Mataayo
11 Siintaaryaa kōpō mpō Yēēsu Meesaaya :nyi. Kiichōōnēē :Yēēsu kōpō Pāytooyiin Tāwuti. Kuchōōnēē :Tāwuti kōpō Apraam. 2 Apraam ku kii apoopō Isaka, nyoo wēēriinyiin ku kii Chaakōp. Chaakōp ku kii apoopō Chuuta ākōō wēēchiikwaak. 3 Chuuta ku kii apoopō Pērēēsi ākōō Seera (nyoo kii eeyeengʼwaangʼ ku Tamar). Pērēēsi ku kii apoopō Ēsrōōn, nyoo kii wēēriinyiin ku Raam. 4 Raam ku kii apoopō Amiinaatap, nyoo kii wēēriinyin ku Naasyōn. Naasyōn ku kii apoopō Sālmōōn. 5 Sālmōōn ku kii apoopō Poo-aas (nyoo kii eeyeenyiin ku Raap). Poo-aas ku kii apoopō Ōpēēt (nyoo kii eeyeenyiin ku Ruut). Ōpēēt ku kii apoopō Chēēsi. 6 Chēēsi ku kii apoopō Pāytooyiin Tāwuti. Tāwuti ku kii apoopō Sōlōmōōn (nyoo eeyeenyiin ku kii cheepyoosaa chiitō aka nyoo /kiikukuurēē Uriiya). 7 Sōlōmōōn ku kii apoopō Reewopaam, nyoo kii wēēriinyin ku Apiiya. Apiiya ku kii apoopō Aasa. 8 Aasa ku kii apoopō Choospaat, nyoo kii wēēriinyin ku Chooram. Chooram ku kii apoopō Usiiya. 9 Usiiya ku kii apoopō Yootam, nyoo kii wēēriinyin ku Aas. Aas ku kii apoopō Eesakyaa. 10 Eesakyaa ku kii apoopō Manaase, nyoo kii wēēriinyiin ku Amōn. Amōn ku kii apoopō Chosaaya. 11 Chosaaya ku kii apoopō Cheekonnya ākōō wēēchiikwaak. Pērēētuusyēchoochēē chu /kiikunama Yāwuutik /ākēē-āp kupa kilēku ōōtwook mu Pāpulōōn. 12 Kii nēē /kaakēē-āp Yāwuutik kupa Pāpulōōn, kunyōōru :Cheekoonnya wēēriinyiin nyoo /kiikukuurēē Syēēltyēēl. Syēēltyēēl ku kii apoopō Sērupāpēēl. 13 Sērupāpēēl ku kii apoopō Apiwuut, nyoo kii wēēriinyiin ku Eelyaakim. Eelyaakim ku kii apoopō Asoor. 14 Asoor ku kii apoopō Saatok, nyoo kii wēēriinyiin ku Achiim. Achiim ku kii apoopō Ēlyuut. 15 Ēlyuut ku kii apoopō Eelyaasar, nyoo kii wēēriinyin ku Maatan. Maatan ku kii apoopō Chaakōp. 16 Chaakōp ku kii apoopō Chōōsēp nyoo kii poontoo Maaryaa eeyaa Yēēsu nyoo /kiikukuurēē Meesaaya. 17 Kunyuun, kungʼeetee Apraam ākōy Tāwuti ku kii āpēnuut taman nkōō angʼwan. Kungʼeetee Tāwuti ākōy pērēētuusyēchu /kiikwoopēy piich chēpō Israayeel kupa Pāpulōōn ku kii āpēnuut taman nkōō angʼwan. Ku kungʼeetee pērēētuusyēchu /kiikwoopēy piich chēpō Israayeel kupa Pāpulōōn ākōy /kēētuumēy Meesaaya ku āpēnuut walak taman nkōō angʼwan. 18 Lēē nyi :wōloo /kiikunamta Yēēsu Meesaaya. Kiimii :chēētō aka nyoo /kiikukuurēē :Maaryaa nyoo kiimārēy sikwoop keey ākōō chiitō aka nyoo /kiikukuurēē Chōōsēp. Kutoomō kwoop keey, kitooku kilē kiimanakaat Maaryaa nkōō kaamuukaa Toomirmiir nyoo Tiliil. 19 Kii chiich :Chōōsēp nyoo kiicham ku-irēy ngʼal chēpō man. Āmu kiimaacham :Chōōsēp kimētō Maaryaa nkōō taayuu piich, kuupkaat oor nyoo mētoorēē kimāsōwu :chiich aka tōkōl. 20 Paani tākumii kuupkootēy :Chōōsēp ngʼaleechu, kuchōōnchi :malayka nyēpō Iriin mu ruchiināt akumwoochi kilē, "Chōōsēp, Kuukōpō Tāwuti, ameewar i-āp :Maaryaa kilēku cheepyoosēēngʼuungʼ. Toomirmiir nyoo Tiliil nyi ka-ir inyeentee kimanak. 21 Tuumēy laakwa nyoo lēē wēērii /ākēēkuurēē wēēroonēē Yēēsu. Itē kaarinaanoonēē āmu sāruuy piichiich nkōō ngʼōōkikwaak." (Kaarinaani lēē Yēēsu kungʼuutuuy mu kuutii Kirik kilē ’Sāruuy :Iriin piich.’) 22 Kii-iriisyō :ngʼaleechu tōkōl sikuusilta :ngʼaleek choo kiimwoorēy :Iriin kupunuunō ōōrkooyoon aka kilē, 23 "Mānākēy :chēētō nyoo lēē peerkeeyaan akunam wēērii nyoo /kukuurēē Ēmānwēēl." (Ngʼuutuuy :kaarinaani kilē ’Mii Iriin nkōō achaan.’) 24 Paani kangʼeeta :Chōōsēp rwoon, ku-ir kilēē paani kiimwoochinii :malaykayaantaa Iriin. Kwoop Maaryaa kilēku cheepyooseenyiin. 25 Kitēpō :Chōōsēp nyoo maaru nkōō Maaryaa ākōy kutuum :Maaryaa wēēriinyiin. Kukuurō :Chōōsēp wēēroonēē Yēēsu.
21 /Kiikunāmchi Yēēsu Peeteleem mu kōōroo Chuuteeya ku pāytooyiin :Ērōōtē. Kii nēē kinam Yēēsu, kupka :piich walak Chēērusālēēm choo kiisōōmānchi wōloo tēptooy :kookeel. Kiipkoonēē :pichoochēē kamaspō koongʼasiis. 2 Paani ka-itu :pichoochēē kuteep kilē, "Mii ānō :laakwaani /kakunam kilēku Pāytooyiintoo Yāwuutik? Kakuuroo kookeelyeenyiin nkōō koongʼasiis nyoo ngʼuutuuy kilē /kiikeenam, nkanyi kakupkaan kēēloosu inyeentee." 3 Kii nēē teer :Pāytooyiin Ērōōtē ngʼaleechoochēē, kuu-iim mēt ngʼaleechoochēē. Kuu-iim mēt mpō :ngʼaleechoochēē piich chēpō Chēērusālēēm tōkōl. 4 Kuutuuyō :Pāytooyiintoonoonēē tisiik tōkōl choo ēēchēēn ākōō koonēēt tōkōl chēpō ngʼātuut chēpō Yāwuutik akuteepa kilē, "/Kiikutuumchi ānō Meesaaya nyoo kiikukānyēy?" 5 Kuwālchi :pichoochēē kilē, "/Kiikutuumchi Peeteleem mu kōōroo Chuuteeya, āmu kiimwa :Iriin kupunuunō ōōrkooyoon aka kilē, 6 ’Aku inyēēn Peeteleem mu kōōroo Chuuteeya mēēminingʼ mpō kiitēēn mu kēēstoon tōkōl chēpō Chuuteeya, āmu chōōnēē :pāytooyiin wōloo imii nyoo chōōnēy kupāytooy piichuuch chēpō Israayeel.’ " 7 Nyoo matyaan, kuuyooytō :Ērōōtē kuut nkōō ungʼoot /pākēēkuurchi pichoochēē kiipkoonēē koongʼasiis sikumwoochi :inyeentee saayit nyoo /kēērōōtēy kookeelyaanoonēē. 8 Paani ka-itu :pichoochēē kumwoochi :Ērōōtē kilē, "Apee Peeteleem akaapa awas laakwaanoonēē ku karaam. Nēē ānyōōru, apkaan āmwoorwoon soowō :mpō ākutunchi ākooloosu." 9 Paani kaakuteer :pichoochēē kipkoonēē kamaspō koongʼasiis ngʼaleepō Ērōōtē, kungʼēētyō akupēēchi keey. Paani mii kupēētii, kuureer kuuro :kookeelyee. Kupāypāyiituuy nyēpō kwōngʼuut, kuuntōrōōrchi :kookeelyaanoonēē ākōy Peeteleem. Kiwō kuuryoongʼo parakuu koot nyoo kiimii :laakwaanoonēē. 11 Nēē mii paani kachuut :pichoochēē kō, kuurō laakwaanoonēē ākōō eeyeenyiin Maaryaa, kukutungʼ akuuloosu laakwaanoonēē. Nēē mii lētuun, kuutyaak tukun choo /kiikyaala rōōpiyō chaa chaangʼ choo kiipēētii kuutookwēēsēē laakwaanoonēē. Kiitō pichoochēē laakwaanoonēē ta-aapu ākōō tukun walak choo lēē ārēēny choo ngʼuutooy choo ānyinyēēn. 12 Nēē mii paani wārākiisōōt kaaw :pichoochēē kiipkoonēē koongʼasiis, kupa aree aka āmu kiichōōnchi :Iriin akwaaneek nkōō ruchiināt akumwoochi kimapa wōli mii :Ērōōtē. 13 Paani kikaakupēēchi keey :pichoochēē kiipkoonēē koongʼasiis, kuchōōnchi Chōōsēp :malaykayaantaa Iriin nkōō ruchiināt akumwoochi kilē, "Mii :Ērōōtē kuwāsēy laakwaani sikuukeet. Ngʼeeta nyuun akiinam laakwaani ākōō eeyeenyiin akiiriptoorēē ākōy Miisiri ākoopootēpi wōloonēē ākōy āmwooruun kilē warakeeree Miisiri." 14 Nēē mii langʼatuunoonēē, kungʼeet :Chōōsēp akunam laakwaanoonēē ākōō eeyeenyiin akiwō ākōy Miisiri. 15 Kipa kutēpi Miisiri ākōy kima Ērōōtē. Kuusilta nyuun :kiyoo kiimwa :Iriin kupunuunō ōōrkooyoontēē aka kilē, "Kyookuur Wēēriinyuun kuchōōnō Miisiri." 16 Kiinareek :Ērōōtē paani kāsōwu kilē koo kiimēlmēēl inyeentee :pichoochēē kiipkoonēē koongʼasiis. Kuuyooytō piichiich kupa Peeteleem ākōō kēēstoon choo kiilēēkitēē yoonēē kipa kuukeet laakōōy choo tingʼēy kēnyiis ārēēny kurāku kutuup keey ākōō ngʼaleechu kiimwoochi :pichu kiipkoonēē koongʼasiis. 17 Kuusilta nyuun :kiyoo kiimwa :ōōrkooyoon Cheeremiya kilē, 18 "/Kiikuteer kiinchō nyēpō ngʼwoonin mu Raama, riirat nyēpō meerat nyēpō kwōngʼuut. Kiiriir :Raayeel akipō laakōōchiich akutay /keesaarsaar āmu kiimaakumii :laakōōchiich." 19 Kii nēē ma :Ērōōtē, kuchōōnchi :malayka nyēpō Iriin Chōōsēp mu Miisiri nkōō ruchiināt akumwoochi kilē, 20 "Ngʼeeta akiinam laakwaani ākōō eeyeenyiin ākāāwārākiisyō kōōroo Israayeel āmu kiikumēērō :piich choo kiimārēy kuukeet laakwaani." 21 Kunam :Chōōsēp laakwee ākōō eeyeenyiin akupēēchi keey Israayeel. 22 Kii nēē teer :Chōōsēp kilē kiikeer :Arkeelaawō wēēroo Ērōōtē apoonyiin kupayta Chuuteeya, kuuwāriisyō :Chōōsēp. Kingʼāloolchi nyuun :Iriin inyeentee nkōō ruchiināt kiwō Kalilaaya. 23 Kipa kumāngʼiisyō nkōō yoo /kiikukuurēē Naasareet. Kuusilta nyuun :kiyoo kiimwa :ōōrkooy akipō Meesaaya kilē, "/Kukuurēē Naasarēētiin."
31 Kii nēē kaakusiirtō kēnyiisyēk chaa chaangʼ, kitoowu :chiitō aka nyoo /kiikukuurēē Chowaana Koopootiisāniin kwaamtaata lōkōōy mu suur kwēēn nyēpō Chuuteeya 2 kilē, "Āwāliisyēē āmu kaakuriiku :Pāyuunātoo Iriin!" 3 Kii inyeentee :nyi kiingʼāloolēē :Isaaya ōōrkooyoontoo Iriin kilē, "Mii :chiich nyoo kuursyēy mu suur kwēēn kilē, ’Āchēpō keey, ākoochuulchi Kiptaayaan aree.’ " 4 Kiilookēy :Chowaana sira nyoo /kiikiileeta puut chēpō tamas akirata keey angʼwa suwa, akii-āmēy taalim ākōō kuumoot. 5 Kipeera :piich Chēērusālēēm ākōō Chuuteeya tōkōl ākōō kamaspō ēēmpō Choortan akupa kuteer ngʼaleepō Chowaana. 6 Kungʼaangʼta :piich ngʼōōkikwaak akuupaatiisan :Chowaana mu ēēmpō Choortan. 7 Paani keero :Chowaana kilē kiipka :Parisaay chaa chaangʼ ākōō Satukaay /pakeepaatiisan, kumwoochi kilē, "Akwaan laakōōpō kipaangʼōōy! Ngʼoo :nyi kāmwoorwook kilē āchirilēē siitāt nyoo chōōnēy? 8 A-ira naas ngʼal choo kāroomēēn choo ngʼuutuuy kilē koowāliisyō. 9 Āmoomēlmēēl keey sōō kilē akwaan laakōōpō Apraam. Āmwoorwook man kilē muukēy :Iriin ku-ir koriichu kilēku laakōōpō Apraam. 10 Chēpoot :āywēē kuyap keet. Keet aka tōkōl nyoo mānāmēy lokor choo kāroomēēn, /kēēyāpēy /ākēēwiirchi ma. 11 Āpootiisānēēnook aneen pēr kungʼuutu kilē koowāliisyō ākoomētō ngʼōōkiikwook, aku nyuun, mii chiich nyoo chōōnēy nyoo ōōw kusiiraa. Māyāmēy mpō ālēku kipāyityoonteenyiin. Pootiisānēēnook inyeentee Toomirmiir nyoo Tiliil ākōō ma. 12 Tingʼoonuuy kimaraneenyiin nyoo chākuusākēē pareek. Pēēlēē mōōrirēēk ma nyēpō ākōy akuurumchi pareek kaapchookō." 13 Kungʼeetee :Yēēsu Kalilaaya akiwō kuupaatiisan :Chowaana mu ēēmpō Choortan. 14 Kumar kutay :Chowaana kuupaatiisan Yēēsu. Kimwoochi kilē, "Āmu nee siichōōnō wōloo āmii ākēērookēē ipaatiisanaan?" 15 Kuwālchi :Yēēsu kilē, "Ira kilēē nyoonēē aniinee āmu makaat kee-ira tukun tōkōl choo mārēy :Iriin." Kucham nyuun :Chowaana kuupaatiisan Yēēsu. 16 Paani /kaakeepaatiisan Yēēsu, kuchōōnō pēr. Kii nēē kaakichōōnō pērēēk, kuyaata imi, kuuro :Yēēsu Toomirmiir nyoo Tiliil nyoo karkeey nkōō chēēptuukō kurēku akunam inyeentee kisiisir. 17 Kungʼalaal kuut nkōō im kilē, "Nyi ku Wēēriinyuun nyoo āchāmēy ākoopāypāchinii inyeentee."
41 Paani /kaakeemwa kilēē nyoonēē, kuumut :Toomirmiir nyoo Tiliil Yēēsu ākōy suur kwēēn sikuutyam :Syeetaani. 2 Paani kiikaakutēpō :Yēēsu wōloonēē pērēētuus artam kimaa-am kir, kwaam :piri. 3 Kuchōōnchi :kootyāmiintēē akumwoochi kilē, "Nēē inyēēn Wēēroo Iriin, imwoochi kee koriichu kilēku āmiisyō." 4 Kiwālchi :Yēēsu kilē, "Mwoorēy :siruut kilē, ’Māsopēē :chiich āmiisyō kipaat. Aku nyuun, sāpēē ngʼālyoon aka tōkōl nyoo chōōnēē wōloo mii :Iriin.’ " 5 Kuumut :Syeetaani Yēēsu kiwō Chēērusālēēm akukany kuuryoongʼō yoo tōrōōr mu karwaa kōrin nyi kiiwaantiriir Kōpō Iriin 6 akilēēchi, "Nēē inyēēn Wēēroo Iriin, isōkōrtō kee iwō ngʼwēny, āmu siraat kilē, ’Yookuuy :Iriin malaykeenichiich pākuriipin. Tookiin malaykeenichoochēē simāturin :kor keel.’ " 7 Kilēēchi :Yēēsu, "Siraat mpō kilē, ’Meetyam Iriin Kiptaayaanteengʼuungʼ.’ " 8 Kuumut :Syeetaani Yēēsu tulwēē aka nyoo tōrōōr akungʼuuti kōōrootin tōkōl chēpō ngʼwēny ākōō mōkōrnoonti nyoo tingʼēy, 9 akumwoochi kilē, "Ākōōniin tukuuchu tōkōl nēē kutungʼwoon." 10 Kuwālchi :Yēēsu kilē, "Wiyō Syeetaani. Siraat kilē, ’Kutungʼchii Iriin Kiptaayaanteengʼuungʼ akiipāyiisyēēchi inyeentee keey.’ " 11 Kumētō :Syeetaani Yēēsu, kupka :malaykeen kupāyiisyēēchi inyeentee. 12 Paani kateer :Yēēsu kilē /kiikeerat Chowaana, kuwaraka kōōroo Kalilaaya. 13 Nyoo matyaan kuwēērō :Yēēsu Naasareet, akiwō kimangʼ Kaaparnaam nyoo kiimii tapanuu araaray pō Kalilaaya mu kōōroo Sāpulōōn ākōō Naptaali. 14 Kuusilta :kiyoo kiimwoorēy :ōōrkooyoon Isaaya kilē, 15 "Rootēy lēpooyin nyoo ōōw :piich choo māngʼēy tuurin mu kōōroo Sāpulōōn ākōō kōōroo Naptaali wōloo lēēkitēē :araaraypō Kalilaaya mu ēēmpō Choortan, wōloo mii :piich walak choo mā Yāwuutik. Chōōnchinii :lēpooyin pichoochēē māngʼēy uurwoo meerat." 17 Kungʼeetee yoonēē, kitoowu :Yēēsu kwaamtaata lōkōōy kumwoorēy kilē, "Āwāliisyēē nkōō ngʼōōkiikwook, āmu kaaku-itu :Pāyuunātoo Iriin." 18 Nēē mii pērēētuu aka, kimii kumānēē :Yēēsu tapan nyēpō araaray pō Kalilaaya, kuuro wēēchiik walak ārēēny choo kii tuupchō kuwiirchinii neetiisyakwaak araaray kunam kaaraak. /Kiikukuurēē aka Siimnyōn (Pēētērō nkōō kaarinee aka) /kēēkuurēē aka Antereeya. 19 Kukuur :Yēēsu pichoochēē akilēēchi, "Apkaana atuupaan saaneetaak wōloo ānāmtooy piich." 20 Paanoonēē, kumētō neetiisyakwaak akutuup Yēēsu. 21 Kii nēē wēērō yoonēē :Yēēsu, kuuro wēēchiik walak ārēēny choo kii tuupchō, Chēēmis ākōō Chowaana, kumii mēēliingʼwaangʼ ākōō apoongʼwaangʼ nyoo /kiikukuurēē Sēpētaayō, Kiimii :pichoochēē kuu-uunēy aku-irtooy neetiisyakwaak. Kukuur :Yēēsu akwaaneek. 22 Paani kateer :murēchoochēē kēēkuurēy, kumēti apoongʼwaangʼ mēēlii akutuup Yēēsu. 23 Kimanaateera :Yēēsu Kalilaaya tōkōl, kuunēētiisyootēy mu sinakōōkiin, akwoomtootēy lōkōōy choo kāroomēēn chēpō Pāyuunātoo Iriin akuusoopēy kōrōōytiin tōkōl. 24 /Kiikungʼalaala Yēēsu kuyāmu kōōroonoonēē tōkōl ākōy ku-it mpō wōli pō Siirya. Paani kiiteer :piich ngʼaleechoochēē, kuumuti Yēēsu piich tōkōl choo kimnyoonchootēēn. Kiikiinam pichoochēē :kōrōōytiinā chaa chaangʼ ākōō ngʼwoonin. Kiitingʼēy :walak toomirmiirēy chaa raacheen, kutingʼēy :walak mēērmēēruut ku kiimēēroot :walak pōōrwēy. Kiisoop :Yēēsu pichoochēē tōkōl. 25 Kituup :piich chaa chaangʼ kungʼeetee Kalilaaya, Teekapooli, Chēērusālēēm, Chuuteeya ākōō tēēnkēē nyiinō aka pō ēēmpō Choortan.
51 Nēē mii pērēētuu aka, kuuro :Yēēsu piich chaa chaangʼ choo kiimii kipkoonchinii inyeentee. Paani keero :Yēēsu pichoochēē kiwō akulaangʼ yoo tōrōōr ākōō kiineetanichiich. Paani kātēpō ngʼwēny, kuunooku :kiineetanichiich. 2 Kutoowu :Yēēsu kuunēētiisyō kilē: 3 "Pēēruuroot nyaa tyaan :piich choo moongʼuuy Iriin, āmu nyaangʼwaangʼ Pāyuunātoo kaa Iriin. 4 Pēēruurootēēn :piich choo iimē keey, āmu nyōōruuy pāypooyō. 5 Pēēruurootēēn :piich choo āpēy keey ngʼwēny, āmu nyōōruuy kiyoo kiikuuyoomiis :Iriin. 6 Pēēruurootēēn :piich choo āmchinii piri man, āmu nyōōruuy kiyoo mārēy. 7 Pēēruurootēēn :piich choo riirēē walak, āmu /kuriirēē mpō akwaaneek. 8 Pēēruurootēēn :piich chaa reelacha :mootineekwaak, āmu rōōtēy Iriin. 9 Pēēruurootēēn :piich choo kiilchinii keey kaalya, āmu /kukuurēē laakōōpō Iriin. 10 Pēēruurootēēn :piich choo /kiinyāriilēy nēē ir tukun choo mārēy :Iriin, āmu nyaangʼwaangʼ Pāyuunātoo kaa Iriin. 11 Āpēēruuroot :akwaan nēē muulook :piich, akuunyariilaak, akuutoomchook ngʼal chaa raacheen choo mā pō man akipō aneen. 12 Nēē ku-irwaak kilēē nyoonēē, āpāypāyiitu ākoongʼārākyō āmu mii :mālāk nyoo ōōw nyoo kiikuusiintoowook :Iriin mu kipsēnkwēt. /Kiikuunyariil mpō ōōrkooy chēpō Iriin chēpō kēny kilēē nyoonēē." 13 Kitas taay :Yēēsu kumwoochi kiineetanichiich kilē, "Akwaan muuny chēpō ngʼwēny. Nēē kaakutārtāriituuy muunya, kēē-irtooy nee sikukārāmiituuy? Pēsyēēt, /ku-istooy kipaat /akeetyakaatyak. 14 Akwaan lēpooyin nyēpō ngʼwēny. Māwungʼēē kōōrō nyoo /kiikutēēchi tul. 15 Āmoomii :chiich nyoo noomēy taayit akukara tēr. /Kiinoomēy taayit /ākēētē yoo tōrōōr sikuulēpooyiit koot. 16 Mārēy nyuun āngʼuutii piich lēpooyin, si nēē ngʼat kuuro :piich pāyiisyōōnikwook choo kāroomēēn, akuuloosu Apoongʼwoongʼ nyoo mii kipsēnkwēt." 17 "Ameepkaat :chiich kilē kyoochōōn apoot ngʼaleepō Muusa ākōō chēpō ōōrkooy, aku nyuun kyoochōōn asilta ngʼaleechoochēē. 18 Āmwoorwook man kilē muukēy kusiirtō :im ākōō ngʼwēny, aku nyuun moomii :kir nyoo pētēy mu siruutēchu, ākōy ku-iriisyō tōkōl. 19 Kunyuun oo, chiich nyoo kāsiiru ngʼaleechoochēē, mpō nyoo miningʼ nyaa tyaan, akuuneet piich walak ku-ir kilēē inyeentee, /kēēminingʼiitēy chiichoonēē mu Pāyuunātoo Kaa Iriin. Ku chiich aka tōkōl nyoo katuup ngʼaleechoochēē akuuneet piich walak, /kēētōrōōrēy mu Pāyuunātoo Kaa Iriin. 20 Āmwoorwook man kilē nēē maaran Iriin kukaraam kusiir wōloo rāntooy Parisaay ākōō koonēēt chēpō ngʼātuut, ku mā ākōy achuut Pāyuunātoo Kaa Iriin." 21 Kitas taay :Yēēsu kumwa kilē, "Ānkēt :akwaan kilē /kiikumwoochi piich chēpō kēny kilē ’Moorumiisyō. Aku chiich aka tōkōl nyoo kārumiisyō, kumārēy /kēērwoochi nkōō kōōk /sikēētilchi kiirwook.’ 22 Ākoomwoorwook man kilē chiich aka tōkōl nyoo kānārēēchi chiich aka kilēēn, /kēērwoochinii. Ku chiich aka tōkōl nyoo kālēēchi aka ’Mā nyi’ /kēērwoochinii; ku nyoo mwoorēy kilē, ’Inyēēn sālwō,’ /keepa /kēēwiirchinii ma nyēpō ākōy. 23 Ku nēē mārēy i-irchi Iriin kōrōs akiipkaat kilē tingʼēēniin :chiitō aka ngʼālyoon, 24 imēti tukuuchoochēē taayuu kaapkōrōs akiiwō ākōy wōloo mii :chiichoonēē akaapa āchoomnyō kupōk si nēē ngʼat, iwee-ir kōrōsēēchoochēē. 25 Nēē mii :chiich nyoo mārēy kuurwookin, isip itēērchiinō ākōō inyeentee kutoomō apee kōōkwō. Āmu nēē mee-ir kilēē nyoonēē, kuumutiniin :chiichoonēē kiirwookiin nyoo āpiin /keepa /keeratin. 26 Āmwooruun man kilē, mā ākōy keetyaayteen ākōy /keeraakta pēsēn aka tōkōl nyoo kirookiin." 27 Kitas taay :Yēēsu kumwoochi pichoochēē kilē, "Ānkēt :akwaan kilē /kiikumwoochi piich chēpō kēny kilē, ’Ākoonyit chēēpyōōsōōkwook amoosiir karwa.’ 28 Āmwoorwook man kilē chiich aka tōkōl nyoo keero cheepyooso akwoomchi ngʼat koongʼ, ku maakoonyit cheepyooseenyiin. 29 Nee irin :koontongʼuungʼ nyēpō taay ipēt, ipālu akiiwiirta. Kaykay ipoot kamas ākoongʼo nyēpō pōōrtāngʼuungʼ kisiir /kēēwiirchi pōōrtāngʼuungʼ tōkōl ma nyēpō ākōy. 30 Ku nēē irin :ēēruungʼuungʼ nyēpō taay ipēt, itilta akiiwiirta. Kaykay ipoot kamas ākoongʼo nyēpō pōōrtāngʼuungʼ kisiir /kēēwiirchi pōōrtāngʼuungʼ tōkōl ma nyēpō ākōy." 31 Kuureer kimwa :Yēēsu kilē, "Ānkēt mpō kilē mwaaraat kilē, ’Chiich aka tōkōl nyoo keetyaak cheepyooseenyiin ku mārēy kisirchi cheepyoosoonoonēē kir nyoo ngʼutuuy kilē kaakuutyaak keey.’ 32 Āmwoorwook nyuun kilē, chiich aka tōkōl nyoo keetyaak cheepyooseenyiin nyoo maasiir karwa, ku ka-ir cheepyoosoonoonēē kisiir karwa nēē āp :chiich, ku chiich aka tōkōl nyoo āpēy cheepyooso nyoo /kakuutyaak, ku kāsiir :chiichoonēē karwa." 33 Kuureer kumwa :Yēēsu kilē, "Ānkēt :akwaan kilē /kiikumwoochi piich chēpō kēny kilē, ’Nēē āyoomiis chiich kir nkōō kaarinaa Iriin, a-ir kilēē paani koosirpēn nkōō kaarinaa Iriin.’ 34 Āmwoorwook kilē āmoosirpēnēē kir aka tōkōl nēē yoomiisēy chiich kir. Āmēēsirpēnēē :chiich kipsēnkwēt, āmu pāytooyiisyēy :Iriin mu kipsēnkwēt. 35 Āmēēsirpēnēē :chiich ngʼwēny, āmu muungʼēē kēēlyeechiich wōloonēē. Āmēēsirpēnēē :chiich mpō Chēērusālēēm āmu kōōroo Iriin Pāytooyiin nyoo ōōw. 36 Āmēēsirpēnēē mpō mētingʼuungʼ, āmu mēēmuukēy i-ir puutyoon mpō ākoongʼo kurēēliit ntā kutuuriit nkōō mētingʼuungʼ. 37 Nee ran kir aka tōkōl, ku kaykay imwaa kilē ’Ēē, lēē nyoonēē.’ Ntā nēē tay, imwaa kilē ’Acha, mālēē nyoonēē.’ Ngʼālyoon aka tōkōl nyoo keemwaa nyoo siirēy chu, kuchōōnēē :nyoonēē wōloo mii :inyeentee nyaa ra." 38 Kitas taay :Yēēsu kumwa kilē, "Ānkēt :akwaan kilē /kiikuuneetaak kilē, ’Koongʼ nkōō koongʼ, keelat nkōō keelat.’ 39 Aku āmwoorwook :aneen nyuun kilē, nēē rapaakin :chiich mataany kamaspō taay, kimēē-ooyta, iwārāchi mpō kamaspō lēt kuurapaak. 40 Ki nēē rwookin chiich akipō sireengʼuungʼ nyēpō wōlipoor, ikany kwoop mpō nyēpō saangʼ. 41 Nēē irin :āskāriin ikalap tukuuchiich saayit ākoongʼo, ireer itāsi ikalap saayit aka. 42 Tēē chiich aka tōkōl nyoo kāsoomin. Nēē mārēy :chiich kuupēsēēnin kir, ipēsēēnchi." 43 Kitas taay :Yēēsu kumwoochi kilē, "Kyaateer :akwaan /kēēmwoorēy kilē, ’Chama chiipō kōōkwēēngʼuungʼ akiisas puunikuuk!’ 44 Āmwoorwook nyuun kilē achama puunikwook ākoosoochinii choo usook 45 saakarkeeyiituu ākōō Paapēēngʼwoongʼ nyoo mii kipsēnkwēt nyoo irēy asiis kupuusu akuulēpoochi piich choo kāroomēēn ākōō chaa raacheen aku-ir mpō roop kurōōpēnchi piich choo irēy tukun choo kāroomēēn ākōō choo irēy tukun chaa raacheen. 46 Nēē āchāmēēkwaan kipaat piich choo chāmook oo, ku mālāk nee nyoo ānyōōruuy? Nku irēy mpō :kipngʼōōkiin kilēē nyoonēē. 47 Ku nēē āngʼāloolchi choorwayiikwook kipaat oo, ku kaa-ir :akwaan nee nyoo ngʼulēy? Nku irēy :mpō piich choo mēēnkēt Iriin kilēē nyoonēē. 48 Ku nyuun oo, karaam a-ir tukun choo chuulootēēn kilēē Paapēēngʼwoongʼ nyoo mii kipsēnkwēt nyaa chuulaat."
61 Kimwoochi :Yēēsu kilē, "Āriip keey. Amaa-ir ngʼal choo kāroomēēn nkōō taayuu piich kilē /sikeerootook. Nēē a-ir kilēē nyoonēē, ku moomii :kir nyoo kōōnook :Paapēēngʼwoongʼ nyoo mii kipsēnkwēt. 2 Nēē toorēt mēēy, ku meengʼalaala kuyāmu kōōrēē tōkōl kilēē wōloo irtooy :piich choo irtooy keey mu sinakōōkiin ākōō araa oor kilē sikuuloosu :piich. Āmwoorwook man kilē /kiikēētē pichoochēē kir aka tōkōl. 3 Nēē toorēt mēēywoon, ku mārēy i-ir mu oor nyoo ungʼaat nyoo mēēmuukēy mpō kusōwu :choorwēēngʼuungʼ nyoo lēēkitēēniin. 4 I-irēy kilēē nyoonēē simeero :chiich. Kōōniin Paapeengʼuungʼ mālāktāngʼuungʼ āmu nkēt :inyeentee kir aka tōkōl nyoo ungʼaat." 5 Kitas taay :Yēēsu kumwa kilē, "Nēē āmii āsooyēy, ku maasaa kilēē piich choo irtooy keey choo sooyēy kuuryoongʼsōōt mu sinakōōkiin, akusooyēy mpō nkōō wōloo chaangʼ :piich. Irēy pichoochēē kilēē nyoonēē kilē sikuurooteech :piich. Āmwoorwook man kilē /kiikēētē pichoochēē mālāktiingʼwaangʼ. 6 Nēē sooyēy, iwō ikarta keey koongʼuungʼ akiisaa Paapeengʼuungʼ nyoo mātookuuy. Kōōniin :inyeentee mālāktāngʼuungʼ āmu nkēt kir aka tōkōl nyoo ungʼaat." 7 Kitas taay :Yēēsu kumwa kilē, "Nēē sooyēy, kumeemwaa ngʼal chaa chaangʼ chēpō kilēēn kilēē piich choo mēēnkēt Iriin. Sooyēy :pichoochēē kilēē nyoonēē kuupkootēy kilē nēē mwa ngʼal chaa chaangʼ /kēētēērchi soowuutēkwaak. 8 Makaraam a-ir kilēē pichoochēē āmu nkēt :Paapēēngʼwoongʼ kir nyoo āmārēy mpō kutoomō āsoom. 9 Mārēy nyuun āsooyēy kilēē nyi: Paapa Iriin nyoo mii kipsēnkwēt, kutōrōriit :kaarineengʼuungʼ. 10 Kanya kichō :pāyuunātēēngʼuungʼ, aku-ira makēēngʼuungʼ mu ngʼwēny kilēē paani lēē mu kipsēnkwēt. 11 Kōōnēēch kiyoo kyoomēy pērēētuuni. 12 Akiinyōōwēēch kaat ngʼōōkiichooch, kilēē paani kiikēēnyōōchi kaat choo kiikulēēlwēēch. 13 Ameemuteech wōloo mii :kootyāmuut, wōloo nyuun naaytaareeneech nkōō wōloo mii :puunyoon. 14 Āmu nēē ānyōōchi kaat piich walak ngʼōōkiikwaak, ku nyōōwook kaat :Paapēēngʼwoongʼ nyoo mii kipsēnkwēt. 15 Ku nēē moonyōōchi piich walak kaat ngʼōōkiikwaak ku mānyōōwook kaat mpō :Paapēēngʼwoongʼ." 16 Kimwa :Yēēsu kuureer kilē, "Nēē arukuut keey, ku maakany kutooku kilēē ngʼuur choo irtooy keey /sikeero. Āmwoorwook man kilē /kiikēētē pichoochēē mālāktiingʼwaangʼ. 17 Ku nēē arukuut keey, a-iil mētēwēyiikwook ākoo-uun koonyiikwook 18 simāsōwu :piich kilē kaarukuut keey wōloo nyuun kanya kuuro :paapēēngʼwoongʼ nyoo mātookuuy. Paapēēngʼwoongʼ ākityōōn nyoo /mākuurootēy :nyoo nkēt, akukōōnook :inyeentee mālāktiingʼwoongʼ." 19 Kitas taay :Yēēsu kumwoochi piich kilē, "Āmoorumchi keey mōkōrnoonti mu ngʼwēny āmu muukēy kuululuuk :kuutyay akwaam ngʼwēnyi, akimii :chōōri choo muukēy kichoor. 20 Aku āsiintoochii keey mōkōrnoonti mu kipsēnkwēt wōloo moomii :kuutyaan nyoo muukēy kuululuuk āmoomii :chōōri choo chōōrēy. 21 Wōloo mii :mōkōrnoontii chiich ku wōloonēē wōli tiirēē :mētinyiin. 22 Koongʼ kilēē taayit nyēpō pōōr. Nēē karaam :koontongʼuungʼ, itingʼēy lēpooyin mu wōlipoor. 23 Ku nēē rōōti kir ngʼat koongʼ, ku tuur moongʼuungʼ. Iriip keey nyuun ngʼat koongʼ simākārchiin tuurin. 24 Mēēmpēlēy :chiich kaarooy ārēēny, nēē ir kilēē nyoonēē, kurālēy aka. Kunyuun oo, mēēmuukēē /kēēpāyiisyēēchi Iriin akēēchāmēy rōōpiyō." 25 "Āmwoorwook nyuun kilē, āmoo-iimchi keey āmiisyō ntā ku tukun choo ārēēy, Ntā ku sirōōy choo ālookēy. Mā ōōw :sopoon kusiir āmiisyō ākōō sirōōy? 26 Aroo kee tāriit! Māpālēy par amākāsēy, amātingʼēy mpō kaapchookō, aku pāyēy :Apoongʼwoongʼ nyoo mii kipsēnkwēt. Maakwaan pō koomānuut kitya kusiir tāriit? 27 Ngʼoo nkōō akwaan :nyoo muukēy kutāsi keey pērēētuus chēpō sopēēnyiin nēē iimchi keey ngʼaleepō ngʼwēny? 28 Kilē nee soo-iimchii keey sirōōy? Aroo kee taapuk chēpō kērti wōloo piititooy, nku mā-irēy pāyit aka tōkōl ntā kunāpchi keey mpō sirōōy, 29 aku āmwoorwook nyuun man kilē mpō ntā kiitingʼēy :Sōlōmōōn mōkōrnoonti nyoo mātingʼ /keemwa, ku kiimātingʼēy sirōōy choo kāroomēēn kilēē taapukeechoochēē. 30 Ku nēē lookēy :Iriin keet chēpō kērti choo sāpsōōt aniinee /ākēēwiirchi ma āsuun oo, kutēp nee wōloo looktooyook? Miningʼ kaaraneengʼwoongʼ man. 31 Amaa-iim keey nyuun akaateep keey kilē, ’Kunyōōrchinii ānō āmiisyō? Ntā kinyōōrchinii ānō kiyoo kurēēy ākōō sirōōy choo kiilookēy?’ 32 Piich choo mēēnkēt Iriin :choo iimchinii keey tukuuchu tōkōl akuunkēt :paapēēngʼwoongʼ nyoo mii kipsēnkwēt kilē āmārēēkwaan choochēē tōkōl. 33 Aku awasa kipōk Pāyuunātēēnyiin akaa-ir man, /tākēētāswook mpō tukuuchu tōkōl. 34 Kunyuun, amaa-iim keey akipō āsuun āmu tingʼēy :āsuun kaa-iimuut chaachiich. Aniinee kitingʼēy kaa-iimuut chaachiich choo yāmēy āmootāsi walak."
71 Kitas taay :Yēēsu kumwa kilē, "Amaangʼalaalee chiich nkōō oor nyaa ra, /tamakungʼalaaleenaak. 2 Āmu nēē angʼalaalee chiich, /kēēngʼāloolēēnook. Ku-irwook kilēē wōloo ā-irchinii piich walak. 3 Āmu nee teeroo uutēnwō nyoo mii koontaa wēēriingʼwoongʼ ameeroo kuntul nyoo mii koontongʼuungʼ? 4 Muukēē kilē nee imwoochi wēēriingʼwoongʼ kilē, ’Kanya āmooluun uutēnwō nyoo mii koontongʼuungʼ,’ kumii :kuntulyō koontongʼuungʼ? 5 Ngʼuuriintooni! Mooluu kupōk kuntulyooni mii koontongʼuuungʼ si nēē ngʼat imuuk iroo kukaraam a-imoolu uutēnwooni mii koontaa wēēriingʼwoongʼ. 6 Mēētō piich choo mātiliilō tukun choo tiliilēēn āmu nēē ir kilēē nyoonēē, kuwārākiisōōt akupooryēērēēniin. Āmēēwiirchi sanayēēkuuk taayuu nkurwēētiin āmu nēē ir kilēē nyoonēē, kuumuukēy kuutyaartyaar." 7 "Āsoomō, /tākēēkōōnook; awasa, toonyōōruu; ākōnkōōngʼō kurkee /tākēēyootwook. 8 Āmu chiich nyoo soomēy, /kēētēnii, nyoo wāsēy, kunyōōruuy, ku nyoo kōnkōōngʼēy kurkat, /kēēyootinii. 9 Mii :chiich nkōō akwaan nyoo nēē soom :laakweenyiin makatyaan kuutē kor? 10 Ntā nee soom koorookwo, kuutē kipaangʼwa? 11 Kunyuun oo, nēē ātēniikwaan kipngʼōōkiis laakōōkwook tukun choo kāroomēēn oo, kutēp nee nyuun Apoongʼwoongʼ nyoo mii kipsēnkwēt? Tēnii :inyeentee tukun choo kāroomēēn piich choo soomēy!" 12 "Ā-irchii nyuun piich kilēē wōloo āmārtooy /kee-irwaak. Rumēy :ngʼaleechu siruutēpō Muusa ākōō chēpō ōōrkooyiipō Iriin." 13 Kitas taay :Yēēsu kumwa kilē, "Āpuntoorēē kurkat nyaa mariik, āmu pārō :kurkat akutapees :aree nyoo wēētii ma nyēpō ākōy aku chaangʼ piich choo pēētii araanoonēē. 14 Mariik :kurkee aku kōrōōm :aree nyoo wēētii sopoon nyēpō ākōy. Ngʼērin :piich choo nyōōruuy araanoonēē." 15 Kitas taay Yēēsu kumwa kilē, "Āriipēē keey ōōrkooy choo ma pō man. Karkeey :pichu ākōō kēēchiir choo tālooyēēn akutuurō nyuun moontinēy pichoochēē kilēē rēēlwēy. 16 Āsōwuunēē pichoochēē ngʼal choo irēy. Mānāmēy :katooyi maakany aku mānāmēy :seesya siimaat. 17 Keet aka tōkōl nyaa karaam kunāmēy lokor choo kāroomēēn. Ku keet nyaa ra kunāmēy lokor chaa raacheen. 18 Mēēmuukēy :keet nyaa karaam kunam lokor chaa raacheen, amēēmuukēy keet nyaa ra kunam lokor choo kāroomēēn. 19 Keet aka tōkōl nyoo nāmēy lokor chaa raacheen /kēēyāpēy /ākēēwiirchi ma. 20 Kunyuun, āsōwuunēē akwaaneek lokoreekwaak." 21 Kitas taay :Yēēsu kumwoochi kiineetanichiich kilē, "Mā :chiitōkōl nyoo kuuroon kilē ’Kiptaayaan, Kiptaayaan!’ nyoo wēētii pāyuunātoo Iriin, aku inyeentee kipaat nyoo irēy kiyoo mārēy Apoonyuun nyoo mii kipsēnkwēt. 22 Nkōō pērēētuu lēt, ku chaangʼ :piich choo kuuroon kilē, ’Kiptaayaan, Kiptaayaan! Maakwaamtaata lōkōōy choo kāroomēēn nkōō kaarineengʼuungʼ, akeekar koongʼ mpō toomirmiirēy chaa raacheen akee-ir mpō tukun chēpō kwōngʼuut nkōō kaarinēēngʼuungʼ?’ 23 Āmwoochinii nyuun pichoochēē kitooku kilē, ’Moonkētook. Apeeree yi āmii, akwaan kipngʼōōkiis.’ " 24 Kitas taay :Yēēsu kumwa kilē. "Chiich aka tōkōl nyoo tēērēy ngʼaleechuuch akutuup, ku karkeey ākōō chiich nyaa ngʼoroom nyoo kiiteek koonyiin raat parak. 25 Paani kiirōōpēn, kunyir ēēnwēy, akuutimtiim yōōmēt kōyoonēē, ku maakuruul āmu /kiikitēēchi raat parak. 26 Chiich aka tōkōl nyoo tēērēy ngʼaleechuchuuch amatuup ku karkeey ākōō chiich nyoo lēē sālwō nyoo kiitēēchi koonyiin asyaak. 27 Paani kiirōōpēn, kunyir ēēnwēy, akuutimtiim yōōmēt kōyoonēē. Kuruulō :kōyoonēē nyēpō kwōngʼuut." 28 Paani keewaangʼ :Yēēsu kumwoorēy ngʼaleechoochēē, kukwōngʼ :piich akipō wōloo kiinēētitooy. 29 Kiimēēnēētēy kilēē wōloo kiinēētitooy :koonēētik chēpō ngʼātuut, aku kiinēētiisyēy kitingʼēy kaamuuka.
81 Kii nēē rēkuunō :Yēēsu lakamee, kutuup :piich chaa chaangʼ. 2 Nyoo matyaan, kuchō :chiitō aka nyoo kyaam :kōōnchōryoontō. Kukutungʼ nkōō taayuu Yēēsu akilē, "Kiptaayaan, nēē ichāmēy, isoopoon akiitiliiloon." 3 Kuukoortō :Yēēsu ēēruunyiin kitiingʼ chiichoonēē akilēēchi, "Āchāmēy, sopō!" Kusop :chiichoonēē kilē weel. 4 Paani kaakisop, kumwoochi :Yēēsu chiichoonēē kilē, "Āmēēmwoochi chiich aka tōkōl ngʼaleechu. Wiyō akiiwēēngʼuuti keey tisiin akii-āp tukun choo /ki-irēē kōrōs kilēē paani kiimwoorēy :Muusa nkōō ngʼātuut tākēēsōwu kilē kaa-itililiitu." 5 Kimii kuwēētii :Yēēsu Kaaparnaam, kuchō :chiitō aka nyoo kii kāāntōōyiintoo lukoo pooryoot nyēpō Rooma akumwoochi Yēēsu kilē, 6 "Kiptaayaan, mii :kipāyityoontēēnyuun kaaw nyoo mnyaanaat kitya, aku mii nyaril nyēpō kwōngʼuut, kiimeerta pōōr." 7 Kumwoochi :Yēēsu chiichoonēē kilē, "Āwēētii āsoopēy chiichoonēē." 8 Kuwālchi :kāāntōōyiintoonoonēē Yēēsu kilē, "Kiptaayaan, mēērookēē ataakin nkōō katanyuun, aku mwaara ngʼālyoon kipaat kusop :kipāyityoontēēnyuun. 9 Kaamwaa kilēē nyoonēē āmu mii :piich choo ēēchēēn kusiir aneen akimii :piich choo āpāytooy mpō. Nēē āmwoochi chiich kilē ’Wiyō,’ kuwēētii ntā nēē āmwoochi aka kilē ’Chōōnō’ kuchōōnēy. Ku nēē āmwoochi mpō kipāyityoontēēnyuun kilē ’Ira kiyi’ ku-irēy." 10 Paani kateer :Yēēsu ngʼaleepō chiichoonēē, kukwōngʼ akumwoochi piich choo kiituupēy inyeentee kilē, "Āmwoorwook man kilē toomō aroo chiich mu Israayeel tōkōl nyoo tingʼēy kaarana nyoo lēē nyēpō chiichi. 11 Āmwoorwook nyuun kilē, pkoonēē :piich chaa chaangʼ kāmoos tōkōl chēpō ngʼwēny pākutēpi akwoomiisyō ākōō Apraam, Isaka ākōō Chaakōp mu pāyuunātoo :Iriin. 12 /Kuwiirchinii nyuun piich choo kātāpāyiituuy Iriin saangʼ wōloo tuur kipa kuriiryō akunyar keelat." 13 Paani keewaangʼ :Yēēsu kumwa kilēē nyoonēē, kumwoochi kāāntōōyiintoonoonēē kiipō luk kilē, "Warakee kaaw. Irēē kilēē wōloo keeranta." Kusop :kipāyityoontoo kāāntōōyiintoonoonēē kilē weel. 14 Paani kāwo :Yēēsu kaa Pēētērō, kunyōōru pookēr pō Pēētērō mii rwoon akumnyaanaat. 15 Kunam :Yēēsu ēēruu cheepyoosoonoonēē, kusop akungʼeet kupay mpō Yēēsu. 16 Nēē mii pērēētuunoonēē ku kaakurēytō asiis, /kēēmuti Yēēsu piich chaa chaangʼ choo kii-iimēy :toomirmiirēy chaa raacheen. Paani kangʼalaal :Yēēsu, kupeera :toomirmiirōōchoochēē raacheen piich. Kusopyō :piich tōkōl choo kimnyoonchootēēn. 17 Kuusilta nyuun :kiyoo kiimwoorēy :ōōrkooyoon Isaaya kilē, "Kiikasan mnyoonwēyiichooch akuusoopēēch nkōō kōrōōytiin tōkōl." 18 Kii nēē ro :Yēēsu piich chaa chaangʼ choo kēēruruuchi keey yoo kiimii inyeentee, kumwoochi kiineetanichiich kutilta araaray nyēpō Kalilaaya kupa kamasta nyiinō aka. 19 Kuchōōnchi :koonēētiin nyēpō ngʼātuut Yēēsu akilēēchi, "Koonēētiin, ātuupiin woltō tōkōl yoo kēēwō!" 20 Kuwālchi :Yēēsu chiichoonēē kilē, "Tingʼēy rēēlwēy kēpēnoot choo māngʼēy, akutingʼēy :tāriit kooriikwaak, wōloo nyuun mātingʼēy :Wēēroo Chiich wōloo muungʼēē." 21 Kumwoochi :tuupiintēē aka Yēēsu kilē, "Kiptaayaan, āmārēy atuupin wōloo nyuun kanyaan āwootup apoonyuun kupōk saatuupin." 22 Kuwālchi :Yēēsu chiichoonēē kilē, "Mētii piich choo mēērootēēn kutup choo mēērsōōt ākiichōōn ituupaan." 23 Paani kaakulaangʼ :Yēēsu ākōō kiineetanichiich mēēli kupēēchi keey. 24 Nyoo matyaan, kuchō :yoomēt nyoo nyikiis nyoo kiipaanta ku-ir mēēlii kuchuut pēr. Kiimii :Yēēsu rwoon. 25 Kupa :kiineetanik yoo kiimii :Yēēsu akuungʼeet kilē, "Kiptaayaan, sārwēēch. Kimii kēērookēy." 26 Kuwālchi :Yēēsu kiineetanichoochēē kilē, "Āmu nee soowāriisyēē nyoo tēēnō nyi tōkōl? Muutyō akwaan choo ātingʼēy kaarana nyoo miningʼ!" Paani keewaangʼ :Yēēsu kumwoorēy kilēē nyoonēē, kungʼeet akuupkoongʼ yoomēē ākōō pērēēk kusiisyō. 27 Kukwōngʼyō :kiineetanik akuteep keey kilē, "Chiich nee :chiichi? Nku tēērēy iit mpō :yoomēt ākōō pēr." 28 Kii nēē it :Yēēsu kōōr aka nyoo /kiikukuurēē Keeraasa, mu kamasta nyiinō aka pō araaray, kutuuyēērō piich ārēēny choo kiitingʼēy toomirmiirēy chaa raacheen kipkoonēē wōloo /kiikutupchinii piich. Kiimoomii :chiich nyoo kiimuukēy kiwō araanoonēē. 29 Kuunchōōyō toomirmiirōōchoochēē raacheen kilē, "Wēēroo Iriin, imārēēnēēch nee? Kēēchōōn inyariileech kutoomō ku-itu :pērēētuunyoon?" 30 Kiimii :nkurwēētiin chaa chaangʼ choo kiilēēkitēē yoonēē choo kiimii kwookēētēy. 31 Kusoom :toomirmiirōōchoochēē raacheen Yēēsu kilē, "Nēē mārēy ooneech, ikanyeech keepa keechuuta nkurwēētiinēchuuchō." 32 Kumwoochi :Yēēsu kilē, "Apee." Kupa nyuun :toomirmiirōōchoochēē raacheen akupa kuchuut nkurwēētiinēchoochēē. Kuutuultēērō keey :nkurwēētiinēchoochēē tōkōl lakamee akupa kutakus keey mu araaray. 33 Paani keero :māsowēēpō nkurwēētiinēchoochēē kiyoo kii-ira, kumwēr ākōy kōōroonoonēē akupa kumwoochi piich ngʼal tōkōl choo ki-iriisyō kupootō mpō chēpō piich choo kiitingʼēy toomirmiirēy chaa raacheen. 34 Paani kateer :piichoochēē ngʼaleechoochēē, kupa :tōkōl pākunyōōru Yēēsu, akusaarsaar kuwēērō kōōrēēngʼwaangʼ.
91 Kiilaangʼ :Yēēsu mēēli akuwaraka kutilta Kaparnaam wōli kiitēpuunēē. 2 Kii nēē it, kuumuti :piich walak inyeentee chiich nyoo kiimeertaaraat pōōr nyoo kiimii kiptaraancha. Paani keero :Yēēsu kaaranaa pichoochēē, kumwoochi chiichi kiimnyoonēy kilē, "Wēēriinyuun, amēēwāriisyō, /kaakēēnyōōwuun kaat ngʼōōkiikuuk." 3 Kii nēē mwa :Yēēsu kilēē nyoonēē, kuupkaat :koonēēt chēpō ngʼātuut kilē, "Kā-āp keey im :chiichi kilēē yoo Iriin." 4 Āmu kiinkēt :Yēēsu kiyoo kiimii kuupkootēy :pichoochēē kumwa kilē, "Āmu nee saapkaata ngʼal chaa raacheen? 5 Kuskus /keemwa kilē, ’/Kaakēēnyōōwuun kaat ngʼōōkiikuuk’ ntā /keemwa kilē, ’Ngʼeeta akiiwō’? 6 Āngʼuutwook nyuun kilē tingʼēy :Wēēroo Chiich kaamuuka mu ngʼwēny kunyōōchi piich kaat ngʼōōkikwaak." Kumwoochi nyuun :Yēēsu chiichoonēē kiimeertaaraat pōōr kilē, "Ngʼeeta, āpō kiptaraancheengʼuungʼ, akiiwēēchi keey kaaw." 7 Kungʼeet :chiichoonēē akuwēēchi keey kaaw. 8 Paani keero :piich choo kiimii yoonēē ngʼaleechoochēē, kuuwāriisyō akuuloosu Iriin nyoo tēnii piich kaamuuka nyoo lēē nyoonēē. 9 Kimii kumānootēy :Yēēsu, kuuro chiich aka nyoo /kiikukuurēē Mataayo. Kiimii :chiichoonēē kutēpēē koot aka nyoo kii kukwārēē kōōti. Kumwoochi :Yēēsu chiichoonēē kilē, "Tuupaan." Kungʼeet :Mataayo akutuup Yēēsu. 10 Kii nēē mii :Yēēsu kwoomiisyēy ākōō kiineetanichiich mu kaa Mataayo, kupka :piich chaa chaangʼ choo kiikwārēy kōōti ākōō kipngʼōōkiis akupa kutēpi tōkōl ākōō Yēēsu kipootō kiineetanichiich akwoomiisyō. 11 Paani keero :Parisaay kutēpēē Yēēsu ākōō pichoochēē, kuteepa kiineetanichiich kilē, "Āmu nee sikwoomiisyēy :koonēētiintēēngʼwoongʼ ākōō kwāriipō kōōti kipootō kipngʼōōkiis?" 12 Paani kateer :Yēēsu kilēē nyoonēē, kuwālchi kilē, "Wāsootēy :piich choo mnyoonchootēēn cheepsaakityaan, māwāsootēy :choo kāroomō pōōrwēy. 13 Apee akaapaaneet keey kiyoo ngʼuutuuy :ngʼaleechu /kiikusir kilē, ’Āchāmēy /keeriira piich kisiir /kee-ir kōrōs.’ Kyoochōōn akuur kipngʼōōkiis, amēēlē chēpō man." 14 Nēē mii pērēētuu ākoongʼo, kupka :kiineetanipō Chowaana Koopootiisāniin akuteep Yēēsu kilē, "Āmu nee sikēērukuutēy keey, akuurukuutēy keey mpō Parisaay, ku mēērukuutēy keey :kiineetanikuuk?" 15 Kuwālchi :Yēēsu kilē, "Mēērukuutēy keey :choorwaayiipō saantaa laakwa kitākimii ākōō saanteetaa laakwa. Itēy :pērēētuu nyoo /kwoopēy santeetaa laakwa, kurukuutyō nyuun :choorwayiichiich." 16 Kitas taay :Yēēsu kumwa kilē, "Moomii :chiich nyoo rārēy sira nyoo rēēl akiraakee siree nyoo kiikuroosiit. Nēē ir kilēē nyoonēē kupoolēy rookēywoontēē siree kirayiit kitya. 17 /Mākuroonchinii tiipaay choo /kātākēēryākēy tokol nyoo kiikuyoosiit. Nee /ku-ir kilēē nyoonēē, kuryēēy :tokoltō akuraanta keey :tiipaayiik. /Kuroonchinii tiipaay choo /kātākēēryākēy tokol nyoo rēēl, si nēē ngʼat kuriipiisyō tukuuchoochēē :tōkōl." 18 Kii nēē tākungʼāloolēy :Yēēsu, kuchō :kāāntōōyiintēē aka nyēpō Yāwuutik, kukutungʼō taayuu Yēēsu akimwa kilē, "Kātākumēērēy :chēētanyuun paannyēēnyi. Kaykay chōōnō keepee wiyō tiingʼēē ēēruungʼuungʼ sikusop." 19 Kungʼeet :Yēēsu ākōō kiineetanichiich akupa tōkōl nkōō chiichoonēē. 20 Kiimii :cheepyoosee aka nyoo kikiikuu-iim pōōr kupēērēē :kērēti kēnyiis taman ākōō ārēēny. kichōōnō :cheepyoosoonoonēē Yēēsu lēt akutiingʼ tapanuu sireenyiin. 21 Kiikiikuupkooti keey :cheepyoosoonoonēē kilē, "Nēē ātiingʼ aneen mpō sireenyiin kipaat, āsop." 22 Kuwarak keey :Yēēsu kuuro lēt. Kii nēē ro cheepyoosoonoonēē kilēēchi, "Amēēwāriisyō! Kēēsop āmu kaaraneengʼuungʼ." Paani kamwa :Yēēsu kilēē nyoonēē, kusop :cheepyoosoonoonēē kilē weel. 23 Kii nēē it :Yēēsu kaa kāāntōōyiintoonoonēē, akuuro piich chaa chaangʼ choo kiimii kuriirsōōt akuunchōōsōōt ākōō piich choo kiikuutēy kuurēēruun, 24 kumwa kilē, "Apee saangʼ tōkōl. Maama :chēētō, mii rwoon." Kii nēē mwa :Yēēsu kilēē nyoonēē, kuroorēchi :pichoochēē. 25 Paani /kaakēēmwoochi pichoochēē kupa saangʼ, kiwō :Yēēsu kōyi kiirwēēy :chēēpoonēē akunam ēēr, kungʼeet :chēēpoonēē. 26 Kiyāmu :ngʼaleechoochēē kōōroonoonēē tōkōl. 27 Kii nēē wēērō :Yēēsu kaayoonēē, kutuup lēt :kipkōrootiin ārēēny, akukuurēy kilē, "Wēēroo Tāwuuti, riireeneech." 28 Paani kachuut :Yēēsu kō, kutuup :piichoochēē ārēēny kōryootēēn. Kuteep :Yēēsu pichoochēē kilē, "Ārānēy kilē āmuukēy āsoopook?" Kuwalta :pichoochēē kilē, "Kiptaayaan, kuurānēy kilē imuukēy isoopēēch." 29 Kutiingʼ :Yēēsu koonyiikwaak akumwoochi kilē, "Kilēē paani kaaran, kanya ku-ira kilēē wōli āmārtooy." 30 Kumararta :pichoochēē. Kumwoochi :Yēēsu pichoochēē kukir keey kumāmwoochi :chiich aka tōkōl ngʼaleechoochēē. 31 Paani kapa :pichoochēē, kipa kumwaartaata ngʼaleechoochēē kuyāmu kōōroonoonēē tōkōl. 32 Kii nēē mii :Yēēsu ākōō kiineetanichiich kupēēchinii keey, kuumuti :piich Yēēsu chiitō aka nyoo kimēēmuukēy kungʼalaal āmu kiitingʼēy toomirmiir nyaa ra. 33 Kii nēē kaaku-oon :Yēēsu toomirmiiryoonoonēē ra, kutoowu :chiichoonēē kungʼalaal. Kukwōngʼyō :piich chaa chaangʼ choo kiimii yoonēē paani kateer kungʼalaal chiichoonēē, akimwa kilē, "Toomō keeroo pērēētuu aka ngʼal choo lēē chu nkōō Israayeel." 34 Kimwa :Parisaay kilē, "Pāytooyiintoo toomirmiirēy chaa raacheen nyi tēnii chiichi kaamuuka kuu-oon toomirmiirēy chaa raacheen." 35 Kiimana :Yēēsu kōōrootin ākōō sotootin tōkōl. Kiinēētiisyootō akwaamtaata lōkōōy choo kāroomēēn mu sinakōōkiin. Kiisoop piich choo kiitingʼēy kōrōōytiin akuusoop mnyoon aka tōkōl. 36 Paani kiiro :Yēēsu piich chaa chaangʼ, kuriira āmu /kiikiinyariil. Kii karkeey ākōō kēēchiir choo mātingʼēy māsowoon. 37 Kumwoochi :Yēēsu kiineetanichiich kilē, "Chaangʼ :pareek, ku ngʼērin :kāsiik. 38 Kunyuun, āsoomō kutāsu :Chiipō paree kāsiik walak."
101 Kiikuur :Yēēsu kiineetanichiich taman nkōō ārēēny akuutē kaamuuka kuu-oon toomirmiirēy chaa raacheen akuusoop kōrōōytiin ākōō mnyoonwēy tōkōl. 2 Kaariipō kiineetanik taman nkōō ārēēny ku chu: Siimnyōn (nyoo /kikukuurēē Pēētērō) ākōō wēēriingʼwaangʼ Antereeya, Chēēmis wēēroo Sēpētaayo ākōō wēēriingʼwaangʼ Chowaana. 3 Walak ku Pilip ākōō Partolomeeya, Toomaas ākōō Mataayo nyoo kii kwāriintoo kōōti, Chēēmis wēēroo Alpaayō ākōō Tataayo, 4 Siimnyōn Kananaayo ākōō Chuutaas Iskaryoot nyoo kiichō ku-alta Yēēsu. 5 Kumwoochi nyuun :Yēēsu kiineetanichoochēē taman nkōō ārēēny kilē, "Maapa wōloo mii :piich choo mā Yāwuutik amaachuut kēēstoon chēpō piich chēpō Samariya. 6 Apee kipaat wōloo mii piich chēpō Israayeel choo kiikupētyō kilēē kēēchiir. 7 Apee ākoopoomwoochi kilē, ’Kaakuriiku :Pāyuunātoo Iriin.’ 8 Āsoop piich choo mnyoonchootēēn, akaangʼeetee meerat choo kiikumēērō. Āsoop piich choo kiinam :kōōnchōryoontō, akaa-oon toomirmiirēy chaa raacheen. /Kaakēēkōōnook kilēēn, ātētēē nyuun kilēēn. 9 Amaanamaata rōōpiyoon aka tōkōl. 10 Amaanamaata saapaa kātōōn ntā ku sira aka tōkōl, ntā ku kwēēr ntā ku kaarya, āmu yāmēy kipāyityoon /kēētē kiyoo āmēy. 11 Nēē a-it kōōr aka tōkōl, awas chiich nyoo koonyitoot ākootēpi katanyiin ākōy āpēēchi keey. 12 Paani kaapa kaa chiich, āpēēruur kaayoonēē. 13 Nēē kārāmiituuy piich chēpō kaayoonēē, kuupēēruuriisyō akunyōōru kaalya. Ku nēē makārāmiituuy, kumānyōōruuy pēēruur. 14 Ku nēē mataakaak :chiich ntā kimateer ngʼalēēkwook, apeeree kōōroonoonēē ntā ku kēēstoonichoochēē akaaparta tēērit nkōō kēēlyēēkwook sukungʼuutu kilē tākutingʼēy pichoochēē ngʼōōkikwaak. 15 Āmwoorwook man kilē ngʼwoonchinii pichoochēē pō kōōroonoonēē kusiir ngʼwoonin nyoo kiinyōōru :piich chēpō Sotom ākōō Komoora pērēētuunoonēē tilchinii :Iriin piich kiirwook." 16 Kitas taay :Yēēsu kumwa kilē, "Āyooytooyook kilēē kēēchiir choo mii kwēēnuu suuy. Āngʼōrōmiituu nyuun kilēē kipaangʼōōy ākootālāyiitu kilēē chēēptuukēēn. 17 Āriip keey nyuun āmu mii piich choo nāmook akuumutaak /pākēērwookwook akuunōōrook mu sinakōōkiin. 18 /Kunāmook /ākēē-āpook taayuu kāāntōōy ākōō pāytooy akipō aneen. Pārooyin :nyoonēē nyoo āmwoochinēē pichoochēē ākōō piich choo mā Yāwuutik lōkōōy choo kāroomēēn. 19 Nēē /kunamaak, ku maa-iim keey kilē āmwoortooy nee, āmu /kungʼoongʼwook kiyoo āmwoorēy pērēētuunoonēē. 20 Mēēlē chookwook ngʼaleechu āngʼāloolēy, pō Toomirmiiryoo Apoongʼwoongʼ Iriin :nyoo ngʼāloolēy kupunuunēēnook. 21 Āltooy :piich wēēchiikwaak /keekeet. Ku-alta :āpoo laakweenyiin, pooryēērēē :laakook sikiikwaak /keekeet. 22 Sāsook :piich tōkōl akipō aneen. Aku nyuun chiich nyoo kamurta ākōy pērēētuu nyēpō lēt, /kēēsāruuy. 23 Nēē usook piich mu kōōrēē aka, apa aka. Āmwoorwook man kilē moowoongʼuuy kōōrootin tōkōl chēpō Israayeel, kutoomō ku-itu :Wēēroo Chiich." 24 Kitas taay :Yēēsu kumwa kilē, "Moomii :kiineetana nyoo ōōw kusiir kōōnēētiinteenyiin, āmoomii :ōōtwookiin nyoo ōōw kusiir mōkōryoontēēnyiin. 25 Kir nyoo /ku-irchinii kiineetan, /kēē-irchinii koonēētiintēēnyiin, /ākēē-irchi ōōtwookiin kiyoo /ku-irchinii mōkōryoontēēnyiin. Ku nēē /kukuurēē chiitaa kata Pēēlsēpuul oo, kutēp nee nyuun piich chēpō kaayoonēē? 26 Amaawar nyuun akwaaneek. Kir nyoo tukoot, /kēēngʼoongʼuuy, ku kir nyoo ungʼaat ku ākōy kutooku. 27 Kir aka tōkōl nyoo āmwoorwook nkōō kamas, amwaarta kuteer :piich kukaraam. Kir nyoo koochoomwook, a-amtaata nkōō wōloo tōrōōr kuteer :piich tōkōl. 28 Amaawar :piich choo pārēy pōōr amēēmuukēy kupar toomirmiir. Kaykay awar nyoo muukēy kungʼam pōōr ākōō toomirmiir nkōō ma nyēpō ākōy. 29 /Mākyooltēērēē tāriit ārēēny rōōpiyō choo ngʼērin? Mpō tālēē nyoonēē, ku māchinchinii ngʼwēny mpō ākoongʼo kumēēnkēt :Āpoongʼwoongʼ Iriin. 30 Nkēt mpō :Iriin puut choo mii mētpō chiich kilē tyaan. 31 Āmoowāriisyō nyuun, āmu chāmook :Iriin kusiir tāriit chaa chaangʼ. 32 Kunyuun chiich aka tōkōl nyoo mwoortoorēēnoon keey mu taayuu piich, āmwoortēērēē keey mpō chiichoonēē mu taayuu Apoonyuun nyoo mii kipsēnkwēt. 33 Ku aka tōkōl nyoo tāyoon nkōō taayuu piich, ātāyēy mpō nkōō taayuu Apoonyuun nyoo mii kipsēnkwēt." 34 Kitas taay :Yēēsu kumwoochi kiineetanichiich kilē, "Maapkaat kilē koo-āpu kaalya ngʼwēny. Maachōōn ā-āpu kaalya wōloo nyuun koo-āpu pēēsyoot kilēē paani /kiikusir kilē, 35 ’Sāsēy murēnō apoonyiin, kusas chēētō eeyeenyiin, kusas :kwōōntaa wēērii eeyeetaa poonteenyiin. 36 Puun chēpō :chiich kulēkuuy mpō piich chēpō koongʼwaangʼ.’ 37 Chiich nyoo chāmēy apoonyiin ntā ku eeyeenyiin kusiir aneen ku māyāmēy kilēku kiineetaneenyuun. Ku chiich nyoo chāmēy wēēriinyiin ntā ku chēētanyiin kusiir aneen ku māyāmēy kilēku kiineetaneenyuun. 38 Ku chiich nyoo maacham kuutētō sāpoontanyiin akipō aneen kumāyāmēy kilēku kiineetaneenyuun. 39 Nyoo kwoorēy sopoon nyēpō kōōrooni, kuupootēy sopoon nyēpō ākōy. Ku nyoo kēētētō sāpoontanyiin nkōō kōōrooni akipō aneen, kunyōōruuy sopoon nyēpō ākōy. 40 Chiich nyoo kataakaak ku kataakan. Ku nyoo kataakan ku kataak Iriin nyoo kiiyookwoon. 41 Chiich nyoo tookēy ōōrkooyoontoo Iriin āmu ōōrkooyoontoo Iriin, kunyōōruuy kiyoo nyōōruuy ōōrkooyoontoonoonēē. Ku chiich nyoo tookēy chiich nyaa karaam āmu karaam, kunyōōruuy kir nyoo nyōōruuy :chiichoonēē karaam. 42 Chiich nyoo /kēētē pēr choo kārtitēēn ākoongʼo nyēpō tuupiichu mēēnkēēchēēn, /kēētēnii mālāk man."
111 Kii nēē waangʼ :Yēēsu kumwoochinii kiineetanichiich taman nkōō ārēēny ngʼaleechoochēē, kungʼeetee yoonēē akiwō kuunēētiisyootō akwaamtaata lōkōōy choo kāroomēēn nkōō wōloo māngʼēy piich mu kōōroonoonēē. 2 Kiteer :Chowaana Koopootiisāniin nyoo kiirataat ngʼal choo kiimii ku-irēy :Yēēsu. Paani kateer kumwoochi kiineetanichiich ārēēny kipa kuteep Yēēsu kilē, 3 "Inyēēn Meesaaya nyi kiimwoorēy ōōrkooy kilē mii kuchōōnēy, ntā mii :aka nyoo tākēēkānyoonuuy?" 4 Kuwālchi :Yēēsu kilē, "Apee ākoopoomwoochi Chowaana kir nyoo kaateer akaaroo. 5 Mārārtooy :piich choo kōryootēēn, kupēētii :choo ngʼwoolyootēēn, kusopsōōt :piich choo kiisir :pōōrwēy, kuteertooy :piich choo miinyootēēn, /kiikeengʼeeta meerat piich choo kiikumēērō /ākiikēē-āmchi choo mēēmuukēy keey lōkōōy choo kāroomēēn. 6 Kunyuun oo, pēēruuroot :chiich nyoo tiirēēnoon keey." 7 Paani mii kupēēchinii keey :kiineetanipō Chowaana, kumwoochi :Yēēsu pichu kiimii yoonēē akipō Chowaana kilē, "Paani kyaapa suur kwēēn wōloo kiimii Chowaana oo, kyoopkootēy kilē kaapaaroo chiich nyaa neen? Kii chiich nyoo āpēy :yoomēt aka tōkōl? 8 Nee nyi kyaapaaroo? Ara kii chiich nyoo kiilaak sirōōy choo tānkusēēn? Acha sōō! Piich choo lookēy sirōōy choo lēē choochēē /kēēnyōōrchinii kooriipō pāytooy. 9 Ara kyaapaaroo nee? Kii ōōrkooyoontoo Iriin? Man, kii ōōw chiichi kusiir mpō ōōrkooyoon. 10 Inyeentee nyi ngʼāloolēē :Iriin mu siruut kilē, ’Āyooytooy chiinyuun kuuntoroor kusātuun aree.’ 11 Āmwoorwook man kilē, moomii :chiich ngʼwēny nyoo ōōw kusiir Chowaana Koopootiisāniin. Aku chiich nyuun nyoo mātookunoot nkōō Pāyuunātoo Iriin ku ōōw kusiir Chowaana." 12 Kitas taay :Yēēsu kumwa kilē, "Kungʼeetee kitoowu :Chowaana Koopootiisāniin kwaamtaata lōkōōy choo kāroomēēn ākōy paannyēēnyi, ku kiityam :piich chaa raacheen kupooryēērō Pāyuunātoo Iriin kupēt. 13 Kiingʼalaala ngʼaleechu :siruutēpō Muusa ākōō chēpō ōōrkooy ākōy kiwō kuchō Chowaana. 14 Ki nēē āmuukēy aran, ku Chowaana nyuun ku Eliicha nyi kiingʼoor :ōōrkooyoontō kilē chōōnēy. 15 Chiich nyoo tingʼēy iit, kuteer. 16 Karkeey :piich choo lēē chu ākōō nee kēny? Karkeey :pichu ākōō laakōōy choo kātēpi kaaptuum akumwoochi :walak walak kilē, 17 ’Kakukuutwaak kuurēēru kumaanyaal, kēēlē kēētuumwook tuumwēy chēpō riirat, kumooriiryō.’ 18 Kii nēē chō :Chowaana nyoo kiimaapāyēy keey amaarēēsyēy kitya, kumwa :piich kilē, ’Tingʼēy toomirmiir nyaa ra.’ 19 Ku kii nēē āchōōn :Wēēroo Chiich apay keey ākoorēēsyō, kumwa :piich kilē, ’Acha! Kimoo :nyi, kipōōkityoon aku choorwoo kwāriipō kōōti ākōō kipngʼōōkiis.’ Choo tuupēy ngʼaleechu kusōwuuy ngʼoroomnyoo Iriin." 20 Kiitilchi :Yēēsu kiirwook kōōrootin chu kii-ira ngʼal chēpō kwōngʼuut āmu maawāliisyō ntā kungʼaangʼta ngʼōōkikwaak. Kumwa nyuun kilē, 21 "Ōchēy pichu pō Koorasiin ākōō Peetsaayta! Tyaan :ngʼwoonin nyoo mii kukānyoonwook. Ntā kii piich chēpō Tiirō ntā ku chēpō Siitōn chu /kiiku-irchi ngʼaleechoochēē pō kwōngʼuut kiiku-irwaak, tākiikuwāliisyō kēny. Tākiikuulaak maaraareen akutēpi areen kungʼuutu kilē kiikuwāliisyō nkōō rāyiityō nyoo kiitingʼēy. 22 Lēyyē, āmwoorwook man kilē ānyōōruuy siitāt nyoo siirēy nyoo nyōōruuy :piich chēpō Tiirō ākōō Siitōn paani tilchinii :Iriin kiirwook piich. 23 Akwaan :pichu pō Kaaparnaam, āpkootēy kilē āpēētii kipsēnkwēt? Acha sōō! /Kuwiirchinook ma nyēpō ākōy. Ntā /kiiku-ira Sotom ngʼaleechu pō kwōngʼuut chu /kiiku-ir mu kōōrēēngʼwoongʼ, ntā tākumii Sotom ākōy paannyēēnyi. 24 Āmwoorwook man kilē ānyōōruuy siitāt nyoo siirēy nyoo nyōōruuy :piich chēpō Sotom paani tilchinii :Iriin kiirwook piich." 25 Kumwa :Yēēsu kilē, "Āmwooruun kōōnkēy Paapa Iriin nyoo ipāytooy im ākōō ngʼwēny, āmu kii-ungʼee tukuuchu pō man piich choo pkootēy kilē nkēt akungʼāroomō, akiingʼoongʼchi piich choo āpēy keey ngʼwēny. 26 Man, Paapa, lēē nyoonēē :wōloo imārtooy." 27 Kitas taay :Yēēsu kumwa kilē, "Kikōōnān :Apoonyuun tukun tōkōl. Aku moomii :chiich nyoo nkēt Wēērii kungʼātu Paapaan, amoomii :chiich nyoo nkēt Paapa kungʼātu Wēērii ākōō :piich choo lēwēnēy Wēērii kungʼoongʼchi. 28 Apkoonchoon akwaan tōkōl :choo kyoochoosyō ākālāpēy tukun choo nyikiisēēn, soomuungʼwook. 29 Akasana lōkōleenyuun akaaneeteenaan keey, āmu aneen tala ākoo-āpēy keey ngʼwēny. Ātālāyiituu nyuun kilēē aneen. Nēē a-ir kilēē nyoonēē, ānyōōru āmuungʼ. 30 Āmu toorētiin :lōkōlēēnyuun, amanyikiis."
121 Nēē mii pērēētuu aka nyēpō Sapaatō, kupuntoorō :mpō Yēēsu paraa nkaanu. Paani mii kupēētii, kwaam :piri kiineetanichiich. Kutoowu kupaak mēsiisēpō nkaanu akwaam. 2 Paani keero :Parisaay ku-irēy kilēē nyoonēē, kumwoochi Yēēsu kilē, "Roo kee, āmu nee taku-irēy :kiineetanikuuk kir nyoo tāyēy :ngʼātuut /kee-ir mu pērēētuu Sapaatō?" 3 Kuwālchi :Yēēsu kilē, "Toomō asooman kir nyoo kii-ir :Tāwuti ākōō piich choo kiimii tōkōl paani kyaam :piri? 4 Kiiwō :Tāwuti Kōpō Iriin /kēētē makatiin choo /kiikuchāmchinii tis ākityōōn kwaam ama inyeentee ntā ku piichiich chu kiimii tōkōl. 5 Ntā toomō asooman :akwaan nkōō ngʼātuut chēpō Muusa kilē /kuchāmchinii tis ku-ir pāyit mu Kōpō Iriin nkōō pērēētuu Sapaatō āmoomii chiich nyoo mwoorēy kilē kāput ngʼātuut? 6 Āmwoorwook kilē mii :kir nyoo ōōw yi kusiir Kōpō Iriin. 7 Tākoonkēt :akwaan kiyoo ngʼuutuuy siruut chēpō Iriin paani mwoorēy kilē, ’Āchāmēy /keeriira piich kisiir /kee-ir kōrōs.’ Man ntā koonkēt :akwaan kiyoo mwoorēy ngʼaleechu, ntā kāmoongʼāloolēē nyaa ra piich choo mātingʼēy ngʼālyoon. 8 Pāyuuy :Wēēroo Chiich pērēētuu Sapaatō." 9 Paani keewaangʼ :Yēēsu kumwoorēy kilēē nyoonēē, kungʼeetee yoonēē akiwō sinakōōkii aka. 10 Kiimii kōyoonēē :chiitō aka nyoo kiirarak :ēēru. Kuteep :Parisaay choo kiimii yoonēē Yēēsu kilē, "Ara chāmwēēch :ngʼātuut /kēēsoop chiich nkōō pērēētuu Sapaatō?" Kiiteep :pichoochēē kilēē nyoonēē āmu kiimārēy kilē kuutoomchi Yēēsu ngʼal /tākēērwoochi. 11 Kuwālchi :Yēēsu pichoochēē kilē, "Ntā tingʼēy :chiich nkōō akwaan keecheenyiin akichinchi kēpēn nkōō pērēētuu Sapaatō, māngʼusuuy? 12 Karaam :chiich kusiir keecha. Kunyuun oo, chāmwēēch :ngʼātuut kee-ir kir nyaa karaam nkōō pērēētuu Sapaatō." 13 Paani keewaangʼ Yēēsu kumwa ngʼaleechoochēē, kumwoochi chiichoonēē kiirarak :ēēru kilē, "Chuula ēēruu." Kii nēē chuul :chiichoonēē ēēruu, kusop akukaramiit kilēē nyiinō aka. 14 Kii nēē ro :Parisaayichoochēē kiyoo ka-ira, kupēēchi keey akupa kuwas wōloo pārtooy Yēēsu. 15 Kii nēē teer :Yēēsu ngʼal choo kiimii :pichoochēē kusātēy, kuwēērō yoonēē. Kituup :piich chaa chaangʼ. Kuusoop piich tōkōl choo kiimnyoonchootēēn. 16 Kumwoochi :Yēēsu pichoochēē kukir keey kimapa kumwoochi chiich aka tōkōl kilē ngʼoo :inyeentee. 17 Kii-ira nyoonēē sikuusilta :kir nyoo kiimwoorēy :Iriin kupunuunō ōōrkooyoon Isaaya kilē, 18 "Nyi ku kipāyityoonteenyuun nyoo kyoolēwēn, nyoo āchāmēy ākoopāypāchinii. Ātēnii Toomirmiiryeenyuun aku inyeentee :nyoo āpchinii piich ngʼal chēpō man. 19 Mākwiintoonēy ntā kupōlootō, amākuursyootēy nkōō araa oor. 20 Mā-ilēy yaasyaan nyaa ngʼuruukoot, amēēmiisēy ma nyoo mii kumēērootēy. Aku-irēy nyuun ākōy ku-ira :man. 21 Inyeentee nyi irēy piich mu ngʼwēny kunyōōru pārooyin /kēēsāru." 22 Kiimuti :piich Yēēsu chiich nyoo kiikoroot amāngʼāloolēy āmu kiitingʼēy toomirmiir nyaa ra. Kuusoop :Yēēsu chiichoonēē, kimararta chiichoonēē akungʼalaal. 23 Paani keero :piich tōkōl choo kiimii yoonēē kiyoo kii-ir :Yēēsu, kukwōngʼyō akuteep keey kilē, "Ara Wēēroo Tāwuti :chiichi?" 24 Kii nēē teer :Parisaay ngʼaleechoochēē, kumwa kilē, "Ōōnēy :chiichi toomirmiirēy chaa raacheen, kupāyiisyēērēē kaamuuka nyēpō Pēēlsēpuul pāytooyiintoo toomirmiirēy chaa raacheen." 25 Āmu kiinkēt :Yēēsu kiyoo kiipkootēy :pichoochēē, kumwa kilē, "Kōōr aka tōkōl nyoo poorsōōt :piichiich kuputēē āmoomii kaaw nyoo ryoongʼēy nēē mii pēēsyoot. 26 Ku nēē pooryēērō Syeetaani ku-oon chaachiich oo, kuuryoongʼēy :pāyuunāteenyiin kilē nee? 27 Ku nēē āpāyiisyēērēēyaa kaamuuka nyēpō Syeetaani ā-ōōnēy toomirmiirēy chaa raacheen oo, kuutēnii ngʼoo nyuun piikwook kaamuuka ku-oon toomirmiirōōchoochēē? Apee nyuun akaapaateepa piikwook kumwoorwook man. 28 Wōloo nyuun nēē āpāyiisyēērēēyaa Toomirmiir nyoo Tiliil a-oon toomirmiirēy chaa raacheen, kungʼuutuuy kilē kiiku-itwaak :Pāyunātoo Kaa Iriin. 29 Ntā muukēē kilē nee kuchuut :chiich kōpō nyakan akwoopō tukuuchiich nēē toomō kurat chiichoonēē kupōk tākuumuuk nyuun kwoopō tukuuk?" 30 Kitas taay :Yēēsu kumwoochi Parisaayichoochēē kilē, "Chiich aka tōkōl nyoo moomii kamastanyuun, ku sāsoon. Ku chiich aka tōkōl nyoo mēētoorētoon keeruma, kuusārēētēy. 31 Āmwoorwook kilē, /kunyōōchinii chiich aka tōkōl kaat nyoo ka-ir ngʼōōki akimwaartaareenaan kir nyaa ra. Ku chiich nyuun aka tōkōl nyoo kamwaartaara kir nyaa ra Toomirmiir nyoo Tiliil, /kumākunyōōchinii chiichoonēē kaat. 32 Chiich aka tōkōl nyoo kangʼalaala Wēēroo Chiich nyaa ra, /kēēnyōōchinii kaat. Wōloo nyuun chiich aka tōkōl nyoo kangʼalaala Toomirmiir nyoo Tiliil nyaa ra, ku /mākunyōōchinii kaat nkōō pērēētuusyēchu ntā ku pērēētuus choo pkoonēy. 33 Keet nyaa karaam, ku nāmēy lokoreechiich choo kāroomēēn. Ku :keet nyaa ra, ku nāmēy lokoreechiich chaa raacheen. Kunyuun oo, /kisōwuunēē keet lokoreechiich choo nāmēy. 34 Akwaan kipaangʼōōy! Muuktooy ānō amwa :akwaan ngʼālyoon nyaa karaam akaapka raacha? Āmu ngʼal tōkōl choo tingʼēy :chiich mu moonyiin, kumwoorunēē kuutiinyiin. 35 Irēy :chiich nyaa karaam tukun choo kāroomēēn choo pkoonēē moonyiin, ku-ir :chiich nyaa ra tukun chaa raacheen choo pkoonēē moonyiin. 36 Āmwoorwook man kilē nkōō pērēētuuni pō lēt paani /kuurwoochinii piich, ku rārtooy :chiich aka tōkōl akipō ngʼālyoon nyaa ra nyoo kiimwa. 37 Nkōō pērēētuunoonēē pō lēt, ku ngʼalēēkuuk choo kiimwaa chu tyookiin ntā kuratin." 38 Kumwoochi :Parisaay walak ākōō koonēēt chēpō ngʼātuut Yēēsu kilē, "Koonēētiin, kumāriin i-irweech kir nyēpō kwōngʼuut nyoo ngʼuutwēēch kilē itingʼēy kaamuuka nyoo chōōnēē wōloo mii :Iriin." 39 Kuwālchi :Yēēsu pichoochēē kilē, "Kipngʼōōkiin choo tāyēy Iriin :chu mārēy kilē /kēēngʼuuti kir nyēpō kwōngʼuut. Ngʼālyoon kipaat nyēpō kwōngʼuut nyoo /kungʼuutinii pichoochēē ku nyoo kiipō ōōrkooyoontoo Iriin Choona. 40 Kulēē paani kiimii :Choona moopō koorookwō pērēētuus sōmōk, kutēpēē nyuun mpō Wēēroo Chiich kēpēn pērēētuus sōmōk. 41 Nkōō pērēētuuni pō lēt paani /kiirwoochinii piich, kuuryoongʼēy :piich chēpō Ninaawi akuurwoochi piich choo mēērānēy Iriin āmu kii nēē āmchi :Choona akwaaneek kuwāliisyō. Āmwoorwook man kilē mii yēēnyi aniinee :nyoo ōōw kusiir Choona. 42 Nkōō pērēētuuni pō lēt paani /kiirwoochinii piich, kuuryoongʼēy :cheepyooso nyoo kiipāytooy kōōroo Syeepa akuurwoochi choo mēērānēy Iriin āmu kichōōnō :cheepyoosoonoonēē wōloo lōōw akichō kuteer ngʼaleepō ngʼoroomnyoo Sōlōmōōn. Āmwoorwook man kilē mii yēēnyi aniinee nyoo ōōw kusiir Sōlōmōōn." 43 Kitas taay :Yēēsu kumwa kilē, "Nēē /ku-oon toomirmiir nyaa ra kuwēērō chiich, kumānootēy mu suur kwēēn kuwāsootēy wōloo muungʼēē. Ku nēē mānyōōru, 44 kumwoochi keey kilē, ’Kaykay awaraka wōli kyoomii.’ Nēē waraka nyuun, kunyōōruuy wōli kiimii ku tiliil akukaraam āmoomii :chiich nyoo māngʼēy. 45 Nkōō yoonēē, kuwēētii kumāruuy toomirmiirēy walak tisap chaa raacheen kusiir inyeentee, akupa kimāngʼ :tōkōl pōōrpō chiichoonēē. Nēē ir nyuun kilēē nyoonēē, kurāyiituuy :chiichoonēē kusiir taay. Irēē nyuun kilēē nyoonēē mpō nkōō wōloo mii :piich choo mēērānēy Iriin." 46 Paani kiitākimii :Yēēsu kungʼāloolchinii piich, ku-itu eeyeenyiin ākōō wēēchiikwaak. Kupka kuuryoochēērō saangʼ āmu kiimārēy kungʼalaal ākōō Yēēsu. 47 Kumwoochi :chiitō aka Yēēsu kilē, "Mii :eeyeengʼuungʼ ākōō wēēchiikwook saangʼ akumārēy kungʼālooluun." 48 Kuwālchi :Yēēsu kilē, "Ngʼoo eeyeenyaa? Aku ngʼoo wēēchiichan?" 49 Kuumuut kiineetanichiich akilē, "Pichu tōkōl mii yi ku eeyeenyaa aku wēēchiichan. 50 Chiich aka tōkōl nyoo irēy kilēē wōli mārtooy :Paapeenyuun nyoo mii kipsēnkwēt, ku wēēriinchan, chēētanchan aku eeyeenyuun."
131 Nēē mii pērēētuunoonēē kuwēērō :Yēēsu kō akiwō kutēpō araaray pō Kalilaaya tapan kuunēētiisyō. 2 Paani keero :Yēēsu kilē kēēruruuchi keey piich chaa chaangʼ yoonēē, kulaangʼ mēēli akuunēētiisyō, kuuryoonchēērō piich tapan nyēpō araaray. 3 Kuuneet :Yēēsu pichoochēē ngʼal chaa chaangʼ nkōō kārkēēyin. Kimwa kilē, "Kiingʼeet :pāliintēē aka akiwō kipal pareenyiin. 4 Paani mii ku-isēē kāsur paree, kuchinchi :walak araa oor, kukwārchi keey :tāriit choochēē akwaam. 5 Kichinchi :kāsurēēk walak wōloo mii :korin yoo matyaan :nyungʼwēny. Kupiityō :choochēē kilē weel āmu kii tāwārārō nyungʼwēēk. 6 Aku kii nēē lar :asiis kupeel pareechoochēē, āmu kiimoomii wōloo chuutēy :iriinēkwaak, kuyoomō. 7 Kichinchi :walak wōloo mii :katōōy, kupiityō :katōōchoochēē akwaam pareek. 8 Kichinchi :kāsurēēk walak nyungʼwēny choo kāroomēēn. Kupiityō :choochēē akunam par. Kiinam :walak par choo ēēchēēn, kunam :walak chēpō kwēēn, kunam :walak choo mēnkēēchēēn." 9 Kumwoochi :Yēēsu pichoochēē kilē, "Chiich nyoo tingʼēy iit, kiteer." 10 Paani keewaangʼ, kupa :kiineetanichiich akuteep kilē, "Āmu nee siingʼāloolchinēē piich kārkēēwuut?" 11 Kuwālchi :Yēēsu kilē, "/Kiikēēchāmwook āsōwu kiyoo ungʼaat akipō :Pāyunātoo Iriin. /Mookuchāmchi piich walak. 12 Chiich nyoo pāyiisyēērēē kiyoo /kiikēētō /kēētāsinii walak, ku nyoo māpāyiisyēērēē, /kēēsārēē mpō nyoo tingʼēy. 13 Āmwoorunēē ngʼal kārkēēyin āmu nēē ro, ku mēēnyitēy, ku nēē teer, ku māsōwuuy amātuupēy. 14 Kulēku nyuun man :ngʼaleechu kiimwoorēy :ōōrkooyoon Isaaya kilē, ’Ātēērtooy, āmoosōwuuy ākoomārārtooy, āmoonyitēy. 15 Āmu kiiyoomō pichu :mētēwēy, akumiinyiisyō :iitiin akukāriisyō :koonyiikwaak, ntā kāmālēē nyoonēē, tākāmārātēērēē :koonyiikwaak, akuteerteeree :iitiikwaak, akuyootiisyō :mētēwēyiikwaak akuwāliisyō kupka wōli āmii asoop akwaaneek.’ 16 Aku akwaan pēēruurootēēn āmu mārārtooy :koonyiikwook akutēērtooy :iitiikwook. 17 Āmwoorwook man kilē chaangʼ :ōōrkooy chēpō Iriin ākōō piich choo kii-ir man choo kiikany kuuro kiyoo āmii ārōōtēy, amaaro. Kukany kilē kiteer kiyoo ātēērēēkwaan, amaateer." 18 "Ateertee nyuun ākooyāpchi iit kiyoo ngʼuutuuy :kārkēēyin nyēpō pāliintēē ākōō nyungʼwēēk. 19 Chiich aka tōkōl nyoo tēērēy lōkōōy chēpō Pāyuunātoo Iriin amāsōwu kilē mwoorēy nee :lōkōōyichoochēē, ku karkeey ākōō aree oor nyoo kāchinchi kāsur. Tēērēy :chiichoonēē ngʼal aku nēē chō :Syeetaani kusara kiyoo kateer. 20 Paree yoo mii :korin, ku karkeey ākōō chiich nyoo tēērēy ngʼālyoon, akutaak kilē weel nkōō pāypooyō, 21 aku mānāmēy nyuun :chiichoonēē ngʼālyoontoonoonēē kukaraam, amātāsēy taay kuurānēy nyoo lōōw. Ku nēē chō :nyaril /akēēwus akipō kaaraneenyiin, kuuchuchuuka kilē weel. 22 Paree yoo mii :katōōy ku karkeey nkōō inyeentee nyoo tēērēy ngʼālyoon, wōloo nyuun kutoowu kuupkaat tukun chēpō ngʼwēny akicham mōkōrnoonti. Kiichēy :tukuuchoochēē ngʼālyoontēē kuti mayi lokor. 23 Nyungʼwēēk choo kāroomēēn ku karkeey ākōō chiich nyoo tēērēy ngʼālyoon akuukiilchi keey. Nāmēy aka par chaa chaangʼ, kunam aka chēpō kwēēn, kunam aka choo ngʼērin." 24 Kumwoochi :Yēēsu piich kārkēēyin akipō pāyuunātoo kaa Iriin kilē, "Kii-is :chiitō aka kāsur choo kāroomēēn mu pareenyiin. 25 Nēē mii langʼa paani mii :chiitōkōl rwoon, kuchō :puunyoon aku-isō kāsur chēpō chēēpēēnkēēn paraanoonēē pō nkaanu akuwēēchi keey. 26 Paani kāpiityō :nkaanuuk akunam par, kupiityō mpō chēēpēēnkēēn. 27 Kupka :kipāyitiin chēpō chiichoonēē pō paree akilē, ’Mōkōryoontooni, mā kiitootee kāsur choo kāroomēēn paraani? Kapkaana ānō :chēēpēēnkēēnichu?’ 28 Kuwālu :chiichoonēē kilē, ’Puunyoon :nyi kii-ir ngʼaleechu.’ Kuteep :kipāyitiinēchoochēē kilē, ’Ara kupa keerwalta chēēpēēnkēēnichoochēē?’ 29 Kuwālchi kilē, ’Acha. Āmuukēy arwalta nkaanuuk ākōō chēēpēēnkēēnik paani āmii ārwāltooy chēēpēēnkēēn. 30 Akanya kupiityō tōkōl ākōy paani kayam /keekas si nēē ngʼat āmwoochi pichu kāsēy kuurum chēēpēēnkēēnik akurat /sikeepeel. Aku nēē ityō kuurum nkaanuuk akwoopu /pākēētō kaapchookeenyuun.’ " 31 Kitas taay :Yēēsu kumwoochi kārkēēyin aka akipō pāyuunātoo Iriin kilē, "Kiimar :chiich kāsuryoontoo aritaali akiwō kitōōti pareenyiin. 32 Kāsuryoontooni ku miningʼ kusiir kāsur tōkōl, aku nyuun nēē kaakupiit, kulēkuuy keet nyoo ōōw kusiir keet tōkōl choo mii :par. Pkoonēy :tāriit akitēēchi kooriikwaak tāmoorichiich." 33 Kuureer kumwoochi :Yēēsu kilē, "Karkeey :Pāyuunātoo Iriin nkōō ātoo kanam :cheepyooso kimeera akuuwaar nkōō pusya chaa chaangʼ kuti kuukuutu." 34 Kiimwoochiinēē :Yēēsu piich choo keerum keey ngʼal tōkōl kārkēēyin. Moomii :kir nyoo kiimwoorēy :Yēēsu kimamwaara kārkēēyin. 35 Kulēku man :ngʼaleechu kimwoorēy :ōōrkooyoon aka kilē, "Āmwoochiinēē pichoochēē ngʼal kārkēēyin, āmwoochinii ngʼal choo /kiiku-ungʼ kungʼeetee /kee-irta ngʼwēny." 36 Paani kaakumētō :Yēēsu pichoochēē, kiwō kō. Nyoo matyaan, kupkoonchi :kiineetanichiich akuteep kilē, "Mwoorwēēch kee kiyoo ngʼuutuuy :kārkēēyinoonēē pō chēēpēēnkēēn mu par." 37 Kuwālchi :Yēēsu kilē, "Chiichi kii-isēy kāsurēēchoochēē kāroomēēn ku Wēēroo Chiich. 38 Par ku ngʼwēny, kāsurēēchu kāroomēēn ku piich chēpō Pāyuunātoo Iriin. Chēēpēēnkēēn ku piich chēpō Syeetaani. 39 Puunyoon nyoo tōōtēy chēēpēēnkēēnichoochēē ku Syeetaani. Pērēētuu kaswa ku pērēētuuni pō lēt /kutilchinii piich ngʼal. Piich choo kāsiisyēy ku malaykeen. 40 Kārkēēyiituuy pērēētuunoonēē pō lēt nkōō yoo /kakungʼar chēēpēēnkēēn /akeepeel. 41 Yookuuy :Wēēroo Chiich malaykeenichiich kupka kuurum piich tōkōl choo irēy piich walak ku-ir ngʼōōki ākōō kipngʼōōkiis tōkōl. 42 Wiirchinii pichoochēē ma nyoo māmēērēy wōloo pakuriirsōōt akunyar keelat. 43 Chiich aka tōkōl nyēpō man nkōō taayuu Iriin /kēētōrōōrēy mu Kaa Paapa. Chiich nyoo tingʼēy iit, kiteer." 44 Kitas taay :Yēēsu kumwa kilē, "Karkeey :Pāyuunātoo Iriin ākōō mōkōrnoonti nyoo /kii-ungʼaat mu par. Kunyōōru :chiich aka akuureer ku-ungʼchi paraanoonēē. Paani kaaku-ungʼ, kupaypayiit nyoo mātingʼ /keemwa akiwō kwaalta tukuuchiich tōkōl sukwaal paraanoonēē." 45 Kuureer kumwa :Yēēsu kilē, "Karkeey :Pāyuunātoo Kaa Iriin ākōō nēē wāsēy :chiich sanay choo kāroomēēn. 46 Paani kānyōōru sanayaantee nyaa karaam kusiir tōkōl, kiwō kwaalta kir aka tōkōl nyoo tingʼēy sukwaal sanayaantaanoonēē." 47 Kuureer kumwa :Yēēsu kilē, "Karkeey :Pāyuunātoo Kaa Iriin nkōō yoo /kākuwiirchi neet araaray sikunam koorookwō aka tōkōl. 48 Paani kaakunyir :kaaraakik neetit, /kēēchuut kiwō tapan akutēpi :pichoochēē ngʼwēny kulēwēn kaaraakik choo kāroomēēn kuusiintō, akuwiirta chaa raacheen. 49 Lēkuuy nyoonēē nkōō pērēētuuni pō lēt mu ngʼwēny. Pkoonēy :malaykeen akutar piich chaa raacheen ākōō piich choo kāroomēēn, 50 akuwiirchi pichoochēē raacheen ma nyoo lārēy ākōy. Riirsōōt pichoochēē akunyar keelat." 51 Paani keewaangʼ :Yēēsu kumwoorēy ngʼaleechoochēē, kuteep kiineetanichiich kilē, "Koosōwu ngʼaleechu kēny?" Kuwalta :kiineetanik kilē, "Ēē, kaakēēsōwu." 52 Kumwoochi nyuun :Yēēsu pichoochēē kilē, "Chiich aka tōkōl nyoo /kiikiineet ātēpuut chēpō Pāyuunātoo Kaa Iriin, ku karkeey nkōō chiich nyoo kangʼusu tukun chaa reelacheen ākōō chēpō kēny mu kaapchookeenyiin." 53 Paani keewaangʼ :Yēēsu kumwoochinii piich kārkēwuutēchu, kuwēērō yoonēē, 54 kuwaraka Naasareet kōōrēēnyiin. Kuunēētiisyō mu sinakōōkiingʼwaangʼ. Kukwōngʼyō :pichoochēē kiteer wōloo kiinēētitooy akuteep keey kilē, "Kiinyōōrchi ānō :chiichi ngʼoroomnyooni? Nee ngʼaleek chu pō kwōngʼuut lēē chu? 55 Ma wēēroo kiitoongʼiin nyi? Ma eeyeenyiin nyi /kukuurēē Maaryaa? Mā wēēchiikwaak :mpō Chēēmis, Chōōsēp, Siimnyōn ākōō Chuutaas? 56 Mā tiipiikwaak :chu mii yi ākōō achaan? Kunyōōrchi ānō :inyeentee ngʼaleechu tōkōl?" 57 Kitay nyuun :pichoochēē ngʼaleepō Yēēsu. Kumwoochi :Yēēsu pichoochēē kilē, "/Kiikoonyitēy ōōrkooyoon nkōō wōltō aka tōkōl kungʼātu mu kōōrēēnyiin ākōō koongʼwaangʼ yoo /mākuukoonyitēē." 58 Maa-ir :Yēēsu ngʼal chaa chaangʼ chēpō kwōngʼuut mu kōōroonoonēē āmu kiimaaran :pichoochēē inyeentee.
141 Nēē mii lētuun, kuteer :Pāytooyiin Ērōōtē /kēēngʼāloolēē Yēēsu. 2 Kumwoochi kipāyitiinēchiich kilē, "Chowaana Koopootiisāniin :nyi. Kiikungʼeeta meerat nkanyi tingʼēy kaamuuka ku-ir ngʼal chēpō kwōngʼuut." 3 Kiikiikumwaarta :Ērōōtē kilē /keenam Chowaana /akeerat mu korkoreet. Kii-ir :Ērōōtē kilēē nyoonēē āmu Ērōōtya, cheepyooseetaa wēēriingʼwaangʼ nyoo /kiikukuurēē Pilip. 4 Kiimwoochi :Chowaana kilē machamaat kwoop cheepyooseetaa wēēriingʼwaangʼ. 5 Mpō ntā kiimārēy :Ērōōtē kilē /keekeet Chowaana, ku kiiwārēy piich āmu kyoopēy :pichoochēē kilē Chowaana ku ōōrkooyoontoo Iriin. 6 Nēē mii pērēētuu aka yoo /kiikwoomēy tuum nyoo /kiikuupkootēy pērēētuuni /kiikutuumēy Ērōōtē, kunyaal :chēpō Ērōōtya nkōō taayuu piich chaa chaangʼ. Kupaypayiit :Ērōōtē 7 ākōy kusirpēn kuutē chēēpoonēē kir aka tōkōl nyoo kamar. 8 Paani kāwō :chēēpoonēē kungʼalaal nkōō eeyeenyiin, kumwoochi :eeyeenyiin wōkumwoochi Ērōōtē kilē, "Kōōnoon mētpō Chowaana Koopootiisāniin mu kipis!" 9 Paani kamwa :chēēpoonēē kilēē nyoonēē, kwootyō :Ērōōtē. Aku āmu kiikiikusirpēn mu taayuu toyeechiich, kumwaarta /kēētē chēēpoonēē mētpō Chowaana. 10 Kuuyooytō /pakeetil kaat Chowaana mu korkoreet. 11 Paani /kaakeetil, /kēē-āpchi chēēpoonēē mētit mu kipis. Kunam :chēēpoonēē akwoopchi eeyeenyiin. 12 Kupka :kiineetanipō Chowaana kimar pōōrtō akutup, akupa kumwoochi Yēēsu. 13 Paani kāwō kuteer :Yēēsu ngʼaleechoochēē, kungʼeetee wōli kiimii akupeera mēēli ākōō kiineetanichiich ākōy wōloo kimālēēkitēē :chiich aka tōkōl. Paani kāsōwu :piich chaa chaangʼ, kungʼēētyēērō kēēstoonikwaak akupeera kēēlyēn kutuup Yēēsu. 14 Kii nēē rēkuunō :Yēēsu mēēli, akuuro pichoochēē tōkōl, kuriira akwaaneek akuusoop chiich aka tōkōl nyoo kiimnyaanaat. 15 Kii nēē lēēkit kutuuriit kōōrēē, kupēēchi Yēēsu :kiineetanichiich akilēēchi, "Kaakutuuriit :kōōrēē aku kōōrooni ku suur kwēēn! Mwoochii pichu kupa kēēstoonichu lēēkitēē yēēnyi kupa kwaalaata kiyoo āmēy." 16 Kuwālchi :Yēēsu kilē, "Mēērookēē kupa pichu. Ātēē kir nyoo āmēy." 17 Kuwālchi :kiineetanichiich kilē, "Kitingʼēy makatiin muut ākōō kaaraak ārēēny." 18 Kumwoochi :Yēēsu kiineetanichiich kilē, "Ā-āpuu kee yi." 19 Kumwoochi :Yēēsu kiineetanichiich kilēēchi pichoochēē kutēpi ngʼwēny yoo mii suusō. Kunam makatiinachoochēē muut ākōō kaaraakik ārēēny, kuuro im akumwoochi Iriin kōōnkēy, kupuutil akuutē kiineetanichiich kuchārchinootō piich. 20 Kwoomiisyō :piich tōkōl kuti piryoonchō. /Keerum kiituukaanik, kunyir kitaseen taman nkōō ārēēny. 21 Piich :choo kyoomiisyō ku :murēn choo ki-itēy ēlup muut /kimaakuu-iit chēēpyōōsōōy ākōō laakōōy. 22 Paanoonēē kumwoochi :Yēēsu kiineetanichiich kulaangʼ mēēli kusip kuuntoroor kutilta araaray kupa kamasta nyiinō aka, kuta kuuyoomiisēy keey :inyeentee nkōō piich. 23 Paani kaakuuyoomiistō :Yēēsu pichoochēē, kuwēēchi keey inyeentee tul kiwō kusa. Kii nēē tuuriit kōōrēē, ku kii :inyeentee keey nyi kiitākimii wōloonēē. 24 Kiikiikiwō nyuun paanoonēē :mēēli yoo lōōw nkōō tapanuu araaray akiimii kuutimtiimēy :kipirtii pēr āmu kiimii yoomēt nyoo nyikiis nyoo kiichōōnēē taayuungʼwaangʼ. 25 Paani kāwōkuurir :kōōrēē, kuwēērēē :Yēēsu pēr parak ākōy wōloo kiimii :kiineetanichiich. 26 Kii nēē ro :kiineetanik Yēēsu kumānēē pēr parak, kilē, "Chiich :nyi ntā iilat?" Āmu kiiwāriisyō kuunchōōyō. 27 Kumwoochi nyuun :Yēēsu akwaaneek kilē, "Āmoowāriisyō! Aneen :nyi." 28 Kuwālchi :Pēētērō Yēēsu kilē, "Kiptaayaan, nēē inyēēn man, imwoorwoon amana pēr parak āchō wōloonēē imii." 29 Kuwālchi :Yēēsu Pēētērō kilē, "Chōōnō naas." Kurēkunō :Pēētērō mēēli akimana pēr parak kiwō wōloo mii :Yēēsu. 30 Kii nēē ro :Pēētērō wōloo lēē :yoomēē, kuuwar akutoowu kuchuut pēr. Kuunchō kilē, "Kiptaayaan, sārwoon." 31 Kuukoortō :Yēēsu ēēruunyiin kilē weel kunam Pēētērō akumwoochi kilē, "Itingʼēy kaarana nyoo miningʼ. Āmu nee simēētiirēēnoon keey?" 32 Paani kaakulaangʼ tōkōl mēēli, kusiis :yoomēē. 33 Kutoowu nyuun :kiineetanik kuuloosu Yēēsu kumwoorēy kilē, "Man, inyēēn Wēēroo Iriin." 34 Paani kaakutilta :Yēēsu ākōō kiineetanichiich araarayta, kupa kuuryoonchēērō yoo /kiikukuurēē Keeneesareet. 35 Kii nēē sōwu :piich chēpō yoonēē Yēēsu, kuuyooytō :kuut kuyāmu kōōrēē tōkōl, /kēēmuti inyeentee piich tōkōl choo kiimnyoonchootēēn. 36 Kusoom :pichoochēē kiimnyoonchootēēn kutiingʼ tapanuu siraa :Yēēsu. Kisop nyuun :chiich aka tōkōl nyoo kiitiingʼ.
151 Kipkaana nyuun Chēērusālēēm :Parisaay walak ākōō koonēēt chēpō ngʼātuut akuteep Yēēsu kilē, 2 "Āmu nee simātuupēy :kiineetanikuuk koonēētuut chēpō mpō kuukō? Nku āmiisyēy kutoomō kuutiliil ēēruunēkwaak?" 3 Kumwoochi :Yēēsu kilē, "Āmu nee sooputō ngʼātuut chēpō Iriin akaatuup ātēpuut chēpō mpō kuukōngʼwoongʼ? 4 Kiimwa :Iriin kilē, ’Ikoonyit āpoongʼuungʼ ākōō eeyeengʼuungʼ.’ Akimwa kilē, ’Nyoo muulēy apoonyiin ntā ku eeyeenyiin, /kēēkēētēy.’ 5 Aku āmwoorēy kilē, nēē mwoochi :chiich apoonyiin ntā ku eeyeenyiin kilē, ’Kir nyoo kātookōōniin, ku /kaakēētō Iriin,’ 6 ku mā makaat kuukoonyit apoonyiin ākōō eeyeenyiin. Kyaareengʼ :akwaan nyuun ngʼālyoontoo Iriin akaatuup chēpō paapatiinēkwook. 7 Akwaan ngʼuuriichu! Kiipō man :ngʼaleepō ōōrkooyoon Isaaya paani kiimwoorēy kilē: 8 ’Koonyitēēnoon :pichu ngʼālyēēpikwaak, aku lōōwō :mukuliiriikwaak nkōō wōloo āmii. 9 Looswoon kilēēn, aku ngʼātuut choo koonyitēy ku ngʼātuut choo nēētēy :piich kipaat.’ " 10 Kukuur :Yēēsu piich chaa chaangʼ akumwoochi kilē, "Āyāpchii iit ngʼaleechu āmwoorēy, ākoosōwu. 11 Ma kir nyoo wēētii kuut nyoo irēy chiich ku mātililiit, aku ngʼal choo pkoonēē kuut." 12 Paani keewaangʼ :Yēēsu kumwoorēy kilēē nyoonēē, kupkoonchi :kiineetanichiich, akumwoochi kilē, "Inkēt :inyēēn kēny kilē kāngʼwoonchi Parisaay :ngʼaleechoochēē keemwaa?" 13 Kuwālchi :Yēēsu kilē, "/Kumiltooy keet aka tōkōl nyoo maatoot :Apoonyuun nyoo mii kipsēnkwēt. 14 Kunyuun amaa-iim keey akipō Parisaayichoochēē. Kōryootēēn :pichoochēē. Aku nēē rēētō keey :kipkorootiin kuchinchinii :tōkōl kēpēn." 15 Kumwoochi :Pēētērō Yēēsu kilē, "Rārwēēch kee ngʼaleechoochēē pō tiliilin." 16 Kuwālchi :Yēēsu kilē, "Ara kōō toomō āsōwu ngʼalēēchu koongʼāloolēē mpō? 17 Moosōwu kilē kir aka tōkōl nyoo wēētii kuut kurēytooy moo /akeelayta kupa saangʼ? 18 Wōloo nyuun tukun choo pkoonēē kuutii chiich kupkoonēē mukulēr aku-irēy :choochēē chiich kumātililiit. 19 Āmu pkoonēē kaapkootuut chaa raacheen mukulēr nyēpō chiich. Irēy kaapkootuutēchoochēē piich kurumiisyō, kusiir karwa, ku-ir takal kutoomō kwoop keey, kuchōōrsyō, kungʼuurnaan, akungʼalaala piich nkōō oor nyaa ra. 20 Tukuuchoochēē choo irēy chiich kumātililiit. Nēē āmiisyō :chiich amaatiliil ēēr, kimā-irēy :nyoonēē chiich kumātililiit." 21 Kii nēē ngʼeeta :Yēēsu yoonēē, kiwō ākōō kiineetanichiich ākōy kōōroo Tiirō ākōō Siitōn. 22 Paani ka-it, kuchōōnchi Yēēsu :cheepyooso nyēpō Kaanan. Kichō kuunchwoonuuy kilē, "Kiptaayaan, Wēēroo Tāwuti, riireenaan! Tingʼēy :chēētanyuun toomirmiir nyaa ra nyoo iimēy." 23 Kumaakuwālchi :Yēēsu cheepyoosoonoonēē ngʼālyoon aka tōkōl. Kupēēchi :kiineetanichiich Yēēsu akusaarsaar kilēēchi, "Mwoochii cheepyoosooni kuwēēchi keey. Nku tuupootēēch akuunchōōchinootēēch." 24 Kuwālchi :Yēēsu kilē, "/Kiikiiyookwoon kipaat āchō wōloo mii :piich chēpō Israayeel choo lēē kēēchiir choo kiikupētyō." 25 Kuchō :cheepyoosoonoonēē akukutungʼēē taayuu Yēēsu akimwa kilē, "Kiptaayaan, toorētoon!" 26 Kuwālchi :Yēēsu kilē, "Makaraam /keenam āmiisyō nyēpō laakōōy /ākēētē sukōyēy." 27 Kuwālchi :cheepyoosoonoonēē Yēēsu kilē, "Lēē nyoonēē, Kiptaayaan, akunyuun oo, kwārēy mpō :sukōyēy rarakan choo chintooy nēē mii kwoomiisyēy :mōkōrēēkwaak." 28 Kii nēē mwa :cheepyoosoonoonēē kilēē nyoonēē, kuwālchi :Yēēsu kilē, "Cheepyoosooni, āmu keeranaan, ku irēē kilēē wōli imārtooy." Kusop :chēpō cheepyoosoonoonēē kilē weel. 29 Kungʼeeta :Yēēsu yoonēē akiwō araa tapan nyēpō araaray pō Kalilaaya. Kulaangʼ tul parak akutēpō ngʼwēny. 30 Kupkoonchi :piich chaa chaangʼ choo kiimutuuy piich choo lēē kimukuungʼtiin, choo kōryootēēn, choo ngʼwoolsōōt, choo mēēmuukēy kungʼalaal ākōō walak chaa chaangʼ choo kimnyoonchootēēn. /Kiikiimutu pichoochēē /ākēētē kēēlyēēpō Yēēsu. Kuusoop :Yēēsu pichoochēē. 31 Paani keero :piich kilē kangʼalaal :piich choo kii māngʼāloolēy, kupa :choo kingʼwoolsōōt, kusopyō :kimukuungʼtiin akimararta :choo kikōryootēēn, kukwōngʼyō akuuloosu Iriin nyēpō Israayeel. 32 Kukuur :Yēēsu kiineetanichiich akumwoochi kilē, "Man āriirēē pichu. Kaakēētēpi ākōō akwaaneek pērēētuus sōmōk āmoomii :kir nyoo kaa-am. Moomārēy āmwoochi kupa kwoomēy :piri āmu muukēy kumistō nkōō aree." 33 Kumwoochi :kiineetanichiich kilē, "Kōōrooni ku suur kwēēn. Kunyōōrchinii ānō āmiisyō choo yāmēy piich choo tēēnō chu tōkōl?" 34 Kuteep :Yēēsu kiineetanichiich kilē, "Ātingʼēy makatiin ata?" Kuwālchi kilē, "Kitingʼēy choo lēē tisap ākōō kaaraak choo ngʼērin." 35 Kumwoochi :Yēēsu kiineetanichiich kumwoochi piich kutēpi ngʼwēny, 36 akunam makatiinachoochēē lēē tisap ākōō kaaraakik akumwoochi Iriin kōōnkēy. Kupuutil akuutē kiineetanik kuchārchinootō piich. 37 Kwoomiisyō :piich tōkōl kupiryoonchō. Kuurum :kiineetanik kiituukaanik, kunyiri kitaseen tisap. 38 Piich choo kyoomiisyō ku kii murēn choo lēē ēlup angʼwan kimaa-iit chiich chēēpyōōsōōy ākōō laakōōy. 39 Kumwoochi nyuun :Yēēsu piich kupēēchi keey akulaangʼ :inyeentee mēēli kiwō kōōrēē aka nyoo /kiikukuurēē Makataani.
161 Kii nēē mii pērēētuu aka, kupkoonchi Yēēsu :Parisaay ākōō Satukaay kimārēy kuutyam inyeentee kumwoochi ku-ir kir nyēpō kwōngʼuut nyoo ngʼuutuuy kilē tingʼēy :Yēēsu kaamuuka nyoo chōōnēē wōloo mii :Iriin. 2 Kuwālchi :Yēēsu pichoochēē kilē, "Nēē mii kosoliny ku āmuukēy amwaa kilē, ’Wāsēēsēy :kōōrēē āsuun, āmu kāpiririit :wōli pō parak.’ 3 Ki nēē kutākwoorō, amwaa :akwaan kilē, ’Rōōpēnēy kōōrēē, āmu kāpiririit :wōli pō parak aku kāruunkānoot kōōrēē.’ Nku āmuukēy āsōwu wōloo lēkuuy kōōrēē paani kaaroo parak, aku moosōwuuy kilē lēē nee pērēētuus. 4 Kipngʼōōkiin choo tāyēy Iriin :chu mārēy kilē /kēēngʼuuti kir nyēpō kwōngʼuut. Kwōngʼuut nyoo /kungʼuutinii pichoochēē ku nyoo kiipō Choona kipaat." Kumētō :Yēēsu pichoochēē, kulaangʼ mēēli ākōō kiineetanichiich akupēēchi keey. 5 Paani kaakutilta araarayta kupa kamasta nyiinō aka, kuupkaat :kiineetanik kilē kiiruutyēērō kwoop makatiin. 6 Kumwoochi :Yēēsu kilē, "Āriipēē keey kimeereepō Parisaay ākōō Satukaay." 7 Kungʼalaala :kiineetanichoochēē ngʼaleechoochēē akumwoochi keey kilē, "Kamwa kilēē nyoonēē āmu mookwoopu makatiin." 8 Āmu kiinkēt :Yēēsu kiyoo kiingʼāloolēē :kiineetanichiich, kilē, "Ātingʼēēkwaan man kaarana nyoo miningʼ. Āmu nee soongʼāloolchii keey kilē mootingʼēy makatiin? 9 Toomō āsōwu :akwaan ākōy paannyēēnyi ngʼaleechu? Moopkootēy makatiinak chu kii lēē muut choo kii-āmēy :piich choo lēē ēlup muut? Kitaseen ata choo kiingʼātu? 10 Ki nēē lēē makatiin choo lēē tisap choo kyaam :piich choo lēē ēlup angʼwan? Kitaseen ata choo kiingʼātu? 11 Āmu nee nyuun simoosōwu kilē kāmoongʼāloolwook akipō āmiisyō? Āmwoorwook kilē āriipēē keey kimeereepō Parisaay ākōō Satukaay!" 12 Kusōwu nyuun :kiineetanichoochēē kilē kiimāmwoochinii :Yēēsu kilē kuriip keey kimeera choo /kiikuutunēē makatiin. Kusōwu kilē kiimwoochinii kilē kuriip keey ātēpuut chēpō Parisaay ākōō Satukaay. 13 Paani ka-it :Yēēsu kēēstoon choo kiilēēkitō Kayisareeya Pilipi, kuteep kiineetanichiich kilē, "Mwoorēy :piich kilē Wēēroo Chiich, ku ngʼoo?" 14 Kuwālchi :kiineetanichiich kilē "Mwoorēy :walak kilē inyēēn Koopootiisāniin Chowaana, kumwoorēy :walak kilē inyēēn Eliicha, ku walak kumwoorēy kilē inyēēn Cheeremiya ntā ku ākoongʼo nyēpō ōōrkooyiipō Iriin." 15 Kuureer kuteepa :Yēēsu kiineetanichoochēē kilē, "Aa akwaan, āmwoorēy kilē anee ngʼoo?" 16 Kuwālchi :Siimnyōn Pēētērō kilē, "Inyēēn Meesaaya, Wēēroo Iriin nyoo sāpēy." 17 Kumwoochi :Yēēsu kilē, "Siimnyōn wēēroo Choona, ipēēruuroot. Maasōwuunēē ngʼaleechu kimukuul mēt. Kāngʼoongʼuun ngʼaleechu :Apoonyuun nyoo mii kipsēnkwēt. 18 Kunyuun, inyēēn Pēētērō, nkōō raatyaani ātēēkēy kaaniiseenyuun aku mēēmuukēy mpō :meerat kuululuuk. 19 Ākōōniin kaamuuka nyēpō pāyuunātoo Iriin. Kir aka tōkōl nyoo keekar mu ngʼwēny, /kēēkārēy mu kipsēnkwēt. Ku nyoo keeyaat mu ngʼwēny, /kēēyootēy mu kipsēnkwēt." 20 Paani keewaangʼ :Yēēsu kumwoorēy kilēē nyoonēē, kikir kiineetanichiich mamwaarta kilē Meesaaya inyeentee. 21 Kungʼeetee paanoonēē, kutoowu :Yēēsu kumwoochi kiineetanichiich kilē, wēētii :inyeentee Chēērusālēēm akunyārilēy nkōō ēēruunēpō kāāntōōy, tis choo ēēchēēn ākōō koonēēt chēpō ngʼātuut. /Kupārēy aku nēē mii pērēētuu nyēpō sōmōk, /keengʼeetee meerat. 22 Kuumut :Pēētērō Yēēsu tapan akukar koongʼ kilēēchi, "Acha, Kiptaayaan! Mā-iriisōōt :ngʼaleechoochēē nkōō wōloo imii!" 23 Kuutuuchi :Yēēsu Pēētērō patar akumwoochi kilē, "Istoorēēnoon keey :Syeetaani! Ameekarta areenyuun āmu ipkootēy kilēē wōloo pkootitooy :piich, aku ma kilēē wōloo pkootitooy :Iriin." 24 Kumwoochi :Yēēsu pichu kiituupēy inyeentee kilē, "Chiich aka tōkōl nyoo mārēy kutuup ngʼaleechuuch, kutay kiyoo mārēy :moonyiin, akicham /keenyariil akipō aneen, akichō kutuupkaan. 25 Chiich aka tōkōl nyoo mārēy kusāru sāpoontanyiin, kuupootēy, ku nyoo kēētētō sāpoontanyiin akipō aneen, kusāruuy. 26 Kāroomin nee nyoo nyōōruuy :chiich nēē rumchi keey tukun tōkōl mu ngʼwēny, akuupoot sāpoontanyiin nyēpō ākōy? Ntā kir nee nyoo wālēē :chiich sāpoontanyiin? 27 Chōōnēy Wēēroo Chiich ākōō malaykeenichiich, mu lēpooyin nyēpō Paapeenyiin, akuutē chiich aka tōkōl mālāktanyiin kutuup keey ākōō pāyiisyēēnyiin. 28 Āmwoorwook man kilē mii :piich walak yi choo mamēērsōōt kutoomō kuuro Wēēroo Chiich kuchō nkōō Pāyuunāteenyiin."
171 Kii nēē kaakusiirtō :pērēētuus choo lēē lo, kuumut :Yēēsu Pēētērō, Chēēmis ākōō Chowaana wēēriingʼwaangʼ, kupa ākōy tul aka nyoo tōrōōr wōloo kimālēēkitēē chiich. 2 Kuwala :Yēēsu kilēpēyiit nkōō taayuungʼwaangʼ kuurōōsēy :akwaaneek. Kuwala tokochtiinyiin kuuryal kilēē asiis akiwāliisyō sirōōchiich kireelachiniituuy kilē tyal. 3 Kuuro :kiineetanichoochēē sōmōk Muusa ākōō Eliicha kungʼāloolēy nkōō Yēēsu. 4 Kumwoochi :Pēētērō Yēēsu kilē, "Kiptaayaan, karaam āmu kimii yi, nēē ichāmēy, ātēēchinii yi sōpōōtwēēn choo lēē sōmōk, nyoongʼuungʼ ākoongʼo, kipō Muusa aka, kipō Eliicha aka." 5 Kitākungʼāloolēy :Pēētērō, kuulaampuus :pooltō nyoo rēēl akwaaneek akichōōnō kuut pooltoonoonēē kilē, "Wēēriinyuun :nyi nyoo āchāmēy ākoopāypāchinii, ātēērchii kiyoo mwoorēy." 6 Paani kateer :kiineetanichoochēē ngʼaleechoochēē, kuwāriisyō nyēpō kwōngʼuut akuuputi ngʼwēny. 7 Kuchō :Yēēsu yi kiimii akwaaneek akutiingʼ. Kumwoochi kilē, "Āngʼēētyēē āmoowāriisyō." 8 Kii nēē ngʼeet :kiineetanichoochēē mētēwēy kimararta, kuurō Yēēsu ākityōōn. 9 Kii nēē mii kurēkuunēē tulwēē, kumwoochi :Yēēsu kiineetanichoochēē kilē, "Moomwoochi chiich aka tōkōl kiyoo kakungʼuutwook ākōy /keengʼeeta Wēēroo Chiich meerat." 10 Kuteepa :kiineetanichiich Yēēsu kilē, "Āmu nee nyuun tākumwoorēy :koonēēt chēpō ngʼātuut kilē wārākēē :Eliicha kupōk?" 11 Kuwālchi :Yēēsu kilē, "Ntōrōōruuy :Eliicha kilēē nyoonēē tākusat tukun tōkōl. 12 Āmwoorwook nyuun kilē kiikuchō Eliicha aku moosōwu :pichoochēē. Kii-irchi :pichoochēē inyeentee kir aka tōkōl kilēē wōli kiimārtooy :akwaaneek. Nyāriilēy nyuun mpō :pichoochēē Wēēroo Chiich kilēē nyoonēē." 13 Kusōwu nyuun :kiineetanik kilē kiimii :Yēēsu kungʼāloolēē Chowaana Koopootiisāniin. 14 Paani kā-it :Yēēsu ākōō kiineetanichiich wōli kiimii :piich chaa chaangʼ, kichō :chiich akukutungʼō taayuunyiin akilēēchi, 15 "Kiptaayaan, riiree wēēriinyuun nyoo tingʼēy mēērmēēruut nyoo nēē nam kuwiirchinii ma ntā ku pēr. 16 Koomuti kiineetanikuuk, kimaakuumuuk kuusoop." 17 Kumwa :Yēēsu kilē, "Muutyō akwaan choo mootingʼēy kaarana akyoochuunnyō. Ātēpēē nkōō akwaan ākōy āyu? Āmurtoochinook ākōy āyu? Amutwaan wēēroonēē yi." 18 Ku-oon :Yēēsu toomirmiiryoonoonēē ra kuwēērō wēēroonēē. Kusop :wēēroonēē kilē weel. 19 Lētuun kuteep :kiineetanik Yēēsu kimii akwaaneek ākityōōn kilē, "Āmu nee tamaakiimuuk kee-oon toomirmiiryoonoonēē ra?" 20 Kuwālchi :Yēēsu kilē, "Āmu mā-itēy ōy kaaraneengʼwoongʼ. Āmwoorwook man kilē ntā ātingʼēy kaarana nyoo miningʼ kilēē kōsuryoontoo aritaali, ntā āmuukēy āmwoochi tulwooni kilē, ’Ngʼeetee yi akiiwō iinō!’ akuunaayta. Āmoomii :kir aka tōkōl nyoo tākuungʼoolook. [ 21 Mēēmuukēē /kee-oon toomirmiir nyoo lēē nyoonēē nee /makusa /akeerukuut keey.]" 22 Nēē mii pērēētuu nyoo kiimii :kiineetanik tōkōl Kalilaaya, kumwoochi :Yēēsu kilē, "/Pākēēnāmēy Wēēroo Chiich /ākēētē ēēruunēpō piich. 23 Pārēy :pichoochēē Wēēroo Chiich aku nēē mii pērēētuu nyēpō sōmōk, /keengʼeetee meerat." Ku-ir :ngʼaleechoochēē kiineetanik kuu-iim keey. 24 Paani kā-it :Yēēsu ākōō kiineetanichiich Kaaparnaam, kupka :piich choo kiikwārēy kōōti chēpō Kōpō Iriin akuteep Pēētērō kilē, "Kwārtooy kēny :koonēētiintēēngʼwoongʼ kōōti chēpō Kōpō Iriin?" 25 Kuwālchi :Pēētērō kilē, "Kwārtooy." Kii nēē chuut :Pēētērō kō, kusip kuteep :Yēēsu kilē, "Siimnyōn, ipkootitooy ānō ngʼaleechu? Ngʼoo nyi mārēy :pāytooy chēpō kōōrooni kukwārchi kōōti? Laakōōkwaak ntā piich walak?" 26 Kuwālchi :Pēētērō kilē "Kwārchinii :piich walak." Kuwālchi :Yēēsu Pēētērō kilē, "Ngʼuutuuy nyoonēē nyuun kilē mākwārtooy :laakōōkwaak. 27 Aku simākulēēlchi nyuun pichu, wiyō ākōy araaray akiiwiirchi ntaawaani pēr. Paani kanam koorookwēē nyēpō taay, inam koorookwēē akiyaat kuut. Inyōōrchinii kuutii koorookwoonoonēē rōōpiyoon nyoo yāmēy kōōti chēpō piich ārēēny. Inam akiiweekwarta kōōti, chaachaa ākōō chookuuk."
181 Nēē mii lētuun, kupkoonchi :kiineetanik Yēēsu akuteep kilē, "Ngʼoo nyoo ōōw nkōō Pāyuunātoo Kaa Iriin?" 2 Kukuur :Yēēsu laakwa nyoo miningʼ, akukany kuuryoongʼēē taayuu kiineetanichiich, 3 akimwa kilē, "Āmwoorwook man kilē nēē moowāliisyō akaakarkeeyiitu nkōō laakōōy choo mānkēēchēēn, ku mā-ākoy achuut Kaa Iriin. 4 Chiich nyoo āpēy keey ngʼwēny kutēpō kilēē laakwa, ku :nyoonēē nyi tōrōriituuy nkōō Pāyuunātoo Kaa Iriin. 5 Chiich aka tōkōl nyoo tookēy laakwa nyoo lēē nyi nkōō kaarineenyuun, ku kataakan. 6 Ku chiich aka tōkōl nyoo irēy kupēt chiich nyoo takukuskus kaaraneenyiin, ku kaykay /kēērāti korpō par nyoo nyikiis kaat /ākēēwiirchi araaray kuukeet :pēr. 7 Oro :piich choo irēy walak kupētyō. Iriisōōt :ngʼaleechu, aku nyuun, muutyō akipō ngʼwoonin nyoo nyōōruuy piich choo irēy piikō walak kupētyō. 8 Nēē irin :ēēruungʼuungʼ ntā ku kēēltāngʼuungʼ ipēt, itilta akiiwiirta! Kaykay inyōōru sopoon nyēpō ākōy itingʼēy ēēr ākoongʼo ntā ku keel ākoongʼo kusiir itingʼēy ēēruunēk tōkōl ntā ku kēēlyēēk tōkōl akeepa /kēēwiirchiin ma nyēpō ākōy. 9 Nēē irin koontongʼuungʼ ipēt, ipālu akiiwiirta! Kaykay itingʼēy koongʼ ākoongʼo akiinyōōru sopoon nyēpō ākōy kusiir itingʼēy koonyiik tōkōl /ākēēwiirchiin ma nyēpō ākōy." 10 Kitas taay :Yēēsu kumwoochi kiineetanichiich kilē, "Āriip keey maareengʼ piichuuch choo kuskusō kaaraneengʼwaangʼ. Āmwoorwook man kilē mii :malaykeenikwaak taayuu Paapeenyuun nkōō kipsēnkwēt. 12 Akanya kee ateepaak kiyi. Irēy nee :chiich nyoo tingʼēy kēēchiirēchiich choo lēē pokol nēē pēt :akoongʼo? Māmētooy chu lēē tāmānwook sokool nkōō sokool kwookēētēy akiwō kuwasaata nyi kāpēt? 13 Āmwoorwook man kilē nēē wō kunyōōru nyiinō ākoongʼo kāpētoot, kupāypāychinii nyoonēē ākoongʼo kusiir chu moopētyō lēē tāmānwook sokool nkōō sokool. 14 Kilēē nyoonēē nyuun mpō Paapēēngʼwoongʼ nyoo mii kipsēnkwēt, mā makeenyiin kupēt :piichiich mpō ākoongʼo." 15 Kitas taay :Yēēsu kumwa kilē, "Nēē iruun :tuupchēēngʼuungʼ ngʼālyoon nyaa ra iwēēmwoochi kilē kaakulēēluun. Imwoochi nyuun nkōō yoo imii :inyēēntēē ākōō inyeentee ākityōōn. Nēē tēēruun, ku kaa-isāru inyeentee. 16 Ki nēē tay kutēēruun, iwō nkōō chiich ākoongʼo ntā ku piich ārēēny. Mwoorēy :siruut kilē, ’Mārēy kumii :sōwi ārēēny ntā ku :sōmōk choo mwooruuy kilē man :ngʼālyoontoonoonēē.’ 17 Ki nēē mateer pichoochēē, āmwoochi kaaniisa ngʼaleechoochēē. Ki nēē mateer pichoochēē, ā-āp kukarkeeyiit nkōō chiich nyoo mēēnkēt Iriin ntā ku chiich nyoo kwārootēy kōōti." 18 Kitas taay :Yēēsu kumwa kilē, "Kir aka tōkōl nyoo kaakar mu ngʼwēny, /kēēkārēy mu kipsēnkwēt. Ku nyoo kaayaat mu ngʼwēny, /kēēyootēy mu kipsēnkwēt. 19 Āmwoorwook kuureer kilē, nēē tēērchiinō :piich ārēēny mu ngʼwēny akisoom kir aka tōkōl, ku-irchinii :Paapeenyuun nyoo mii kipsēnkwēt kilēē wōli mārtooy piichoochēē. 20 Āmu nēē tuuyō :piich ārēēny ntā ku sōmōk nkōō kaarineenyuun, ku āmii nkōō akwaaneek." 21 Kuteep nyuun :Pēētērō Yēēsu kilē, "Kiptaayaan, nēē lēēlwōōn tuupcheenyuun kumārēy ānyōōchi kaat āsip ata? Āsip tisap?" 22 Kuwālchi :Yēēsu kilē, "Ma āsip tisap kipaat, mārēy inyōōchi kaat āsip tāmānwook tisap nkōō tisap." 23 Paani keewaangʼ :Yēēsu kumwa kilēē nyoonēē, kuureer kumwa kilē, "Karkeey kārkēēyini nkōō :Pāyuunātoo Kaa Iriin. Kiimii :mōkōryoon nyoo kiikuur kipāyitiinēchiich akuteep kumwooru chiich aka tōkōl pēsēn nyoo kiirookēy :mōkōryoontoonoonēē. 24 Paani kātoowu ku-ir kilēē nyoonēē, /kēēmuti kipāyityoonteenyiin aka nyoo kiitingʼēy pēsēntanyiin nyoo ōōw. 25 Āmu kimēēmuukēy :chiichoonēē kuraayta pēsēnoonēē, kumwaarta :mōkōryoontoonoonēē kilē kee-alta chiichoonēē kipootō cheepyooseenyiin ākōō laakōōchiich nkōō kir aka tōkōl nyoo kiitingʼēy chiichoonēē sikuraaytaara pēsēnoonēē. 26 Kukutungʼ :chiichoonēē nkōō taayuu mōkōryoontoonoonēē akusoom kilē, ’Kiptaayaantaani! Riireenaan. Kōōnoon pērēētuus choo ngʼērin soorookuun tukuukuuk tōkōl.’ 27 Kuriira :mōkōryoontoonoonēē chiichoonēē. Kunyōōchi kaat amaatakuraak. 28 Paani kāwēēchi keey :kipāyityoontoonoonēē kutuuyēērō kipāyityoontēē aka nyoo kiitingʼēy pēsēntanyiin nyoo manangʼ. Kunam mōrōōk kipāyityoontoonoonēē kiitingʼēy pēsēntanyiin akumwoochi kilē, ’Rookwoon pēsēntanyuun!’ 29 Kukutungʼō :chiichoonēē taayuunyiin akusaarsaar kilē, ’Kaykay kōōnoon pērēētuus choo ngʼērin soorookuun pēsēntāngʼuungʼ.’ 30 Kitay :chiichoonēē akuumut /pākēērwoochi /akeerat ākōy kurooku pēsēntanyiin. 31 Paani keero :kipāyitiinēk chuuchō walak kiyoo ka-ira, kunārēēkyō akupa kumwoochi mōkōryoonteengʼwaangʼ kir aka tōkōl nyoo ka-ira. 32 Kukuur :mōkōryoontoonoonēē kipāyityoontēē akumwoochi kilē, ’Inyēēn :kipngʼōōkiyoon! Koonyōōwuun kaat āmu kēēsoomoon. Ātēēruun amaataaraakiin pēsēn tōkōl nyoo kēētingʼēy. 33 Kwaamin :nee simeeriiree :kipāyityoontēē nyiinō aka kilēē paani kaariireeniin?’ 34 Kinareek :mōkōryoontoonoonēē akimwaarta /keerat chiichoonēē ākōy kurooku pēsēntō tōkōl. 35 Irwook nyuun :Paapeenyuun nyoo mii kipsēnkwēt kilēē nyoonēē nēē moonyōōchinii keey kaat."
191 Paani keewaangʼ :Yēēsu kumwa ngʼaleechoochēē, kungʼeetee Kalilaaya akutilta ēēmpō Choortan kiwō kōōroo Chuuteeya. 2 Kutuup :piich chaa chaangʼ, kuusoop :inyeentee piich choo kiimnyoonchootēēn. 3 Kupkoonchi :Parisaayik walak Yēēsu kumārēy kuutyam, akuteep kilē, "Chāmēy :ngʼātuutēchooch kuutyaak :chiich cheepyooseenyiin akipō ngʼālyoon aka tōkōl?" 4 Kuwālchi :Yēēsu kilē, "Toomō asooman :akwaan nkōō siruut yoo mwoorēy kilē, paani kii-ir :Iriin ngʼwēny, ku kii-ir murēn ākōō cheepyooso? 5 Akimwa kilē, ’Āmu nyoonēē ku mētooy :murēnō apoonyiin nkōō eeyeenyiin, akunam keey nkōō cheepyooseenyiin akilēku ākoongʼo.’ 6 Mēēlē tāku piich ārēēny, aku kiikulēku ākoongʼo. Kiyoo kaakuutuuyō :Iriin nyuun ku mēēpēēsyō :chiich." 7 Kuteep kuureer :Parisaayiichoochēē kilē, "Āmu nee takungʼat :Muusa saan kisir kartaasi nyoo tyookēē keey suku-oon cheepyooseenyiin?" 8 Kuwālchi :Yēēsu kilē, "Kiichāmwook :Muusa atyaaka keey āmu kiiwururiituuy :mētēwēyiikwook. Kiimālēē nyoonēē wōloo kiimārtooy :Iriin nkōō taay. 9 Āmwoorwook kilē chiich nyoo keetyaak cheepyooseenyiin nyoo maasiir karwa, akwoop cheepyoosee aka, ku kasiir :chiichoonēē karwa." 10 Kumwoochi Yēēsu :kineetanichiich kilē, "Nēē koo lēē chu :ngʼala nkōō wōloo miitō :murēnō nkōō cheepyooseenyiin ku kaykay kumoopiisyō :chiich." 11 Kuwālchi :Yēēsu kiineetanichiich kilē, "Mēēmuukēy :chiich aka tōkōl kuuran koonēētiisyooni, kungʼātu :choo kiikuutō :Iriin. 12 Chaangʼ :ngʼala choo irēy piich kumoopiisyō. Mii :walak choo kiikunam kumāsikiisyēy, ku mii :walak choo māsikiisyēy āmu ki-ir :piich walak kilēku choochēē. Kumii :walak choo moopiisyēy akipō Pāyuunātoo Kaa Iriin. Chiich aka tōkōl nyoo muukēy kucham, kucham." 13 Kuumuti :piich walak Yēēsu laakōōy kilē sikuutiingʼō ēēruunēchiich akuupēēruur. Kukar koongʼ :kiineetanichiich pichoochēē. 14 Kumwoochi :Yēēsu kilē, "Akanya kupka laakōōk wōli āmii, amaakarta āmu piich choo lēē chu :choo pāyituuy Pāyuunātoo Kaa Iriin." 15 Kuupēēruur :Yēēsu laakōōchoochēē akuwēēchi keey. 16 Kichōōnchi :chiich Yēēsu pērēētuu aka akuteep kilē, "Koonēētiin, a-ir nee nyaa karaam soonyōōru sopoon nyēpō ākōy?" 17 Kuwālchi :Yēēsu kilē, "Āmu nee siteepeenaan kilē kir nee nyaa karaam? Chiich ākoongʼo ākityōōn :nyaa karaam. Nēē mārēy sēēnyōōruu sopoon nyaa karaam, iriip ngʼātuut chēpō Iriin." 18 Kuteep :chiichoonēē Yēēsu kilē, "Ngʼātuutēk chōō?" Kuwālchi :Yēēsu kilē, "Āmēērumiisyō, āmēēsiir karwa, āmēēchōōrsyō, āmēētoomchi chiich ngʼal, 19 ikoonyit apoongʼuungʼ ākōō eeyeengʼuungʼ akiicham piich walak kilēē wōloo ichāmtooy keey." 20 Kuwālchi :chiichoonēē Yēēsu kilē, "Kyaatuup :aneen ngʼātuutēchoochēē tōkōl. Kir nee aka nyoo kāngʼātu?" 21 Kuwālchi :Yēēsu kilē, "Nēē mārēy nyōōruu sopoon nyēpō ākōy, iwēē-alta kir aka tōkōl nyoo itingʼēy, akiitō mēēy rōōpiyēēk chu kēēnyōōru, akiichōōn ituupaan. Inyōōru nyuun mōkōrnoonti nyēpō man nkōō kipsēnkwēt." 22 Paani kateer :chiichoonēē ngʼaleechoochēē, kungʼwoonchi. Kunareek akuwēēchi keey āmu kiitingʼēy mōkōrnoonti nyoo mātingʼ /keemwa. 23 Kumwoochi :Yēēsu kiineetanichiich kilē, "Āmwoorwook man kilē kōrōōm kuchuut :chiich nyoo lēē mōkōryoon Pāyuunātoo Kaa Iriin. 24 Āmwoorwook kuureer kilē, nyumnyum nkōō :tamas kuchuut koongʼpō siintaanu kusiir kuchuut :mōkōryoon Pāyuunātoo Kaa Iriin." 25 Paani kateer :kiineetanik ngʼaleechoochēē, kikwōngʼyō akilē, "Ara ngʼoo, nyuun :nyoo muukēy /kēēsāru?" 26 Kuuro :Yēēsu kiineetanichoochēē akilēēchi, "Mēēmuukēē ngʼaleechu nkōō wōloo mii :piich, aku nyuun muukēē :kir aka tōkōl nkōō wōloo mii :Iriin." 27 Kuteepa :Pēētērō Yēēsu kilē, "Kiikēēmētēēchaan tukun tōkōl akeetuupiin. Ara kunyōōruu nee?" 28 Kuwālchi :Yēēsu kilē, "Āmwoorwook man kilē nēē chō kutēpō :Wēēroo Chiich ngʼachareenyiin pō tōrōōrin nkōō kōōrēē nyoo chōōnēy, ātēpiisōōt :akwaan mpō ngʼachareen taman nkōō ārēēny chēpō pāyuunāt, ārwoochi koorin taman nkōō ārēēny chēpō Israayeel. 29 Chiich aka tōkōl nyoo kāmētō koonyiin, wēēriingʼwaangʼ, chēētangʼwaangʼ, apoonyiin, eeyeenyiin, laakōōchiich ntā ku pareenyiin akipō aneen, /kēē-ōōchinii kunyil pokol aku nyōōru sopoon nyēpō ākōy. 30 Wōloo nyuun lēkuuy chēpō taay chēpō lēt, kilēku chēpō lēt chēpō taay."
201 Kitas taay :Yēēsu kumwa kilē, "Lēē nyi :Pāyuunātoo Kaa Iriin. Kiimii :chiich aka nyoo kiitingʼēy pareenyiin nyēpō sapiipuun. Kimusta :chiichoonēē pērēētuu aka kōrrōōn wōkuwas piich ku-irchi pāyit paraanoonēē. 2 Paani kaakutēērchiinō :chiichoonēē nkōō pichoochēē kuutē rōōpiyō choo yāmēy keey nkōō pāyit nyēpō pērēētēk, kuumut pichoochēē ākōy pareenyiin. 3 Nēē mii saayit sōmōk nyēpō kōrrōōn, kiwō :chiichoonēē kiipō :par siirō. Nēē it siirō, kunyōōru piich walak choo kiimoomiitō kir nyoo kii-irēy. 4 Kumwoochi :chiichoonēē pichoochēē kilē, ’Apee pareenyuun akaapa a-ir pāyit sookōōnook rōōpiyō choo yāmēy keey nkōō pāyit nyoo kaa-ir.’ 5 Kupa nyuun :pichoochēē. Nēē mii saayit lo nyēpō pērēēt nkōō saayit sokool, kuureer kiwō :chiichoonēē siirō kuwas piikō walak. 6 Nēē mii saayit taman nkōō ākoongʼo nyēpō kosoliny, kuureer kuu-ooyta keey :chiichoonēē siirō. Kunyōōru piich walak choo kiimii kuuryoongʼsōōt. Kuteep kilē, ’Āmu nee sooryoonchēē āmoomii kir nyoo ā-irēy?’ 7 Kuwālchi :pichoochēē kilē ’Moomii :chiich nyoo kākōōnēēch pāyit.’ Kumwoochi kilē, ’Apee nyuun a-ira pāyit nkōō pareenyuun.’ 8 Nēē mii kosoliny, kumwoochi :chiichoonēē kiipō :paraanoonēē chiinyiin nyoo kiiryoonchinii pāyit kilē, ’Kuuro kipāyitiinēk tōkōl akiitō rōōpiyēēkwaak. Toowunēē chu pō lēt akiitas taay ākōy iwaantaaree chēpō taay.’ 9 Paani ka-itu :kipāyitiinēchoochēē, /kēētoowu /kēētē chu /kiikusirēy saayit taman nkōō ākoongʼo. /Kēētē rōōpiyēēkwaak choo kiiyāmēy keey nkōō pāyit nyēpō pērēētēk. 10 Paani kapka :pichu kiisip /keesir, kuupkaat kilē nyōōruuy akwaaneek rōōpiyō chaa chaangʼ kusiir piikō chuuchō walak. Wōloo nyuun /kēētē akwaaneek rōōpiyō choo tēēnō chēpō piikō chuuchō walak. 11 Paani kanam :pichoochēē rōōpiyēēchoochēē, kutoowu kukwiintoochi chiitaa paree. 12 Kumwoochi :chiitō aka kilē, ’Nku ka-ir :pichu /kātākēēsirēy pāyit saayit ākoongʼo kipaat, ākiikōōnēēch rōōpiyō choo tēēniityō aku kaku-ir pāyit pērēēt kuumān?’ 13 Kuwālchi :chiitaa paree chiichoonēē kilē, ’Choorweenyuun, amēēlē kaalisiin! Maakutēērchiinēē kilē ākōōniin rōōpiyō choo yāmēy keey nkōō pāyit nyēpō pērēētēk? 14 Nama nyuun rōōpiyēēkuuk akiiwēēchi keey. Āmāraa ātē chiich nyoo /kākusirēy lētuun rōōpiyō choo tēēno chu kookōōniin. 15 Mootingʼēy man a-irta rōōpiyeechuuch wōloo kaa-irta? Keeroo ngʼat koongʼ āmu kārēēliitwoon moo?’ " 16 Kumwa nyuun :Yēēsu kilē, "Piich chēpō taay kulēkuuy chēpō lēt, ku chēpō lēt kulēkuuy chēpō taay." 17 Paani kiimii :Yēēsu kuwēētii Chēērusālēēm, kwoop kiineetanichiich taman nkōō ārēēny kupa kamas akumwoochi kilē, 18 "Ateertee kee! Kumii kēēpēētii ākōy Chēērusālēēm, wōloo /pākēēnāmēē Wēēroo Chiich /ākēētē tisiik choo ēēchēēn nkōō koonēēt chēpō ngʼātuut choo tilchinii kiirwok /keekeet, 19 akuumuti piich chēpō Rooma :choo pākumuulēy, kupir akupārchi kimurtooyoon. Aku nēē mii pērēētuu nyēpō sōmōk /keengʼeeta meerat." 20 Nēē mii lētuun, kuchō :cheepyoosoo Sēpētaayo ākōō wēēchiichiich ārēēny akukutungʼō taayuu Yēēsu akusoomsyō. 21 Kuteep :Yēēsu cheepyoosoonoonēē kilē, "Imārēy nee?" Kuwālchi :cheepyoosoonoonēē kilē, "Paani kēēchōōn ipayta, ikany kutēpō :wēēriinyuun aka ēēruungʼuungʼ pō taay kutēpō :aka ēēruungʼuungʼ pō lēt mu pāyuunātēēngʼuungʼ." 22 Kilēēchi :Yēēsu, "Moonkēt kiyoo āsoomēy. Āmuukēy aree :akwaan kikoompaa nyaril nyoo ārēēy :aneen?" Kuwālchi :pichoochēē Yēēsu kilē, "Kiimuukēy." 23 Kilēēchi :Yēēsu, "Man, ānyārilsōōt kilēē aneen, wōloo nyuun mootingʼaa kaamuuka ālēwēn kilē ngʼoo nyoo tēpēē ēēruunyuun pō taay ntā ku lēt, pō pārooyinoonēē piich choo kiikulēwēn :Apoonyuun." 24 Paani kateer :kiineetanik chuuchō walak lēē taman ngʼaleechoochēē, kunyāliisyō akipō murēnchoochēē ārēēny. 25 Kukuur :Yēēsu kiineetanichoochēē tōkōl akumwoochi kilē, "Ānkēt :akwaan kilē mārēy :pāytooy choo mii kōōrooni kungʼuuti keey piich kilē akwaaneek choo pāytooy akutingʼēy kaamuuka kusiir chiich aka tōkōl. 26 Mēērookēē nyuun ālēkuu choochēē. Nyoo mārēy kilēku nyoo ōōw nkōō akwaan kilēku kipāyityoon. 27 Ku nyoo mārēy kilēku nyēpō taay, ku mārēy kilēku ōōtwookiintēēngʼwoongʼ. 28 Kilēē yi kiimaachō :Wēēroo Chiich /pākēēpāyiisyēēchi, kiichō kupāyiisyō akuutētō sāpoontanyiin sikusopyō :piich chaa chaangʼ." 29 Kii nēē mii :Yēēsu nkōō kiineetanichiich kupēērēē Chēērikō, kutuup lēt :piich chaa chaangʼ. 30 Kiitēpiisōōt aree kamas :piich ārēēny choo kikōryootēēn. Paani kateer kilē kiimii :Yēēsu kusiirtooy, kukuur nkōō kuut nyoo ōōw kilē, "Kiptaayaan, Wēēroo Tāwuti, riireeneech!" 31 Kukar koongʼ :piich chaa chaangʼ kipkorootiinēchoochēē kusiisyō. Wōloo nyuun kitas taay :kipkorootiinachoochēē kukuursyō nkōō kuut nyoo ōōw kilē, "Kiptaayaan, Wēēroo Tāwuti, riireeneech!" 32 Kuuryoongʼ nyuun :Yēēsu, kukuur pichoochēē kiikōryootēēn akuteep kilē, "Āmārēy a-irwaak nee?" 33 Kuwālchi :piichoochēē kilē, "Kiptaayaantaani, kumārēy keemarartee." 34 Kuriira :Yēēsu pichoochēē akutiingʼ koonyiikwaak. Kumararta :pichoochēē kilē weel akutuup Yēēsu.
211 Paani kāriichi :Yēēsu nkōō kiineetanichiich Chēērusālēēm, ku ka-it Peetpaake yoo lēēkitēē Tulwoo Musēytuun, kuuyooytō kiineetanichiich ārēēny, 2 akilēēchi, "Apee ākōy kēēstoonichu ātoopēnēy. Paani kaa-it ānyōōruuy sikiryō nyoo rataat akimii nkōō moortanyiin. Atyaak sikirēyiichoochēē ākoorēēwoon. 3 Nēē teepeenaak :chiich ngʼālyoon aka tōkōl, āmwoochi kilē, ’Mārēy :Kiptaayaan akuu-ōōkuuy kilē weel.’ 4 Kii nēē iriisyō :ngʼaleechu kuusilta :kiyi kiimwoorēy :ōōrkooyoontēē aka kilē: 5 ’Āmwoochii piich chēpō Saayoon kilē, Anyoono Pāytooyiintēēngʼwoongʼ, mii kuchōōnēy wōloo āmii. Miningʼiitēy keey akichōōnēē sikiryō; sikiryō nyoo lēē moor.’ " 6 Kipa nyuun :kiineetanichoochēē akupa ku-ir kilēē paani kii-ārōōrchi :Yēēsu. 7 Kuurēēwu sikiryēē ākōō moortanyiin akuukārkoorchi sirooy patar. Kutēpēērō :Yēēsu moorta. 8 Kuukārkoorchi :piich chaa chaangʼ sirōōkwaak aree, kuyap walak sāk akuukārkoorchi aree. 9 Kituumchinootō :piich choo kiimii taayuunyiin nkōō choo kituupēy lēt kilē, "Ōōsaana :Wēēroo Tāwuti! Pēēruuroot :inyeentee nyoo chōōnēy nkōō kaarinaa Iriin! Loosuunoot :Iriin nyoo mii kipsēnkwēt!" 10 Paani ka-it :Yēēsu Chēērusālēēm, kuteep :piich tōkōl kilē, "Ngʼoo :chiichi?" 11 Kuwālchi :pichoochēē kiipēētii nkōō :Yēēsu kilē, "Ōōrkooyoon Yēēsu :nyi, nyoo chōōnēē Naasareet nyēpō Kalilaaya." 12 Nēē mii lētuun, kiwō :Yēēsu piriiruu Kōpō Iriin aku-oon tōkōl choo kyooltooy nkōō choo kyooliisyēy nkōō Kōpō Iriin. Kumilta :Yēēsu meeseen chēpō piich choo kiwāltooy rōōpiyō nkōō ngʼachareen chēpō piich choo kyooltooy chēēptuukēēn. 13 Kimwoochi :Yēēsu pichoochēē kilē, "Siraat kilē, ’/Kukuurēē koonyuun kōpō saayeet,’ nku kyaa-ir :akwaan kilēku ’kēpēnoo chōōr.’ " 14 Kupkoonchi :piich choo kiikōryootēēn nkōō kimukuungʼtiin Yēēsu kumii Kōpō Iriin. Kuusoop :Yēēsu pichoochēē. 15 Kinyāliisyō :tisiik choo ēēchēēn nkōō koonēēt chēpō ngʼātuut paani keero ngʼal chēpō kwōngʼuut choo ki-ir :Yēēsu akuteer laakōōy kutuumēy nkōō piriiruu Kōpō Iriin kuuloosuuy Iriin kilē, "Ōōsaana Wēēroo Tāwuti!" 16 Kuteepa :pichoochēē Yēēsu kilē, "Keeteer :inyēēn kiyoo mwoorēy :laakōōchu?" Kuwālchi :Yēēsu kilē, "Ēē, kaateer :aneen. Toomō asooman kiyoo mwoorēy :siruut kilē, ’Kiitēē keey kooloosunō kiichōōnō kuutuwayiipō laakōōy choo lēē tēēngʼoon ākōō cheerareen?’ " 17 Kungʼeeta :Yēēsu Chēērusālēēm akuwēēchi keey Peetannya kiwō kuruuchi keey wōliinēē. 18 Paani kāwo kuyyeech kōōrēē, kuu-ōōytooy keey :Yēēsu Chēērusālēēm, kwaam :piri. 19 Kuuro mookāngʼwō nyoo kimii aree kamas. Kiwō kuuro kēētoonēē kuupkootēy kilē tingʼēy lokor. /Kimaakinyōōrchi kir kēētoonēē kingʼātu sāk kipaat. Kumwoochi mookāngʼwoonoonēē kilē, "Maa-ināmēy lokor pēsyēēt aka!" Kuyaam :kēētoonēē kilē weel. 20 Paani keero :kiineetanik ngʼaleechoochēē, kukwōngʼyō akuteepa keey kilē, "Kayaam kēēti kilē nee kilē weel?" 21 Kuwālchi :Yēēsu kiineetanichoochēē kilē, "Āmwoorwook man kilē nēē aran amootoomtoomēn, ku moomuukēy kipaat a-ir kiyoo koo-irchi mookāngʼwooni, aku āmuukēy mpō āmwoochi tulwooni kilē, ’Ngʼeeta akiiwēēwiirchi keey araaray,’ aku-ira kilēē nyoonēē. 22 Ku kir aka tōkōl nyoo koosoom nkōō soowuut, ānyōōruuy nēē ārānēy." 23 Paani kachuut :Yēēsu piriiruu Kōpō Iriin, kupka tisiik choo ēēchēēn ākōō kāāntōōy kimii kuunēētiisyēy, akuteepee kilē, "Itingʼēē kaamuuka nee i-ir ngʼaleechu, aku ngʼoo nyi kiikōōnin kaamuukaanoonēē?" 24 Kuwālchi :Yēēsu pichoochēē kilē, "Ātēēpēēnook tēēpuut, nēē āwālwoon, āmwoorwook nyoo kikōōnān kaamuuka a-ir ngʼaleechu. 25 Kiichōōnēē ānō kaamuukaa Chowaana kuupootiisāniisyēy? Kiichōōnēē wōloo mii :Iriin, ntā wōloo mii :piich?" Kuteepee keey pichoochēē kilē, "Nēē kumwaa kilē, ’Kiichōōnēē wōloo mii :Iriin,’ kuteepeeneech kilē, ’Āmu nee nyuun simaaran inyeentee?’ 26 Ku nēē kumwaa kilē, ’Kiichōōnēē wōloo mii :piich,’ kēēwārēy piich, āmu rānēy tōkōl kilē kii ōōrkooyoontoo Iriin :Chowaana." 27 Kuwālchi nyuun :pichoochēē Yēēsu kilē, "Mākuunkēt." Kilēēchi :Yēēsu pichoochēē, "Moomwoorwook nyuun mpō nyoo kiikōōnān kaamuuka a-ir ngʼaleechu." 28 Kumwoochi :Yēēsu pichoochēē kilē, "Āpkootēy :akwaan nee akipō kārkēēyini? Kiimii :chiich aka nyoo kiitingʼēy wēēchiichiich ārēēny. Kiwō :chiichoonēē wōli mii wēērii nyi ōōw akumwoochi kilē, ’Wēēriinyuun, wiyō par aniinee ira pāyit.’ 29 Kuwālchi :wēēroonēē apoonyiin kilē, ’Moowēētiiy,’ aku nēē mii lētuun, kuwal kaapkootuutēchiich akiwō. 30 Kuwēēchi :poontoonoonēē wēēriinyiin nyi miningʼ akumwoochi kiyi kāmwoochi nyiinō ōōw. Kuwālchi :nyoonēē miningʼ apoonyiin kilē, ’Āwēētiiy,’ amaatakiwō. 31 Wēērii nyoo nyi kii-ir kiyoo kiimārēy :apoonyiin nkōō wēēchoochēē tōkōl?" Paani kateep :Yēēsu kilēē nyoonēē, kuwālchi :pichoochēē kilē, "Nyi ōōw." Kumwoochi nyuun :Yēēsu pichoochēē kilē, "Āmwoorwook man kilē muukēy kupa Kaa Iriin :piich choo kwārēy kōōti ākōō cheepaykeeyiin kisiirook. 32 Paani kiichō :Koopootiisāniin Chowaana kungʼuutwook aree nyēpō man, atay :akwaan aran ngʼaleechiich. Kuuran :piich choo kwārēy kōōti ākōō cheepaykeeyiin. Mpō paani kaaroot :akwaan kilē kiikuuran :pichoochēē, kumoowāliisyēēkwaan nkōō ngʼōōkikwook akaaran." 33 Kuureer :Yēēsu kumwoochi kilē, "Āyāpchi iit kārkēēyini. Kingʼeet :chiitō aka kēny kutoot sapiipuun mu pareenyiin akukar. Nēē ityō kupal kēpēn sikupēēchinii :pērēēpō sapiipuun paani kākupir. Kuteek kasar nyoo /kuriipēē paree. Kii nēē waangʼ, kuutē piich walak kupa kuriipchi paree akuwēēchi keey kōōrēē aka. 34 Paani kaakururyō :sapiipuunēk, kuuyooytō :chiichoonēē pō paree kipāyitiinēchiich kupa wōloo kiimii :pichu kiiriipēy paraanoonēē kipa kwoopchi inyeentee sāpiipuunēchiich. 35 Paani ka-it :pichoochēē paree, kunam :pichu kiiriipēy paraanoonēē, kulap ākoongʼo, kuukeet aka, akuwiira korin aka. 36 Kuuyooytō kuureer :chiichoonēē pō paree kipāyitiinēk walak kusiir chu kāpō taay kupa paraanoonēē. Kēē-irchi ngʼal choo lēē chu kiiku-irchi chēpō taay. 37 Nēē mii lētuun, kuuyooytō :chiichoonēē wēēriinyiin kiwō paraanoonēē kuupkootēy kilē, ’Koonyitēy wēēriinyuun.’ 38 Kii nēē ro :pichoochēē kiiriipēy paraanoonēē wēēroonēē, kukuur keey akilē, ’Murēnchu, ānyi nyoo pāyituuy paree! Apkaana keekeeta sikupāyitwēēch :paraani.’ 39 Kunam nyuun :pichoochēē wēēroonēē akuumut ākōy paraanoonēē saangʼ akupa kuukeet." 40 Kuteep :Yēēsu pichoochēē kilē, "Nēē chō nyuun chiipō paree oo, āpkootēy kilē irēy nee?" 41 Kuwālchi :pichoochēē kilē, "Kēētēy pichoochēē raacheen akuutē piich walak kuriipchi paree choo nēē ruryō :sapiipuunēk, kuutē inyeentee lokor." 42 Kumwoochi :Yēēsu pichoochēē kilē, "Ānkēt :akwaan man kilē mwoorēy siruut chēpō Iriin kilē, ’Kor nyoo kiitay :tēēkik :nyi kiilēku tēlēkuutaa koot. Iriin ākityōōn nyoo kii-ir ngʼaleechu. Akipō kwōngʼuut nēē /kuuro.’ " 43 Kumwoochi :Yēēsu pichoochēē kilē, "Āmwoorwook kilē /ku-āpēēnook Pāyuunātoo Iriin /ākēētē piich choo irēy ngʼal choo mārēy :Iriin. 44 Chiich aka tōkōl nyoo kēēputi koronēē, kumuumpurēē. Ku nyoo kāchinchi, kuunyukēē." 45 Paani kateer tisiik choo ēēchēēn nkōō Parisaayiik kārkēēyinoonēē, kusōwu kilē kiingʼāloolēē :Yēēsu akwaaneek. 46 Kiimar wōloo nāmtooy Yēēsu, wōloo nyuun kuuwar piich āmu kii chaangʼ choo kiipkootēy kilē kii ōōrkooyoontoo Iriin :Yēēsu.
221 Kitas taay :Yēēsu kumwoochi piich nkōō kārkēēyin kilē, 2 "Karkeey Pāyuunātoo Kaa Iriin nkōō kārkēēyini. Kiimii :pāytooyiintēē aka nyoo kii-irchi wēēriinyiin tuum. 3 Kuuyooytō kipāyitiinēchiich kipa kumwoochinootō pichu /kiikukuur kupka tuum. Kitay :pichoochēē kupka. 4 Kuureer kuuyooytō :chiichoonēē kipāyitiinēk walak pākumwoochi pichoochēē kilē, ’Chēpoot tuumtō. /Kiikēēchēp āmiisyō. /Kikeeyeengʼ kiiruuk nkōō tich choo yākwooyēēn. Apkaana tuum āmu /kiikēēchēp :kir aka tōkōl.’ 5 Kitay :pichoochēē ngʼaleechoochēē. Kusarat kupēēchi keey. Kiwō :aka pareenyiin, kiwō :aka mungʼaareenyiin nyoo kiitingʼēy. 6 Kunam :walak kipāyitiinēchoochēē ku-irchi ngʼal chaa raacheen akuukeet. 7 Kinyala :pāytooyiintoonoonēē. Kuuyooytō askariichiich kipa kupar :rumiichoochēē akupeel kōōrēēngʼwaangʼ. 8 Nēē ityō, kukuur kipāyitiinēchiich akilēēchi, ’Kaakuyam /kēētoowu tuum aku maakuurookēē kupka :pichu /kiikukuur. 9 Apee oortin tōkōl ākookuur chiich aka tōkōl nyoo koonyōōru kuchō tuumi.’ 10 Kupa :kipāyitiinēchoochēē oortin tōkōl akuurum piich tōkōl choo kiimuuk kunyōōru, choo kāroomēēn ākōō chaa raacheen, ākōy kunyir :piich kōpō tuum. 11 Paani kāwo :pāytooyiintoonoonēē kōpō tuum, kuuro chiitō aka nyoo maalaak siraa tuum. 12 Kuteepa :pāytooyiintoonoonēē chiichoonēē kilē, ’Choorwaani, keechuutu kilē nee kōyēēnyi kumēētingʼēy siraa tuum?’ Kumoowālchi :chiichoonēē ngʼālyoon. 13 Kilēēchi :pāytooyiintoonoonēē kipāytiinēchiich, ’Arata chiichi ēēruun nkōō kēēlyēn ākoowiirchi saangʼ wōloo lēē tuurin woloo kuriirsōōt akēēnyārēy keelat.’ " 14 Kuuwaanta :Yēēsu kumwa kilē, "Chaangʼ :piich choo /kukuurēy wōloo nyuun ngʼērin :choo /kilēwēnēy." 15 Nēē mii lētuun, kuutuuyō keey :Parisaay akicham kuutyam kuteepa Yēēsu tēēpuut kilē sikunam ngʼālyoon nyoo mwoorēy. 16 Kuuyooytō :Parisaayichoochēē tuupiikwaak nkōō chēpō Ērōōtē kupa wōloo mii :Yēēsu. Kipa kilēēchi :pichoochēē Yēēsu, "Koonēētiin, kiinkēt kilē imwoorēy man akiinēētēy piich kusōwu kir nyoo mārēy :Iriin nkōō oor nyēpō man. Amēēwārēy piich kilē ngʼoo :ngʼoo. 17 Mwoorwēēch kee, wōloo ipkootitooy. Chamaat /kēēkwārchi Kayisaari kōōti ntā machamaat?" 18 Āmu kiinkēt :Yēēsu āmu nee sikuteep :pichoochēē ngʼaleechoochēē, kumwoochi kilē "Ngʼuurichu! Āmu nee saatyamaan? 19 Āngʼuutwoon kee, rōōpiyoontoonoonēē /kukwārtoorēē kōōti." /Kēē-āpchi rōōpiyoon. 20 Kuteep :Yēēsu pichoochēē kilē, "Pō ngʼoo :itōōni mii rōōpiyoontooni, ākōō kaarinee nyi kiikusirchi?" 21 Kuwālchi :piichoochēē kilē, "Pō Kayisaari." Kumwoochi nyuun :Yēēsu pichoochēē kilē, "Ātēē nyuun Kayisaari chaachiich, ātē Iriin chaachiich." 22 Paani kateer :pichoochēē ngʼaleechoochēē, kukwōngʼyō akupēēchi keey. 23 Nēē mii pērēētuunoonēē, kupkoonchi Yēēsu :Satukaay walak. Kiirānēy :pichoochēē kilē /mākungʼēētēē piich meerat. Kuteep tēēpuut kilē, 24 "Koonēētiin, kiimwōōru :Muusa kilē nee ma :chiich kutoomō kunam cheepyooseenyiin laakwa, kumilēy :wēēriingʼwaangʼ, akunāmchi laakōōy choo /kukuurtēērēē wēēriingʼwaangʼ :nyi kiima. 25 Kiimii nyuun :chiitō aka kēny nyoo kiitingʼēy wēēchiichiich tisap. Kwoopiisyō :kipooreet. Nēē mii lētuun, kima kitoomō kunam :cheepyooseenyiin laakwa. Kumil :wēēriingʼwaangʼ nyēpō ārēēny cheepyoosoonoonēē. 26 Kuureer kima wēēroonēē, akima nyēpō sōmōk. Kutāsi nyēpō angʼwan ākōy kurook wēēchoochēē tōkōl lēē tisap. 27 Nēē mii lētuun, kima :cheepyoosoonoonēē. 28 Mwoorwēēch kee, poyiituuy ngʼoo :cheepyoosoonoonēē paani kāngʼēētyēērō :pichoochēē tōkōl meerat, āmu pō man kilē, kiikwoop :pichoochēē tōkōl cheepyoosoonoonēē?" 29 Kuwālchi :Yēēsu kilē, "Kaaleel :akwaan āmu moonkēt kiyoo mwoorēy :siruut chēpō Iriin. Aku moonkēt :akwaan wōloo lēē :kaamuukeenyiin. 30 Nēē ngʼeeta :Iriin piich meerat, ku mēēlē tākwoopēy keey piich kuureer. Māngʼiisyēy kilēē malaykeen choo mii kipsēnkwēt. 31 Akipō nyuun ngʼeetat nyēpō piich choo kiikumēērō oo, toomō asooman :akwaan kiyoo kiimwoorwook :Iriin paani kiimwoorēy kilē, 32 ’Aneen Iriintoo Apraam, Isaka ākōō Chaakōp?’ Ma Iriintoo piich choo kiikumēērō, aku pō choo sopyoot." 33 Paani kateer :pichoochēē ngʼaleechoochēē, kukwōngʼyō nkōō wōloo kiinēētitooy :Yēēsu. 34 Paani kateer :Parisaayik kilē kiikuumuuk :Yēēsu Satukaay, kuutuuyō keey. 35 Kungʼeet ākoongʼo nyoo kii :koonēētiin nyēpō ngʼātuut kuutyam Yēēsu. 36 Kuteep kilē, "Koonēētiin, ngʼātuutyēē nyōōnō nyoo ōōw nkōō ngʼātuut tōkōl chēpō Muusa?" 37 Kuwālchi :Yēēsu kilē, "Icham Iriin Kiptaayaantēēngʼuungʼ nkōō moongʼuungʼ tōkōl, sāpoontāngʼuungʼ tōkōl, ākōō kaapkootuutēkuuk tōkōl. 38 Ngʼātuutyēē nyēēnyi nyēpō taay aku ōōw nkōō tōkōl. 39 Ngʼātuutyēē nyēpō ārēēny nyoolēē nyoonēē ku mwoorēy kilē, ’Icham piich walak kilēē wōloo ichāmtooy keey.’ 40 Tuungʼēy :ngʼātuutēchu lēē ārēēny ngʼātuut tōkōl ākōō siruut chēpō Muusa ākōō siruut chēpō ōōrkooy." 41 Paani kēētuuyō keey :Parisaayiik tōkōl, kuteepa :Yēēsu kilē, 42 "Āpkootēy :akwaan nee akipō Meesaaya? Chōōnēē kōpō ngʼoo?" Kuwālchi :pichoochēē kilē, "Kōpō Tāwuti." 43 Kilēēchi :Yēēsu, "Āmu nee nyuun sikumwoochi :Toomirmiir nyoo Tiliil Tāwuti kukuur inyeentee kilē ’Kiptaayaan’? Kiimwa Tāwuti kilē, 44 ’Kiimwoochi :Kiptaayaan Kiptaayaanteenyuun kilē: Tēpēē ēēruunyuun kamas pō taay ākōy āpēluun puunikuuk.’ 45 Ku nēē kuurēy nyuun :Tāwuti inyeentee kilē ’Kiptaayaanteenyuun’ kuumuukēē kilē nee /keemwa kilē chōōnēē :Meesaaya kōpō Tāwuti?" 46 Moomii :chiich nyoo kiimuuk kuwalta ngʼālyoon. Kungʼeetee pērēētuunoonēē kitas taay, moomii :chiich nyoo kiitakuteep Yēēsu ngʼālyoon aka tōkōl.
231 Kumwoochi :Yēēsu kiineetanichiich nkōō piich chaa chaangʼ kilē, 2 "Nēētēy :koonēēt chēpō ngʼātuut ākōō Parisaayiik ngʼātuut chēpō Muusa. 3 Atuupa kir aka tōkōl nyoo keeneetaak. Aku nyuun, amaa-ir tukun choo irēy :akwaaneek āmu mā-irēy :pichoochēē kilēē āti nēētēy. 4 Kālāpchinii :pichu piich walak tukun choo nyikiisēēn pātoor amāmārēy :akwaaneek kukasan mpō kiitēēn. 5 Kir aka tōkōl nyoo irēy :pichoochēē, ku-irēy kilē sikuuro :piich kilē chāmēy :akwaaneek ngʼālyoontoo Iriin. Sirchinii :pichoochēē siruut chēpō Iriin pōōkistiin choo ēēchēēn kusiir chēpō piich walak akurāti tokoochiikwaak ākōō ēēruunēkwaak. Rātinii mpō sirōōkwaak kaapkēēlyēn tasiimōōy choo koorēēn kusiir chēpō piich tōkōl sikungʼuutu kilē sooyēy kusiir piich tōkōl. 6 Chāmēy :pichoochēē kutēpiisōōt ngʼachareen chēpō piich choo /koonyitoot nkōō kaaptuum ākōō ngʼachareen chēpō taay nkōō sinakōōkiin. 7 Chāmēy /kēētookwēēsēy nkōō koonyit nkōō wōloo mii :piich chaa chaangʼ akicham /kēēkuurēy kilē ’Koonēētiin.’ 8 Maakany /kēēkuurook kilē ’Koonēēt’ āmu mii koonēētiin ākoongʼo kipaat nyoo ātingʼēy akaakarkeey :akwaan nkōō piich choo tuupchō. 9 Āmookuur chiich nkōō ngʼwēny kilē, ’Paapa,’ āmu ātingʼēy Paapa ākoongʼo nyoo mii kipsēnkwēt. 10 Amaacham kukuurook :chiich kilē ’kāāntōōyiin,’ āmu ātingʼēy Kāāntōōyiin ākoongʼo aku nyoonēē ku Meesaaya. 11 Chiich nyoo pāytooyook ku lēkuuy kipāyityoontēēngʼwoongʼ. 12 Chiich nyoo tōrōōrēy keey /kēēminingʼiitēy, ku nyoo miningʼiitēy keey, /kēētōrōōrēy." 13 Kitas taay :Yēēsu kumwa kilē, "Ōchēy :akwaan koonēēt chēpō ngʼātuut ākōō Parisaayiik! Ngʼuurichu! Ākārēē keey kurkat nyoo wēētii Pāyuunātoo Iriin simachuut :piich walak āmoochuutēy mpō :ākwoonēēk. 15 Ōchēy :akwaan koonēēt chēpō ngʼātuut ākōō Parisaayiik! Ngʼuurichu! Āmānootēērēē wōltō aka tōkōl kilē soonyōōru mpō chiich ākoongʼo nyoo keeranaak. Aku nēē koonyōōru, a-ir chiichoonēē kilēku :kipngʼōōkiyoon āsip ārēēny kusiir akwaan! 16 Ōchēy :akwaan piich choo āntōrōōrchinii piich walak! Akarkee :akwaan nkōō kipkorootiin. Ānēētēy kilē, ’Nēē sirpēn :chiich nkōō kaarinaa Kōpō Iriin, ku moomii :ngʼālyoon. Ku nēē sirpēn nyuun nkōō kaarinaa ta-aapu nyoo mii Kōpō Iriin, kunāmēy muumeechiich.’ 17 Kipkorootiinēchu, lēē sālwēy! Nyōōnō nyoo ōōw kusiir aka: ta-aapu ntā Kōpō Iriin nyi irēy ta-aapu kutililiit? 18 Ānēētēy mpō kilē, ’Nēē sirpēn :chiich nkōō kaarinaa kaapkōrōs nyēpō Kōpō Iriin, ku moomii :ngʼālyoon. Ku nēē sirpēnō kir nyoo mii kaapkōrōs, kunāmēy :muumeechiich.’ 19 Akwaan kōryootēēn nyaa tyaan kēny! Nyōōnō nyoo ōōw kusiir aka: kir nyoo mii kaapkōrōs ntā kaapkōrōs nyi irēy kiyi mii kaapkōrōs kutililiit? 20 Kunyuun, chiich nyoo sirpēnēy nkōō kaarinaa kaapkōrōs, ku kaakusirpēnō kaapkōrōs nkōō kir aka tōkōl nyoo mii kaapkōrōsuunoonēē. 21 Ku chiich aka tōkōl nyoo sirpēnēē Kōpō Iriin, ku kaakusirpēnō kaarinaa Iriin nyoo māngʼēy kipsēnkwēt. 22 Chiich nyoo sirpēnēē kipsēnkwēt, ku kaakusirpēnō ngʼacharaa Iriin nyēpō pāyuunāt nkōō inyeentee nyoo tēpēē ngʼacharaanoonēē." 23 Kitas taay :Yēēsu kumwa kilē, "Ōchēy :akwaan koonēēt chēpō ngʼātuut ākōō Parisaayiik! Ngʼuurichu! Ātēnii Iriin kareeran nyēpō taman nyēpō tukun choo pkoonēē paraatineekwook, amootuupēy ngʼātuut chēpō koomānuut. Choochēē ku a-ir ngʼal chēpō man, ariiree piich ākootiirēē keey Iriin. Karaam a-ira tukuuchu amoopistō mpō choocho walak. 24 Kipkorootiinēchu lēē kāāntōōy! Ākēnēnēy kaalyaangʼ choo mii pēr akaalukurta tamas! 25 Ōchēy :akwaan koonēēt chēpō ngʼātuut ākōō Parisaayik! Ngʼuurichu! Ā-uunēy kikoompa ākōō saani saangʼ aku ōōw simnyoon or. 26 Kipkorootiinēchu! Ā-uunō kipōk kikoompee or sikutililiit mpō wōlipō saangʼ. 27 Ōchēy :akwaan koonēēt chēpō ngʼātuut ākōō Parisaayik! Ngʼuurichu! Akarkee :akwaan nkōō kēpēnoot choo /kikuu-il kurēēliituuy choo tookuuy nkōō saangʼ kilē kāroomō aku nyiraat :koowēy chēpō piich choo kiikumēērō ākōō tukun tōkōl chaa raacheen. 28 akarkee :akwaan nkōō kēpēnootiichoochēē āmu nēē /kuurōōtook, ku ālēēkwaan piich choo kāroomēēn aku nyuun, nkōō or, ku akwaan ngʼuur ākōō kipngʼōōkiis." 29 Kitas taay :Yēēsu kumwa kilē, "Ōchēy :akwaan koonēēt chēpō ngʼātuut ākōō Parisaayiik! Ngʼuurichu! Ātēēchinii ōōrkooy chēpō kēny kēpēnoot choo kāroomēēn ākoosil chēpō piich choo kāroomēēn. 30 Ākoomwoorēy kilē, ’Ntā kiikumii ngʼwēny nkōō pērēētuusyēpō mpō kuukō, ntā kiimākiroontooy :achaan kērētiipō ōōrkooy kilēē akwaaneek.’ 31 Āmu āmwoorēy kilē kii :kuukotiinēkwook pichoochēē, ku akarkeey :akwaan nkōō mpō kuukotiinēkwook. 32 Atasa nyuun taay, awaangʼ kiyi kitoowu kuukotiinēkwook! 33 Kipaangʼōōchu! Āmuukēy achirilta ānō kimaapa ma nyēpō ākōy? 34 Āyookwook nyuun ōōrkooy, ākōō piich choo ngʼoroomēēn, ākōō koonēēt. Ākēētēēkwaan nyuun walak, āpārchi kimurtooyiin walak, alap walak mu sinakōōkiin ākoo-us walak mu kēēstoonikwook. 35 Nka nyi ānyōōruuy siitāt akipō piich tōkōl chēpō man choo /kikupar kilēēn, kungʼeetee Āpēēli ākōy Sakaryaa wēēroo Parakyaa nyoo /kiikupārchi kwēēnuu Kōpō Iriin nkōō yoo kipēēlēē kōrōs. 36 Āmwoorwook man kilē, nyōōrwook sitooni akwaan ākōō piich choo lēē akwaan." 37 "Wuuyēy Chēērusālēēm, Chēērusālēēm wēē! Ikēētēy ōōrkooy akiiwiirēē korin piich choo kēēyookuun :Iriin kilē kusāruun! Kyaatyam āsip chaa chaangʼ kilē arum piikuuk kilēē wōloo rumtooy :nkokyo waareechiich kuchuut kapapayiichiich, kumeekanyaan a-ir kilēē nyoonēē. 38 /Kaakēēmētō koongʼwoongʼ akiikulēku kiraatyaan. 39 Ākoomwoorwook man kilē, kungʼeetee aniinee kitas taay mātoorōōtoon kuureer, ākōy amwaa kilē, ’Pēēruuroot :nyoo chōōnēy nkōō kaarinaa Iriin.’ "
241 Kii nēē mii :Yēēsu kuwēērēē Kōpō Iriin, kungʼuuti :kiineetanichiich koorin choo kāroomēēn choo kiimii yoonēē. 2 Kumwoochi :Yēēsu kiineetanichoochēē kilē, "Man, kāroomō kooriichu, ākoomwoorwook nyuun man kilē /kumilēy nyoo moomii :kor mpō ākoongʼo nyoo ryoongʼēē aka." 3 Paani mii :Yēēsu kutēpēē ngʼwēny nkōō Tulwoo Musēytuun, kuteep :kiineetanichiich kimii akwaaneek kilē, "Mwoorwēēch, iriisōōt :ngʼaleechu āyu, aku kir nee :nyoo ngʼuutuuy paani iwārākēē ākōō lēt nyēpō ngʼwēny?" 4 Kuwālchi :Yēēsu kilē, "Āriip keey! Maakany kuumēlmēēlook :chiich. 5 Āmu chaangʼ choo pkoonēy nkōō kaarineenyuun, akumwoorēy kilē ’Aneen Meesaaya’ akuupootēy piich chaa chaangʼ. 6 Ātēērēy akipō pooryoot nyoo lēēkit nkōō nyoo lōōw. Moowāriisyō āmu ākōy ku-iriisyō :tukuuchoochēē, wōloo nyuun toomō ku-itēy lēt nyēpō ngʼwēny. 7 Poorsōōt :pōrōr nkōō pōrōryēē aka, kupooryō :kōōrēē aka nkōō aka. Chōōnēy :kēmēy nkōō kiprangʼrangʼ kāmostiin chaa chaangʼ chēpō ngʼwēny. 8 Ngʼwoonin nyēpō taay :nyoonēē. 9 /Kurātook, /takeenyariilaak /akeekeetaak. Sāsook :piich tōkōl nkōō kōōrooni akipō aneen. 10 Chaangʼ :piich choo mētooy kaaraneengʼwaangʼ; āltooy keey, akusas keey. 11 Aku chaangʼ :ōōrkooy chēpō ngʼuurnan choo pkoonēy akuumēlmēēl piich chaa chaangʼ. 12 Āmu choongʼin nyēpō ngʼōōki ku-usēy :choomnyoot nyēpō piich chaa chaangʼ. 13 Aku nyuun chiich nyoo murtooy ākōy pērēētuu nyēpō lēt /kēēsāruuy. 14 Paani /kaakee-amta lōkōōy choo kāroomēēn chēpō Pāyuunātoo Kaa Iriin kuyāmu ngʼwēny tōkōl akuteer :piich chēpō kōōrōōtin tōkōl, kilēku nyuun nyoonēē lēt nyēpō ngʼwēny." 15 Kitas taay :Yēēsu kimwa kilē, "Nēē aroo ’kir nyēpō ngʼamat’ kilēē paani kingʼāloolēē :ōōrkooyoon Tānnyēēl kēēryoongʼo wōloo tiliil (iyāp iit :chiich nyoo isōōmānēy ngʼaleechu), 16 ku kaykay kumwēr :piich choo mii Chuuteeya tulōōnōōy. 17 Nēē nyōōrchi :ngʼaleechu chiich kimii koonyiin parak, kimachuut kō kilē āwō amar kir aka tōkōl nyoo mii kō. 18 Ku chiich nyoo mii pareenyiin kimawaraka kaaw kiwō kimar sireenyiin. 19 Kōrōmituuy pērēētuusyēchoochēē nkōō chēēpyōōsōōy choo tingʼēy tuum ākōō choo rēērinii laakōōy! 20 Asaa Iriin kilē tāmā peerngʼat ntā ku pērēētuu Sapaatō :pērēētuusyēchoochēē āmwērēē. 21 Ōōw :nyaril nyēpō pērēētuusyēchoochēē kusiir nyaril aka tōkōl nyoo kiikuchō ngʼwēny kungʼeetee ku-irta :Iriin ngʼwēny amoomii :nyaril aka nyoo tēēnō nyoonēē nyoo tākuchoonēy pērēētuu aka. 22 Ntā /mākiinwaakiit pērēētuusyēchoochēē, ntā moomii :chiich nyoo kusāruuy. Wōloo nyuun āmu mii :piich choo kiikulēwēn :Iriin, /kēēnwookiitēy. 23 Ku nēē mwoorwook :chiich aka tōkōl kilē, ’Roo kee, ānyi Meesaaya!’ ntā kilē, ’Ānyiinō!’ ku moorānchi. 24 Āmu pkoonēy :piich choo lēē ngʼuur choo irtooy keey Meesaaya ntā ku ōōrkooy chēpō Iriin. Irēy :pichu ngʼal chēpō kwōngʼuut sikuuchuunnyō nēē muukēē piich chēpō Kiriistō choo lēwēnootēēn. 25 Ateertee nyuun, koosip āmwoorwook ngʼaleechu kitoomō ku-itu pērēētuu! 26 Ku nēē mwoorwook :chiich aka nyuun kilē, ’Roo kee, ānyiinō Meesaaya mii suur kwēēn,’ ku maapa, ntā ku nēē mwoorwook kilē, ’Ānyi ka-ungʼ keey nkōō kō,’ ku maaran. 27 Kilēē paani ryēluunēē koongʼasiis akuupkangʼ ākōy cheeronkō kulēkuu nyoonēē pērēētuuni wārākēē :Wēēroo Chiich. 28 Yoo mii :muusyoon, kuururuuchinii keey :motoony." 29 Kitas taay :Yēēsu kumwa kilē, "Nēē woonyō :nyāriluut chēpō pērēētuusyēchoochēē, kuumiisēē :asiis amaakulārēy araawa. Chunuuy :kookeel nkōō parak, /ākēētimtiimēy tukun tōkōl choo mii im. 30 Kungʼuutu keey nyuun :kaapooruunō nyēpō :Wēēroo Chiich. Riirsōōt :piich chēpō ngʼwēny tōkōl paani keero Wēēroo Chiich kuchōōnēy ākōō pool chēpō parak ākōō kaamuuka ākōō tōrōōrin nyoo ōōw. 31 /Kukuutēy koonti kuchār, akuuyooytō :Iriin malaykeenichiich kuurumaata piich choo kiikulēwēn :inyeentee kungʼeetee kamas aka tōkōl nyēpō ngʼwēny." 32 Kitas taay :Yēēsu kumwochi kilē, "Akanya kuuneetaak mookāngʼwō ngʼālyoon. Nēē aroo tāmoorichiich kānyāriliituuy akutoowu kupiityō :sāk, āsōwu kilē kaakuriiku kuwasees :kōōrēē. 33 Ku lēē nyoonēē mpō, yoo kaaroo nyuun ku-iriisōōt :tukuuchoochēē tōkōl, āsōwu kilē kiikuriiku :pērēētuu nyoo wārākēē Wēēroo Chiich. 34 Āmwoorwook man kilē mārookēy :piichuuch mpō ntā iriisyō ngʼaleechu tōkōl. 35 Rookēy :parak ākōō ngʼwēny, aku mēēlē nyuun rookēy :ngʼālyoontēēnyuun. 36 Moomii :chiich nyoo nkēt pērēētuu ntā ku saayit nyoo chōōnēy :Wēēroo Chiich. Mēēnkēt :malaykeen, āmēēnkēt mpō :Wēērii. Iriin ākityōōn nyoo nkēt. 37 Kārkēēyiituuy paani wārākēē :Wēēroo Chiich nkōō pērēētuusyēchu kiipō Noowa. 38 Kitoomō kuuluum :pēr kōōrēē, ku kyoomiisyēy :piich akurēēsyēy, akwoopēy keey, ākōy pērēētuuni kiichuutēy :Noowa nkōō piichiich mēēli. 39 Amaasōwu :pichoochēē kir nyoo kiimii ku-irēē ākōy paani kiiluum :pēr kōōrēē akuukeet pichoochēē tōkōl. Lēkuuy nyuun nyoonēē :pērēētuuni chōōnēy :Wēēroo Chiich. 40 Nkōō pērēētuusyēchoochēē, nēē mii :murēn ārēēny choo mii par, /kēē-āpēy aka /kēēmētō aka. 41 Ntā nēē mii :chēēpyōōsōōy ārēēny choo ngʼoorēy par, /kēē-āpēy aka /kēēmētō aka. 42 Āriipō keey nyuun āmu moonkēt pērēētuu nyoo chōōnēy :Kiptaayaantēēngʼwoongʼ. 43 Aku mārēy āsōwu kilē ntēēnkēt :chiich saayit nyoo chōōnēy :chōōriin kuchōōrēy koonyiin, tātoopēntooy kuyyeech simachoor :chōōriin katanyiin. 44 Āchēpō keey nyuun āmu chōōnēy :Wēēroo Chiich saayit nyoo moopkootinii. 45 Kipāyityoon nyaa neen nyoo lēwēnēy :mōkōryoon kupayta katanyiin? Lēwēnēy nyaa ngʼoroom /akeerānēy akuutē kuuryoontoochi kipāyitiin walak, si kuutē āmiisyō kilēē wōloo /kimārtooy. 46 Pēēruuroot :kipāyityoontoonoonēē nēē itu :mokoryoonteenyiin akinyōōru kii-irēy kilēē wōloo /kimārtooy. 47 Āmwoorwook man kilē tēnii :mōkōryoontoonoonēē kipāyityoontoonoonēē kuuryoonchi tukuuchiich tōkōl. 48 Nēē ra kipāyityoon, kuumuukēy kumwa kilē, ’Kasiista :mōkōryoonteenyuun’ 49 akutoowu kulap kipāyitiināk chuuchō walak, akwoomiisyō, akurēēsyō nkōō kipōōkitiin, 50 chōōnēy nyuun :mōkōryoonteenyiin nkōō pērēētuu ākōō saayit nyoo mēēpkootinii. 51 Tēnii nyuun :mōkōryoontēē kipāyityoontoonoonēē siitāt nyaa ngʼwaan akuwiirchi wōloo mii :piich choo lēē ngʼuur. Pēētii kuriirsōōt :tōkōl akunyar keelat."
251 Kitas taay :Yēēsu kumwa kilē, "Lēkuuy nyi Pāyuunātoo Iriin nkōō :pērēētuusyēchoochēē. Kiimii :tiipin taman choo kiinam taayitiisyakwaak akupa kutorook saantaa laakwa. 2 Kii sālwēy choo lēē :muut ku ngʼoroomo choo lēē :muut. 3 Kyoop :chu kii lēē sālwēy taayitiisyakwaak amaakwoop mwaar nyoo tāsinii. 4 Kingʼeet :chu kii ngʼoroomo kwoop mwaar nyoo tāsinii. 5 Kii nēē siista :saantee, kunam :rwoon tiipiichoochēē. 6 Nēē mii oro kwēēn, kukuursyō :chiich kilē, ’Ānyi :saanteetaa laakwa! Apkaana atorooka!’ 7 Kungʼēētyō :tiipiik tōkōl akusiisir tayitiisyakwaak sikulāryō kukaraam. 8 Kumwoochi :chu kii lēē sālwēy chu kii ngʼoroomō kilē, ’Āchārwēēch mwaar, mii kumēērsōōt :taayitiisyēchooch.’ 9 Kuwālchi :choo kii ngʼoroomo kilē, ’Acha. Moomii nyoo yāmēēch tōkōl. Apee a-ala nyoongʼwoongʼ.’ 10 Paani kapa :tiipiichoochēē kii lēē sālwēy kwaal mwaar, ku-itu :saanteetaa laakwa. Kupa :tiipiik chu lēē muut kiichēpootēēn nkōō saanteetaa laakwa kōpō tuum, /akeekar kurkat. 11 Nēē mii lētuun, kuwārākiisyō tiipiik chu kapa kwaal mwaar akukuursyō kilē, ’Kiptaayaan, Kiptaayaan! Yootwēēch kurkee!’ 12 Kiwālchi :saantee kilē, ’Āmwoorwook man kilē moonkētook.’ " 13 Kuuwaangʼ :Yēēsu kilē, "Āriipō keey nyuun, āmu moonkēt pērēētuu ntā ku saayit nyoo iriisōōt tukuuchu." 14 Kitas taay :Yēēsu kumwa kilē, "Lēē nyi Pāyuunātoo Kaa Iriin. Kiimii :chiich nyoo kiimārēy kiwō ruutoor. Kukuur kipāyitiinēchiich akuutē aka tōkōl kuriipchi tukuuchiich. 15 Kiitē nyēpō taay taleenteen choo lēē muut, kuutē aka choo lēē ārēēny, kuutē aka ākoongʼo. Kiinyōōru :aka tōkōl kutuup keey nkōō kaamuukeenyiin. Nēē ityō, kuwēēchi keey. 16 Kiwō :chiichi /kiikuutē taleenteen choo lēē muut kupāyiisyēērō rōōpiyēēchoochēē kilē weel ākōy kunyōōru taleenteen walak choo lēē muut. 17 Kungʼeet nyi pō ārēēny nyoo /kiikuutē taleenteen ārēēny, kupāyiisyēērō ākōy kunyōōru walak choo lēē ārēēny. 18 Kungʼeet nyi /kiikuutē taleenta ākoongʼo, kiwō kupal kēpēn aku-ungʼ taleentayaantaa mōkōryoonteenyiin. 19 Paani kaakusiirtō pērēētuus chaa chaangʼ, kuwaraka :mōkōryoontoonoonēē. Kuchō kukuur kipāyitiinēk kurāru ngʼaleepō rōōpiyēēchu kiitē akwaaneek. 20 Kuchō :kipāyityoontēē nyi /kiikuutē taleenteen muut akimwa kilē, ’Mōkōryoontooni, kiikōōnoon taleenteen choo lēē muut. Roo kee, kyoonyōōru taleenteenik walak choo lēē muut.’ 21 Kilēēchi :mōkōryoonteenyiin, ’Inyēēn kipāyityoon nyaa karaam /akēērānēy! Āmu kiipāyiisyēērēē tukun choo ngʼērin kukaraam, ākōōniin nyuun ipāyu tukun chaa chaangʼ. Chōōnō kēēpāypāyituu :tōkōl!’ 22 Nyoo matyaan, ku-itu :nyi /kiikuutē taleenteen ārēēny akimwa kilē, ’Mōkōryoontooni, kiikōōnoon taleenteen ārēēny. Roo kee, kyoonyōōru walak ārēēny.’ 23 Kuwālchi :mōkōryoonteenyiin kilē, ’Inyēēn kipāyityoon nyaa karaam /akēērānēy! Āmu kiipāyiisyēērēē tukun choo ngʼērin kukaraam, ākōōniin nyuun ipāyu tukun chaa chaangʼ. Chōōnō kēēpāypāyiituu :tōkōl!’ 24 Nēē mii lētuun, kuchō :kipāyityoontēē nyi /kiikuutē taleenta ākoongʼo akimwa kilē, ’Mōkōryoontooni, ānkēt :aneen kilē inyēēn chiich nyoo kōrōōm akiicham inyēēn ikāsēy par choo meepal akiirumēē wōloo maa-is kōsur. 25 Kyaawar :aneen nka nyi kyoowō apal ngʼwēny ākoo-unchi rōōpiyoontēē. Roo kee, anyi rōōpiyoontēēngʼuungʼ.’ 26 Kuwālchi :mōkōryoonteenyiin kilē, ’Inyēēn kipāyityoon nyaa ra akiisaratan! Kookiinkēt :inyēēn kilē ākāsēē wōloo maapal, ākoorumēē wōloo moo-isi kōsur? 27 Karaam, aku nyuun oo, kiitēēnāmēy rōōpiyoontēē akiiwēētē wōloo /kuusiintoochinii rōōpiyō sikupas keey kuchaangʼiit. Ntā kii-ir :inyēēn kilēē nyoonēē, ntā koochōōnēy ānyōōruuy rōōpiyēēchuuch kiikutāsiisyō.’ 28 Kumwoochi :mōkōryoontoonoonēē kipāyitiinēchiich walak kilē, ’Asaree taleentyaantee ākootō chiichi tingʼēy choo lēē taman. 29 Chiich nyoo pāyiisyēērēē kiyoo /kiikēētō, /kēētāsinii walak kuchaangʼiit. Ku nyoo māpāyiisyēērēē /kēēsārēē mpō nyoo tingʼēy. 30 Akipō kipāyityoontooni lēē saratan, anama akaatoorta kiwō saangʼ wōloo tuur, wōkuriirēy akunyar keelat.’ " 31 Kitas taay :Yēēsu kumwa kilē, "Paani kāchō :Wēēroo Chiich nkōō tōrōōrintanyiin ākōō malaykeen tōkōl, kutēpēē ngʼachareenyiin nyēpō pāyuunāt. 32 /Kiirumchinii piich tōkōl choo mii ngʼwēny taayuunyiin sikutar piich kilēē paani tārēy :māsōwoon kēēchiir nkōō nō. 33 Tēnii kēēchiir kutēpuunō ēēruu taay, kuutē nō kutēpuunō ēēruu lēt. 34 Nēē waangʼ, kumwoochi :Pāytooyiin piich choo mii kamastanyiin pō taay kilē, ’Apkaana, :akwaan choo kiikuupēēruurook :Paapeenyuun. Anama pāyuunāt nyoo /kiikēēsip /kēēchēpkook kungʼeetee /kee-irta ngʼwēny. 35 Kii nēē aman :piri, apayaan; kii nēē aman :maral, ākōōnoon pēr ara. Kii nēē āchō toon, ataakaan. 36 Kii nēē mootingʼēy sira, ākōōnoon sirooy alaak; kyaamnyaanaat, āriipoon. Kii paani /kikuratan, apaarootoon.’ 37 Tēēpēy inyeentee :piich choo kāroomēēn kilē, ’Kiptaayaan, āyu paani kyaamin piri kēēkōōniin āmiisyō, ntā āyu paani kyaamin maral, kēēkōōniin pēr ree? 38 Kii āyu paani kiinyēēn toon keetaakiin, ntā āyu yoo kiimēētingʼēy sira keelaakiin? 39 Āyu yoo kiimnyoonēy keepkaan kēēriipiin, ntā ku āyu yoo kiirataat keepkaan keerootiin?’ 40 Wālchinii :Pāytooyiin pichoochēē kilē ’Āmwoorwook man kilē, kir aka tōkōl nyoo kii-irchi :chiich tuupchēēnichu mātookuunoot, ku kii-irwaan.’ 41 Mwoochinii :Pāytooyiin chu mii kamastanyiin pō lēt kilē, ’Apeeree yēēnyi! Āpānoot :akwaan nkōō wōloo mii :Iriin. Apee ma nyēpō ākōy nyoo /kikēēchēpchi Syeetaani ākōō toomirmiirēyiichiich chaa raacheen. 42 Ki nēē aman :piri, kimaapayaan; ntā kii nēē aman :maral, kimookōōnoon pēr ara. 43 Kyoochō toon, kimaataakaan nkōō kooriikwook. Paani kimootingʼēy sira, kimookōōnoon sira alaak. Paani kyoomnyoonēy, kimaapkaan arootoon.’ 44 Mwoochinii :pichoochēē Pāytooyiintēē kilē, ’Kiptaayaan, āyu paani kiikuurootin kwoomiin :piri ntā ku maral, ntā iruutooy, ntā kumēētingʼēy sira, ntā imnyoonēy, ntā irataat, simākuutoorētiin?’ 45 Wālchinii :Pāytooyiin pichoochēē kilē, ’Āmwoorwook man kilē, nēē kiitay :chiich i-irchi piich choo mātookuunoot kir aka tōkōl, ku kiitay itoorētoon.’ 46 Kwoopēy nyuun pichu raacheen wōli pō ma nyēpō ākōy, /kēē-āp chu kāroomēēn kupa wōloo mii sopoon nyēpō ākōy."
261 Paani keewaangʼ :Yēēsu kuunēētiisyēy, kumwoochi kiineetanichiich kilē, 2 "Ānkēt :akwaan kilē kāngʼātu :pērēētuus ārēēny /sikee-am Pasaka. Aku nkōō pērēētuunoonēē /kēēnāmtooy Wēēroo Chiich /sipākēēpārchi kimurtooyoon." 3 Kutuuyēēchi nyuun tisiik choo ēēchēēn ākōō kāāntōōyiipō Yāwuutik kaa Tisiin nyoo Ōōw nyoo /kiikukuurēē Kayaapa. 4 Kuwas wōloo nāmtooy Yēēsu nkōō oor nyoo māsōwuuy :piich sikuukeet. 5 Kumwoochi keey kilē, "Kimakunam chiichi nkōō pērēētuusyēchu pō tuum āmu muukēy kungʼeet :piich pooryoot." 6 Paani kiimii :Yēēsu Peetannya, kaa Siimnyōn, chiich nyoo kiikyaam :kōōnchōryoontō, 7 kuchō :cheepyoosee aka nyoo kiitingʼoonuuy mwaar nyoo ngʼuutooy nyaa anyiny nyoo /kiikwooltoorēē rōōpiyō chaa chaangʼ. Kunam :cheepyoosoonoonēē mwaarta akuroonchi mēt pō Yēēsu kumii kwoomiisyēy. 8 Paani keero :kiineetanipō Yēēsu, kunyāliisyō akumwoochi cheepyoosoonoonēē kilē, "Āmu nee siiluluuka mwaarta kilēē nyi? 9 /Kātākwooltēērēē mwaari rōōpiyō chaa chaangʼ /ākēētē rōōpiyēēk mēēy." 10 Paani kāsōwu :Yēēsu ngʼaleechu kiimwoorēy kiineetanik, kilēēchi, "Koo-iimchi nee cheepyoosooni? Nku ka-irwaan kir nyaa karaam. 11 Āmii :akwaan nkōō mēēy pērēētuu aka tōkōl, aku mēēlē nyuun āmii nkōō aneen ākōy. 12 Kir nyoo ka-ir :cheepyoosooni ku kāroonchi mwaar poortanyuun kuchēp /sipākēētupān. 13 Āmwoorwook man kilē, /mākuruutyēērēē cheepyoosooni nkōō kir nyoo ka-ir mu ārii aka tōkōl yoo /kwoomtoorēē lōkōōyichu kāroomēēn mu ngʼwēny tōkōl." 14 Kingʼeet nyuun :akoongʼo nyēpō kiineetanik chu kii taman nkōō ārēēny nyoo /kikukuurēē Chuutaas Iskāryōōti akiwō wōloo kiimii :tisiik choo ēēchēēn 15 akuteep kilē, "Kir nee nyoo ākōōnoon nēē āchēpkook oor anam Yēēsu?" /Kēētē peeteen sosom. 16 Kungʼeetee pērēētuunoonēē, kutoowu :Chuutaas kuwas porooyin nyoo āltoorēē Yēēsu. 17 Nēē mii pērēētuu nyēpō taay nyēpō tuum nyoo /kiikyoomēy makatyaan nyoo maakuutu, kupēēchi :kiineetanichiich Yēēsu akuteepa kilē, "Imārey pākēēchēpēē ānō āmiisyoonipō Pasaka takee-ama?" 18 Kuwālchi :Yēēsu kilē, "Apaanyōōruu chiich nyoo mii :Chēērusālēēm ākoomwoochi kilē, ’Kālē :koonēētiintēē: Kaaku-itu :pērēētuusyēchuuch. Āmārēy a-am Tuumpō Pasaka ākōō kiineetanichuuch mu koongʼuungʼ.’ " 19 Ku-ir :kiineetanichoochēē kilēē wōloo kāmwoochintō :Yēēsu, akichēp āmiisyō nyēpō Pasaka. 20 Paani kāwō kutuuriit :kōōrēē, kutēpō ngʼwēny :Yēēsu ākōō kiineetanichiich taman nkōō ārēēny kwoomiisyō. 21 Kumii kwoomiisyēy, kumwoochi :Yēēsu kilē, "Āmwoorwook man kilē, mii :akoongʼo nkōō akwaan nyoo wēētii ku-āltooyoon." 22 Kuu-iim keey :kiineetanichoochēē akutoowu kuteepa :aka tōkōl kilē, "Ara aneen aa Kiptaayaan?" 23 Kuwālchi :Yēēsu kilē, "Nyoo kumii kēēnōnōōkēē :tōkōl makatyaan mōōnkwēē ākoongʼo nyoo wēētii ku-āltooyoon. 24 Mēērēy :Wēēroo Chiich kilēē paani /kiikeesir. Aku muutyō nyuun nkōō chiich nyoo āltooy inyeentee. Kiitakaykay ntā /kiimakunam chiichoonēē." 25 Kilē :Chuutaas Iskāryōōti nyoo kiimārēy siku-alta Yēēsu, "Ara aneen aa Koonēētiin?" Kuwālchi :Yēēsu kilē, "Lēē nyoonēē keemwaa." 26 Paani mii kwoomiisyēy, kunam :Yēēsu makatyaan akumwoochi Iriin kōōnkēy, kupuutil akuutē kiineetanichiich akilē, "Pōōrtanyuun :nyi, anama akaa-am." 27 Kunam kikoompee nyoo kiimii :tiipaay, kumwoochi Iriin kōōnkēy, kuutē kiineetanichiich kimii kumwoorēy kilē, "Aree tōkōl. 28 Kērētiichuuch :chu chēpō miis nyoo rēēl choo /kitārtooy akipō piich chaa chaangʼ /sikēēnyōōchi kaat ngʼōōkiikwaak. 29 Āmwoorwook kilē moorēēy kuureer tiipaayiichu ākōy pērēētuuni āwoorēēy ākōō akwaan chaa reelacheen mu kaa Apoonyuun." 30 Kii nēē waangʼ kutuumēy tuum kupa kuutangʼ kamas pō Tulwoo Musēytuun. 31 Kumii kupēētii, kumwoochi :Yēēsu kiineetanichiich kilē, "Āryētooy :tōkōl langʼatuuni āmētoon, kilēē paani /kiikusir kilē, ’Āpārēy māsowoontēē akusarat :kēēchiirēk.’ 32 Aku nyuun paani /kaakeengʼeeteenaan meerat, āntōrōōrtoorēēnook āwō Kalilaaya." 33 Kuwālchi :Pēētērō Yēēsu kilē, "Mātingʼ āmētēēn mpō tāmwēr :pichu tōkōl." 34 Kilēēchi :Yēēsu Pēētērō, "Āmwooruun man kilē kutoomō kuchār :kipsōōywō langʼatuuni, itayēy kinyil sōmōk kilē mēēnkētoon." 35 Kilēēchi :Pēētērō Yēēsu, "Mpō ntā meerat ku mootāyēy kilē moonkētiin." Akimwa :kiineetanik tōkōl kilēē nyoonēē. 36 Kiwō :Yēēsu ākōō kiineetanichiich ākōy yoo /kukuurēē Keetseemaani. Paani ka-it kilēēchi :Yēēsu akwaaneek, "Ātēpii yi āwō iinō asa." 37 Kiwō :inyeentee ākōō Pēētērō ākōō wēēchiipō Sēpētaayo ārēēny. Kutoowu kiteer ngʼwoonin :Yēēsu akuu-iim keey. 38 Kilēēchi :Yēēsu kiineetanichoochēē, "Ngʼwaanaa moo nyoo paanta āmēērēy, āngʼētuunēē yi, ākēēchikānchō tōkōl." 39 Kiwō :Yēēsu taay nyoo matyaan kukutungʼ akuungʼuruukō kusa kilē, "Apoonyuun, nēē muukēē, inaayteereenaan nyarili, wōloo nyuun amee-ir kilēē wōloo āmārtooy, i-ir kilēē wōloo imārtooy." 40 Kii nēē waraka wōloo mii :kiineetanichiich choo lēē sōmōk, kunyōōru mii rwoon. Kumwoochi Pēētērō kilē, "Kāmoomuukēy āchikānchō nkōō aneen mpō saayit ākoongʼo? 41 Āchikānchēē akaasaa simooputyō nēē /kuutyamaak. Chāmēy :mēē, wōloo nyuun moomii :kaamuukee." 42 Kuureer kiwō nyēpō ārēēny kusa kilē, "Apoonyuun, nēē mēēmuukēē kumoopuntēērō nyarili, ikany ku-ira kilēē wōloo imārtooy." 43 Paani kawaraka :Yēēsu, kiwō kunyōōru kineetanichoochēē kiiruuyō rwoonpō chē, āmu kiitingʼēy rwoon nyoo nyikiis. 44 Kuureer :Yēēsu kumētō akwaaneek akuu-ooyta keey kusa nyēpō sōmōk kumwoorēy ngʼaleechu kaakumwa taay. 45 Kuureer kuwaraka yi mii :kiineetanik akilēēchi, "Toomii āruusōōt ākoomuungʼēy? Aroo kee, kaaku-it :saayit nyoo /ku-altooy Wēēroo Chiich kiwō ēēruunēpō kipngʼōōkiin. 46 Āngʼēētyēē keepee. Aroo kee anyi kaaku-itu :chiichi āltooyoon." 47 Kitākumii :Yēēsu kungʼāloolēy, ku-itu :Chuutaas nyoo kii ākoongʼo nyēpō kiineetanichiich taman nkōō ārēēny. Kiitāsoonuuy piich chaa chaangʼ choo kiitingʼēy chōōkoon ākōō ruunkuun. Kiiyooku pichoochēē :tisiik choo ēēchēēn ākōō kāāntōōy. 48 Kiikiikumwoochi :Chuutaas pichoochēē kilē, "Chiich nyoo ātookwēēsēy kilē aasak ku nyoonēē, anam." 49 Kiwō :Chuutaas kilē weel yoo kiimii Yēēsu akuutaakwees kilē, "Aasak, koonēētiin." 50 Kuwālchi :Yēēsu kilē, "Choorweenyuun, ngʼaleechu choo kēēchōōnēy i-irēy?" Kupka :pichoochēē akunam Yēēsu. 51 Nkōō yoonēē, kuukoortō ēēruunyiin :akoongʼo nyēpō pichu kiimii ākōō Yēēsu, kungʼusu chōōkeenyiin akichwan iitpō kipāyityoontoo Tisiintēē nyi Ōōw kuchinta. 52 Kumwoochi :Yēēsu kiineetanaanoonēē kilē, "Ōōchi chōōkēēngʼuungʼ yi kēēmii, āmu chiich aka tōkōl nyoo pāriisyēērēē chōōk, /kēēpārēē chōōk. 53 Mēēnkēt sōō kilē āmuukēy ākuur Apoonyuun kusārwoon kilē weel akuumuukēy kuuyookwoon malaykeen chaa chaangʼ kitya? 54 Nēē a-ir kilēē nyoonēē kuusilta kilē nee nyuun siruut choo mwoorēy kilē iriisōōt :ngʼaleechu?" 55 Kumwoochi :Yēēsu pichoochēē kilē, "Āmu nee soo-āpuu chōōkoon ākōō ruunkuus apaanamaan kilēē aneen pāriin? Nku kii cham ānēētiisyēy pērēētuu aka tōkōl nkōō piriiruu Kōpō Iriin amaanamaan? 56 Wōloo nyuun kā-iriisyō :ngʼaleechu tōkōl takuusilta kiyoo kiisir ōōrkooy chēpō Iriin." Kimētō nyuun Yēēsu :kiineetanichiich akuryata kupēēchi keey. 57 Paani /kaakeenam Yēēsu, /keemut kiwō kaa Kayaapa Tisiin nyoo Ōōw. Kiikēērumchi keey wōloonēē :koonēēt chēpō ngʼātuut ākōō kāāntōōy. 58 Kutuup :Pēētērō Yēēsu nkōō ripaarip ākōy ku-it piriiruu kaa Tisiintoonoonēē Ōōw. Paani kaakuchuut kiwō kutēpō ngʼwēny nkōō riip chēpō kaayoonēē sikuuro kiyoo irēē. 59 Kiiwas :tisiik choo ēēchēēn ākōō kōōkwoo Yāwuutik tōkōl ngʼal chēpō ngʼuurnan choo toomchinii Yēēsu /sikeemuuk keekeet. 60 Kumaakunyōōru nyuun ngʼālyoon aka tōkōl mpō ntā kiimwa :piich chaa chaangʼ ngʼal chēpō ngʼurnan akipō Yēēsu. Nēē mii lētuun, kupka :piich choo lēē ārēēny 61 akimwa kilē, "Kiimwoorēy :chiichi kilē ’Āmuukēy amil Kōpō Iriin akaateek nkōō pērēētuus sōmōk.’ " 62 Kuuryoongʼ Tisiintēē nyi Ōōw akuteepa Yēēsu kilē, "Mēētingʼēy ngʼālyoon nyoo imwoorēy akipō ngʼaleechu kamwaartaareeniin pichu?" 63 Kusiisi keey :Yēēsu. Kilēēchi :Tisiintoonoonēē Ōōw Yēēsu, "Āsoomiin nkōō kaarinaa Iriin nyoo sāpēy kilē imwoorwēēch nēē inyēēn Meesaaya, Wēēroo Iriin?" 64 Kuwālchi :Yēēsu kilē, "Lēē nyoonēē keemwaa. Aku nyuun, āmwoorwook kilē ārōōtēy Wēēroo Chiich kutēpēē ēēruu taay nyēpō Iriin nyēpō kaamuuka tōkōl, ākoorōōtēy kuchōōnēē pool chēpō parak." 65 Paani kateer :Tisiintoonoonēē Ōōw kiyi kamwa Yēēsu, kupaal sirōōchiich akimwa kilē, "Kaateer, kaakumuul :chiichi Iriin! Tākēēmārēy sōwi chēpō nee? Kaateer :akwaan wōloo muultooy :chiichi Iriin. 66 Ātilēy nee nyuun?" Kuwālu :piich kilē, "Rookēē kima." 67 Kungʼuti nyuun :pichoochēē Yēēsu koonyin akulap. Kuurapaak :walak 68 akuteep kilē, "Inyēēn nyi ichō Meesaaya, mwoorwēēch kee, ngʼoo :nyi kalapin?" 69 Paani mii :Pēētērō kutēpēē piriir, kuchō :chēētō aka akumwoochi kilē, "Kiimii :inyēēn mpō nkōō Yēēsu nyēpō Kalilaaya." 70 Kitay :Pēētērō nkōō taayuu piich tōkōl choo kiimii yoonēē kilē, "Moonkētaa kiyoo imii imwoorēy." 71 Kiwō :Pēētērō kuutangʼ koopoor nyēpō kaayoonēē. Kuuro :chēēto aka, kumwoochi piich choo kiimii yoonēē kilē, "Kiimii :chiichi nkōō Yēēsu nyēpō Naasareet." 72 Kuureer kitay :Pēētērō akusirpēn kilē, "Moonkēt :aneen chiichoonēē!" 73 Nyoo matyaan kupka :piich choo kiiryoonchēērēē yoonēē akumwoochi Pēētērō kilē, "Man, inyēēn :akoongʼo nyēpō pichoochēē, āmu ngʼuutuuy wōloo ingʼālooltooy." 74 Kusirpēn :Pēētērō akwaam muuma kilē, "Moonkēt chiichoonēē!" Paanoonēē kuchār :kipsōōywō. 75 Kuupkaat nyuun :Pēētērō ngʼaleechu kiimwoochinii :Yēēsu kilē, "Kutoomō kuchār :kipsōōywō, itayēy kinyil sōmōk kilē mēēnkētoon." Kiwō :Pēētērō saangʼ akiwō kuriir nkōō ngʼwoonin.
271 Paani kāwo kuyyeech kōōrēē, kutil tisiik choo ēēchēēn ākōō kāāntōōy chēpō Yāwuutik kilē /keekeet Yēēsu. 2 Kirat :pichoochēē Yēēsu akuumut kiwō kaa Pilaato, pāytooyiin nyēpō Rooma. 3 Paani kateer :Chuutaas nyi kyooltooy Yēēsu kilē /kiikeetil /keekeet Yēēsu, kungʼwoonchi kiyi ki-ir inyeentee. Kunam peeteenichoochēē kiilēē sosom akuu-ōōchi tisiik choo ēēchēēn ākōō kāāntōōy chēpō Yāwuutik. 4 Kimwa kilē, "Kyaa-ir :aneen ngʼōōki a-alta chiich nyoo mātingʼēy ngʼālyoon." Kuwālchi :pichoochēē kilē, "Māpootēēch :choochēē, roo :inyēēntēē kiyoo kee-ir." 5 Kuwiirchi :Chuutaas rōōpiyēēk Kōpō Iriin akiwō kuukeet keey. 6 Kukwar tisiik choo ēēchēēn rōōpiyēēk akimwa kilē, "/Kikwaaltaara sopoonpō chiich rōōpiyēēchu, ku mēērookēē /kēētē wōloo /kiisiintoochinii rōōpiyō chēpō Kōpō Iriin." 7 Kuchoomnyēēchi :pichoochēē kwaala rōōpiyēēchoochēē par nyoo /kiikukuurēē Paraa Kiptērēēnnyoon nyoo /kiikutupchinii piich choo kii mā pō kōōroonoonēē. 8 Nkanyi ki-ir /kēēkuuro paraanoonēē ’Paraa Kērēti’ ākōy paannyēēnyi. 9 Kulēku man ngʼaleepō :ōōrkooyoon Cheeremiya chu kiimwoorēy kilē, "Kiinam :piich peeteen choo lēē sosom choo kiitēērchiinō :piich chēpō Israayeel kwaaltaara inyeentee, 10 akwaala paraa kiptērēēnnyoon kilēē paani kiimwoorēy :Iriin." 11 Kuuryoongʼō :Yēēsu taayuu Pilaato, kuteep :Pilaato kilē, "Inyēēn :pāytooyiintoo Yāwuutik?" Kuwālchi :Yēēsu kilē, "Keemwee kilēē nyoonēē." 12 Paani kēērwoochi tisiik choo ēēchēēn ākōō kāāntōōy chēpō Yāwuutik, kusiisi keey. 13 Kuteepa :Pilaato kilē, "Mēētēērēē :ngʼaleechu tēēnō chu mwoorēy :pichu kilē kii-ir :inyēēn?" 14 Kumaakuwālchi :Yēēsu ngʼālyoon aka tōkōl. Kikwōngʼ Pilaato kwōngʼuut. 15 Nkōō kēnyii aka tōkōl nyoo kyoomēy :Yāwuutik tuum nyēpō Pasaka, ku kiicham kuutyooytooy :pāytooyiin chiich ākoongʼo nyoo rataat nyoo kiimārēy :piich kilē /keetyaayta. 16 Kiirataat :chiitō aka pērēētuusyēchoochēē nyoo /kiinkētoot nyoo /kiikukuurēē Paraapa. 17 Paani kiikiikuurum keey :pichoochēē kuteep :Pilaato kilē, "Āmārēy ātyooytoowook ngʼoo, Paraapa ntā Yēēsu nyoo /kikuurēē Meesaaya?" 18 Kiimwa :Pilaato kilēē nyoonēē āmu kiinkēt kilē kiimuti inyeentee :pichoochēē Yēēsu akipō tuurin pō :moo. 19 Kutākumiitō :Pilaato kōōk kuurwookēy ngʼaleechoochēē, kuuyoochi :cheepyooseenyiin kuut kilē, "Ameekany kimeera chiichoonēē ēēruunēkuuk. Kaanyaril langʼa kuyyeech nkōō ruchiināt akipō chiichoonēē. Pēērēy keey :chiichoonēē." 20 Kingʼam nyuun :tisiik choo ēēchēēn ākōō kāāntōōy chēpō Yāwuutik piich kumwaarta /keetyaayta Paraapa /akeekeet Yēēsu. 21 Kuureer :Pilaato kuteep pichoochēē kilē, "Nyōō nkōō pichu ārēēny nyoo āmārēy ātyooytoowook?" Kuwālchi :pichoochēē kilē, "Paraapa." 22 Kuteep kuureer :Pilaato kilē, "A-irta nee nyuun Yēēsu nyi /kikuurēē Meesaaya?" Kuwālchi :pichoochēē tōkōl kilē, "Kanya /keekarkaat!" 23 Kuteep :Pilaato kilē, "Āmu nee, kaleel nee :chiichi?" Kitas taay :pichoochēē kupōl kilē, "Kanya /keekarkaat!" 24 Paani keero :Pilaato kilē maakuumuukēy pichoochēē akimārēy sikuungʼeet :pooryoot, kunam pēr akuu-uun ēēruunēchiich nkōō taayuu pichoochēē akimwa kilē, "Māpootoon meeraa chiichi. Pootook :ākwoonēēk." 25 Kuwālchi :pichoochēē tōkōl kilē, "Kanya kwaameech nkōō laakōōchooch :kērētiipō chiichi!" 26 Kuutyaayta :Pilaato Paraapa akumwoochi askariichiich kupir Yēēsu akuutētō /keepa /keekarkaat. 27 Kuurēētō :askariipō Pilaato Yēēsu kiwō wōli kiimāngʼēy :akwaaneek. Kuurumchi keey :lukoo pooryoot tōkōl taayuu Yēēsu. 28 Kungʼus :pichoochēē sirōōpō Yēēsu akuuloochi inyeentee chēpō pāytooyiin. 29 Kunaar nkat nyēpō kātōōy akuuloochi mētinyiin akuutē kaarya nyoo karkeey nkōō nyēpō pāytooyiin. Nēē ngʼat, kukutungʼō :pichoochēē taayuunyiin, kupiirēnō akumwoochi kilē, "Iril! Pāytooyiintooni pō Yāwuutik!" 30 Kungʼuti :pichoochēē Yēēsu, kunam kaaryee nyi kiimii ēēr akulapa mēt. 31 Paani keewaangʼ kupiirēnēē Yēēsu, kungʼusta siraani kiitingʼēy akuuloochi sirōōchiich akuurēētō kipa kuukarkaat. 32 Kii nēē mii kupēētii, kutuuyēērō chiich nyoo kiipō kōōroo Kurēēnō nyoo /kiikukuurēē Siimnyōn. Kuusumchi :askari chiichoonēē kukalap kimurtooyoontoo Yēēsu. 33 Paani ka-it yoo /kiikukuurēē Kolkoota. (Nēē /kiwal ngʼālyoontooni lēē Kolkoota ku ārii reenkeesyaa mēt.) 34 Kuutē :pichoochēē Yēēsu tiipaay choo /kiikuuwaarta saakit kilē sikuupoot ngʼwoonin. Paani kachamcham, kutay kira. 35 Paani kaakupārchi :pichoochēē Yēēsu kimurtooyoon, kuchārchi keey sirōōchiich, ku-istō sēkēēr sikusōwu kilē ngʼoo :nyoo āpēy nyōō. 36 Paani keewaangʼ, kutēpi ngʼwēny akuriip Yēēsu. 37 /Kēēpārchi kimurtooyoontēē parakuu mētpō Yēēsu ngʼal choo ki-ir Yēēsu /keekeet. Kiimwoorēy :ngʼaleechoochēē kilē: ’nyi ku yēēsu pāytooyiintoo yāwuut.’ 38 /Kiikupārchi kimurtooyoon chōōr ārēēny kitas keey ākōō Yēēsu. /Kiikupārchi aka kamaspō ēēruu taay nyēpō Yēēsu; /kēēpārchi aka ēēruu lēt. 39 Kiipirpiirēy :piich choo kiisiirtooy mētēwēyiikwaak akumuulēy Yēēsu 40 kumwoorēy kilē, "Inyēēn nyoo imuukēy isyaar Kōpō Iriin akiireer iteek nkōō pērēētuus sōmōk, sāruu keey sōō! Nēē inyēēn Wēēroo Iriin, irēkuunō kimurtooyoon!" 41 Kimuul mpō :tisiik choo ēēchēēn, koonēēt chēpō ngʼātuut ākōō kāāntōōy chēpō Yāwuutik Yēēsu. 42 Kiimwoorēy :pichoochēē kilē, "Kiisāru :chiichi piich walak, nku mēēmuukēy kusāru keey. Nēē pāytooyiintoo Israayeel inyeentee oo, ki nēē mārēkuunō kimurtooyoon si nēē ngʼat keeran inyeentee! 43 Tiirēē keey :inyeentee Iriin akumwoorēy kilē Wēēroo Iriin. Ki nee māsāru :Iriin nēē chāmēy." 44 Kumuul :mpō chēēlōsōōstiinēchu /kikupārchi kimurtooyoon ākōō inyeentee kilēē nyoonēē. 45 Kichō :tuurin pērēēt nyoo kiikar kōōrēē tōkōl, kungʼeetee saayit lo ākōy saayit sokool. 46 Nēē mii tēēnō saayit sokool, kuunchō :Yēēsu kilē, "Iriinteenyuun, Iriinteenyuun, āmu nee simētoon?" (Kiimwoorēy nkōō kuutiinyiin kilē, "Ēlōōyi, ēlōōyi, leema sapaktaani?") 47 Paani kateer :piich walak choo kiiryoonchēērēē yoonēē kiyoo kiimwa Yēēsu, kilē, "Mii kukuurēy Eliicha." 48 Kuurip :chiich aka kunam anka nyoo kuulēy pēr akuuchuut tiipaay choo miintirilēēn. Kunam ankaanoonēē kuruti keet akuukoorchi kuutii Yēēsu. 49 Kimwa :walak kilē, "Keekanya kee sikeeroo nēē chōōnēy :Eliicha kisāruuy inyeentee!" 50 Kuureer kuunchō :Yēēsu akima. 51 Kipaala :anka nyoo kiisēēkēnēēnēy mu Kōpō Iriin kupka ārēēny kungʼeetee mēt ākōy keel. Kuutimtiimō :kōōrēē akuupēēsiisyō :raatōōy. 52 Kuyootiisyō :kēpēnooti /akeengʼeet :piich chēpō Kiriistō chaa chaangʼ choo kiikiikumēērō. 53 Paani kaakungʼeeta :Yēēsu meerat, kupkaana :pichoochēē kēpēnoot akupa Chēērusālēēm māngʼoot nyoo tiliil akungʼuuti keey piich chaa chaangʼ. 54 Kii nēē ro :āskāriintēē nyoo ōōw nkōō piichiich kiprangʼrangʼ nkōō kir aka tōkōl nyoo kii-ira, kuuwāriisyō akimwa kilē, "Man, kōō Wēēroo Iriin :chiichi!" 55 Kiimii :chēēpyōōsōōy chaa chaangʼ choo kiirōōtunēē wōloo lōōw. Kiituupu :chēēpyōōsōōchoochēē Yēēsu kungʼeetee Kalilaaya kuutoorētēy. 56 Walak nkōō chēēpyōōsōōchoochēē ku kii Maaryaa Maktaleena, Maaryaa eeyaa Chēēmis ākōō Chōōsēp, ākōō eeyaa wēēchiipō Sēpētaayo. 57 Nēē mii kosoliny, kichō :chiich aka nyoo lēē mōkōryoon nyoo kichōōnēē kōōroo Arimateeya. /Kiikukuurēē chiichoonēē Chōōsēp aku kii tuupiintoo Yēēsu. 58 Kiwō :chiichoonēē wōloo kiimii :Pilaato akusoom /kēētē pōōrpō Yēēsu. Kumwaarta :Pilaato /kēētē. 59 Kunam :mpō Chōōsēp pōōrpō Yēēsu akurata anka nyoo tiliil. 60 Kupa kuukonoor pōōrtō kēpēnēēnyiin nyoo mii raat nyoo /kiitākēēpālēy /ākiitoomō /kēēsiintoochi chiich. Kuutiriinchi kor nyoo ōōw kurkaa kēpēnoonoonēē akupēēchi keey. 61 Kiitēpi yoonēē :Maaryaa Maktaleena ākōō Maaryaa nyiinō aka kuurōōtēy kēpēnoonoonēē. 62 Paani kāwō kuyyeech kōōrēē, ku kii pērēētuu Sapaatō, kupēēchi :tisiik choo ēēchēēn ākōō Parisaay Pilaato akumwoochi kilē, 63 "Kiptaayaan, kiimwoorēy :ngʼuuriintoonoonēē paani kitākusopoot kilē, ’Āngʼēētēē meerat nkōō pērēētuu nyēpō sōmōk.’ 64 Kunyuun oo, nee meemwaarta /pākēēriip kēpēnēē ākōy pērēētuunoonēē pō sōmōk. Nēē maku-ir kilēē nyoonēē, kuumuukēy kupka :kiineetanichiich akichoor pōōrtō akumwoochi piich kilē kiikungʼeeta :Yēēsu meerat. Rāyiituuy :ngʼuurnanee nyēēnyi pō lēt kusiir nyēpō taay." 65 Kuwālchi :Pilaato kilē, "Apee nkōō askariik walak ākoopooriip kēpēnēē kilēē wōloo āmuuktooy." 66 Kupa nyuun :pichoochēē akupa kimaal kēpēnēē kukaraam akumētō askariik kuriip.
281 Paani kāsiirtō :pērēētuu Sapaatō, tēēnō kēērir :kōōrēē, kiwō :Maaryaa Maktaleena ākōō Maaryaa nyiinō aka kuuro kēpēnēē. 2 Kichō :kiprangʼrangʼ nyoo ōōw kōōrēē akichōōnō kipsēnkwēt :malayka, akumiimilta koroonēē akutēpēērō. 3 Kiiryālēy :malaykayaantaanoonēē kilēē iilat akiireelacha :sirōōchiich kilēē asiis. 4 Kuuwāriisyō :askariik chu kiimii yoonēē, kupōōtānchō akuuputyō kilēē piich choo kāmēērō. 5 Kumwoochi :malaykaayaantee chēēpyōōsōōchoochēē kilē, "Moowāriisyō! Ānkēt :aneen kilē āmii āwāsēy Yēēsu nyoo /kiikupārchi kimurtooyoon. 6 Maakumii yēēnyi. Kaakungʼeeta meerat kilēē paani kiimwoorēy :inyeentee. Apkaana aroo yi kēēmii pōōrtō. 7 Apee kilē weel akaapa āmwoochi kiineetanichiich kilē, ’Kaakungʼeeta Yēēsu meerat akaakuuntoroorteereenaak kiwō Kalilaaya wōloo āpēētii ānyōōrchinii.’ Nyoonēē nyi koochōōnēy āmwoorwook." 8 Kupeera :chēēpyōōsōōchoochēē yoonēē kilē weel kuuwāriisyēy akupāypāyō. Kimwēr kupa kumwoochi kiineetanipō Yēēsu ngʼaleechoochēē. 9 Kumii :chēēpyōōsōōchoochēē aree kitākumwērēy, kutuuyō nkōō :Yēēsu. Kuutaakwees :Yēēsu akwaaneek. Kupka kunam Yēēsu kēēlyēn akuuloosu. 10 Kumwoochi :Yēēsu chēēpyōōsōōchoochēē kilē, "Amoowāriisyō. Apee āmwoochiiwoon kiineetanichuuch kupa Kalilaaya kipa kēēnyōōruuy keey nkōō wōloonēē." 11 Paani mii :chēēpyōōsōōk kupēētii, kupa :askariik walak Chēērusālēēm kipa kumwoochi tisiik choo ēēchēēn kir aka tōkōl nyoo ka-ira. 12 Kutuuyō nyuun tisiik choo ēēchēēn ākōō kāāntōōy akicham kuutē askariik rōōpiyō chaa chaangʼ si kungʼuurnaan 13 akumwoochi kilē, "Āmwoochii chiich aka tōkōl kilē kapka :kiineetanipō Yēēsu langʼa akichoor pōōrpō Yēēsu paani koomii rwoon. 14 Ku nēē iti :ngʼaleechu pāytooyiin, kēēngʼāloolchinii :achaan kukaraam, mēēlē nāmook :ngʼālyoon." 15 Kunam :askariik rōōpiyēēchoochēē aku-ir kilēē paani /kaakēēmwoochi. Kiyāmu :ngʼaleechoochēē kiimwoorēy :askariichoochēē wōloo mii :Yāwuutik ākōy paannyēēnyi. 16 Kipa :kiineetanichoochēē kii taman nkōō ākoongʼo tul nyoo mii Kalilaaya yoo kiimwoochi :Yēēsu kilē kupa. 17 Paani keero :kiineetanichoochēē Yēēsu, kuuloosu mpō tākiimii :choo kiitākuunooknookēy. 18 Kuriichi :Yēēsu kiineetanichoochēē akumwoochi kilē, "/Kiikēēkōōnān kaamuuka tōkōl mu parak ākōō ngʼwēny. 19 Apee nyuun a-ira piich tōkōl nkōō kōōrootin tōkōl kilēku piichuuch, akaapaatiisan nkōō kaarinaa Paapa, ākōō nyēpō Wēērii, ākōō nyēpō Toomirmiir nyoo Tiliil. 20 Aneeta pichoochēē ku-ir kir aka tōkōl nyoo kyaaneetaak. Ākoomii man nkōō akwaan pērēētuus tōkōl, ākōy lēt nyēpō ngʼwēny."