8; 16:7; 19:6,15,19 koo Satane jepae dupame kongali dupa pingima. Dupame yuunya endakali pitakanya kiŋi dupame Gote eteteaka pupu lapae dokome yapatamo gii dokonya yanda pina lao nyoo limbala pengema.
15 Kandeleno!* 16:15 Mt 24:43-44; Lu 12:39-40; 1 Ko 1:8; 1 Te 5:2,4; 2 Pi 3:10; Pa 3:3,18 Pake nenge endakali mende epengeli pyoo namba ipato. Dopana, endakali mendeme lenge tao katapala baanya elya pingi doko mendeme nakandena lao, papata napayao yongenya pingi yakinala nayao pingi endakali doko baa mona yaepena.
16 Maitakao* 16:16 Isi 5:19; 2 Kiŋ 9:27; 23:29; Sak 12:11; Pa 20:8 enjele koo dupame kiŋi dupa laminao pao yuu mende Iputu pii lao kenge Amaketono+ 16:16 amaketono Tenda yuu gii etatamo dokopa yuu Amaketono dokonya koo epepi dupa yanda pitami panda mende kandao lelyamo. Pa 19:19-21 doko kandape.lenge dokonya limbiami.
17 Enjele* 16:17 Ais 66:6; Pa 16:1; 21:6 kalange dokome baanya pelesanya sepeta doko poo dokonya kai lea. Dopa piamopa losuu anda andake dokonya kiŋi petenge toko dokonya-kaita pii mende puu lao leamo doko kamaka epea. Dokome lao pituu, “Dutupa pyoo etapelyamona,” lea. 18 Dokopa* 16:18 Eke 19:16; Dan 12:1; Mk 13:19; Pa 4:5; 8:5; 11:19 yuu wapaka pyoo mulumalu lao kaiti katao titiwali etete andake mende minia. Endakali tee pyao kateamino dokonya pituu indupa tuu lao titiwali etete andake dopale mende naminia-pyaa. 19 Yuu* 16:19 Wee 75:8; Ais 51:17,22; Jet 25:15; Pa 14:8,10 taono andake doko toka lapala tepoma piamopa, endakali tata pitakanya yuu taono dupa koya. Doko Goteme Bapilone+ 16:19 bapilone Pa 14:8 doko kandape.yuu andake doko masetae katapala waene petenge kapo penge dokonya Bapilone tange dupame waene nena lao makapusia. Waene doko Gotenya imbu kaenge etete andake doko. 20 Dee* 16:20 Pa 6:14; 20:11 endaki pete kainanya yuu singi dupa pitaka alu pyoo eteamopa, yuu manda mendaipi mende nasia. 21 Tandake* 16:21 Eke 9:22-26; Pa 11:19; 16:9,11 kapa andake kana lungutapaele dupa kaiti-kisa katao endakali dupa-kisa epea. Ipupala endakali dupa koyasoo etete kenda pisiamo dokonya dupame Gote kandao lamba leami.
17Enda akali nyele-nyele paenge mendepa mena kapua mendepale dokopa
1 Pelesa* 17:1 Jet 51:12-13; Ese 16:23; Pa 17:15 kalange minatae kateamino enjele kalange dupanya mendeme namba kateosa ipupala lao pituu, “Endaki longo satitoponya pitipala akali nyele-nyele+ 17:1 akali nyele-nyele Taono Bapilone doko kandao kongali lao akali nyele-nyele paenge endana lenge. Pa 14:8 doko kandape.paengenya etete kenge singi enda dokonya yanu nyetamo doko laitaka pitoo ipu. 2 Yuunya* 17:2 Ais 23:17; Jet 25:15-16; 51:7; Pa 14:8; 18:3 kiŋi dupame enda doko-pipa kepo piami. Enda dokonya akali nyele-nyele paenge mana waene jepae dokome yuunya endakali dupa kyekeamina,” lea.
3 Dokopa* 17:3 Pa 13:1 Oli Sipitisa dokome namba sakatasiamopa, enjele dokome namba nyoo endakali napalenge yuu mendenya pea. Dopa peteamopa mena kapua kate pyapae mendenya ketae enda doko peteamo kandeo. Mena dokonya yonge doko pitakanya Gote lamba lenge pii longo dupa pepa pyatae katea. Mena dokonya aiyomba kalange kateamopa aiyombanya nenge kingi ita mende katea. 4 Enda* 17:4 Jet 51:7; Ese 28:13,16; Pa 18:16 dokome yongenya pingi wene pyapaepa kate pyapaepa mendalapo petala, golopi, kana auu pipae muni longome sambengepi, mamakupi dupame yati petae petea. Dopa petala kapo penge golome wasepae mende miniamo dokonya baanya akali nyele-nyele paenge mana dokonya aii pyapaepi koopimi tumbatae katea. 5 Baanya* 17:5 2 Te 2:7; 1 Pi 5:13; Pa 14:8 kenge kongali pyoo baanya langalunya dapa lao pyatae katea: Bapilone+ 17:5 bapilone Pa 14:8 doko kandape.yuu andake doko, enda akali nyele-nyele paenge dupapi mana aii pyapae miningi endakali dupapinya tengena lao pyatae katea. 6 Enda* 17:6 Pa 18:24; 19:2 dokome Gotenya endakalipi Jisasanya lao lao panenge endakali dupapi dupanya taiyoko dupa napala baa kyekea. Dopa piamo doko kandatala namba etete mona andeo.
7 Dokopa* 17:7 Pa 13:1 enjele dokome namba langyoo, “Aipuma emba mona andelepe? Enda dokopa, mena kapua aiyomba kalange katenge dutupanya nenge kingi ita katenge dokome enda doko mandyuu paenge dokopa, dolaponya tenge yalo petae doko nambame emba langitoo. 8 Embame* 17:8 Wee 69:28; Dan 7:3,7; Pa 3:5; 11:7; 13:3-4,8 mena kanjeno doko wamba kateamoaka doko, indupa dee nakalyamona tenda baa yuli koo etete koko dokonya katao pyakalyalanya pilyamona, pyakalyetala pao etete koyalakao koyata. Goteme yuu wasiamo dokonya pituu indupa tuu lao yuunya endakali dupa lete etete katenge kenge singi buku dokonya kenge nasilyamo endakali dupame mena wamba kateamo doko indupa nakatapala, dee katatamo kandatala tenge dokonya mona andatami.
9 “Masingi* 17:9 Pa 13:18 endakali mendeme kapa pao dake masokondape pipenge. Mena dokonya aiyomba kalange dutupa yuu manda kalange mendatupa makande petae dokonyana, enda doko yuu manda kalange dutupanya ketae petenge. Aiyomba kalange dutupame kiŋi kalangeaka makande petae. 10 Dutupanya yuungi isa patapiminopa indupa mendai kalyamo. Mende doko kiŋi jetala naelyamo. Maitakao baa kiŋi jetala gii kuki katapenge. 11 Mena wamba kateamo indupa nakalyamo doko kiŋi kalange dutupanya tukulapo joo katapala, baa koyalanya kalyamo.
12 “Dopana,* 17:12 Dan 7:24 aiyombanya nenge kingi ita katapumu kanjeno dutupame kiŋi kingi itaka makande petae. Dutupame endakalipi yuupi dupa isetala naelyaminoaka doko, dupame mena doko-pipa awapa pupu lapae nyepala kiŋi katele lao kilyoko gii mendai katatami. 13 Dutupame masingi mendai iki palyetala nyakamanya pupu lapaepi kyotopi dupa mena doko maingima. 14 Dopa* 17:14 Dit 10:17; Dan 2:47; 1 Ti 6:15-16; Pa 19:16 petala dupa-pipa Sipisipi Yakane doko-pipa yanda pitaminopa Sipisipi Yakane dokome dupa ita minata. Doko, baa kamongo dupanya Kamongo katao kiŋi dupanya Kiŋi kalyamo. Goteme ipupa latae endakali dupapi, yapao nyepae endakali dupapi, baa yakinala naenge endakali dupapi dupame baa-pipa katao ita minatamiakana,” lao enjele dokome lea.
15 Dee* 17:15 Ais 8:7; Jet 47:2; 51:13; Dan 3:4 baame namba langyoo, “Enda akali nyele-nyele paenge doko pitipya dosa endaki longo ipao satyalamo kanjeno dutupame endakali longo limbao kalyamino dupapi, endakali yonge waka waka katenge dupapi, pii wakale wakale lenge dupapi, yuu pitakanya endakali tata dupapi dupa makande petae. 16 Aiyombanya* 17:16 Lep 21:9; Ese 16:37-41; 23:25-29 nenge kingi ita mende katapumu kanjeno dupapi, mena dokopi dupame enda akali nyele-nyele paenge doko kandao mona koo palitami. Dupame baanya oapi dupa koyasetala, baa papata petena lao baanya yongenya pingi dupa lyokao nepatamiaka. Dopa petala dupame baanya yonge dupa napala itatenya yangatami. 17 Doko, dupame Gotenya masepae watao minina lao Goteme dupa masepae maitala, dupa mona mendai palyoo katao, dee nyakamanya isingi kalai dupa mena doko maiyoo pao Gotenya pii leamo doko angi jetamo dokonya tuu lena lao masepae maiyaka. 18 Embame* 17:18 Pa 11:8 enda kanjeno dokome, yuu taono andake yuunya kiŋi dupa isilyamo doko makande petaena,” lao enjele dokome lea.
18Taono andake Bapilone doko koyatelyamona leamo doko
1 Dee* 18:1 Ese 43:2* 18:1 Jet 50:1-46 maitakao enjele waka mende kaiti-kisa katao isa epeamo kandeo. Baa etete pupu lao tii pipae dokome yuu doko tii pisia. 2 Dopa* 18:2 Ais 13:21-22; 21:9; 34:11,14; Jet 50:15,39; 51:8 petala baame etete puu lao lao pituu,
“Taono andake Bapilone+ 18:2 bapilone Pa 14:8 doko kandape.doko koyatelyamo.
Kiningi, koyatelyamo.
Yuu dokonya enjele koo Satane jepae dupame tenge yawatala,
enjele koopi, yaka+ 18:2 yaka Jutamanya mana dokome yaka tata mendapua koo kaimala pipaena nala nayatama lao nee nyetae-pyaa.auu nakayapenge koo dupapi dupa pitaka yuu dokonya anjetae joo katengema.
3 Doko* 18:3 Ais 23:17; Jet 25:15,27; 51:7; Pa 14:8 aipuma? Bapilone yuu dokome baanya akali elya pingi pyoo paenge mana kyoto endaki waene jepae doko,
yuu dupa pitakanya endakali tata dupa pitakame nena lao maiya.
Dopa piamopa, yuunya kiŋi dupame baa-pipa kepo koleami.
Baame pitoo lao masiamo dupa pitaka pyaanya baanya muni longo paka siamo dokonya pisinisa kalai pingi endakali dupame muni longo nyiamina,” lea.
4 Dee* 18:4 Ais 48:20; 52:11; Jet 50:8; 51:6,45; 2 Ko 6:17 pii mende kaitinya katao lea dokome lao pituu,
“Nyakama baanya koo dokopa kopataminopa,
baa kenda pipae nyetamo dokonya aopyoo latala nyakama apata nyetamina,
nyakama nambanya endakali dupame yuu doko yakinatala ipupa!
5 Doko,* 18:5 Jen 18:20-21; Jet 51:9 baanya koo dupa eteteaka andake pyoo mau pyatae katao pao kaitinya tuu lea.
Goteme yuu dokonya koo dupa pitaka masetae kalyamo.
6 Enda* 18:6 Wee 137:8; Jet 16:18; 50:15,29; 2 Te 1:6 dokome nyakama-kisa piamoli pyoo nyakamame yanu pyao pitamino dokonya
baame piamo dopaleaka dee mende apata waipa soo pyepape.
Baame kapo penge mendenya nyakamanya endaki waene depa lekeamoli pyoo
nyakamame baanya depa lakamaiyoo pituu
wakao dopaleaka mendatupa waipa soo depa lakamaiyepape.
7 Baame* 18:7 Ais 47:7-9 baa tange lalyoo yongenya pyuani kayamo dupa pitaka piamoliaka pyoo
nyakamame baa tanda maiyoo mona minao kenda pisalapape.
Doko baame baanya mona dokome,
‘Namba enda kuini joo pilyona, walyakae joo napilyona,
mona kenda pisingi mende nakandatona,’ lenge
8 Dopa* 18:8 Lep 21:9; Jet 50:34; Pa 17:16 lao masingi dokonya kenda pipae dupa yuu gii mendainyaka baa-kisa ipata.
Yainapi, mona kenda pisingipi, lopo andakepi dupa
baa-kisa epena latala baa itateme yangata.
Kini, baa yapatamo Kamongo Gote doko pupu lapaena,” lea.
9 Baa* 18:9 Ese 27:30-35; Pa 17:2* 18:9 Ese 26:16-17 kepo petala pyuani kayamino dupa pitaka pyoo eteamino yuunya kiŋi dupame baa itatenya tatamo kena doko kandatala ee lao yamataka latami. 10 Baa* 18:10 Dan 4:30 tanda koo natamo dokonya dupame pakame kumapala, tependa katao lao pituu, “Bapilone yuu taono andake pupu lapae emba Goteme kilyoko gii mendai ikinya yanu nyoo yapelyamona kondo etete kondo,” latami.
11 Yuunya* 18:11 Ese 27:31,36 pisinisa pingi endakali dupame yuu doko lao masetala ee lao mona kenda kayao pitami. Doko aipuma? Endakalimi nyakamanya pinju dupa dee sambala nayatami. 12 Golopi,* 18:12-13 Ese 27:12-13,22 silipapi, kana auu pipae muni longome sambengepi, mamakupi, lapalapa kyoo lao auu pipaepi, wene pyapaepi, penapena pipaepi, kate pyapepi, ita tunduma auu pipae pingi tata tatapi, mena elepene nengeme wasepae tata tatapi, ita yole andakeme sambengepi, kana botonjapi, aenepi, kana yati pipaepi dupame wasepae dupapi, nee tende pisingi ita yanu sinamonepi, itamaiyapi, ita kena tunduma pina lao yangenge dupapi, wele tunduma pipaepi, kena tunduma pipae pingi pautapi, endaki waenepi, olipi ipangepi, nee palawa epepi, wiisa diipi, pulumakawapi, sipisipipi, mena osame pyalya lelyamopa pituu paengepi, kendemanepi, endakali sambengepi, dupa dee sambala nayatami. 14 Pisinisa pingi endakali dupame lao pituu, “Embame opale nyepawanimi kumiino dupa etapala, oapi auu pipae yole andakeme sambenge tata tata dupapi, embanya yati auu pipae dupapi dupa koyatelyamona, embame dutupa dee nakandatena,” latami.
15 Oapi* 18:15-17 Ese 27:31,36* 18:15-17 Ese 28:13; Pa 17:4* 18:15-17 Ais 23:14; Ese 27:27-30 dopale dupame pisinisa petala taono dokonya muni longo nyiamino endakali dupame taono doko etete koyatamo dokonya paka kayapala tependa katatami. Dopa petala dupame ee lao mona kenda kayao lao pituu, “Wamba kolosa kyoo lapaepi, wene pyapaepi, kate pyapaepi, golopi, kana auu pipae muni longome sambengepi, mamakupi, dupame baa yati peteana, taono dokonya oapi epe dupa kilyoko gii mendai ikinya koyatamo dokonya taono andake doko kondo etete kondo,” latami. Dee endakinya paenge sipi lyaa miningipi, sipi sambapala yuu mendakaita penge endakalipi, sipinya kalai pingi akalipi, solowata pete dokonya pisinisa pingi endakali dupapi, dupa pitaka Bapilonenya tependa katatami. 18 Taono* 18:18 Ese 27:32 doko yangatamopa kena kandatala puu lao lao pituu, “Taono andake dakepa kapa pao taono anduku silyape?” latami. 19 Dupame* 18:19 Ese 27:30-34 nyakama tangenya aiyombanya kenai lumbao pyasoo mona kenda kayao eaka lao puu lao lao pituu, “Sipi setenge endakali dupame solowata petenya payatala taono andake dokonya muni longo silyamopa nyepala kamongo jingimana, taono andake doko kilyoko gii mendai ikinya koyatelyamo dokonya kondo etete kondo,” latami.
20 Kaitinya* 18:20 Dit 32:43; Wee 96:11; Ais 44:23; 49:13; Jet 51:48; Pa 19:1-2 katengepi, Gotenya endakalipi, aposelepi, potopesapi, nyakama pitakame taono doko kandatala mona yaepalapape. Doko Goteme nyakama lao masetala taono doko yapapala yanu nyepelyamo.
21 Enjele* 18:21 Eke 15:5; Jet 51:63-64; Ese 26:21 kyoto mendeme kana etete andake mende minalyetala solowata pete dokonya pyale latala lao pituu, “Dopaka pyoo Goteme taono andake Bapilone doko nyepala puu lao pyale latamopa endakali dupame kapa pao dee nakandatami. 22 Dopana* 18:22 Ais 24:8; Ese 26:13 gitaa pingipi, linu lengepi, pulupapu lengepi, beto pingipi dupa dee nasetami. Oapi tata tata dupa wasingi endakali dupanya mende nakandao wiisa dii indingisa kana ningi nango lenge doko dee naseteamiaka. 23 Ita* 18:23 Ais 47:9; Jet 7:34; 16:9; 25:10 tao katenge doko dee natata. Akali enda kelyao enda akali pao pilyamopa pii lenge doko dee nasetamiaka. Doko aipuma? Wamba Bapilone dokonya pisinisa pingi endakali dupame yuunya etete andake joo kateaminopa, baame topoli joo yuu pitakanya endakali dupa minakasiana,” lea.
24 Potopesapi,* 18:24 Jet 51:49; Ese 24:7; Mt 23:35-37; Pa 6:10; 16:5-7; 17:6; 19:2 Gotenya endakalipi, yuunya endakali taono Bapilone dokome taiyoko nyiamo dupa pitakapi dupanya tenge doko baa-kisa dia.
19Taono Bapilone doko koyasiamo dokonya tama piamino doko
1 Dee maitakao siopa kaitinya katao keekae mende endakali kambu andake mendeme lee lao lao pituu, “Naimame Gote lao tama pimana! Naimanya Gote dokome endakali pyoo nyoo katenge. Baa pupu lao tii pyoo katengeaka! 2 Baame* 19:2 Dit 32:43; 2 Kiŋ 9:7; Jet 51:48; Pa 6:9-10; 11:8; 16:7 mana angipi tolataepi minao endakali dupa yapenge. Enda akali nyele-nyele+ 19:2 akali nyele-nyele Pa 17:1 doko kandape.paenge dokonya mana dokome yuunya endakali dupa koyasiamo doko baa Goteme yanu nyoo yapea. Dee enda dokome Gotenya kendemane dupa taiyoko nyiamo dokonya Goteme yanu nyiakana,” leami.
3 Dupame* 19:3 Ais 34:10; Pa 4:11 deaka lao pituu, “Baa yangeamo doko tao koteaka lao kena pyoaka katengena, naimame Gote lao tama pimana,” leami. 4 Dokopa* 19:4 Pa 4:9-10 isingi akali kingi ita lapoma-kisa dee kitomendepi opale lenge tenge kitomendepi dupame kiŋi petenge toko dokonya petenge Gote doko kandao tama pyoo pituu, “Kiningi, naimame Gote lao tama pimana!” leami. 5 Dopa* 19:5 Wee 22:23; 115:13; 134:1; 135:1 leaminopa kiŋi petenge toko dosa katao pii mende lao pituu, “Gotenya kendemane endakali kenge singi dupapi, meepi, Gote paka kaengepi nyakama pitakame naimanya Gote doko lao tama pyepa!” lea.
Sipisipi Yakane dokome enda yoko pyao watapae pyatamo doko
6 Dokopa* 19:6 Eke 15:18; Wee 22:28; 93:1; 97:1; 99:1; Ese 1:24; 43:2; Dan 7:14; Pa 1:8,15,17; 14:2; 15:3; 21:2 keekae mende leamo dokonya endakali kambu longo mendeme lengepi, endaki andake oo lengepi, kaiti toka andake lengepi dopale joo lao pituu, “Naimanya Kamongo Gote eteteaka pupu lapae naima isoo katenge doko lao naimame lalyemana! 7 Naima* 19:7 Wee 118:24; Mt 22:9; Ep 5:25-27; Pa 11:17 mona yaepao eteke pyao baa lao lalyemana! Doko aipuma? Sipisipi Yakane dokonya enda yoko pyapenge+ 19:7 enda yoko pyapenge Kataisame baanya sosa doko lanyoo kaitinya patamo doko kandao kongali lao enda yoko pyapenge lelyamo.gii doko ipatelyamo. Baanya enda doko depa latae pitipilyamoaka. 8 Goteme* 19:8 Ais 61:10; Mt 22:12; Pa 15:6 enda doko kolosa kaimala napingi eteteaka kyoo lapae mende maipumu petae pilyamona,” leami. Kolosa kyoo lapae doko Gotenya endakali dupame mana tolao miningi doko.
9 Dee* 19:9 Mt 8:11; 22:2-3; Lu 14:15; Pa 1:3 enjele dokome namba langyoo, “Embame pii datupa pepa pyape: ‘Sipisipi Yakanenya enda yoko pyao watapae pyatamo dokonya epena latae endakali dupa mona yaepena! Pii dutupa Gotenya pii kiningi etetena,” lea. 10 Dopa* 19:10 Ap 10:25-26; Pa 22:8-9 lateamopa nambame baa lao tama pyaanya baanya moko kateamo dosa isa luma lakeo. Dopa piwaka doko, baame lao pituu, “Embame dopa napi. Nambame embapi Jisasame pii leamo minilyamino embanya masoo miningi kaiminingi dupapi nyakama-pipa kalai mendai pingina, embame Gote lao tama pipi,” lea. Jisasame pii leamo dupa potopesa dupame pii leamino dupanya angi doko.
Mena osa kyoo lapae maitanya peteamo doko
11 Kaiti* 19:11 Wee 96:13; Ais 11:4; Ese 1:1; Sak 1:8; 6:3,6; Pa 1:5; 3:7,14; 6:2 doko wakale pyoloo petae siamopa mena osa kyoo lapae mende kateamo kandeo. Dokonya peteamo doko kenge Angi Tolatae lenge. Baame mana tolatae minao endakali dupa yapenge. Dee, mana tolatayaka minao yanda pingi. 12 Baanya* 19:12 Dan 10:6; Pa 1:14; 2:17-18 lenge dolapo itate yuli jiamopa baame kiŋinya balu mandipala kiŋi longo isoo katea. Dopa piamopa kenge mende baa-kisa pyatae katea. Kenge doko mendeme masala naelyamopa baa tangeme iki masingi-pyaa. 13 Baa* 19:13 Ais 63:1-3; Jo 1:1,14 yonge pee londe taiyoko pata-pata petae mende petae katea. Baanya kenge doko Gotenya Pii lapae lenge. 14 Kaitinya yanda singi amii dupame yonge pee londe kyoo lapae kaimala napingi dupa petala mena osa kyoo lapae dupanya pituu baa watao peami. 15 Baame* 19:15 Wee 2:9; Ais 49:2; 63:3; J.Ee 1:15; Joe 3:13; Pa 1:8,16; 2:12,16,27; 4:8; 12:5; 14:20 netesa endakali dupa pyatopa lao baanya nengekaita konjua nenge katapae mende pyakaetae katea. Baame aene kolyepe mende minao netesa endakali dupa iseta. Getepe lyao indingi yuli dokonya baame getepe indyeta. Indyetamopa waene ipatamo doko Gote eteteaka pupu lapae dokonya imbu kaenge andake doko. 16 Baanya* 19:16 Dit 10:17; Dan 2:47; Pa 17:14 yonge peepa paingipa dolaponya dapa lao kenge pyatae katea: KINI DUPANYA KININA dee KAMONGO DUPANYA KAMONGONA latae katea.
17 Dee* 19:17 Ese 39:17-20 enjele mende niki lenge dokonya kateamo dokome yaka kaitipa kopao pee lao payamino dupa puu lao wii lao lamaiyoo, “Nyakama Gotenya nee andake dokonya nalapale limbalapa. 18 Nyakamame kiŋipi, yanda singi amii isingi mupapi, akali pupu lapaepi, mena osapi, osanya petenge akalipi, kendemanepi, meepi, kenge singipi, nasingipi, dupa pitakanya yonge dupa nalapa,” lea.
19 Dokopa* 19:19 Wee 2:2; Pa 17:12-14 mena kapua mendepale dokopi, yuunya kiŋi dupaapi, dupanya yanda singi amiipi dupame mena osanya peteamo dokopi, dokonya yanda singi amiipi dupa yanda pimaiyanya kapeami. 20 Yanda* 19:20 Ais 30:33; Dan 7:11; Mt 7:15; Pa 13:12-17; 14:10; 20:10,15 petala osanya peteamo dokome mena kapua dokopa, dokonya enombasa kongali dupa pyoo kateamo sambo potopesa dokopa dolapo anjia. Sambo potopesa dokome kongali piamo dupame endakali mena wangi tao wasepae doko lao lalyingi dupapi baanya kongali petae dupapi dupa minakasia. Mena kapua dokopa sambo potopesa dokopa dolapo lenge taputa kana itateme tao aluoo+ 19:20 kana itateme tao aluoo Pa 9:17 doko kandape.katenge itate pete andake dokonya soo pyandea. 21 Dokopa* 19:21 Ese 39:17,20; Pa 19:17-18 kiŋi dupapi, dupanya yanda singi amii dupapi dupa akali osanya peteamo dokome baanya nengekaita konjua pyakaetae kateamo dokome kepao kumasia. Dopa peteamopa yaka dupa pitakame ipao dupa nao etete tomba kendeami.
20Satane doko ee kana taosene mende anjetae paleamo doko
1 Dokopa* 20:1 Pa 9:1 enjele mendeme kaiti-kisa katao yuli koo etete koko dokonya kii dokopa ŋili kende andake mendepa minao epeamo kandeo. 2 Ipupala* 20:2 Jen 3:1; Mt 12:28-29; Pa 12:7,9 baame kanopato pambea yuu wambatae waka endakali pitaka-kisa tenge setenge kenge Satane lenge doko minatala ee kana taosene mende maiyoo sene kende dokome anjia. 3 Anjetala* 20:3 2 Te 2:6-8; 2 Pi 2:4; Ju 6; Pa 12:12 baame ee kana taosene mende yuu pitakanya endakali tata dupa minakasala naena lao yuli koo etete koko dokonya pyandatala, kaita piti pyaakao pimbia. Ee kana dutupa patatamopa, maitakao baa mokapae gii kuki katapenge.
4 Dee* 20:4 Dan 7:9,22,27; Mt 19:28; Lu 22:30; 1 Ko 6:2; Pa 5:10; 13:15-17 kiŋi petenge toko mendapuanya peteamino dupame endakali dupa yapena lao Goteme dokaita pupu lapae maiya. Dee Jisasame pii leamo dokopi Gotenya pii dokopi lamaiyamino tenge dokonya yandapipi dupame mange kepeamino dupanya imambu dupa peteami. Mena kapua dokopa doko wangi tao wasepae dokopa dolapo tama pyaa nayao, mena dokonya kongali doko nyakamanya langalupi kingipi dupanya kongali pyaa nayawaka piamino endakali dupa ee kana taosene mendepa kapa lao Kataisapa kiŋi joo lete etete katapenge jia. 5 Doko wambao lete etete katatamino doko. Endakali waka kumiamino dupame ee kana taosene mendai doko patena lao malisepenge jia. 6 Endakali* 20:6 Eke 19:6; Ais 61:6; 1 Pi 2:5,9; Pa 1:6; 2:11; 5:10 wambao lete etete katatamino dupa etete epe joo mona yaepena. Lapo pyoo kumingi doko dupa-kisa nasetamopa, Gotepa Kataisapanya pitisa joo ee kana taosene mendepa kapa lao Kataisa-pipa kiŋi joo isoo katatami.
Satane etete koyata
7 Maitakao ee kana taosene mendai doko ipao patatamopa Satane anjetae palenge anda kaita doko lumbapala baa mokata. 8 Dokopa* 20:8 Ese 7:2; 38:2,15-16,19 baame yuu pitakanya yangi yangipi lita dutupanya endakali dupa minakasalanya pata. Pupala Goko+ 20:8 goko, mekoko Kenge lapoma dolapome yuu pitakanya endakali Gotenya yandapipi dupame yuu gii etalanya pitamopa Gote yanda pimaiyanya ipatamina lao kongali latae silyamo. endakalipi, Mekoko endakalipi dupa yanda pina lao nyoo kambu pyatamopa dupanya itaki yaki doko endaki kee jeta. 9 Dokopa* 20:9 2 Kiŋ 1:10; Ese 38:22; 39:6; Lu 21:24 dupame yuu dupa pitakanya payapala, Gotenya endakali elyambu pyoo palengema yuu dokopa, Goteme etete auu kaenge taono dokopa dolapo katao kakopatami. Dopaka doko, kaitinya itate doko ipupala, dupa tao etata. 10 Dupa* 20:10 Jen 19:24; Wee 11:6; Ais 30:33; Ese 38:22; Pa 19:20; 20:15; 21:8 minakasingi Satane doko kana itateme tao aluoo+ 20:10 kana itateme tao aluoo Pa 9:17 doko kandape. katenge itate pete andake dokonya soo pyandata. Kapua dokopa sambo potopesa dokopa dolapo dokonya pateambina, dutupa kuka kotakapi koteaka lao tanda koo nao katatami.
Kiŋi petenge toko dokonya petenge dokome endakali yapea
11 Dokopa* 20:11 Wee 114:3,7; 2 Pi 3:7,10,12; Pa 21:1* 20:11 Dan 7:9-10; Mt 25:31-46 kiŋi petenge toko andake kyoo lapae mende siamo dokonya mende peteamo kandeo. Yuupa kaitipa dolapome baa paka puu pao peambinopa dee kandapenge nanjia. 12 Kenge* 20:12 Eke 32:32-33; Wee 69:28; Dan 12:1; Lu 10:20; Ap 17:31; Pl 4:3; Pa 3:5; 13:8; 17:8; 20:5; 21:27* 20:12 Wee 28:4; 62:12; Pot 24:12; Ais 59:18; Jet 17:10; Lo 2:6; 2 Ko 5:10; 11:15; 2 Ti 4:4; 1 Pi 1:17; Pa 2:23; 18:6; 22:12 singi endakalipi, mee endakalipi kumateamino dupa kiŋi petenge toko enomba dosa kateaminopa, buku mendapua lyangea. Dee buku waka mendeme lyangeamo doko endakali lete etete katenge kenge singi buku doko lyangea. Kiŋi petenge toko dokonya petenge dokome endakali kumateamino dupanya mana miniamino dupa bukunya pepa pyapae siamo dokonya-kaita yapea. 13 Solowata petenya mangapala kumiamino dupa dee sakateami. Kumapala malu katengepi dupa pitaka dee sakateaminopa, kiŋi petenge toko dokonya petenge dokome dokaitanya mana miniamili pyoo yapea. 14 Kiŋi* 20:14 1 Ko 15:26,55; Pa 19:20 petenge toko dokonya petenge dokome kumingi mana dokopa yuu koo dokopa dolapo itate pete andake dokonya pyandea. 15 Lete* 20:15 Ais 30:33; Mt 25:41; Pa 3:5; 19:20; 20:10; 21:8 etete katenge endakali dupanya kenge singi buku dokonya endakali mendenya kenge nasiamo kandao doko, kiŋi petenge tokonya petenge dokome itate pete andake dokonya soo pyandea.
21Yuupa kaitipa enenge siamo doko
1 Dokopa* 21:1 Ais 65:17; 66:22; 2 Pi 2:3* 21:1 Pa 7:15-17 yuupa kaitipa enenge mendalapo sia. Doko, yuupa kaitipa wambatae dolapo puu peteambinopa solowata pete doko dee nasia. 2 Taono* 21:2 Ais 52:1; 61:10; Lo 8:19-23; Ip 11:16; 12:22; Pa 3:12; 19:7-8 enenge etete epe Jetusaleme doko Goteme kaitinya katao pyandeamopa enda mapuakae mende akali paanya yati pyoo depa lengeli petae epea. 3 Kiŋi* 21:3 Lep 26:11-12; 2 Ktl 6:18; Ais 8:8; Sak 2:10; 2 Ko 6:16; Pa 7:15-17 petenge toko dokonya pii mende leamo dokome puu lao lao pituu, “Salapape. Indupa Gotenya anda doko endakali dupanya kainanya kalyamo. Baa dupa-pipa katatamopa endakali dupa baanya joo katatami. Baaka dupanya Gote joo dupa-pipa awapa katata. 4 Baame* 21:4 Ais 25:8; 35:10; 65:19; Pa 7:17 lengenya ee ipange dupa pitaka kunanya nepakamaita. Dopa pitamopa endakali dupa-pipa kumingi mana doko dee nasetamopa, dupa mona dee kenda nakayao dupa deaka ee lao tanda nala nayatami. Doko dopale wamba piamo dupa etapelyamona,” lea.
5 Kiŋi* 21:5 Ais 43:19; 2 Ko 5:17; Pa 4:2,10 petenge toko dokonya petenge dokome lao pituu, “Nambame dupa pitaka enenge injisilyona,” lea. Dee baame lao pituu, “Pii doko masoo minapenge kiningi etetena, embame pepa pyape,” lea. 6 Deaka* 21:6 Wee 36:9; Ais 44:6; 48:12; 55:1; Jet 2:13; Jo 7:37; Pa 1:8,17; 22:13,17 baame namba langyoo, “Dupa pitaka nambame petelyo. Tee pingipi etengepi doko namba. Oapi dupanya tee pyawapi etawapi doko nambaka. Endakali mende endaki nanu kayatamo doko lete katasingi endaki lee kuingi dokonya nena lato. 7 Koo* 21:7 2 Sam 7:14; Wee 89:26-27; 2 Sam 7:14; Pa 22:15 dupa yanda pimaiyoo ita minatamo endakali dokome dutupa pitaka namba-kisa nyeta. Namba baanya Gote joo katatopa, baa nambanya wane joo katata. 8 Dopaka* 21:8 Ais 30:33; Mt 25:41; Lo 1:29; Ip 10:38-39; Pa 19:20; 20:10,15; 22:15 doko, pakali joo katenge endakalipi, masoo minala naengepi, mana koo kapa pao naminapenge dupa miningipi, endakali pyao kumasingipi, endakalipi nyele-nyele paengepi, nemango miningipi, sambo gote tama pyoo katengepi, sambo lengepi endakali dopale dupanya yuu doko kana itateme tao aluoo+ 21:8 kana itataeme tao aluoo Pa 9:17 doko kandape.katenge itate pete andake dokona, dokonya lapo pyoo kumatamina,” lea.
Jetusaleme enenge doko
9 Enjele* 21:9 2 Ko 11:2; Pa 15:1 kalangeme kenda pipae kalange etao ipatamo dupa pelesa kalangenya tumbatae minao katengema dutupanya mende namba kateosa ipupala lao pituu, “Sipisipi Yakane dokonya enda lanyalanya pilyamo doko nambame laitaka pito, ipu,” lea. 10 Sipitisa* 21:10 Ese 40:2; Ip 11:10; Pa 21:2 dokome namba sakatasiamopa enjele dokome namba nyoo yuu manda andake etete ketae mendenya pea. Pupala taono etete epe Goteme kaitinya katao pyandeamo Jetusaleme doko namba laitaka pia. 11 Gotenya* 21:11 Ais 60:1-2,19 tii pipae dokome taono doko tii pisia. Tii dokome kana etete epe kamalawai pyapae jasapaa kana dopale joo tii pyoo galasa polepole pili pia. 12 Taono* 21:12 Eke 28:1; Ese 48:30-35; Pa 7:1-8 doko kakopao kaname lome andake pyoo pyoo etete ketae patae katea. Lome dokonya kambu kingi ita mende-kisa dee lapoma siamopa, dutupanya enjele kingi ita mende-kisa dee lapoma kateami. Lome kambu dutupanya Isataele yumbange kingi ita mende-kisa dee lapoma dutupa kenge pyatae katea. 13 Lome dokonya niki pyakaengesa-kaitapi, niki landa pingisa-kaitapi, dee lemba yangi yangipi dutupanya kambu tepoma lawaka lumbao nyetae katea. 14 Taono* 21:14 Ep 2:20 dokonya lome doko kyoto injisoo kana kingi ita mende-kisa dee lapoma isa pisetae dutupanya Sipisipi Yakane dokonya aposele kingi ita mende-kisa dee lapoma dutupanya kenge pyatae katea.
15 Enjele* 21:15 Ese 40:3,5; Pa 11:1 namba pii langiamo dokome taono dokopi, dokonya lome dokopi, lome kambu dutupapi, dupa makande pyaanya makande ita golome wasepae mende minatae katea. 16 Taono* 21:16 Ese 48:16-17 doko etete kapakapa latae. Londepi andakepi dupa mendai dopale etete. Enjele dokome baanya makande pingi dokome piamopa, makande doko sitetiame+ 21:16 sitetiame Sitetiame ongo makande mende. Makande dokome kaitinipi taonopi dupa andake aipalepe lao makande pingi. Makande doko minao enjele dokome taono doko makande piamopa itaki yaki doko tausene kingi ita mende-kisa dee lapoma jia. Itaki yaki kingi ita mende-kisa dee lapoma dokome Gotenya tata dupa pitaka makande pilyamo. Itaki yaki tausene dokome taono dokonya opale mende daa jala nayao kapa pataena lao makande pilyamo. Dopa pilyamo dokome Gotenya endakali dupa taono dokonya kalyanya mendita mende daa jala nayao kapa pataena lao makande sitetiame tausene kingi ita mende-kisa dee lapoma dokome kongali lao lelyamo.tausene kingi ita mende-kisa dee lapoma jia. Taono dokonya londepi, andakepi, ketaepi dupa pitaka makande mendai dopaleaka jia. 17 Lome pyoo kisetae doko apata baame makande pima-pima piamopa lome makande doko kingi ita kitomende-kisa dee yuungi jia. Enjele dokome makande piamo doko endakali dupame nyakamanya oapapi dupa makande pingima dopale mendeme lome doko makande pia. 18 Goteme* 21:18 Ais 54:11-12 lome kana kamalawai pyapae jasapaame petala, taono doko golo etete epe kuni nasingimi wasiamosa galasa kuni nasingi etete epe joo polepole pia. 19 Taono doko kakopao lome petae doko kyoto injisoo kana isa siamo dupa kana tata tata yole andake penge dupame yati petae sia. Kana kamalawai pyapae jasapaa doko wambao sia. Laponge doko wene pyapae sapaya lenge. Teponge doko kyoo lapae palipa kamalawai palipa pingi aketa lenge. Kitomende doko sakapae emetele lenge. 20 Yuungi doko kate pyapae palipa kyoo lapae palipa pingi satonikisa lenge. Tokange doko kate pyapae kaniliane lenge. Kalange doko kakai pyapae kitisolaita lenge. Tukulapo doko sakapae waka mendepale betila lenge. Mange mende pyomondo doko lyatapae waka mendepale topasa lenge. Kingi ita doko sakapae palipa lyatapae palipa pingi kitisopetesa lenge. Kingi ita-kisa dee mendai doko wene pyapae waka mendepale ayasina lenge. Kingi ita-kisa dee laponge doko kate pyapae mendepale ametisa lenge. 21 Lome dokonya kambu kingi ita-kisa dee lapoma dutupa mamakumiaka pai latae katea. Taono dokonya kaitini dupa golo etete epe dupame wasepae dupa kunipi mende nasoo galasa joo pole pole pia.
22 Nambame* 21:22 Jo 2:19-21; Pa 1:8; 15:3 taono dokonya losuu anda mende kateamo nakandeo. Doko, Kamongo Gote eteteaka pupu lapae dokopa Sipisipi Yakane dokopa dolapo losuu anda andake joo kateambi. 23 Taono* 21:23 Ais 24:23; 60:1-2,19-20; 2 Ko 3:18; Pa 22:5 dokonya nikipa kanapa dolapome tii pisina lao yangyala naya. Doko Gotenya tii pipae dokome tii pisetae. Sipisipi Yakane doko taono dokonya lama jepae. 24 Yuu* 21:24 Ais 60:3,5 pitakanya endakali dupa taono tii pipae dokonya payatami. Yuu dupanya kiŋi dupame nyakamanya auu pipae dupa minao dokonya ipatami. 25 Taono* 21:25 Sak 14:7; Pa 22:5* 21:25 Ais 60:11 dokonya yuu kuiyala nayatamosa dupame lome kambu dupa pai laa nayatami. 26 Yuu* 21:26 Wee 72:10-11 pitakanya endakali dupame nyakamanya munipi opale auu pipaepi dupa minao taono dokonya ipatami. 27 Dopaka* 21:27 Ais 35:5; 52:1; Sak 13:1-2; 1 Ko 6:9-10; 2 Pi 3:13; Pa 3:5; 13:18; 21:8; 22:15 doko, opale koyapaepi, mana koo kapa pao naminapenge dupa miningipi, sambo lengepi, dopale dupa kapa pao naipatami. Sipisipi Yakane dokonya endakali lete etete katenge kenge singi buku dokonya endakali mendapuanya kenge pyakamaiyamo dupa iki taono dokonya ipatami.
22Lete katasingi endakipa itapa dolapo
1 Dee* 22:1-2 Ese 47:1; Joe 3:18; Sak 14:8; Jo 4:14* 22:1-2 Jen 2:9; 3:22; Ese 47:12; Pa 2:7; 22:14,19 enjele dokome lete katasingi endaki andake galasa joo polepole pipae doko namba laitaka pia. Endaki doko Gotepa Sipisipi Yakane dokopanya isoo petenge toko dokonya lee kuiyatala taono kaitini andake dokonya kainanya liyoo pea. Endaki dokonya omotena aetenapi lete katasingi ita dupa katea. Ita tata dokome ee kana mendainya paa kingi ita-kisa dee lapomasa dii mandelyamo doko kana dii lao mandenge-pyaa. Ita yoko dokome yuu pitakanya endakali dupa auu pisalanya katenge-pyaa. 3 Goteme* 22:3 Sak 14:11; Pa 7:15 mendita mende auu nakayapala nepatoo lao masilyamo doko dee nakatata. Taono dokonya Gotepa Sipisipi Yakane dokopanya isoo petenge toko doko setamopa, Gotenya kendemane dupame baa lao tama pyoo katatami. 4 Dupame* 22:4 Wee 17:15; 42:2; Mt 5:8; 1 Ko 13:12; 1 Jo 3:2; Pa 3:12 baanya lengelyaapi kandataminopa baame baanya kenge doko dupanya langalunya pepa pyanya katata. 5 Yuu* 22:5 Ais 60:19-20; Dan 7:18,27; Sak 14:7; Pa 5:10; 20:6; 21:23,25 doko dee iminjala nayata. Kamongo Goteme endakali dupa tii pisetamo dokonya lamapi nikipi dupame tii pisina lao dupanya mende yangyala nayata. Dokopa dupame koteaka lao kiŋi joo isoo katatami.
Jisasa yapa ipata
6 Dokopa* 22:6 Dan 2:28-29,45; 8:26; Pa 1:1,19; 19:9; 21:5; 22:16 enjele dokome namba langyoo lao pituu, “Pii buku dakenya pyatae silyamo dutupa angi kiningi etete. Potopesa dupanya masingi sakatasingi Kamongo Gote dokome baanya kendemane dupa-kisa yapa pipenge dupa baanya enjele dokome laitaka pyaa pena leana,” lea. 7 Dopa* 22:7 Pa 1:3; 2:16; 3:11; 22:12,20 leamopa Jisasame lao pituu, “Kandeleno! Namba yapa ipato. Gotenya opale tanga pitamo pii buku dakenya silyamo dupa watao miningi endakali dokome mona yaepao katenana,” lea.
8 Namba* 22:8 Ap 10:25-26; Pa 19:10 Joneme pii dutupa kaleme soo oapi dutupa lengeme kandao pio. Dopa petala oapi namba laitaka piamo enjele doko tama pyaanya moko kateamo dosa isa luma lakeo. 9 Dopaka doko, baame namba langyoo, “Embame dopa napi. Embapi, embanya masoo miningi kaiminingipi, potopesa dupapi, buku dakenya pii lapae watao miningi endakali dupapi dupa-pipa namba kalai mendai pingina, embame Gote lao tama pipi,” lea. 10 Deaka* 22:10 Dan 12:4; Pa 1:3; 10:4 baame lao pituu, “Gotenya pii bukunya silyamo doko embame yalo napipi. Pii lapae dokome pitana lelyamo dokonya gii doko tengesa petelyamo. 11 Koo* 22:11 Dan 12:10 pingi endakali dupame koo pyoaka katena. Mana koo miningi endakali dupame mana koo minawaka katena. Mana tolatae miningi endakali dupame mana tolatae minawaka katena. Etete epe joo katenge endakali dupame etete epe jowaka katenana,” lea.
12 Jisasame* 22:12 Wee 28:4; 62:12; Pot 24:12; Ais 40:10; 59:18; 62:11; Jet 17:10; Lo 2:6; 1 Ko 3:8; 2 Ko 11:15; 2 Ti 4:14; 1 Pi 1:17; Pa 2:16,23; 3:11; 18:6; 20:13,14; 22:7,20 lao pituu, “Kandeleno! Namba yapa ipato. Endakali mendai mendai lao dupame mana minataminoli pyoo nambame yole maiyanya ipato. 13 Tee* 22:13 Ais 41:4; 44:6; 48:12; Pa 1:8,17; 2:8; 21:6 pingipi etengepi doko namba. Etete wambawapi etawapi doko namba. Oapi dupanya tee pyawapi etawapi doko nambana,” lea.
14 Nyakamanya* 22:14 Jen 2:9; 3:22; Ese 47:12; Pa 7:14; 22:2 yonge pee londe kaimbu pingi endakali dupa mona yaepao kalyamino. Doko, dupame kapa pao lete katasingi ita dokonya dii lyao napala lome kambu dupanya-kaita taono dokonya kapa pao patami. 15 Endakali* 22:15 Nam 5:1-4; Lo 1:29; 1 Ko 6:9-10; Pa 21:8,27 yana jepae dupapi, nemango miningipi, endakalipi nyele-nyele paengepi, endakali pyao kumasingipi, sambo gote tama pyoo katengepi, sambo mana auu kayao miningi dupa pitakapi, dupa Gotenya taono dokonya kamalya katatami.
16 “Namba* 22:16 Nam 24:17; Ais 11:1,10; Lo 1:3; Pa 1:1,11; 2:28; 5:5; 22:6 Jisasame sosa dupa lao masetala nambanya enjele dokome pii dutupa nyakama-kisa lao panasala epena leo. Namba Dapitinya mandipaenya mandipae doko. Yuu yongao bui katenge etete tii pipae doko nambana,” lea.
17 Sipitisa* 22:17 Sol 8:14; Ais 55:1; Jo 7:37; Pa 21:6 dokopa Sipisipi Yakanenya enda dokopa dolapome lao pituu, “Emba ipu,” leambi. Pii doko setamo endakali dokome “Emba ipu,” lapengeaka. Dokopa endaki nanu kayata endakali doko ipupenge. Endaki napuli lao masetamo dokome lete katasingi endaki Goteme mee dingi doko ipao napenge.
18 Buku* 22:18 Pa 15:1,6* 22:18 Dit 4:2; 12:32 dakenya pitana lapae silyamo pii dupa setamino endakali dupa pitaka kandao, namba Joneme pii kyoto dake lelyo. Endakali mendeme buku dakenya pii waka mende waipa setamo kandao doko, pii kenda pipae buku dakenya pyapae silyamo dupa endakali doko-kisa Goteme setata. 19 Endakali* 22:19 Jen 2:9; 3:22; Ese 47:12; Pa 22:2 mendeme Gotenya pii buku dakenya silyamo dupanya mende nepatamo kandao doko, lete katasingi ita buku dakeme lelyamo dokonya, baanya dii yangi Goteme nyoo nepatala, dee taono etete epe buku dakeme lelyamo dokonya, baa epena lao kayala nayataka.
20 Pii* 22:20 Ap 3:20-21; 1 Ko 15:23; Pa 2:16; 3:11; 22:7,12 dutupa lelyamo dokome lao pituu, “Kiningi etete, namba yapa ipatona,” lelyamo.
Kapana, Kamongo Jisasa, emba ipu.
21 Kamongo* 22:21 2 Te 3:18 Jisasame Gotenya endakali pitaka kandao mona epe palena.