TITE

TITE

¹ Mu Pɔlu, Ama birɛbirɛnɛ gɔ, Yesu Kirisito jaŋu ii tiyaaɲu gɔ, lɛtɛrɛ ɔn, mu tiiuwɔ. Inɛw Ama yɛmaabe gɔbe, maa bei gagawu nɛ dimɛrɛn jɛɛlɛ ga, gagawu emɛ sɔɔ gɔ le kɛukɛu, bei naran gɔi jugɔmɔ ga, ² kɔɔ le digɛnu bemaa ɔnmɔsɔgɔ bɛi diyɛdɔn le biyɛ ga, sagu wogɔ mu bɛrɛ duuraaɲu. Ama kakalu maŋaalɛ gɔ, aduna maŋamɔ nɛ, wo ɔnmɔsɔgɔ wogɔ emɛ bɛrɛ ohobodo ga pui kunaabe. ³ Waaru jaan gɔ wo dɔwaa, waaju mu bɛrɛ wo gawaraabe gɔ le digɛu, Ama, ɔnmɔsɔgɔ wogɔ, sɔɔ womɔ le jugɔmaabe. Ama emi Yabanɛ gɔ mu bɛrɛ tɔɔraabe dɛi, mu ɔnmɔsɔgɔ diyɛdɔn wogɔ tagauwɔn. ⁴ Tite, u, gagawu emɛ lɛi turu wɔɔ nɛ ii maa tɔitɔi gɔ, mu lɛtɛrɛ ɔn u bɛrɛ tiiuwɔn. Ba Ama lee, Kirisito Yesu emi Yabanɛ gɔ lee, nɛɛma lee, jamu lee ui obo. ⁵ Uwaa sɔɔ yegeraa kilɛlu gɔbei kilɛmɔ ga, iyaa uwaa ana tuturu nɛ Ama inɛw mɔɔnu nɛ inɛw naw yɛmɛ daana ga, mu wogɔ dɛi Kɛrɛte gana nɛ ui pajaabɔn. Sɔɔ u bɛrɛ mu sɔi gɔbe naŋanɔu. ⁶ Inɛ na, inɛ nɛ jarugu turu kanran tɛmɛmɔidoloi biyɛun jaain wɔɔ. Woi yaanran turu igɛi biyɛun jaan. Unrunw womɔ Yesu jaŋu unrunwin biyɛun jaain wɔɔ. Unrunw gɔbe ajubu sɛlɛ bemɛ dɛi lee, sɔɔ yabala bemɛ dɛi lee, boi mɔɲu bemɛ gowaa wɔɔ inɛwin biyɛun jaanla. ⁷ Ama inɛw mɔɔnu kajubanɛ gɔ, Ama birɛ gɔ wo sagi dɛi, wo le jarugu turu kanran tɛmɛmɔu jaanla. Woi, inɛ diŋɛ unrunmɔ kanrannɛi ma, kinɛ ɔgu ingelemɔnɛi ma, kɔɲɔnɔɔnɛi ma, inɛ koloi ma, inɛ nabara le kijɛ dɛnɛnɛi ma, wo biyɛun jaanla. ⁸ Kaa inɛ Ama inɛw mɔɔnu kajubanɛ gɔ, ginrun sugo obonɛi biyɛ, ɛju dɛnɛnɛi biyɛ, inɛ kuu kajubu le wɔɔi, woi inɛ teitai, inɛ kuu unrunmɔ Ama nɛ sɛɛu obaa wɔɔ, inɛ dimɛ le wɔɔi biyɛun jaain wɔɔ. ⁹ Deeru nanaa gɔ le ba unrunw gagawu nɛ wo bɔɔnw gɔbei mainiyɛnmɔ bɛɛ ga, iyaa inɛw sɔɔ nanaa gɔ le jiiru kunɔw gɔbe aŋa pinɛ bɛɛ ga, wo sɔɔ nanaa gɔ, bana deerin le kɛukɛu, ɛjii ai wo gɛliyɛun jaain wɔɔ. ¹⁰ Inɛw kɔkɔlɔmaagunw gɔbe lee, inɛw sɔɔ koolo koolo joo sɔɔnw gɔbe lee, iyaa inɛw lelemɔw gɔbe, sigɛ le Yahutunw tubu kanraanɲu gɔbe logoro nɛ jooi wɔin. ¹¹ U deeru teitai laa deereu be wɔɔ gɔ nɛ bei tɛŋɛ. Sabu be nabara le kɛɛlɛ bɛɛɲu giye deeru deereun jaanla be deerejɛ gɔ dɛi, be inɛw ginrun duu gamuu nɛ toin gɔbe puu lelemɔuwɔin. ¹² Be bainɛ turu, inɛ titiyainɛ bemɛ turu, ɔn gin’ sɔi: “Kɛrɛte bɛɛnw, jaa kakalumaŋawin, be olunawan mɔɲube gin’ wɔin. Bei walagunw kɔrujagunwin.” ¹³ Ainɛ kɔɔ sɔɔ gi gɔ narain. Kɔɔ dɛi u inɛw deeru teitai laa deerenw gɔbei, bemaa gagawu tɔitɔi gɔ bɛɛ ga, ɛjii ganwan, ¹⁴ bemaa Yahutunw elumɛ gɔbe lee, inɛw naran gɔ pajaatiyaa wɔin tɔɔru gɔbe lee keŋiyɛnnɔu ga, bei ganwan. ¹⁵ Inɛw kikinu sibɛ go ɛjaa wɔin gɔbe bɛrɛ, kijɛ lɔgɔjiyaa wɔɔ turu kanran wɔlɔ. Kaa inɛw hakɛ le lɔgɔjiyaa, naran gɔ le gawanɛ gɔbe bɛrɛ, kijɛ ɛjaa wɔɔ turu kanran wɔlɔ. Sabu hakilɛ bemɛ lee, kinɛjugɔ bemɛ lee hakɛ le lɔgɔjiyaa yanwaan wɔɔ. ¹⁶ Be Amai igii wɔin gɛɛɲu, kaa birɛ bemɛ gɔ le be Amai naran go inin ga tagarauwɔin. Bei inɛw jɛbi. Be Ama sɔɔ yabaanɛ, sɔɔ ɛju turu kanran kanrun bɛɛnɛ.

¹ U kai, deeru nanaa gɔ bana le kɛukɛu inɛwin deere. ² Anranw pɛi gɔbe bɛrɛ taga, bemaa inɛw hakilɛ dɛinyaan wɔin biyɛun jaain wɔɔ wa. Bei inɛw jige ɛju sɛbei biyɛun jaan. Be kuu kajubu le biyɛun jaan. Bei inɛw gagawu nɛ lee, ihibɛ nɛ lee, muyɔn nɛ lee, ɛɛn go iŋi biyɛun jaan. ³ Kɔɔ gin’ yaanw pɛi gɔbei yaa taga, yaanw Ama le gawaa wɔin gɔbe aŋai biyɛun jaan gin’, bemaa kunrin biyɛ wa. Bei inɛw wajunw sɔɔ mɔɲu sɔɔwin biyɛun jaanla. Bei inɛw kɔɲɔnɔɔwin biyɛun jaanla. Be inɛw wajunw bɛrɛ kijɛ ɛjii wɔɔ gɔi deerewin biyɛun jaan. ⁴ Kunrin be yaanw dagunw gɔbe bemaa, be igɛbe lee, unrunw bemɛ lee ibɛɛ biyɛ ga, ⁵ kuu bemɛ ɛjii gɛliyɛ ga, ɛjaai biyɛ ga, ginrun bemɛ ɛjii kajuba ga, inɛw ɛjubei biyɛ ga, iyaa bemaa be igɛbe le tubi ye biyɛ ga, bei be deereun jaain wɔɔ. Kɔɔ gin’ inɛ turu kanran Ama sɔɔ dɛi sɔɔ mɔɲu sɔɔnɔu ga, yaanw dagunw gɔbe kijɛ kɔɔbe puu kanraun jaain wɔɔ. ⁶ Iyaa kɔɔ bana wɔɔ gin’, u sagatara unrunw gɔbe bemaa kuu kajubu le biyɛ ga bei tinwɛnrɛn. ⁷ Nɛɛ u kuu uwɔ le, kijɛ u kanranjɛ puu nɛ giretagurui biyɛ. Deeru uwɔ nɛ, u kinɛpilu le sɔɔ, u diyɛ daanu le biyɛ. ⁸ Iyaa kijɛ narain wɔɔ gɔ, inɛ turu kanran wogɔ jiiru bɛɛidolo gɔ, wogɔ sɔɔ. Inɛw u le jiiru kunɔw gɔbe, emɛ dɛi sɔɔ mɔɲu bɛɛnɛ kanraain ye, dɔgɔ bei aamɔ ga, u kijɛ kɔɔbe kanran. ⁹ Nɛɛ, gunɔw gɔbei tinwɛnrɛn, kijɛ wooi nɛ be baŋabe sɔɔ be yabaun jaain wɔɔ. Be baŋabe kinɛ kijɛ aajɛ be kanraun jaain wɔɔ. Iyaa be baŋabe sɔɔ be jiireun jaanla. ¹⁰ Be, be baŋabe kijɛ gunyɔun jaanla. Kaa be baŋabe be le gawu bɛbɛɛdɛin ga be tagaraun jaain wɔɔ. Kɔɔ le digɛnu inɛw bemaa kijɛ wooi nɛ Ama emi Yabanɛ gɔ deeru gɔ sɛɛrɛ ɛjii biyɛ ga be kunrin kanraun jaain wɔɔ. ¹¹ Ama nɛɛma womɔ, nɛɛma le digɛnu inɛw wooi yayabu bɛɛido gɔ tagaraajɛ. ¹² Emaa kijɛ Ama diŋɛ le sɛgɛrɛɛlɛ gɔ lee, aduna dadaaru gɔbe lee pajaatiyaa ye, aduna ɔn nɛ, kuu emɛ kajubanu, teitai bii ye, Ama diŋɛ le kɛukɛu biyɛ ga, nɛɛma wogɔ emi deerejɛ. ¹³ Diyɛdɔn ɛju emɛ bai gɔ lee, Ama diyɛnɛ emɛ emi Yabanɛ gɔ, Yesu Kirisito, dooro womɔ wo tagaraido bai gɔ lee dɔmiyaan wɔnu, kɔɔ gin’ biyɛun jaan. ¹⁴ Emaa mɔɲu wooi nɛ goo ga, hakɛ emɛ nɛ emi ɛjɛmɔ ga, emi tɔgu wo turu sai mɔi wɔɔi bojo ga, kijɛ ɛju kanrun nɛ emaa gaai mainiyɛn ga, Yesu Kirisito, kuu unrunmɔ emɛ dɛi obaabe. ¹⁵ Kunrin kijɛ kɔɔbe, kijɛ deereun u jaan gɔbe bei. Gɔnrɔn wooi le inɛwin mainiyɛnmɔ, iyaa bei ɛjii ɛjii sɔɔ. Inɛ turu kanran bɛrɛ ui gailiyɛmɔnɔu.

¹ Inɛw bɛrɛ naŋaranmɔ, bemaa kuu bɛɛnw gɔbe lee, paŋagunw gɔbe lee le tubiye wa. Bemaa sɔɔ bemɛ yaba wa, kijɛ ɛju kanrun wooi dɛi yeguru le biyɛ wa. ² Inɛ turu kanran dɛi sɔɔ mɔɲu be sɔɔun jaanla. Bei inɛw jai jaiyɛwin biyɛun jaanla. Inɛw kaalubei be biyɛun jaain wɔɔ. Iyaa inɛw puu le tɛgɛ sɛlɛ be biyɛun jaain wɔɔ. ³ Sabu emɛ yaa laa inɛw hakilɛ sɛnɛbei bɛin, sɔɔ yabau benɛ, emi lelaayaabe, dadaaru mɔɲu tɔgu dɛin dɛin lee, kijɛ kinɛ ɛɛliyɛmɔjɛ tɔgu dɛin dɛin lee gunɔwin bɛin. Emɛ mɔmɔɲu nɛ lee, ele nɛ lee tobɛin. Inɛw emi ibiliyaa bɛin, emɛ yaa tunmɔi ibiliyaa bɛin. ⁴ Kaa Ama, emi Yabanɛ gɔ, inɛw bɛrɛ, ɛhɛju womɔ lee, ihibɛ womɔ lee, waaru wo taguru le, ⁵ wo emi yabaabe. Kijɛ ɛju emɛ kanranjɛ turu kanran dɛi wo emi yabalu. Kaa wo amasɔgɔjugɔ womɔ dɛi emi yabaabe. Wo hakɛ emɛ nɛ emi mɔŋaa ɛjɛmaa, emi pilemaa wo naranmu gɔ lee, iyaa ɔnmɔ kana Kikinu Pilu obojɛ gɔ lee le emi yabaabe. ⁶ Emaa kɔɔ gin’ Ama nɛɛma gɔ le digɛnu, giru womɔ nɛ inɛw teitai wɔin bii ye, iyaa ɔnmɔsɔgɔ kuu nɛ diyɛ daanaa emɛ wɔɔ gɔ kɛn balanwin biyɛ ga, Ama, Yesu Kirisito emi Yabanɛ gɔ le digɛu, Kikinu Pilu gɔ kuu emɛ nɛ gaai togaa kɔɔraabe. ⁸ Sɔɔ mu sɔi kɔɔ narain. Kɔɔ dɛi inɛw Ama le gawaa wɔin gɔbe, bemaa maini ye birɛ ɛju nɛ kuu bemɛ kunɔ ga, u kijɛ kɔɔbe gimɛ ye gimɛ ye taga. Sabu deeru kɔɔbe, deeru ɛjui, iyaa inɛwin babarado. ⁹ Kaa, jiiru bomɔgube ma, tirɛ anranw joo joo boi boonu ma, jai ma, Yahutunw tɔɔru tiyɛ dɛi jai ma, wogɔbe le wageniyɛn. Sabu wogɔ inɛwin baraalɛ, iyaa tiyɛ sɛlɛ. ¹⁰ Kɔɔ gin’ iyaa, inɛ turu inɛw gawaa wɔin gɔbe logoro nɛ kabu kunɔjɛ ye, womaa wogɔ kanrannɔu ga, woi tinwɛnrɛn. Wo nimɛ kanran yabalu biyaa ye, kubɔ lɛiye gɔ woi tinwɛnrɛn. Kɔɔ wooi logoro nɛ wo yabalu ye, nɛɛ u inɛ wogɔ baŋa le dɔrɔ goo. ¹¹ Inɛ kɔɔ tunmɔ, oju teitai gɔi pajaati ga, u igii wɔu. Iyaa hakɛ womɔ gɔbe, woi lelu nɛ too ga tatagaraɲu. ¹² Mu, u bɛrɛ Arutemasu ma, Tisike ma titiidɔn. Kɔɔ waaru le, u maini ye Nikopolise ana gɔ nɛ wɛɛ mui tɛmɛ. Sabu kaali waaru galaido baa kɔɔ nɛ bibiyɛdɔn ga, mu ajubaa wɔun. ¹³ Iyaa tɔɔru jugɔnɛ Senasu lee, Apɔlɔsu lee waaru Kɛrɛte be gooido le, bemaa oji bemɛ dɛi kijɛ kai be sɛɛ puu siyɛ ga, u bei ɛjii niinɛ. ¹⁴ Iyaa jaŋu unrunw emɛ bɔɔnw gɔbe kanran, inɛw kai maa le wɔin gɔbei bara ga, bemaa inɛw wajunw bɛrɛ niwɛn siyɛ ga, birɛ ɛju nɛ giru go yai be deemɔ. ¹⁵ Nɛɛ, kɔɔ gin’ jaŋu unrunw mu le wɔin gɔbe puu ui poonɔuwɔin. Emɛ kanran jaŋu unrunw kɔɔ nɛ u le wɔin gɔbe, inɛw emi ibɛɛ wɔin gɔbei poonɔuwɔin. Ama nɛɛma gɔ e wooi le biyɛ.