NAHƆMU

TA KITABU

Kitabu faamucogo

Cira Nahɔmu ka ciraya kɛ Ninive dugu le kama, min ye Asiri jamana ta duguba ye. Asirikaw tun ka Samari mara halaki pewu.

Nahɔmu bɔra Galile mara ra. A k’a ta ciraya kɛ cira Ezayi kɔ fɛ, nka a tun bɛ cira Yeremi ɲa fɛ. Nahɔmu kɔrɔ ye ko jususaaro. A ta kuma fana tun bɛ Zuda mara mɔgɔw jusu saaro, sabu a tun bɛ Ninive dugu halakiko le fɔ. Nahɔmu ta cirayakumaw kɛra can ye, sabu Babilɔnikaw, ani Mɛdikaw nana Ninive dugu mina, k’a halaki. O ko kɛra cira Yunusu ta waajuri ko tɛmɛnin kɔ fɛ, fɔ san kɛmɛ ni san bilooru.

Ninivekaw ta kojuguw cayara; o le k’a to Ala ta kiti benna o kan. Nin kitabu b’a yira an na ko ni juguya ni jurumun cayara ka se hakɛya dɔ ma, o bɛ na ni Ala ta kiti ye.

Kitabu kɔnɔkow

Ala ta kiti bɛna ben Ninive dugu kan (1)

Ninive dugu bɛna halaki ka ban pewu (2–3)

1

Ala bɛna a yɛrɛ dimibɔ Ninivekaw ra

1Cirayakuma min fɔra Ninive dugu ta ko ra, Ala ka o ko minw yira Elikɔsikacɛ Nahɔmu na, o kow kitabu le ye nin ye.1.1 Nahɔmu 1.2-11: O hayanw bɛɛ kelen kelen bɛ damina ni heburukan sigininden dɔ ye, k’a ta a sigininden fɔlɔ ra, min ye Alɛfu ye, ka taga a bla a laban na min ye Tavu ye.

2Ala min t’a fɛ mɔgɔ ye ale ni batofɛn wɛrɛ kanu ɲɔgɔn fɛ, ani Ala min bɛ kojugu juru sara,

o le ye Matigi Ala ye.

Matigi Ala bɛ hakɛ sara; a ta dimi ka jugu kosɛbɛ.

A bɛ a kɛrɛbagaw ta kojuguw sara,

a bɛ a ta dimi mara a juguw kama.

3Matigi Ala tɛ dimi joona, a ta sebagaya ka bon;

a fana tɛ kojugukɛbaga to ni a ma a ta kojugu hakɛ bɔ a ra.

Matigi Ala bɛ a tɛmɛsira bɔ folonkonto ni sanfɔɲɔ cɛ ma;

sankabaw ye a sennabuguri le ye.

4A bɛ sɔngɔ kɔgɔji ra, k’a ji ja,

a bɛ bajiw bɛɛ ji ja.

Basan ni Karimɛli kuruyɔrɔw bɛ ja,

Liban yirifiyerenw bɛ fɔsɔnfɔsɔn.

5Kuruw bɛ yɛrɛyɛrɛ a ɲa kɔrɔ,

kongoriw bɛ yeele;

dugukolo bɛ yuguyugu a ɲa kɔrɔ,

ani dunuɲa ni a kɔnɔfɛnw bɛɛ.

6Jɔn le bɛ se ka lɔ k’a ta dimiba makɔnɔ?

Ni a jusu bɔra, jɔn bɛ se ka lɔ k’a kɔnɔ?

A ta dimi bɛ jigi i ko tasuma,

a bɛ jigi ka faraw pɛrɛnpɛrɛn.

7Matigi Ala ka ɲi.

Jusukasilon na a bɛ kɛ mɔgɔ dogoyɔrɔ ye.

Minw bɛ o yɛrɛ karifa a ma,

a b’a janto olugu ra.

8Nka a bɛna jiwoyobaw kɛ ka Ninive dugu ban pewu!

A bɛna a juguw nɔgbɛn fɔ ka taga o bla dibi ra.

Min fɔra Zuda kuntigiw ma

9Aw bɛ dabari juman le sirira Matigi Ala kama?

Ale le bɛna aw halaki ka aw ban pewu.

Ɲagban tɛna se aw ma k’a se siɲaga fla.

10Hali ni o melegenin bɛ ɲɔgɔn na i ko ŋaniyiriw,

hali ni o minna ka fa,

a bɛna o jɛni ka ban, i ko binjalan.

Min fɔra Ninive ma

11Miiriyajuguw tun bɛ mɔgɔ min jusu ra Matigi Ala kama,

ani ŋaninyajuguw,

o tigi tun bɔra ele Ninive dugu le kɔnɔ.

Min fɔra Zuda ma

12Matigi Ala ko: «Hali ni Asirikaw ka ca,

hali ni o baraka ka bon cogo o cogo,

o bɛna tigɛ ka ben le!

O bɛɛ bɛna ban pewu.

Aw Zuda mɔgɔw, ne ka aw tɔɔrɔ,

nka ne tɛna aw tɔɔrɔ tuun.

13O ka doni min la aw kunna, ne bɛna o bɔ aw kan;

ne bɛna aw ta sirinanw foni.»

Min fɔra Ninive masacɛ ma

14Matigi Ala ka kuma min fɔ ele Ninive dugu kama, o le ye nin ye:

A ko: «Aw tɛna duruja sɔrɔ aw tɔgɔ bɛ la min na.

Aw ta jo kabakururamanw, ani aw ka nɛgɛ yeele k’a kɛ batofɛn minw ye,

ne bɛna o bɛɛ sama ka bɔ aw ta alaw ta sɔnnikɛbonw kɔnɔ.

Ne bɛna aw ta kaburu labɛn k’a bla, sabu aw tɛ foyi ye.»

2

Ninive dugu bencogo

1Mɔgɔ min bɛ nana ni hɛra kibaro diman ye,

o tigi natɔ flɛ kuruw kan!

Zuda mara mɔgɔw, aw ye aw ta ɲanagbɛw kɛ,

ka aw ta dajuruw dafa;

sabu mɔgɔjugu tɛna tɛmɛ aw cɛ ra tuun.

A bɛna halaki ka bɔ yi pewu!

2Aw Ninivekaw, cɛnrikɛbaga natɔ ye nin ye aw kama!

Aw ye aw ta masabonbaw kɔrɔsi,

aw ye aw janto aw ta siraw ra.

Aw ye aw yɛrɛ cɛsiri,

ka baraka don aw yɛrɛ ra ka jija kosɛbɛ!

3Sabu Matigi Ala bɛna Yakuba ta somɔgɔw ta bonya lasekɔ o ma,

a bɛna Izirayɛli ta bonya lasekɔ a nɔ ra;

cɛnrikɛbagaw tun ka o borofɛnw cɛ,

o tun ka o ta rɛzɛnsunw yiriborow karikari.

4O ta kɛrɛkɛcɛw ta nɛgɛbɛnnanw wulennin lo.

O ta cɛfariw ka faniwulenw le don.

O ta sowotorow nɛgɛw bɛ manamana.

O labɛnnin lo kɛrɛ kama;

o ta tamanw yiriw bɛ lamaga!

5Sowotorow bɛ girin dugu siraw fɛ;

o bɛ boribori kɛnɛgbɛw ra.

O bɛ manamana i ko tasumamana,

o bɛ tɛmɛtɛmɛ yɔrɔ bɛɛ i ko sanmanamana.

6Ninive masacɛ k’a ta cɛfariw wele,

nka olugu natɔ bɛ talontalonna.

Juguw girinna ka la dugu kogow kan,

o ka o yɛrɛ dogo o ta nɛgɛbɛnnanw jukɔrɔ.

7Dugu donda minw ɲasinna ba ma, o ka olugu kari ka o ben.

Masaso mɔgɔw jigi tigɛra pewu!

8O ka dugu ta jo musoman bɔ a dogoyɔrɔ ra

k’a mina ka taga ni a ye.

Muso minw tun bɛ o jantora a ra,

olugu bɛ ŋunana i ko jɛnɛtuganiw,

ka to ka o disi gbasigbasi.

9Ninive bɛ i ko jimarayɔrɔ min karira k’a ji bɔn.

Mɔgɔw boritɔ flɛ!

Aw ye lɔ! Aw ye lɔ!

Nka mɔgɔ si yɛrɛ t’a kɔ flɛra!

10Aw ye o ta wariw cɛ!

Aw ye o ta saninw cɛ!

O ta naforo tɛ ban.

Fɛn dawulaman suguya bɛɛ le bɛ o ta naforow ra.

11Cɛnri, ani ciri, ani cɛri!

Bɛɛ jigi tigɛra, bɛɛ sen bɛ yɛrɛyɛrɛra,

bɛɛ soro tigɛra, bɛɛ ɲada yɛlɛmana.

Ninive baraka banna

12Jaraw ta dogoyɔrɔ kɛra di le?

Jarakanbelenw ta dinga kɛra di?

Jaracɛ tun bɛ yaala dinga kɔnɔ, ani jaramuso ni jaradenw;

foyi tun tɛ o lasiran!

13Jaracɛ tun ka sogo caman mina a ta jaradenw ye.

A tun ka sogo caman faga a ta jaramusow ye.

A tun k’a ta dingaw fa ni sogo ye;

a tun k’a dogoyɔrɔw fa ni sogosuw ye.

14«A flɛ, ne wurira aw kama!

Fangatigi Ala ko ten.

Ne bɛna aw ta sowotorow jɛni ka o kɛ sisi ye.

Aw ta jaradenw kɔni, kɛrɛkɛmuru le bɛna olugu faga.

Ne bɛna aw ta domuni ban dugukolo kan.

Mɔgɔ si tɛna aw ta ciradenw kan mɛn tuun.»

3

Dugujugu halakicogo

1Bɔnɔ bɛna ele sɔrɔ,

ele mɔgɔfagadugu!

Ele min fanin bɛ faninya ni benkanni na.

Ele min ta domuta tɛ ban ka ye!

2Gbɛɲɛ mankan! Sowotorow senw mankan!

Sow boritɔ mankan! Sowotorow panpantɔ mankan!

3Sotigiw girintɔ flɛ!

Kɛrɛkɛmuruw yɛlɛmayɛlɛmatɔ flɛ!

Tamanw manamanatɔ flɛ!

Mɔgɔ faganin camanba, mɔgɔ sanin camanba tonnin flɛ!

Suw da tɛ se ka lɔn;

mɔgɔw bɛ talon suw ra ka ben!

Cɛnri min sera jatɔmuso ma

4O bɛɛ kɛra jatɔyadugu ta jatɔyajugu le kosɔn;

a ta cɛɲaba ni a ta subagayaba kosɔn,

a ka siyaw fiyeere ni a ta jatɔya ye,

ka jamanaw fiyeere ni a ta subagaya ye.

5«A flɛ, ne wurira i kama!

Fangatigi Ala ko ten.

Ne bɛna i ta derege lawuri fɔ k’a se i ɲada ma,

ka i fari lakolon yira siyaw ra,

ka i lebu yira jamanaw ra.

6Ne bɛna ɲamaɲamaw firi i kan, fɔ ka i datugu.

Ne bɛna i kɛ ɲigifɛn ye,

ka i kɛ flɛrifɛn ye.

7Ni mɔgɔ o mɔgɔ ka i ye, o tigi bɛ bori ka bɔ i kɔrɔ,

k’a fɔ ko: ‹E, Ninive dugu cɛnna pewu!

Jɔn le bɛna hina Ninive ra sa?›

Ne bɛna jɔn le sɔrɔ ka Ninivekaw jusu saaro?»

Ninive ni Tɛbu ta kiti kɛra kelen ye

8Yala aw ka fisa ni Tɛbu dugu ye wa,

o dugu min tun siginin bɛ Nili bada ra, ka ji kɛ k’a lamini?

Jiw tun bɛ a tanga fɛn bɛɛ ma,

jiw tun k’a lamini i ko kogo.

9Etiyopi ni Misiran le tun ye Tɛbu ta baraka sɔrɔyɔrɔ ye;

dan tun tɛ a baraka ra.

Putikaw, ani Libikaw tun ye a jɛnɲɔgɔnw ye.

10O bɛɛ n’a ta, Tɛbu dugumɔgɔw fana minana;

o minana ka taga ni o ye.

O ka o ta denɲɛninw mina

ka o gbasi kabakuruw kan,

ka o ɲɔɲɔ dugu siradaw bɛɛ ra.

O ka karala kɛ, ka o ta kuntigiw taran o juguw ra;

o ka nɛgɛjɔrɔkɔw don o ta mɔgɔbaw bɛɛ ra.

11Ninive dugumɔgɔw, aw fana bɛna dɔrɔ min ka fa ten le, fɔ aw bɛna kɛ dogo ye.

Aw fana bɛna kɛ dogoyɔrɔ ɲini ye, ka dogo aw juguw ɲa.

Ninive dɛsɛra pewu

12Aw ta kɛrɛbonbaw bɛɛ bɛ i ko torosun min fanin bɛ a den fɔlɔ mɔninw na.

Ni o k’a yuguyugu dɔɔnin dɔrɔn, toromɔw bɛ ben a domubaga da ra.

13Aw ta kɛrɛkɛcɛw flɛ! O bɛɛ ye musow le ye.

Aw ta jamana daw yɛlɛninba lo aw juguw ye.

Tasuma bɛna aw ta dugu dondaw sɔgɔnanw jɛni ka o ban.

14Aw ye ji caman bi k’a bla, sabu aw juguw bɛna aw ta dugu lamini.

Aw ye aw ta dugu kogow lalaga kosɛbɛ;

aw ye bɔgɔ dɔndɔn, aw ye bɔgɔ nɔɔni,

aw ye birikibɔnan ta.

15Tasuma bɛna aw halaki o yɔrɔ le ra;

kɛrɛkɛmuru bɛna aw faga ka aw ban,

i ko tɔnbaw bɛ siman domu k’a ban cogo min na.

Ninive kɛra dugu lakolon ye

Aw ye caya i ko tɔnbaw,

aw ye caya i ko ɲɔdomutɔnw!

16Aw ka aw ta jagokɛbagaw caya fɔ ka tɛmɛ lolow hakɛya kan.

Nka o bɛɛ bɛna tunu i ko tɔnbaw bɛ pan ka wuri cogo min na.

17Aw ta kuntigiw ka ca i ko ɲɔdomutɔnw,

aw ta ɲamɔgɔw ka ca i ko tɔnw lajɛnnin ɲɔgɔn kan.

O bɛ na sigi sansanw kan nɛnɛwagati ra;

nka ni tere bɔra dɔrɔn, o bɛɛ bɛ wuri ka taga, mɔgɔ tɛ o tagayɔrɔ lɔn.

18E, Asiri masacɛba, i ta jamana ɲamɔgɔw lara sunɔgɔ ra,

i ta kɛrɛkuntigiw lanin tora o nɔ ra;

i ta mɔgɔw janjanna kuruw kan,

mɔgɔ si tɛ o lajɛnna.

19Fla tɛ yi, min bɛ se ka aw ta bana kɛnɛya.

Aw ta jori bɛna aw faga le.

Ni mɔgɔ o mɔgɔ nana aw ta ko kibaroya mɛn,

o tigi bɛna tɛgɛrɛ fɔ aw ta halakiri kosɔn;

sabu jɔn le bɛ yi, ko aw ta kojugu dablabari tɔɔrɔ tun ma se min na?