Chitabu cha

HOSEA

Tanga mbere

Nabii Hosea watabiri kpwenye utawala wa vurini wa Iziraeli, bada ya nabii Amosi, wakati wa misukosuko na kugbwa kpwa mudzi mkpwulu uihwao Samariya mwaka wa magana sabaa mirongo miiri na mmwenga kabila ya Jesu kuvyalwa. Iye wasononeswa ni nyo atu a Iziraeli na Juda kpwa arivyokala anaabudu vizuka badala ya kukala aaminifu kpwa Mlungu. Hosea walenganisha hiku kukosa kpwao uaminifu na halize bada ya kulóla malaya. Dza vira Gomeri arivyoenderera na umalaya, ndivyo atu a Mlungu arivyoenderera kuabudu vizuka. Kpwa sababu ihi, atu a Iziraeli kala ni aamulwe. Ela pho mwisho mendzwa ya Mlungu isiyosika kpwa atue indauya, naye andauyiza uhusiano nao. Mendzwa ihi inaelezwa ni maneno higa: “Nkale ndaweza kukurichani mwi atu a Efuraimu? Ndawezadze kukulavyani mwi atu a Iziraeli? Vino nindaweza kukuhenda dza mudzi wa Adima? Ndawezadze kukuhenda dza mudzi wa Seboimu. Nkagalukpwa ni moyo, nkedzerwa ni mbazi.” (11:8)

Maelezo muhimu kpwa chifupi

Hosea, mchewe na anae 1:1—3:5

Ujumbe chinyume cha Iziraeli 4:1—13:16

Mlungu analaga kuswamehe Aiziraeli ndiphotubu 14:1–9

1

11:1 2 Afalume 15:1–7; 15:32–38; 16:1–20; 18:1—20:21; 14:23–29; 2 Nyakati 26:1–23; 27:1–8; 28:1–27; 29:1—32:33Hosea mwana wa Beeri waphaha ujumbe kula kpwa Mwenyezi Mlungu wakati wa utawala wa Uziya, Jothamu, Ahazi na Hezekiya hiko tsi ya Juda; nao kala ni wakati wa utawala wa Jeroboamu mwana wa Joashi afalume a Iziraeli.

Mkpwaza Hosea na anae

2Mwenyezi Mlungu ariphoandza kugomba kutsupira Hosea wamuamba, “Phiya ukalóle mchetu amendzaye kuzinga, na uvyale ana kpwa kuzinga mana nyo atu a tsi ihi anazinga zaidi kpwa kuniricha mimi Mwenyezi Mlungu.” 3Kpwa hivyo Hosea wamlóla Gomeri mwana wa Dibulaimu. Gomeri wagbwira mimba na achivyala mwana mlume.

41:4 2 Afalume 10:11Mwenyezi Mlungu achimuamba Hosea, “Iye mwana dzinare undamuiha Jeziriili, mana si kure na kutiya adabu chivyazi cha Jehu kpwa vira arivyoolaga atu anji hiko Jeziriili. Mimi ndaumarigiza tse nyo ufalume wa Iziraeli. 5Siku iyo ndaangamiza silaha za viha za Iziraeli ko Dete ra Jeziriili.”

6Gomeri achigbwira mimba tsona na achidzivugula mwana mchetu. Ndipho Mwenyezi Mlungu achigomba na Hosea achimuamba, “Hiyu dzinare muihe Loruhama,1:6 Loruhama manaye ni sindamuonera mbazi. mana sindaaonera tsona mbazi atu a Iziraeli, wala kuaswamehe. 7Ela nindaaonera mbazi atu a Juda, nami nindaativya bila ya viha. Sindahumira maha, panga, farasi, wala anajeshi akuhumira farasi, ela kpwa nguvu zangu mimi Mwenyezi Mlungu, Mlungu wao.

8“Gomeri ariphomrikisa Loruhama, wagbwira mimba yanjina, achivyala mwana mlume wa phiri. 9Phahi Mwenyezi Mlungu wagomba na Hosea achimuamba, ‘Hiyu muihe Loami,1:9 Loami manaye ni Mwimwi simwi atu angu. kpwa mana mwimwi simwi atu angu, nami simi Mlungu wenu.’ ”

Iziraeli indaongokerwa tsona

101:10 Arumi 9:26“Ela yo isabu ya ana a Iziraeli indakala dza ya mtsanga wa pwani ambao taphana awezaye kuupima wala kuutala. Na badala ya kuambwa, ‘Simwi atu angu,’ aho andakpwedza aihwe, ‘Ana a Mlungu ariye moyo.’ 11Atu a Juda na a Iziraeli andaungana atsambule chilongozi mmwenga; nao andaenjerezeka na kuongokerwa kahi ya tsi yao kpwa kukala yo siku ya Jeziriili indakala siku kulu.”

2

1Namwi mundaiha ndugu zenu alume “atu a Mlungu,” na enenu achetu “arioonerwa mbazi ni Mwenyezi Mlungu.”

Aiziraeli ni dza Gomeri, sio aaminifu

2Anangu, bishani na mayo yenu,

(mana iye siye mkpwazangu

nami simi mlumewe tsona).

Muambireni ariche kuzinga

na umalayawe,

3nisedze nikamvula nguwo

akakala chitsaha dza arivyovyalwa.

Chisha nimuhende akale dza jangbwa,

dza tsi ya chitsapi,

na nimuolage na chiru.

4Hata nyo anae sindaaonera mbazi,

kpwa kukala ni ana a kuzinga.

5Kpwa mana nine yao wahenda umalaya,

iye wagbwira mimba katika waibu.

Mana iye wáamba, “Nindaalunga azembe angu,

mana aho ndio aniphao chakurya na madzi,

nyoya2:5 Atu a Iziraeli kala nkuhumira nyoya na katani kufuma nguwo. za mangʼondzi na katani, mafuha na uchi wangu.”

6Kpwa hivyo ndampigira lichigo ra miya mo mwakpwe njirani

ndamdzengera ukuta ili asione njira.

7Iye andaalunga azembee

ela kandaaphaha

andaaendza

ela kandaaona.

Ndipho andaamba,

“Nindauya kpwa mlume wangu,

mana hiko nakala vinono kuriko vi nirivyo sambi.”

8Iye kamanyire kukala,

mimi mwenye ndimi nriyemupha

nyo mtsere, uchi na mafuha.

Chisha kamanyire kukala yo feza na zahabu,

ariyoihumira kumuabudu Baali,2:8 Baali ni dzina ra mlungu wa Chikanani ambaro manaye yanjina hipha ni “Bwana.”

ndimi nriyemupha.

9“Kpwa hivyo wakati wa mavuno,

sindamupha mtsere wangu wala uchi wangu.

Chisha nindauyira nyoya zangu za mangʼondzi na katani yangu,

ambazo kala nkamupha abwiningize chitsahache.

10Nindamvula nguwo nimriche chitsaha

mbere za azembee

na takuna ndiyemuusa kula mwangu mikononi.

11Nindakomesa sikukuuze zosi.

Sikukuu za mwaka hadi mwaka, sikukuu za kulumbwa kpwa mwezi,

sikukuu zosi za Siku za Kuoya,

na sikukuu zirizoikpwa.

12Iyo mizabibuye na mitiniye,

ambayo mwenye waamba,

‘Ihi ni maripho gangu

nrigoriphiwa ni azembe angu,’ ndaibananga.

Nindaihenda ikale tsaka,

na matundage gariwe ni nyama a tsakani.

13Nindamtiya adabu

kpwa sababu siku hizo iye waniyala achifukizira uvumba Mabaali,

achidzipamba pehe na mapambo ganjina,

na achilunga azembee,” Mwenyezi Mlungu anaamba.

Mendzwa ya Mwenyezi Mlungu kpwa Aiziraeli

14Kpwa hivyo nalonda nimchenge-chenge

nimphirike hadi weruni nikabishe naye

maneno ga kumuhuriza moyo.

152:15 Joshuwa 7:24–26Na kuko ndiko ndikomuuyizira

mindaye ya mizabibu,

na kurihenda ro Dete ra tabu

rikale mryango wa kumrehera kuluphiro.

Nchimuiha andaihika

dza wakati ariphokala msichana,

dza siku ariphotuluka kula Misiri.

16Mwenyezi Mlungu achienderera kuamba, “Siku iyo

kundaniiha tsona ‘Baali wangu’

undaniiha ‘Mlume wangu.’

17Sindamruhusu kuhadza madzina ga mabaali,

naye kandagatambukira tsona.

18Siku iyo nindaika chilagane

na nyama a tsakani, nyama a mapha

na nyama a kuambala.

Nindavundza maha na panga,

na kukomesa viha kahi ya yo tsi,

nao andakala salama.

19Nami nindakuposa uwe Iziraeli ukale wangu hata kare na kare.

Nindakala muaminifu kpwako na wa haki

nindakuonyesa mendzwa isiyosika na mbazi.

20Nindakala muaminifu kpwako nikuhende ukale wangu,

nawe undammanya Mwenyezi Mlungu.”

21Mwenyezi Mlungu anaamba, “Siku iyo mlunguni kundajibu

kpwa kuipha maingu ga mvula,

nako mlunguni kundaijibu tsi

kpwa kuirehera mvula.

22Na yo tsi indajibu

kpwa kumeza mimea ya mtsere, uchi muphya wa zabibu na mafuha.

Iyo nayo indajibu

kpwa kulavya mavuno manono, yani Jeziriili.2:22 Tsi nono yenye rutuba nkuihwa Jeziriili.

232:23 Arumi 9:25; 1 Petero 2:10Nami nindaaimarisha kahi ya yo tsi

kpwa ajili yangu mwenye.

Nindaaonera mbazi hinyo nrioamba taaonereka mbazi.

Na hara nrioamba kukala si atu angu,

nindaambira, ‘Mwimwi ndimwi atu angu,’ nao andaamba, ‘Uwe u Mlungu wehu.’ ”

3

Hosea anakombola mchewe

1Mwenyezi Mlungu wagomba nami achiniamba, “Phiya ukamuonyese tsona mendzwa mcheo dzagbwe ni mzindzi na phapho aripho ana mlume wanjina. Mmendze dza viratu Mwenyezi Mlungu aamendzavyo Aiziraeli, dzagbwe analunga milungu yanjina, kpwa kumendza kulavya magande ga zabibu za kuuma kpwa vizuka.” 2Phahi náphiya nchendamriphira vipande kumi na vitsano vya feza na kilo gana mwenga na mirongo mitsano za shayiri tu. 3Nami nchimuamba, “Vivi ni usagale phapha na mimi siku nyinji bila kuzinga, bila kulala na mlume wanjina wala mimi.”

4Mana nyo Aiziraeli andakala siku nyinji bila kukala na mfalume au chilongozi, bila sadaka, bila nguzo ya kuvoywa, bila chisibao wala chizuka. 5Badaye Aiziraeli andauya na kumuendza Mwenyezi Mlungu, Mlungu wao na mfalume wao wa chivyazi cha Daudi. Andakpwedza kpwa Mwenyezi Mlungu kpwa kuogopha na kulunga unonowe hipho siku za mwisho.

4

Makosa ga Aiziraeli

1Mwi Aiziraeli phundzani neno ra Mwenyezi Mlungu.

Mwenyezi Mlungu ana malau na mwi msagalao tsi ihi

mana tamuna uaminifu wala mbazi

chisha tamummanya Mlungu.

2Kazi yenu ni kulani, kuchenga, kuolaga,

kuiya na kuzinga.

Atu ahendao mambo chimabavu,

hipha na hipha anaolaga ayawao.

3Kpwa sababu hiyo, yo tsi indauma

na osi asagalao mumo anaonda.

Nyama a tsakani,

nyama a mapha

hadi ngʼonda a baharini anafwa.

4Ela msilaumiane

au kushitakiana

mana mimi nina malau na nyo alavyadzi-sadaka.

5Mundakpwala mutsi na usiku,

mwimwi phamwenga na manabii genu.

Na yo tsi ya Iziraeli ambayo ndiyo mayo yenu, ndaiangamiza.

6Atu angu anaangamika kpwa kukosa marifwa.

Kpwa kukala mwakahala marifwa,

mimi nami nkakukahalani mkale alavyadzi-sadaka angu.

Kpwa sababu mwayala shariya za Mlungu wenu,

nami piya nindayala ana enu.

7Alavyadzi-sadaka arivyokala anaenjerezeka,

ndivyo arivyoenderera kunihendera dambi.

Nami ndabadilisha ishima yao nono na waibu.

8Aho nkurya sadaka za dambi za atu angu,

kpwa hivyo analonda nyo atu aenderere kuhenda dambi

ili nao aenderere kurya.

9Vyo ndivyotiya adabu nyo atu, ndivyo ndivyotiya adabu nyo alavyadzi-sadaka,

osi ndaatiya adabu.

Nindaariphiza kpwa ajili ya mahendo gao mai.

10Andarya mtalo wao wa sadaka ela taandamvuna,

andahenda umalaya, ela taandavyalana

kpwa kukala akamricha Mwenyezi Mlungu,

11na akadzitiya umalaya, uchi mufu na uchi muitsi

ambao nkuusa ufahamu.

12Atu angu anapiga mburuga kula kpwa vizuka vya mihi

nao nkumanyiswa maneno ni fwimbo.

Roho ya umalaya ikaangamiza

nao akamricha Mlungu wao.

13Aho analavya sadaka dzulu ya virere vya myango,

na kulavya sadaka za kuochwa vidzangoni,

tsini ya mihi mikulu dza mialoni, milibuwa na miela,

kpwa kukala ina pepho nono.

Kpwa hivyo ana enu achetu anahenda umalaya,

na akaza ana enu anazinga.

14Sindaatiya adabu ana enu achetu ahendao umalaya,

wala akaza ana azingao,

mana nyo alume enye anazinga na malaya,

na kulavya sadaka na malaya a nyumba za kuabudu milungu.

Phahi mwimwi atu msiokala na ufahamu

mundabanangbwa-banangbwa.

Atu a Juda anakahazwa kuiga Aiziraeli

15Mwi atu a Iziraeli, dzagbwe munazinga,

msihende atu a Juda akakala na makosa.

Musiphiye mudzi wa Giligali4:15 Giligali na Bethi-Aveni kala ni midzi iriyokala Juda.

wala msiambuke kuphiya Bethi-Aveni,

na msiape mukaamba, “Dza Mwenyezi Mlungu arivyo moyo.”

16Atu a Iziraeli ana likakado

dza ndama mwenye likakado.

Vino ye Mwenyezi Mlungu anawezadze kuarisa

dza mwana ngʼondzi kahi ya mjina mnono?

17Richanani na atu a Efuraimu,4:17 Efuraimu ni dzina sawa na Aiziraeli.

mana aho akagbwirana na vizuka.

18Nkunwa uchi na achilewa nkuhenda umalaya,

aho anamendza waibu kuriko ishima yao.

19Andaphepheruswa ni chikulukulu,

nao andaphaha waibu kpwa kulavira sadaka vizuka.

5

Makosa ga vilongozi a Iziraeli

1Mwi alavyadzi-sadaka phundzani!

Hegani masikiro, mwi Aiziraeli!

Phundzani mwi atu a nyumba ya mfalume!

Mana hukumu ihi ni yenu;

Mana mukakala muhego ko Mizipa,

na nyavu chizohegbwa ko Tabori.

2Aasi akaenjereza kuolaga kpwao,

ela osi nindaarekebisha.

3Atu a Efuraimu naamanya

na atu a Iziraeli kpwangu taaweza kudzifwitsa.

Aefuraimu anahenda umalaya,

Aiziraeli akadzinajisi.

4Mahendo gao gakaagbwira ngi

hadi taaweza kumuuyira Mlungu wao.

Mana yo roho ya umalaya i mwao mioyoni,

nao taammanya Mwenyezi Mlungu.

5Kudzikarya kpwa Aiziraeli ni ushaidi kukala ana makosa,

Aiziraeli na Aefuraimu andakpwala dambi zao,

na atu a Juda andakpwala phamwenga nao.

6Andamuendza Mwenyezi Mlungu kpwa kumlavira sadaka za mifugo yao

ya mangʼondzi na ngʼombe,

ela taandamuona

mana iye akaaricha.

7Taakarire aaminifu kpwa Mwenyezi Mlungu,

mana avyala ana wa vuweni.

Andaangamiza phamwenga na minda yao

wakati wa sikukuu za kulumbwa kpwa mwezi.

Viha vya Iziraeli na Juda

8Pigani gunda ko Gibeya,

na mpige tarumbeta ko Rama.

Pigani kululu za viha ko Bethi-Aveni

hulongozeni kuphiya vihani mwi atu a Benjamini.

9Siku ya kutiywa adabu,

Efuraimu indakala gandzo.

Ndatangazira mbari za Iziraeli

go ndigokala kpweli.

10Vilongozi a tsi ya Juda

akakala dza atu asengezao miphaka.

Nami ndaatsukirirwa

na tsukizi zangu zindakala dza mafuriko kpwao.

11Aefuraimu akaonerwa,

hukumu ikaalumiza sana.

Mana akala na chadi

cha kulunga mambo gasigo na mana.

12Nindabananga nyo Aefuraimu dza vingʼonyo vibanangavyo matsere

nindabananga atu a Juda dza lutswa ribanangavyo nyumba.

13Aefuraimu ariphoona ukongo wao,

na atu a Juda ariphoona vironda vyao,

Aefuraimu aphiya tsi ya Ashuru,

achendavoya msada kula kpwa mfalume mkpwulu.

Ela iye kaweza kukulagulani,

wala kukuphozani vironda vyenu.

14Mana nindakala dza simba kpwa atu a Efuraimu

na dza mwana simba kpwa atu a Juda.

Ndaamwamula-mwamula vipande-vipande mimi mwenye, chisha niuke,

nindaaguruta niphiye nao na taphana ndiyeweza kuativya.

15Chisha nindauya kpwangu makaloni

hadi ndiphogaya kpwa ajili ya dambi zao na kukubali makosa gao.

Nao andaniendza,

kahi ya kugaya kpwao, andaniendza kpwa chadi.

6

Aiziraeli anarema kutubu

1“Hebu ndzoni humuuyireni Mwenyezi Mlungu,

mana wahumwamula-mwamula

ela andahuphoza.

Akahupiga hata akahutiya vironda,

ela andahufunga mademu.

2Bada ya siku mbiri andahuuyiza hurivyokala

siku ya hahu andahuunula,

ili husagale mbereze.

3Nahummanyeni Mwenyezi Mlungu,

nahuhendeni chadi cha kummanya iye;

naye kpwa kpweli andahusengerera bila kukosa

dza vira ligundzu redzavyo bila kukosa.

Iye andahuedzera dza mvula ya mwaka,

andahuedzera dza mvula ya vuri, itiyayo chinemi tsi.”

4Ela Mwenyezi Mlungu anaamba,

“Nikuhendeni utu wani mwi atu a Efuraimu?

Nikuhendeni utu wani mwi atu a Juda?

Mendzwa yenu ni dza guro,

nkuuma dza manena ga ligundzu.

5Ndiyo mana nkahuma manabii angu

na ujumbe wa uamuli na kubananga.

Kpwa kukala uamuli wangu uredza

dza mwanga.

66:6 Mathayo 9:13; 12:7Mana naaza mkale na mendzwa isiyosika,

si kunilavira sadaka.

Nalonda mmanye Mlungu,

kuriko kunilavira sadaka za kuochwa.

7Aho avundza chilagane dza arivyohenda Adamu,

nao taayakala aaminifu kpwangu.

8Giliadi ni mudzi wa atu ayi

na aolagadzi.

9Dza viratu anyangʼanyi aoteavyo atu,

ndivyo ahendavyo nyo alavyadzi-sadaka.

Nyo alavyadzi-sadaka anaolaga atu ko njira ya kuphihira mudzi wa Shekemu.6:9 Shekemu kala ni mudzi ambao atu kala achiphiya kpwendaabudu Mlungu.

Aho anahenda uyi usiowezekana.

10Nikaona utu uyi sana

kahi ya atu a Iziraeli.

Atu a Efuraimu anahenda umalaya,

Aiziraeli akadzitiya najisi.

11Ela mwimwi atu a Juda

mwapangirwa wakati wenu wa kuhukumiwa dza uratu wa kuvuna.

Wakati ndiphouyizira kuongokerwa atu angu.”

7

Aiziraeli anamendza kuhenda mai

1Chila nilondapho kuphoza Aiziraeli,

naona dambi za Aefuraimu

mahendo mai ga Samariya ganaikpwa wazi.

Kpwa mana anamendza kugomba handzo,

aivi anavundza nyumba za atu na kuiya,

akora anafuta atu vitu mo njira-njira.

2Ela taaririkana mwao mioyoni,

kukala mahendo gao mai gosi mino nagamanya.

Vivi mahendo gao mai gakaazunguluka,

nami nagaona.

3Anamuhenda mfalume wao ahamirwe ni uyi wao

na kuhamira akulu kpwa handzo rao.

4Atu aho osi ni azindzi,

ni dza dziko ra kuochera mikahe,

ambaro ye mjiti wa mikahe kana haja ya kuukusanyira

hangu kukanda unga hadi unga uumuke.

5Siku ya sikukuu ya mfalume wehu

vilongozi nkunwa uchi wa zabibu hata akakala akalewa,

mfalume achinwa phamwenga na atu enye matani.

6Mioyo yao inaaka dza moho wa kujitira mikahe,

nao anapanga kuchenga atu,

tsukizi zao nkuokoha usiku wosi,

na ligundzu zikaonekana dza moho mkali.

7Atu osi a moho dza dziko ra kuochera mikahe,

nao anaangamiza vilongozi ao.

Akaolaga afalume aho osi,

na taphana hata mmwenga anivoyaye nimterye.

8Efuraimu akadzitsanganya na atu a mataifa ganjina,

Efuraimu akakala dza mkpwahe uchioivwa uphande mmwenga.

9Ajeni akahumira mkpwotsewe,

naye mwenye kamanya.

Akaandza kutsakala,

ela ye mwenye kana amanyaro.

10Na kudzikarya kpwa Aiziraeli ni ushaidi chinyume chao,

ela phamwenga na gago,

taamuuyira Mwenyezi Mlungu, Mlungu wao,

wala kumuendza.

11Atu a Efuraimu akakala azuzu dza njiya

asiokala na dzuphi.

Mara anaendza msada kula Misiri,

kano kula Ashuru.

12Wakati anaphiya, nindaahegera nyavu,

niagbwire dza nyama a mapha.

Nindaatiya adabu

kpwa mahendo gao mai.

13Ni shaka rao, mana akanichimbira.

Andaangamizwa,

mana aniasi.

Ningeakombola,

ela anagomba handzo kunihusu.

14Taaniririra kula mwao mioyoni,

ela anamwagikpwa ni matsozi mwao vitandani,

anadzikata-kata wakati anavoya milungu ya chijeni

ili aphahe mtsere na uchi muphya

nao akanilozera kogo.

15Dzagbwe náafundza na nchiatiya nguvu

ela vivi ananipangira njama mbii.

16Aho nkugaluka kuendza msada ela si kpwa iye Ariye Dzulu Kuriko Vyosi

nao taana mana dza uha uchiovundzika.

Akulu aho andaolagbwa na upanga

kpwa maneno gao ga kudzikarya,

gaga gandaahenda atsekpwe,

kahi ya tsi ya Misiri.

8

Mwenyezi Mlungu anahukumu Aiziraeli kpwa kuabudu vizuka

1Piga gunda! Umanyise atu kukala

adui aredza chinyume cha atu a nyumba ya Mwenyezi Mlungu dza kozi

mana akavundza chilagane changu

na akaasi shariya zangu.

2Aiziraeli ananiririra na kuamba,

“Swiswi hunamanya kukala uwe u Mlungu wehu.”

3Ela Aiziraeli andazoreswa ni maadui,

kpwa sababu akakahala kuhenda manono.

4Anatawaza afalume bila ya kunivoya ruhusa,

achitsambula vilongozi bila ya kunimanyisa.

Ahumira feza na zahabu zao kutengeza vizuka

utu undioahenda aangamizwe.

5Chizuka chenu cha ndama nkachimena, mwimwi atu a mudzi wa Samariya,

nami nkakutsukirirwani.

Mundaenderera kukala akolo hadi rini?

6Chizuka chichi chatengezwa Iziraeli,

chatengezwa ni fundi wenu,

nacho si Mlungu.

Chizuka cha mwana ndzau cha Samariya,

chindavundzwa vipande-vipande.

7Kpwa kukala aphanda phepho,

andavuna chikulukulu.

Mimea yao taindavyala bii

kpwa vivyo taindaavyarira chakurya.

Na hata ichivyala,

chisha indariwa ni ajeni.

8Atu a Iziraeli andamizwa ni mataifa ganjina,

aho ni chitu sicho mana dza chidzaya.

9Aho akakala dza foro atangaye-tangaye macheye,

mana akota kuphiya Ashuru.

Aefuraimu akadziguza kpwa azembe.

10Dzagbwe adziguza kpwa mataifa ganjina ili aphahe msada

vivi nindaakusanya phamwenga.

Nao andaandza kuphunguka

kpwa kuonerwa ni mfalume mkpwulu.

11Aefuraimu adzenga mwatu munji mwa kulavira sadaka za kuusira dambi,

mwatu mumo mwa kulavira sadaka mukakala mwatu mwa kuhendera dambi.

12Dzagbwe naandikira mambo manji kuhusu shariya zangu,

aho anaziona avi taziahusu.

13Ananilavira sadaka

na kurya zo nyama za sadaka

ela mimi tazinihamira.

Mwenyezi Mlungu andatambukira makosa gao,

na aatiye adabu kpwa ajili ya dambi zao,

nao andauya Misiri.

14Aiziraeli akayala muumba wao

na kudzenga madzumba ga chifalume.

Atu a Juda adzenga midzi minji yenye ngome.

Ela yo midzi yao ndaitiya moho,

nao undaocha ngome zao tsetsetse.

9

Hosea anatangaza kutiywa adabu kpwa Aiziraeli

1Mwi Aiziraeli musihererwe,

musitine-tine kpwa raha dza atu a mataifa ganjina asiomanya Mlungu.

Mwimwi simwi aaminifu kpwa Mlungu wenu,

munamendza maripho ga umalaya

kahi za mwatu mwa kuwagira.

2Mwatu mwa kuwagira na mwatu mwa kuminyira zabibu tamundarisa atu bii.

Uchi muitsi wa zabibu taundatosha tsetsetse.

3Taandakala tsona kahi ya yo tsi ya Mwenyezi Mlungu.

Aefuraimu andauya Misiri,

andarya chakurya chiricho najisi hiko tsi ya Ashuru.

4Taandamlavira Mwenyezi Mlungu sadaka ya uchi,

taandamuhamira kpwa sadaka zao.

Sadaka zao zindakala dza chakurya cha hangani,

chila achiryaye andakala najisi.

Chakurya hichi chindakala cha kuamvunisa enye,

tachindatiywa nyumbani mwa Mwenyezi Mlungu.

5Mundahendadze siku ya sikukuu zirizopangbwa?

Mundahendadze yo siku ya sikukuu iriyopangbwa ni Mwenyezi Mlungu?

6Hata akatiya, asibanangbwe ni Aashuru,

chisha andakusanywa ni Amisiri,

na andazikpwa ko Memufisi.

Vitu vyao vya feza vindalingbwa-lingbwa ni miya,

miya indamera na kubwiningiza mahema gao.

79:7 Luka 21:22Siku za kutiywa adabu zikatimu,

siku za kuvuna urichophanda ikafika.

Aiziraeli naagamanye gago.

Nabii munamuona ni mzuzu,

na mutu alongozwaye ni roho munamuamba ana koma.

Kpwa sababu ya dambi zenu nyinji

mkummena sana.

8Iye nabii phamwenga na Mlungu wangu,

ndiye mrindzi wa atu a Efuraimu.

Ela akahegbwa dza nyama wa mapha chila njira atsupirayo,

akamenwa hata kahi ya nyumba ya Mlunguwe.

99:9 Aamuli 19:1–30Azidi kuhenda mai

dza akare aho arivyohenda hiko Gibeya.

Mlungu andagatambukira go makosa gao,

naye andaatiya adabu kpwa ajili ya dambi zao.

Maripho ga dambi ya Iziraeli

109:10 Isabu 25:1–5Nriphoaona Aiziraeli,

yakala ni dza kuona zabibu ko weruni.

Nriphoaona akare enu,

yakala dza kuona tini za kpwandza dzulu ya mtini.

Ela ariphofika Baali-Peori,

adzitenga kpwa ajili ya Baali, utu wa waibu,

achikala tsukizo dza hicho chizuka arichochimendza.

11Ishima ya Efuraimu indauruka iuke dza nyama wa mapha.

Taphandagbwirwa mimba, wala kutsukulwa mimba, wala kuvyalwa ana!

12Hata akarera anache,

chisha mino ndaaolaga osi.

Shaka rao, pho ndiphoaricha.

13Nikaona atu a Efuraimu,

atu ariokala phatu phanono dza Tiro.

Ela Aefuraimu andatuluza ana aho

amphirikire muolagadzi.

14Ee Mwenyezi Mlungu

nikuvoyeni cha kukala uaphe atu hano?

Aphe ndani za kuvoromosa

na nyaho zisizo na maziya.

Uamuli wa Mwenyezi Mlungu kpwa Iziraeli

15“Kpwa uyi wao wosi ariouhenda hiko Giligali,

nami náandza kuamena kuko.

Kpwa ajili ya mahendo gao mai

nindaatuluza mwangu nyumbani.

Sindaamendza tsona,

vilongozi aho osi ni aasi.

16Aefuraimu akapigbwa,

mizi yao ikauma,

taandavyala tsona matunda.

Na hata achivyala ana,

chisha nyo ana aho aamendzao nindaaolaga.”

17Mlungu wangu andaakahala

kpwa kukala taayamphundza.

Andakala atu a kudengereka kahi za mataifa.

10

Mwenyezi Mlungu ndivyo hukumu Aiziraeli

1Aiziraeli akala dza mzabibu uriowanda vinono,

uvyalao zabibu kpwa unji.

Dza zabibu zirivyoenjerezeka,

ndivyo arivyoenjereza mwatu mwa kulavira sadaka.

Dza tsi yao irivyoenjerezeka kukala tajiri,

ndivyo arivyozidi kupamba zo nguzo za kuabudira.

2Mioyo yao ikaodzala handzo,

sambi ni agaye kpwa ajili ya dambi zao.

Mwenyezi Mlungu andavundza-vundza mo mwatu mwao mwa kulavira sadaka,

na abanange-banange zo nguzo zao anazoziabudu.

3Chisha andaamba, “Swino tahuna mfalume,

kpwa kukala tahuyamuogopha Mwenyezi Mlungu.

Hata kala hunaye ye mfalume,

angehuhenderani?”

4Anadzigombera maneno mahuphu

na kuapa handzo,

na kuika vilagane asivyovitimiza

ndiyo mana malau ganaenjerezeka

dza kpwekpwe ya mwambanyama kpwenye munda.

5Atu a Samariya andakakama

kpwa chizuka cha ndzau cha Bethi-Aveni.

Atue andarira,

hata alavyadzi-sadaka ariochiabudu nao andarira,

aho ariochiabudu kpwa yo ngumaye,

andarira mana yo ngumaye yauswa.

6Chizuka chicho chindahalwa chiphirikpwe Ashuru

chikakale maripho ga kodi kpwa mfalume mkpwulu.

Atu a Efuraimu10:6 Efuraimu ni dzina ranjina ra Iziraeli. andaphaha waibu

na Aiziraeli andagbwirwa ni haya kpwa cho chizuka chao cha muhi.

7Atu a Samariya na mfalume wao

andaunulwa dzulu-dzulu dza chiphungo chikuluzwavyo ni madzi.

810:8 Luka 23:30; Maono 6:16Mo mwatu mwa dzulu mwa kuvoya vizuka ko Aveni mundabanangbwa,

mana kuko ndiko Aiziraeli ahendako dambi.

Miya na vidunga-dunga vindamera na vilingelinge mo mwatu mwa dzulu mwa kulavira sadaka,

ndipho atu andaambira myango, “Hufwinikeni,”

na vidzango, “Hugbwerereni.”

Uamuli wa Mwenyezi Mlungu kpwa Iziraeli

910:9 Aamuli 19:1–30Mwenyezi Mlungu achienderera kugomba achiamba, “Hangu wakati wa Gibeya hadi sambi mwi Aiziraeli munaenderera kuhenda dambi,

Mundaolagbwa vihani ko Gibeya mwi atu ayi.

10Pho ndiphokata shauri nindakutiyani adabu,

mataifa ganjina gandaungana gakupigeni

nao andakufungani silisili kpwa sababu ya dambi zenu nyinji.

11“Efuraimu ni ndama yofundzwa

na imendzayo kuwaga mtsere,

ela sambi singoye nono

nindaifunga gogolo.

Ndamfunga Efuraimu niuke naye,

Juda ni turi arime,

Jakobo ni lazima arime mwenye.

1210:12 Jeremia 4:3Dziphandireni haki,

mvune mendzwa isiyosika

Tengezani mioyo yenu

mana uhu ni wakati wa kumuendza Mwenyezi Mlungu,

hadi edze akumwagireni mvula ya haki.

13Ela mwi mwaphanda uyi

muchivuna uyi

mkariphiwa kulengana na handzo renu,

kpwa kukuluphira mkpwotse wenu enye

na asikari enu anji.

14Kpwa hivyo kundagbwa viha kahi ya atuo,

ngome zenu zindabomolwa

dza viratu mfalume Shalimani arivyobananga mudzi wa Bethi-Aribeli wakati wa viha,

ambapho achetu na ana ao abundwa na photsi.

15Mwimwi atu a Betheli namwi mundahenderwa dza vivyo,

kpwa sababu ya uyi wenu munji.

Siku ya yo hukumu ichifika, mfalume wa Iziraeli andaolagbwa.”

11

Mendzwa ya Mlungu kpwa Aiziraeli

111:1 Kutsama 4:22; Mathayo 2:15Iziraeli ariphokala achere mwanache, náammendza,

námuiha mwanangu kula Misiri.

2Ela nirivyoenderera kumuiha,

ndivyo arivyoenderera kuniricha.

Atu angu aenderera kulavira vizuka vya Baali sadaka

na kufukizira vizuka mavumba.

3Tsona ndimi nriyeafundza Aefuraimu kunyendeka dza mwana,

na nchiagbwira mikono nchialongoza.

Ela taamanyire,

kukala ndimi nriyeaphoza.

4Mimi naalongoza na nyugbwe za mbazi za chibinadamu

naafunga na mendzwa

nchiausira magogolo garigokala mwao singoni,

nchizama nchiarisa dza mwana.

5Kpwa kukala arema kuniuyira mimi,

andauya Misiri,

nao andatawalwa ni Aashuru.

6Kundagbwa viha kpwenye midzi yao,

vindavundza-vundza maryango makulu na magbwamage ga kufungira,

na kubananga mipango yao.

7Atu angu anaenderera kuniricha,

dzagbwe ananiiha Ariye Dzulu,

ela kandaakubali.

811:8 Kumbukumbu 29:23Nkale ndaweza kukurichani mwi atu a Efuraimu?

Ndawezadze kukulavyani mwi atu a Iziraeli?

Vino nindaweza kukuhenda dza mudzi wa Adima?

Ndawezadze kukuhenda dza mudzi wa Seboimu.

Nkagalukpwa ni moyo,

nkedzerwa ni mbazi.

9Sindahenda kulengana na zo tsukizi zangu nyinji,

wala kuangamiza tsona atu a Efuraimu.

Mana mimi ni Mlungu, si mwanadamu,

mimi Ndimi Mtakatifu kahi yenu,

nami sindakpwedzerani na tsukizi.

10Andamlunga Mwenyezi Mlungu,

iye andanguruma dza simba,

na angurumapho

anae andakpwedza kula mtswerero wa dzuwa kuno anakakama.

11Andauya kuno anakakama

dza nyama wa mapha kula Misiri,

na dza njiya kula tsi ya Ashuru.

Mimi ndaauyiza mwao midzini

mimi Mwenyezi Mlungu nkaamba.

12Atu a Efuraimu akanizunguluka na handzo,

atu a Iziraeli ikanizunguluka na kuchenga,

ela Juda ndiye anyendekaye phamwenga na Mlungu.

Juda ndiye ambaye achere muaminifu kpwa iye Ariye Mtakatifu.

12

Mwenyezi Mlungu andaatiya adabu atue kpwa dambi zao

1Atu a Efuraimu ni dza mutu adzirisaye phepho,

ni dza mutu asindaye kuzoresa phepho ra mlairo wa dzuwa.

Akaenjereza handzo na kuhumira mabavu.

Anaika chilagane na Ashuru,

na kuphirika mafuha ga zaituni Misiri.

2Mwenyezi Mlungu ana lau na Juda.

Andamtiya adabu Jakobo kulengana na tabiyaze

na kumripha kulengana na mahendoge.

312:3 Mwandzo 25:26 12:3 Mwandzo 32:24–26Ariphokala ndanini mwa nine wamgbwira mwanáo jimbe

na ariphokala mutu mzima waminyana na Mlungu.

412:4 Mwandzo 28:10–22Waminyana na malaika achimturya.

Achirira na achimvoya ye malaika amʼbariki.

Waonana na Mlungu hiko Betheli,

na kuko Mlungu achigomba naswi.

5Iye ni Mwenyezi Mlungu, Mlungu wa majeshi,

Mwenyezi Mlungu ndiro dzinare.

6Kpwa hivyo kpwa msada wa Mlungu wenu, muuyireni,

onyesani mendzwa na muhende ga haki.

Mkuluphireni Mlungu chila wakati.

7Achuzi anahumira vipimo vya wiivi dza atu a Akanani,

anamendza kuiyira atu.

8Atu a Efuraimu anadzikarya kpwa kuamba,

“Mimi ni tajiri, na utajiri uhu nauendza mwenye.

Kahi ya shuuli zangu zosi zophahira utajiri taphana awezaye kuamba nina kosa,

wala awezaye kuniamba nina dambi.”

912:9 Alawi 23:42–43Mimi, Ndimi Mwenyezi Mlungu, Mlunguo

niriyekutuluza kula tsi ya Misiri.

Nindakuhenda usagale mahemani tsona

dza viratu uhendavyo wakati wa sikukuu ya vibanda.

10Mimi nágomba na manabii

nchiaonyesa ruwiya nyinji,

na kutsupira aho nchikuambirani ndarira.

11Atu a Giliadi ni ayi!

Nao taana mana!

Analavya sadaka za ndzau ko Giligali,

Mwatu mwao mwa kulavira sadaka mundakala dza tsumbi za mawe,

kpwenye munda uchiorimwa.

1212:12 Mwandzo 29:1–20Jakobo wachimbirira jimbo ra Aramu,

kuko, ye Iziraeli wahenda kazi ili aphahe mchetu,

waphaha mchetu kpwa kurisa mangʼondzi.

1312:13 Kutsama 12:50–51Mwenyezi Mlungu waatuluza Aiziraeli kula Misiri kutsupira kpwa nabii,

na kutsupira nabii achiarinda.

14Atu a Efuraimu amtsukiza Mwenyezi Mlungu

kpwa sababu iyo Mlungu andaarichira makosa gao ga kumwaga milatso,

chisha aariphe sawa-sawa na chibero chao.

13

Tsukizi kali za Mwenyezi Mlungu kpwa Aiziraeli

1Aefuraimu kala achigomba, mbari zanjina zinakakama,

kala achiishimiwa ko Iziraeli,

ela ariphohenda makosa ga kumuabudu Baali, afwa.

2Na vivi anazidi kuhenda dambi.

Anahumira feza zao kudzitengezera vizuka,

anadzitengezera vizuka vya kupambwa vinono sana,

na zosi ni kazi za mafundi mangungu.

Kazi yao ni kuamba,

“Aho nkulavya atu dza sadaka kpwa vizuka,

na kudonera vyo vizuka vya ndama.”

3Kpwa hivyo aho andakala dza kunje ra ligundzu,

andakala dza manena gaumago mara mwenga.

Andakala dza wiswa uphepheruswao ni phepho kula phatu pha kuwagira,

au andakala dza mosi utulukao na dirishani.

4Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu, Mlungu wenu

nriyekutuluzani kula tsi ya Misiri.

Msikale na mlungu wanjina isiphokala mimi,

mana taphana muokoli wanjina isiphokala mimi.

513:5 Kumbukumbu 8:11–17Mimi ndimi nriyekutundzani ko weruni,

kahi ya tsi ya dzuwa kali.

6Naarisa hadi achimvuna,

ela ariphomvuna tu, aandza kudziunula,

nao achimʼyala.

7Phahi nindaashambuliya dza simba,

Nindaaotea njirani dza tsui.

8Nindaavamia dza dubu achiyefutwa anae,

nindaahula vifuwa vyao.

Na kuko nindaavwamukira dza simba,

nindaamwamula-mwamula dza nyama wa tsakani.

9Uwe Iziraeli ndakuangamiza,

mana u chinyume changu,

mimi niwezaye kukuterya.

1013:10 1 Samueli 8:5–6A kuphi ye mfalume akutivye?

Na nyo vilongozio kahi ya yo midziyo yosi akuphi akukanire?

Aho murioalonda mchiamba,

“Huphe mfalume na vilongozi.”

1113:11 1 Samueli 10:17–24; 15:26Phahi nakuphani mfalume wakati nkatsukirwa,

na kahi ya tsukizi zangu, ye mfalume nchimuusa.

12Uyi wa Efuraimu unatambukirwa

na dambize zikaandikpwa.

13Utsungu wa kudzivugula undamgbwira,

ela iye ni dza mwana mzuzu,

ambaye wakati wa kuvyalwa ukafika

ela ye kalonda kutuluka kula ndanini.

1413:14 1 Akorintho 15:55Sindaakombola na nguvu za kuzimu,

wala kuativya na chifo.

We chifo, utsunguo ukuphi?

We kuzimu, kubanangako kuphaphi?

Sindaaonera tsona mbazi.

15Dzagbwe ndiye chiyeongokerwa kuriko nduguze,

Mwenyezi Mlungu andahuma phepho kula mlairo wa dzuwa

naro rindapiga kula weruni.

Pulaze za madzi zindauma,

visimavye vindauma.

Nyumbaze za kuikira hazina zindavundzwa

na vituvye vya samani vindahalwa.

16Atu a Samariya andatiywa adabu kpwa ajili ya makosa gao,

kpwa sababu amuasi Mlungu wao.

Aho andaolagbwa na upanga

ana aho atsanga andakatwa-katwa vipande-vipande

na achetu aho enye mimba andaahulwa.

14

Hosea anaambira Aiziraeli atubu

1Mwimwi Aiziraeli, muuyireni Mwenyezi Mlungu, Mlungu wenu,

kpwa kukala dambi zenu ndizo chizokuhendani mugbwe.

2Muuyireni Mwenyezi Mlungu,

ndzoni mumvoye mumuambe,

“Huswamehe dambi zehu zosi.

Na uhuphokere kpwa mbazizo

ili hukulavire sadaka za togo kpwa kanwa zehu.

3Ashuru taandahutivya,

wala farasi ehu a viha taandahuterya.

Vizuka hurivyovitengeza enye kpwa mikono yehu,

tahundaviiha tsona milungu

kpwa kukala uwe ukuonera mbazi anachiya.”

4Mwenyezi Mlungu anaamba,

“Nindaaphoza ko kukosa kpwao uaminifu,

nindaamendza bila aho kunihendera utu.

Mana sindaatsukirirwa tsona.

5Mimi nindakala dza manena

kpwa Aiziraeli.

Aho andabumula dza maruwa,

mizi yao indagota dza mierezi ya Lebanoni.

6Mitse yao indakula

unono wao undakala dza wa mizaituni,

na kungu yao nono dza mierezi ya Lebanoni.

7Atu angu andauya asagale tsona salama phangu chivurivurini,

andapwipwita vinono dza tsere.

Andabumula maruwa dza mzabibu,

chisha andamanyikana dza uchi wa zabibu kula Lebanoni.

8Mwimwi atu a Efuraimu, msikale na vizuka tsona,

nindajibu mavoyo genu na nkumanyirireni.

Mimi ni dza muhi wenye makodza maitsi,

mimi ndiye ninayekuhendani muvyale matunda.”

9Mutu yeyesi ariye na ikima naaelewe,

na hiye awezaye kutambuwa naamanye maneno gaga,

mana njira za Mwenyezi Mlungu ni za haki,

na enye haki andazilunga,

ela aasi andakpwala agbwe mo njirani.