1 TESALONIKA

¹ Ínje Paul eem di eciik letaraay uye banaamoore di Sila, di Timoti. Eciikiciik bee di kati fujojaf fati Tesalonika, muyuul kati Atijamit Ampaau di Akiiyaau Yensa Apakenaau Áamakau. Emitey ekaan majakam di kásuumaay kóomi di muyuul. ² Nusalesal Atijamit nanoosani mati muyuul búrom, ban nujameneuujamen di kúlawak kóololi. ³ Nan wúli ulakomi elawey Atijamit Ampaolaal mati kafiumak kooluul, di emaŋey burokab, ban poop mati fúgolumaf fáliŋaaf fooluul di Akiiyaolaal Yensa Apakenaau Áamakau. ⁴ Mati numammanj kutiolaal kan Atijamit amaŋumi máamak, mati Atijamit namukenuumuken. ⁵ Mati nan úriiŋenuumi furimaf fajakaaf, lee di kurimak ceb, bare poop di kánkum, di Búyegetab Bátienaab, di poop ríiŋoliriiŋ máamak mati malegenam moolifo. Jímanjolimanj tíen bukan kúmanum titooruul bee mati muyuul. ⁶ Muyuul jibilumi jikaan kúriibenaoli, handeneen jilakolako di bugaal báamak, jiyabuloyab kurimak di kásuumaay kápurulomi di Búyegetab Bátienaab. ⁷ Mo’omu mújeetumulomi man jibilumi jikaan káyiisen bee di kuriibaak búrom kati Makedonia di poop kati Akaia. ⁸ Mati reut man furimaf fati Akiiyaau fufetumi Makedonia di Akaia ceb, bare kafiumak kooluul di Atijamit kujamojamo banoosani ban ceeŋut man ureg waaf ubenento. ⁹ Mati bukanak kukila di kúkoiil kurereg mati man jíwalenolimi jak eeno, di poop man jítiiwoorumi jikat bálamuk sínaati man jimiiceelaetumi Atijamit alegenau aroŋaau, ¹⁰ di poop man joom di ekob élaañuley yati Añoolool kápurumul bukinab bajakaab, an ayitenulomi di kacetumi, Yensa apakenolaami di kagamenak kati Atijamit kábileuumi.

¹ Kútioli, muyuul di kúkouul jimammanj mati éjawuley yóololi bujukoor di muyuul ekaanut ñaañaaña. ² Jimammanj man úsuutukenimi eeno ban nupuñenimi di ésukey yati Filipo bala’a ubilumi bee di muyuul di Tesalonika. Bare Atijamit oololaal násenolimi kapeeto man úriiŋenuul furimaf fajakaaf foola. Hani man kuñoosaak kajuupoe kúŋomenolimi. ³ Man ommi di elawuuley kaanut kápurumul di kalimoor mba di síwoonoor sajakut, mba di numaŋ ebuntuul. ⁴ Bare mati Atijamit man ásofolimi nan bukan kabajumi fúkaw kabileni furimaf fajakaaf foola. Ñaa núriiŋenufo, úñeseriit bee kásuumen bukan bare Atijamit mbi súumool, ámeeloemi úyegetoli. ⁵ Nan man jimanjumi tíen poop mati wúli ujawulout kasankenuul furim fati kabeberen ceb, mba kasankenuul kati káfimen máfeket, Atijamit oo eenomi áyiisena óololi. ⁶ Wúli ulakout eñes kálebien kati bukan, manteer di muyuul, mba kuceen, handeneen nuŋooleŋŋoolen uceeŋeenuul waaf, mati wúli nukankaan kúriiŋena kati Apakenaau Áamakau. ⁷ Bare wúli nukammi bukan kajinlene nan ulakomi di muyuul, nan iñaayaau ammi di kacookoor kuñoolool. ⁸ Mati kamaŋak kóololi kufanfaŋ man kúsankie bee mati muyuul, wúli bajonjooreene man ucaabooraal, lee di furimaf fajakaaf fati Atijamit ceb bare di poop eroŋey yóololi. Jibileembil jikaan bukan kan umaŋumi máamak. ⁹ Kútioli, muyuul jiwoolowoolo tíen man urokumi lit titooruul? Fuk di balay nurorok takum ugaalenuul nan ulakomi káriiŋenuulak furimaf fajakaaf fati Atijamit. ¹⁰ Muyuul di kúkouul kúyiisenaoli, di poop Atijamit, ban bagoroorerab bóololi búlirooliroor, bujonjoon, ban bubajut kabet bee di muyuul káyinenumi. ¹¹ Ban muyuul jimammanj mati man wúli usofuumi anoosani re nan ampa man asofemi kuñoolool. ¹² Nulawuulaw máamak, núliŋenuuliŋen, mbi jirungen eroŋey yooluul man jílebien Atijamit, awonkuumi man jinaamoor di jilako di jáyiaj joola di mawuŋam moola. ¹³ Nusalesal poop Atijamit nanoosani mati mo’ome. Nan úriiŋenumi furimaf foola bee di muyuul, di jijamufomi ban di jiyabutufo nan lee furimaf fati an, bare furimaf fati Atijamit, foo malegen moo. Furimaf fati Atijamit fúkoufo furulenumi di burok di muyuul káyinenumi. ¹⁴ Kútioli, jibabaj bugaal bati kásuutukenak kápurumul di bukanuul. Di mo’ome, jikankaan nan kuriiba kati di kujojak kati Atijamit kammi Yúdea. Mati káyinenak kooliil di Apakenaau Áamakau Yensa, kabajumi bugaal kápurumul di bukaniil, Kúyahuudak. ¹⁵ Mati kuceen di Kúyahuudak kububuj kuboñaiil, ban kuceen hani Yensa Apakenaau Áamakau di kubujoomi. Iñeme, buke kúsuutukenolisuutuken ban di kúcesooroli. Mooliil músuumut Atijamit hani wayiinkun ban di kulat anoosani. ¹⁶ Kukila di kumaŋumi káfirenoli káriiŋenak furimaf fajakaaf bee di Kakaanutumi Kúyahuudak man kupak. Di ekaaney mo’omu, Kúyahuudak kurulenrulen ekaaney man majakutiil mubeneno máamak. Bare iñeme kañuumulak kati Atijamit di kuwaloulomi bee di kúkoiil. ¹⁷ Kútioli, nan ukatooraami jayiinkun, siniilolaal sikatoore kaanut di síwoonoorolaal. Nuraanouuraano máamak ban nukaan túu man ujukooraal inki. ¹⁸ Wúli numaŋeemmaŋ bee élaañul. Ñajuupoe, ínje Paul niraagalumi élaañuley bare Seetaanaay ekammi wúli uyetut ubil. ¹⁹ Di múlamukaam, waa ésenolimi fúgolum di kamaayoor, ban waa ékaanolimi nuteb úbandoli man usanken mati ejaay yóololi fáculey di bújonlenab bati Yensa Akiiyaolaal nampi alaañulomi? Mante kaanut muyuul? ²⁰ Mati muyuul jíkaanolimi man uteben úbandoli ban numaayoor mati muyuul.

¹ Di fúwuŋenaf, nan ootutumi kaŋoolen umuuten inki bajukuti, nuwoonoorumi wúli noote kalako bálamuk di ésukey yati Atene. ² Wúli núboñuumi Timoti, atiolaal ariiba oo poop aroka ati Atijamit di káriiŋenak furimaf fajakaaf fati Apakenaau Áamakau. Nuboñumi man áliŋenuul ban narambenuul kafiumak kooluul, ³ takumbi an di muyuul átiiwoor alaañ bálamuk mati bugaalab ube ban jommi di bo. Bare muyuul di kúkouul jimammanj mati bugaalab baanomi mo’omu boote ebajolaal. ⁴ Mati nan ulakomi di muyuul, núregaaliuureg mati nootaale ebaj bugaal, nan man biluñaa bajo, nan man jimanjumi tíen. ⁵ Mati mo’omu, nan iŋoolenutumi imuuten hani jayiinkun, niboñulomi Timoti manteer mbi imanj kafiumak kooluul kúlinliŋ cut. Ínje níkolieenkoli mati Seetaanaay eyinkuuyink man kaan búrokoli man bukaan ñaañaaña. ⁶ Bare iñeme ñaa Timoti nalaañulolaañ bee di wúli kápurumul di muyuul, nájeetumulolimi kurim kásuume mati kafiumak kooluul di kamaŋak. Náregolireg mati jíwooloeoliwoolo di kásuumaay di poop mati jíraano’oliraano nan man wúli poop uraanouumi eeno. ⁷ Kútioli, handeneen wúli nubabaj bugaal di mátaañi, kafiumak kooluul kuñañab úsusoli mati muyuul. ⁸ Kafiumak kooluul kúlinliŋ di Akiiyaau koo kukankaan nan fuyiif funkul di eroŋey yóololi. ⁹ Buu noote esal Atijamit eeno mati muyuul! Mati jíjeetumolijeetum kásuumaak káamak man umaayoor di bújonlenab bati Atijamit. ¹⁰ Fuk di balay nulaweoolaw di úyegetoli búrom, mambi ujuudooraal kúcil kubakiir man úliren waleemi di kafiumak kooluul. ¹¹ Emitey ekaan Ampaolaal Atijamit di fúko’ool, di Akiiyaolaal Yensa, kúpurenoli buruŋ man uŋoolen ubil bee di muyuul! ¹² Emitey ekaan kamaŋoorak kooluul kufaŋ man kúkalaae ban di kumeeŋ manteer kúyuo titooruul, di poop bee di bukanak búrom, nan man kamaŋak kóololi kukaanuumi eeno. ¹³ Di mo’ome, Apakenaau Áamakau pánaliŋen sísigiruul soo babajut kabet, ban di síliroor di bújonlenab bati Ampaolaal Atijamit di funakaf fati élaañuley yati Yensa Akiiyaolaal di bukanak koola búrom. búrom.

¹ Di fúwuŋenaf, kútioli, nújaatikenuujaatiken di kareesak kati Akiiyaolaal Yensa, buu joote eroŋ eeno di poop buu joote ekaan Atijamit súumool, nan man wúli ommi di kaliikitenuumi, jikammo ñajuupoe. ² Mati jiwoolowoolo wan újaatikenuumi di kareesak kati Akiiyaolaal Yensa. ³ Atijamit namammaŋ man jíliroor, ban di jikat fúraar di kan jiyaboorutumi. ⁴ Kama anoosani di muyuul naate emanj mampi kulakomi di aseekool eeno di kúliroor ban di kúlebien kúkoiil. ⁵ Takum jimaŋ man jikaan wan ésigiruul emaŋumi mba nan kamanjutumi Atijamit man kukaanemi eeno. ⁶ Takum an akaan majakut mba nalo di apaalool ariiba mati mukaanaam ume ñátum di ebot aseekool. Mati Akiiyaau panatek majakutam maanomi mo’omu, nan man noo ugamenuumi líŋ. ⁷ Mati Atijamit awonkolaami mbi ukaanaal mukaanaolaal mamokene, bare mbi úlirooraal. ⁸ Moo kaane anoosani alatumi kájaatikenak uke, oo alet di elat an bare Atijamit nalate, aseneolaami Búyegetab Bátienaab boola. ⁹ Bare ceeŋut man íciikuluul mati kamaŋak kati kupaaluul kuriiba. Atijamit naliikitenuuliikiten mampi jimaŋoorumi eeno. ¹⁰ Malegen, jíyiisenyiisen kamaŋak kooluul bee di kupaaluul kuriiba búrom kammi Makedonia. Hani moo, kútioli, wúli nulawuulaw máamak man jirulen di efaŋ man jikammo. ¹¹ Jikaan túu man jilako di eroŋ yatunoore, man jisof butumuul, di jirok máamak nan man újaatikenuumi. ¹² Di ekaan mo’ome, kakaanutumi kuriiba kati Akiiyaau mambi kúlebienuul ban léejigolum karamben kati an. ¹³ Kútioli bare nimaŋuumaŋ takumbi jikaan nan kamanjutumi waaf mati kacetumi, takumbi úyegetuul ugaal, nan kabajutumi fúgolum. ¹⁴ Biñoo nan ufiumaami mati Yensa nacecet ban náyitoul di kacetumi. Wulaal nufiumaafium poop mati nampi Yensa alaañulomi, Atijamit pánayitenul kuriibaak kacetumi man kújawoorul di Yensa. ¹⁵ Paniŋoolen ireguul furim ufe fápurumulomi di Akiiyaau. Wulaal kampi atookulomi baroŋe, nampi Akiiyaolaal alaañulomi letuyitouloaal man uloaal fácul kuriibaak koola kaceteenumi. ¹⁶ Mati Akiiyaau di fúko’ool aate káwaloul di bukinab bajakaab ñátum di kájaatiken di kacibulo, di kawonkak kati maleekaay enifaaney yati Atijamit, ñátum di kayelak kati kábiilak kati Atijamit. Mutooŋandam, kuriibaak búrom kacetumi pankumond kúyitoul di kuyaakak kooliil. ¹⁷ Banjaat, wulaal kampi atookulomi baroŋe, ootaale eŋari di kukila man uja’aal bee fatiya di kátula man úkambooraal di oo. Káŋarum to panucinooraal di oo bee bándoorey. ¹⁸ Moo kaane uñabooraal úsus ñátum di kurimak uke.

¹ Kútioli, ceeŋut man ínje iciikuul mati buu mba nanan nei uwu búrom panubajo. ² Mati muyuul di kúkouul jimammanj tíen mati funakaf fati élaañuley yati Akiiyaau panfubil nan ákuu di fuk. ³ Nan bukanak koone, “Kásuumaay di kapooyak kubajobajo,” bare kakañoak pánkujo’ol bee di bukoo nan man aseek ati far abajemi jariey nampi alakomi eroŋey. Banjaat buruŋ bati epakey leebubajo. ⁴ Kútioli, muyuul jilee di érim, leesayuul nampi funakaf fati élaañuley yati Akiiyaau fúriiŋumi nan ákuu. ⁵ Mati muyuul búrom kuñiilak kati mawuŋam di kati bala’ab. Ukaanutaal bukan kati érimey mba fukaf. ⁶ Moo kaane jíkaanum takum jíwaayen di kámoori nan man bukaaku kukammi eeno, bare ootaale káwaayen mbi ganlo’olaal. ⁷ Kámooriemi fukaraay, noo poop kúmooriemi ban kákaliemi fukaraay, noo poop kúkaliemi. ⁸ Bare wulaal kati bala’ab, ganloaal, nootaale kakaanoaal kafiumak di kamaŋak nan múkaruma mati búsus, di fúgolumaf fati epakey nan bompoŋ bati mulap. ⁹ Mati Atijamit amukenutolaal mambi atekolaal, bare mbi ubajaal epak kápurumi di Akiiyaolaal Yensa Apakenaau Áamakau. ¹⁰ Nácetuncetum bee mati wulaal handeneen di kaan nucetaacet mba nuroŋaaroŋ mbi uroŋaal di oo nampi alaañulomi. ¹¹ Moo kaane jíliŋenoor man jirambenoor nan man jóomi di ekaaney. ¹² Kútioli, nulawuulaw máamak mbi jílebien kurungauul karokemi máamak titooruul di burokab bati Akiiyaau ban di kugamuumi. ¹³ Jíyiiseniil kálebien káamak di kamaŋ káamak mati burokab booliil ban kukaanemi. Jiraagal man jilako’oor di kásuumaay. ¹⁴ Kútioli, wúli nulawuulaw máamak, man jigam kayuunooremi leekumaŋ burokab, jíliŋen kákoofimi, jicookoor kálaamomi, jimuuten di anoosani. ¹⁵ Jíkaanum mati hani an ákon di muyuul takum acaam apaalool wajakut di wajakut, wan apaalool akaanoomi, bare nanoosani añes ekaaney wajake bee di anoosani. ¹⁶ Jimaayoor nanoosani. ¹⁷ Jirulen jilaw. ¹⁸ Jisal Atijamit di wanoosani búrom, mati mo’omu moo Atijamit amaŋumi di muyuul di Apakenaau Áamakau Yensa. ¹⁹ Takum jibuj Búyegetab Bátienaab. ²⁰ Takum jiheelen kamanjenak, ²¹ bare jímeelo waregimi, ban di jisof lit wajake ceb, ²² jitey majakut manoosani. ²³ Emitey ekaan Atijamit ati kásuumaay mbi akaanuul jíliroor di kapanookapan. Emitey ekaan Atijamit akaan úyegetuul, di suutuul di siniiluul síbajaati kabet bee nampi funakaf fati élaañuley yati Akiiyaolaal Yensa Apakenaau Áamakau. ²⁴ Atijamit, ámukenuluumi an umanje afiumaay panakammo. ²⁵ Kútioli, jílawoli. ²⁶ Jisaafoor di kupaaluul kuriiba kasaafoor kásuume ñaj. ²⁷ Ínje nilawuulaw ñátum di kareesak kati Akiiyaau mbi jiliiken letaraay uye bee di kuriibaak búrom. ²⁸ Emitey ekaan majakam mati Akiiyaolaal Yensa Apakenaau Áamakau mbi móomi di muyuul.