Chitabu cha hahu cha Musa chiihwacho

MAMBO GA ALAWI

Tanga mbere

Chitabu hichi chinaonyesa shariya za Aiziraeli a kare kuhusu kuabudu Mlungu na kusagala phamwenga. Piya chinaeleza malagizo kuhusu kazi za alavyadzi-sadaka.

Shariya hizo zinaweza kuonekana za chijeni kpwa atu a rero, ela zinaatambukiza anadamu osi kukala ushirika kahi ya Mlungu na atue ni dzambo kulu na ra muhimu kulungbwa.

Maelezo muhimu kpwa chifupi

Shariya kuhusu kulavya sadaka 1:1—7:38

Kutengbwa kpwa Aruni na anae ili akale alavyadzi-sadaka 8:1—10:20

Shariya kuhusu kusakala najisi na unajisi 11:1—15:33

Siku ya kuusirwa dambi 16:1–34

Shariya kuhusu utakatifu na kuabudu 17:1—27:34

1

Sadaka za kuochwa

1Mwenyezi Mlungu wamuiha Musa na achibisha naye kula mo hema ra mkpwutano achimuamba, 2“Aambire Aiziraeli kukala mutu yeyesi kahi yenu achilonda kumlavira Mwenyezi Mlungu sadaka ya nyama, nyama hiye andamtsambula kula kpwenye mfugowe wa ngʼombe, mangʼondzi au mbuzi.

3“Napho sadaka anayoreha ni ya kuochwa, andatsambula ndzau isiyo na chirema kula kpwa mfugowe; andaireha pho ryangoni pha hema ra mkpwutano ili akubaliwe ni Mwenyezi Mlungu. 4Naye andabandika mkpwonowe dzulu ya chitswa cha hiye nyama wa sadaka za kuochwa, ambayo indakubaliwa kpwa ajili ya kumuhenda hiye mutu ausirwe dambi. 5Chisha, andatsindza hiye mwana ndzau mbere za Mwenyezi Mlungu. Nao alavyadzi-sadaka, ana a Aruni andahala milatso na kumwagira-mwagira pande zosi ne za phatu pha kulavira sadaka hipho ryangoni pha hema ra mkpwutano. 6Hiye mutu andayula ye nyama wa sadaka ya kuochwa na amkate-kate vipande-vipande. 7Hinyo alavyadzi-sadaka ana a Aruni andapanga kuni dzulu ya makala ga moho garigo pho phatu pha kulavira sadaka. 8Alafu alavyadzi-sadaka hinyo andahala vira vipande vya nyama, chitswa na marunya, na kuviika dzulu ya kuni pho dzulu ya phatu pha kulavira sadaka. 9Ela ye achiyereha ye nyama wa sadaka, naatsukutse mahumbo na marondo na madzi. Naye mlavyadzi-sadaka andaocha sadaka yosi dzulu ya phatu pha kulavira sadaka dza sadaka ya kuochwa. Iyo ni zawadi yenye kungu nono imuhamirayo Mwenyezi Mlungu.

10“Napho sadakaye ya kuochwa ni ya ngʼondzi au mbuzi, phahi andatsambula nyama mlume asiyekala na chirema. 11Andamwagira-mwagira uphande wa vurini wa phatu pha kulavira sadaka, mbere za Mwenyezi Mlungu. Hinyo alavyadzi-sadaka ana a Aruni andamwagira-mwagira milatsoye pande zosi za hipho phatu pha kulavira sadaka. 12Chisha ye chiyereha ye nyama andamkata-kata, na ye mlavyadzi-sadaka andavipanga vyo vipande vya nyama phamwenga na marunya dzulu ya kuni ziakazo moho pho phatu pha kulavira sadaka. 13Ye chiyereha yo sadaka andatsukutsa go mahumbo na marondoge na madzi, naye mlavyadzi-sadaka andaviocha vyosi dzulu ya phatu pha kulavira sadaka dza sadaka ya kuochwa. Iyo ni zawadi yenye kungu nono imuhamirayo Mwenyezi Mlungu.

14“Ichikala anamlavira Mwenyezi Mlungu sadaka ya kuochwa ya nyama wa mapha, phahi, andareha sadakaye ya njiya au mwana njiya manga. 15Mlavyadzi-sadaka andareha hiye nyama wa mapha hipho phatu pha kulavira sadaka, andammwamula chitswa na umuoche dzulu ya phatu pha kulavira sadaka. Milatsoye indachururizwa kpwenye lavu ra phatu pha kulavira sadaka. 16Ifure phamwenga na uchafuwe andawuusa na kuutsupha kuikpwako ivu kuriko uphande wa mlairo wa dzuwa wa phatu pha kulavira sadaka. 17Andamgbwira mapha na kumuahula, ela asimganye vipande viiri. Alafu, mlavyadzi-sadaka andamuocha kpwenye phatu pha kulavira sadaka dza sadaka ya kuochwa, dzulu ya kuni. Iyo ni zawadi yenye kungu nono imuhamirayo Mwenyezi Mlungu.

2

Sadaka za mtsere

1“Mutu yeyesi achireha sadaka ya mtsere kpwa Mwenyezi Mlungu, sadaka iyo ni ikale ya unga mnono. Naye andaumwagira mafuha na kuutiya ubani dzuluye. 2Alafu, andaarehera hinyo alavyadzi-sadaka, ana a Aruni. Ye mlavyadzi-sadaka andahala fumba mwenga ra hinyo unga mnono wenye mafuha na ubani wosi na auoche dzulu ya phatu pha kulavira sadaka ili kuonyesa kukala sadaka yosi ni ya Mwenyezi Mlungu. Iyo ni zawadi yenye kungu nono imuhamirayo Mwenyezi Mlungu. 3Seemu ndiyosala ya sadaka iyo ni ya Aruni na anae. Iyo ni seemu takatifu kabisa ya sadaka yenye kungu nono ilaviwayo kpwa Mwenyezi Mlungu.

4“Napho mutu anamlavira Mlungu sadaka ya mtsere iriyoochwa kpwenye dziko ra kuochera mikahe, iyo indakala ya mikahe isiyotiywa hamira ya unga mnono uriotsanganywa na mafuha, au ya mikahe myembamba iriyopakpwa mafuha isiyokala na hamira. 5Ichikala sadaka unayolavya ni ya mkpwahe uriokalangbwa kpwenye chuma, iyo indakala ya unga mnono uriotsanganywa na mafuha ela bila hamira. 6Mikahe iyo ni imogolwe-mogolwe vipande vidide-vidide na uvimwagire mafuha. Iyo ni sadaka ya mtsere. 7Napho sadakayo ya mtsere ni ya kujitwa na nyungu, iyo indakala ya unga mnono wa kutiywa mafuha. 8Undareha sadaka ya unga mnono yotengezwa kpwa vitu hivyo mbere za Mwenyezi Mlungu na kuvilavya kpwa mlavyadzi-sadaka naye andavireha phatu pha kulavira sadaka. 9Mlavyadzi-sadaka andahala seemu ya sadaka iyo na kuiocha dzulu ya phatu pha kulavira sadaka ili kuonyesa kukala sadaka yosi ni ya Mwenyezi Mlungu. Iyo ni zawadi yenye kungu nono imuhamirayo Mwenyezi Mlungu. 10Seemu ndiyosala ya sadaka ya mtsere, indakala ya Aruni na anae. Iyo ni seemu takatifu kabisa ya sadaka yenye kungu nono ilaviwayo kpwa Mwenyezi Mlungu.

11“Sadaka yoyosi ya mtsere ambayo mundamlavira Mwenyezi Mlungu inalondwa ikale ikatengezwa bila hamira, mana taphana ruhusa hata chidide ya kuhumira hamira wala asali kpwenye sadaka ilaviwayo kpwa Mwenyezi Mlungu kpwa kuochwa. 12Ela phahi munaweza kumrehera Mwenyezi Mlungu vitu hivyo phamwenga na mavuno genu ga mwandzo ga mtsere dza sadaka. Ela vitu hivyo tavindalaviwa dzulu ya phatu pha kulavira sadaka dza kungu nono imuhamirayo. 13Sadaka zenu zosi za mtsere mundazitiya munyu. Musiriche hata chidide kutiya munyu sadaka zenu za mtsere, mana munyu ni ishara ya chilagane Mlungu wenu arichoika namwi. Msikose kutiya munyu sadaka zenu zosi.

14“Wakati munamlavira Mwenyezi Mlungu sadaka ya mtsere ya mavuno genu ga mwandzo, mlavireni masuche chigoochwa na kubundugbwa. 15Mundaitiya mafuha na kutiya ubani. Iyo ni sadaka ya mtsere. 16Mlavyadzi-sadaka andaocha seemu ya sadaka iyo ya mtsere iriyobundugbwa na mafuha phamwenga na ubaniwe wosi, ili kuonyesa kukala sadaka yosi ni ya Mwenyezi Mlungu. Iyo ni sadaka ilaviwayo kpwa Mwenyezi Mlungu kpwa kuochwa.

3

Sadaka za amani

1“Napho mutu analavya sadaka ya amani kpwa Mwenyezi Mlungu na sadakaye ni ngʼombe lume au chetu, nyama hiye asikale na chirema. 2Andaika mkpwonowe dzulu ya chitswa cha nyama hiye na kumtsindza kpwenye phatu pha kumenyera hema ra mkpwutano. Chisha alavyadzi-sadaka, ana a Aruni andahala milatso na kumwagira-mwagira pande zosi ne za pho phatu pha kulavira sadaka. 3Marunya gosi ganagofwinika mahumbo na garigo dzulu ya mahumbo ga nyama wa sadaka iyo ya amani gandalaviwa dza sadaka kpwa Mwenyezi Mlungu. 4Viratu vira andalavya figo zosi mbiri na marunyage phamwenga na chala cha ini. 5Ana a Aruni andaviocha hivyo vyosi dzulu ya phatu pha kulavira sadaka phamwenga na sadaka za kuochwa zinazokala dzulu ya kuni ziakazo pho dzulu ya phatu pha kulavira sadaka. Iyo ni zawadi yenye kungu nono imuhamirayo Mwenyezi Mlungu.

6“Napho sadaka iyo ya amani anayomlavira Mwenyezi Mlungu ni kula kundi ra mangʼondzi na mbuzi, phahi ni atsambulwe lume au chetu risirokala na chirema. 7Napho mutu andalavya ngʼondzi rikale sadakaye, phahi naarirehe mbere za Mwenyezi Mlungu. 8Naye ni aike mkpwonowe dzulu ya chitswa cha nyama hiye na amtsindze mbere ya hema ra mkpwutano. Ana a Aruni andamwagira-mwagira milatsoye chila uphande wa phatu pha kulavira sadaka. 9Chisha, kula kpwenye sadaka iyo ya amani inayolaviwa kpwa Mwenyezi Mlungu, mutu ni arehe seemu za marunya zilungirazo, mchira wosi wenye marunya okatwa phephi kabisa na mongomongo phamwenga na marunya gosi ganagofwinika mahumbo na marunya gosi garigo dzulu ya mahumbo, 10piya figo zosi mbiri na marunyage phamwenga na chala cha ini. 11Achimala kuhenda hivyo, mlavyadzi-sadaka andaviocha hivyo vyosi dzulu ya phatu pha kulavira sadaka. Ni chakurya chinacholavirwa Mwenyezi Mlungu kpwa kuochwa.

12“Napho sadakaye ni mbuzi, phahi naairehe mbere za Mwenyezi Mlungu 13kuno akabandika mkpwonowe dzulu ya chitswa cha nyama hiye na kumtsindza mbere ya hema ra mkpwutano. Ana a Aruni andahala milatso na kuimwagira-mwagira pande zosi ne za pho phatu pha kulavira sadaka. 14Alafu, andamlavira Mwenyezi Mlungu marunya gosi ganagofwinika mahumbo na gara garigo dzulu ya mahumbo, 15na figo zosi mbiri na marunyage phamwenga na chala cha ini. 16Mlavyadzi-sadaka andaviocha dzulu ya phatu pha kulavira sadaka dza chakurya chinacholaviwa kpwa Mwenyezi Mlungu chenye kungu nono imuhamirayo Mwenyezi Mlungu. Marunya gosi ni ga Mwenyezi Mlungu.

17“Msirye marunya wala milatso hata chidide. Hiri ni lagizo ra kare na kare kula chivyazi hadi chivyazi ta kare na kare phatu phophosi mndiphokala.”

4

Sadaka za kuusa dambi

1Chisha Mwenyezi Mlungu wamuamba Musa, 2“Aambire atu a Iziraeli kukala ichikala mutu akahenda dambi bila kumanya, naye achihenda chitu chochosi chokahazwa kahi za malagizo ga Mwenyezi Mlungu, andahenda hivi:

3“Ichikala mlavyadzi-sadaka mkpwulu ndiye achiyehenda dambi hata akatiya atu makosani, phahi hiye andamlavira Mwenyezi Mlungu mwana ndzau asiyekala na chirema akale sadaka ya kuusa dambi. 4Andareha mwana ndzau phatu pha kumenyera hema ra mkpwutano, mbere za Mwenyezi Mlungu. Andaika mkpwonowe dzulu ya chitswa cha ye mwana ndzau na kumtsindza mbere za Mwenyezi Mlungu. 5Hiye mlavyadzi-sadaka mkpwulu andahala seemu ya milatso na kuinjira nayo ndani ya hema ra mkpwutano. 6Andadyoga chalache kpwenye milatso iyo na kuitimvya-timvya kano sabaa mbere za Mwenyezi Mlungu, mbere ya paziya yo ganya Phatu Phatakatifu na Phatu Phatakatifu Zaidi. 7Mlavyadzi-sadaka andahala seemu ya milatso na kuipaka kpwenye hizo pembe zirizo kpwenye pembe za phatu pha kufukiza uvumba wenye kungu nono, mbere za Mwenyezi Mlungu kpwenye hema ra mkpwutano. Milatso ndiyosala andaimwaga photsi kpwenye hako ra phatu pha kulavira sadaka ya kuochwa ambapho ni phephi na phatu pha kumenyera hema ra mkpwutano. 8Alafu andausa marunya gosi ga hiye mwana ndzau wa sadaka ya kuusa dambi: Marunya gosi ganagofwinika mahumbo na garigo dzulu ya mahumbo, 9figo mbiri na marunya garigo dzuluye na gara garigo kpwenye seemu ya phephi na chibiruni na gara ganagogbwirana na figo na maini. 10Hizi ni seemu ziratu zira zinazouswa kpwenye nyama wa sadaka ya amani. Mlavyadzi-sadaka andaziocha dzulu ya phatu pha kulavira sadaka ya kuochwa. 11Ela chingo ya hiye mwana ndzau, nyama, chitswa, marondo, mahumbo na ufumbawe, 12jibu seemu zosi za mwana ndzau chizosala ni lazima aziphirike kondze ya kambi akazioche na moho wa kuni, phatu swafi phatsuphiwapho ivu ra phatu pha kulavira sadaka.

13“Ichikala Aiziraeli osi phamwenga akahenda dambi bila kumanya kpwa kuhenda chitu chiricho kahazwa kpwenye lagizo mwengarapho ra Mwenyezi Mlungu, andakala akahenda makosa vivyo. 14Mara tu dambi iyo ndiphomanyikana, aho Aiziraeli andalavya mwana ndzau akale sadaka ya kuusira dambi. Andamreha kpwenye hema ra mkpwutano. 15Vilongozi a Aiziraeli andabandika mikono yao dzulu ya chitswa cha hiye mwana ndzau, alafu mmwenga wao andamtsindza mbere za Mwenyezi Mlungu. 16Yuya mlavyadzi-sadaka mkpwulu yetsambulwa kpwa kumwagirwa mafuha andareha seemu ya milatso ya hiye mwana ndzau ndani ya hema ra mkpwutano. 17Andadyoga chalache kpwenye iyo milatso na kuitimvya-timvya mbere ya paziya kano sabaa, mbere za Mwenyezi Mlungu. 18Alafu, seemu ya milatso andaipaka kpwenye hizo pembe zirizo kpwenye pembe za phatu pha kufukizira uvumba himo ndani ya hema ra mkpwutano mbere za Mwenyezi Mlungu. Milatso ndiyosala andaimwaga photsi kpwenye hako ra phatu pha kulavira sadaka ya kuochwa phephi na phatu pha kumenyera hema ra mkpwutano. 19Marunya gosi ga nyama hiye andagahala na kugaocha phatu pha kulavira sadaka. 20Kpwa hivyo andahenda hiye mwana ndzau dza arivyohenda yuya wanjina wa sadaka ya kuusira dambi. Chihivyo mlavyadzi-sadaka andakala akaahendera atu upatanisho kpwa kuausira dambi, nao andaswamehewa. 21Alafu andahala seemu za ye mwana ndzau chizosala aziphirike kondze ya kambi na kuziocha dza vira arivyohenda yuya wanjina. Iyo ni sadaka ya kuausira dambi Aiziraeli osi.

22“Ichikala chilongozi akahenda dambi bila kumanya kpwa kuvundza lagizo mwengarapho ra Mwenyezi Mlungu, Mlunguwe, andakala akahenda kosa vivyo, 23naye achimanyiswa dambi ariyoihenda, andareha sadakaye ya ndenje asiyekala na chirema. 24Andaika mkpwonowe dzulu ya chitswa cha ndenje na kuitsindzira phatu atsindzirapho sadaka za kuochwa mbere za Mwenyezi Mlungu. Iyo ni sadaka ya kuusa dambi. 25Mlavyadzi-sadaka andadyoga chalache kpwenye milatso ya sadaka ya kuusa dambi na kuipaka kpwenye hizo pembe zirizo kpwenye pembe za phatu pha kulavira sadaka za kuochwa. Milatso ndiyosala andaimwaga photsi kpwenye hako ra phatu pha kulavira sadaka za kuochwa. 26Marunya gosi ga ndenje hiye andagaocha dzulu ya phatu pha kulavira sadaka, dza vira arivyohenda marunya ga nyama wa sadaka ya amani. Kpwa hivyo mlavyadzi-sadaka andamuhendera chilongozi upatanisho kpwa kumuusira dambi, naye andaswamehewa.

274:27 Isabu 15:27–28“Napho mutu wa kawaida akahenda dambi bila kumanya kpwa kuvundza lagizo mwengarapho ra Mwenyezi Mlungu, iye ana kosa. 28Na ndiphomanyiswa kukala akahenda dambi, andareha sadaka ya mbuzi chetu isiyokala na chirema kpwa ajili ya kuusira dambi ariyohenda. 29Andaika mkpwonowe dzulu ya chitswa cha mbuzi iyo ya sadaka ya kuusa dambi na kuitsindzira phatu atsindzirapho nyama a sadaka za kuochwa. 30Mlavyadzi-sadaka andadyoga chalache kpwenye milatso ya sadaka ya kuusa dambi na kuipaka kpwenye hizo pembe zirizo kpwenye pembe za phatu pha kulavira sadaka ya kuochwa. Milatso ndiyosala andaimwaga photsi kpwenye hako ra phatu pha kulavira sadaka. 31Ye mutu achiyereha yo sadaka andausa marunya gosi ga mbuzi hiye dza vira anavyousa marunya ga nyama a sadaka ya amani, naye mlavyadzi-sadaka andagaocha dzulu ya phatu pha kulavira sadaka, na harufuye nono indamhamira Mwenyezi Mlungu. Phahi, mlavyadzi-sadaka andamuhendera yuya mutu upatanisho kpwa kumuusira dambi, naye andaswamehewa.

32“Ichikala mutu hiye andareha ngʼondzi kpwa ajili ya sadaka ya kuusa dambi, phahi, andareha ngʼondzi chetu risiro na chirema. 33Andaika mkpwonowe dzulu ya chitswa cha ngʼondzi hiro ra sadaka ya kuusa dambi na kuritsindzira phatu atsindzirapho nyama a sadaka za kuochwa. 34Alafu mlavyadzi-sadaka andadyoga chalache kpwenye milatso ya sadaka ya kuusa dambi na kuipaka kpwenye hizo pembe zirizo kpwenye pembe za phatu pha kulavira sadaka za kuochwa. Milatso ndiyosala andaimwaga photsi phenye hako ra phatu pha kulavira sadaka. 35Alafu ye mutu achiyereha yo sadaka andausa marunya gosi dza vira anavyousa marunya ga ngʼondzi ra sadaka ya amani na mlavyadzi-sadaka andagaocha dzulu ya phatu pha kulavira sadaka, phamwenga na sadaka zilaviwazo kpwa Mwenyezi Mlungu kpwa kuochwa. Mlavyadzi-sadaka andamuhendera upatanisho kpwa kumuusira dambi, naye andaswamehewa.

5

1“Napho mutu yeyesi akalondwa kulavya ushaidi kpwenye baraza dzulu ya dzambo ariroriona au kusikira, na achirema kugomba chitu, andakala akahenda dambi na andaripha kpwa ajili ya dambi hiro. 2Au napho mutu yeyesi kahi yenu achidzinajisi bila kumanya kpwa kuguta chitu chochosi chiricho najisi, ikale ni lufu ra nyama wa tsakani au ra mfugo au ra nyama a kuambala na photsi, andakala najisi, na ni mkosa. 3Au mutu achiguta chitu chochosi kula kpwa mwanadamu chinachoisabiwa kukala najisi bila kumanya, chindamuhenda akale najisi, phahi, ndiphomanya andakala na makosa. 4Au, napho mutu achiapa kuhenda chitu chochosi, chinono au chii, dza vira atu ahendavyo bila kufikiriya, ndiphomanya andakala mkpwosa. 5Phahi, mutu achikala mkpwosa kuhusu dzambo mwengarapho ra higo ni lazima akubali dambiye ariyohenda. 6Naye ni amrehere Mwenyezi Mlungu ngʼondzi chetu au mbuzi chetu kula kpwenye mifugoye dza maripho kpwa ajili ya dambi ariyohenda ailavye ikale sadaka ya kuusa dambi. Naye mlavyadzi-sadaka andamuhendera upatanisho kpwa kumuusira dambi.

7“Ela napho kana uwezo wa kulavya ngʼondzi au mbuzi dza maripho kpwa dambi ariyohenda, phahi andamrehera Mwenyezi Mlungu njiya airi au ana njiya manga airi, mmwenga kpwa ajili ya sadaka ya kuusa dambi na wanjina kpwa ajili ya sadaka ya kuochwa. 8Andaareha kpwa mlavyadzi-sadaka, naye mlavyadzi-sadaka andamlavya mmwenga kpwandza akale sadaka ya kuusa dambi kpwa kummwamula chitswa bila kuusa chitswache kabisa. 9Seemu ya milatsoye andaitimvya-timvya uphande mmwenga wa phatu pha kulavira sadaka na hira yanjina andaitweneza-tweneza photsi kpwenye hako ra phatu pha kulavira sadaka. Iyo ni sadaka ya kuusa dambi. 10Alafu andamlavya yuya wa phiri kukala sadaka ya kuochwa kulengana na malagizo. Mlavyadzi-sadaka andamuhendera yuya mutu upatanisho kpwa kumuusira dambiye, naye andaswamehewa.

11“Ichikala kana uwezo wa kulavya hata njiya airi au ana njiya manga airi dza sadakaye ya kuusa dambi ariyohenda, phahi, andareha unga mnono kilo mwenga. Ela kandautiya mafuha wala ubani mana ni sadaka ya kuusa dambi. 12Andamrehera mlavyadzi-sadaka, naye andahala unga hinyo fumba mwenga na kuuocha dzulu ya phatu pha kulavira sadaka kuonyesa kukala sadaka yosi ni ya Mwenyezi Mlungu phamwenga na sadaka alavirwazo Mwenyezi Mlungu kpwa kuochwa. Iyo ni sadaka ya kuusa dambi. 13Phahi, mlavyadzi-sadaka andamuhendera yuya mutu upatanisho kpwa kumuusira dambi, naye andaswamehewa. Unga uchiosala undakala wa mlavyadzi-sadaka dza vira inavyohendeka wakati wa kulavya sadaka ya mtsere.”

Sadaka ya kuusa makosa

14Mwenyezi Mlungu waenderera kugomba na Musa achiamba, 15“Napho mutu yeyesi akakosa kpwa kuhenda dambi bila kumanya kuhusu kusalavya vitu ambavyo ni vilavirwe Mwenyezi Mlungu, andamrehera turume risirokala na chirema dza maripho kpwa makosage kula kpwa mifugoye. Au undapima beiye kulengana na chipimo cha Phatu Phatakatifu. Iyo ni sadaka ya kuusa makosa. 16Zaidi ya higo, yuya mutu andaripha vitu ambavyo kala ni alavye kpwa Mwenyezi Mlungu ambavyo kavilavire na aenjereze seemu mwenga ya tsano ya beiye na kumupha mlavyadzi-sadaka. Phahi, mlavyadzi-sadaka andamuhendera upatanisho kpwa kumuusira dambi kuhumira hiro turume ambaro rindakala sadaka ya kuusa makosa, naye andaswamehewa.

17“Mutu yeyesi achihenda dambi bila kumanya, kpwa kuvundza lagizo mwengarapho ra Mwenyezi Mlungu, iye ni mkpwosa, na andaripha kpwa ajili ya kosare. 18Andamrehera mlavyadzi-sadaka turume risirokala na chirema kula kpwa mifugoye au samaniye ya pesa kpwa ikale sadaka ya kuusa makosa. Naye mlavyadzi-sadaka andamuhendera upatanisho kpwa kumuusira dambi ariyohenda bila kumanya, naye andaswamehewa. 19Iyo ni sadaka ya kuusa makosa, kpwa kukala iye ni mkpwosa mbere za Mwenyezi Mlungu.”

6

16:1 Isabu 5:5–8Mwenyezi Mlungu waenderera kumuamba Musa, 2“Ichikala mutu yeyesi ana kosa na si muaminifu mbere za Mwenyezi Mlungu kpwa sababu ya kumchenga myawe kuhusu chitu arichomuikira mzamana kpwa kuika naziri au kuhusu kumuiyira au kumuonera myawe, 3au akaphaha chitu cha myawe choangamika na aambe kayachiona, au agombe handzo kpwa kuapa, au kuhenda dambi dza zizo zihendwazo ni atu. 4Napho mutu akahenda dambi dza hizo na kukala mkpwosa, ni lazima auyize chira arichoiya au arichophaha kpwa kuonera, au chira arichoikirwa mzamana kpwa kuika naziri au chitu cha myawe arichotsola, 5au chitu chochosi choapa kpwa kuchenga. Andamuuyizira mwenye chila chitu chikamilifu na kuenjereza seemu mwenga ya tsano ya samaniye siku ndipholavya sadaka ya kuusa makosa. 6Piya andamrehera mlavyadzi-sadaka turume risirokala na chirema kula kpwa mifugoye dza maripho kpwa ajili ya dambize, amlavire Mwenyezi Mlungu sadaka ya kuusa makosa. Samani ya nyama hiye ni ikale sawa na chipimo cha kawaida cha bei ya turume wa sadaka ya kuusa dambi. 7Mlavyadzi-sadaka andamuhendera upatanisho kpwa kumuusira dambiye mbere za Mwenyezi Mlungu, naye andaswamehewa kosa arirorihenda.”

Malagizo ganjina kuhusu Sadaka ya kuochwa

8Mwenyezi Mlungu achimuambira Musa, 9“Muphe Aruni na anae malagizo higa kuhusu sadaka ya kuochwa. Sadaka ya kuochwa indakala kpwenye moho dzulu ya phatu pha kulavira sadaka usiku kucha hadi ligundzu na mohowe ukusanyirwe, usifwe. 10Alafu mlavyadzi-sadaka andavwala nguwoye ya katani na suruwaleye ya ndani ya katani, andahala ivu ra hira sadaka kula dzulu ya phatu pha kulavira sadaka na kuriika kanda ya phatu pha kulavira sadaka. 11Alafu andavula nguwoze avwale zanjina, ahale rira ivu ariphirike kondze ya kambi phatu phasipho najisi. 12Moho wa phatu pha kulavira sadaka lazima uenderere kuaka usifwe. Chila siku ligundzu mlavyadzi-sadaka andatiya kuni kpwenye moho hinyo na dzuluye andapanga sadaka ya kuochwa, na kuocha marunya ga sadaka ya amani dzuluye. 13Moho undarorerwa uenderere kuaka siku zosi dzulu ya phatu pha kulavira sadaka bila kufwa.

Malagizo ganjina kuhusu sadaka za mtsere

14“Higa ni malagizo ganjina kuhusu sadaka ya mtsere. Ana a Aruni ndio ndioreha sadaka hizo mbere za Mwenyezi Mlungu, mbere ya phatu pha kulavira sadaka. 15Mmwenga wa alavyadzi-sadaka andahala fumba mwenga ra unga mnono wa mtsere phamwenga na mafuha na ubani wosi dzulu ya sadaka ya mtsere na kuviocha dzulu ya phatu pha kulavira sadaka ili kuonyesa kukala sadaka yosi ni ya Mwenyezi Mlungu, na harufuye nono indamhamira. 16Unga ndiosala undakala wa Aruni na anae. Aho andatengeza mkpwahe bila kutiywa hamira, nao andaurya Phatu Phatakatifu, yani pho muhala wa hema ra mkpwutano. 17Usitengezwe na hamira hata chidide, mimi nkaapha dza mtalo wao kula sadaka nilavirwazo. Ni sadaka takatifu kabisa dza vira sadaka ya kuusa dambi na ya kuusa makosa zikalavyo. 18Alume a chivyazi cha Aruni machiyao ndio anaoruhusiwa kurya seemu iyo mana iyo yatengbwa siku zosi kpwa ajili yao kula sadaka alavirwazo Mwenyezi Mlungu kpwa kuochwa. Yeyesi ndiyeguta sadaka iyo ni akale mtakatifu.”

19Mwenyezi Mlungu achimuambira Musa, 20“Siku ya kumwagirwa mafuha kpwa Aruni na anae, aho analondwa kumlavira Mwenyezi Mlungu kilo mwenga ya unga mnono dza sadaka ya mtsere ya chila siku; nusu mwenga andailavya ligundzu na yanjina dziloni. 21Unga hinyo undatsanganywa vinono na mafuha na kujitwa dzulu ya chuma cha kukalangira. Alafu undaureha hali u vipande-vipande na kumlavira Mwenyezi Mlungu na kungu nono ya sadakaye indamhamira. 22Ye mlavyadzi-sadaka wa chivyazi cha Aruni ndiyemwagirwa mafuha ili ahale nafwasi ya Aruni, ndiye ndiyeilavya. Sadaka yosi ni iochwe kabisa kpwa ajili ya Mwenyezi Mlungu. Hiro ni lagizo ta kare na kare. 23Sadaka yoyosi ya mtsere ilaviwayo ni mlavyadzi-sadaka indaochwa yosi; taindariwa hata chidide.”

24Mwenyezi Mlungu achimuambira Musa, 25“Muambire Aruni na anae kukala higa ni malagizo ganjina kuhusu sadaka ya kuusa dambi. Nyama wa sadaka ya kuochwa ni atsindzwe hipho atsindzirwapho nyama a sadaka ya kuusa dambi, mbere za Mwenyezi Mlungu. Iyo ni sadaka takatifu kabisa. 26Mlavyadzi-sadaka alavyaye sadaka iyo ndiye ndiyeirya. Indariwa Phatu Phatakatifu, yani pho muhalani pha hema ra mkpwutano. 27Mutu yeyesi au chochosi ndichoguta nyama iyo chindakala chitakatifu. Nguwo yoyosi ichitwenerwa ni milatso ya sadaka iyo, phahi, nguwo iyo indafulwa Phatu Phatakatifu. 28Sadaka iyo ichijitwa kpwenye nyungu, nyungu iyo ni ivundzwe. Ela ichikala miyo iyo ni ya shaba, phahi, indatsukutswa vinono na kusuzwa na madzi. 29Chila mlume osi kahi ya nyumba ya alavyadzi-sadaka anaruhusiwa kurya iyo sadaka takatifu kabisa. 30Ela sadaka yoyosi ya dambi ambayo milatsoye ikarehwa ndani ya hema ra mkpwutano kpwa kuhenda upatanisho kpwa kuusa dambi Phatu Phatakatifu ni isiriwe, sadaka iyo ni iochwe.

7

Malagizo ganjina kuhusu sadaka za kuusa makosa

1“Higa ni malagizo ganjina kuhusu sadaka ya kuusa makosa. Sadaka iyo ni takatifu kabisa. 2Nyama wa sadaka ya kuusa makosa ni atsindzwe phatu phatsindzwapho nyama wa sadaka ya kuochwa na milatsoye indamwagirwa-mwagirwa pande zosi za phatu pha kulavira sadaka. 3Marunyage gosi gandalaviwa na kuochwa, yani mchira wenye marunya, marunya ganagofwinika mahumbo, 4figo zosi mbiri phamwenga na marunyage na chala cha ini. 5Mlavyadzi-sadaka andaviocha dzulu ya phatu pha kulavira sadaka dza zawadi zilaviwazo kpwa Mwenyezi Mlungu kpwa kuochwa. Iyo ni sadaka ya kuusa makosa. 6Anaoruhusiwa kurya sadaka iyo ni alume a nyumba ya alavyadzi-sadaka machiyao; ni iriwe Phatu Phatakatifu mana ni sadaka takatifu kabisa. 7Malagizo kuhusu sadaka ya kuusa makosa na sadaka ya kuusa dambi ni mwenga. Mlavyadzi-sadaka ndiyehenda upatanisho kpwa kuusa dambi ndiye ndiyehala zo nyama. 8Mlavyadzi-sadaka anayelavira mutu yeyesi sadaka ya kuochwa, andahala chingo ya nyama chiyelaviwa. 9Sadaka yoyosi ya mtsere yoochwa kpwenye dziko ra kuochera mikahe au chuma cha kuochera mikahe au kalango indakala ya mlavyadzi-sadaka anayeilavya. 10Chila sadaka yanjina ya mtsere, ikale ikatsanganywa na mafuha au kavu, indakala ya chivyazi cha Aruni na osi aganyirwe sawa kpwa sawa.

Malagizo ganjina kuhusu sadaka ya amani

11“Higa ni malagizo ganjina kuhusu sadaka ya amani ambayo mutu anaweza kumlavira Mwenyezi Mlungu. 12Ichikala mutu analavya sadaka iyo kpwa kumshukuru Mlungu, phahi, andailavya phamwenga na mikahe iriyotsanganywa na mafuha, mikahe myembamba yopakpwa mafuha na mikahe ya unga mnono uriotsanganywa na mafuha, yosi isiyotiywa hamira. 13Phamwenga na sadakaye ya amani ya kumshukuru Mlungu, andareha mikahe chiyotiywa hamira. 14Kula chila aina ya mikahe iyo, andamrehera Mwenyezi Mlungu mkpwahe mmwenga dza zawadi. Mikahe iyo indakala ya mlavyadzi-sadaka anayemwaga-mwaga milatso ya nyama wa sadaka ya amani hipho phatu pha kulavira sadaka. 15Nyama ya sadaka iyo ya amani ya kumshukuru Mlungu ni iriwe siku iyo-iyo ya kulaviwa. Ni isisazwe hata chidide hadi ligundzu. 16Ela napho sadaka iyo ya amani ni ya kuusa naziri au ya hiyari, indariwa siku iyo-iyo ndiyolaviwa na seemu ndiyosala inaweza kuriwa siku ya phiriye. 17Ela nyama yoyosi ya sadaka iyo ndiyosala hadi siku ya hahu ni iochwe. 18Napho nyama yoyosi ya sadaka ya amani indariwa siku ya hahu, yo sadaka iyo taindakubaliwa, wala hiye achiyeilavya kandaisabiwa kukala akahenda chitu. Nyama iyo ni tsukizo na mutu ndiyeirya andakala akahenda dambi na andaripha kpwa ajili ya dambi hiro.

19“Nyama yoyosi ndiyoguta chitu chinachoisabiwa kukala najisi isiriwe, ni iochwe. Na yo nyama yanjina, inaweza kuriwa ni osi ambao taakadzitiya najisi. 20Ela mutu yeyesi anayeisabiwa kukala najisi achirya nyama iyo yolaviwa dza sadaka ya amani kpwa Mwenyezi Mlungu, andatengbwa na atue. 21Mutu yeyesi achiguta chitu chochosi chinachoisabiwa kukala najisi, ikale ni mutu, nyama, au chitu chanjina chochosi chisha arye nyama ya sadaka ya amani iriyolaviwa kpwa Mwenyezi Mlungu mutu hiye andatengbwa na atue.”

Atu anakahazwa kurya marunya na mlatso

22Mwenyezi Mlungu achimuambira Musa, 23“Aambire Aiziraeli hivi, ‘Msirye marunya ga ngʼombe, ga mangʼondzi wala ga mbuzi. 24Marunya ga nyama yeyesi yefwa mwenye au ga nyama yeolagbwa ni nyama wa tsakani msigarye ela ganaweza kuikpwa kpwa mahumizi ganjina. 25Mutu yeyesi achirya marunya ga nyama chiyelaviwa kpwa Mwenyezi Mlungu kpwa kuochwa, andatengbwa na atue. 267:26 Mwandzo 9:4; Alawi 17:10–14; 19:26; Kumbukumbu 12:16–23; 15:23Piya, msirye milatso yoyosi, ikale ni ya nyama wa mapha au ya nyama wa kufuga phophosi msagalapho. 27Mutu yeyesi achirya milatso, andatengbwa na atue.’ ”

Mtalo wa alavyadzi-sadaka

28Mwenyezi Mlungu achimuambira Musa, 29“Aambire atu a Iziraeli hivi, ‘Mutu yeyesi achilavya sadaka ya amani, ni arehe seemu ya sadaka iyo kpwa Mwenyezi Mlungu. 30Andamrehera sadaka iyo na mikonoye dza zawadi. Andareha marunyage phamwenga na laga ambayo andaiunula dzulu mbere za Mwenyezi Mlungu dza sadaka ya kuunulwa. 31Mlavyadzi-sadaka andaocha marunya gosi dzulu ya phatu pha kulavira sadaka, ela laga indakala ya Aruni na anae. 32Chiga cha kulume cha nyama wa sadaka zenu za amani mundamupha mlavyadzi-sadaka. 33Chiga hicho chindakala cha mutu wa chivyazi cha Aruni ndiyemwaga-mwaga milatso na kulavya marunya ga sadaka ya amani. 34Kpwa kukala yo laga ichiyounulwa dzulu na cho chiga chirehwacho mbere yangu nkachihala kula kpwa sadaka za amani za Aiziraeli na nkachipha mlavyadzi-sadaka Aruni na chivyaziche, seemu hizo nkaapha hinyo alavyadzi-sadaka zikale mtalo wao hata kare na kare. 35Hizo ndizo seemu zotengbwa kpwa ajili ya Aruni na anae kahi ya sadaka za kuochwa areherwazo Mwenyezi Mlungu, hangu siku ariphoikpwa kukala alavyadzi-sadaka a Mwenyezi Mlungu. 36Ariphotakaswa kpwa kumwagirwa mafuha, Mwenyezi Mlungu waalagiza Aiziraeli aaphe seemu iyo ya sadaka; iyo indakala dza mtalo wao siku zosi.’ ”

37Phahi, higa ndigo malagizo kuhusu sadaka ya kuochwa, sadaka ya mtsere, sadaka ya kuusa dambi, sadaka ya kuusa makosa, sadaka ya kutenga mutu kpwa ajili ya Mlungu na kuhusu sadaka ya amani. 38Mwenyezi Mlungu wamupha Musa shariya hizi dzulu ya mwango Sinai siku iyo ariphoaamuru Aiziraeli amrehere sadaka zao, hiko jangbwa ra Sinai.

8

Aruni na anae anamwagirwa mafuha

(Kutsama 29:1–37)

1Mwenyezi Mlungu achimuambira Musa, 2“Rehe Aruni na anae na nguwo zao, mafuha ga utakaso, ndzau ya sadaka ya kuusa dambi, maturume mairi na kaphu ya mikahe isiyotiywa hamira. 3Alafu, ukusanye Aiziraeli osi phamwenga mbere ya phatu pha kumenyera hema ra mkpwutano.” 4Musa achihenda dza arivyolagizwa ni Mwenyezi Mlungu. Aiziraeli osi akusanyika phamwenga mbere ya phatu pha kumenyera hema ra mkpwutano. 5Musa achiaambira gara ambago Mwenyezi Mlungu kala akamlagiza ahende. 6Alafu Musa achiiha Aruni na anae edze mbere na achiaogesa. 7Alafu achimvwika Aruni kandzu na achimfunga mkumbuu chibiruni, achimvwika joho, achimvwika chisibao na achichifunga na mkumbuu uriofumwa chiufundi mwakpwe chibiruni. 8Alafu achimvwika Aruni chifuko cha lagani na ndani ya hicho chifuko achitiya Urimu na Thumimu.8:8 Vihunde avi ni vidziwe ambavyo enye kala achihumira kumanya mapendzi ga Mlungu. Soma Kutsama 28:30.9Chisha achimvwika Aruni chiremba na uphande wa mbere wa hicho chiremba wachibandika chibamba cha zahabu, yani tadzi takatifu, dza Mwenyezi Mlungu arivyomlagiza Musa.

10Alafu Musa achihala mafuha ga utakaso, achiripaka rira hema ra mkpwutano na vitu vyosi virivyokala mumo achivitakasa. 11Achitimvya-timvya kano sabaa seemu ya mafuha higo dzulu ya phatu pha kulavira sadaka, na miyoye yosi, birika na hakore ili aitakase. 12Chisha Musa achimmwagira Aruni mafuha chitswani ili amtakase. 13Alafu Musa achiareha ana a Aruni achiavwika kandzu, achiafunga mikumbuu vibiruni na kuavwika viremba dza viratu arivyolagizwa ni Mwenyezi Mlungu.

14Chisha Musa achireha ndzau ya sadaka ya kuusa dambi, naye Aruni na anae achiika mikono yao dzulu ya chitswa cha yo ndzau. 15Musa achitsindza yo ndzau, achihala seemu ya milatso achiipaka kpwenye hizo pembe zirizo kpwenye pembe za phatu pha kulavira sadaka kpwa chalache ili kuphatakasa. Alafu achihala milatso chiyosala achiimwaga photsi phenye hako ra phatu pha kulavira sadaka, chihivyo achiphatakasa ili aphahumire kpwa kulavira sadaka. 16Alafu, Musa achihala marunya gosi gokala kpwenye mahumboge, chala cha ini phamwenga na figo zosi mbiri na marunyage na achiviocha dzulu ya phatu pha kulavira sadaka. 17Ela nyama, chingo na ufumba wa ndzau hiye, achiviocha kondze ya kambi dza Mwenyezi Mlungu arivyomlagiza Musa.

18Alafu, Musa achireha turume ra sadaka ya kuochwa. Aruni na anae achiika mikono yao dzulu ya chitswa cha turume hiro. 19Musa achiritsindza na milatsoye achiitimvya-timvya chila uphande wa pho pha phatu pha kulavira sadaka. 20Achikata-kata hiro turume vipande-vipande na Musa achiviocha phamwenga na chitswache na marunyage. 21Alafu gara mahumbo na marondo achigatsukutsa na madzi, Musa achigaocha gosi dzulu ya phatu pha kulavira sadaka phamwenga na seemu zanjina za ro turume dza sadaka ya kuochwa. Iyo ni zawadi yenye kungu nono imuhamirayo Mwenyezi Mlungu. Musa achihenda kama arivyolagizwa ni Mwenyezi Mlungu.

22Alafu achireha turume ranjina, dza sadaka ya kuatenga kpwa ajili ya Mwenyezi Mlungu. Aruni na anae achiika mikono yao dzulu ya chitswa cha turume hiro. 23Musa achiritsindza. Achihala seemu ya milatso ya hiro turume na achimpaka Aruni kpwenye ndewe ya sikirore ra kulume, dzalagumbe ra mkpwonowe wa kulume na ra chiguluche cha kulume. 24Ana a Aruni nao achedza, naye Musa achiapaka seemu ya milatso kpwenye ndewe za masikiro gao ga kulume, madzalagumbe ga mikono yao ya kulume na ga magulu gao ga kulume. Milatso yanjina achiitimvira-timvira pho phatu pha kulavira sadaka chila uphande. 25Alafu, achihala marunya gosi, yani mchira wenye marunya, marunya gosi ganagofwinika mahumbo, chala cha ini, phamwenga na figo zosi mbiri na marunyage na chiga cha kulume. 26Alafu, achihala mkpwahe mmwenga uriokandwa na mafuha, keki mwenga na bisikuti mwenga kula kpwenye kaphu ya mikahe isiyotiywa hamira iriyo mbere za Mwenyezi Mlungu achiviika vyosi dzulu ya vipande vya marunya na chira chiga. 27Musa achiviika mikononi mwa Aruni na anae, nao achiviunula dzulu kuonyesa akamlavira Mwenyezi Mlungu dza sadaka ya kuunulwa. 28Alafu Musa achihala vitu hivyo vyosi kula mwao mikononi achiviocha dzulu ya phatu pha kulavira sadaka phamwenga na sadaka za kuochwa. Hino ni sadaka ya kuikpwa mbere za Mwenyezi Mlungu, yenye kungu nono imuhamirayo Mwenyezi Mlungu, hino ni zawadi yenye kungu nono imuhamirayo Mwenyezi Mlungu. 29Chisha Musa achihala ira laga na achiiunula dzulu achilavya sadaka ya kuunulwa mbere za Mwenyezi Mlungu. Seemu iyo ya turume ra kutengera alavyadzi-sadaka kpwa ajili ya Mwenyezi Mlungu ni mtalo wa Musa dza arivyolagizwa ni Mwenyezi Mlungu.

30Alafu Musa wahala chiasi cha mafuha ga utakaso na milatso kula phatu pha kulavira sadaka achimtimvira-timvira Aruni na anae na nguwo zao piya. Chihivyo Musa achimtenga Aruni na anae na nguwo zao kpwa ajili ya Mwenyezi Mlungu.

31Musa achimuambira Aruni na anae, “Jitani hira nyama pho phatu pha kumenyera hema ra mkpwutano, muirye phapho hipho phamwenga na mikahe iriyo mo kaphuni mwenye sadaka za kutenga alavyadzi-sadaka kpwa ajili ya Mwenyezi Mlungu. Hendani dza vira nirivyokulagiza uwe na anao kukala seemu iyo ni iriwe ni mwimwi. 32Nyama yoyosi au mkpwahe wowosi ndiosala ni uochwe. 33Tamundatuluka kondze ya phatu pha kumenyera hema ra mkpwutano kpwa muda wosi wa siku sabaa, yani hadi muda wenu wa kutengbwa kpwa ajili ya Mwenyezi Mlungu usire. 34Mwenyezi Mlungu akalagiza huhende dza vira huchivyohenda rero kusudi hukuhendereni upatanisho kpwa kukuusirani dambi. 35Ni msale pho phatu pha kumenyera hema ra mkpwutano usiku na mutsi kpwa muda wa siku sabaa, na muhende gara mrigolagizwa ni Mwenyezi Mlungu, ili msifwe. Hivi ndivyo nirivyolagizwa ni Mwenyezi Mlungu.” 36Phahi, Aruni na anae achihenda gosi ambago Mwenyezi Mlungu walagiza kutsupira Musa.

9

Alavyadzi-sadaka anaandza kazi yao

1Siku sabaa za kutakaswa ziriphosira, Musa achimuiha Aruni na anae phamwenga na atumia a Iziraeli. 2Achimuambira Aruni, “Hala mwana ndzau kpwa ajili ya sadaka ya kuusa dambi na turume kpwa ajili ya sadaka ya kuochwa, nyama osi hinyo asikale na virema, uarehe mbere za Mwenyezi Mlungu. 3Aambire Aiziraeli ahale ndenje mwenga kpwa ajili ya sadaka ya kuusa dambi, mwana ndzau mmwenga wa mwaka mmwenga na turume mwenga ra mwaka mmwenga, kpwa ajili ya sadaka ya kuochwa, osi asiokala na virema. 4Ndzau mmwenga na turume mmwenga kpwa ajili ya sadaka ya amani, alavye mbere za Mwenyezi Mlungu phamwenga na sadaka ya mtsere uriotsanganywa na mafuha, mana rero Mwenyezi Mlungu andaatsembukira.”

5Aiziraeli achireha vyosi hivyo mbere ya hema ra mkpwutano dza vira Musa arivyolagiza na osi phamwenga achisengera phephi mbere za Mwenyezi Mlungu. 6Musa achiaambira, “Mwenyezi Mlungu akakulagizani muhende dzambo hiri ili muone ngumaye.” 79:7 Aeburania 7:27Alafu Musa achimuambira Aruni, “Phiya pho phatu pha kulavira sadaka, ukalavye sadakayo ya kuusa dambi na sadaka ya kuochwa. Piya ulavye sadaka za kuusa dambi chizorehwa ni atu na za kuochwa na uhende upatanisho kpwa kuusa dambiyo na za atu dza vira Mwenyezi Mlungu arivyolagiza.”

8Phahi, Aruni achisengerera phatu pha kulavira sadaka, achitsindza yuya mwana ndzau dza sadaka ya kuusa dambiye mwenye. 9Anae achimrehera milatso, naye Aruni achidyoga chalache kpwenye milatso iyo na kuipaka kpwenye hizo pembe zirizo kpwenye pembe za phatu pha kulavira sadaka. Milatso yosala achiimwaga kpwenye hako ra phatu pha kulavira sadaka. 10Achihala marunya, figo na chala cha ini cha yo sadaka ya kuusa dambi achiviocha vyosi dzulu ya phatu pha kulavira sadaka dza vira Mwenyezi Mlungu arivyolagiza Musa. 11Ela nyama na chingo achiviocha mohoni kondze ya kambi.

12Alafu Aruni achitsindza nyama wa sadaka ya kuochwa. Anae achimrehera milatso, naye achiimwagira-mwagira phatu pha kulavira sadaka pande zosi. 13Chisha achimrehera sadaka za kuochwa, chipande chimwenga-chimwenga, na chitswa, naye achiviocha dzulu ya phatu pha kulavira sadaka. 14Achitsukutsa mahumbo na marondo na achigaocha dzulu ya zo seemu zanjina za sadaka ya kuochwa pho phatu pha kulavira sadaka.

15Alafu, Aruni achireha sadaka ya atu. Achihala ndenje ya sadaka ya kuusira atu dambi, achiitsindza na kuilavya sadaka ya kuusa dambi, dza viratu arivyohenda kpwa hira ya mwandzo. 16Alafu achireha hira sadaka ya kuochwa na achiilavya kulengana na lagizo. 17Kanda na sadaka ya mtsere ariyoitiya kpwenye sadaka ya kuochwa ya chila ligundzu, wanyaha fumba mwenga ra mtsere na kuriocha dzulu ya phatu pha kulavira sadaka.

189:18 Alawi 3:1–11Viratu vira Aruni, achitsindza hira ndzau na rira turume ra sadaka ya amani kpwa ajili ya atu. Anae achimrehera milatso ambayo waimwagira-mwagira pande zosi za phatu pha kulavira sadaka. 19Wahala marunya gosi ga ndzau hiye na turume hiro, yani mchira wenye marunya wa turume, marunya gofwinika mahumbo, figo na chala cha ini, 20achigaika dzulu ya vidari, na achigatsukula hadi phatu pha kulavira sadaka achigaocha. 21Ela vira vidari na vira viga vya kulume, Aruni waviunula dzulu kuonyesa akamlavira Mwenyezi Mlungu dza sadaka ya kuunulwa, kulengana na vira Musa arivyolagiza.

229:22 Isabu 6:22–26Aruni ariphomala kulavya sadaka zosi, yani sadaka ya kuusa dambi, sadaka za kuochwa na sadaka za amani, achiaunurira atu mikono, achiabariki, alafu achitserera photsi. 23Chisha Musa na Aruni achiinjira ndani ya hema ra mkpwutano. Ariphotuluka achiabariki atu, na nguma ya Mwenyezi Mlungu ichiatsembukira atu osi. 24Moho wala mbere za Mwenyezi Mlungu uchiocha sadaka za kuochwa na marunya gokala dzulu ya phatu pha kulavira sadaka. Atu osi ariphoona hinyo moho apiga njerejere na achisujudu.

10

Dambi ya Nadabu na Abihu

1Nadabu na Abihu, ana a Aruni, ahala chila mmwenga chetezoche, achiika moho na uvumba, achimlavira Mwenyezi Mlungu moho usioruhusiwa, ambao tauyalengana na lagizo ra Mwenyezi Mlungu. 2Phahi, moho wala mbere za Mwenyezi Mlungu, uchiaocha hinyo barobaro nao achifwa mbereze. 3Kpwa hivyo, Musa achimuambira Aruni, “Higa ndigo gara Mwenyezi Mlungu arigogomba ariphoamba, ‘Nindadzionyesa kukala ni mtakatifu kahi ya hara ario phephi nami, nindahewa nguma mbere za atu osi!’ ” Aruni achinyamala zii.

4Phahi, Musa achiiha Mishaeli na Elizafani, ana a Uzieli, ise mdide wa Aruni, achiaambira edze ause nyufu za ndugu zao kula Phatu Phatakatifu na kuziphirika kondze ya kambi. 5Achigbwira kandzu za zo nyufu za ndugu zao achiaguruta hadi kondze ya kambi, dza vira Musa arivyoamuru. 6Alafu Musa achimuambira Aruni na anae, Eliazari na Ithamari, “Msidimule nyere zenu wala kukpwanyula nguwo zenu kpwa chiriro, la sivyo mundafwa na kuarehera Aiziraeli osi chivyamwenga tsukizi za Mwenyezi Mlungu. Ela ndugu zenu, yani nyumba yosi ya Iziraeli, anaweza kurira kpwa sababu ya moho hinyo Mwenyezi Mlungu achioreha. 7Msituluke kondze ya phatu pha kumenyera hema ra mkpwutano, ama sivyo mundafwa. Mana mafuha ga kutengbwa kpwa ajili ya Mwenyezi Mlungu ga dzulu yenu.” Aruni na anae achihenda kama vira Musa arivyoamba.

8Mwenyezi Mlungu achimuambira Aruni, 9“Munaphomenya ndani ya hema ra mkpwutano, uwe na anao msinwe uchi wa zabibu wala uchi wowosi, ama sivyo mundafwa. Hiri rindakala lagizo ambaro vivyazi vyenu vyosi vinalondwa virilunge siku zosi. 10Mnalondwa kuika tafwauti kahi ya mambo matakatifu na mambo ga kawaida, kahi ya mambo garigo najisi na sigokala najisi. 11Mundaafundza Aiziraeli malagizo gosi ambago Mwenyezi Mlungu wakuambirani kutsupira Musa.”

1210:12 Alawi 6:14–18Musa achimuambira Aruni na anae ariosala, Eliazari na Ithamari, “Halani hira seemu ya sadaka ya mtsere yosala kula sadaka anazolavirwa Mwenyezi Mlungu. Mtengeze mikahe isiyotiywa hamira na muirye kanda-kanda ya phatu pha kulavira sadaka mana sadaka iyo ni takatifu kabisa. 13Mundairya Phatu Phatakatifu kpwa sababu hinyo ni mtaloo na chivyazicho kahi za sadaka zireherwazo Mwenyezi Mlungu kpwa kuochwa. Hivi ndivyo nirivyoamriwa. 1410:14 Alawi 7:30–34Ela laga chiyounulwa mbere za Mwenyezi Mlungu na chiga chinacholaviwa dza sadaka kpwa kuunulwa mbere za Mwenyezi Mlungu, munaweza kuvirya phatu phophosi ambapho si najisi. Undarya uwe na anao alume na achetu. Vitu hivyo ukahewa kama mtaloo na wa chivyazicho kula sadaka za amani za atu a Iziraeli. 15Chira chiga chiricholaviwa na laga chiyounulwa mbere za Mwenyezi Mlungu andavireha phamwenga na sadaka za marunya ganagolaviwa kpwa kuochwa. Hivyo vindakala vyako phamwenga na anao, hinyo ni mtalo wenu hata kare na kare dza vira Mwenyezi Mlungu arivyolagiza.”

16Phahi, Musa wauza-uza sana kuhusu hira ndenje ya sadaka ya kuusa dambi, naye achimanya kukala ikaochwa kare. Hivyo achiareyera sana Eliazari na Ithamari, ana a Aruni ariosala, achiauza, 1710:17 Alawi 6:24–26“Kpwa utu wani tamyairya Phatu Phatakatifu? Iyo kala ni chitu chitakatifu kabisa na kala mkaihewa ili kuusa makosa ga Aiziraeli osi phamwenga na kuahendera upatanisho kpwa kuausira dambi mbere za Mwenyezi Mlungu. 18Tsona, kpwa vira mlatsowe tauyarehwa ndani ya Phatu Phatakatifu, mwalondwa mumurye muhalani mbere ya hema ra mkpwutano dza nrivyolagiza.” 19Aruni achimuambira Musa, “Lola, rero akalavya sadaka yao ya kuusa dambi na sadaka yao ya kuochwa mbere za Mwenyezi Mlungu, na mambo higa gakahendeka. Dze, kalapho nkarya iyo sadaka ya kuusa dambi hivi rero, ingekubalika mbere za Mwenyezi Mlungu?” 20Musa ariphosikira higo, achihamirwa.

11

Nyama a kuriwa na asioriwa

(Kumbukumbu 14:3–21)

1Mwenyezi Mlungu achiaambira Musa na Aruni, 2“Aambire Aiziraeli hivi: Kahi ya nyama osi kpwenye tsi, ambao munaweza kurya ni hano. 3Munaweza kurya nyama yeyesi mwenye makpwatsa goganyika seemu mbiri na anatserura. 4Ela kahi ya nyama atserurao, au ario na makpwatsa ga kuganyika seemu mbiri, msirye ngamia. Iye kpwenu ni najisi, mana anatserura ela kana makpwatsa ga kuganyika seemu mbiri. Msirye kpwangʼa mana ni najisi kpwenu. Anatserura, ela kana makpwatsa ga kuganyika seemu mbiri. Msirye tsungula mana ni najisi kpwenu. Anatserura, ela kana makpwatsa ga kuganyika seemu mbiri. 5Msirye kpwangʼa kpwa kukala iye anatserura ela makpwatsage tagayaganyika, hiye kpwenu ni najisi. 6Msirye tsungula, iye anatserura ela makpwatsage tagayaganyika, iye naye kpwenu ni najisi. 7Msirye nguluwe, iye ana makpwatsa garigoganyika ela katserura, hiye kpwenu ni najisi. 8Kpwa sababu nyama aha ni najisi, msirye nyama yao wala msigute nyufu zao.

9“Kahi ya viumbe vyosi vya madzini, munaweza kurya chiumbe chochosi chiricho na mapezi na mamba, chiricho baharini au myuhoni. 10Ela chochosi chiishicho baharini au myuhoni, ambacho tachina mapezi wala mamba, yani viumbe vyanjina vyosi viishivyo madzini ni najisi kpwenu. 11Viumbe hivyo vindakala najisi kpwenu. Msirye nyama yao, wala msigute nyufu zao mana ni najisi. 12Chiumbe chochosi chiishicho ndani ya madzi ambacho tachina mapezi na mamba ni najisi kpwenu.

13“Hinya ndio nyama a mapha ambao ni najisi kpwenu. Kpwa hivyo, msiarye: Kozi, furukombe, pungu, 14mweko, aina zosi za nderi, 15aina zosi za kunguru, 16mbuni, bweka, dudumizi, aina zosi za chiphanga, 17chororo, aina zosi za vimburu, aina zosi za manjera, korongo, koikoi, hudihudi na chila aina ya nundu, 18mumbi, mwari, nderi, 19manjera, aina zosi za koikoi, hudihudi na nundu.

20“Adudu osi enye mapha aambalao na magulu mane, ni najisi kpwenu. 21Ela, kahi ya adudu enye mapha anyendekao kpwa magulu mane mare ga kutiniratinira dzulu ya tsi munaweza kurya. 22Hinyo ni: Chila aina ya ndzije, ya nyoe, ya vyenene na ya mabandzi. 23Ela adudu anjina osi enye mapha na magulu mane ni najisi kpwenu.

24“Unaweza kudzinajisi kpwa kurya au kuguta nyama hinya; yeyesi ndiyeguta nyufu za nyama hinya andakala najisi hadi dziloni. 25Yeyesi ndiyetsukula nyufu zao ni afule nguwoze naye andakala najisi hadi dziloni. 26Nyama enye ni hara arioahulwa makpwatsa ela tagayaganyika kano mbiri na taatserura. Mutu yeyesi ndiyeguta nyufu za nyama hinyo andakala najisi. 27Nyama osi anyendekao kpwa mafumba gao kahi za osi anyendekao na magulu mane, ni najisi kpwenu na yeyesi ndiyeguta lufu ra nyama dza hiye andakala najisi hadi dziloni. 28Mutu yeyesi ndiyetsukula nyufu za nyama hinyo andakala najisi hadi dziloni, naye andafula nguwoze. Hinyo kpwenu ni najisi.

29“Kahi ya viumbe vinyendekavyo photsi hivi ni najisi kpwenu: Kala, kotso, chila aina ya mjusi, 30phalaphala, mbulu kenge, chijenje, mbulu na lumbwi. 31Hinyo osi ni najisi kpwenu na yeyesi ndiyeguta nyufu zao, andakala najisi hadi dziloni. 32Napho lufu ra viumbe hivyo rikagbwerera chitu chochosi, ikale ni chifwaya cha muhi, nguwo, chingo, gunia au mwiyo wowosi unaohumirwa kpwa kazi yoyosi, mwiyo hinyo undakala najisi hadi dziloni. Ili kuchihenda chikale swafi chinalondwa kutsukutswa na madzi. 33Napho lufure rikagbwerera mwiyo wa ulongo, phahi, chitu chochosi chiricho ndani ya mwiyo hinyo ni najisi na mwiyo hinyo ni uvundzwe. 34Chakurya au chinwadzi chochosi chichiguta madzi kula mwiyo hinyo chindakala najisi. 35Chila chitu ambacho chikagbwererwa ni lufu, chindakala najisi. Ichikala ni dziko ra ulongo ra kuochera mikahe au nyungu ni ivundzwe. Vindakala najisi navyo ni vinajisi kpwenu. 36Pula za madzi au Chisima cha kudzengerwa tachindanajisika. Ela chochosi ndichoguta nyufu hizi chindakala najisi. 37Ichikala lufu rikagbwerera mbeyu za kuphanda, mbeyu hizo tazindakala najisi. 38Ela napho mbeyu zikatiywa madzini na zikagbwererwa ni lufu, phahi, mbeyu hizo ni najisi kpwenu.

39“Ichikala nyama yeyesi munayeruhusiwa kurya, akafwa mwenye, yeyesi ndiyeguta lufure, andakala najisi hadi dziloni. 40Mutu yeyesi achirya nyama ya lufu hiro andafula nguwoze na andakala najisi hadi dziloni. Na yeyesi ndiyetsukula lufu hiro, andafula nguwoze, naye andakala najisi hadi dziloni.

41“Chiumbe chochosi chinachonyendeka photsi ni tsukizo kpwenu, msichirye. 42Chochosi chinachoambala na ndani, chochosi chinachonyendeka photsi kpwa magulu mane au magulu manji, msichirye kpwa mana ni tsukizo. 43Kpwa hivyo msidzihende kukala tsukizo kpwa njira ya kurya au kuguta viumbe vihambalavyo mndadzinajisi. 4411:44 Alawi 19:2; 1 Petero 1:16Kpwa sababu mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu, Mlungu wenu, dzitakaseni na mkale atakatifu kpwa mana mimi ni mtakatifu. Wala msidzinajisi na chochosi chinachoambala photsi. 45Kpwa sababu mimi Mwenyezi Mlungu, ndimi yekutuluzani kula tsi ya Misiri kusudi nikale Mlungu wenu; kpwa hivyo kalani atakatifu kpwa mana mimi ni mtakatifu.

46“Iyo phahi, ndiyo shariya kuhusu nyama, nyama a mapha na viumbe vyosi virivyo moyo viishivyo ndani ya madzi na vinavyonyendeka photsi, 47ili kutafwautisha kahi ya chiricho najisi na chisichokala najisi, chiwezacho kuriwa na sichoweza kuriwa.”

12

Kutakasa achetu bada ya kudzivugula

1Mwenyezi Mlungu achimuambira Musa, 2“Aambire atu a Iziraeli hivi: Mchetu achiphaha mimba na kudzivugula mwana mlume, andakala najisi kpwa muda wa siku sabaa sawa na anavyokala wakati ana ga chichetu. 312:3 Mwandzo 17:12; Luka 2:21Mwana hiye andatiywa tsatsani sikuye ya nane. 4Alafu mchetu hiye andaenderera kukala najisi kpwa muda wa siku mirongo mihahu na tahu ndipho akale si najisi bada ya kutuma. Wakati hinyo, asigute chochosi chitakatifu wala kuinjira Phatu Phatakatifu hadi siku za kutakasikakpwe ndiphotimiya. 5Ela, napho akadzivugula mwana mchetu, phahi, andakala najisi kpwa muda wa wiki mbiri dza vira inavyokala wakati ana ga chichetu. Andaenderera kukala najisi kpwa muda wa siku mirongo sita na sita.

6“Siku za kutakaswakpwe ndiphotimiya, ikale akaphaha mwana mlume au mchetu, andamrehera mlavyadzi-sadaka hipho phatu pha kumenyera hema ra mkpwutano turume ra mwaka mmwenga kpwa ajili ya sadaka ya kuochwa na mwana njiya manga au njiya, kpwa ajili ya sadaka ya kuusa dambi. 7Mlavyadzi-sadaka andamreha mbere za Mwenyezi Mlungu na kumuhendera mchetu hiye upatanisho kpwa kumuusira najisi naye andakala si najisi tsona. Hiri ni lagizo ra kuelekeza mchetu yeyesi ndiyedzivugula mwana mlume au mchetu.

812:8 Luka 2:24“Napho kaweza kulavya turume, phahi, andareha njiya airi au ana njiya manga airi; mmwenga kpwa ajili ya sadaka ya kuochwa na wanjina kpwa ajili ya sadaka ya kuusa dambi. Mlavyadzi-sadaka andamuhendera mchetu hiye upatanisho kpwa kumuusira najisi, naye andakala swafi.”

13

Malagizo kuhusu ukongo wa ngozi wa kuambukiza

1Mwenyezi Mlungu achimuambira Musa na Aruni, 2“Ichikala mutu yeyesi andakala na kufutuka au viphere au vyoga dzulu ya mwiriwe, ambavyo vinaweza kukala ukongo wa ngozi wa kuambukiza, phahi, ni lazima arehwe kpwa mlavyadzi-sadaka Aruni au mmwenga wa anae ndiyekala mlavyadzi-sadaka. 3Mlavyadzi-sadaka andachunguza phatu pharipho ukongo na ichikala nyere za phatu phara zikagaluka nyereru na ukongo wenye uchionekana kukala u ndani zaidi ya ngozi ya mwiriwe, phahi, hinyo ni ukongo wa ngozi wa kuambukiza. Mlavyadzi-sadaka achimala kumchunguza hivyo, andatangaza kukala mutu yuya ni najisi. 4Ela ichikala seemu hiyo, dzagbwe ni nyereru ela nyo wereruwe taudzangbwemenya sana ndani ya chingo na wala nyere za phatu phara taziyabadilika kukala nyereru, phahi, mlavyadzi-sadaka andamtenga mutu yuya kpwa muda wa siku sabaa. 5Siku ya sabaa, mlavyadzi-sadaka andamchunguza tsona yuya mutu, na ichikala, kulengana na uchunguziwe akaona hinyo ukongo taudzangbwebadilika na taudzangbwegota kpwenye ngoziye, phahi, andamtenga mutu hiye kpwa siku zanjina sabaa.

6“Mlavyadzi-sadaka andamchunguza tsona mutu hiye siku ya sabaa. Napho kulengana na uchunguziwe, hira seemu ya ukongo inayaya na ukongo taudzangbwegota, phahi, mlavyadzi-sadaka andatangaza kukala mutu yuya ni swafi, hinyo ni uphere tu. Mutu hiye ni afule nguwoze, naye andakala swafi. 7Ela viphere vira vichigota kpwenye ngozi, bada ya mutu hiye kudzionyesa kpwa mlavyadzi-sadaka kpwa ajili ya kutangazwa kukala ni swafi, phahi, andakpwedza tsona kpwa mlavyadzi-sadaka. 8Mlavyadzi-sadaka andamchunguza tsona, na napho ukongo wa ngozi ukagota kpwenye ngozi, phahi, mlavyadzi-sadaka andatangaza kukala mutu yuya ni najisi mana hinyo ni mahana.

9“Napho mutu akagbwirwa ni mahana, andarehwa kpwa mlavyadzi-sadaka. 10Mlavyadzi-sadaka andamchunguza na napho akafutuka utu wereru ambao ukahenda malalaikage gakale mereru na kufutuka kura kukagaluka kukala chironda chiitsi, 11higo ni mahana ga muda mure. Mlavyadzi-sadaka andatangaza kukala mutu hiye ni najisi. Kandamtenga mutu hiye kpwa amchunguze tsona mana ni najisi kare. 12Napho ukongo wa kuambukiza ukamgbwira na ukagota mwiri mzima, kula chitswani hadi maguluni, hata ikale mlavyadzi-sadaka anaweza kuona, 13phahi mlavyadzi-sadaka andamchunguza. Naye achiona kukala ukongo hinyo ukagota mwiri mzima, phahi, andatangaza kukala mutu hiye ni swafi kpwa sababu mwiri ukagaluka kukala mwereru na hivyo mutu hiye ni swafi. 14Ela achionekana na chironda chiitsi, phahi, mutu hiye andakala ni najisi. 15Mlavyadzi-sadaka andachunguza hicho chironda chiitsi na kumtangaza kukala ni najisi kpwa sababu hinyo ni ukongo wa ngozi wa kuambukiza. 16Ela hicho chironda chichigaluka tsona kukala chereru, mutu hiye andauya kpwa mlavyadzi-sadaka. 17Mlavyadzi-sadaka andamchunguza na achiona kukala chikagaluka kukala chereru, phahi, andatangaza kukala mutu hiye ni swafi.

18“Napho mutu akagbwirwa ni iphu, naro rikaphola, 19ela pho phariphokala na iphu phafutuka na phachikala phereru au avi phereru avi phakundu, analondwa kumuonyesa mlavyadzi-sadaka. 20Mlavyadzi-sadaka andamchunguza hiye mutu, naye achiona kukala ukongo hinyo u ndani zaidi ya ngozi na go malalaika ga phatu phara gakagaluka kukala mereru, phahi, mlavyadzi-sadaka andatangaza kukala mutu hiye ni najisi. Higo ni mahana ambago gakaandza kpwenye iphu. 21Ela napho mlavyadzi-sadaka akamchunguza hiye mutu na kuona kukala malalaika ga phatu phara sigo mereru wala ukongo hinyo taundani sana ya ngozi, ela phanayaya, phahi, andamtenga hiye mutu kpwa muda wa siku sabaa. 22Napho ukongo hinyo ukagota kpwenye ngozi, phahi, mlavyadzi-sadaka andatangaza kukala mutu hiye ni najisi, seemu iyo ina ukongo wa kuambukiza. 23Ela, napho hinyo ukongo taudzangbwebadilika na taudzangbwegota kpwenye ngoziye, phahi, hiro ni kuphyu ra iphu tu. Mlavyadzi-sadaka andatangaza kukala mutu hiye ni swafi.

24“Au, ichikala mutu waphya na cho chironda chiitsi chikagaluka kukala kundu na wereru, 25mlavyadzi-sadaka andachichunguza. Naye achiona kukala malalaika gakagaluka kukala mereru na ukongo ukamenya ndani sana, phahi, hinyo ni ukongo wa kuambukiza. Ukongo hinyo ukadzituluza kpwa njira ya phatu phara phophya. Mlavyadzi-sadaka andatangaza kukala mutu hiye ni najisi, mana ana mahana. 26Ela napho mlavyadzi-sadaka achiona kukala malalaika ga phatu phara si mereru na nyo ukongo taundani sana ela ura wereru unayaya, phahi, mlavyadzi-sadaka andamtenga mutu hiye kpwa muda wa siku sabaa. 27Siku ya sabaa, mlavyadzi-sadaka andamchunguza. Napho cho chironda chikatsatsamuka, phahi, mlavyadzi-sadaka andatangaza kukala mutu yuya ni najisi, mana ana ukongo wa ngozi wa kuambukiza. 28Ela, napho hicho chironda tachikatsatsamuka, ela nyo wereru unayaya, hiko ni kufutuka chikorehwa ni kuphya. Phahi, mlavyadzi-sadaka andatangaza kukala mutu hiye ni swafi, mana hiro ni kuphyu ra kuphya.

29“Napho mutu yeyesi mlume au mchetu, ana ukongo phakpwe chitswani au cheruni, 30mlavyadzi-sadaka andachunguza ukongo hinyo. Ichikala andaona kukala ukongo u ndani sana na nyere zi mandano na ni nyembamba, phahi, andatangaza kukala mutu hiye ni najisi, mana higo ni mahana ga chitswa au ga cheru. 31Napho mlavyadzi-sadaka andachunguza pho phakongo na aone kukala taundani sana ya ngozi na nyere si nyiru, phahi mlavyadzi-sadaka andamtenga mutu hiye kpwa muda wa siku sabaa. 32Siku ya sabaa mlavyadzi-sadaka andaphachunguza pho phenye ukongo hinyo. Achiona taphaenjerezekere na taphana nyere za rangi ya mandano wala nyo ukongo taundani sana ya ngozi, 33phahi mutu hiye andanyola chitswache au cheruche. Ela phatu phara phenye ukongo kandaphanyola. Alafu mlavyadzi-sadaka andamtenga mutu hiye kpwa muda wanjina wa siku sabaa. 34Siku ya sabaa, mlavyadzi-sadaka andachunguza pho phatu phakongo. Ichikala mlavyadzi-sadaka andaona kukala ukongo hinyo taukaenjerezeka wala kumenya ndani ya ngozi, phahi, andatangaza kukala mutu yuya ni swafi. Mutu hiye andafula nguwoze, naye andakala swafi. 35Ela ichikala ukongo hinyo ukaenjerezeka bada ya kutangazwa kukala swafi, 36mutu hiye andachunguzwa ni mlavyadzi-sadaka na ichikala ukaenjerezeka, mlavyadzi-sadaka kandakala na haja ya kuendza nyere zenye rangi ya mandano. Mutu hiye andakala najisi. 37Ela ichikala mlavyadzi-sadaka andaona kukala hira seemu iriyo kongo taikabadilika na nyere nyiru zikamera phatu hipho, phahi, ukongo undakala ukaphola, na mutu hiye ni swafi. Mlavyadzi-sadaka andatangaza kukala mutu hiye ni swafi.

38“Napho mutu yeyesi, akale mlume au mchetu, ana alama nyereru mwakpwe mwirini, 39mlavyadzi-sadaka andamchunguza mutu hiye. Ichikala mlavyadzi-sadaka andaona kukala alama hizo ni nyereru chidide, hinyo ni ukongo wa kawaida, mutu hiye ni swafi.

40“Napho mutu akahenda lilazi ra kogoni, iye ni swafi mana ana lilazi tu. 41Ichikala mutu nyereze zikauka lihosini, mutu hiye ana lilazi tu naye aswafi. 42Ela napho phakpwe chitswani phenye lilazi phana alama ya kundu na wereru, hinyo ni ukongo wa ngozi wa kuambukiza unaoandza kpwenye lilazire hipho kogoni au kpwenye lihosi. 43Mlavyadzi-sadaka andamchunguza na ichikala andaona kukala hiko kufutuka kuna rangi ya kundu na wereru kpwenye lilazi kogoni au kpwenye lihosi na ambao u dza ukongo wa ngozi wa kuambukiza kpwenye ngozi, 44phahi, mutu hiye ana ukongo wa kuambukiza, na ni najisi. Mlavyadzi-sadaka andamtangaza kukala ni najisi, kpwa sababu ya ukongo urio phakpwe chitswani.

45“Mwenye ukongo wa kuambukiza yeyesi andavwala mademu, nyereze kandazitsana, andabwiningiza mromowe na mkpwonowe na kugomba kpwa sauti kuamba, ‘Mino ni najisi, mino ni najisi.’ 46Andaenderera kukala najisi kpwa muda wosi ndiokala na ukongo hinyu. Iye ni najisi, naye ni lazima asagale macheye kondze ya kambi.

Malagizo kuhusu koga kpwenye nguwo

47“Napho nguwo ina aina ya madowa ga koga, ikale ya nyoya za mangʼondzi au katani, 48nguwo iyo ikale ikafumwa au kusukpwa na katani au nyoya za mangʼondzi au ni nguwo ya chingo ya aina yoyosi, 49ichikala hiro dowa ra koga ri rangi ya nyasi mbitsi au ya kundu kpwenye nguwo hiyo, phahi, nguwo iyo ina koga ya kuambukiza. Kpwa hivyo ni lazima mlavyadzi-sadaka aonyeswe iyo nguwo. 50Mlavyadzi-sadaka andachunguza hiro dowa ra koga iyo naike nguwo iyo kanda kpwa muda wa siku sabaa. 51Siku ya sabaa andachunguza dowa hiro ra koga. Ichikala hiro dowa ra koga rikagota kpwenye nguwo hiyo, ikale ni ya kufumwa, kusukpwa, ya chingo au ya chitu chanjina chochosi chotengezwa na chingo, nguwo iyo indakala na koga inayogota. 52Mlavyadzi-sadaka andaiocha nguwo iyo mana ina aina ya koga inayogota.

53“Ela mlavyadzi-sadaka achiona hiro dowa ra koga tarikagota kpwenye nguwo, 54phahi, andalagiza nguwo iyo ifulwe na kuikpwa kanda kpwa muda wanjina wa siku sabaa. 55Mlavyadzi-sadaka andachunguza nguwo iyo bada ya kufulwa. Ichikala dowa hiro taridzangbwegaluka rangiye hata dzagbwe tarikagota, phahi, nguwo iyo ni najisi nayo ni iochwe, ikale dowa hiro ri ndani au kondze ya nguwo hiyo. 56Napho mlavyadzi-sadaka andaona kukala hiro dowa rinayaya bada ya kufulwa, phahi andakata iyo seemu iriyo na aina ya koga igotayo. 57Alafu, ichikala hiro dowa rindaonekana tsona kpwenye nguwo yofumwa, yosukpwa au kpwenye chitu chochosi cha chingo, phahi inakoga inayogota. Kpwa hivyo nguwo iyo andaiocha. 58Ela nguwo ambayo dowa ra koga rikauka bada ya kufulwa, indafulwa kano ya phiri na hivyo indakala swafi.

59“Higa ndigo malagizo kuhusu madowa ga koga ndigokala kpwenye nguwo za nyoya za mangʼondzi, za katani yofumwa, yosukpwa au za chingo. Kpwa njira iyo mundaweza kutafwautisha kahi ya nguwo isiyokala najisi na hira inayokala najisi.”

14

Kutakaswa bada ya kuphola ukongo wa ngozi

1Mwenyezi Mlungu achimuambira Musa, 214:2 Mathayo 8:4; Mariko 1:44; Luka 5:14; 17:14“Higa ndigo malagizo kuhusu enye mahana katika siku za kutakaswa kpwao, bada ya kuphola ndiphorehwa kpwa mlavyadzi-sadaka. 3Mlavyadzi-sadaka andaphiya akamchunguze yuya mutu kondze ya kambi. Ichikala ukongo hinyo ukaphola, 4phahi, mlavyadzi-sadaka andaamuru areherwe nyama airi a mapha ario swafi na azima, chigongo cha muhi wa muerezi, sufi ya kundu na chiphungo cha muhisopo kpwa ajili ya yuya mutu ndiyetakaswa. 5Mlavyadzi-sadaka andaamuru nyama wa mapha mmwenga atsindzwe dzulu ya nyungu yenye madzi swafi ga muhoni gajerago. 6Mlavyadzi-sadaka andahala yuya nyama wa mapha chiyesala, chira chigongo cha muerezi, sufi ya kundu na chira chiphungo cha muhisopo na kuvivwika vyosi kpwenye madzi chigotsanganyika na milatso ya yuya nyama wa mapha chiyetsindzwa. 7Alafu, andamtimvira-timvira yuya mwenye kutakaswa hira milatso kano sabaa, alafu andatangaza kukala mutu hiye ni swafi. Andamricha yuya nyama wa mapha mzima aphiye vyakpwe weruni. 8Hiye mutu andafula nguwoze, andanyola nyereze, na aoge, naye andakala swafi. Bada ya higo andauya ndani ya kambi, ela andasagala kondze ya hemare kpwa muda wa siku sabaa. 9Siku ya sabaa andanyola nyereze zosi za chitswache, cheruche, nyusi na nyere zosi za mwirini. Alafu andafula nguwoze na kuoga, naye andakala swafi.

10“Siku ya nane andareha ana turume airi, mwati wa mwaka mmwenga osi asiokala na virema, kilo tahu za unga mnono uriotsanganywa na mafuha kpwa ajili ya sadaka ya mtsere phamwenga na mafuha seemu mwenga ya tahu ya lita. 11Mlavyadzi-sadaka ndiyetakasa mutu hiye andamreha mbere za Mwenyezi Mlungu phephi na phatu pha kumenyera hema ra mkpwutano phamwenga na vitu chivyoreha. 12Mlavyadzi-sadaka andahala mwana turume mmwenga na kumlavya dza sadaka ya kuusa makosa phamwenga na gara mafuha. Andaviunula mbere za Mwenyezi Mlungu. 13Alafu andatsindza yuya mwana ngʼondzi Phatu Phatakatifu, anaphotsindza nyama wa sadaka ya kuusa dambi na sadaka za kuochwa. Sadaka hino ya kuusa makosa na sadaka ya kuusa dambi, ni za mlavyadzi-sadaka. Ni sadaka takatifu kabisa. 14Mlavyadzi-sadaka andahala seemu ya milatso ya sadaka ya kuusa makosa na kupaka ye mutu atakaswaye ndewe ya sikirore ra kulume na dzalagumbe ra mkpwonowe wa kulume na ra chiguluche cha kulume. 15Alafu, mlavyadzi-sadaka andahala seemu ya mafuha na kugatiya kpwenye fumba ra mkpwonowe wa kumotso. 16Andadyoga chala cha mkpwonowe wa kulume kpwenye mafuha higo na amtimvire-timvire kano sabaa mbere za Mwenyezi Mlungu. 17Seemu ya mafuha ndigosala mwakpwe fumbani andapaka ye mutu atakaswaye ndewe ya sikirore ra kulume na dzalagumbe ra mkpwonowe wa kulume na ra chiguluche cha kulume, phatu pharatu ariphopaka milatso ya sadaka ya kuusa makosa. 18Gara mafuha ndigosala andapaka yuya mutu chitswani. Hivyo andamuhendera utakaso kpwa kumuusira najisi mbere za Mwenyezi Mlungu. 19Mlavyadzi-sadaka andalavya sadaka ya kuusa dambi na kumuhendera yuya mutu utakaso kpwa kumuusira najisi. Alafu andatsindza mwana turume wa sadaka ya kuochwa. 20Mlavyadzi-sadaka andalavya hira sadaka ya kuochwa phamwenga na sadaka ya mtsere dzulu ya phatu pha kulavira sadaka. Hivyo andamuhendera yuya mutu utakaso kpwa kumuusira najisi, naye andakala swafi.

21“Ela ichikala mutu yuya ni mchiya, kana uwezo wa kulavya vitu hivyo, phahi andareha mwana turume mmwenga dza sadaka ya kuusa makosa ambaye andaunulwa dza sadaka ya kuunulwa kpwa kumuhendera yuya mutu utakaso kpwa kumuusira najisi. Andareha viratu vira, kilo mwenga ya unga mnono uriotsanganywa na mafuha kpwa ajili ya sadaka ya mtsere na mafuha seemu mwenga ya tahu ya lita. 22Piya andareha njiya airi au ana njiya manga airi chiasi awezacho, mmwenga andakala kpwa ajili ya sadaka ya kuusa dambi na wanjina kpwa ajili ya sadaka ya kuochwa. 23Siku ya nane andamrehera mlavyadzi-sadaka vitu hivyo kpwa ajili ya utakasowe mbere za Mwenyezi Mlungu hipho phatu pha kumenyera hema ra mkpwutano. 24Mlavyadzi-sadaka andahala yuya mwana turume wa sadaka ya kuusa makosa phamwenga na gara mafuha seemu mwenga ya tahu za lita na kuviunula dza sadaka ya kuunulwa mbere za Mwenyezi Mlungu. 25Ye mutu ndiyereha yuya mwana turume wa sadaka ya kuusa makosa andamtsindza. Mlavyadzi-sadaka andahala seemu ya milatso na kupaka yuya mutu atakaswaye ndewe ya sikirore ra kulume, dzalagumbe ra mkpwonowe wa kulume na ra chiguluche cha kulume. 26Mlavyadzi-sadaka andatiya seemu ya mafuha higo kpwenye fumba ra mkpwonowe wa kumotso. 27Alafu amtimvire-timvire na chala cha mkpwonowe wa kulume seemu ya higo mafuha garigo kpwenye fumbare ra kumotso kano sabaa mbere za Mwenyezi Mlungu. 28Mlavyadzi-sadaka andapaka mafuha yuya mutu atakaswaye ndewe ya sikirore ra kulume, kpwenye dzalagumbe ra mkpwonowe wa kulume, na ra chiguluche cha kulume. Andapaka phatu phara ambapho akapaka hira milatso ya sadaka ya kuusa makosa. 29Mafuha ndigosala mwakpwe mkpwononi andapaka yuya mutu chitswani, ili kumuhendera utakaso kpwa kumuusira najisi mbere za Mwenyezi Mlungu. 30Alafu mlavyadzi-sadaka andahala chira ambacho yuya mutu akaweza kureha ikale ni njiya au ana njiya manga. 31Njiya mmwenga andakala kpwa ajili ya sadaka ya kuusa dambi na wanjina kpwa ajili ya sadaka ya kuochwa phamwenga na sadaka ya mtsere. Mlavyadzi-sadaka andamuhendera mutu yuya utakaso kpwa kumuusira najisi mbere za Mwenyezi Mlungu.

32“Higa ndigo malagizo kuhusu mutu wa mahana asiyekala na uwezo wa kulavya sadaka ya utakaso ya kawaida.”

Koga kpwenye nyumba

33Chisha Mwenyezi Mlungu achimuambira Musa na Aruni, 34“Mndiphoinjira tsi ya Kanani ambayo nindakuphani ikale yenu, nami nchihenda aina yoyosi ya koga kpwenye ukuta wa nyumba fulani kpwenye tsi yenu. 35Phahi, mwenye nyumba iyo analondwa amuambire mlavyadzi-sadaka kukala, ‘Nikaona utu dza koga kpwenye nyumba yangu.’ 36Mlavyadzi-sadaka andaamuru vitu vyosi ndani ya nyumba iyo vituluzwe kabila ya iye mwenye kadzangbweandza uchunguzi wa rira dowa, sedze vikatangazwa vyosi kukala najisi. Alafu andamenya na achunguze nyumba hiyo. 37Andachunguza koga mo kutani, na achiona ikasababisha madowa-madowa ga rangi ya nyasi mbitsi au ya kundu na kuonekana kukala gakamenya ndani ya kuta, 38hiye andatuluka kondze na kufunga nyumba iyo kpwa muda wa siku sabaa. 39Siku ya sabaa, mlavyadzi-sadaka andauya na kuchunguza tsona nyumba hiyo. Ichikala dowa hiro rikagota kpwenye kuta za nyumba hiyo, 40andalagiza mawe garigo kpwenye seemu zenye koga zibomolwe na kutsuphiwa phatu pharipho najisi kondze ya mudzi. 41Palasta ya ndani ya nyumba iyo yosi indakpwangulwa-kpwangulwa na uchafu utsuphiwe phatu pharipho najisi kondze ya mudzi. 42Alafu ukuta hinyo undadzengbwa na mawe maphya mo mwatu murimobomolwa. Nayo iyo nyumba indapigbwa palasta luphya.

43“Ichikala dowa rira rindatsembuka tsona bada ya kulavya mawe higo na kukpwangula palasta na kuipiga luphya, 44inalondwa mlavyadzi-sadaka edze aichunguze. Ichikala koga ikagota kpwenye nyumba hiyo, phahi iyo ni koga isiyouka, nyumba iyo ni najisi. 45Nyumba iyo inalondwa ibomolwe na mawege, mbaoze na palastaye viphirikpwe phatu pharipho najisi kondze ya mudzi. 46Zaidi ya higo, yeyesi ndiyemenya ndani ya nyumba iyo wakati ndiphokala ikafungbwa, andakala najisi hadi dziloni. 47Yeyesi ndiyelala kpwenye nyumba iyo au kurya chakurya himo, analondwa afule nguwoze.

48“Ela ichikala bada ya kuchunguza nyumba hiyo, mlavyadzi-sadaka achiona kukala koga taikagota bada ya kupigbwa palasta, phahi, mlavyadzi-sadaka andatangaza kukala nyumba iyo ni swafi mana koga ikasira. 49Phahi kuonyesa nyumba ikakala swafi tsona, mwenye nyumba andareha nyama airi a mapha phamwenga na chipande cha muerezi, sufi ya kundu na chiphungo cha muhisopo. 50Andatsindza nyama mmwenga wa mapha dzulu ya nyungu yenye madzi swafi ga muhoni. 51Andahala chipande cha muerezi, chiphungo cha muhisopo na hira sufi ya kundu phamwenga na yuya nyama wa mapha chiyesala mzima na kuvivwika vyosi madzini chigotsanganyika na milatso ya yuya nyama wa mapha chiyetsindzwa. Alafu andatimvira-timvira nyumba iyo milatso kano sabaa. 52Hivi ndivyo ndivyotakasa nyumba iyo kpwa milatso ya nyama wa mapha, madzi swafi ga muhoni gajerago, nyama wa mapha ariye moyo, chipande cha muerezi, chiphungo cha muhisopo na hira sufi ya kundu. 53Yuya nyama wa mapha ariye mzima andamricha aphiye vyakpwe weruni kondze ya mudzi. Hivi ndivyo ndivyotakasa nyumba hiyo, nayo indakala swafi.”

54Higa ndigo malagizo kuhusu aina yoyosi ya ukongo wa kuambukiza, ukongo wa ngozi wa chitswa na cheru, 55Koga kpwenye nguwo au nyumba, 56kufutuka, viphere au vyoga, 57kpwa kuonyesa ni chitu chani chinachokala najisi na chisichokala najisi. Higo ndigo malagizo kuhusu ukongo wa kuambukiza.

15

Madzi-madzi ga mwirini garehago najisi

1Mwenyezi Mlungu achimuambira Musa na Aruni, 2“Aambire Aiziraeli hivi: Mlume yeyesi ariye na ukongo wa kutulukpwa ni madzi-madzi ga mbere, madzi higo gandamuhenda akale najisi. 3Ikale anatulukpwa ni madzi-madzi muda wosi au gakaziba ndaniye, mutu hiye ni najisi. Na madzi-madzige gandasababisha unajisi wa vitu vyanjina kpwa njira zilungirazo: 4Chitanda chochosi ndicholarira au chitu chochosi ndichosagarira, chindakala najisi. 5Mutu yeyesi ndiyeguta chitanda cha mutu hiye ni afule nguwoze na aoge, naye andakala najisi hadi dziloni. 6Mutu yeyesi ndiyesagarira chitu chochosi chirichosagarirwa ni mutu mwenye kutulukpwa ni madzi-madzi, ni afule nguwoze na aoge, naye andakala najisi hadi dziloni. 7Mutu yeyesi ndiyeguta mutu atulukpwaye ni madzi-madzi, ni afule nguwoze na aoge, naye andakala najisi hadi dziloni. 8Mutu yeyesi achitsitsirwa mahe ni mutu atulukpwaye ni madzi-madzi, ni afule nguwoze na aoge naye andakala najisi hadi dziloni. 9Tandiko rorosi ambaro nkuandikpwa dzulu ya nyama, mutu akasagarira, richisagarirwa ni mutu atulukpwaye ni higo madzi-madzi rindakala najisi. 10Mutu yeyesi ndiyeguta tandiko hiro andakala najisi hadi dziloni. Mutu yeyesi ndiyetsukula vitu hivyo ni afule nguwoze na aoge naye andakala najisi hadi dziloni. 11Mutu yeyesi ndiyegutwa ni mutu atulukpwaye ni madzi-madzi kabila ya kutsukutsa mikonoye, ni afule nguwoze, aoge naye andakala najisi hadi dziloni. 12Mwiyo wowosi wa ulongo chiogutwa ni mutu hiye ni uvundzwe-vundzwe. Ela mwiyo wowosi wa muhi undatsukutswa na madzi.

13“Mlume yeyesi atulukpwaye ni madzi-madzi achiphola ukongowe, mutu hiye ni agodze siku sabaa kabila ya kuusirwa najisiwe. Andafula nguwoze chisha aoge na madzi ga muhoni, naye andakala swafi. 14Siku ya nane, ni arehe njiya airi au ana njiya manga airi mbere za Mwenyezi Mlungu hipho phatu pha kumenyera hema ra mkpwutano na kumupha mlavyadzi-sadaka. 15Mlavyadzi-sadaka andalavya njiya mmwenga kpwa ajili ya sadaka ya kuusa dambi na wanjina kpwa ajili ya sadaka ya kuochwa. Mlavyadzi-sadaka andamuhendera mutu hiyu utakaso wa kumuusira unajisiwe wa kutulukpwa ni madzi-madzi mbere za Mwenyezi Mlungu.

16“Mlume yeyesi achitulukpwa ni minya, analondwa kuoga mwiri mzima, naye andakala najisi hadi dziloni. 17Nguwo yoyosi au ngozi yoyosi chiyododerwa ni minya inalondwa ifulwe nayo indakala najisi hadi dziloni. 18Napho mlume akalala na mchetu na kutulukpwa ni minya, phahi ni lazima osi airi aoge, nao andakala najisi hadi dziloni.

19“Mchetu yeyesi ndiphokala mwezini, andakala najisi kpwa muda wa siku sabaa. Mutu yeyesi ndiyemguta andakala najisi hadi dziloni. 20Chitu chochosi ndicholarira au kusagarira wakati a kpwenye mambo ga chichetu chindakala najisi. 21Mutu yeyesi ndiyeguta chitanda cha mchetu hiye ni afule nguwoze na aoge naye andakala najisi hadi dziloni. 22Mutu yeyesi ndiyeguta chitu chochosi chirichosagarirwa ni mchetu hiye ni afule nguwoze na aoge, naye andakala najisi hadi dziloni. 23Mlume yeyesi ndiyeguta chitu chochosi chicholarirwa au kusagarirwa ni mchetu hiye, andakala najisi hadi dziloni. 24Napho mlume akalala na mchetu hiye na milatsoye ikamdodera, phahi, mlume hiye andakala najisi kpwa muda wa siku sabaa. Chitanda chochosi ndicholarira hiye mlume chindakala najisi.

25“Napho mchetu anatulukpwa ni milatso kpwa muda wa siku nyinji na sizo sikuze au anatulukpwa ni milatso kpwa siku nyinji kuriko kawaida ya sikuze, phahi, andaenderera kukala najisi muda wosi ambao anatulukpwa ni milatso. 26Chitanda chochosi anacholarira au chochosi asagariracho, chindakala najisi sawa na wakati wa sikuze. 27Mutu yeyesi ndiyeguta vitu hivyo, andakala najisi na ni afule nguwoze na aoge naye andakala najisi hadi dziloni. 28Bada ya milatsoye kutuma, mchetu hiye andagodza siku sabaa, na bada ya muda hinyo andakala swafi. 29Siku ya nane andahala njiya airi au ana njiya manga airi na amrehere mlavyadzi-sadaka pho phatu pha kumenyera hema ra mkpwutano. 30Mlavyadzi-sadaka andalavya mmwenga kpwa ajili ya sadaka ya kuusa dambi na wanjina kpwa ajili ya sadaka ya kuochwa. Hivyo andamuhendera hiye mchetu utakaso wa kumuusira unajisiwe wa kutulukpwa ni milatso mbere za Mwenyezi Mlungu.

31“Hivyo ndivyo ndivyotenga Aiziraeli na unajisi wao, kusudi asifwe kpwenye unajisi wao kpwa kutiya najisi hema rangu rinarokala kahi yao.”

32Higa ndigo malagizo kuhusu mlume ariyenajisi kpwa kutulukpwa ni madzi-madzi au kutulukpwa ni minya, 33mchetu atulukpwaye ni milatso, mlume au mchetu yeyesi atulukpwaye ni madzi-madzi au mlume alalaye na mchetu ambaye ni najisi.

16

Siku ya kuusirwa dambi

1Mwenyezi Mlungu achigomba na Musa, bada ya chifo cha ana airi a Aruni ariofwa wakati ariphomsengerera Mwenyezi Mlungu kpwa njira isiyokubalika. 216:2 Aeburania 6:19Mwenyezi Mlungu wamuamba Musa, “Muambire nduguyo Aruni asiinjire Phatu Phatakatifu Zaidi nyuma ya paziya mbere ya chihi cha mbazi chiricho dzulu ya sanduku ra chilagane wakati wowosi anaolonda kuinjira. Asiphosikira, andafwa mana hipho ndipho ntsembukirapho kpwenye ingu dzulu ya chihi cha mbazi. 316:3 Aeburania 9:7Napho Aruni anamenya Phatu Phatakatifu ni akale na ndzau kpwa ajili ya sadaka ya kuusa dambi na turume kpwa ajili ya sadaka ya kuochwa. 4Ni aoge na avwale nguwo takatifu. Zo nguwo takatifu ni: Kandzu ya katani, suruwale fupi ya katani, mkumbuu wa katani na afunge chiremba cha katani. 5Ni ahale kula kpwa Aiziraeli, ndenje mbiri kpwa ajili ya sadaka ya kuusa dambi na turume mwenga kpwa ajili ya sadaka ya kuochwa.

6“Aruni andalavya iyo ndzau dza sadaka ya kuusa dambi kpwa ajiliye mwenye na kuhenda upatanisho kpwa kuusa dambize na za atu a nyumbaye. 7Alafu, andahala zira ndenje mbiri na azirehe mbere za Mwenyezi Mlungu pho phatu pha kumenyera hema ra mkpwutano. 8Andazipigira kura hizo ndenje mbiri, kura mwenga kpwa ajili ya Mwenyezi Mlungu na yanjina kpwa ajili ya Azazeli.16:8 Mana ga Azazeli Chieburania tagamanyikana, ela inaweza kukala dzina ra pepho fulani wa jangbwani.9Andareha hira ndenje ambayo kura ikamgbwerera kpwa ajili ya Mwenyezi Mlungu na kumlavya sadaka ya kuusa dambi. 10Ela hira ndenje ndiyogbwererwa ni kura kpwa ajili ya Azazeli indarehwa ichere moyo mbere za Mwenyezi Mlungu. Ili ihumirwe kuhenda upatanisho wa kuusa dambi kpwa kuiphirika jangbwani dza ndenje ya Azazeli.

11“Aruni andareha ndzau ya sadaka ya kuusa dambi kpwa ajiliye, na kuhenda upatanisho kpwa kuusa dambize na za atu a nyumbaye, naye andatsindza hira ndzau ya sadakaye ya kuusa dambi. 12Alafu andahala chetezo chenye makala kula phatu pha kulavira sadaka mbere za Mwenyezi Mlungu na mafumba mairi tele ga uvumba uchiosagbwa vinono wenye kungu nono, naye andaureha ndani ya paziya. 13Kusudi asifwe, andareha uvumba hura mbere za Mwenyezi Mlungu na kuutiya mohoni ili mosiwe ufwinike chihi cha mbazi dzulu ya sanduku ra chilagane. 14Andahala seemu ya milatso ya iyo ndzau na atimvye-timvye na chalache seemu ya mbere ya chihi cha mbazi; piya aitimvye-timvye mbere ya sanduku ra chilagane kano sabaa.

1516:15 Aeburania 9:12“Alafu andatsindza iyo ndenje ya sadaka ya kuusa dambi kpwa ajili ya atu. Milatso ya ndenje iyo andaireha nyuma ya paziya ndani ya Phatu Phatakatifu Zaidi na kuhenda dza vira arivyohenda na milatso ya hira ndzau; andaitimvya-timvya dzulu na mbere ya chihi cha mbazi. 16Kpwa hivyo, andahenda upatanisho kpwa kuusa dambi hipho Phatu Phatakatifu Zaidi kpwa sababu ya najisi, makosa na dambi zanjina za Aiziraeli. Ni ahende vivyo kpwa ajili ya hema ra mkpwutano ririro kahi yao kahi za unajisi wao. 17Wakati Aruni anahenda upatanisho ndani ya Phatu Phatakatifu kpwa ajiliye mwenye, nyumbaye na taifa zima ra Iziraeli, kusikale na mutu yeyesi ndani ya hema ra mkpwutano hadi ndiphomala na kutuluka kondze. 18Alafu andatuluka na aphiye hipho phatu pha kulavira sadaka pharipho mbere za Mwenyezi Mlungu na kuphahendera upatanisho wa kuusa dambi. Andahala seemu ya milatso ya hira ndzau na ya hira ndenje na kupaka pembe za phatu pha kulavira sadaka pande zosi. 19Andatimvira-timvira hipho phatu pha kulavira sadaka seemu ya milatso na chalache kano sabaa, chihivyo andaphatakasa na unajisi wa atu a Iziraeli.

20“Bada ya Aruni kumala kutakasa Phatu Phatakatifu Zaidi, hema ra mkpwutano na phatu pha kulavira sadaka, ndipho andareha hira ndenje iriyo moyo. 21Aruni andabandika mikonoye dzulu ya chitswa cha iyo ndenje iriyo moyo na kukubali na kugomba dambi zosi za atu a Iziraeli na makosa gao gosi; naye andaziika zosi dzulu ya chitswa cha iyo ndenje. Alafu andairicha iyo ndenje iphirikpwe jangbwani ni mutu ndiye dzitolea. 22Iyo ndenje indatsukula dambi zao zosi ko kusikokala atu. Nayo indarichirwa hiko jangbwani.

2316:23 Ezekieli 44:19“Alafu Aruni andauya ndani ya hema ra mkpwutano, avule zira nguwo za katani aziriche mumo. Nguwo zira ambazo akavwala ariphomenya Phatu Phatakatifu Zaidi. 24Andaoga Phatu Phatakatifu na avwale nguwoze za kawaida. Chisha andatuluka na alavye sadakaye ya kuochwa, na sadaka za kuochwa za atu a Iziraeli, ili kuhenda upatanisho kpwa ajiliye mwenye na kpwa ajili ya atu osi. 25Andaocha marunya ga sadaka ya kuusa dambi dzulu ya phatu pha kulavira sadaka. 26Hiye mutu ndiyephirika iyo ndenje ya Azazeli ni afule nguwoze na aoge ndipho aweze kuinjira kambini. 2716:27 Aeburania 13:11Hira ndzau na ndenje ya sadaka ya kuusa dambi ambazo milatso yao indaphirikpwa Phatu Phatakatifu Zaidi kpwa kuhenda upatanisho kpwa kuusa dambi, andatsukulwa kondze ya kambi na ziochwe phamwenga na chingo zao, nyama na ufumba wao. 28Hiye mutu ndiyeaocha ni afule nguwoze na aoge, ndipho aweze kuinjira kambini.

2916:29 Alawi 23:26–32; Isabu 29:7–11“Hiri ni lagizo ra kare na kare kpwa enyezi na hata ajeni asagalao kahi zenu. Siku ya kumi ya mwezi wa sabaa, ni mfunge na msihende kazi. 30Mundahenda hivyo kpwa sababu siku iyo ndiyo siku ambayo mundahenderwa upatanisho, mtakaswe dambi zenu, namwi mundakala swafi mbere za Mwenyezi Mlungu. 31Siku iyo ni Siku ya Kuoya kabisa, namwi ni mfunge; hiri ni lagizo ra kare na kare. 32Mlavyadzi-sadaka mkpwulu ariyemwagirwa mafuha na kutengbwa ili agbwire nafwasi ya ise, yani mlavyadzi-sadaka mkpwulu, ndiye ndiyehenda upatanisho kpwa kuusa dambi. Naye andavwala nguwo takatifu za katani, 33na ahende upatanisho kpwa kuusa dambi Phatu Phatakatifu Zaidi, hema ra mkpwutano, phatu pha kulavira sadaka, alavyadzi-sadaka na kpwa ajili ya taifa zima ra Iziraeli. 34Hiri ni lagizo ra kare na kare; upatanisho wa kuusa dambi za atu a Iziraeli ni uhendwe mara mwenga chila mwaka.”

Naye achihenda gosi dza Mwenyezi Mlungu arivyomlagiza Musa.

17

Phatu pha sawa pha kulavira sadaka

1Mwenyezi Mlungu achimuambira Musa, 2“Muambire Aruni, anae na atu osi a Iziraeli uambe, Mwenyezi Mlungu walagiza hivi: 3Mutu yeyesi kahi ya Aiziraeli achitsindza ngʼombe, ngʼondzi au mbuzi ndani au kondze ya kambi, 4bila kumreha nyama hiye phatu pha kumenyera hema ra mkpwutano, ili amulavye dza sadaka kpwa Mwenyezi Mlungu mbere ya hema ra Mwenyezi Mlungu, mutu hiye andakala na kosa ra kuolaga naye ni atengbwe na atue. 5Lagizo hiri rinalazimisha Aiziraeli kumrehera Mwenyezi Mlungu nyama ambao anaatsindza weruni. Andareha nyama hara kpwa mlavyadzi-sadaka phatu pha kumenyera hema ra mkpwutano, nao andatsindza na kumlavira Mwenyezi Mlungu sadaka za amani. 6Phahi, mlavyadzi-sadaka andamwagira-mwagira milatso phatu pha kulavira sadaka pha Mwenyezi Mlungu kahi za phatu pha kumenyera hema ra mkpwutano, na kuocha gara marunya gakale kungu nono imuhamirayo Mwenyezi Mlungu. 7Kpwa hivyo Aiziraeli andakoma kabisa kulavira sadaka vizuka vyenye umbo ra ndenje, dzambo ambaro rikaahenda akose kukala aaminifu kpwangu. Hiri ni lagizo ra kare na kare kpwao na vivyazi vyao vyosi.

8“Aambire kukala Muiziraeli yeyesi au mjeni asagalaye kahi yao, ndiyelavya sadaka ya kuochwa au sadaka yanjina, 9ela asiirehe phatu pha kumenyera hema ra mkpwutano ili kumlavira Mwenyezi Mlungu, mutu hiye andatengbwa na atue.

Atu anakahazwa kurya milatso

1017:10 Mwandzo 9:4; Alawi 7:26–27; 19:26; Kumbukumbu 12:16–23; 15:23“Mutu yeyesi akale Muiziraeli au mjeni, asagalaye kahi yenu achirya milatso yoyosi, nindamtsukirirwa naye ni atengbwe kure na atue. 1117:11 Aeburania 9:22Indakala hivyo kpwa mana uzima wa chiumbe u ndani ya milatso. Nkakulagizani kulavya milatso phatu pha kulavira sadaka ili kudzihendera upatanisho, kpwa kukala milatso ndiyo ihenderayo mutu upatanisho wa kumuusira dambi. 12Ndiyo mana nkakulagizani hivi mwi Aiziraeli nchiamba, ‘Mutu yeyesi kahi yenu au mjeni asagalaye kahi yenu asirye milatso.’

13“Mutu yeyesi akale Muiziraeli au mjeni, asagalaye kahi yenu achendaindza nyama au nyama wa mapha ambao ni a kuriwa, analondwa kumwaga milatso photsi na kuisirira na mtsanga. 14Mana, uzima wa chila chiumbe u ndani ya milatsoye. Ndiyo mana nkakulagizani mwimwi Aiziraeli, ‘Msirye milatso ya chiumbe chochosi mana uzima wa chiumbe chochosi u ndani ya milatsoye. Yeyesi ndiyerya milatso ni atengbwe.’

15“Mutu yeyesi akale mwenyezi au mjeni, ndiyerya nyama achiyefwa mwenye au achiyeolagbwa ni nyama wa tsakani ni afule nguwoze na aoge naye andakala najisi hadi dziloni, chisha andakala swafi. 16Ela napho kafurire nguwoze na kaogere, mutu hiye andaripha kpwa ajili ya dambi hiro.”

18

Atu unaokahazwa kulala nao

1Mwenyezi Mlungu achimuambira Musa, 2“Aambire atu a Iziraeli hivi: Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu, Mlungu wenu. 3Msihende dza vira ahendavyo atu a tsi ya Misiri mrikosagala, wala msihende dza vira ahendavyo atu a tsi ya Kanani ambako nakuphirikani. Msilunge mila zao hata chidide. 4Mwimwi mundalunga malagizo gangu na kugbwira shariya zangu. Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu, Mlungu wenu. 518:5 Nehemia 9:29; Ezekieli 18:9; 20:11–13; Luka 10:28; Arumi 10:5; Agalatia 3:12Gbwirani shariya zangu na malagizo gangu; mana mutu ndiyegbwira malagizo andaishi kpwa kugalunga. Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu.

6“Mutu yeyesi kahi yenu naasilale na mʼbariwe wa phephi. Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu. 7Usimvundzire ishima sowe kpwa kulala na mayoo. Usilale naye, iye ni mayoo. 818:8 Alawi 20:11; Kumbukumbu 22:30; 27:20Usimvundzire ishima sowe kpwa kulala na mmwenga wa achee anjina. 918:9 Alawi 20:17; Kumbukumbu 27:22Usilale na mwenenu mchetu, akale ni mwana baba wala mwana mayo, akale wavyalwa pho kaya au kpwanjina. 10Usilale na mdzukuluo, mwana wa mwanao mlume wala wa mchetu, mana undadzivundzira ishima mwenye. 11Usilale na mwana mchetu yevyalwa ni sowe na mchetu wanjina. Mwana mchetu hiye ni mwenenu. 1218:12 Alawi 20:19–20Usilale na shangaziro, mana hiye ni ndugu wa phephi wa sowe. 13Usilale na ndugu mchetu wa mayoo, mana iye ni ndugu wa phephi wa mayoo. 14Usilale na mkpwaza sowe mvyere wala sowe mdide; hinyo ni mayozo. 1518:15 Alawi 20:12Usilale na mkpwaza-mwanao, hiye ni mchetu wa mwanao mlume. 1618:16 Alawi 20:21Usilale na mkpwaza nduguyo, iye ni mlamuo, undamvundzira ishima mwenenu. 1718:17 Alawi 20:14; Kumbukumbu 27:23Usilale na mchetu, chisha ukalala na mwanawe mchetu wala mdzukuluwe. Hinyo ni abarie a phephi, kuatsanganya ni kuhenda uyi. 18Usilóle mlamuo wakati mcheo achere moyo, iyo indasababisha viha.

1918:19 Alawi 20:18“Usilale na mchetu napho ana mambo ga chichetu. 2018:20 Alawi 20:10Usilale na mkpwaza jirani na ukadzitiya unajisi naye.

2118:21 Alawi 20:1–5“Usilavye mwanao hata mmwenga akale sadaka kpwa Moleki,18:21 Moleki ni chizuka chimwengachapho choabudiwa ni Aamoni kpwa kuchilavira ana aho dza sadaka za kuochwa au kutsupizwa mohoni. mana kuhenda hivyo ni kubera dzina rangu mimi Mlunguo. Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu.

2218:22 Alawi 20:13“Usimuhende mlume myao mchetu. Hiro ni dzambo ra kutsukiza. 2318:23 Kutsama 22:19; Alawi 20:15–16; Kumbukumbu 27:21Usilale na nyama sedze ukadzitiya najisi. Mlume au mchetu yeyesi asihende hivyo. Kuhenda hivyo ni chinyume cha maumbile.

24“Msidzitiye najisi kpwa kuhenda mambo higo kpwa sababu mataifa ganjina ambago ndagazola mbere zenu gadzinajisi kpwa njira hiyo. 25Tsi yao yatiywa najisi nami nchiitiya adabu kpwa ajili ya dambize, nayo tsi ichirema enyezie. 26Ela mwimwi na ajeni asagalao kahi zenu ni mgbwire masharuti gangu na malagizo gangu chisha msihende mambo higo ga kutsukiza. 27Mambo higo ga kutsukiza gahendwa ni atu ariosagala tsi ya Kanani kabila ya mwimwi, nao achiinajisi. 28Phahi, mwimwi msihende mambo higo mkaitiya najisi yo tsi, sedze ikakuremani dza irivyorema taifa ririrokala kabila yenu. 29Atu osi ndiohenda mambo higo ga kutsukiza ni atengbwe kure na atu ao. 30Kpwa hivyo gbwirani malagizo gangu gosi. Msilunge mila za hinyo ariosagala kpwenye tsi kabila mwimwi, sedze mkadzitiya najisi kpwa njira hiyo. Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu, Mlungu wenu.”

19

Malagizo ganjina

1Mwenyezi Mlungu achimuambira Musa, 219:2 Alawi 11:44–45; 1 Petero 1:16“Aambire Aiziraeli osi hivi: Kalani atakatifu mana mimi Mwenyezi Mlungu, Mlungu wenu, ni mtakatifu. 319:3 a Kutsama 20:12; Kumbukumbu 5:16; b Kutsama 20:8; Kumbukumbu 5:12Chila mmwenga wenu ni aishimu ise na nine, na kugbwira malagizo ga Siku zangu za Kuoya. Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu, Mlungu wenu. 419:4 a Alawi 26:1; b Kutsama 20:23; 34:17; Kumbukumbu 17:2–5Msiabudu vizuka, wala kudzitengezera milungu ya vizuka vya chuma vya kuyayusha. Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu, Mlungu wenu.

5“Mnaphonilavira mimi Mwenyezi Mlungu sadaka za amani, nilavirani kpwa njira ambayo indakubalika. 6Sadaka iyo ni iriwe siku iyo-iyo inayolaviwa au siku ya phiriye. Chochosi ndichosala hadi siku ya hahu ni chiochwe. 7Napho seemu ya nyamaye indariwa siku ya hahu indakala tsukizo na yo sadaka taindakubaliwa. 8Naye ndiyerya nyama iyo andakala akahenda dambi na andaripha kpwa ajili ya dambiye kpwa sababu akatiya najisi chitu chitakatifu cha Mwenyezi Mlungu. Mutu hiye ni atengbwe na atue.

919:9 Alawi 27:15; Kumbukumbu 24:19–22“Mvunapho mavuno ga mwenu mindani, msivune kabisa hadi kpwenye miphaka ya minda wala msiuye kpwendatsembwesa. 10Na mvunapho zabibu, msiuye mchatsolatsola chizosala mo mindani, na zo zichizogbwa photsi msizitsole. Zirichireni achiya na ajeni asagalao kahi yenu. Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu, Mlungu wenu.

1119:11 a Kutsama 20:15; Kumbukumbu 5:19; b Kutsama 20:16; Kumbukumbu 5:20“Msiiye, msigombe handzo wala kuchengana. 1219:12 Kutsama 20:7; Kumbukumbu 5:11; Mathayo 5:33Msiape kpwa kuhadza dzina rangu wakati mnagomba handzo sedze mkanajisi dzina ra Mlungu wenu. Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu.

1319:13 Kumbukumbu 24:14–15“Usimuonere wala kumnyangʼanya myao vituvye. Usilale bila kumripha mchibaruwao. 1419:14 Kumbukumbu 27:18Usimlani masito wala kumuikira chipofu chitu cha kumuhenda akpwale, ela muogophe Mlunguo. Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu.

1519:15 Kutsama 23:6–8; Kumbukumbu 16:19“Unaphoamula, amula kpwa haki. Usimpendelee mchiya wala kumuogopha tajiri, ela amulani ayawenu kpwa haki. 16Usiphiye hiku na hiku kusengenya ayao. Usitiye myao kpwenye hatari ya chifo kpwa kulavya ushaidi wa handzo. Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu.

1719:17 Mathayo 18:15“Usimzire nduguyo mwako moyoni, ela mdemurire chingʼangʼa siku zosi ili usishiriki dambiye. 1819:18 Mathayo 5:43; 19:19; 22:39; Mariko 12:31; Luka 10:27; Arumi 13:9; Agalatia 5:14; Jakobo 2:8Usiriphize chisasi wala kumena mutuo yeyesi, ela mmendze myao dza vira udzimendzavyo mwenye. Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu.

1919:19 Kumbukumbu 22:9–11“Gbwirani malagizo gangu. Musiriche nyama enu akaphekpwa ni nyama a aina yanjina. Msiphande mbeyu za aina mbiri kpwenu mindani. Msivwale nguwo zosukpwa na nyuzi aina mbiri.

20“Mlume achilala na mtumwa mchetu ambaye akachumbiwa ni mlume wanjina, ela kadzangbwekombolwa wala kurichirwa huru ni amriphe yuya mwenye mtumwa hiye, osi ni atiywe adabu. Ela aho naasiolagbwe kpwa sababu mchetu hiye kala kahuru. 21Mlume hiye andareha turume phatu pha kumenyera hema ra mkpwutano na arilavye kpwa Mwenyezi Mlungu dza sadakaye ya kuusa makosa. 22Mlavyadzi-sadaka andamuhendera upatanisho kpwa kuhumira turume hiro mbere za Mwenyezi Mlungu kpwa ajili ya kuusa dambi ariyohenda, naye andaswamehewa.

23“Mundiphofika kpwenye tsi iyo na kuphanda aina yoyosi ya mihi ya matunda, msirye matunda higo kpwa muda wa miaka mihahu. 24Mwaka wa ne, matundage gosi gandakala matakatifu, gandalaviwa ikale sadaka ya shukurani kpwa Mwenyezi Mlungu. 25Ela matunda ga kuandzira mwaka wa tsano higo munaweza kurya na mavuno genu gandaenjerezeka. Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu, Mlungu wenu.

2619:26 a Mwandzo 9:4; Alawi 7:26–27; 17:10–14; Kumbukumbu 12:16,23; 15:23; b Kumbukumbu 18:10“Msirye nyama yoyosi iriyo na milatso. Msiloge wala kupiga mburuga. 2719:27 Alawi 21:5; Kumbukumbu 14:1Msinyole nyere za pembeni za chitswa wala kunyola pembe za vyeru vyenu, 28wala msitsodzwe kpwa ajili ya kufwererwa wala kuika alama yoyosi mwenu mirini. Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu.

2919:29 Kumbukumbu 23:17“Usisababishe mwanao mchetu akakala malaya, sedze tsi ndzima ikamenya katika udiya na hivyo kuodzala uyi. 3019:30 Alawi 26:2Gbwirani malagizo ga Siku zangu za Kuoya na kuishimu phatu phangu phatakatifu. Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu.

3119:31 Kumbukumbu 18:11; 1 Samueli 28:3; 2 Afalume 23:4; Isaya 8:19“Musiphiye kpwa apigadzi mburuga wala atsai kpwendaendza msada. Muchihenda hivyo, mundanajisika. Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu, Mlungu wenu.

32“Napho u phephi na mtumia mwenye komvwi ima ili umuphe ishima; muogophe Mlunguo. Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu.

3319:33 Kutsama 22:21; Kumbukumbu 24:17–18; 27:19“Msimuhendere mai mjeni asagalaye kahi yenu kpwenye tsi. 34Hinyo ajeni asagalao namwi aharireni dza enyezi na muamendze dza vira munavyodzimendza enye, kpwa sababu mwimwi piya mwakala ajeni hiko tsi ya Misiri. Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu, Mlungu wenu.

3519:35 Kumbukumbu 25:13–16; Misemo 20:10; Ezekieli 45:10“Msihumire vipimo vya kuiyira wakati munapima ure, uziho na unji. 36Mnalondwa kuhumira mizani zirizo za sawa na vipimo vya kpweli. Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu, Mlungu wenu, yekutuluzani kula tsi ya Misiri. 37Gbwirani na mtimize shariya zangu na malagizo gangu. Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu.”

20

Kutiywa adabu kpwa ajili ya mai

1Mwenyezi Mlungu achimuambira Musa, 2“Aambire Aiziraeli hivi: Mutu yeyesi kahi ya Aiziraeli au mjeni asagalaye kahi yenu, achimlavya mwanawe hata mmwenga kukala sadaka kpwa mlungu aihwaye Moleki, mutu hiye ni aolagbwe. Atu asagalao hipho andamuolaga kpwa kumpiga mawe. 3Mimi mwenye nindamtsukirirwa mutu hiye na kumtenga na atue kpwa sababu walavya mmwenga wa anae dza sadaka kpwa Moleki na hivyo akanajisi phatu phangu phatakatifu na dzina rangu takatifu. 4Napho atu asagalao phatu hipho taandamuolaga, 5mimi mwenye nindamtsukirirwa mutu hiye na nyumbaye. Nindaatenga na atu ao, iye phamwenga na osi ariokosa uaminifu kpwangu kpwa kuphiya kpwa Moleki.

6“Napho mutu yeyesi akakosa uaminifu kpwangu kpwa kuphiya kpwa aganga a kupiga mburuga na atsai, nindamtsukirirwa mutu hiye na kumtenga na atue. 7Kpwa hivyo, dzitakaseni, kalani atakatifu mana mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu, Mlungu wenu. 8Gbwirani malagizo gangu na mgalunge. Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu ninayekuhendani mkale atakatifu.

920:9 Kutsama 21:17; Mathayo 15:4; Mariko 7:10“Mutu yeyesi ndiyemlani ise au nine, ni aolagbwe. Lawama ra chifoche ri dzuluye mwenye kpwa mana akalani avyazie.

1020:10 Kutsama 20:14; Alawi 18:20; Kumbukumbu 5:18“Napho mlume akazinga na mkpwaza myawe, osi airi ni aolagbwe. 1120:11 Alawi 18:8; Kumbukumbu 22:30; 27:20Mlume alalaye na mkpwaza ise, anamtiya waibu ise, osi airi ni aolagbwe. Na lawama ra chifo chao ri dzulu yao enye. 1220:12 Alawi 18:15Mlume achilala na mkpwaza-mwanawe, osi airi ni aolagbwe. Higo ni maphingane na lawama ra chifo chao rindakala dzulu yao enye. 1320:13 Alawi 18:22Napho mlume akahenda mlume myawe mchetu, phahi, osi airi ni aolagbwe mana akahenda dzambo ra kutsukiza na milatso yao indakala dzulu yao enye. 1420:14 Alawi 18:17; Kumbukumbu 27:23Napho mlume akalóla mchetu chisha amlóle nine wa hiye mchetu, hinyo ni uyi; osi ahahu ni aochwe. Mundahenda hivyo ili kusisa uyi dza hinyo kahi yenu. 1520:15 Kutsama 22:19; Alawi 18:23; Kumbukumbu 27:21Napho mlume yeyesi akalala na nyama phahi hiye mlume na ye nyama ni aolagbwe. 16Au napho mchetu akasengerera nyama na kulala naye, mchetu hiye na nyama hiye ni aolagbwe. Lawama ra vifo vya mlume hiye na mchetu hiye rindakala dzulu yao.

1720:17 Alawi 18:9; Kumbukumbu 27:22“Napho mlume akamlóla mwanao mchetu, mwana baba au mwana mayo na kulala naye, hiro ni dzambo ra kutsukiza na ni atengbwe na atu aho mana akahenda dzambo iyi. Hiye mlume andatsukula lawama ra uyiwe, mana akamvundzira ishima mwanao mchetu. 1820:18 Alawi 18:19Napho mlume akalala na mchetu ariye kpwenye mambo ga chichetu, osi airi ni atengbwe na atu ao. Hiye mlume akafwenula mjero wa hiye mchetu naye mchetu akadzifwenula mjerowe. 1920:19 Alawi 18:12–14Usilale na mayoo mvyere, mayoo mdide wala shangaziro, mana hinyo ni atuo a phephi. Osi ndiohenda hivyo andatsukula lawama ra uyi wao. 20Mutu achilala na mkpwaza ise mvyere au mdide, anamtiya waibu ise mvyere au mdide. Osi airi andatsukula lawama ra dambi yao. Osi airi andafwa bila ya kuphaha ana. 2120:21 Alawi 18:16Mutu achilóla mlamuwe andamvundzira ishima nduguye, higo ni maphingane, osi airi taandaphaha ana.

22“Gbwirani na kutimiza shariya zangu na malagizo gangu gosi. Ama sivyo tsi hira ambamo ninakuphirikani indakuzolani. 23Msilunge mila za mataifa ambago ndagazola mbere zenu, mana nágazira sana kpwa kuhenda higo gosi. 24Ela, nkakuambirani kare, ‘Mundahala tsi yao yenye rutuba ikale yenu, mana mimi nkakuphani. Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu, Mlungu wenu, niriyekutengani na mataifa ganjina.’ 25Kpwa hivyo, ni mtafwautishe kahi ya nyama ario najisi na asiokala najisi, kahi ya nyama a mapha ario najisi na asiokala najisi. Msidzinajisi kpwa nyama au nyama wa mapha au chochosi chiambalacho dzulu ya tsi ambacho nkachitenga kukala ni najisi kpwenu. 26Kalani atakatifu kpwa sababu mimi Mwenyezi Mlungu ni mtakatifu, nami nkakutengani mwimwi na mataifa ganjina ili mkale angu.

27“Mlume au mchetu yeyesi ambaye anapiga mburuga au mtsai, ni aolagbwe kpwa kupigbwa mawe. Milatsoye indakala dzuluye.”

21

Masagazi ga alavyadzi-sadaka na utakatifu

1Mwenyezi Mlungu achimuambira Musa, “Aambire alavyadzi-sadaka, ana a Aruni, kukala kusikale mutu yeyesi kahi yao ndiyedzitiya najisi kpwa kuguta lufu ra mʼbariwe, 2isiphokala napho ni mʼbariwe wa phephi sana dza vira nine, ise, mwanawe mlume au mchetu, mwanao mlume 3au mwanao mchetu ambaye kadzangbwelólwa, anayemtegemea iye. (Mlavyadzi-sadaka anaweza kudzitiya najisi kpwa ajili ya atu dza hinya.) 4Iye naasidzitiye najisi hata anaphofwererwa ni ndugu za mchewe. 521:5 Alawi 19:27–28; Kumbukumbu 14:1Alavyadzi-sadaka asidzinyole mabato vitswani wala seemu za vyeru vyao wala kudzitsodza ndembo mwao mirini kpwa sababu ya chiriro. 6Ni akale atakatifu kpwa Mlungu wao wala asitiye najisi dzina ra Mlungu wao. Mana aho ndio arehao sadaka za kuochwa kpwa Mwenyezi Mlungu, yani chakurya cha Mlungu wao. Kpwa hivyo, ni akale atakatifu. 7Aho ni asilóle malaya, mchetu asiyekala mwanamwali wala yezolwa ni mlumewe, mana alavyadzi-sadaka ni atakatifu kpwa Mlungu wao. 8Isabuni alavyadzi-sadaka kukala ni atakatifu, mana aho ndio anaolavya sadaka ya chakurya kpwa Mlungu wenu. Aho ni atakatifu kpwenu, mana mimi Mwenyezi Mlungu ndimi ninayekuhendani mkale atakatifu. 9Mwana mchetu wa mlavyadzi-sadaka yeyesi achikala malaya ni aochwe mana anamvundzira ise ishima.

10“Mlavyadzi-sadaka mkpwulu yemwagirwa mafuha na kutengbwa kusudi avwale nguwo takatifu, asidimule nyereze wala asiahule nguwoze kpwa sababu ya chiriro. 11Asimenye nyumba yenye lufu hata napho ni ra ise au ra nine sedze akadzitiya najisi. 12Kpwa sababu akatengbwa kpwa kumwagirwa mafuha naasituluke Phatu Phatakatifu pha Mlunguwe ili asiphatiye najisi. Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu. 13Mlavyadzi-sadaka mkpwulu anaweza kulóla mwanamwali tu, 14iye karuhusiwa kulóla mchetu gungu, mchetu chiyerichwa ni mlumewe wala malaya. Ni alóle mwanamwali wa mbariye, 15ili asitiye anae najisi. Mimi ndimi Mwenyezi Mlungu yemuhenda akale mtakatifu.”

16Mwenyezi Mlungu achienderera kumuambira Musa, 17“Muambire Aruni hivi, ‘Yeyesi wa chivyazicho kahi ya vivyazi vyosi vyedzavyo ambaye ana chirema, kandaruhusiwa kusengera na kunilavira mimi Mlunguwe chakurya changu. 18Mutu yeyesi ariye na chirema na asisengere kumlavira Mlungu chakuryache; akale ni chipofu, chiwete, mwenye uso uriokatwakatwa, agutsiraye, 19mwenye chigulu au mkpwono uriovundzika, 20mwenye chinundu, mutu mfupi kuriko kawaida, asiyeona sawa-sawa, ariyefutuka, mwenye uphere au mutu yetulwa. 21Yeyesi wa chivyazi cha mlavyadzi-sadaka Aruni mwenye chirema asisengere phephi kulavya sadaka za kuochwa zilavirwazo Mwenyezi Mlungu. Mutu iye na asisengere na kulavya chakurya cha Mlunguwe, kpwa kukala ana chirema. 22Mutu hiye anaweza kurya chakurya chitakatifu cha Mlunguwe na chakurya chitakatifu zaidi. 23Ela asisengerere iyo paziya wala hipho phatu pha kulavira sadaka mana ana chirema, sedze akanajisi Phatu Phatakatifu, kpwa sababu mimi Mwenyezi Mlungu ndimi ninaye ahenda akale atakatifu.’ ”

24Musa achiambira Aruni, anae na Aiziraeli osi mambo higo gosi.

22

Utakatifu wa sadaka

1Mwenyezi Mlungu achimuambira Musa, 2“Muambire Aruni na anae aishimu sadaka takatifu ambazo Aiziraeli akazitenga kpwa ajili yangu, kusudi asibere dzina rangu takatifu. Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu. 3Aambire hivi, ‘Mmwenga wenu kahi za vivyazi vyenu vyosi ndiyesengerera sadaka takatifu ambazo Aiziraeli akazitenga kpwa ajili yangu mimi Mwenyezi Mlungu wakati akanajisika, mutu hiye ni atengbwe nami. Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu. 4Mutu yeyesi wa chivyazi cha Aruni ndiyekala na mahana au ndiyekala anatulukpwa ni madzi-madzi ni asirye sadaka takatifu hadi ndiphokala swafi. Mutu yeyesi ndiyeguta mutu achiyedzitiya najisi kpwa kuguta lufu, mutu achiyetulukpwa ni minya, 5chiumbe chochosi chiambalacho ambacho ni najisi au mutu ariye na unajisi wa aina yoyosi; 6mutu hiye, kandaruhusiwa kurya vyakurya vitakatifu hadi ndiphooga naye andakala najisi hadi dziloni, 7dzuwa ndiphotswa ndipho andakala swafi. Bada ya hipho andaweza kurya chakurya chitakatifu mana hicho ndicho chakuryache. 8Mlavyadzi-sadaka asirye nyama wa kufwa mwenye wala wa kuolagbwa ni nyama wa tsakani, sedze akadzitiya najisi. Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu. 9Kpwa hivyo, alavyadzi-sadaka ni agbwire malagizo gangu, ili asihende dambi akafwa kpwa kugabera. Mimi Mwenyezi Mlungu ndimi niahendaye akale atakatifu.’

10“Atu a nyumba ya alavyadzi-sadaka machiyao ndio anaoruhusiwa kurya chakurya chitakatifu. Mjeni au mchibaruwa wa mlavyadzi-sadaka karuhusiwa kurya. 11Ela napho mtumwa akagulwa ni mlavyadzi-sadaka kpwa kuhumira pesaze au ariyevyalwa pho pha mlavyadzi-sadaka, anaruhusiwa kurya chakurya hicho. 12Napho mwana mchetu wa mlavyadzi-sadaka akalólwa ni mutu asiyekala mlavyadzi-sadaka, karuhusiwa kurya sadaka takatifu. 13Ela napho hiye mwana mchetu wa mlavyadzi-sadaka ni gungu au akazolwa ni mlumewe na kana mwana, naye akauya kpwa ise na anasagala phapho dza wakati ariphokala msichana, phahi, anaweza kurya chakurya cha ise. Ela phahi, mutu wanjina yeyesi karuhusiwa kurya chakurya hicho. 14Napho mutu akarya chakurya chitakatifu bila kumanya, phahi, andamripha mlavyadzi-sadaka chakurya hicho na aenjereze seemu mwenga ya tsano ya samani ya chakurya hicho. 15Alavyadzi-sadaka asibere sadaka takatifu ambazo Aiziraeli nkuziunula mbere za Mwenyezi Mlungu na kuzipha alavyadzi-sadaka dza mtalo wao 16kpwa kuricha atu asioruhusiwa azirye. Chihivyo andahenda atu aho akale akosa na alondwe kuiripha. Mimi Mwenyezi Mlungu ndimi nihendaye vitu hivyo kukala vitakatifu.”

17Mwenyezi Mlungu achimuambira Musa, 18“Muambire Aruni, anae na Aiziraeli osi hivi, ‘Muiziraeli yeyesi au mjeni asagalaye kahi yenu achireha zawadiye dza sadaka ya kuochwa kpwa Mwenyezi Mlungu, ikale ni ya kuusa naziri au ya hiyari; 19ni alavye ndzau, turume au ndenje isiyo na chirema ili ikubalike. 2022:20 Kumbukumbu 17:1Si ruhusa kulavya chochosi chiricho na chirema mana tachindakubaliwa kpwa fwaida yenu. 21Mutu yeyesi ndiyemlavira Mwenyezi Mlungu sadaka ya amani ili kuusa naziri au sadaka ya hiyari kula kpwenye mfugowe, ni alavye nyama asiye na chirema ndipho akubaliwe. 22Usimlavire Mwenyezi Mlungu nyama yeyesi ariye chipofu, yevundzika chigulu, chigurye, atulukpwaye ni madzi-madzi, mwenye uphere au chironda chidodacho. Msilavye mmwenga wa hinyo kukala sadaka ya kuochwa kpwa Mwenyezi Mlungu dzulu ya phatu pha kulavira sadaka. 23Munaweza kulavya ndzau, ngʼondzi au mbuzi ariye na chirema dza sadaka ya hiyari, ela kandakubalika kuusira hati. 24Usimlavire Mwenyezi Mlungu nyama ambaye chilungoche cha uvyazi chalumizwa, chabundwa, chavundzwa au chakatwa. Msihendere nyama enu mambo higo kpwenye tsi yenu. 25Wala usikubali kugula nyama a aina iyo kula kpwa ajeni na kunilavira mimi Mlunguo dza chakurya. Nyama hinyo taandakubaliwa kpwa fwaida yenu mana ana virema.’ ”

26Mwenyezi Mlungu achimuambira Musa, 27“Mwana ngʼombe, mwana ngʼondzi au mwana mbuzi achivyalwa andasala na nine kpwa siku sabaa. Ela kuandzira siku ya nane anaweza kulaviwa kpwa Mwenyezi Mlungu dza sadaka ya kuochwa. 28Ela usitsindze ngʼombe, ngʼondzi au mbuzi siku mwenga phamwenga na mwanawe. 29Ndiphonirehera mimi Mwenyezi Mlungu sadaka ya shukurani, undailavya kpwa aina ambayo indakuhenda ukubaliwe. 30Nyama hiye ni lazima ariwe siku iyo-iyo. Musiriche chitu hadi ligundzu siku ya phiri. Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu.

31“Gbwirani na kutimiza malagizo gangu. Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu. 32Msiritiye najisi dzina rangu takatifu, mana ni lazima niishimiwe kahi ya atu a Iziraeli. Mimi Mwenyezi Mlungu ndimi ninayekuhendani mkale atakatifu. 33Mimi ndimi yekutuluzani kula tsi ya Misiri kpwa nikale Mlungu wenu. Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu.”

23

Sikukuu za Mwenyezi Mlungu

1Mwenyezi Mlungu achimuambira Musa, 2“Aambire Aiziraeli hivi: Hizi ndizo sikukuu zangu ambazo mimi Mwenyezi Mlungu nkazipanga mundazitangaza kpwenye mikutano yenu mitakatifu kpwa ishima yangu.

Siku ya Kuoya

323:3 Kutsama 20:8–10; 23:12; 31:15; 34:21; 35:2; Kumbukumbu 5:12–14“Mundahenda kazi siku sita bahi, ela siku ya sabaa ni Siku ya Kuoya. Siku hiyo, mundakala na mkpwutano mtakatifu. Siku iyo ni takatifu kpwa Mwenyezi Mlungu namwi tamundahenda kazi kokosi msagalako.

4“Hizi ndizo sikukuu zanjina za Mwenyezi Mlungu ambazo ni mzitangaze kpwa wakatiwe uriopangbwa chisha mkale na mkpwutano mtakatifu.

Sikukuu ya Pasaka

(Isabu 28:16–25)

523:5 Kutsama 12:1–13; Kumbukumbu 16:1,2“Dziloni wakati jiza rinahanda siku ya kumi na ne ya mwezi wa mwandzo, mundamuishimu Mwenyezi Mlungu kpwa kusherekeya sikukuu ya Pasaka. 623:6 Kutsama 12:14–20; 23:15; 34:18; Kumbukumbu 16:3–8Alafu sikukuu ya Mikahe Isiyotiywa Hamira ya kuishimu Mwenyezi Mlungu indaandza siku ya kumi na tsano ya mwezi uho. Kpwa muda wa siku sabaa, mundarya mikahe isiyotiywa hamira. 7Siku ya kpwandza mundakala na mkpwutano mtakatifu na msihende kazi zozosi za kawaida. 8Mundanilavira mimi Mwenyezi Mlungu sadaka za kuochwa kpwa siku sabaa. Siku ya sabaa mundahenda mkpwutano mtakatifu na msihende kazi za kawaida.”

Sikukuu ya mavuno ga mwandzo

9Mwenyezi Mlungu achimuambira Musa, 10“Aambire Aiziraeli hivi: Mndiphoinjira tsi ambayo ninakuphani na kuvuna mavunoge, mundamrehera mlavyadzi-sadaka butsa ra kpwandza ra mavunogo. 11Mlavyadzi-sadaka andariunula mbere za Mwenyezi Mlungu siku inayolungira Siku ya Kuoya ili mphahe kukubaliwa. 12Siku iyo ndiphoriounula hiro butsa mbere za Mwenyezi Mlungu mundamlavira sadaka ya kuochwa ya turume ra mwaka mmwenga risirokala na chirema. 13Phamwenga na sadaka hiyo, mundamlavira Mwenyezi Mlungu sadaka ya mtsere ya kilo mbiri za unga mnono uriotsanganywa na mafuha yenye kungu nono imuhamirayo, na sadakaye ya chinwadzi cha lita mwenga ya uchi wa zabibu. 14Kabila ya siku iyo ya kumrehera Mwenyezi Mlungu wenu sadaka hiyo, tamruhusiwa kurya mavuno ga matsere, gakale maphya, gakale gakukalangbwa au gakujitwa kukala mikahe. Hiri ni lagizo ra kare na kare kpwa vivyazi vyenu vyosi phatu phophosi mndiphosagala.

Sikukuu ya mavuno

(Isabu 28:26–31)

1523:15 Kutsama 23:16; 34:22; Kumbukumbu 16:9–12“Mundaolanga majuma sabaa hangu siku inayolunga Siku ya Kuoya ambayo mwareha butsa ra sadaka ya kuunulwa mbere za Mwenyezi Mlungu. 16Ligundzure bada ya higo majuma sabaa, yani siku ya mirongo mitsano mundamlavira Mwenyezi Mlungu sadaka ya mtsere muphya. 17Chila nyumba indareha mikahe miiri ya sadaka ya kuunulwa mbere za Mwenyezi Mlungu. Mikahe iyo indatengezwa na kilo mbiri za unga mnono uriotiywa hamira, iyo ni sadaka ya mavuno genu ga mwandzo ndiyo mundamlavira Mwenyezi Mlungu. 18Phamwenga na hiyo, mundareha maturume sabaa ga mwaka mmwenga-mmwenga, ndzau mmwenga, na maturume mairi gosi gasigokala na virema. Nyama hinyo andakala sadaka za kuochwa ambazo zindalaviwa phamwenga na sadaka zao za mtsere na sadaka zao za chinwadzi, zikale sadaka yenye kungu nono imuhamirayo Mwenyezi Mlungu. 19Mundalavya ndenje mmwenga ikale sadaka ya kuusa dambi na maturume mairi ga mwaka mmwenga-mmwenga kpwa ajili ya sadaka ya amani. 20Mlavyadzi-sadaka andareha hura mkpwahe wa mavuno ga mwandzo na gara maturume mairi mbere za Mwenyezi Mlungu gakale sadaka ya kuunulwa. Hizo ni sadaka takatifu kpwa Mwenyezi Mlungu nazo zindakala za mlavyadzi-sadaka. 21Siku iyo-iyo mundatangaza mkpwutano mtakatifu namwi msihende kazi za kawaida. Hiri ni lagizo ra kare na kare kpwa vivyazi vyenu vyosi phatu phophosi mndiphosagala.

2223:22 Alawi 19:9,10; Kumbukumbu 24:19–22“Ndiphovuna mavunogo mwako mundani, usivune tsetsetse hadi muphakani wala usiuye uchatsembwesa. Higo undagarichira achiya na ajeni. Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu, Mlungu wenu.”

Sikukuu ya magunda

(Isabu 29:1–6)

23Mwenyezi Mlungu achimuambira Musa, 24“Aambire atu a Iziraeli hivi, ‘Siku ya kpwandza ya mwezi wa sabaa indakala Siku ya Kuoya, siku ya kutambukirwa ndiyotangazwa kpwa kupiga gunda na kuhenda mkpwutano mtakatifu. 25Msihende kazi yoyosi ya kawaida siku iyo ela mumrehere Mwenyezi Mlungu sadaka za kuochwa.’ ”

Siku ya kuusirwa dambi

(Isabu 29:7–11)

2623:26 Alawi 16:29–34Mwenyezi Mlungu achimuambira Musa, 27“Siku ya kumi ya mwezi uhu wa sabaa ni siku ya upatanisho wa kuusira dambi. Siku iyo mundakala na mkpwutano mtakatifu. Mundafunga na kumrehere Mwenyezi Mlungu za kuochwa sadaka. 28Msihende kazi zenu zozosi za kawaida siku hiyo. Siku iyo ni siku ya upatanisho wa kuusira dambi, siku ya kukuhenderani mwimwi upatanisho mbere za Mwenyezi Mlungu, Mlungu wenu. 29Mutu yeyesi ambaye kandafunga siku iyo ni lazima andatengbwa na atue. 30Mutu yeyesi ndiyehenda kazi yoyosi siku iyo ndamuolaga. 31Msihende kazi: hiri ni lagizo ra kare na kare kpwa vivyazi vyenu vyosi, kokosi ndikosagala. 32Siku ya tisiya dziloni ya mwezi hinyo hadi dziloni ra siku ya kumi, indakala Siku ya Kuoya namwi mundafunga.”

Sikukuu ya vibanda

(Isabu 29:12–39)

33Mwenyezi Mlungu achimuambira Musa, 3423:34–36 Kumbukumbu 16:13–15“Aambire Aiziraeli hivi, Kuandzira siku ya kumi na tsano ya mwezi hinyo wa sabaa, mundamuishimu Mwenyezi Mlungu kpwa kusherekeya Sikukuu ya Vibanda kpwa muda wa siku sabaa. 35Siku ya kpwandza ya iyo sikukuu, mundakala na mkpwutano mtakatifu na msihende kazi yoyosi ya kawaida. 36Mundamrehera Mwenyezi Mlungu sadaka za kuochwa kpwa siku sabaa. Siku ya nane mundakala na mkpwutano mtakatifu na mrehere Mwenyezi Mlungu sadaka za kuochwa. Hinyo ndio ndiokala mkpwutano wa mwisho, namwi msihende kazi yoyosi ya kawaida siku hiyo.

37“Hizo ndizo sikukuu za Mwenyezi Mlungu zirizopangbwa ambazo mundazitangaza na muhende mikutano mitakatifu ya kumrehera Mwenyezi Mlungu sadaka zilungirazo; sadaka za kuochwa, sadaka za mtsere, sadaka za vinwadzi na sadaka zanjina, chila siku na sadakaye. 38Sadaka hizo ni mbali na zira za Siku za Kuoya ya Mwenyezi Mlungu, sadaka zenu za kawaida, sadaka za kuusa naziri zenu na sadaka zenu za hiyari munazomrehera Mwenyezi Mlungu.

39“Kpwa hivyo bada ya kuvuna mavuno ga mwenu mindani, mundasherekeya sikukuu ya Mwenyezi Mlungu kpwa muda wa siku sabaa, kuandzira siku ya kumi na tsano ya mwezi wa sabaa. Siku ya kpwandza na siku ya nane zindakala Siku za Kuoya. 40Iyo siku ya kpwandza mundahala aina-aina za matunda ga mihi yenu minono, makandza ga mitende, panda zenye makodza manji na panda za mihi imerayo kanda-kanda ya muho, namwi mundasherekeya kpwa siku sabaa mbere za Mwenyezi Mlungu, Mlungu wenu. 41Chila mwezi wa sabaa ni mumuishimu Mwenyezi Mlungu kpwa kusherekeya sikukuu hino kpwa siku sabaa. Hiri ni lagizo ra kare na kare kpwa vivyazi vyenu vyosi. 42Kpwa muda wa siku sabaa mundasagala vibandani, osi ariovyalwa Iziraeli andaishi vibandani wakati hinyo. 43Chihivyo vivyazi vyenu vindamanya kukala náhenda Aiziraeli aishi vibandani, nriphoatuluza tsi ya Misiri. Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu, Mlungu wenu.”

44Kpwa hivyo Musa achiatangazira Aiziraeli osi sikukuu za Mwenyezi Mlungu zirizopangbwa.

24

Taa za Phatu Phatakatifu

(Kutsama 27:20–21)

1Mwenyezi Mlungu achimuambira Musa, 2“Lagiza atu a Iziraeli akurehere mafuha swafi ga zaituni kpwa ajili ya taa, ili taa hizo zienderere kuaka. 3Aruni andaika taa hizo ndani ya hema ra mkpwutano, kondze ya paziya ya sanduku ra chilagane kusudi ziphahe kuaka mbere za Mwenyezi Mlungu kula dziloni hadi ligundzu. Lagizo hiri ni ra kare na kare kpwa vivyazi vyenu vyosi. 4Aruni andapanga taa hizo dzulu ya chinara cha kuikira taa cha zahabu swafi na ahakikishe zinaaka chila usiku mbere za Mwenyezi Mlungu.

Sadaka ya Mikahe

524:5 Kutsama 25:30“Undahala unga mnono na utengeze mikahe kumi na miiri, chila mkpwahe undatengezwa na unga kilo mbiri. 6Mikahe iyo indapangbwa misitari miiri dzulu ya meza ya zahabu swafi mbere za Mwenyezi Mlungu, chila msitari mikahe sita. 7Ika ubani swafi kpwenye chila msitari ambao undaochwa ili kuonyesa kukala iyo mikahe ikalaviwa kpwa Mwenyezi Mlungu kpwa kuochwa. 8Chila Siku ya Kuoya, Aruni andapanga mikahe kpwenye misitari mbere za Mwenyezi Mlungu kpwa ajili ya atu a Iziraeli. Hinyo ni wajibu wa Aiziraeli hata kare na kare. 924:9 Mathayo 12:4; Mariko 2:26; Luka 6:4Aruni na anae a chilume machiyao ndio ndioruhusiwa kurya mikahe hiyo. Nao ni airye Phatu Phatakatifu mana ni seemu takatifu kabisa ya sadaka inayolavirwa Mwenyezi Mlungu kpwa kuochwa. Hinyo ni mtalo wao hata kare na kare.”

Kutiywa adabu kpwa kukufuru Mlungu

10Kpwahenda mutu mmwenga ambaye nine kala ni Muiziraeli na ise ni Mmisiri kahi ya Aiziraeli. Siku mwenga wabwaga kondo na Muiziraeli mo kambini. 11Naye wakufuru Mlungu kpwa kumlani, nao atu achimphirika kpwa Musa. Mutu hiye nine kala ni Shelomithi, mwana mchetu wa Dibiri wa mbari ya Dani. 12Amtiya jela hadi Mwenyezi Mlungu ariphoafwenurira ra kumuhenda.

13Phahi, Mwenyezi Mlungu achimuambira Musa, 14“Mtuluze kondze ya kambi mutu yekufuru, alafu Aiziraeli osi ariokala phapho aike mikono yao dzulu ya chitswache na osi ampige mawe hadi afwe. 15Nawe aambire Aiziraeli kukala, mutu yeyesi ndiyemkufuru Mlunguwe andaripha kpwa ajili ya dambiye. 16Mutu yeyesi akale ni mwenyezi au mjeni ndiyekufuru dzina ra Mwenyezi Mlungu, ni apigbwe mawe ni atu osi hadi afwe.

1724:17 Kutsama 21:12“Mutu yeyesi ndiyeolaga myawe ni aolagbwe. 18Mutu yeyesi ndiyeolaga nyama wa myawe, ni amriphe na nyama wanjina. 19Mutu yeyesi ndiyemlumiza myawe, naye ni alumizwe sawa-sawa na vira achivyomlumiza myawe: 2024:20 Kutsama 21:23–25; Kumbukumbu 19:21; Mathayo 5:38achimvundza mfupha naye andavundzwa mfupha, dzitso kpwa dzitso, dzino kpwa dzino. Chila mutu ndiyemlumiza myawe naye ni alumizwe dza vivyo. 21Ndiyeolaga nyama wa myawe ni amriphe, ela mutu yeyesi ndiyeolaga mutu wanjina ni aolagbwe. 2224:22 Isabu 15:16Mwimwi mosi mundalunga shariya hiyo, mjeni au mwenyezi. Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu, Mlungu wenu.”

23Chisha Musa achiaambira Aiziraeli lagizo hiri, nao achimphirika yuya mutu yekufuru Mwenyezi Mlungu kondze ya kambi, achendampiga mawe hadi achifwa. Aiziraeli ahenda dza vira Mwenyezi Mlungu arivyomlagiza Musa.

25

Mwaka wa Kuoya

(Kumbukumbu 15:1–11)

125:1 Kutsama 23:10–11Mwenyezi Mlungu wamuamba Musa hiko dzulu ya mwango Sinai, 2“Aambire Aiziraeli hivi: Mundiphofika yo tsi ambayo nindakuphani, chila mwaka wa sabaa tsi ni ioyezwe yani isirimwe, ili kumuishimu Mwenyezi Mlungu. 3Kpwa muda wa miaka sita mundarima, mundaphanda minda yenu, mundatsatsula panda za mizabibu yenu na kuvuna mavuno genu. 4Ela mwaka wa sabaa undakala ni mwaka wa kuoyeza tsi, ni Mwaka wa Kuoya wa Mwenyezi Mlungu. Msiphande chochosi wala kutsatsula panda za mizabibu yenu. 5Msivune chochosi ndichomera chenye, na msidole zabibu kula mihi isiyotsatsulwa. Hinyo undakala mwaka wa kuoyeza tsi. 6Dzagbwe minda taindarimwa mwaka hinyo wa kuoya, ela indalavya chakurya kpwa ajili yenu mwimwi enye, atumwa enu, vibaruwa enu na ajeni asagalao kahi yenu, 7nyama enu a kufugbwa na nyama a tsakani ario kahi za tsi yenu.

Mwaka wa kurichirwa huru

8“Mundaisabu miaka sabaa kano sabaa na jumulaye ni miaka mirongo mine na tisiya. 9Alafu siku ya kumi ya mwezi wa sabaa ambayo ni siku ya kuusirwa dambi mundapiga magunda kahi za tsi yenu yosi. 10Mundautenga mwaka wa mirongo mitsano na kutangazira uhuru atu osi asagalao kpwenye yo tsi. Mwaka hinyo undakala ni mwaka wa kuikpwa huru. Chochosi ambacho chaguzwa ni chiuyizirwe mwenye na yeguzwa dza mtumwa ni auye kpwao. 11Kpwa hivyo kahi za mwaka wa kuikpwa huru msirime, msiphande, na msivune chochosi chinachomera chenye, piya msidole zabibu kula mihi msiyoitsatsula. 12Mwaka hinyo undakala mwaka mtakatifu. Hivyo mundarya mavuno ambago gamera genye bila kuphandwa mo mindani.

13“Mwaka hinyo, chochosi ambacho chaguzwa ni chiuyizirwe mwenye. 14Unaphogula au kuguzira myao munda usimuonere. 15Bei ya munda indalengana na isabu ya miaka ya mavuno chiyosala kabila ya mwaka wanjina wa kuikpwa huru. 16Napho miaka ni minji bei indapanda na ichikala michache bei indatserera, mana beiye indapimwa kulengana na isabu ya minga ya mavuno. 17Msionerane, ela muogopheni Mlungu wenu. Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu, Mlungu wenu.

18“Kpwa hivyo, mundalunga shariya zangu na kutimiza malagizo gangu, ili msagale salama kpwenye tsi hiyo. 19Namwi mundarya na kumvuna mavuno ga yo tsi na msagale salama mumo. 20Ela chahi mundadziuza, ‘Hundaryani mwaka wa sabaa naswi tauruhusiwa kuphanda wala kuvuna?’ 21Mwaka wa sita ndabariki tsi yenu nayo indavyala mavuno ga kukutoshani kpwa miaka mihahu. 22Mndiphophanda mwaka wa nane mundakala munarya mavuno govunwa mwaka wa sita. Namwi mundaenderera kurya mavuno gago hadi ndiphovuna mavuno ga mwaka wa tisiya.

Kukombola minda

23“Msiguze tsi kabisa-kabisa, mana iyo ni mali yangu na mwimwi mu ajeni na apangadzi angu. 24Ndiyo mana kahi za tsi yenu yosi ni lazima mwenye munda akale na haki ya kuukombola.

25“Napho Muiziraeli myawenu akakala mchiya na kuguza mundawe, phahi, mʼbariwe wa phephi ni aukombole. 26Ichikala mutu yuya kana mʼbari wa kuukombola, ela badaye aongokerwe na kuphaha uwezo wa kukombola mundawe, 27phahi, andaripha kulengana na isabu ya miaka ichiyosala kufikira mwaka wa kurichirwa huru. Yuya mutu ariyeugula ni amuuyizire. 28Ela ichikala kana uwezo wa kuukombola, phahi, undasala mikononi mwa yuya ariyeugula hadi mwaka wa kuikpwa huru. Mwaka hinyo, mali iyo indauyizwa kpwa yuya mutu ariyeiguza.

29“Mutu achiguza nyumbaye ya kusagala iriyo ndani ya mudzi uriodzengerwa ngome, ana haki ya kuikombola ndani ya mwaka mmwenga hangu ariphoiguza. 30Napho iyo nyumba iriyo ndani ya mudzi uriodzengerwa ngome taiyakombolwa kpwa muda wa mwaka mmwenga, phahi, indakala mali ya yuya ariyeigula na vivyazivye vyosi, nayo taindauyizwa mwaka wa kuikpwa huru uchifika. 31Ela nyumba za malalo ambago tagayazungulusirwa ukuta zindakala tsini ya shariya iratu hira ya minda. Nyumba hizo zinaweza kukombolwa ela ni lazima ziuyizirwe enye mwaka wa kuikpwa huru. 32Ela, Alawi ana haki ya kukombola nyumba zao zirizo mwao midzini wakati wowosi. 33Ichikala mmwenga wa Alawi kahumira hakiye ya kukombolwa, phahi, nyumba iriyoguzwa ni lazima iuyizwe kpwa mwenye mwaka wa kuikpwa huru, mana nyumba za Alawi zirizo mwao midzini, akahewa kama mtalo wao kahi ya atu a Iziraeli. 34Ela seemu za kurisa zinazozunguluka midzi ya Alawi tazindaguzwa, mana hinyo ni mtalo wao hata kare na kare.

Kuaphasa achiya

3525:35 Kumbukumbu 15:7–8“Napho Muiziraeli myao akakala mchiya hata kaweza kudziendzera mwenye na asagala phamwenga nawe, ni umrorome dza unavyororoma mjeni au mutu asagalaye kpwako kpwa muda, ili aweze kpwenderera kusagala kahi yenu. 36Usimtake akuriphe fwaida ya aina yoyosi. Ela muogophe Mlungu, ili nduguyo aphahe kusagala phamwenga namwi. 3725:37 Kutsama 22:25; Kumbukumbu 23:19–20Usimuaphase feza na ukalonda akuriphe na fwaida au uchimguzira chakurya usimtoze zaidi. 38Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu, Mlungu wenu, nriyekutuluzani kula tsi ya Misiri ili nikupheni tsi ya Kanani, na nikale Mlungu wenu.

3925:39 Kutsama 21:2–6; Kumbukumbu 15:12–18“Mueburania myao achidziguza kpwako kpwa kukala ni mchiya, usimuhende akuhumikire dza mtumwa. Muhende dza mchibaruwa au mcharo. 40Andasagala nawe dza mchibaruwa au kama mcharo. Andakuhumikira hadi mwaka wa kuikpwa huru. 41Mwaka hinyo ni umrichire huru iye na anae auye kpwao kpwa mbarize kpwenye munda wa akaree. 42Kpwa kukala Aiziraeli ni atumishi angu ambao naatuluza kula tsi ya Misiri, phahi, asiguzwe dza atumwa. 43Usimuhendese kazi chisiru nduguyo, ela muogophe Mlunguo. 44Munaweza kugula atumwa kula kpwa mataifa ganjina jirani. 45Piya unaweza kugula atumwa kula kpwa ajeni asagalao phamwenga nawe na jamaa zao ariovyalwa kpwenye tsi yenu, nao andakala maliyo. 46Hinyo unaweza kuahenda atumwao na kuapha anao akale mali yao hata kare na kare, ela usimuhendere mai nduguyo Muiziraeli.

47“Napho mjeni au mcharo asagalaye kahi yenu akakala tajiri na Muiziraeli myao achikala mchiya na kudziguza kpwa hiye mjeni au hiye mcharo au kpwa mmwenga wa jamaaze, 48ana haki ya kukombolwa, mmwenga wa abarie anaweza kumkombola. 49Akale ni aphuye, mkpwoiwe au mbariwe. Piya anaweza kudzikombola mwenye napho akaongokerwa. 50Iye na yuya ariyemgula, andaisabu miaka hangu ariphodziguza hadi mwaka wa kurichirwa huru. Maripho ga kukombolwakpwe gandalengana na maripho ga mchibaruwa kpwa miaka ichiyosala kufikira mwaka wa kuikpwa huru. 51Napho isabu ya miaka ichiyosala ni minji, andadzikombola kpwa kuripha seemu kulu ya bei ariyogurirwa. 52Napho ikasala miaka michache kabila kufikira mwaka wa kuikpwa huru, andapiga isabu na ariphe kulengana na miaka ichiyosala ili kudzikombola. 53Muda wosi anaphokala kpwa tajiriwe analondwa kuhenderwa kama mtumishi wa mshahara chila mwaka. Hiye ariyemgula asimuhendese kazi chisiru. 54Ela ichikala mutu hiyu kakakombolwa kpwa njira hizo, phahi mwaka wa kuikpwa huru uchifika naarichirwe huru phamwenga na anae. 55Aiziraeli ni atumishi angu, mana náatuluza kula tsi ya Misiri. Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu, Mlungu wenu.

26

Baraka kpwa atiifu

(Kumbukumbu 7:12–24; 28:1–14)

126:1 Alawi 19:4; Kutsama 20:4; Kumbukumbu 5:8; 16:21–22; 27:1“Msidzitengezere vizuka, msidziimisire vizuka vya kutsongbwa au nguzo wala mawe ga kutsongbwa kpwenye tsi yenu na kugaabudu. Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu, Mlungu wenu. 2Gbwirani Siku zangu za Kuoya na muishimu phatu phangu phatakatifu. Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu.

326:3 Kumbukumbu 11:13–15; 28:1–14“Ichikala mundalunga malagizo gangu na kugbwira shariya zangu, 4nindakureherani mvula kpwa wakatiwe, tsi ivyale mavuno, na mihi ivyale matunda. 5Kuwaga mtsere kundaendelea hadi wakati wa kuvuna zabibu, na kuvuna zabibu hadi wakati wa kuphanda. Mundakala na chakurya cha kutosha na msagale salama kpwenye tsi yenu. 6Nindakuphani amani kpwenye tsi ili muweze kulala bila kutishirwa ni yeyesi. Nindausa nyama asiru kpwenye tsi yenu nayo taindakala na viha tsona. 7Mundazola maadui genu na kugaolaga kpwa mufyu. 8Atsano enu andazola maadui gana mwenga na atu enu gana mwenga andazola maadui elufu kumi. Mundaolaga maadui genu. 9Nindakujaliyani na kukuhendani muvyalane na muenjerezeke. Nami nindatimiza chilagane changu namwi. 10Mundakala na mavuno manji chiasi cha kukala ni mtuluze ga kare ambago tagadzangbwesira ili mtiye maphya. 11Nindaika makalo gangu kahi yenu, wala sindakurichani. 1226:12 2 Akorintho 6:16Nindakala kahi yenu na nkale Mlungu wenu, namwi mundakala atu angu. 13Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu, Mlungu wenu, yekutuluzani kula tsi ya Misiri ili msihendwe atumwa tsona. Nami nchivundza magogolo mrigokala mkafungbwa mwenu singoni na kukuhendani mnyendeke huru.

Lana kpwa kusasikira

(Kumbukumbu 28:15–68)

1426:14 Kumbukumbu 28:15–68“Ela napho tamundanisikira wala kulunga malagizo gangu, 15napho mundavundza chilagane changu kpwa kurema shariya yangu, kumena na kuricha kulunga malagizo gangu, 16phahi nindakuhendani hivi: Nindakutiyani wuoga mkpwulu gafula, ukongo wa nyerenyere na homa ndirokuhendani vipofu na anyonje. Mundaphanda bure mana mavuno gandariwa ni maadui genu. 17Nindakulozerani kogo ili mpigbwe ni maadui genu. Hara anaokutsukirirwani andakutawalani namwi mundachimbira kpwa wuoga hata napho taphana anayekuzoresani.

18“Na ichikala tamundanisikira hata bada ya kutiywa adabu hiyo, phahi, nindakutiyani adabu kano sabaa kpwa ajili ya dambi zenu. 19Kudzikarya kpwenu ndakuusa tsetsetse kpwa kuhenda dzulu mlunguni kusirehe mvula kukale kufu dza chuma na tsi yenu ikale nyifu bila madzi dza shaba. 20Mundahumira nguvu zenu bure mana minda yenu taindalavya mavuno na mihi taindavyala matunda.

21“Namwi mchienderera kunipinga na kurema kuniphundza, nindazidisha mashaka genu kano sabaa kulengana na dambi zenu. 22Nindareha nyama a tsakani kahi yenu ambao andaolaga ana enu na kurya mifugo yenu na kuphunguza isabu yenu hadi njira zenu zikale wekee bila atu.

23“Napho bada ya adabu iyo bado tamundaniuyira, ela mzidi kupingana nami, 24phahi, nindakupingani mimi mwenye na nikupigeni na mashaka kano sabaa kpwa ajili ya dambi zenu. 25Nindakureherani viha ili nkutiyeni adabu kpwa kuvundza chilagane. Mchizorera kpwenye midzi yenu, nindakureherani ukongo mui namwi mundatiywa mikononi mwa maadui genu. 26Chakurya chenu ndachiphunguza hadi achetu kumi ahumire figa mwenga tu kujita mikahe na akuganyireni kpwa chipimo. Namwi mundarya ela tamundamvuna.

27“Napho tamundanisikira ela mundaenderera kunipinga hata bada ya higo gosi, 28phahi nami nindakupingani kpwa tsukizi kali, na kukutiyani adabu kano sabaa zaidi kpwa ajili ya dambi zenu. 29Ndzala indakala kali hadi murye ana enu. 30Ndabananga mwatu mwenu mwa dzulu mwa kuabudu, nibomole mwatu mwenu mwa kufukizira uvumba, na kutsupha nyufu zenu dzulu ya vizuka vyenu visivyokala na uhai, nami nindakumenani kabisa. 31Ndaihenda midzi yenu ikale magandzo, na kubananga mwatu mwenu mwa kuabudu. Na kungu nono ya sadaka zenu taindanihamira. 32Ndahenda tsi yenu ikale tuphu hadi maadui genu gasagalago himo gaangalale. 33Nindakutsamulani kahi za mataifa na kukureherani viha. Tsi yenu indakala bila chitu na midzi yenu indabanangbwa.

34“Wakati tamupho mkaphirikpwa tsi ya maadui genu na tsi yenu ikarichwa gandzo; ndipho tsi indaoya na kuhererwa na Miakaye ya Kuoya. 35Wakati tsi ndiphokala ikarichwa bila chitu, indaoya kpwa kukala taiyioyezerwe wakati wa Miaka ya Kuoya mriphokala munasagala himo. 36Na hinyo ayawenu ndiosala ndaatiya wuoga kpwenye tsi ya maadui gao chiasi cha kukala hata sauti ya kodza rinarophepheruswa indaaondosa azole. Phahi aho andazola dza mutu anayechimbira viha. Andazola na kugbwa hata napho taphana mutu anayeazoresa. 37Andagbwererana ovyo-ovyo dza atu anaochimbira viha hata napho taphana anayeazoresa. Taandaweza kudzihehera napho akavwamiywa ni maadui gao. 38Andafwa kahi za mataifa nao andazikpwa tsi ya maadui gao. 39Hara ndiosala kahi yenu, andasirirwa ni mkpwotse kpwenye tsi ya maadui genu kpwa sababu ya dambi zao na za akare ao.

40“Ela achikubali dambi zao na dambi za akare ao, arivyokosa uaminifu na achiniasi, 41chiasi cha kunihenda niapinge na kuaphirika tsi ya maadui gao. Ichikala mioyo yao mifu indagbwa maguluni na kukubali kutiywa adabu, 4226:42 Mwandzo 28:13–14; Mwandzo 26:3–4; Mwandzo 17:7–8phahi, hipho nami nindatambukira chilagane changu nrichoika na Jakobo, Isaka na Burahimu, na kutambukira nrivyoalaga kuhusu tsi hiyo.

43“Ela yo tsi ni ikale wekee bila atu kpwandza ili ihererwe na Miakaye ya Kuoya. Nao ni ariphe kpwa ajili ya dambi zao kpwa kurema shariya zangu na kumena malagizo gangu. 44Ela, phamwenga na higo gosi, ndiphokala tsi ya maadui gao, mimi sindaaricha wala kuamena hadi niaolage tsetsetse na kuvundza chilagane changu nao. Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu, Mlungu wao. 45Ela kpwa ajili yao nindatambukira chilagane nrichoika na akare aho ambao naatuluza kula tsi ya Misiri kuno mataifa ganalola, ili mimi nikale Mlungu wao. Mimi, ndimi Mwenyezi Mlungu.”

46Hizo ndizo shariya, malagizo na masharuti ambago Mwenyezi Mlungu waapha atu a Iziraeli hiko mwango Sinai kutsupira Musa.

27

Kukombola mutu au vitu vyotengbwa kpwa ajili ya Mwenyezi Mlungu

1Mwenyezi Mlungu achimuambira Musa, 2“Aambire Aiziraeli hivi: Mutu achiika naziri ya kumtenga mutu kpwa ajili ya Mwenyezi Mlungu, mutu hiye anaweza kukombolwa kpwa kuripha chipimo cha feza chinachokadiriwa dza hivi: 3Mlume wa miaka mirongo miiri hadi miaka mirongo sita andakombolwa kpwa vipande mirongo mitsano vya feza kulengana na chipimo cha Phatu Phatakatifu. 4Napho ni mchetu, andakombolwa kpwa vipande mirongo mihahu vya feza. 5Napho mutu hiye ni wa miaka kahi ya mitsano na mirongo miiri andakombolwa kpwa vipande mirongo miiri vya feza napho ni mlume, na vipande kumi vya feza napho ni mchetu. 6Ichikala ni mwana wa umuri wa kahi ya mwezi mmwenga na miaka mitsano andakombolwa kpwa vipande vitsano vya feza napho ni mlume na vipande vihahu vya feza napho ni mchetu. 7Ichikala mutu hiye umriwe ni zaidi ya miaka mirongo sita, beiye indakala ni vipande kumi na tsano vya feza, napho ni mlume, na vipande kumi vya feza napho ni mchetu. 8Ela ichikala mutu hiye ni mchiya na kaweza kuripha mariphoge, phahi, mutu hiye andaphirikpwa kpwa mlavyadzi-sadaka. Mlavyadzi-sadaka andapima beiye kulengana na uwezo wa hiye ariyeika hati.

9“Ichikala yo hatiye ni ya nyama anayekubalika kumlavira Mwenyezi Mlungu sadaka, phahi nyama hiye akakala chitu chitakatifu. 10Tairuhusiwa kumʼbadilisha nyama hiye na wanjina yeyesi, mnono kpwa mui au mui kpwa mnono. Napho akamʼbadilisha na nyama wanjina, osi airi andakala atakatifu.

11“Ichikala yo naziri inahusu nyama najisi, ambaye karuhusiwa kulavirwa Mwenyezi Mlungu, phahi, mutu amlavyaye, andamreha kpwa mlavyadzi-sadaka. 12Hiye mlavyadzi-sadaka andalavya beiye kulengana na unonowe au uyiwe. Ndivyoamua mlavyadzi-sadaka, ndivyo ndivyokala. 13Ela ichikala mwenye analonda kumkombola, phahi, andaenjereza seemu mwenga ya tsano ya bei ya nyama hiye.

14“Mutu achitenga nyumbaye ikale takatifu kpwa Mwenyezi Mlungu, mlavyadzi-sadaka andalavya beiye kulengana na unono au uyiwe. Vira ndivyoamua, ndivyo ndivyokala. 15Napho hiye mutu ariyeitenga analonda kuikombola, phahi, andaenjereza seemu mwenga ya tsano ya bei ya nyumba hiyo, nayo indakala yakpwe.

16“Mutu achitenga seemu ya mundawe, kpwa ajili ya Mwenyezi Mlungu, phahi, beiye indapimwa kulengana na chiasi cha mbeyu zinazohumirwa kuphanda munda hinyo. Kpwa chila kilo gana mwenga za shayiri beiye indakala vipande mirongo mitsano vya feza. 17Mutu achitenga mundawe mwaka wa kuikpwa huru, beiye indakala ni iyo-iyo. 18Ela achiutenga bada ya mwaka hinyo, phahi, mlavyadzi-sadaka andalavya beiye kulengana na miaka ichiyosala kufikira mwaka wa kuikpwa huru na beiye indaphunguzwa. 19Napho mwenye akalonda kuukombola, phahi, aenjereze seemu mwenga ya tsano ya bei ya munda hinyo, nao undakala maliye. 20Ela napho akauguzira mutu wanjina bila kuukombola, phahi kaweza kuukombola tsona. 21Wakati wa mwaka wa kuikpwa huru munda hinyo undarichirwa, nao undakala mtakatifu kpwa Mwenyezi Mlungu hata kare na kare. Nao undakala wa alavyadzi-sadaka.

22“Mutu achitengera Mwenyezi Mlungu munda ariougula, ambao sio wa kurisi, 23mlavyadzi-sadaka andalavya bei ya munda hinyo kpwa kulengana na miaka ichiyosala kufikira mwaka wa kuikpwa huru na mutu hiye andaripha beiye kama chitu chitakatifu kpwa Mwenyezi Mlungu. 24Ela mwaka wa kuikpwa huru, munda hinyo ni auyizirwe yuya mutu ariyeuguza. 25Chila bei indapimwa kulengana na chipimo cha Phatu Phatakatifu: uziho wa gera mirongo miiri ni sawa na uziho wa chipande chimwenga cha feza.

26“Tairuhusiwa kumtenga mwana wa mwandzo wa mfugo kpwa kukala hiye ni wa Mwenyezi Mlungu kare, akale ni ngʼombe, ngʼondzi au mbuzi. 27Napho ni nyama ariyenajisi, mwenye andamgula kpwa kulengana na vira munavyompima na andaenjereza seemu mwenga ya tsano ya bei ya nyama hiye. Napho kakombolwa, phahi andaguzwa kulengana na vipimo virivyoikpwa.

2827:28 Isabu 18:14“Ela chitu chochosi chirichotengbwa kabisa-kabisa kpwa Mwenyezi Mlungu, tachindaguzwa wala kukombolwa; ikale ni mutu, nyama au munda wa urisi. Chitu hicho ni cha Mwenyezi Mlungu na ni chitakatifu kabisa. 29Mutu yeyesi yetengbwa kpwa ajili ya Mwenyezi Mlungu asikombolwe; hiye ni aolagbwe.

3027:30 Isabu 18:21; Kumbukumbu 14:22–29“Zaka za mavuno gakale ni mtsere au matunda, gosi ni mali ya Mwenyezi Mlungu. Gosi ni matakatifu kpwa Mwenyezi Mlungu. 31Napho mutu anakombola seemu ya zakaye, ni ariphe samaniye na aenjereze seemu mwenga ya tsano ya zaka hiyo. 32Kuhusu mifugo, chila nyama wa kumi ni mtakatifu kpwa Mwenyezi Mlungu. 33Mutu asiuze napho nyama hiye ni mnono au mui wala nyama hiye kandakakanizwa na wanjina. Ichikala andakakanizwa na wanjina, phahi nyama osi airi andakala atakatifu; taandakombolwa.”

34Higa ndigo malagizo ambago Mwenyezi Mlungu wamupha Musa hiko mwango Sinai ili aambire Aiziraeli.