Matthew

मत्ती

1

येशु दी वंशावली

(लुका 3:23-38)

1 अब्राहम दी सन्तान, दाउद दी सन्तान, यीशु मसीह दा खानदान 2 अब्राहम कोलां इसहाक पैदा ओया, इसहाक कोलां याकूब पैदा ओया, याकूब कोलां यहूदा ते ओस दे प्रा पैदा होए, 3 यहूदा ते तामार कोलां फिरिस ते जोरह पैदा होए, फिरिस कोलां हिस्रोन पैदा ओया ते हिस्रोन कोलां एराम पैदा ओया, 4 एराम कोलां अम्मीनादाब पैदा ओया, अम्मीनादाब कोलां नहशोन ते नहशोन कोलां सलमोन पैदा ओया, 5 सलमोन ते राहब कोलां बोअज पैदा ओया, बोअज ते रुत कोलां ओबेद पैदा ओया, ते ओबेद कोलां यिशै पैदा ओया, 6 ते यिशै कोलां दाउद राजा पैदा ओया।

ते दाउद कोलां सुलैमान ओस जनानी कोलां पैदा ओया जेकी पैलें उरिय्याह दी घरेआली ही, 7 सुलैमान कोलां रहबाम पैदा ओया, रहबाम कोलां अबिय्याह पैदा ओया, ते अबिय्याह कोलां आसा पैदा ओया, 8 आसा कोलां यहोशाफात पैदा ओया, यहोशाफात कोलां योराम पैदा ओया, ते योराम कोलां उज्जियाह पैदा ओया, 9 उज्जियाह कोलां योताम पैदा ओया, योताम कोलां आहाज पैदा ओया, ते आहाज कोलां हिजकिय्याह पैदा ओया, 10 हिजकिय्याह कोलां मनश्शिह पैदा ओया, मनश्शिह कोलां आमोन पैदा ओया, ते आमोन कोलां योशिय्याह पैदा ओया; 11 ते बंदी होइयै बेबीलोन जाने दे समें च योशिय्याह कोलां यकुन्याह, ते ओस दे प्रा पैदा होये।

12 बंदी होइयै बेबीलोन पजाए जाने दे बाद यकुन्याह कोलां शालतिएल पैदा ओया, ते शालतिएल कोलां जरुब्बाबिल पैदा ओया, 13 जरुब्बाबिल कोलां अबीहूद पैदा ओया, अबीहूद कोलां इल्याकीम पैदा ओया ते इल्याकीम कोलां अजोर पैदा ओया, 14 अजोर कोलां सदोक पैदा ओया, सदोक कोलां अखीम पैदा ओया, ते अखीम कोलां इलीहूद पैदा ओया, 15 इलीहूद कोलां इलियाजार पैदा ओया, इलियाजार कोलां मत्तान पैदा ओया, ते मत्तान कोलां याकूब पैदा ओया, 16 याकूब कोलां यूसुफ पैदा ओया, जेका मरियम दा घरेआला हा, ते मरियम कोलां यीशु जेका मसीह खुआया जंदा ऐ, पैदा ओया। 17 इस चाल्ली अब्राहम कोलां दाउद तकर चौदां पीढ़ी होइ, ते दाउद कोलां बेबीलोन गी बंदी होइयै पज्जाए जाने तकर चौदां पीढ़ी, ते बंदी होइयै बेबीलोन गी पज्जाए जाने दे समें कोलां मसीह तकर चौदां पीढ़ी होई।

येशु दा जन्म

(लुका 1:26-38, 2:1-7)

18 यीशु मसीह दा जन्म इस चाल्ली ओया, के जिस लै ओस दी मां मरियम दी कड़माई यूसुफ कन्ने होई गेई, तां उंदे किट्ठा होने कोलां पैलें गै ओह पवित्र आत्मा दी शक्ति कन्ने गर्भवती पाई गेई। 19 पर ओस दा घरेआला यूसुफ जेका धर्मी हा ते उसी बदनाम करना नेई चांदा हा, उसी चुप्प - चाप तयागने दा बचार किता। 20 जिस लै ओह इन्हें गल्लें दे सोचे च गै हा तां प्रभु दा सुर्गदुत उसी सुखने च लबया ते उसी आखना लगया, ’’ ऐ यूसुफ! दाउद दी संतान, तू अपनी घरेआली मरियम गी अपने इत्थें अनने आस्ते मत डर, की वे जेड़ा ओस दे गर्भ च ऐ, ओह पवित्र आत्मा कोलां ऐ। 21 ओह पुत्तर जमग ते तू ओस दा नां यीशु रखेयां, की वे ओह अपने लोकें दा उंदे पापें कोलां उद्धार करग।’’

22 ऐ सब किश इस आस्ते ओया के जेका बचन प्रभु ने भविष्यवक्ता दे द्वारे अखे गेदा हा, ओह पूरा होई जा: 23 "दिखो इक कुआरी गर्भभती ओह ग ते इक पुत्तर जमग, ते ओस दा नां इम्मानुएल रखा जाग, ’’ जिस दा मतबल ऐ - परमातमा साड़े कन्ने। 24 उस बेलै यूसुफ निंद्रे कोलां बिजियै प्रभु दे दूत दी आग्या दे मताबक अपनी घरेआली गी अपने इत्थें लेई आया; 25 ते जिस लै तकर ओह पुत्तर नेई जमी तैलूं तकर ओह ओस दे कोल नेई गेया:ते ओस ने उस दा नां यीशु रखेया।

2

जोयोतिशइए दा आना

(लुका 1:26-38;2:1-7)

1 हेरोदेस राजा दे दिनें च जिस लै यहूदिया दे बैतलहम च यीशु दा जन्म ओया, तां पूर्व आली बक्खी दा मते सारे ज्योतिषी यरूशलेम च आइयै पूछना लगे, 2 ’यहूदियें दा राजा जिस दा जन्म ओया ऐ, कुत्थें ऐ ? की वे असैं पूर्व च ओस दा तारा दिखया ऐ ते उसी प्रणाम करने आए दे न।’’ 3 ऐ सुनियै हेरोदेस राजा ते ओस दे कन्ने सारा यरूशलेम घबराई गेया। 4 उस बेलै ओस ने लोकें दे सब प्रधान याजकें ते शास्त्रियें गी कट्ठा करियै उन्हें गी पूछ्या, ’’ मसीह दा जन्म कुत्थें होना चाहिदा ?’’ 5 उन्हैं उसी, ’’ यहूदिया दे बैतलहम च, की वे भविष्यवक्ता कोलां इय्यां लिखा गेदा ऐ:

6 "ऐ बैतलहम, तू जेका यहूदा दे प्रदेश च ऐ, तू किसे भी रिती कन्ने यहूदा दे अधिकारियें च सबनी कुला नीका नेई; की वे तेरे बीचा इक अधिपति निकलग, जेका मेरी प्रजा इस्राएल दी रखवाली करग।’’

7 उस बेलै हेरोदेस ने ज्योतिषियें गी चुप्प - चाप बलाइयै उन्हें गी पूछ्या के तारा ठीक किस बेलै लबया हा, 8 ते ओस ने ऐ अखियै उन्हें गी बैतलहम भेजेया, ’’ जाओ ओस बच्चे दे बारे च ठीक - ठीक पता करो, ते जिस लै ओह मिली जाग ते मिगी समाचार देयो तां जे मैं भी आइयै उसी प्रणाम करां।’’

9 ओह राजा दी गल्ल सुनियै चली गे, ते जेका तारा उन्हैं पूर्व च लबया हा ओह उंदे अगे - अगे चलया; ते जित्त्थें बच्चा हा, ओस थारे दे उप्पर पुज्जियै ठैरी गेया। 10 ओस तारे गी दिखियै ओह मते खुश होए। 11 उन्हैं ओस घर च पुज्जियै ओस बच्चे गी ओस दी मां मरियम कन्ने दिखया, ते मूंह् दे भार किरियै बच्चे गी प्रणाम किता, ते अपना - अपना थैला खोलियै उसी सुन्ना, ते लोबान, ते गन्धरस दी भेंट चढ़ाई। 12 उस बेलै सुखने च ऐ चतावनी पाइयै के हेरोदेस दे कोल फिरि नेई जायो, ओह दुए रस्ते कोलां अपने देश गी चली गे।

मिस्र देश गी जाना

13 उंदे जाने कोलां बाद प्रभु दे इक दूत ने सूखने च यूसुफ गी लबया ते आखया, ’’उठ, ओस बच्चे गी ते ओस दी मां गी लेइयै मिस्त्र देश गी नस्सी जा; ते जिस लै तकर मैं तुंदे कन्ने नेई आखां, उस बेलै तकर उत्थें गै रेयां; की वे हेरोदेस एस बच्चे गी तुपने पर ऐ के उसी मराई दियै।’’ 14 उस बेलै ओह रातीं गै उठियै बच्चे गी ते ओस दी मां गी लेइयै मिस्त्र गी चली गया, 15 ते हेरोदेस दे मरने तकर उत्थें गै रेया। इसे आस्तै के ओह बचन जेका प्रभु ने भविष्यवक्ता दे द्वारे आखे दा हा पूरा होए: ’’ मैं अपने पुत्तर गी मिस्त्र बीचा सदया।"

16 जिस लै हेरोदेस ने ए दिखया, के ज्योतिषियैं ओस दै कन्ने धोखा किते दा ऐ, उस बेलै ओह गुस्से कन्ने भरोई गेया, ते लोकें गी भेजीयै ज्योतिषियें दे द्वारा ठीक - ठीक सनाए गेदे समें दे मताबक बैतलहम ते ओस दे आसे - पासे दी जगह दे सारें बच्चें गी जेह्के दो सालें दे जां ओस कुला निक्के हे, मरवाई शडया। 17 उस बेलै जेका बचन यिर्मयाह भविष्यवक्ता दे द्वारे अक्खे दा हा, ओह पूरा ओया:

18 “ रामाह च इक करुण – नाद (आवाज) सनाई दिता, रोना ते बड़ा विलाप; राहेल अपने बच्चें आस्ते रोआ करदी ही, ते शांत नेई होना चांह्दी ही, की वे ओह हूंन नेई रे’”।

19 हेरोदेस दे मरने दे बाद, प्रभु दे दूत ने मिस्त्र च यूसुफ गी सुखने च लबया, ते अखया, 20 ’ उठ, बच्चे गी ते ओस दी मां गी लेइयै इस्राएल देश च चली जा, की वे जेह्के बच्चे दे प्राण लेना चांह्दे हे, ओह मरी गेदे न। 21 ओह उठया, ते बच्चे ते ओस दी मां गी कन्ने लेइयै इस्राएल दे देश च आया। 22 लेकन ऐ सुनीयै के अरखिलाउस अपने पिता हेरोदेस दी जगह यहूदिया दे उप्पर राज करा दा ऐ, उत्थें जाने आस्ते डरी गया। फिरी सुखने च परमातमा कोलां चतावनी पाइयै गलील परदेशे गी चली गया, 23 ते नासरत नां जगह च जाई बसया, तां करियै के ओह बचन पूरा होए, जेका भविष्यवक्तां दे द्वारे अक्खे गेदा हा: ’’ ओह नासरी खुआग।’’

3

युहन्ना पवित्र शनान देने आला

1 उन्हें दिनें च यूहन्ना बपतिस्मा देने आह्ला आइयै यहूदिया दे जंगल च ए परचार करना लगया: 2 ’मने गी फेरो, की वे सुर्गे दा राज नेड़े आई गेदा ऐ।’’ 3 ऐ उए ऐ जिस दी चर्चा यशायाह भविष्यवक्ता दे द्वारे किती गेई: ’’ जंगल च इक पकारने आह्ले दा शब्द होआ दा ऐ, के प्रभु दा रस्ता तयार करो, ओस दी सिड़क सीधी करो।

4 ऐ यूहन्ना ने ऊंट दे बालें दा कपड़ा लाए दा हा, ते अपने लक्क च चमड़े दा कटिबन्ध बन्ने दा हा।ओस दी रुट्टी त्रिडीयां ते वनमधु हा। 5 उस बेलै यरूशलेम ते सारे यहूदिया, ते यरदन दे आसे - पासे सब जगह दे लोक ओस दे कोल निकली आए। 6 उन्हैं अपने अपने पापें गी मनीयै यरदन नदी च ओस कोलां बपतिस्मा लीता।

7 जिस लै ओस मते सारे फरिसियें ते सदूकियें गी बपतिस्मा लेने आस्ते अपने कोल आंदे दिखया, तां उन्हें गी अखया, ’’ ऐ साप दे बच्यो, तुसें गी कुन्ने जताई दीता के आने आह्ले गुस्से कोलां नस्सो ? 8 इसे आस्तै मन फिराव जुगा फल लाओ; 9 ते अपने अपने मने च ऐ ना सोचो के साड़ा प्यो (बब्ब) अब्राहम ऐ; की वे मैं तुंदे कन्ने आखना ऐ के परमातमा इन्हें पत्त्थरा कोलां अब्राहम आस्ते संतान पैदा करी सकदा ऐ। 10 हूंन कुहाड़ा रुक्खें दी जड़ें उप्पर रखी दिते दा ऐ, इसे आस्तै जेह्ड़ा - जेह्ड़ा रुक्ख अच्छा फल नेई लांदा, ओह बडीयै अग्ग बीच सुटया जांदा ऐ।

11 ’ मैं ते पानी कन्ने तुसें मन फिराव दा बपतिस्मा दीना ऐ, लेकन जेका मेरे कोलां बाद बीच आने आह्ला ऐ, ओह मेरे कोलां शक्तिशाली ऐ; मैं ओस दी नूक्क चुकने दे काबिल नेईयैं। ओह तुसें पवित्र आत्मा ते अग्गी कन्ने बपतिस्मा देग। 12 ओस दा सूप ओस दे हत्त्थ बीच ऐ, ते ओह अपना खलिहान अच्छी रीती कन्ने साफ़ करग, ते अपनी कनक गी खत्ते च किट्ठा करग, लेकन पोह् गी अग्ग च जाली देग जेड़ी कदें हिस्लग नेई।’’

13 उस बेलै यीशु गलील कोलां यरदन दे कंडे यूहन्ना दे कोल ओदे कुला बपतिस्मा लेने आस्तै आया। 14 लेकन यूहन्ना ऐ अखियै उसी रोकना लगया, ’’ मीगी ते तेरे हत्थे बीचा बपतिस्मा लेने दी जरूरत ऐ, ते तू मेरे कोल आए दा ऐ” ? 15 यीशु ने उसी उत्तर दिता, ’’ हूंन ते इय्याँ गै होना दे, की वे अस्सें इस्सै रीती कन्ने सारी धार्मिकता गी पूरा करना उचित ऐ।” ओस बेले ओस ने ओस दी गल्ल मनी लेती। 16 ते यीशु बपतिस्मा लेइयै फौरन पानीया बीचा उप्पर आया, ते दिखो, ओस आस्तै अंबर खुली गया, ते ओस ने परमातमा दी आत्मा गी कबूतर दे समान उतरदै ते अपने उप्पर ओंदे दिखया। 17 ते दिखो, ऐ आकाशवाणी होई: ’’ ऐ मेरा प्यारा पुत्तर ऐ, जिस कोलां मैं मता खुश ऐं।

4

1 उस बेलै आत्मा यीशु गी जंगल च लेई गया तां जे इबलीस कोलां ओस दी अजमैश होए। 2 ओह चाली दिन ते चाली रात, भुक्खा रेया, इसदे बाद उसी भुक्ख लगी। 3 उस बेलै परखने आह्ले ने कोल आइयै उसी अखया, ’’ जे तू परमातमा दा पुत्तर ऐ, तां अक्खी दे के ऐ पत्थर रुट्टी बनी जांन।’’ 4 यीशु ने जवाब दीता: ’’ लिखे गेदा ऐ, ’ मनुख छड़ा रुट्टी कन्ने गै नेई, लेकन हरेक बचन कोलां जेका परमातमा दे मूंह बीचा निकलदा ऐ, जिंदा रोह्ग।’’ 5 उस बेलै इबलीस उसी पवित्र नगर च लेई गया ते मंदिर दी चोटी उप्पर खड़ेरी दीता, 6 ते ओस गी आखया, ’’ जे तू परमातमा दा पुत्तर ऐ, ते अपने आप गी थले सुटी दे ;की वे लिखे दा ऐ: ’ओह तेरे बारे च अपने सुर्ग दूतें गी आग्या देग, ते ओह तुगी हत्थों - हत्थ चुकी देंघन; कुते ऐसा नी होए के तेरे पैरें गी ठेस लगै।’’

7 यीशु ने उसी अखया, ’’ ऐ भी लिखे दा ऐ: तू प्रभु अपने परमातमा दी परीक्षा ना कर।’ 8 फिरी इबलीस उसी इक बडे उचे प्हाड़े उप्पर लेई गया ते सारी दुनिया दा राज ते ओस दा धन – दौलत दसियै 9 उसी अखया, ’’ जे तू गिरीयै मिगी प्रणाम करां, ते मैं सब किश तुगी देई देगा।’’ 10 उस बेलै यीशु ने उसी अखया, ’’ ऐ शैतान दूर होई जा, की वे लिखे दा ऐ: तू प्रभु अपने परमातमा गी प्रणाम कर, ते शड़ी ओस दी गै उपासना कर।’’ 11 इसदे बाद शैतान ओस दे कुला चली गया, ते दिखो सुर्ग दूत आइयै ओस दी सेवा करना लगे।

12 जिस लै ओस ने ऐ सुनया के यूहन्ना बंदी बनाई लिते दा ऐ, ते ओह गलील गी चली गया। 13 ते ओह नासरत गी छडीयै कफरनहूम च, जेका झील दे कंडे जबूलून ते नप्ताली दे देशे च ऐ, जाइयै रोह्न लगया; 14 तां जे जेड़ा यशायाह भविष्यवक्ता दे द्वारे अखे गेदा हा, ओह पूरा होए:

15 ’ जबूलून ते नप्ताली दे देश, झील दे रस्ते कोलां यरदन दे पार, बखरीं जातियें दा गलील 16 जेह्के लोक न्हेरे च बैठे दे हे, उन्हैं बडी लो दिखी; ते जेह्के मोत दै देश ते छाया च बैठे दे हे, उंदे उप्पर लो चमकी। 17 ओस समें कोलां यीशु ने प्रचार करना ते ऐ आखना शुरू किता, ’’मने गी फराओ की वे सुर्ग दा राज कोल आई गेदा ऐ।’’

18 गलील दी झील दे कंडे फिरदे होई ओस ने दो प्रागी मतलब शमोन गी जेड़ा पतरस अखा जंदा ऐ, ते उसदे प्रा अन्द्रियास गी झील च जाल पांदे दिखया; की वे ओह मछ्वे हे। 19 यीशु ने उन्हें गी अखया, "मेरै पीछैं चली आओ, ते मैं तुसें गी मनुख दा पकड़ाने आह्ला बनागा।’’ 20 ओह फौरन जालें गी छडीयै ओस दे पीछें होई गे।

21 उत्त्थूंआ दा अगें बदियै, यीशु ने होर दो भ्रांऽ गी मतलब जबदी दे पुत्तर याकूब ते ओस दे प्रा यूहन्ना गी दिखया। ओह अपनें प्यो जबदी दे कन्ने नाव उप्पर जालें गी सधारा दे हे। ओस ने उन्हें गी भी बलाया। 22 ओह फौरन नाव ते अपने प्यो गी छडीयै ओस दे पीछें होई गे।

23 यीशु सारे गलील च फिरदे होई उंदे अराधनालय च उपदेश करदा, ते राज दा सुसमाचार करदा, ते लोके दी हरप्रकार दी बमारी ते कमजोरी गी दूर करदा रेया। 24 ते सारे सीरिया देश च ओस दा यश फ़ैली गया; ते लोक सारें बमारें गी, जेह्के बखरी - बखरी किस्म दी बमारियैं ते दुखे च झकड़े दे हे, ते जिंदे बीच दुष्टआत्मां हियां, ते मिर्गी आह्ले ते लकवे दे रोगीयें गी उंदे कोल लेई आये ते ओस ने उन्हें गी चंगा किता। 25 गलील ते दिकापुलिस, यरूशलेम, यहूदिया ते यरदन नदी दे पारले बखी कोलां भीड़ दी भीड़ ओस दे पीछें होई गेई।

5

1 ओह एस भीड़ गी दिखियै प्हाड़ उप्पर चढ़ी गया, ते जिस लै बेई गया ते चेले ओस दे कोल आए। 2 ते ओह अपना मूंह खोलियै उन्हें ऐ उपदेश देना लगया:

3 "धन्न न ओह, जेड़े मने दे दीन न, की के सुर्ग दा राज उंदा ऐ।

4 ’धन्न न ओह, जेड़े बसोस करदे न, की के ओह शांति पांघंन।

5 ’धन्न न ओह, जेह्के नम्र न, की वे ओह धरती दे हक्क दार ओंघंन।

6 ’धन्न न ओह, जेह्के धर्म दे भुक्खे ते त्रैदे न, की वे ओह तृप्त किते जांघंन।

7 ’धन्न न ओह, जेड़े दया करदे न, की वे उंदे उप्पर दया कीती जाग।

8 ’धन्न न ओह, जिंदे मन शुद्ध (साफ़) न, की वे ओह परमातमा गी दिखघंन।

9 ’धन्न न ओह, जेड़े मेल कराने आले न, की वे ओह परमातमा दे पुत्तर अक्खे जाघंन।

10 ’धन्न न ओह, जेड़े धर्म आस्तै सताए जंदे न, की वे सुर्ग दा राज उन्हें दा गै।

11 ’धन्न न तुस, जिस लै मनुख मेरी बजह कन्ने तुंदी निंदा करन, ते सतान ते झूठ बोली - बोली तुंदे बरोध च सारियां किसम दियां बुरी गल्लां अखन। 12 उस बेलै खुश ते मगन होयो, की वे तुंदे आस्ते सुर्ग च बडा फल ऐ। इस आस्ते के उन्हैं उन्हें भविष्यवक्ताएं गी जेह्के तुंदे कोलां पैह्ले हे इसै रीती कन्ने सताया हा।

13 ’तुस धरती दे लून न; लेकन जिस लै लून दा सुआद बिगड़ी जा, फिरी केस चीज कन्ने लुनका किता जाग ? फिरी ओह किसै भी कम्मे दा नेई, सिर्फ एस दै के बार सुटी दिते जा ते लोकैं दै पैरैं थले मिंधी दिते जा। 14 तुस दुनियां दी लो न। जेड़ा नगर प्हाड़ दे उप्पर बसे दा ऐ ओह शपी नेई सकदा। 15 ते लोग दीया बालियै पैमाने दै थले नेई लेकन द्यूंट दे उप्पर रखदे न, उसलै ओस कन्ने घर दे सब लोकें गी लो पुज्जदी ऐ। 16 इस्सी चाली तुंदी लो इनसानैं दे सामने चमके के ओह तुंदे भले कम्में गी दिखीयै तुंदे प्यो दी, जेका सुर्ग च ऐ बड़ाई करन।

17 ’ ऐ न समझो, के मैं व्यवस्था जां भविष्यवक्तां दी कताबें गी खत्म (नाश) करने आएदा, खत्म (नाश) करने नेई, लेकन पूरा करने आएदा एं। 18 की वे मैं तुंदे कन्ने सच आखना ऐ, के जिस लै तकर अंबर ते धरती टली नेई जाघंन उस बेलै तकर व्यवस्था बीचा इक मात्रा जां इक बिंदु भी बगैर पूरा ओए दे नेई टलग। 19 इसे आस्तै जेका कोई इन्हें निकीं कोलां निकीं आग्या बीचा किसे इक गी भी तोड़ग, ते उए जेया लोकें गी सिखाग, ओह सुर्ग राज बीच सबनी कोलां नीका बनग; लेकन जेका कोई इन्हें आग्यां दा पालन करग ते उन्हें गी सिखाग, उए सुर्ग दे राज च महान अखा जाग। 20 की वे मैं तुंदे कन्ने आखना ऐ, के जे तुंदी धार्मिकता शास्त्रियें ते फरिसियें दी धार्मिकता कोलां बद नेई होए, तां तुस सुर्ग दे राज बीच कदें भी परवेश करी नेई सकगे।

21 ’तुस सुनी चुकेदे ओह, के पराने जमान्ने दे लोकें गी अखेया गेया हा’ के ह्त्या नी करयो’, ते’ जेका कोई ह्त्या करग ओह कचहरी च सजह दे काबल होग।’ 22 लेकन मैं तुंदे कन्ने ऐ आखना ऐ, के जेका कोई अपने प्रा दे उप्पर रो करग, ओह कचहरी च सजह दे काबल होग, ते जेका अपने प्रा गी नक्म्मा अखग ओह महासभा च सजह दे काबल होग; ते जेका कोई अखग ’अरे बेवकूफ’ ओह नरक दी अग्ग दे सजह दे काबल होग। 23 इसे आस्ते जिस लै तू अपनी भेंट वेदी दे उप्पर लेई अन्नैं, ते उत्थैं तू याद करैं, के तेरे प्रा दे मने च तेरे लेई किश बरोध ऐ, 24 ते अपनी भेंट उत्थैं गै वेदी दे सामने शडी दे, ते जाइयै पैलें अपने प्रा कन्ने मेल जोल कर ते इस दे बाद आइयै अपनी भेंट चढ़ा। 25 जिस लै तकर तू अपने दुश्मन कन्ने रस्ते बीच ऐं, ओस कन्ने फौरन मेल जोल करी लै कुते ऐ सा नेई होए के दुश्मन तुगी हाकम गी सोंपै, ते हाकम तुगी सपाई गी सोंपी दियै, ते तू जेलै च पाई दिते जा। 26 मैं तुंदे कन्ने सच आखना ऐ के जिस लै तकर तू कौड़ी- कौड़ी भरी नेई देगा तां तकर उत्थें दा छुड़की नेई सकगा।

27 तुस सुनी चुकेदे हो के अखे गया हा, ’व्यभिचार नेई करयो।’ 28 लेकन मैं तुंदे कन्ने ऐ आखना ऐ, के जेड़ा कोई किसे जनानी गी बुरी नजर कन्ने भी दिखग ओह अपने मने च ओस कन्ने व्यभिचार करी चुकया। 29 जे तेरी सज्जी अक्ख तुगी ठोकर कराए ,तां उसी कडीयै सुट्टी दे; की वे तेरे आस्ते इयै भला ऐ के तेरे अंगां बीचा इक नाश होई जा ते तेरा सारा शरीर नरक बीच नेई पाई दीते जा। 30 जे तेरा सज्जा हत्थ तुगी ठोकर कराए, उस बेलै उसी कट्टीयै सुट्टी दे; की वे तेरे आस्ते इयै भला ऐ के तेरे अंगां बीचा इक नाश होई जा ते तेरा सारा शरीर नरक बीच नेई पाई दीते जा।

31 “ऐ भी आखया गया हा, “जेका कोई अपनी घरेआली गी तलाक देना चा, ते उसी अस्तीफा देई दीयै।’ 32 लेकन मैं तुंदे कन्ने ऐ आखना ऐ के जेका कोई अपनी घरेआली गी व्यभिचार दे बगैर किसे होर कारण कोलां तलाक दीयै, ते ओह ओस कोलां व्यभिचार करवांदा ऐ; ते जेका कोई ओस त्यागी होई कन्ने ब्याह करै, ओह व्यभिचार करदा ऐ।

33 ’ फिरी तुस सुनी चुकेदे हो के पराने जमान्ने दे लोकैं कन्ने आखया हा, चुठी कसम नेई खायो, लेकन प्रभु आस्तै अपनी कसम गी पुरी करयो।’ 34 लेकन मैं तुंदे कन्ने ऐ आखना ऐ के कदें भी कसम नेई खायो; नां गै सुर्ग दी, की वे ओह परमातमा दा संघासन ऐ; 35 नां गै धरती दी, की वे ओह ओस दे पैरें दी चौकी ऐ; ना यरूशलेम दी, की वे ओह महाराजा दा नगर ऐ। 36 अपने सिरे दी भी कसम नेई खायो की वे तू इक बाल गी भी नेई गै सफ़ेद, नां काला करी सकना ऐ। 37 लेकन तुंदी गल्ल ’हां’ दी ’हां’, जां ’नेई’ दी ’नेई’ होए; की वे जे किश एस कोलां मता होंदा ऐ ओह बुराई कोलां होंदा ऐ।

38 तुस सुनी चुकेदे हो के अखे गेदा हा, ’अक्ख दे बदले अक्ख, ते दंद दे बदले दंद।’ 39 लेकन मैं तुंदे कन्ने ऐ आखना ऐ के बुरे दा सामना नेई करयो; लेकन जेका तेरै सज्जे ग’ ल्ल उप्पर चपेड़ मारै, ओस दी बक्खी दुआ भी फेरी दे। 40 जे कोई तेरे उप्पर मकदमा (जबरदसती) करीयै तेरा कुरता लेना चाह्, उस बेलै उसी दोर भी लेना दे। 41 जे तुगी कोई इक मील चलाऐ ते तू ओस दे कन्ने दो मील चली जा। 42 जे कोई तेरे कोलां किश मंगै, उसी देई दे; ते जेका कोई तेरे कोलां दुहार लेना चाह्, ओह दे कोलां मूंह नेई मोड़।

43 ’’तुस सुनी चुकेदे हो के अखे गया हा, ’अपने गुआंढ़ी कन्ने प्रेम रखयां, ते अपने बैरी कन्ने बैर।’ 44 लेकन मैं तुंदे कन्ने ऐ आखना ऐ के अपने बैरियैं कन्ने प्रेम रखो ते अपने सताने आह्लें आस्ते प्रार्थना करो, 45 जिस कन्ने तुस अपने सुर्गीय प्यो दी संतान ठैह्रगे की वे ओह भले ते बुरे दोनीं उप्पर अपने सूरज चाढ़दा ऐ, ते धर्मी ते अधर्मी दोनीं उप्पर अपनी बरखा बरसांदा ऐ। 46 की वे जे तुस अपने प्रेम रखने आह्लैं कन्ने गै प्रेम रखो तां तुंदे आस्ते के फल होग ? के चुंगी लेने आले भी ऐसा नी करदे ?

47 ’जे तुस सिर्फ अपने प्राएं गी गै नमस्ते करो, ते के ड़ा बड्डा कम्म करदे हो ? के बखरी जातियां (दुई जातियां) भी ऐ जेया नेई करदीयां ? 48 इसै आस्ते चाहीदा के तुस सिद्ध बनो, जिय्यां तुंदा सुर्गीय प्यो सिद्ध ऐ।

6

1 ’ सावधान रवो ! तुस इनसानें गी दसने आस्तै अपने धर्म दे कम्म ना करो, नेई तां अपने सुर्गीय प्यो कोलां किश भी फल नेई पाह्गे। 2 ’ इसै आस्ते जिस लै तू दान करैं, तां अपने अग्गें तुरही नेई बजा, जिय्यां कपटी, सभा ते गलियें च करदे न, तां जे लोक उंदी तरीफ करन।मैं तुंदे कन्ने सच आखना ऐ के ओह अपना प्रतिफल पाई चुके। 3 लेकन जिस लै तू दान करैं, ते जेका तेरा सज्जा हत्थ करदा ऐ, उसी तेरा खब्बा हत्थ नेई जानी सकै। 4 तां जे तेरा दान गुप्त रवै ते उस बेलै तेरा प्यो जेका गुप्त च दिखदा ऐ, तुगी प्रतिफल देग।

5 ’ जिस लै तू प्रार्थना करैं, ते कपटीयैं दे समान नेई हो, की वे लोकें गी दिखाने आस्ते अराधनालयें च ते सिड़क दे मोड़ैं उप्पर खड़ोइयै प्रार्थना करना उन्हें अच्छा लगदा ऐ। मैं तुंदे कन्ने सच आखना ऐ के ओह अपना इनाम पाई चुके। 6 लेकन जिस लै तू प्रार्थना करैं, ते अपनी कोठरी च जा; ते दराजा बंद करियै अपने प्यो कोलां जेका गुप्त च ऐ प्रार्थना कर। उस बेले तेरा प्यो जेड़ा गुप्त च दिखदा ऐ, तुगी इनाम देग। 7 प्रार्थना करदै समैं बखरी जतियैं दे समान बकबक नेई करो, की वे ओह समजदे न के उंदे मता बोलने कन्ने उंदी सुनी जाग। 8 इसे आस्ते तुस उंदे जेया नेई बनो, की वे तुंदा प्यो तुंदे मंगने कोलां पैह्लै गै जानदा ऐ के तुंदी के के जरूरतां न।

9 ’इस आस्ते: तुस एस रीती कन्ने प्रार्थना करा करो: ’ ऐ साड़े प्यो, ( पिता ) तू जेका सुर्ग च ऐ; तेरा नां पवित्तर मना जा।

10 तेरा राज अवै। तेरी मर्जी जिय्यां सुर्ग च पूरी होंदी ऐ ,उघां गै धरती उप्पर भी उए।

11 ’ साड़ी दिन भर दी रूट्टी अज्ज असें दे।

12 ’ ते जिस चाली असैं अपने दुश्मनें गी माफ़ किता ऐ, उघां गै तू भी साड़े पापें गी माफ़ कर।

13 ते असें अजमैश च नेई लेई आ, लेकन बराई कोलां बचा; ( की वे राज ते सामर्थ ते मैह्मा म्हेशा तेरे गैंन।’ आमीन।)

14 ’ इसे आस्ते जे तुस मनुख दे पाप माफ़ करगे, तां तुंदा सुर्गीय प्यो भी तुसें माफ़ करग। 15 ते जे तुस मनुख दे पाप माफ़ नेई करगे, तां तुंदा प्यो भी तुंदे पाप माफ़ नेई करग।

16 ’ जिस लै तुस बर्त करो, तां पखंडी आह्लैं लेखें तुंदे मूंह उप्पर उदासी नेई छाई रवै, की वे ओह अपना मूंह बनाई रखदे न, तां जे लोग उन्हें बर्त रखने आले जांन। मैं तुंदे कन्ने सच आखना ऐ के ओह अपना इनाम पाई चुके। 17 लेकन जिस लै तू बर्त करैं तां अपने सिरे उप्पर तेल मल ते मूंह तो, 18 तां जे लोग नेई लेकन तेरा प्यो जेका गुप्त च ऐ, तुगी बर्त रखने आ ला जाने। इस दशा च तेरा प्यो जेका गुप्त च दिखदा ऐ, तुगी इनाम देग।

19 ’ अपने आस्ते धरती उप्पर धन किट्ठा न करो, जित्त्थें कीड़ा ते जांग बिगाड़दे न, ते जित्त्थें चोर सेंध लांदे ते चोरी करी दिंदे न। 20 लेकन अपने आस्ते सुर्ग बीच धन किट्ठा करो, जित्त्थें न गै कीड़ा ते काई बिगाड़दे न, ते जित्त्थें चोर न सेंध लांदे ते नेई गै चोरी करदे न। 21 की वे जित्त्थें तेरा धन ऐ उत्त्थैं तेरा मन भी लगा रोह्ग।

22 ’ शरीर दा दीया अक्ख ऐ: इसे आस्तै जे तेरी अक्ख साफ़ ऐ, तां तेरा सारा शरीर भी उजला ओह ग। 23 लेकन जे तेरी अक्ख बुरी ऊए, तां तेरा सारा शरीर भी न्हेरा ओह्ग; इसे आस्तै ओह लोऽ जेकी तेरे बीच ऐ जे नहेरा ऊए तां ओह न्हेरा किन्ना बडा ओह ग !

24 ’ कोई भी मनुख दाऊँ स्वामियें दी सेवा नेई करी सकदा, की वे ओह इक कन्ने बैर ते दूए कन्ने प्रेम रखग, जां इक कन्ने मिला रोह्ग ते दूए गी तुच्छ जानग। तुस परमातमा ते धन दोनीं दी सेवा नेई करी सकदे। 25 इसे आस्ते मैं तुंदे कन्ने आखना ऐ के अपने प्राण आस्तै ऐ चिंता ना करयो के आह्स के खागे ते के ह पीगे; ते ना अपने शरीर आस्ते के के लागे। के प्राण रुट्टी कोलां, ते शरीर कपड़े कोलां जरूरी नेइयैं ? 26 अंबर दे पैंछीयें गी दिखो ! ओह ना राह्ंदे न, ना कटदे न, ते ना गै खेतें च कट्ठा करदे न; फिरी भी तुंदा सुर्गीय प्यो ( बब्ब ) उन्हें गी खलांदा ऐ। के तुस उंदे कोलां मता मूल नेई रखदे ? 27 तुंदे बीचा कु’न्न ऐ, जेका चिंता करियै अपनी उमर बीचा इक घड़ी भी बदाई सकै ?

28 ’ ते कपड़ैं आस्तै की चिंता करदे हो ? जंगली सोसन दे उप्पर ध्यान करो के ओह कियां बददे न; ओह ना मेंनत करदे, ना कतदे न। 29 तां भी मैं तुंदे कन्ने आखना ऐ के सुलेमान भी, अपने सारी शानो - शोकत च उंदे बीचा कुसै दै समान कपड़ा लादै नेई हा। 30 इसे आस्ते जिस लै परमातमा मदान दे घा गी, जेकी अज्ज ऐ ते कल अग बीच झोंकी जानी, ऐ सा कपड़ा लुआंदा ऐ, ते ऐ अल्पबिश्वासियो (थोड़ा विश्वास करने आलो), तुसें गी इन्हां कोलां शैल की नी लुआग ?

31 ’ इसे आस्ते तुस चिंता करियै ऐ ना अख्यो के आह्स के खागे, जां के पीगे, जां के लाह्गे। 32 की वे अन्यजातियाँ इन्हें चीजें दी खोज बीच रैंह्दे न, लेकन तुंदा सुर्गीय प्यो (बब्ब) जानदा ऐ के तुसें ऐ सब चीजें दी जरूरत ऐ। 33 इसे आस्ते पैलें तुस परमातमा दे राज ते ओस दे धर्म दी खोज करो ते ऐ सब चीजां भी तुसें मिली जांघन। 34 इस आस्तै कल दी चिंता ना करो, की वे कल दा दिन अपनी चिंता अप्पूं करी लैह्ग; अज्ज आस्तै अज्जे दा दुःख गै बोहत ऐ।

7

1 ’ दोष मत लाओ के तुंदे उप्पर भी दोष नेई लाया जा। 2 की वे जिस तरीकै तुस दोष लांदे हो, उस चाल्ली तुंदे उप्पर भी दोष लाया जाग; ते जिस नाप कन्ने तुस नापदे हो, उसै नापै कन्ने तुंदे आस्तै भी नापा जाग।

3 ’ तू की अपने प्रा दी अखी च तिनके गी दिखना ऐ, ते अपनी अक्ख दा लट्ठा नेई तुगी सुज्झदा ? 4 जदूं तेरी गै अक्खी च लट्ठा ऐ, ते तू अपने प्रा गी किय्यां अखी सकना ऐ, ’ लेई आ मैं तेरी अक्ख बीचा तिनका कडां ? ’ 5 हे कपटी, पैलें अपनी अक्खा बीचा लट्ठा कडी लै, उस बेलै तू अपने प्रा दी अक्खी दा तिनका भली भांति दिखियै कडी सकगा।

6 ’ पवित्तर चीज कुत्तें गी नेई दियो, ते अपने मोती सुरैं दैं अग्गैं नेई सुटो; ऐसा नी होऐ के ओह उन्हें पैरैं थलै मिंधै ते पर्तोइयै तुगी फाड़ी दियै।

7 ’ मंगो, ते तुसें गी दीता जाग; तुपगे ते तुस पाह्गे; खटखटागे, ते तुंदे लेई खोला जाग। 8 की वे जेका कोई मंगदा ऐ; उसी मिलदा ऐ; ते जेका तुपदा ऐ, ओह पांदा ऐ; ते जेका खटखटांदा, ओस दे लेई खोला जाग।

9 ’ तुंदे बीचा ऐ सा केड़ा मनुख ऐ, के जे ओस दा पुत्तर ओस कोलां रूट्टी मंगै, ते ओह उसी पत्थर दै ? 10 जां मछली मंगै, ते उसी सप्प दै ? 11 इसे आस्तै जे तुस बुरे होइयै, अपनें बच्चें गी अच्छी चीजां देना जानदे हो, ते तुंदा सुर्गीय प्यो अपने मंगने आह्लें गी अच्छी चीजां की नी देग ? 12 एस कारण जे किश तुस चांह्दे हो के मनुख तुंदे कन्ने करै, तुस भी उंदे कन्ने उय्यां गै करो; की वे व्यवस्था ते भविष्यवक्ता दी शिक्षा इयै ऐ।

13 ’ सकेत फाड़क कोलां परवेश करो, की वे चैड़ा ऐ ओह फाड़क ते सरल ऐ ओह रस्ता जेका विनाश गी पज्जांदा ऐ; ते मते न जेह्ड़े ओस कोलां परवेश करदे न। 14 की वे सकेत ऐ ओह फाड़क ते औखा ऐ ओह रस्ता जेका जीवन गी पज्जांदा ऐ; ते थोढ़े न जेह्के उसी पांदे न।

15 ’ झूठे भविष्यवक्तां कोलां सावधान रवो, जेह्के भिड्डें दे भेस च तुंदे कोल आंदे न, लेकन कोला डा ओह फाड़ने आह्ले भेड़िये न। 16 उंदे फलां कोलां तुस उन्हें पनछानी लैगे। के लोग झूड़ीयां कोलां अंगूर, जां ऊंटकटारां कोलां अंजीर तोड़दे न ? 17 इस चाल्ली हर इक अच्छा रुक्ख अच्छा फल लांदा ऐ। 18 अच्छा रुक्ख बुरा फल नेई लाइ सकदा, ते ना गै नक्म्मा रुक्ख अच्छा फल लाइ सकदा ऐ। 19 जेका जेका रुक्ख अच्छा फल नेई लांदा, ओह कटीयै ते अग्गी बीच पाया जंदा ऐ। 20 इस चाल्ली उंदे फलां कोलां तुस उन्हें गी पछानी लैगे।

21 ’ जेह्के मीगी, ’ हे प्रभु ! हे प्रभु ! अखदा ऐ, उंदे बीचा हर इक सुर्ग दे राज बीच परवेश नेई करग, लेकन ऊए जेका मेरे सुर्गीय प्यो दी मर्जी उप्पर चलदा ऐ। 22 ओस दिन मते सारे लोग मीगी अखन गे, ’ हे प्रभु ! हे प्रभु !, के तेरे नां कन्ने असैं भविष्यवानी नेई किती, ते तेरे नां कन्ने दुष्टात्माएं गी नेई कड्या, ते तेरे नां कन्ने मते सारे आश्चर्य कम्म नी किते ? 23 उस बेलै मैं उंदै कन्ने खुलियै अखी देगा, ’ मैं तुगी कदें भी नेई जानेया। हे कुकर्म करने आह्लो, मेरे कोलां चली जाओ।’

24 ’ इसे आस्तै जेका कोई मेरीयां ऐ गल्लां सुनियै उन्हें गी मनदा ऐ, ओह ओस बुद्धिमान मनुख दै समान ठैह्र्ग जिस ने अपना घर चट्टान उप्पर बनाया। 25 ते बरखा पेई, ते हाड़ आया, ते न्हेरी पेई ते ओस घरै कन्ने टकराइयां, फिरी भी ओह नेई गिरेया, की वे ओस दी नींव चट्टान उप्पर पाई दी ही। 26 लेकन जेका कोई मेरीयां ऐ गल्लां सुनदा ऐ ते उंदे उप्पर नेई चलदा, ओह ओस निर्बुधि मनुख जेया ठैह्र्ग जिस ने अपना घर रेते उप्पर बनाया। 27 ते बरखा पेई, हाड आया, ते न्हेरी पेई, ते ओस घरै कन्ने टकराइयां ते ओह गिरियै सत्यानाश होई गया।’’

28 जिस लै यीशु ऐ गल्लां अखी चुक्या, ते ऐ सा ओया के भीड़ ओस दे उपदेश कन्ने हरान होई, 29 की वे ओह उंदे शास्त्रियैं दै समान नेई लेकन अधिकारी दै समान उन्हें गी उपदेश दींदा हा।

8

1 जिस लै ओह ओस प्हाड़ा उपरा उतरया, ते इक बड़ी भीड़ ओस दे पीछें होई गेई। 2 ते दिखो इक कोढ़ी ने कोल आइयै उसी प्रणाम किता ते अखया, ’’ हे प्रभु, जे तू चांह्, ते मीगी शुद्ध करी सकना ऐ।’’ 3 यीशु ने हत्थ बदाइयै उसी छूता, ते अखया, मैं चाह्नां ऐ तू शुद्ध होई जा।’’ ते ओह फोरन कोढ़ कोलां शुद्ध होई गया। 4 यीशु ने उसी अखया, ’’ दिख, किसै कन्ने नेई गलायाँ, लेकन जाइयै अपने आप गी याजक गी दस ते जेका चढ़ावा मूसै ठैह्रादा ऐ उसी चाढ़, तां जे लोकें आस्ते गुआई होए।’’

5 जिस लै ओह कफरनहूम बीच आया ते इक सूबेदार ने ओस दे कोल आइयै ओस अग्गें बिनती किती, 6 ’ हे प्रभु, मेरा सेवक घरै च लकवा बमारी कन्ने मता दुखी पेदा ऐ।’’ 7 ओस ने ओस कन्ने अखया, मैं आइयै उसी चंगा करगा।’’ 8 सूबेदार ने उसी उत्तर दीता, ’’ हे प्रभु, मैं एस काबल नेईयैं के तू मेरी छत दे तलै अमैं, लेकन सिर्फ मूंह बीचा अखी दे ते मेरा सेवक चंगा होई जाग। 9 की वे मैं भी पराधीन मनुख एं, ते सपाई मेरे अधीन न। जिस लै मैं ऐसा आखना ऐं ’ जा ! ते ओह जंदा ऐ; ते दुए गी ’ आ ! ते ओह आंदा ऐ; ते जिस लै अपने दास गी अखनां ऐ कर !’ ते ओह करदा ऐ।’’

10 ऐ सुनियै यीशु गी अचम्भा ओया, ते जेह्के ओस दे पीछें आ करदे हे उन्हें गी आख्या, ’’ मैं तुंदे कन्ने सच - सच आखना ऐ के मैं इस्राएल च भी ऐ सा विश्वास नेई पाया। 11 ते मैं तुंदे कन्ने आखना ऐ के पूर्व ते पश्चिम कोलां मते सारे लोग आइयै अब्राहम ते इसहाक ते याकूब दे कन्ने सुर्ग दे राज बीच बैठघंन। 12 लेकन राज दी संतान बार न्हेरे च सुटी दीते जाघंन: उत्थें रोना ते दंद पीसना होग।’’ 13 उस बेलै यीशु ने सूबेदार कन्ने आख्या, ’’ जा जिय्यां तेरा विश्वास ऐ, उए जेया तेरे आस्ते होई जा।’’ ते ओस दा सेवक उसै बेलै चंगा होई गया।

14 यीशु जिस लै पतरस दे घर आया, ते ओस ने ओहस दी ससु गी बमार पेदा दिखया। 15 ओस ने ओस दा हत्थ छूता ते ओस दा बमार उतरी गया, ते ओह उठीयै ओस दी सेवा करना लगी। 16 जिस लै शाम होई उस बेलै ओह ओस दे कोल मते सारें लोकें गी लेई आए जिंदे बीच दुष्टआत्मां हियाँ ते ओस ने उन्हें आतमां गी अपने बचन कन्ने कड्डी दीता; ते सारें बमारें गी चंगा कीता। 17 तां जे जेका बचन यशायाह भविष्यवक्ता दे दवारै आखया गेया हा ओह पूरा होए: ’’ ओस ने अप्पूं गै साड़ी दुर्बलतें गी लेई लीता ते साड़ीयें बमारियें गी चुकी लीता।’’

18 यीशु ने जिस लै अपने चोह्नीं बक्खी इक बड़ी भीड़ दिखी ते झील दे ओस पार जाने दी आग्या दीती। 19 उस बेलै इक शास्त्री ने कोल आइयै ओस कन्ने आखया, ’’ ऐ गुरु, जित्त्थें किते तू जाह्गा, मैं तेरै पीछैं होई जाह्गा।’’ 20 यीशु ने ओस कन्ने आखया, ’’ लोमडीयें दे भट ते अंबर दे पैंछींयें दे बसेरे होंदे न; लेकन मनुख दे पुत्तर आस्तै सिर रखने दा भी थाह्र नेइयैं।’’ 21 इक होर चेले ने ओस कन्ने आखया, ’’ ऐ प्रभु, मीगी पैह्लें जानां दे के अपने प्यो गी दब्बां।’’ 22 यीशु ने ओस कन्ने आखया, ’’ तू मेरे पीछैं चली आ, ते मुड़दें गी अपने मुड़दे दब्बना दे।’’

23 जिस लै ओह किश्ती उप्पर चढ़या, ते ओस दे चेले ओस दै पीछैं होई गे। 24 ते दिखो, झील दे बीच इक ऐ सा बडा तूफान उठेया के किश्ती लैह्रैं कन्ने ढ़कोना लगी, ते ओह सोह् करदा हा। 25 उस बेलै चेलैं कोल आईयै उसी जगाया ते आखया, ’’ ऐ प्रभु, असें गी बचा, अस्स नष्ट होई जनेयां न।’’ 26 ओस ने उन्हें गी आखया, ऐ थोड़ा विश्वास करने आह्लेयो, की डरदे हो ?’’ उस बेलै ऑह्स ने अंधी ते पानी गी डांनटेया, ते सब शांन्त होई गया। 27 ते ओह अचम्भा करीयै आखना लगे, ’’ ऐ कदेया मनुख ऐ के अंधी ते पानी भी ओस दी आग्या मनदे न।’’

28 जिस लै ओह ओस पार गदेरनियैं दै देशै च पुज्जया, ते दो मनुख जिंदे बीच दुश्टआत्मां थीयां कब्रां बीचा निकलदे होई ओस कन्ने मिले। ओह इन्ने तेज तरार हे के कोई भी ओस रस्ते कोलां जाई नेई सकदा हा। 29 उन्हैं कलाइयै आखया, ’’ ऐ परमातमा दे पुत्तर, साड़ा तेरै कन्ने के कम्म ? के तू समें कोलां पैलें असें दुःख देने इत्त्थैं आए दा ऐ ? 30 उंदे कोलां किश दूर मते सारें सूरें दा झुण्ड उत्थें चरा करदा हा। 31 दुश्टआत्मैं उसी ऐ अखीयै बिनती कीती, ’’ जे तू असें कडना ऐ, तां सूरें दे झुण्ड च भेजी दे। 32 ओस ने उसी आखया, ’’ जाओ !’’ ते ओह निकलियै सूरें च पौंह्च गेइं ते दिखो, सारा झुण्ड काड़ाड़े कोलां झपटीयै पानीयै बीच जाई पेया, ते डुब्बी मरया। 33 उंदे चरवाहे नस्से, ते नगर च जाइयै ऐ सब गल्लां ते जिंदे बीच दुश्टआत्मां थीयां उंदा सारा हाल आखी सनाया। 34 उस बेलै सारे नगर दे लोग यीशु कोल भेंट करने गी निकली आए, ते उसी दिखियै बिनती कीती के साड़ी सीमा कोलां चली जा।

9

1 फिरी ओह किश्ती उप्पर चड़ीयै पार गया, ते अपने नगर च आया। 2 ते दिखो, कई लोग लकवा दे इक रोगी गी खटे उप्पर रखीयै ओस दे कोल लेई आए। यीशु ने उंदा विश्वास दिखीयै, ओस लकवे दे रोगी गी आखया, ’’ ऐ पुत्तर, ढ़ाढ़स बन्न; तेरे पाप माफ़ होए।’’ 3 एस उप्पर कई शास्त्रीयैं सोचया, ’’ ऐ तां परमातमा दी निंदा करदा ऐ।” 4 यीशु ने उंदे मने दी गल्ल जानीयैं आखया, ’’ तुस लोग अपने अपने मनें च बुरे बुरे बिचार की करा करदे हो ? 5 ठीक के ऐ ? ऐ आखना, ’ तेरे पाप माफ़ होए ’ जां ऐ आखना, ’ उठ ते चल फिर।’ 6 लेकन इस आस्तै के तुस जानी लेओ के मनुख दे पुत्तर गी धरती उप्पर पाप माफ़ करने दा हक ऐ।’’उस बेलै ओस ने लकवे दे रोगी गी आखया, ’’ उठ ते अपनी खाट चूक, ते अपने घर चली जा।’’ 7 ओह उठीयै अपने घरे गी चली गया। 8 लोग ऐ दिखीयै डरी गे ते परमातमा दी मैह्मा करना लगे जिस ने मनुख गी ऐ सा हक दीते दा ऐ।

9 उत्त्थुंआं अगें बदीयै यीशु ने मत्ती नां दे इक मनुख गी महसूल दी चोकी उप्पर बैठे दा दिखया, ते उसी आखया, ’’ मेरै पीछैं होई जा।

10 जिस लै ओह रुट्टी खाने आस्तै बैठया तां मते सारे महसूल लेने आह्ले ते पापी आईयै यीशु ते ओस दे चेलैं कन्ने खाने बैठे। 11 ऐ दिखीयै फरीसीयैं ओस दे चेलें गी आखया, ’’ तुंदा गुरु महसूल लेने आह्लें कन्ने ते पापीयैं कन्ने की खंदा ऐ ?’’ 12 ऐ सुनीयै यीशु ने उंदे कन्ने आखया, ’’ क्हीम भले चंगे आस्तैं नेई लेकन बमारैं आस्तै जरूरी ऐ। 13 इसे आस्तै तुस जाईयै एस दा अर्थ सीखी लियो: ’ मैं बलिदान नेई लेकन दया चाह्ना ऐं। की वे मैं धर्मियें गी नेई, लेकन पापियें गी बुलाने आएदा ऐं।

14 उस बेलै यूहन्ना दे चेलैं ओस दे कोल आईयै आखया, ’’ के कारण ऐ के आस ते फरीसी इना उपवास करने न, ते तेरे चेले उपवास नेई करदे ?’’ 15 यीशु ने उन्हें गी आखया, ’’ के बराती, जिस लै तकर दूल्हा उंदे कन्ने ऐ, शोक करी सकदे न ? लेकन ओह दिन आई जाने न जिस लै दूल्हा उंदे कोलां बाख किता जाग, ओस समैं ओह उपवास करघंन। 16 कोरे कपड़े दा पैबन्द पराने कपड़े उप्पर कदें भी नेई लांह्दा, की वे ओह पैबन्द ओस कपड़े कोलां किश होर गै खीची लैंदा ऐ, ते ओह मता फटी जंदा ऐ। 17 ते लोग नमां दाखरस परानी मशकें च नेई भरदे ऐं, की वे ऐ सा करदे मशकां फटी जांदीयां न ते दाखरस रूढ़ी जांदा ऐ ते मशकां नष्ट होई जांदीयां न; लेकन नमां दाखरस नमीं मशकें च भरदे न ते ओह दोनों बचे रौंह्दे न।’’

18 ओह उंदे कन्ने ऐ गल्लां आखा ही करदा हा, के दिखो इक सरदार ने आइयै उन्हें गी प्रणाम कीती ते आखया, मेरी पुत्री हूंन मरी ऐ, लेकन चलीयै अपना हत्त्थ ओस उप्पर रख, ते ओह जींदी होई जाग।’’ 19 यीशु उठीयै अपने चेलैं समेत ओस दे पीछें होई गया। 20 ते दिखो, इक घरेआली ने जीसी बारां सालें कोलां खून निकलने दी बमारी ही, पीछें दा आइयै ओस दे कपड़े गी छुई लैता। 21 की वे ओह अपने मने च आखदी ही, ’’ जे मैं ओस दे कपड़े गी गै छुई लेगी तां चंगी होई जागी।’’ 22 यीशु ने फिरीयै उसी दीखया ते आखया, ’’ पुत्री ढ़ारस रख; तेरे विश्वास ने तुगी चंगा कीता ऐ। ऐ दे ’ ने ओह घरेआली उसै बेलै चंगी होई गयी। 23 जिस लै यीशु ओस सरदार दे घरे च पुज्जया ते बौंसरी बजाने आह्लें ते भीड़ गी हुल्लड़ मचांदै दीखया, 24 उस बेलै आखया ,’’ हटी जाओ, कुड़ी मरी नेई, लेकन सुती दी ऐ।’’ एस दे उप्पर ओह हसना लगे। 25 लेकन जिस लै भीड़ हटी गयी, ते ओस ने कोल जाईयै कुड़ी दा हत्त्थ पकड़या, ते ओह जी उठी। 26 ते एस गल्ल दी चर्चा ओस सारै देशै च फैली गयी।

27 जिस लै यीशु उत्थां अग्गैं बदया, ते दो अन्ने ओस दै पीछैं ऐ पुकारदै गए, ’’ ऐ दाऊद दी संतान, साड़े उप्पर दया कर !’’ 28 जिस लै ओह घरै च पुज्जया, ते ओह अन्ने ओस दे कोल आए, ते यीशु ने उन्हें आखया, ’’ के तुसें गी विश्वास ऐ के मैं ऐ करी सकना ऐं? उन्हैं उंदे कन्ने आखया ’’ हां, प्रभु !’’ 29 ओस बेलै ओस ने उंदी अक्खीं छूइयै आखया, ’’ तुंदे विश्वास दे मताबक तुंदे आस्तै होऐ।’’ 30 ते उंदी अक्खीं खुली गेईयां। यीशु ने उन्हैं गी चताईयै आखया, ’’ सावधान, कोई एस गल्ले गी नेई जाने। 31 लेकन उन्हैं निकलीयै सारै देशै च ओस दा यश फैलाइ दीता।

32 जिस लै ओह बार जा करदे हे, ते दिखो, लोग इक गूंगे गी जेहस दे बीच दुश्टआत्मा ही, ओस दे कोल लेई आए; 33 ते जिस लै दुश्टआत्मा कडी दीती, ते गूंगा बोलना लगया। एस दे उप्पर भीड़ ने अचम्भा करीयै आखया, ’’ इस्राएल च ऐ सा कदें दिखया गया।’’ 34 लेकन फरिसियैं आखया, ’’ ऐ तां दुश्टआत्मां दे सरदार दी मदद कन्ने दुश्टआत्मां गी कडदा ऐ।’’

35 यीशु सब नगरैं ते ग्रां च फिरदा रेया ते उंदे अराधनालैं च उपदेश करदा, ते राज दा सुसमाचार परचार करदा, ते हर किसम दी बमारी ते दुर्बलता गी दूर करदा रेया। 36 जिस लै ओस भीड़ गी दीखया ते उसी लोकें उप्पर तरस आया, की वे ओह उन भिड्ड़ें जेया ज़िंदा कोई रखवाला नेई होऐ, व्याकुल ते भटके जेह् हे। 37 उस बेलै ओस ने अपने चेलें गी आखया, ’’ पके खेत ते मते न लेकन मजदूर थुड़े न। 38 इसे आस्तै खेत दे स्वामी अग्गें बिनती करो के ओह अपने खेत कटने आस्तै भेजी दियै।’’

10

1 फिरी ओस ने अपने बारां चेलें गी कोल सदीयै, उन्हें गी अशुद्ध आत्मां उप्पर अधिकार दीता के उन्हें कडै ते सब किसम दी दुर्बलतें गी दूर करै।

2 एन बारां प्रेरितों दे नां ऐ न: पैह्ला शमौन, जेका पतरस आखा जांदा ऐ, ते ओस दा प्रा अन्द्रियास; जबदी दा पुत्तर याकूब, ते ओस दा प्रा यूहन्ना; 3 फिलिप्पुस, ते बरतुल्मै, थोमा, ते महसूल लेने आह्ला मत्ती, हलफई दा पुत्तर याकूब, ते तदै, 4 शमौन कनानी, ते यहूदा इस्करियोती जिस ने उसी पड़काई भी दीता।

5 इन्हें बारें गी यीशु ने ऐ आग्या देइयै भेजया: ’’ अन्यजातियें दी बक्खी नेई जायो, ते सामरियें दे किसै नगर च परवेश नेई करयो। 6 लेकन इस्राएल दे घराने दी गै गुआची दी भिड्डें दे कोल जायो। 7 ते चलदै चलदै ऐ परचार करो: ’ सुर्ग दा राज नेड़े आई गेदा ऐ।’ 8 बमारें गी चंगा करो, मरें गी ज़िंदा करो, कोढ़ियें गी शुद्ध करो, दुश्टआत्में गी कड्डो। तुसैं सेंत मेंत पाएदा ऐ, सेंत मेंत दीयो। 9 अपनैं पटुकैं च ना गै सुन्ना, ते ना रूपा, ते ना गै तांबा रखयो; 10 रस्तै आस्तै झोली नेई रखो, ना दो कुरते, ना नूकां ते ना सोटी लेओ, की वे मजदूर गी ओस दी रुट्टी मिलनी चाहीदी।

11 ’ जिस किसै ग्रां जां नगर च जाओ, ते पता करो के उत्त्थें कुन्न काबल ऐ। ते जिस लै तकर उत्त्थां दा नेई निकलो, ओस दे उत्त्थें गै रवो। 12 घर बीच परवेश करदे गै ओस गी आशीष देयो। 13 जे ओस घर दे लोग काबल होंघन तां तुंदा कल्याण उंदे उप्पर पुज्जग, लेकन जे ओह काबल नेई होंन ते तुंदा कल्याण तुंदे कोल मुड़ी जाग। 14 जेका कोई तुसें गी ग्रैह्न नेई करै ते तुंदी गल्लां नेई सुनैं, ओस घर जां ओस नगर बीचा निकलदे होई अपने पैरैं दी मिट्टी फंडी अवो। 15 मैं तुंदे कन्ने सच आखना ऐ के न्याय दे दिन ओस नगर दी दशा कोलां सदोम ते अमोरा दे देश दी दशा मती सैह्ने योग्य होग।

16 ’ दिखो, मैं तुसें भीड्डैं दै समान भेड़ीयैं दे बीच भेजना ऐं, इसे आस्तै सप्पे दे समान बुद्धिमान ते कबूतर दे समान भोले बनो। 17 लेकन लोकें कोलां सावधान रवो, की वे ओह तुसें गी महासभां दे बीच सोंपघन, ते अपनी पंचायतें च तुसें गी कोड़े मारघंन। 18 तुस मेरे आस्तै ह्कीम ते राजा दे सामने उंदे उप्पर, ते अन्यजातियैं उप्पर गुआइ होने आस्तै पजाई जाह्गे। 19 जिस लै ओह तुसें पड़काघंन ते ऐ चिंता नेई करयो के आह्स किस रीती कन्ने जां के आखगे, की वे जे किश तुसें गी आखना होग, ओह उसै समैं तुसें गी सनाई दीता जाग। 20 की वे बोलने आह्ले तुस नेई हो, लेकन तुंदे प्यो दा आत्मा तुंदे बीच बोलदा ऐ।

21 ’ प्रा, प्रा गी ते प्यो पुत्तर गी, मारने आस्ते सोंपघन, ते बच्चे मां प्यो दै बरोध बीच उठीयै उन्हें गी मराई जांघंन 22 मेरे नां दै कारण सब लोग तुंदे कन्ने बैर करघंन, लेकन जेका अंत तकर धीरज करग उसी का उद्धार होग। 23 जिस लै ओह तुसें इक नगर बीच सतांघंन, ते दुए गी नसी जायो। मैं तुंदे कन्ने सच आखना ऐ, तुस इस्राएल दे सारे नगर बीच नेई फिरी जाह्गे के मनुख दा पुत्तर आई जाग।

24 ’ चेला अपने गुरु कोलां बड्डा नेई होंदा; ते ना दास अपने स्वामी कोलां। 25 चेले दा गुरु दे, ते दास दा स्वामी दे बराबर होना गै बौह्त ऐ। जिस लै उन्हैं घरे दे स्वामी गी शैतान आखया ते ओस दे घरे आह्लें गी के किश नेई आखघंन !

26 ’ इसे आस्तै मनुख कोलां मत डरयो; की वे किश डके दा नेईयैं जेका खोला नेई जाग, ते ना किश शपे दा जेका जाना नेई जाग। 27 जे मैं तुंदे कन्ने न्हेरे च आखना ऐ, उसी तुस लोई बीच आखो; ते जे कनैं कान सुनदे हो, उसी छतें उप्पर परचार करो। 28 जेह्के शरीर गी मारी सकदे न, लेकन आत्मा गी मारी नेई सकदे, उंदे कोलां मत डरयो; लेकन ओह दे कोलां डरयो, जेका आत्मा ते शरीर दोनें गी नरक बीच नाश करी सकदा ऐ। 29 के पैसैं कोलां दो गौरेयां नेई बिकदीं ? तां भी तुंदे प्यो दी इच्छा दे बगैर उंदे बीचा इक भी धरती उप्पर नेई पेई सकदीं। 30 तुंदे सिरे दे बाल भी सब गिने देंन।

31 इसे आस्तै डरो नेई; तुस मतीं गौरेंयां कोलां बद हो।

32 ’ जेका कोई मनुख दै सामने मीगी मनी लैह्ग, उसी मैं भी अपने सुर्गीय प्यो दै सामने मनी लैह्गा। 33 लेकन जेका कोई मनुख दै सामने मेरा इनकार करग, ओस कन्ने मैं भी अपने सुर्गीय प्यो दै सामने इनकार करगा।

34 ’ ऐ ना समझो के मैं धरती उप्पर मिलाप कराने आएदा ऐं; मैं मिलाप कराने नेई, लेकन तलवार चलाने आएदा ऐं। 35 मैं ते आएदा ऐं के: ’ मनुख गी ओहस दे प्यो कोलां, ते कुड़ी गी ओस दी मां कोलां, ते नूँह् गी ओस दी ससु कोलां बक्ख करी देयां; 36 मनुख दे भैरी ओस दे घरे दे लोग गै ओघंन।’

37 ’ जेका मां जां प्यो गी मेरे कोलां मता प्यारा जांनदा ऐ, ओह मेरे काबल नेइयैं; 38 ते जेका अपना क्रूस लेईयै मेरै पीछैं नेई चलै ओह मेरै काबल नेईयैं। 39 जेका अपना प्राण बचांदा ऐ, ओह उसी खोग; ते जेका मेरे कारण अपना प्राण खोंदा ऐ, ओह उसी पाह्ग।

40 ’ जेका तुसें ग्रैह्न करदा ऐ, ओह मीगी ग्रैह्न करदा ऐ; ते जेका मीगी ग्रैह्न करदा ऐ, ओह मेरे भेजने आह्ले गी ग्रैह्न करदा ऐ। 41 जेका भविष्यवक्ता गी भविष्यवक्ता जानीयै ग्रैह्न करै, ओह भविष्यवक्ता दा बदला पाह्ग; ते जेका धर्मी गी धर्मी जानीयै ग्रैह्न करै ओह धर्मी दा बदला पाह्ग। 42 जेड़ा कोई इंदे निकां बीचा इक गी मेरा चेला जानीयै सिर्फ इक कटोरा ठंडा पानी पलाए, मैं तुंदे कन्ने सच आखना ऐ, ओह किसी रीती कन्ने अपना प्रतिफल नेई खोग।’’

11

1 जिस लै यीशु अपने बारें चेलें गी आग्या देई चुकया, ते ओह उंदे नगरैं च उपदेश ते परचार करने गी उत्त्थां दा चली गया। 2 यूहन्ना ने बन्दीगृह च मसीह दे कम्में दा समाचार सुनया ते अपने चेलें गी ओस कन्ने ऐ पूछने भेजया, 3 ’ के आने आह्ला तू ऐं, जां अस्स किसे दुए रस्ते दी तलाश करचै ’’ 4 यीशु ने जबाव दीता, जे किश तुस सुनदे हो ते दिखदे हो, ओह सब जाइयै यूहन्ना कन्ने आखी दीयो, 5 के अन्ने दिखदे न ते लंगड़े चलदे फिरदे न, कोढ़ी शुद्ध किते जांदे न ते बैरे सुनदे न, ते कंगालें गी सुसमाचार सनाया जांदा ऐ। 6 ते धन्य ऐ ओह, जेह्के मेरे कारण ठोकर नेई खांह्न।’’

7 जिस लै ओह उत्त्थां दा चली गे, ते यीशु यूहन्ना दे बारे च लोकें गी आखना लगया, ’’ तुस जंगल च के दिखने गेदे हे ? के अव्वा कोलां हिल्दे ओए सरकंडे गी ? 8 फिरी तुस के दिखने गेदे हे ? के कोमल कपड़े लाएदे मनुख गी ? दिखो, जेह्के कोमल कपड़े लांह्दे न, ओह राज भवनैं च रौंह्दे न। 9 तां फिरी की गे हे ? के किसे भविष्यवक्ता गी दिखने गी ? हां, मैं तुंदे कन्ने आखना ऐं के भविष्यवक्ता कोलां भी बड्डे गी। 10 ऐ उए ऐ जिस दे बारै च लिखे दा ऐ: ’ दिख, मैं अपने दूत गी तेरे अग्गें भेजना ऐ, जेका तेरे अग्गें तेरे रस्ते गी तैयार करग।’ 11 मैं तुंदे कन्ने सच आखना ऐ के जेह्के जनानियां कोलां जम्मे दे न, उंदे बीचा यूहन्ना बपतिस्मा देने आह्ले कोलां कोई बड्डा नेई ओया; लेकन जेका सुर्ग दे राज बीच निक्का कोलां निक्का ऐ ओह ओस कोलां बड्डा ऐ। 12 यूहन्ना बपतिस्मा देने आह्ले दे दिनैं च हूंन तकर सुर्ग दे राज बीच जबरदस्ती परवेश होंदा रेया ऐ, ते बलवान उसी खुसी जांदे न। 13 यूहन्ना तकर सारे भविष्यवक्ता ते व्यवस्था भविष्यवाणी करदे रेह्। 14 ते चाहो ते मन्नो के एलियाह जेका आने आह्ला हा, ओह इय्यै। 15 जिस दे सुनने दे कान होंन, ओह सुनी लै।

16 ’’ मैं एस समें दे लोकें दी उपमा के स कन्ने दीयां ? ओह उन बच्चें दे समान न, जेह्के बजारैं च बैठे दे इक दुए गी पुकारीयै आखदे न: 17 ’ असैं तुंदे आस्तै बौंसरी बजाई, ते तुस नेई नच्चे; असैं विलाप कीता, ते तुसैं छाती नेई पीटी।’ 18 की वे यूहन्ना नेई खंदा आया ते नेई पिंदा आया, ते ओह आखदे न ’ ओस दे बीच दुश्टआत्मा ही।’ 19 मनुख दा पुत्तर खंदा पिंदा आया ’ दिखो, पेटू ते पियक्कड़ मनुख, महसूल लेने आह्लें ते पापियें दा मित्तर !’ लेकन ज्ञान अपने कम्में कोलां सचा ठैह्र्राया गया ऐ।’’

20 उस बेलै ओह उन्हैं नगरें गी उलाहना देने लगया, जिस दे बीच ओस मते सारे सामर्थ दे कम्म कीते हे, की वे उन्हैं अपना मन नेई फिरादा हा। 21 ’हाए, खुराजीन ! हाय, बैतसदा ! जेह्के सामर्थ दे कम्म तुंदे बीच कीते गे, जे ओह सूर ते सैदा बीच कीते जांदे, ते टाट ओढ़ीयै, ते सुआह् बीच बेईये ओह कदूंन दा मन फिराई लेंदे। 22 लेकन मैं तुंदे कन्ने आखना ऐ के न्याय दे दिन तुंदी दशा कोलां सूर ते सैदा दी दशा मती सैह्ने जोह्ग होनी। 23 हे कफरनहूम, के तू सुर्ग तकर उच्चा कीता जाग ? तू ते अधोलोक तकर थले कीता जाह्गा! जेह्के सामर्थ दे कम्म तुंदे बीच कीते गे न, जे सदोम बीच कीते जंदे, ते ओह अज्ज तकर बना रौंह्दा। 24 लेकन मैं तुंदे कन्ने आखना ऐं के न्याय दे दिन तेरी दशा कोलां सदोम दी दशा मती सैह्ने जोह्ग होग। ’’

25 उसे बेलै यीशु ने आखया, ’’ हे, पिता, सुर्ग ते धरती दे प्रभु, मैं तेरा शुक्र करना ऐं के तो इन्हें गल्लें गी ज्ञानी ते समझदारां कोलां छप्पाई रखेया, ते बच्चें उप्पर प्रगट कीता ऐ। 26 हाँ, हे पिता, की वे तुगी इयै अच्छा लगया।

27 ’ मेरे प्यो ने मीगी सब किश सौंपी दीते दा ऐ। ते कोई पुत्तर गी नेई जानदा, सिर्फ प्यो; होर कोई प्यो गी नेई जानदा, सिर्फ पुत्तर; ते ओह जिस उप्पर पुत्तर उसी प्रगट करना चाह्।

28 ’ हे सारे परिश्रम करने आह्लेयो ते बोझ कन्ने दबे दे लोको, मेरे कोल आओ; मैं तुसें गी चैन देगा। 29 मेरा जुंगला अपने उप्पर चुक्की लैओ, ते मेरे कोलां सीखी लैओ; की वे मैं मने बीच नम्र ते दीन ऐं: ते तुस अपने मने बीच चैन पाह्गे। 30 की वे मेरा जुंगला सैह्ज ते मेरा बोझ हल्का ऐ।’’

12

1 ओस दिन यीशु सब्त दे दिन खेतें बीचा होइयै जा करदा हा, ते ओस दे चेलें गी भुक्ख लगी ते ओह बालें तोड़ी - तोड़ी खाना लगे 2 फरिसियैं ऐ दिखियै उसी आखया, ’’ दिख, तेरे ओह कम्म करा करदे न, जेका सब्त दे दिन करना ठीक ने इयैं।’’ 3 ओस ने उन्हें गी आखया, के तुसैं नेई पढ़या, के दाऊद ने, जिस लै ओह ते ओस दे साथी भूखे होए ते के कीता ? 4 ओह किय्यां परमातमा दे घर गया, ते भेंट कीती दिय्यां रुट्टीयां खादीयां, जिन्हें गी खाना न गै उसी ते न गै ओस दे साथीयें गी लेकन सिर्फ याजकें गी ठीक हा ? 5 जां के तुसैं व्यवस्था बीच नेई पढ़या के याजक सब्त दे दिन मंदर च सब्त दे दिन दी बिधि गी तोड़ीयै भी निर्दोष ठैह्रदे न ? 6 लेकन मैं तुंदे कन्ने आखना ऐ के इत्त्थैं ओह ऐ जेका मंदर कोलां भी बड्डा ऐ। 7 जे तुस इस दा मतलब जानदे, ’ मैं दया कन्ने खुश होना बलिदान कन्ने नेई, तां तुस निर्दोष गी दोषी नेई ठैह्रांदे। 8 मनुख दा पुत्तर ते सब्त दे दिन दा भी प्रभु ऐ।’’

9 उत्थें दा चलियै ओह उंदे अराधनालय बीच आया। 10 उत्थें इक मनुख हा, जिस दा हत्थ सुके दा हा। उन्हैं यीशु उप्पर दोष लाने आस्ते उसी पुछया, ’’ के सब्त दे दिन चंगा करना ठीक ऐ ? 11 ओस ने उंदे कन्ने आखया, ’’ तुंदे बीच ऐ सा के ड़ा ऐ जिस दी इक गै भिड्ड होए, ते ओह सब्त दे दिन गडे च किरी जा, ते उसी पकड़ीयै नेई कडै ? 12 भला, मनुख दा मूल भिड्ड कोलां किन्ना मता ऐ ! इसे आस्तै सब्त दै दिन भलाई करना ठीक ऐ।’’ 13 उस बेलै ओस ने ओस मनुख गी आखया, ’’ अपना हत्थ बधा। ’’ओस ने बधाया, ते ओह फिरी दुए हत्थ जेया अच्छा होई गया। 14 उस बेलै फरीसीयैं बार जाईयै ओस दे बिरोध च सम्मति किती के उसी किस चाल्ली नष्ट करचे।

15 ऐ जानीयै यीशु उत्थां दा चली गया। ते मते लोग ओस दे पीछें होई गे, ते ओस ने सारें गी चंगा किता, 16 ते उन्हें गी चताया के मीगी प्रगट नेई करयो, 17 तां जे जेका बचन यशायाह भविष्यवक्ता दे द्वारै अखे गेदा हा, ओह पूरा होए:

18 ’ दिखो, ऐ मेरा सेवक ऐ, जिसी मैं चुने दा ऐ; मेरा प्यारा, जिस कन्ने मेरा मन प्रसन्न ऐ: मैं अपना आत्मा ओस बीच पाह्गा, ते ओह अन्य जातीयें गी न्याय दा समाचार देह्ग।

19 ओह ना झगड़ा करग, ते ना धूम मचाह्ग, ते ना बजारैं च कोई ओस दा शब्द सुनग।

20 ओह कुचले दे सरकंडे गी नेई तोड़ग, ते धूंआ दिंदी बत्ती गी नेई सालग, जिस लै तकर ओह न्याय गी प्रबल नेई करग।

21 ते अन्य जातियां ओस दे नां उप्पर आशा रखघंन।’’

22 उस बेलै लोग इक अन्ने - गुंगे गी जिस बीच दुश्ट आत्मा हियां, ओस दे कोल लेई आए; ते ओस ने उसी अच्छा कीता, ते ओह बोलना ते दिखना लगया। 23 एस दे उप्पर सारे लोग हरान होईयै आखना लगे, ’’ऐ के दाऊद दी संतान ऐ !’ 24 लेकन फरिसियें ऐ सुनियै आखया, ’’ ऐ ते दुश्ट आत्मा दे सरदार बालजबूल दी मदद दे बगैर दुश्ट आत्मा गी नेई कडदा।’’ 25 ओस ने उंदी मने दी गल्ल जानीयै उन्हें गी आखया, ’’ जिस किसै राज बीच फुट होंदी ऐ, ओह उजड़ी जांदा ऐ; ते कोई नगर जां घराना जिस दे बीच फुट होंदी ऐ, बना नेई रोह्ग। 26 ते जे शैतान गै शैतान गी कडै, ते ओह अपना गै बरोधी होई गया ऐ; फिरी ओस दा राज किय्यां बना रोह्ग ? 27 भला, जे मैं शैतांन दी मदद कन्ने दुश्ट आत्मा गी कडना ऐं, ते तुंदे वंश किस दी मदद कन्ने कडदे न ? इसे आस्तै ओह गै तुंदा न्याय करघंन। 28 लेकन जे मैं परमातमा दी आत्मा दी मदद कन्ने दुश्ट आत्मा गी कडना ऐं ते परमातमा दा राज तुंदे कोल आई गेदा ऐ। 29 जां किय्यां कोई मनुख किसै बलवन्त दे घरै बीच जाईयै ओस दा माल लुटी सकदा ऐ जिस लै तकर पैलें ओस बलवन्त गी नेई बन्नी लैह् ? उस बेलै ओह ओस दा घर लुटी लैह्ग। 30 जेका मेरे कन्ने नेईयैं ओह मेरे बरोध बीच ऐ, ते जेका मेरे कन्ने नेई बटोरदा ओह खलारदा ऐ। 31 इसे आस्तै मैं तुंदे कन्ने आखना ऐ के मनुख दा सब किसमें दा पाप ते निंदा माफ़ किती जाग, लेकन पवित्तर आत्मा दी निंदा माफ़ नेई किती जाग। 32 जेका कोई मनुख दे पुत्तर दे बरोध बीच कोई गल्ल बोलग, ओस दा ऐ पाप माफ़ किता जाग, लेकन जेका कोई पवित्तर आत्मा दे बरोध बीच किश बोलग, ओस दा अपराध ना एस लोक बीच ते ना गै परलोक बीच माफ़ किता जाग।

33 ’ जे रुक्ख गी अच्छा आखो, ते ओस दे फल गी भी अच्छा आखो, जां रुक्ख गी नक्म्मा आखो; ते ओस दे फल गी भी नकम्मा आखो; की वे फल अपने रुक्ख कोलां गै पछाना जांदा ऐ। 34 ऐ सप्प दे बच्चो, तुस बुरे होंदे होई किय्यां अच्छी गल्लां आखी सकदे हो ? की वे जे मने बीच भरे दा ऐ, उए मूंह बीच आंदा ऐ। 35 भला मनुख मन दे भले भंडार कोलां भली गल्लां कडदा ऐ, ते बुरा मनुख बुरे भंडार कोलां बुरी गल्लां कडदा ऐ। 36 ते मैं तुंदे कन्ने आखना ऐ के जेड़ी नकम्मी गल्लां मनुख बोलघंन, न्याय दे दिन ओह हर इक गल्ल दा लेखा देंघन। 37 की वे तू अपनी गल्लां कोलां निर्दोष ते अपनी गल्लां कोलां गै दोषी ठराया जागा।

38 एस दे उप्पर किश शास्त्रीयैं ते फरिसियैं उसी आखया, हे गुरु, आह्स तेरे कोलां इक चि’न्न दिखना चाह्नेयां न। 39 ओस ने उन्हें गी उत्तर दीता, ’’ एस युग दे बुरे ते व्यभिचारी लोग चि’न्न तुपदे न, लेकन योना भविष्यवक्ता दे चि’ न्न गी शुड़ीयै कोई होर चि’न्न उन्हें गी नेई दीता जाग। 40 योना त्रै रात दिन जल जन्तुएँ दे टिड्डे च रेया, इय्यां गै मनुख दा पुत्तर भी त्रै रात दिन धरती दे अंदर रोह्ग। 41 नीनवे दे लोग न्याय दे दिन एस युग दे लोकें कन्ने उठियै उन्हें गी दोषी ठैह्राघंन, की वे उन्हैं योना दा प्रचार सुनीयै मने गी फराया; ते दिखो, इत्त्थें ओह ऐ जेका योना कोलां भी बड्डा ऐ। 42 दक्षिण दी रानी न्याय दे दिन एस युग दे लोकें कन्ने उठीयै उन्हें दोषी ठैह्राघंन, की वे ओह सुलेमान दा ग्यान सुनने आस्तै धरती दे छोर कोलां आई; ते दिखो, इत्त्थें ओह ऐ जेका सुलेमान कोलां भी बड्डा ऐ।

43 ’ जिस लै अशुध्द आत्मा मनुख कोलां निकली जांदी ऐ, ते सूकै थार सुख तुपदी फिरदी ऐ, ते पांदी नेई। 44 उस बेलै आखदी ऐ, ’’ मैं अपने उसै घरै बीच जित्त्थां निकली ही, बापस चली जाना।’ ते बापस जाइयै उसी सोह्ना, झाड़ा - बुहारा ते उसी सझा - सजाया पांदी ऐ। 45 उस बेलै अपने कोलां होर बुरी सात आत्मां गी अपने कन्ने लेई आंदीयां, ते ओह ओस बीच बेईयै उत्त्थैं वास करदीयां न, ते ओस मनुख दी पिछली दशा पैह्ले कोलां भी बुरी होई जांदी ऐ। एस युग दे बुरे लोकें दी दशा भी इय्यै जेई होनी।’’

46 जिस लै ओह लोकें कन्ने गल्लां करा दा गै हा, उस बेलै ओस दी मां ते प्रा बार खड़ोते दे हे ते ओस कन्ने गल्लां करना चांह्दे हे। 47 किसै उसी आखया, ’’ दिख, तेरी मां ते प्रा बार खड़ोते दे न, ते तेरे कन्ने गल्लां करना चांह्दे न।’’ 48 ऐ सुनीयै ओस आखने आह्लें गी जबाव दीता, ’’ कु’न्न मेरी मां ? ते कु’न्न मेरे प्रा ? ’’ ते अपने चेलें दी बक्खी हत्त्थ बधाईयै आखया, ’’दिखो, मेरी मां ते प्रा इय्यै न। 49 ते अपने चेलें दी बक्खी हत्त्थ बधाईयै आखया, ’’दिखो, मेरी मां ते प्रा इय्यै न। 50 की वे जेका कोई मेरे सुर्गीय प्यो दी इच्छा उप्पर चलै, उए मेरा प्रा ते मेरी पैन, ते मेरी मां ऐ।’’

13

1 उसै दिन यीशु घरै दा निकलीयै झील दै कंडै जाई बैठा। 2 ते ओस दे कोल ऐ सी बड़ी भीड़ कट्ठी होई के ओह किश्ती उप्पर चढ़ी गया, ते सारी भीड़ कंडै खड़ोती रेई। 3 ते ओस ने उंदे कन्ने दृष्टांतें च मती सारीयां गल्लां आखियां: ’’ इक बोने आह्ला बीह् लाह्ने गी निकलया। 4 लांदै बेलै किश रस्तै कंडै किरे ते पैंछिंयैं आईयै चुगी लेता। 5 किश बीह् पत्त्थरे आली धरती उप्पर किरे, जित्त्थैं उन्हें मती मिट्टी नेई मिली ते गैह्री मिट्टी नेई मिलने दे कारण ओह जल्दी उगी आए। 6 लेकन सूरज निकलने मगरां ओह जली गए, ते जड़ ना पकड़ने मगरां सूकी गे। 7 किश बीह् चूड़ीयें च किरे ते चुड़ीयैं बधियै उन्हें गी दबाई लेता। 8 लेकन किश बीह् अच्छी धरती उप्पर किरे ते फल लेई आए, कोई सौ गुना, कोई साठ गुना, ते कोई त्री गुना। 9 जिस दे कांन्न होंन ओह सुनी लैन।’’

10 चेलैं कोल आईयै ओस दे कन्ने आखया, ’’ तू लोकैं कन्ने दृष्टांतैं च की गल्लां करना ऐ ?’’ 11 ओस ने जबाव दीता, ’’ तुसें गी सुर्ग दे राज दे भेदें दी समझ दीती गेदी ऐ, लेकन उन्हें गी नेई। 12 की वे जिस दे कोल ऐ, उसी दीता जाग, ते ओस दे कोल होर होई जाग; लेकन जिस दे कोल किश भी नेईयैं, ओस कोलां जे किश ओस दे कोल ऐ, ओह भी लेई लीता जाग। 13 मैं उंदे कन्ने दृष्टांतें च इसे आस्तै गल्लां करना ऐ के ओह दिखदे होई नेई दिखदे ते सुनदे होई नेई सुनदे, ते ना समझदे। 14 उंदे बारै च यशायाह दी ऐ भविष्यवाणी पूरी होंदी ऐ: ’ तुस कन्नें कन्ने ते सुनगे, लेकन समझगे नेई; ते अखीं कन्ने ते दिखगे, लेकन तुसें नेई सुज्झग।

15 की वे इन्हें लोकें दा मन मुटा होई गेदा ऐ, ते ओह क्न्नें कन्ने उचा सुनदे न ते उन्हैं अपनी अखीं मिटी दीती दीयां न; कुत्तै ऐ सा नेई होए के ओह अपनी अखीं कन्ने दिखन, ते क्न्नें कन्ने सुनन ते मन कन्ने समझन, ते फिरी जांह्न, ते मैं उन्हें गी चंगा करां। ’

16 लेकन धन्य न तुंदी अखां, के ओह दिखदीयां न; ते तुंदे कन्न के ओह सुनदे न। 17 की वे मैं तुंदे कन्ने सच गलाना ऐं के मते सारे भविष्यवक्तैं ते धर्मियैं चाह्या के जेकी यां गल्लां तुस दिखदे हो, दिखो, लेकन नेई दिखियां; ते जेकी यां गल्लां तुस सुनदे हो, सुनो, लेकन नेई सुनीयां।

18 ’ हूँन तुस बोने आह्ले दृष्टान्त दा मतलब सुनो: 19 जेका कोई राज दा बचन सुनीयै नेई समझदा, ओस दे मने बीच जे किश बोया गया हा, उसी ओह दुष्ट आईयै शड़काई लेई जंदा ऐ। ऐ उए ऐ, जेका रस्ते दे कंडै बोया गया हा। 20 ते जेका पथरीली धरती उप्पर बोया गया, एह ओह ऐ, जेका बचन सुनीयै झट - पट आनंद कन्ने मनी लैंदा ऐ। 21 लेकन अपने च झड़ ना रखने दे कारण ओह थूड़े गै दिने दा ऐ, ते जिस लै बचन दै कारण कलेश जां दुर्घटना होंदी ऐ, ते झट – पट ठोकर खंदा ऐ। 22 जेका चुड़ीयैं च बोया गया, ऐ ओह ऐ, जेका बचन गी सुनदा ऐ, लेकन एस संसार दी चिंता ते धन दा धोखा बचन गी दबांदा ऐ, ते ओह फल नेई लांदा। 23 जेका अच्छी धरती उप्पर बोया गया, ऐ ओह ऐ, जेका बचन गी सुनीयै समझदा ऐ, ते फल लांदा ऐ; कोई सौ गुना, कोई सट्ठ गुना, ते कोई त्री गुना।’’

24 यीशु ने उन्हैं इक होर दृष्टान्त दीता: ’’ सुर्ग दा राज ओस मनुख दे समान ऐ जिस ने अपने खेते च अच्छा बीह् बोया। 25 लेकन जिस लै लोग सह्वा करदे हे ते ओस दा दुशमन आईयै कन्नक दे बीच जंगली बीह् लाइयै चली गया। 26 जिस लै कलीयां खिलीयां ते बालां लगीयां, ते जंगली दाने दे बूह्टे भी लब्बे। 27 एस उप्पर करसान दे दासैं आईयै उसी आखया, ’ ऐ स्वामी, के तो अपने खेते च अच्छा बीह् नेई बोया हा ? फिरी जंगली दाने दे बूह्टे एस दे बीच कुत्त्थुं दा आए ? 28 ओस ने उसी आखया, ’ ऐ किसे दुशमन दा कम्म ऐ।’ दासैं उसी आखया, ’ के तेरी मर्जी ऐ के आह्स जाईयै उन्हें गी किट्ठे करचै ?’ 29 ओस ने आखया, ’ नेई, ऐ सा नेई उए के जंगली दाने दे बूह्टे किट्ठे करदै होई तुस हूँदे कन्ने कन्नक भी पुट्टी लैओ। 30 कटोने तकर दोनीं गी इक साथ बदना दीयो, ते कटनी दे समें मैं कटने आह्लें कन्ने आखगा के पैलें जंगली दाने दे बूह्टे किट्ठे करियै जलाने आस्ते उंदे गट्ठे बनी लेओ, ते कन्नक गी मेरे खत्ते बीच किट्ठे करो ’। ’’

31 ओस ने उन्हें गी इक होर दृष्टांत दीता: ’’ सुर्ग दा राज औह्र दे इक दाने दे समान ऐ, जीसी किसै मनुख ने लेइयै अपने खत्ते बीच लाई दीता। 32 ओह सारीं चीजां कोलां निक्का ते होंदा ऐ लेकन जिस लै ओह बदी जांदा ऐ उस बेलै सब साग - पात कोलां बड्डा होंदा ऐ; ते ऐ सा रुक्ख होई जांदा के अंबर दे पैंछी आईयै ओस दी डालीयैं उप्पर बसेरा करदे न।’’

33 ओस ने इक होर दृष्टांत उन्हें गी सनाया: ’’ सुर्ग दा राज खमीर दे समान ऐ जीसी किसै घरेआली ने लेइयै त्रै पसेर आटे च मिलाइ दीता ते होंदे - होंदे ओह सारा खमीरा होई गया।’’

34 ऐ सारीं गल्लां यीशु ने दृष्टानतें च लोकैं कन्ने गलाइयां, ते बगैर दृष्टान्तै ओह उंदे कन्ने किश नी बोलदा हा, 35 के जेका बचन भविष्यवक्ता दे द्वारै आखा गया हा, ओह पूरा उऐ: ’’ मैं दृष्टांत बोलने आस्ते अपना मूंह खोलगा: मैं उन्हें गल्लें गी जेह्कियां संसार दी शुरुआत कोलां गुप्त रेइयां न प्रगट करगा।’’

36 उस बेलै ओह भीड़ गी शुड़ीयै घरे गी आया, ते ओस दे चेलैं ओस दे कोल आईयै आखया, ’’ खेत दे जंगली दानें दा दृष्टांत असें गी समझाई दे।’’ 37 ओस ने उन्हें गी जबाव दीता, ’’ अच्छे बीह् दा राह्ने आह्ला मनुख दा पुत्तर ऐ। 38 खेत संसार ए, अच्छा बीह् राज दी संतान ते जंगली बीह् दुष्ट दी संतान ऐ। 39 जिस दुशमन ने उसी राह्या ओह शैतान ए; बाढी संसार दा अंत ए, ते बढने आह्ले सुर्गदूत न। 40 इस आस्तै जिय्यां जंगली दाने किट्ठे किते जांदे ते जलाए जांदे न उय्यां गै संसार दे अंत च होना। 41 मनुख दा पुत्तर अपने सुर्गदूतें गी भेजग, ते ओह ओस दे राज बीचा सारे ठोकर दे कारणें गी ते कुकर्म करने आह्लें गी किट्ठा करघंन, 42 ते उन्हें अग्गी दे कुंड बीच सुटी देंघंन, जित्थें रोना ते दंद पीह्ना होग। 43 ओस बेलै धर्मी अपने प्यो दे राज बीच सूरज दे समान चमकन। जिस दे कन्न होंन ओह सुनी लै।

44 ’ सुर्ग दा राज खेत च छुपे दे धन दै समान ए, जीसी किसै मनुख ने पाया ते छुपाली दीता, ते ख़ुशी दे मारै जाईयै अपना सारा किश बेची दीता ते ओस खेते गी खरीदी लेता।

45 ’ फिरी सुर्ग दा राज इक बपारी दे समान ए जेका अच्छे मोतियें दी खोज बीच हा। 46 जिस लै उसी मैंह्गा मोती मिलया ते ओस ने जाइयै अपना सारा किश बेची दीता ते उसी खरीदी लेता।

47 ’ फिरी सुर्ग दा राज ओस बडे जाल दै समान ए जेका समुंदर च सुट्या, ते सब चाली दी मछीयें गी किट्ठा करी लेई आया। 48 ते जिस लै जाल भरोई गया, ते मछुए उसी कंडै खीची लेई आए, ते बेईयै अच्छी अच्छी ते भांडे च किट्ठीं कितियां ते नकम्मी सुटी दितियां। 49 संसार दे अंत बीच ऐ सा गै होग। सुर्ग दूत आइयै दुष्टें गी धर्मियें कोलां बक्ख करघंन, 50 ते उन्हें गी अग्ग दे कुंड बीच सुटी देंघन। जित्थें रोना ते दंदे गी पीह्ना होग।

51 ’ के तुसैं ऐ सारियां गल्लां समझियां ? ’’ उन्हैं उसी आखया, ’’ हाँ। ’’ 52 ओस ने उसी आखया, ’ इसे आस्तै हर इक शास्त्री जेका सुरग दे राज दा चेला बने दा ए, ओस करसान दे समान ऐ जेका अपने भंडार कोलां नमीं ते परानी चीजां कड़दा ऐ।’’

53 जिस लै यीशु ऐ सारे दृष्टांत आखी चुकया, ते उत्थां दा चली गया। 54 ते अपने नगर बीच आइयै उंदे अराधनालैं च उन्हें गी ऐ सा उपदेश देना लगया के ओह हरान होईयै आखना लगे, ’’ इसी ऐ ग्यान ते शक्ति दे कम्म कुत्त्थुंआं मिले ? 55 के ऐ बढ़ई दा जागत ते नेईयैं ? ते के एस दी मां दा नां मरियम ते एस दे भ्रां दा नां याकूब, यूसुफ, शमौन ते यहूदा नेईयें ? 56 ते के एस दी सारियां भैह्नां साड़ै बीच नेई रौंह्दियां ? फिरी उसी ऐ सब कुत्थुंआं मिलया ?’’

57 इस आस्तै उन्हैं ओस दे कारण ठोकर खादी, लेकन यीशु ने उंदे कन्ने गलाया, ’’ भविष्यवक्ता दा अपने देश ते घरे गी शुड़ीयै कुतै भी बेजती नेई होंदी। ’’ 58 ते ओस ने उत्त्थैं उंदे अबिश्वास दे कारण मते सारे शक्ति दे कम्म नेई किते।

14

1 उस बेलै यरूशलेम कोलां किश फरीसी ते शास्त्री यीशु दे कोल आईयै आखना लगे, 2 ’ तेरे चेले पुर्वजें दी पंरपराऐं गी की टालदे न, के बगैर हत्थ धोते दै रुट्टी खंदे न ? ’’

3 ओस ने उन्हें गी जवाब दीता, ’’तुस भी अपनी पंरपराऐं दे कारण की परमातमा दी आग्या गी टालदे ? 4 की वे परमातमा ने आख्या ऐ, ’के अपनी मां ते प्यो दा आदर करयो ’, ते ’जेका कोई प्यो ते मां गी बुरा बोलै, ओह मारी दीता जा।’ 5 लेकन तुस आखदे हो के जे कोई अपने प्यो जां मां कन्ने बोलै ’ जे किश तुगी मेरे कोलां फायदा पुज्जी सकदा हा, ओह परमातमा गी भेंट चढ़ाई दिते दा ऐ ’,

6 ते ओह अपने प्यो दा आदर नेई करै, इस आस्तै तुसैं अपनी परंपरा दे कारण परमातमा दा बचन टाली दीता। 7 एस दे उप्पर ओस कसम खाईयै बचन दीता, ’’जे किश तू मंगगी, मैं तुगी देगा। ’’ 8 ओह अपनी मां दै उसकाने दे कारण बोली, ’’ यूहन्ना बपतिस्मा देने आह्ले दा सिर थालै च इत्थें गै मीगी मंगाई दे। ’’ 9 राजा दुखी ओया, लेकन अपनी कसम दे, ते कन्ने बैठने आह्लें दे कारण, आग्या दीती के देई दीता जा। 10 ते ओस ने जेलखाने च लोकें गी भेजीयै यूहन्ना दा सिर कटाई दीता; 11 ते ओस दा सिर थालै च लाई दीता गया ते कुड़ी गी दीता गया, जीसी ओह अपनी मां दे कोल लेई गया। 12 उस बेलै यूहन्ना दे चेले आए ते ओस दी लाश गी लेइयै दब्बी दीता, ते जाईयै यीशु गी समाचार दीता।

13 जिस लै यीशु ने ऐ सुनया, ते ओह किश्ती उप्पर चढ़ीयै उत्थें दा किसै सुनसान थाह्र गी एकान्त च चली गया। लोग ऐ सुनीयै नगर नगर कोलां पैदल गै ओस दे पीछैं होई गए। 14 ओस ने इक बड़ी भीड़ दिखी ते उंदे उप्पर तरस खादा, ते उंदे बमारें गी चंगा किता।

15 जिस लै शाम होई ते ओस दे चेलैं ओस दे कोल आईयै आखया, ’’ ऐ सुनसान थाह्र ए ते देर होआ करदी ऐ; लोकें गी विदा किता जा की वे बस्तियैं च जाईयै अपने आस्तै रुट्टी खरीदी लैंन।’’ 16 लेकन यीशु ने उंदे कन्ने आखया, ’’ उंदा जाना जरुरी नेईयैं ! तू गै इन्हें खाने गी दे।’’ 17 उन्हैं ओस कन्ने आखया, ’’ इत्थें साड़े कोल पंज्ज रुट्टी ते दो मछियें गी शुड़ीयै और किश नेईयैं। ’’ 18 ओस ने आखया, ’’ उन्हें गी मेरे कोल लेई आओ। ’’ 19 उस बेलै ओस ने लोकें गी घाऽ उप्पर बैठने गी आखया, ते उन्हें पंज्ज रुट्टीयां ते दो मछियें गी लेता; ते सुर्ग गी दिखीयै धन्यावाद किता ते रुट्टीयां पन्नी पन्नीयै चेलें गी दितीयां, ते चेलें लोकें गी। 20 जिस लै सारे खाइयै रज्जी गे, ते चेलैं बचे दे टुकड़ें दीयां बारां टोकरियां चुकियां। 21 ते खाने आह्ले जनानियें ते बच्चें गी शुड़ीयै, पंज्ज ज्हार मर्दें दै लगभग हे।

22 उस बेलै फोरन ओस ने अपने चेंलें गी किश्ती उप्पर चढ़ने आस्तै मजबूर किता के ओस कोलां पैलें पार चली जांह्न, जिस लै तकर ओह लोकें गी विदा करै। 23 ओह लोकें गी विदा करीयै, प्रार्थना करने गी बखरे प्हाड़ उप्पर चढ़ी गया, ते शामी ओह उत्त्थें इकला हा। 24 ओस बेलै किश्ती झील दै बीच लैह्रैं कन्ने डगमगा करदी ही, की वे अव्वा सामने दी ही। 25 ते यीशु रात दे चोथै पैह्र झील उप्पर चलदै होई उंदे कोल आया। 26 चेले उसी झील उप्पर चलदै दिखीयै घबराई गए। ते आखना लगे, ’’ ऐ भूत ऐ ! ’’ ते डरै दै मारै कल्लाना लगे। 27 उस बेलै फोरन यीशु ने उंदै कन्ने गल्लां कितिय्यां ते आख्या, ’’ ढाढ़स बन्नो ! मैं यां नेई डरो ! ’’ 28 पतरस ने उसी जवाब दीता, ’’ ऐ प्रभु जे तू गै ऐं, ते मीगी अपने कोल पानी उप्पर चलीयै आने दी आग्या दे। ’’ 29 ओस ने आख्या ’’ आ ! ’’ उस बेलै पतरस किश्ती उपरा उतरीयै यीशु दे कोल जाने आस्तै पानी उप्पर चलना लगया। 30 लेकन अव्वा गी दिखीयै डरी गया, ते जिस लै डूबना लगया ते करलाईयै बोलया, ’’ ऐ प्रभु, मीगी बचा ! ’’ 31 यीशु ने फोरन हत्थ बदाइयै उसी थमी लेता ते उसी आख्या, ’’ ऐ अल्प बिशबासी, तो की शक किता ? ’’ 32 जिस लै ओह किश्ती उप्पर चढ़ी गए, ते अव्वा थमोई। 33 एस दे उप्पर उन्हैं जेह्के किश्ती उप्पर हे, उसी दंडवत करीयै आख्या, ’’ सच मुच, तू परमातमा दा पुत्तर ऐ। ’’

34 ओह पार उतरीयै गनेसरत पुज्जे। 35 उत्थें दै लोकैं उसी पनछानी लेता ते आसै पासै दै सारै देशै च समाचार भेजया, ते सारें बमारें गी ओस दे कोल लेई आए, 36 ते ओस अग्गैं बिनती करना लगे के ओह उन्हें अपने कपड़े दे आंचल गी गै छूना दीयै; ते जिन्हैं भी उसी छूता, ओह चंगे होई गए।

15

1 उस बेलै यरूशलेम कोलां किश फरीसी ते शास्त्री यीशु दे कोल आईयै आखना लगे, 2 ’ तेरे चेले पुर्वजें दी पंरपराऐं गी की टालदे न, के बगैर हत्थ धोते दै रुट्टी खंदे न ? ’’ 3 ओस ने उन्हें गी जवाब दीता, ’’ तुस भी अपनी पंरपराऐं दे कारण की परमातमा दी आग्या गी टालदे ? 4 की वे परमातमा ने आख्या ऐ, ’के अपनी मां ते प्यो दा आदर करयो ’, ते ’जेका कोई प्यो ते मां गी बुरा बोलै, ओह मारी दीता जा।’ 5 लेकन तुस आखदे हो के जे कोई अपने प्यो जां मां कन्ने बोलै ’ जे किश तुगी मेरे कोलां फायदा पुज्जी सकदा हा, ओह परमातमा गी भेंट चढ़ाई दिते दा ऐ ’, 6 ते ओह अपने प्यो दा आदर नेई करै, इस आस्तै तुसैं अपनी परंपरा दे कारण परमातमा दा बचन टाली दीता। 7 ऐ कपटियो, यशायाह ने तुंदे बारै च ऐ भविष्यवाणी ठीक गै किती ऐ:

8 ऐ लोग होठां कोलां ते मेरा आदर करदे न, लेकन उंदा मन मेरे कोलां दूर रौंह्दा ऐ।

9 ते बेकार मेरी भक्ति करदे न, की वे मनुख दी विधियें गी धारमक उपदेश करियै सखांदे न। ’ ”

10 उस बेलै ओस ने लोकें गी अपने कोल बलाइयै उंदे कन्ने आखया, “ सुनो, ते समझो: 11 जे मूंह बीच जंदा ऐ, ओह मनुख गी अशुद्ध नेई करदा, लेकन जे मूंह बीचा निकलदा ऐ, उए मनुख गी अशुद्ध करदा ऐ। ” 12 उस बेलै चेलैं आईयै उसी आखया, “ के तू जानना ऐ के फरिसियैं ऐ बचन सुनियै ठोकर खादी ? ” 13 ओस ने जबाव दीता, “ हर बूह्टा जेका मेरे सुर्गीय प्यो ने नेई लाया, पुट्टी दीता जाग। 14 उन्हें गी जाना दियो; ओह अन्ने मार्गदर्शक न ते अन्ना जे अन्ने गी रस्ता दसै, ते दोनों खड्डे च किरी जांघन। ”

15 ऐ सुनीयै पतरस ने ओस दे कन्ने आखया, “ ऐ दृष्टांत असें गी समझाई दे। ” 16 ओस ने आखया, “ के तुस भी अय्यें तकर नासमझ हो ? 17 के तुस नेई जांनदे के जे किश मूंह बीच जंदा ओह टिड्डे बीच पौंदा ऐ, ते संडास कोलां निकली जंदा ऐ ? 18 लेकन जे किश मूंह बीचा निकलदा ऐ, ओह मना बीचा निकलदा ऐ, ते उए मनुख गी अशुद्ध करदा ऐ। 19 की वे बुरे बिचार, हत्या, परस्त्रीगमन, व्यभिचार, चोरी, झूठी गुआई ते निन्दा मने कोलां गै निकलदी ऐ। 20 इय्यै न जेह्कियां मनुख गी अशुद्ध करदीयां न, लेकन हत्थ बगैर धोते दै रुट्टी खाना मनुख गी अशुद्ध नेई करदा। ”

21 यीशु उत्थें दा निकलीयै, सूर ते सैदा दे प्रदेशे च चली गया। 22 ओस प्रदेशे बीचा इक कनानी घरेआली निकली, ते करलाईयै आखना लगी, “ ऐ प्रभु दाऊद दी संतान, मेरे उप्पर दया कर ! मेरी कुड़ी गी दुष्टात्मा बड़ा गै सता करदा ऐ। ” 23 लेकन ओस ने उसी किश जबाव नेई दीता। उस बेलै ओस दे चेलैं आईयै ओस दे अग्गें बिनती किती, ’’ इसी विदा कर, की वे ऐ साड़े पीछैं करलांदी अवा करदी ऐ। ” 24 ओस ने जवाब दीता, “ इस्राएल दे घराने दी गुआची गेदी भिड्डें गी छ डीयै मैं किसै दे कोल नेई भेजेया गेदा। ” 25 लेकन ओह आई, ते यीशु गी परणाम करीयै आखना लगी, “ ऐ प्रभु मेरी मदद कर।” 26 ओस ने जवाब दीता, “ लड़कें दी रुट्टी लेइयै कुत्तैं दैं अग्गैं सुटना चंगा नेईयै। ” 27 ओस ने आखया, “ सच ऐ प्रभु, लेकन कुत्ते भी ओह चुरचार खांदे न, जेका उंदे सवामियें दे मेज कोलां किरदे न। ” 28 एहस दे उप्पर यीशु ने ओस गी जवाब दीता, “ ऐ घरेआली ये, तेरा विश्वास बड्डा ऐ। जिय्यां तू चाह्नी ऐ तेरे आस्तै उए जेय्या होए। ” ते ओस दी कुड़ी उसै बेले कोलां चंगी होई गई।

29 यीशु उत्थुंआ गलील दी झील दे कोल आया, ते प्हाड़ उप्पर चढ़ीयै बैठी गया। 30 उस बेलै भीड़ उप्पर भीड़ ओस दे कोल आई। ओह अपने कोल लंगड़े, अन्ने, गूंगा, टुंडे ते बाकी मतें गी ओस दे कोल लेई आए, ते उन्हें ओस दे पैरें उप्पर सुटी दीता, ते ओस ने उन्हें चंगा किता। 31 जिस लै लोकैं दिखया के गूंगे बोलदे, ते टुंडे चंगे होंदे, ते लंगड़े चलदे, ते अन्ने दिखदे न ते अचम्भा करीयै इस्राएल दे परमातमा दी बड़ाई किती।

32 यीशु ने अपनें चेलें गी बलाया ते आखया, “ मीगी एस भीड़ उप्पर तरस आंदा ऐ, की वे ओह त्रैं दिनें कोलां मेरे कन्ने न ते उंदे कोल किश खाने गी नेई ऐ। मैं उन्हें भुक्खा विदा करना नेई चाह्ना, किते ऐ सा नेई होए के रस्ते बीच थकीयै रेई जाह्न। ” 33 चेलैं ओस कन्ने आखया, “ असें एस जंगल बीच कुत्थुंआ इन्नी रुट्टी मिलग के आह्स इन्नी बड्डी भीड़ गी रज्जाचै ? ” 34 यीशु ने उन्हें गी पूछया, “ तुंदे कोल किनियां रुट्टीयां न ? ” उन्हैं आखया, “ सत्त, ते थुड़ी जेइयां मछियाँ। ” 35 उस बेलै ओस ने लोकें गी धरती उप्पर बोह्ने दी आग्या दीती। 36 ते उन्हें सत्तें रुट्टीयें ते मछियें गी लेता, धन्यावाद करीयै तोड़या, ते अपने चेलें गी दींदा गया, ते चेलें लोकें गी। 37 एहस चाल्ली सारे खाइयै रज्जी गए ते चेलैं बचे दे टुकडें दे सत्त टोकरे चुक्के। 38 खाने आह्ले घरेआली यें ते बच्चें गी छूड़ीयै चार हजार मर्द हे। 39 उस बेलै ओह भीड़ गी विदा करीयै किश्ती उप्पर चढ़ी गया, ते मगदन देश दी सरहदे च आया।

16

1 फरिसियैं ते सदुकियैं कोल आइयै उसी परखने आस्तै उसी आखया, “ असें सुर्ग दा कोई चिन्न दह्स। ” 2 ओस ने उन्हें गी जवाब दीता, “ शामी तुस गलांदे हो, मोसम शैल रोह्ग, की वे अंबर लाल ऐ ’ 3 ते सबेरै गलांदे हो, ’ अज्ज न्हेरी आह्ग, की वे अंबर लाल ते धुंदला। ’ तुस अंबर दे लक्ष्ण दिखियै ओस दे भेद दस्सी सकदे हो, लेकन समें दे चिन्नें दा भेद की नी दस्सी सकदे ? 4 एस युग दे बुरे ते व्यभिचारी लोग चिन्न तुपदे न, लेकन योना दे चिन्न गी शडीयै उन्हें गी कोई चिन्न नेई दीता जाग। ” ते ओह उन्हें शडीयै चली गया।

5 चेले झील दे ओस पार पुज्जे, लेकन ओह रुट्टी लैना पुल्ली गेदे हे। 6 यीशु ने उंदे कन्ने गलाया, “ दिखो फरिसियें ते सदुकियें दे खमीर कोलां सावधान रेयो। ” 7 ओह अप्पुं बीचैं बचार करना लगे, “ आह्स रूट्टी नेई लेई आए इसे आस्तै ओह आखदा ऐ। ” 8 ऐ जानियै, यीशु ने उन्हें गी आखया, “ ऐ अल्पबिश्वासियो, तुस अप्पुं बीचैं की बचार करदे हो के साड़े कोल रुट्टी नेईयै ? 9 के तुस अय्यें तकर नेई समझे ? के तुसें उन पंज्ज ज्हार दीयां पंज्ज रुट्टीयां याद नेईयैं, ते ना गै ऐ के तुसैं किनीयां टोखरियाँ चुक्कियां हियां ? 10 ते ना गै उन चार ज्हार दीयां सात रुट्टीयां, ते ना गै ऐ के तुसैं किन्ने टोखरे चुक्के हे ? 11 तुस की नी समझदे के मैं तुंदे कन्ने रुट्टीयै दे बारै च नेई आखया, लेकन ऐ के तुस फरिसियैं ते सदुकियैं दै खमीर कोलां सावधान रेयो। ” 12 उस बेलै उंदी समझ बीच आया के ओस ने रुट्टी दे खमीर लेई नेई, लेकन फरिसियें ते सदुकियें दी शिक्षा कोलां सावधान रोह्ने गी गलादा हा।

13 यीशु कैसरिया फिलिप्पी दे प्रदेशे च आया, ते चेलें कोलां पूछना लगया, “ लोग मनुख दे पुत्तर गी के गलांदे न ? ” 14 उन्हैं गलाया, “ किश ते यूहन्ना बपतिस्मा देने आह्ला गलांदे न, ते किश एलिय्याह, ते किश यिर्मयाह जां भविष्यवक्तां बीचा कोई इक गलांदे न। ” 15 ओस ने उंदे कन्ने आखया, “ लेकन तुस मीगी के गलांदे हो ? 16 शमौन पतरस ने जवाब दीता, “ तू जिंदे परमातमा दा पुत्तर मसीह ऐ ” 17 यीशु ने उसी उत्तर दीता, “ ऐ शमौन, योना दे पुत्तर तू धन्य ऐ; की वे मास ते खून ने नेई, लेकन मेरे प्यो ने जेका सुर्ग बीच ऐ ऐ गल्ल तेरे उप्पर प्रगट किती ऐ। 18 ते मैं भी तुगी गलाना ऐ के तू पतरस ऐ, ते मैं एस पत्थर उप्पर अपनी कलीसिया बनागा, ते अधोलोक दे फाटक ओस उप्पर कामयाब नेई होघंन। 19 मैं तुगी सुर्ग दे राज दी कुंजियां देगा: ते जे किश तू धरती उप्पर बनगा, ओह सुर्ग बीच बनोइ जाग; ते जे किश तू धरती उप्पर खोलगा ओह सुर्ग बीच खुली जाग। ” 20 उस बेलै ओस ने चेलें गी ऐ चताया के कुस्सै कन्ने नेई बोलयो के मैं मसीह ऐ।

21 ओस बेले कोलां यीशु अपने चेलें गी सनाने लगया, “ जरुरी ऐ के मैं यरूशलेम गी जांह् ते पुरनिये ते प्रधान याजकें, ते शास्त्रियें दे हत्त्थे कोलां मता दुख चूकां; ते मारी दीता जां; ते त्रिये दिन जिंदा होई जां। 22 एस उप्पर पतरस उसी बखरै लेइयै निखरना लगया, “ ऐ प्रभु, परमातमा नेई करै ! तेरै कन्ने ऐ सा कदैं नी होग। ” 23 ओस ने मुड़ियै पतरस गी आखया, “ ऐ शैतान, मेरे अग्गें दा दूर हो !तू मेरे आस्तै ठोकर दा कारण ऐ; की वे तू परमातमें दीयां गल्लें उप्पर नेई, लेकन मनुख दीयां गल्लें उप्पर मन लाह्ना ऐ। ”

24 उस बेलै यीशु ने अपने चेलें गी आखया, “ जे कोई मेरै पीछैं आना चाह्, ते अपने आप दा इनकार करै ते अपना क्रूस चुक्कै, ते मेरै पीछैं होई जा। 25 की वे जेका कोई अपना प्राण बचाना चाह्, ओह उसी खोई जाग, ते जेका कोई मेरै पीछैं अपना प्राण खोह्ग, ओह उसी पाह्ग। 26 जे मनुख सारे संसार गी पाई लै, ते अपने प्राण दा नुकसान चुक्कै, ते उसी के फायदा होग ? जां मनुख अपने प्राण दै बदलै के देह्ग ? 27 मनुख दा पुत्तर अपने सुर्गदूतैं दै कन्ने अपने पिता दी मैह्मा च ओह ग, ते ओस समैं ’ ओह हर इक गी ओस दे कम्में दे मताबक प्रतिफल देह्ग। ’ 28 मैं तुंदे कन्ने सच आखना ऐ के जेह्के इत्थैं खड़ोते दे न, उंदे बीचा किश ऐसे न के ओह जिस लै तकर मनुख दे पुत्तर गी ओस दे राज च ओंह्दै नेई दिखगे, उस बेलै तकर मोत दा सुआद कदें भी नी चखघंन। ”

17

1 छे दिनैं दै बाद यीशु ने पतरस ते याकूब ते ओस दे प्रा यूहन्ना गी कन्ने लेता, ते उन्हें सुनसान थाह्र च किसै उचे प्हाड़ उप्पर लेई गया। 2 उत्थैं उंदै सामने ओस दा रुपांतर ओया, ते ओस दा मूंह सुरजे जेया चमकेया ते ओस दा कपड़ा लोई जेया उजला होई गया। 3 ते मूसा ते एलिय्याह ओस दे कन्ने गल्लां करदै उन्हें लबया।

4 एस लेई पतरस ने यीशु कन्ने आखया, “ ऐ प्रभु, साड़ा इत्थें रोह्ना अच्छा ऐ। जे तेरी इच्छा होए ते मैं इत्थें त्रै मण्डप बनांह्; इक तेरे आस्तै, इक मूसा आस्तै, ते इक एलिय्याह आस्तै।” 5 ओह बोला दा गै हा के इक उजला बदल उंदे उप्पर छाई गया, ते ओस बदले कोलां ऐ शब्द निकलया: “ऐ मेरा प्यारा पुत्तर ऐ, जिस कन्ने मैं खुश ऐं: एस दी सुनो। ” 6 चेले ऐ सुनीयै मूंह दे पार किरी गे ते मते डरी गे। की वे 7 यीशु ने कोल आइयै उन्हें गी छूता, ते आखया, “उठो डरो नेई। ” 8 उस बेलै उन्हैं अपनी अखींयां चुक्कियां ते यीशु गी छुड़ीयै होर किसे गी नेई दिखया।

9 जिस जदूं ओह प्हाड़ कोलां उतरा करदे हे उस बेलै यीशु ने उन्हें गी ऐ आग्या दीती, “ जिस लै तकर मनुख दा पुत्तर मरें बीचा नेई ज़िंदा होए, उस बेलै तकर जे किश तुसैं दिखया ऐ कुस्सै कन्ने नेई गलायो।” 10 एस उप्पर ओस दे चेलैं उसी पूछया, “ फिरी शास्त्री की आखदे न के एलिय्याह दा पैह्लै ओह ना जरुरी ऐ ? ” 11 ओस ने जवाब दीता, “ एलिय्याह जरुरी आह्ग, ते सब किश सधारी देह्ग। 12 लेकन मैं तुंदे कन्ने आखना ऐ के एलिय्याह आई चुक्के दा ऐ, ते लोकैं उसी नेई पनछानया; लेकन जेया चाह्या उए जेया ओस दे कन्ने किता। इसे रीती कन्ने मनुख दा पुत्तर भी उंदे हत्थे बीचा दुख चुकग। 13 उस बेलै चेलैं समझया के ओस ने साड़े कन्ने यूहन्ना बपतिस्मा देने आह्ले दे बारे च आखया ऐ।

14 जिस लै ओह भीड़ दे कोल पुज्जे, ते इक मनुख ओस दे कोल आया, ते घुटने टेकियै आखना लगया, 15 “ ऐ प्रभु, मेरे पुत्तर उप्पर दया कर ! की वे उसी मीर्गी ओंदी ऐ, ते ओह दुख चुकदा ऐ; ते बार बार अग्गी च ते बार बार पानी च किरी जंदा ऐ। 16 मैं उसी तेरे चेलैं कोल लेई आया हा, लेकन ओह उसी ठीक नेई करी सके। ” 17 यीशु ने जवाब दीता, “ ऐ अल्पविश्वासी ते हठीले लोको, मैं कदूं तकर तुंदे कन्ने रोह्गा ? कदूं तकर तुंदी सैंह्दा रोह्गा ?उसी इत्थें मेरे कोल लेई आओ। ” 18 उस बेलै यीशु ने दुष्टातमा गी निखरया, ते ओह ओस दे बिछा निकली गेई; ते जागत उसे बेलै अच्छा होई गया।

19 उस बेलै चेलैं सुनसान थाह्र यीशु दे कोल आईयै आखया, “ आह्स उसी की नी कड्डी सके ? ” 20 ओस ने उन्हें गी आखया, “ अपने विश्वास दी कमी दे कारण, की वे मैं तुंदे कन्ने सच आखना ऐ जे तुंदा विश्वास औह्र दे दाने दे बराबर होऐ, ते एस प्हाड़ गी आखी सकगे, ’ इत्थें दा सरकीयै उत्थें चली जा ’, ते ओह चली जाग; ते कोई गल्ल तुंदे आस्तै नामुमकन नेई होग। 21 लेकन ऐ जाति बगैर प्रार्थना ते उपवास दे नेई निकलदी।”

22 जिस लै ओह गलील बीच हे, ते यीशु ने उंदे कन्ने आखया, “ मनुख दा पुत्तर मनुख दे हात्थ बीच पड़काया जाग; 23 ओह उसी मारी देंघंन, ते ओह त्रियै दिन जी उठग। ” एस उप्पर ओह मते उदास होए।

24 जिस लै ओह कफरनहूम पुज्जे, ते मंदिर दा कर लेने आह्लैं पतरस दे कोल आइयै पूछया, “ के तुंदा गुरु मंदिर दा कर नेई दींदा ? 25 ओस ने आखया, “ हां, दींदा ऐ।” जिस लै ओह घरे आया, ते यीशु ने ओस दे पूछने कोलां पैलें गै ओस कन्ने आखया, “ ऐ शमौन, तू के सोचना ऐ ? धरती दे राजा महसूल जां कर कुंदे कोला लैंदे न ? ” अपने पुत्तरां कोलां जां परायां कोलां ? ” 26 पतरस ने ओस कन्ने आखया, “ परायां कोलां। ” यीशु ने ओस दे कन्ने आखया, “ ते पुत्तर बची गे। 27 तौभी इसे आस्तै के आह्स उन्हें ठोकर ना लाह्चै, तू झील दे कंड्ढै जाइयै बीह्ड़ी सुट, ते जेकी मछी पैलें निकलै, उसी लै; ओस दा मूंह खोलियै तुगी इक सिक्का थोह्ग, उसी गै लेइयै मेरै ते अपने बदलै उन्हें देई दिय्यां।

18

1 ओस बेलै चेले यीशु दे कोल आइयै पूछना लगे, “ सुर्ग दे राज च बड्डा कौन ऐ ? ” 2 एस दे उप्पर ओस ने इक बच्चे गी कोल बलाईयै उंदे बीच खड़ा किता, 3 ते आखया, “ मैं तुंदे कन्ने सच आखना ऐ के जिस लै तकर तुस ना फिरो ते बच्चें दे समान नेई बनो, ते तुस सुर्ग दे राज च परवेश करी नेई सकगे। 4 जेका अपने आप गी एस बच्चे जेया निक्का करग ,ओह सुर्ग दे राज च बड्डा होग। 5 ते जेका कोई मेरे नां कन्ने इक ऐ जे बच्चे गी ग्रैह्ण करदा ऐ ओह मीगी ग्रैह्ण करदा ऐ।

6 “ लेकन जेका कोई इन्हां निक्कां बीचा जेह्के मेरे उप्पर विश्वास करदे न इक गी ठोकर खलाह्, ओस आस्तै भला होंदा के बडी चक्की दी पीढ़ी ओस दे गल्ले च लटकाइ जांदी, ते ओह गैह्रे समुंदर बीच डुबाया जांदा। 7 ठोकरैं दे कारण संसार उप्पर हाय ! ठोकरां दा लगना जरुरी ऐ; लेकन हाय ओहस मनुख उप्पर जिस दे द्वारा ठोकर लगदी ऐ। 8 “ जे तेरा हत्त्थ जां पैर तुगी ठोकर खलाह्, ते उसी कट्टीयै सुटी दे; टुंडा जां लंगडा होईयै जीवन च परवेश करना तेरे आस्तै एस कोलां भला ऐ के दो हत्थ जां दो पैर रैंह्दै होई तू म्हेशां दी अग्ग च सुट्टी दीता जा। 9 जे तेरी अक्ख तुगी ठोकर खलाह्, ते उसी कड्डीयै सुटी दे; काना होईयै जीवन च परवेश करना तेरे आस्तै एस कोलां भला ऐ के दो अक्ख रैंह्दे होई तू नरक दी अग्ग बीच सुटया जाए।

10 “ दिखो, तुस इन्हां निक्कां बीचा किसे गी भी तुच्छ नेई जानयो; की वे मैं तुंदे कन्ने सच आखना ऐ के सुर्ग बीच उंदे दूत मेरे सुर्गीय पिता दा मूंह म्हेशां दिखदे न। 11 [ की वे मनुख दा पुत्तर गुआचें दें गी बचाने आह्दा ऐ। ]

12 “ तुस के सोचदे हो ? जे किसे मनुख दी सौ भिड्डां होंन, ते उंदे बीचा इक भड़की जा, ते के ओह नड़ीन्नुएं गी शुड़ीयै, ते प्हाड़ें उप्पर जाईयै, ओस भटकी गी नेई तुपग ? 13 ते जे ऐ सा हो के उसी पाई लै, ते मैं तुंदे कन्ने सच आखना ऐ के ओह उन्हें नड़ीन्नुएं भिड्डैं आस्तै जेह्कियां भटकीयां नेई हीं, इन्ना अनंद नेई करग जिन्ना एस भिड्ड आस्तै करग। 14 इय्यां गै तुंदे पिता दी जेका सुर्ग बीच ऐ मर्जी नेईयैं के इन्हां निक्कां बीचा इक भी नाश होऐ।

15 “ जे तेरा प्रा तेरे बरोध पाप करै, ते जा इकलै ओस दै कन्ने गल्ल बात करियै उसी समझा; जे ओह तेरी सुने ते तो अपने प्रा गी पाई लेता। 16 जे ओह नेई सुने, ते इक जां द’ऊं जनें अपने कन्ने होर लेई जा, के ’ हर इक गल्ल द’ऊं जां त्रैं गुआएं दे मूंह बीचा पक्की किती जा।’ 17 जे ओह उंदी भी नेई मन्ने, ते कलीसिया कन्ने आखी दे, लेकन जे ओह कलीसिया दी भी नेई मन्ने ते तू उसी अन्यजाति ते महसूल लेने आह्लें जेया जान।

18 “ मैं तुंदे कन्ने सच आखना ऐ, जे किश तुस धरती उप्पर बनगे, ओह सुर्ग बीच बनोई जाग ते जे किश तुस धरती उप्पर खोलगे, ओह सुर्ग बीच खुली जाग। 19 फिरी मैं तुंदे कन्ने आखना ऐ, जे तुंदे बीचा द’ऊँ जन धरती उप्पर किसे गल्ले आस्तै इक मन होइयै उसी मंघन, ते ओह मेरे पिता कोलां जेका सुर्ग बीच ऐ, उंदे आस्तै होई जाग। 20 की वे जित्त्थें द’ऊँ जां त्रै मेरे नां कन्ने किट्ठा होंदे न, उत्थैं मैं उंदे बीच होना ऐ। ”

21 उस बेलै पतरस ने कोल आइयै ओस कन्ने आखया; “ ऐ प्रभु, जे तेरा प्रा पाप करदा रेह्, ते मैं किन्नी बार उसी माफ़ करां ? के सत बारी तकर ? ” 22 यीशु ने ओस कन्ने आखया, “ मैं तेरे कन्ने ऐ नेई आखना के सत बार तकर बरना सत बार दे स्हत्तर गुने तकर।

23 “ इसे आस्तै सुर्ग दा राज ओस राजा दे समान ऐ, जिस ने अपने दासें कोलां लेखा लेना चाह्या। 24 जिस लै ओह लेखा लेना लगया, ते इक जन ओस दै सामने आह्नेया गया जेका दस ज्हार तोड़े दा करजदार हा। 25 जदूं के चुकाने आस्तै ऑह्स दे कोल किश भी नेई हा, ते ओस दे स्वामी ने आखया, ’ ऐ ते एस दी घरेआली ते बाल बच्चे ते जे किश एस दा ऐ सब बेची दीता जा, ते कर्जा मुकाई दीता जाह्। ’ 26 एस उप्पर ओस दास ने किरियै उसी परणाम किता, ते आखया, ’ ऐ स्वामी सबर कर, मैं सब किश भरी देगा। ’ 27 उस बेल्लै ओस दास दे स्वामी ने तरस खाइयै शुड़ी दीता, ते ओस दा कर्जा भी माफ़ करी देता।

28 “ लेकन जिस लै ओह दास बार निकलया, ते ओस दे संगी दासें बीचा इक उसी मिलया जेह्ड़ा ओस दा सौ दीनार दा कर्जदार हा; ओस ने उसी पकड़ियै ओस दा गला घोटया ते आखया, ’ जे किश तेरे उप्पर कर्जा ऐ भरी दे। ’ 29 एस उप्पर ओस दा संगी दास किरियै ओस कन्ने बिनती करने लगया, ’ सबर कर, मैं सब भरी देगा।’ 30 ओस ने नेई मनया, लेकन जाईयै उसी जेलै बीच पाई दीता के जिस लै तकर कर्जा भरी नेई दीयै, उस बेल्लै तकर उत्थैं गै रवै। 31 ओस दे सगीं दास ऐ जे ओया हा दिखियै मते उदास होए, ते जाईयै अपने स्वामी गी पूरा हाल सनाई दीता। 32 उस बेलै ओस दे स्वामी ने उसी बलाईयै उसी आखया, ’ ऐ दुश्ट दास, तो जेह्ड़ी मेरे अग्गें बिनती किती, ते मैं तेरा पूरा कर्जा माफ़ करी दीता। 33 इसे आस्तै जिय्यां मैं तेरे उप्पर दया किती, उय्यां गै के तुगी भी अपने संगी दास दे उप्पर दया करनी नेई चाहीदी ही ? 34 ते ओस दे स्वामी ने क्रोध बीच आइयै उसी दंड देने आह्लें दे हत्थे च सौंपी दीता ,के जिस लै तकर कर्जा भरी नेई दियै, उस बेलै तकर ओस दे हत्थे च रवै।

35 “ इस चाल्ली जे तुंदा बीचा हर इक अपने प्रा गी मने कोलां माफ़ नेई करग, ते मेरा पिता जेका सुर्ग बीच ऐ, तुंदे कन्ने भी इय्यां गै करग।

19

1 जिस लै यीशु ऐ गल्लां आखी चुकया, ते गलील कोलां चली गया; ते यरदन दे पार यहूदिया दे परदेश च आया। 2 उस बेलै बड़ी भीड़ ओस दे पीछैं होई गयी, ते ओस ने उन्हें चंगा किता।

3 उस बेलै फरीसी ओस दी परीक्षा करने आस्तै कोल आइयै आखना लगे, “ के हर इक कारण कोलां अपनी घरेआली गी त्यागना ठीक ऐ ? ” 4 ओस ने जवाब दीता, “ के तुसैं नेई पढ़या के जिस ने उन्हें बनाया, ओस ने शुरू कोलां नर ते नारी बनाइयै आखया,

5 एस कारण मनुख अपने मां ते पिता कोलां बक्ख होइयै अपनी घ्रेआली कन्ने रोह्ग ते ओह दोनों इक तन होघंन ? ’

6 इस आस्तै ओह हूंन द’ऊँ नेई, लेकन इक तन ऐं। इस आस्तै जीसी परमातमा ने जोड़े दा ऐ, उसी मनुख बक्ख ना करै।” 7 उन्हैं ओस कन्ने, “ फिरी मुसै ऐ की ठैह्राया के त्यागपत्र देइयै उसी शुड़ी दे ? ” 8 ओस ने उंदे कन्ने आखया, “ मूसा ने तुंदी मने दी कठोरता दे कारण तुसें गी अपनी अपनी घरेआली गी शुड़ने दी आग्या दीती, लेकन शुरू कोलां ऐ सा नेई हा। 9 ते मैं तुंदे कन्ने आखना ऐ, के जेका कोई व्यभिचार गी शुड़ीयै होर किसै कारण मगरां अपनी घरेआली गी त्यागीयै दूई कन्ने व्याह करै, ओह व्यभिचार करदा ऐ; ते जेका कोई ओस शुड़ी दी कन्ने व्याह करै, ओह भी व्यभिचार करदा ऐ। ”

10 चेलैं ओस कन्ने आखया, “ जे मरद दा घरेआली कन्ने ऐ सा रिश्ता ऐ, ते व्याह करना अच्छा नेईयैं। ” 11 ओस ने उंदे कन्ने आखया, “ सारे ऐ बचन ग्रैह्न नेई करी सकदे, सिर्फ ओह जिन्हें गी ऐ दान दीते दा ऐ। 12 की वे किश नमर्द ऐह्से न, जेह्के मांऽ दे गर्भ बीचा गै ऐह्से जम्मे; ते किश नमर्द ऐह्से न, जिन्हें मनुख ने नमर्द बनाया; ते किश नमर्द ऐह्से न, जिन्हैं सुर्ग दे राज आस्तै अपने आप गी नमर्द बनाया ऐ।जेका इसी ग्रैह्न करी सकदा ऐ, ओह ग्रैह्न करै। ”

13 उस बेलै लोग बच्चें गी ओस दे कोल लेई आए के ओह उंदे उप्पर हत्थ रखै ते प्रार्थना करै, लेकन चेलैं उन्हें गी निखरया। 14 यीशु ने आखया, “ बच्चें गी मेरे कोल आना देयो, ते उन्हें मना नेई करो, की वे सुर्ग दा राज इय्ये जें दा ए। ” 15 ते ओह उंदे उप्पर हत्थ रखियै उत्थुंआं चली गया।

16 इक मनुख यीशु दे कोल आया ते ओस कन्ने आखया, “ ऐ गुरु, मैं के ड़ा भला कम्म करां के ह म्हेशां दा जीवन पां ? ” 17 ओस ने उसी आखया, “ तू मेरे कन्ने भलाई दे बारै च की पूछना ऐ ? भला ते इक ही ए, लेकन जे तू जीवन च परवेश करना चाह्नां ए, ते आग्यांएं गी मनया कर। ” 18 ओस ने ओस दे कन्ने आखया, “ के ड़ी आग्याएं ? ”

यीशु ने आखया, “ ऐ के ह्त्या नी करयां, व्यभिचार नी करयां, चोरी नी करयां, झूठी गुआई नेई देयां, 19 अपने पिता ते मांऽ दा आदर करयां, ते अपने गुआंढी कन्ने अपने जेया प्रेम रखयां। ” 20 ओस जवान ने उसी आखया, “ इन्हें सबनी गी ते मैं मन्ने दा ए; हूंन मेरे बीच किस गल्ल दी घटी ए ? ” 21 यीशु ने ओस कन्ने आखया, “ जे तू सिद्ध होना चाह्ना ए ते जा, अपना माल बेचीयै कंगालें गी दे, ते तुगी सुर्ग बीच धन थ्होग; ते आईयै मेरे पीछैं होई जा। ” 22 लेकन ओह जवान ऐ गल्ल सुनी उदास होइयै चली गया, की वे ओह मता धनवान हा। 23 उस बेलै यीशु ने अपने चेलें गी आखया, “ मैं तुंदे कन्ने सच आखना ए के धनवान दा सुर्ग दे राज बीच परवेश करना औखा ए। 24 तुंदे कन्ने फिरी आखना ए के परमातमा दे राज बीच धनवान दे परवेश करना कोलां ऊंट दा सुई दे नक्के बीचा निकली जाना सैह्ज ए। ” 25 ऐ सुनीयै चेलैं मता र्हान होईयै आखया, “ फिरी किस दा उद्धार होई सकदा ऐ ? ” 26 यीशु ने उंदी बक्खी दिखीयै आखया, “ इनसानां कोलां ते ऐ नेई होई सकदा, लेकन परमातमा कोलां सब किश होई सकदा ए। ” 27 एस उप्पर पतरस ने उसी आखया, “ दिख, आह्स ते सब किश शुड़ीयै तेरै पीछैं होई गेदे न: ते अस्सें गी के थ्होग ? ” 28 यीशु ने उसी आखया, “ मैं तुंदे कन्ने सच आखना ए के नमीं सरिश्टी च जिस लै मनुख दा पुत्तर अपनी मैह्मा दे सिहांसन उप्पर बौह्ग, ते तुस भी जेह्ड़े मेरै पीछैं होई गेदे हो, बारैं सिहांसने उप्पर बेईयै इस्राएल दे बारां गोत्रें दा न्याय करगे। 29 ते जिस किसै ने घर, जां प्रा, जां भैनां, जां पिता, जां मां, जां बाल बच्चे, जां खेतें गी मेरे नां आस्तै शुड़ी दीते दा ए, उसी सौ गुना मिलग, ते ओह म्हेशां दे जीवन दा अधिकारी होग। 30 लेकन मते सारे जेह्ड़े पैलें न, पिछले होंघन; ते जेह्के पिछले न, पैलें होंघन।

20

1 “ सुर्ग दा राज किसै घरै दै मालक आंह्गर ए, जेका बड्डलै निकलया के अपनी दाख दी क्यारी च मजदुरें गी लाह्। 2 ओस ने मजदुरें कोलां इक दीनार रोज उप्पर ठैह्राया ते उन्हें अपनी दाख दी क्यारी च भेजया। 3 फिरी इक पैह्र दिन चढ़ै ओस ने निकलियै बाकी लोकें गी बजार बीच बेकार खड़ोते दे दिखया, 4 ते उंदे कन्ने आखया, ’ तुस भी दाख दी क्यारी च जाओ, ते जे किश ठीक ए तुसें गी देगा। ’ इसे आस्तै ओह भी गए। 5 फिरी ओस ने दुऐ ते त्रियै पैह्र दै कोल निकलियै उय्यां गै किता। 6 इक घंटा दिन रेइयै ओस ने फिरी निकलियै दुएं गी खड़ोते दे पाया, ते उंदे कन्ने आखया, ’ तुस की इत्त्थैं दिन भर बेकार खड़ौते रेह् ? उन्हैं उसी आखया ’ इस आस्तै के असें कुस्सै मजदूरी उप्पर नेई लाया। ’ 7 ओस ने उंदै कन्ने आखया, ’ तुस भी दाख दी क्यारी बीच जाओ। ’

8 “ शामी गी दाख दी क्यारी दे स्वामी ने अपने भंडारी गी आखया, ’ मजदुरें गी बलाइयै पिछलें कोलां लेइयै पैलें तकर उन्हें मजदूरी देई दे। ’ 9 जिस लै ओह आए जेह्के घंटा भर दिन रे लाह्दे हे, ते उन्हें इक इक दीनार मिलया। 10 जेह्के पैलें आए उन्हैं ऐ समझया के अस्सें मता थ्होग, लेकन उन्हें गी भी इक इक दीनार गै थ्ओया। 11 जिस लै मिलया ते ओह घरै दै स्वामी उप्पर कुड़कुड़ाइयै आखना लगे, 12 इन्हैं पिछलैं इक गै घंटा कम्म किता, ते तो उन्हें साड़े बराबर करी दीत्ता, जिन्हैं दिन भर दा भार चुकया ते धूप सेही ? ’ 13 ओस ने उंदे बीचा इक गी जबाब दीत्ता, ’ हे मित्तर, मैं तेरे कन्ने किश अन्याय नेई करदा। के तो गै मेरे कोलां इक दीनार नेई ठैह्राया हा ? 14 जेका तेरा ए, चुक्की लै ते चली जा; मेरी मर्जी ऐ के जिन्ना तुगी देयां इन्ना गै एस पिछले गी भी देयां। 15 के ऐ ठीक नेईयैं के मैं अपने माल कन्ने जे चांह् सो करां ? के मेरा भला होने दे कारण तू बुरी दरिश्टी कन्ने दीखना ए ? 16 इसै रिती कन्ने जेह्के पिछले न, ओह पैलें होंघन; ते जेह्के पैलें न, ओह पिछले होंघन। ”

17 यीशु यरूशलेम गी जांदे होई बारें चेलें गी सुनसान थाह्र च लेई गया, ते रस्ते च उंदे कन्ने आखना लगया, 18 “ दिखो, आह्स यरूशलेम गी जा करनेयां; ते मनुख दा पुत्तर परधान याजक ते शास्त्रियें दे हत्थे च पड़काया जाग, ते ओह उन्हें गी मारने जोह्ग ठैह्राघंन। 19 ते उसी अन्य जातियैं दै हत्थ सौंपघंन के ओह उसी ठठैं च उडाघंन, ते कोड़े मारघंन, ते क्रूस उप्पर चढ़ांन, ते ओह त्रियै दिन जीवत करी दीता जाग। ”

20 उस बेलै जबदी दे पुत्तरें दी मांऽ ने अपने पुत्तरैं समेत यीशु दे कोल आइयै परनाम किता, ते ओस कोलां किश मंगना लगी। 21 ओस ने उसी आखया, “ तू के चाह्नी एं ? ” ओह ओस कन्ने बोली, “ ऐ बचन दे के मेरे ऐ द’ऊँ पुत्तर इक तेरे सज्जै ते इक तेरे खब्बै बौह्न। ” 22 यीशु ने उत्तर दीता, “ तुस नेई जानदे की के मंगदे न। जेका कटोरा मैं पिने आह्ला एं, के तुस पी सकदे हो ? उन्हैं ओस कन्ने आखया, “ पी सकनयां न। ” 23 ओस ने उंदे कन्ने आखया, “ तुस मेरा कटोरा ते पीह्गे, लेकन अपने सज्जै ते खब्बै बठालना मेरा कम्म नेईयैं, लेकन जिंदे आस्तै मेरे पिता कोलां तयार किता गेदा, उंदे आस्तै गै। ”

24 ऐ सुनीयै दसै चेले उन्हैं दोनीं प्रा उप्पर रोहें होए। 25 यीशु ने उन्हें गी कोल बलाइयै आखया, “ तुस जानदे हो के अन्यजातियें दे क्हीम उंदे उप्पर प्रभुता करदे न; ते जेह्के बड्डे न, ओह उंदे उप्पर अधिकार जतांदे न। 26 लेकन तुंदे बीच ऐ सा नेई होग; लेकन जेका कोई तुंदे बीच बड्डा होना चाह्, ओह तुंदा सेवक बने; 27 ते जेका कोई तुंदे बीच प्रधान होना चाह्, ओह तुंदा दास बने; 28 जिय्यां के मनुख दा पुत्तर; ओह इस आस्तै नेई आया के ओस दी सेवा दिक्ख - भाल किती जा, लेकन इस आस्तै आया के अप्पुं सेवा दिक्ख - भाल करै, ते मतें दे छुटकारे आस्तै अपने प्राण गी दीयै।”

29 जिस लै ओह यरीहो कोलां निकलादे दे हे, ते इक बड़ी भीड़ ओस दे पीछें होई गई। 30 ते द’ऊँ अन्ने, जेह्के सिड़क दे कंढे बैठे हे, ऐ सुनीयै के यीशु जा करदा ए, जोरें - जोरें बोलियै आखना लगे, “ऐ प्रभु, दाऊद दी संतान, साड़े उप्पर दया कर। ” 31 लोकैं उन्हें गी डांटेया के चुप्प रौह्न; लेकन ओह होर भी करलाईयै बोले, “ ऐ प्रभु दाऊद दी संतान साड़े उप्पर दया कर। ” 32 उस बेलै यीशु ने खड़ोइयै, उन्हें बलाया ते आखया, “ तुस के चांह्दे हो के मैं तुंदे आस्तै करां ? ” 33 उन्हैं ओस कन्ने आखया, “ हे प्रभु, ऐ के साड़ीयां अक्खियां खुली जांह्न।” 34 यीशु ने तरस खाइयै उंदी अक्खीं छुतीयाँ, ते ओह फौरन दिखना लगे; ते ओस दे पीछें होई गे।

21

1 ओह यरूशलेम दे कोल पुज्जे ते जैतून प्हाड़ उप्पर बैतफगे दे कोल आए, ते यीशु ने द’ऊँ चेलें गी ऐ आखीयै भेजया, 2 “ सामने दै ग्रां च जाओ। उत्थैं पुज्ज्दे गै इक खोती बन्नी दी, ते ओस दै कन्ने इक बच्चा तुसें गी मिलना। उन्हें गी खोलीयै मेरे कोल लेई आओ। 3 जे तुसें गी कोई किश आखै, ते बोलयो के प्रभु गी इंदा उपयोग करना ए, उस बेलै ओह फौरन उन्हें गी भेजी देह्ग। ” 4 ऐ इस आस्तै ओया के जेका बचन भविष्यवक्ता दै दवारै आखया गया हा, ओह पूरा होऐ:

5 “ सिय्योन दी कुड़ी कोलां आखो, ’ दिख, तेरा राजा तेरे कोल आंदा ए; ओह नम्र ए, ते गधे उप्पर बैठे दा ए; बरना लादू दे बच्चे उप्पर। ’ ”

6 चेलैं जाइयै, जिय्यां यीशु ने उंदे कन्ने आखया हा, उय्यां गै किता। 7 ते गधी ते बच्चे गी लाइयै, उंदे उप्पर अपने कपड़े सुटे, ते ओह उंदे उप्पर बैठी गया। 8 उस बेलै मते सारैं लोकैं अपने कपड़े रस्ते च बछाए, ते बाकी लोकैं बुह्टे कोलां डालियां बडीयै रस्ते च बछाइयां। 9 जेकी भीड़ अग्गें अग्गें जांदी ते पीछें पीछें चली ओंदी ही ,जोरैं जोरैं बोलियै आखदी ही, “ दाऊद दे संतान गी होशाना, धन्य ऐ ओह जेका प्रभु दे नां कन्ने ओंदा ए, अंबर च होशाना। ” 10 जिस लै ओस यरूशलेम च परवेश कित्ता, ते सारे नगर बीच हलचल मची गई, ते लोग आखना लगे, “ ऐ कुन्न ए ? ” 11 लोकैं आखया, “ ऐ गलील दे नासरत दा भविष्यवक्ता यीशू ए।”

12 यीशु ने परमातमा दे मंदिर च जाइयै उन्हें सबनी गी, जेह्के मंदिर च लें देन करा करदे हे, कड्डी दीत्ता, ते सर्राफें दे पीढ़े ते कबूतर बेचने आह्लें दीयां चोकियां उलटी दीतीयां; 13 ते उन्हें गी आखया, “ लिखे दा ए, ’ मेरा घर प्रार्थना दा घर आखा जाग; लेकन तुस उसी डाकुएं दी खोह बनां दे हो। ”

14 उस बेलै अन्ने ते लंगड़े, मंदिर च ओस दे कोल आए, ते ओस ने उन्हें गी चंगा कित्ता। 15 लेकन जिस लै परधान याजकैं ते शास्त्रियैं इन अद्भुत कम्में गी, जेह्के ओस ने कित्ते, ते जागतें गी मंदिर च ’दाऊद दी संतान गी होशाना बोलदे होई दिखया, ते ओह रोहें होए, 16 ते ओस कन्ने आखना लगे, “ के तू सुनना ए कि ऐ के आखदे न ? ” यीशु ने उंदे कन्ने आखया, “ हां; के तुसैं ऐ कदें नी पढ़या: ’ बालकां कोलां ते दूध पिंदे बच्चें दे मुंहाँ बीचा तो अपार स्तुति कराई ? ” 17 उस बेलै ओह उन्हें गी शुड़ीयै नगर दे बार बैतनिय्याह गी गया ते उत्थैं रात बिताई।

18 भ्यागै जिस लै ओह नगर गी बापस आह् करदा हा ते उसी भूख लगी। 19 सिड़क दे कंड्डे अंजीर दा इक रुक्ख दिखियै ओह ओस दे कोल गया, ते पत्रें गी शुड़ीयै ओस बीच होर किश ना पांदै होई ओस गी आखया, “ हूँन कोलां तेरे बीच फिरी कदैं फल नेई लगन। ” ते अंजीर दा रुक्ख फौरन सुकी गया। 20 ऐ दिखियै चेलें गी अचम्भा ओया ते उन्हैं आखया, “ ऐ अंजीर दा रुक्ख फौरन कियां सुकी गया ? ” 21 यीशु ने उन्हें गी उत्तर दित्ता, “ मैं तुंदे कन्ने सच आखना ए, जे तुस विश्वास रखो ते शक नेई करो, ते ना सिर्फ इय्यै करगे जेका एस अंजीर दे रुक्ख कन्ने कित्ता गया ए, लेकन जे एस प्हाड़ गी भी आखगे, ’ पटोइया, ते समुंदर बीच जाई पो’, ते ऐ होई जाग। 22 ते जे किश तुस प्रार्थना च विश्वास कन्ने मंगगे ओह सब तुसें गी मिलग। ”

23 ओह मंदिर च जाईयै उपदेश देया करा दा हा, ते परधान याजकैं ते लोकैं दै पुरनियैं ओस दे कोल आइयै पूछ्या, “ तू ऐ कम्म किस दे अधिकार कन्ने करना ए ? ते तुगी ऐ अधिकार कुस ने दिते दा ए ?” 24 यीशु ने उन्हें उत्तर दीत्ता, “ मैं भी तुंदे कोलां इक गल्ल पूछना ए; जे ओह मीगी सनागे, ते मैं भी तुसें सनागा के ऐ कम्म किस अधिकार कन्ने करना ए। 25 यूहन्ना दा बपतिस्मा कुत्थुंआ हा ? सुर्ग कोलां जां मनुख कोलां ? ” उस बेलै ओह अप्पुं बीचे विवाद करना लगे, “ जे आह्स आखचे ’सुर्ग कोलां’, ते ओह साड़े कन्ने बोलग, ’ फिरी तुसैं ओस दा विश्वास क्यों नी कित्ता ? 26 ते जे आखचै ’इनसानें कोलां’ ते असें भीड़ दा डर ए, की वे ओह सारे यूहन्ना गी भविष्यवक्ता मनदे न। ” 27 इस आस्तै उन्हें यीशु गी उत्तर दीत्ता, “ आह्स नेई जानदे। ” ओस ने भी उंदे कन्ने आखया, “ ते मैं भी तुसें नेई सनांदा के ऐ कम्म किस अधिकार कन्ने करना ए।

28 “ तुस के सोचदे हो ? किसे मनुख दे द’ऊँ पुत्तर हे; ओस ने पैह्ले दे कोल जाईयै आखया, ’ हे पुत्तर, अज्ज दाख दी क्यारी च कम्म कर। ’ 29 ओस ने उत्तर दीत्ता, ’ मैं नेई जाना’ लेकन बाद बिच पछताइयै गया। 30 फिरी पिता ने दुए दे कोल जाईयै इय्यां गै आखया, ओस ने उत्तर दीत्ता, ’जी हां जन्नां’, लेकन नेई गया। 31 इंदे दोनीं बीचा कोह्स ने पिता दी इच्छा पूरी किती ?” उन्हैं आखया पैह्लै। ”यीशु ने उंदे कन्ने आखया, “ मैं तुंदे कन्ने सच आखना ए के महसूल लेने आह्ले ते वेश्याएं तुंदे कोलां पैह्लै परमातमा दे राज च परवेश करदे न। 32 की वे यूहन्ना धर्म दा रस्ता दसदे होई तुंदे कोल आया, ते तुसैं ओस दा विश्वास नेई कित्ता; लेकन महसूल लेने आह्लैं ते वेश्यैं ओस दा विश्वास कित्ता: ते तुस ऐ दिखियै बाद बीच भी नेई पछताए के ओस दा विश्वास करी लेंदे।

33 इक होर दृष्टांत सुनो: इक घरै दा मालक हा, जिस ने दाख दी क्यारी लाइ, ओस दे चोंनी बक्खी बाड़ा बन्या, ओस च रसे दा कुंड खोदया ते गुम्मट बनाया, ते किसानें गी ओस दा ठेका देईयै परदेस गी चली गया। 34 जिस लै फल दा समां कोल आया, ते ओस ने अपने दासें गी ओस दा फल लेने आस्तै किसानैं कोल भेजया। 35 लेकन किसानैं ओस दे दासें गी पकड़ीयै, कुस्से गी मार चाढ़ी, ते कुस्से गी मारी दीत्ता, ते कुस्से उप्पर पत्थर मारे। 36 फिरी ओस ने पैह्लें कोलां मते दासें गी भेजया, ते उन्हैं उंदे कन्ने भी उए कित्ता। 37 आखर बीच ओस ने अपने पुत्तर गी उंदे कोल ऐ सोचीयै भेजया के ऐ मेरे पुत्तर दा आदर करघंन। 38 लेकन किसानैं पुत्तर गी दिखियै अप्पुं बीचै ऐ आखया ,’ ऐ तां बारस ए, आओ, इसी मार चाढ़चै ते एस दी मीरास लेई लेचै। ’ 39 इस आस्तै उन्हैं उसी पकड़या ते दाख दी क्यारी बीचा बार कड्डीयै मारी दीत्ता। 40 इस आस्तै जिस लै दाख दी बारी दा स्वामी आह्ग, ते उन्हैं किसानैं कन्ने के करग ? ’’ 41 उन्हैं ओस कन्ने आखया, “ ओह उन्हें बुरे लोकें गी बुरी रीती कन्ने नष्ट करग; ते दाख दी बारी दा ठेका दुएं किसानें गी देग, जेह्के समें उप्पर उसी फल दे करघंन। ”

42 यीशु ने ओस कन्ने आखया, “ के तुसैं कदें पवित्तर शास्त्र बीच ऐ नेई पढ़या: ’ जिस पत्त्थर गी राजमिस्त्रियैं नक्म्मा ठैह्राया हा, उए कोने दे सिरे दा पत्त्थर होई गया ? ऐ प्रभु कोलां ओया, ते साड़ी दृष्टी च अद्भुत ए। ’ 43 इस्सै आस्तै मैं तुंदे कन्ने आखना ए के परमातमा दा राज तुंदे कोलां लेई लिता जाग ते ऐह्सी जाती जेकी ओस दा फल लाह्ग, देई दीत्ता जाग। 44 जेका एस पत्थर उप्पर किरग, ओह चकना चूर होई जाग; ते जिस उप्पर ओह किरग, ओस गी पीह् देग।” 45 परधान याजक ते फरीसी ओस दे दृष्टांते गी सुनीयै समझिये के ओह उंदे बारै च आखा करदा ए। 46 ते उन्हैं उसी पकड़ना चाह्या, लेकन लोकें कोलां डरी गे कयोंकी ओह उसी भविष्यवक्ता मनदे हे।

22

1 यीशु फिरी उंदे कन्ने दृष्टांतैं च आखना लगया, 2 “ सुर्ग दा राज ओस राजा दे समान ए, जिस ने अपने पुत्तर दा ब्याह कित्ता। 3 ते ओस ने अपने दासें गी भेजया, के नमंत्रन दे लोकें गी ब्याह च सदै; लेकन उन्हैं आना नेई चाह्या। 4 फिरी ओस ने होर दासें गी ऐ आखीयै भेजया, ’ नमंत्रन लोकैं कन्ने आखो: दिखो, मैं भोज तयार करी चुकेदा ऐं, मेरे बैल ते पले दे पशु मारे दीत्ते दे न, ते सब किश तयार ए; ब्याह दे भोज च आओ। ’ 5 लेकन ओह नरादर करियै चली गे: कोई अपने खेत गी, कोई अपने बपार गी। 6 बाकी लोकैं जेह्के बची गेदे हे ओस दे दासें गी पकड़ियै उंदा अनादर कित्ता ते मारी दीत्ता। 7 उस बेलै राजा गी रोह् आया, ते ओस ने अपनी सैना भेजीयै उन हतयारां दा नाश कित्ता, ते उंदे नगर गी फुकी दीत्ता। 8 उस बेलै ओस ने अपने दासें कन्ने आखया, ’ ब्याह दा भोज तां तयार ए लेकन नमंत्रन लोक काबल नेई ठैह्रे। 9 इसे आस्तै चरस्तैं जाओ ते जिन्ने लोग तुसें गी मिलघंन, सबनीं गी ब्याह दे भोज च बलाई लेई आओ। ’ 10 इसे आस्तै उन्हैं दासैं सिड्कें उप्पर जाइयै के बुरे ते के भले, जिन्ने मिले, सबनी गी किट्ठा कित्ता; ते ब्याह दा घर परौह्नैं कन्ने भरोई गया।

11 “ जिस लै राजा परौह्नें गी दिखने आस्तै कोल आया, ते ओस ने उत्थैं इक मनुख गी दिखया, जिस ने ब्याह दा कपड़ा नेई लाह्दा हा। 12 ओस ने उसी पूछ्या, ’ हे मित्तर; तू ब्याह दा कपड़ा लाऐ दै बगैर इत्थैं की आए दा ? ’ ओस दा मूंह बंद होई गया। 13 उस बेलै राजै सेवकैं कन्ने आखया, ’ एस दे हत्थ ­ पैर बनीयै उसी बार न्हेरे च सुटी दियो, उत्थैं रोना ते दंद पीह्ना होग।’ 14 की वे बलाए दे ते मते न लेकन चुने दे थुड़े न।”

15 उस बेलै फरिसियैं जाइयै अप्पुं बीचैं बचार कित्ता के उसी के स चाली गल्लें च फसाचै। 16 उस बेलै उन्हैं अपनें चेलें गी हेरोदियैं कन्ने ओस दे कोल ऐ आखने गी भेजया, “ हे गुरु, आह्स जाननेयां के तू सच्चा ए, ते परमातमा दा रस्ता सच्चाई कन्ने सखाना ए ,ते किसे दी परवाह नी करना, की वे तू मनुख दा मूंह दिखीयै गल्लां नेई करना। 17 इसे आस्तै असें गी दस्स तू के सोचना ए ? केसर गी टैक्स देना ठीक ए यां नेई।” 18 यीशु ने उंदी दुष्टता जानीयै आखया, “ हे कपटियो, मीगी की परखदे हो ? 19 टैक्स दा सिक्का मीगी दस्सो।” उस बेलै ओह ओस दे कोल इक दीनार लेई आए। 20 ओस ने उन्हैं गी पूछ्या, “ ऐ मोह्र ते नां किस दा ए ? ” 21 उन्हैं उसी आखया, “ कैसर दा। ” उस बेलै ओस ने उंदे कन्ने आखया, “ जेका कैसर दा ए, ओह कैसर गी; ते जेका परमातमा दा ए, ओह परमातमा गी दियो।” 22 ऐ सुनीयै उन्हैं अचम्भा कित्ता, ते उसी छुड़ीयै चली गे।

23 उसै दिन सदुकी जेह्के आखदे न के मरें दा पुनरुत्थान है गै नेइयैं, ओस दे कोल आए ते उसी पूछ्या, 24 “ हे गुरु मूसा ने आखया हा के जे कोई बगैर संतान दे मरी जा, ते ओस दा प्रा ओस दी घरेआली कन्ने ब्याह करियै अपने प्रा आस्तै वंश पैदा करै। 25 हूंन साड़े इत्थैं सत प्रा हे; पैह्ला ब्याह करियै मरी गया, ते संतान ना होने दे कारण अपनी घरेआली गी अपने प्रा आस्तै शुड़ी गया। 26 इसे चाल्ली दुए ते त्रियै भी कित्ता, ते सतें तकर इय्ये ओया। 27 सबनी कोलां बाद ओह घरेआली भी मरी गयी। 28 इसे आस्तै जींदे होने उप्पर ओह उन सतें बीचा किस दी घरेआली होग ? की वे ओह सबनी दी घरेआली होई चुकी दी ही। ” 29 यीशु ने उन्हें उत्तर दीत्ता, “ तुस पवित्तर शास्त्र ते परमातमा दी शक्ति नेई जानदे; इसे कारण भूल्ल च पेदे हो। 30 की वे जींदे होने उप्पर ओह ना ब्याह करघंन ते ना ब्याह च दीत्ते जांघंन लेकन सुर्ग बीच परमातमा दे दुतें दे समान होंघन। 31 लेकन मरें दे जींदे होने दे बारै च के तुसैं ऐ बचन नेई पढ़या जेका परमातमा ने तुंदे कन्ने आखया: 32 “ मैं अब्राहम दा परमातमा, ते इसहाक दा परमातमा, ते याकूब दा परमातमा ऐं ? ओह मरें दा नेई, लेकन जींदे दा परमातमा ए।” 33 ऐ सुनीयै लोक ओस दे उपदेश कोलां र्हान होई गे।

34 जिस लै फरिसियैं सुनया के यीशु ने फरिसियें दे मूंह गी बंद करी दीत्ता, ते ओह किट्ठा होए। 35 उंदे बीचा इक व्यवस्थापक ने उसी परखने आस्तै उसी पूछ्या, 36 “ हे गुरु, व्यवस्थापक च के ड़ी आग्या बड्डी ए ? ” 37 ओस ने उसी आखया, “ तू परमातमा अपने प्रभु कन्ने अपने सारे मन ते अपने सारे प्राण ते अपनी सारी अकल दै कन्ने प्रेम रख। 38 बड्डी ख़ास आग्या ते इय्ये ए। 39 ते ओस दे समान ऐ दुई भी ऐ के तू अपने गुआंडी कन्ने अपने समान प्रेम रख। 40 इय्यै गै द’ऊँ आग्यां सारी व्यवस्था ते भविष्यवक्तां दा आधार एं।

41 जिस लै फरीसी किट्ठे हे, ते यीशु ने उन्हें पूछ्या, 42 “ मसीह दे बारै च तुस के सोचदे हो ? ओह किस दा पुत्तर ए ? ” उन्हैं ओस कन्ने आखया, “ दाऊद दा। ” 43 ओस ने उन्हें गी पूछ्या, “ ते दाऊद आत्मा च होइयै उसी प्रभु की आखदा ए ? 44 ’ प्रभु ने, मेरे प्रभु कन्ने आखया, मेरै सज्जै बौह्, जिस लै तकर के मैं तेरे बैरियें गी तेरे पैरैं दै थलै नेई करां।’ 45 भला, जिस लै दाऊद उसी प्रभु आखदा ए, ते ओह ओस दा पुत्तर किय्यां ठैह्रेया ? ” 46 एस दे उत्तर बीच कोई भी इक गल्ल नी बोली सकया। ओस दिन कोलां किसे गी फिरी ओस गी पूछने दा साह्स नेई ओया।

23

1 उस बेलै यीशु ने भीड़ कोलां ते अपनें चेलें गी आखया, 2 “शास्त्री ते फरीसी मूसा दी गद्धी उप्पर बैठे दे न; 3 इसे आस्तै ओह तुंदे कन्ने जे किश आखन ओह करयो ते मनयो, लेकन उंदे जैसे कम्म नेई करयो; की वे ओह आखदे ते हैंन लेकन करदे नेईयैं। 4 ओह इक ऐ सै भारी भोज गी जीसी चूकना मुश्कल ए, बन्नीयै उन्हें मनुख दे मुंढै उप्पर रखदे न; लेकन अप्पुं उसी अपनी उंगली कन्ने भी सरकाना नेई चांह्दे। 5 ओह अपने सारे कम्म लोकें गी दसने आस्तै करदे न: ओह अपनें तबीतें गी चैड़ा करदे ते अपनें कपड़ें दे कोरे बदांदे न। 6 भोज बीच ख़ास ख़ास थाह्र, ते सभा बीच ख़ास ख़ास आसन, 7 बजारैं बीच नमस्कार, ते इनसानें बीच रब्बी खुआना उन्हें भांदा ए। 8 लेकन तुस रब्बी नेई खुआयो, की वे तुंदा इक गै गुरु ए, ते तुस सारे प्रा हो। 9 धरती उप्पर किसे गी अपना पिता नेई आखयो, की वे तुंदा इक गै पिता ए, जेका सुर्ग बीच ए। 10 ते स्वामी भी नेई खुआयो, की वे तुंदा इक गै स्वामी ए, मतलब मसीह। 11 जेका तुंदे बीच बड्डा होए, ओह तुंदा सेवक बने। 12 जाग: ते जेका कोई अपने आप गी निक्का बनाह्ग, ओह बड्डा कित्ता जाग।

13 “हे कपटी शास्त्रियो एते फरीसियो, तुंदे उप्पर हाय ! तुस मनुख आस्तै सुर्ग दे राज दा द्वार बंद करदे हो, ना गै अप्पुं ओस बीच परवेश करदे हो ते ना ओस बीच परवेश करने आह्लें गी परवेश करना दिंदे हो। 14 [हे कपटी शास्त्रियो ते फरीसियो, तुंदे उप्पर हाय ! तुस बिधवा दे करें गी खाई जांदे हो, ते दसने आस्तै मते देर तकर प्रार्थना करदे रोंदे हो: इसे आस्तै तुसें मता दंड थ्होग।]

15 “ हे कपटी शास्त्रियो ते फरीसियो, तुंदे उप्पर हाय ! तुस इक जन गी अपने मत बीच लाह्ने आस्तै सारे पानी ते जगह बीच फिरदे हो, ते जिस लै ओह मत बीच आई जांदा ए ते उसी अपने कोलां दूना पापी बनाई दिंदे हो।

16 “ हे अन्ने अगुवो, तुंदे उप्पर हाय ! जे आखदे हो के जे कोई मंदिर दी कसम खाह् ते किश नेई, लेकन जे कोई मंदिर दे सुन्ने दी कसम खाह् ते ओस कन्ने बन्नोई जाग। 17 हे मूर्खो ते अन्नो, के ड़ा बड्डा ए; सुन्ना यां ओह मंदिर जिस दे कन्ने सुन्ना पवित्र होंदा ए ? 18 फिरी आखदे हो के जे कोई वेदी दी कसम खाह् ते किश नेई, लेकन जेकी भेंट ओस उप्पर ए, जे कोई ओस दी कसम खाह् ते बन्नोई जाग। 19 हे अन्नो, के ड़ा बड्डा ए; भेंट जां वेदी जिस कन्ने थाह्र पवित्र होंदा ए ? 20 इसे आस्तै जेका वेदी दी कसम खांदा ए, ओह ओस दी ते जे किश ओस दे उप्पर ए, ओस दी भी कसम खांदा ए। 21 जेका मंदिर दी कसम खांदा ए, ओह ओस दी ते ओस बीच रोहने आह्ले दी भी कसम खांदा ए। 22 जेका सुर्ग दी कसम खांदा ए, ओह परमातमा दे सिंहासन दी ते ओस उप्पर बै ठने आह्ले दी भी कसम खांदा ए।

23 “ हे कपटी शास्त्रियो ते फरीसियो, तुंदे उप्पर हाय ! तुस पोदीने ते सौंफ, ते जीरे दा दसमा अंश ते दिंदे हो, लेकन तुसैं व्यवस्था दी गंभीर गल्लें गी मतलब न्याय, ते दया, ते विश्वास गी शुड़ी दीत्ते दा ए; चाहीदा के तुस इन्नें भी करदे रोंदे ते उन्हें गी भी नेई शुड़दे। 24 हे अन्ने अगुवो, तुस मछर गी ते छानी लेंदे हो, लेकन ऊंट गी निंगली दिंदे हो।

25 “ हे कपटी शास्त्रियो ते फरीसियो, तुंदे उप्पर हाय ! तुस कटोरे ते थाली गी उप्पर उपरा ते मांजदे हो लेकन कोल न्हेर ते अंसयम कन्ने भरोए दे न। 26 हे अन्ने फरीसी, पैह्लें कटोरे ते थाली गी कोला मांज के ओह बाह्रा भी साफ़ रवै।

27 “ हे कपटी शास्त्रियो ते फरीसियो, तुंदे उप्पर हाय ! तुस चुना फिरीं दी कबरैं दै समान हो जेह्कियां उपरां तां शैल लबदियां न, लेकन कोल मुड़दे दीयां हड्डियां ते सारे किसम दी मलिनता कन्ने भरोई दीयां। 28 इसै रीती कन्ने तुस भी उपरा इनसानें गी धर्मी लबदे हो, लेकन कोल कपट ते अधर्म कन्ने भरोएदे हो।

29 “ हे कपटी शास्त्रियो ते फरीसियो, तुंदे उप्पर हाय ! तुस भविष्यवक्तां दी कबरां संवारदे ते धर्मीं दीयां कबरां बनांदे हो, 30 ते आखदे हो, ’ जे आह्स अपने बब्ब दादें दे दिनें च होंदे ते भविष्यवक्तां दी ह्त्या च उंदे साझी नेई होंदे। ’ 31 एस दे उप्पर ते तुस अपने उप्पर अप्पुं गै गुआई दिंदे हो के तुस भविष्यवक्तें दे हत्यारें दी संतान हो। 32 इसे आस्तै तुस अपने बब्ब दादें दे पाप दा घड़ा पूरी तरह भरी देयो। 33 हे सप्पो, हे करैतों दे बच्चयो, तुस नरक दे दंड कोलां किय्यां बचगे ? 34 इसै आस्तै दिखो, मैं तुंदे कोल भविष्यवक्तें ते बुधिमानें ते शास्त्रियें गी भेजना ए; ते तुस उंदे बीचा कइयें गी ते मारी देगे ते क्रूस उप्पर चढ़ागे, ते कईयें गी अपने अराधनालें च कोड़े मारगे ते इक नगर बीचा दुए नगर गी खदेड़दे फिरगे। 35 जिस कन्ने धर्मी हाबील कोलां लेइयै बिरिक्याह दे पुत्तर जकरयाह तकर, जीसी तुसैं मंदिर ते वेदी दे बीच मारी दीत्ता हा, जिन्ने धर्मियें दा खून धरती उप्पर बहाए गेदा ए ओह सारा तुंदे सिरे उप्पर पोह्ग। 36 मैं तुंदे कन्ने सच आखना ए, ऐ सब गल्लां एस समें दे लोकें उप्पर आई पोंघंन।

37 “ हे यरूशलेम, हे यरूशलेम ! तू भविष्यवकतें गी मार चाढ़ना ए, ते जेह्के तेरे कोल भेजे गेदे न, उंदे उप्पर पथराव करना ए। किनी गै बारी मैं चाहया के जिय्यां मुर्गी अपने बच्चें गी अपने पंखैं थलै कट्ठा करदी ए, इय्यां गै मैं भी तेरे बालकें गी किट्ठा करी लैं, लेकन तुसैं ना चाह्या। 38 दिखो, तुंदा घर तुंदे आस्तै उजाड़ शुड़या जांदा ए। 39 की वे मैं तुंदे कन्ने आखना ए के हूंन कोलां जिस लै तकर तुस ना आखगे, ’ धन्य ऐ ओह, जेका प्रभु दे नां कन्ने आंदा ए ’ उस बेलै तकर तुस मीगी फिरी कदें भी नेई दिखगे। ” जेका कोई अपने आप गी बड्डा बनाह्ग, ओह निक्का कित्ता

24

1 जिस लै यीशु मंदिर कोलां निकलियै जा करदा हा, ते ओस दे चेले ओस गी मंदिर दी रचना दसने आस्तै ओस दे कोल आए। 2 ओस ने उंदे कन्ने आखया, “ तुस ऐ सब दीखा करदे हो ना ! मैं तुंदे कन्ने सच आखना ए, इत्थैं पत्थर उप्पर पत्थर भी नी शड़ोग जेका ढाया नेई जाग।”

3 जिस लै ओह जैतून प्हाड़ उप्पर बैठा हा, ते चेलैं एकांत बीच ओस दे कल आइयै आखया, “ अस्सें सना के ऐ गल्लां कदुं होंघंन ? तेरे आने दा ते जगत दे अंत दा के चिन्न होग ? ” 4 यीशु ने उन्हें उत्तर दीत्ता, “ सावधान रहो ! कोई तुसें नेई भरमाए, 5 की वे मते सारे ऐ से होंघंन जेह्के मेरे नां कन्ने आइयै आखघंन, मैं मसीह एं’, ते मतें गी भरमांघन। 6 तुस लड़ाइयां ते लड़ाइयें दीयां चर्चां सुनगे, ते घबराई नेई जायो की वे इंदा होना जरुरी ए, लेकन ओस बेलै अंत नेई होग। 7 की वे जाति उप्पर जाति, ते राज उप्पर राज चढ़ाई करग, ते थाह्रै थाह्रै अकाल पोंघंन, ते भुंचाल होंघंन। 8 ऐ सारियां गल्लां पीडें दी शुरुआत होग। 9 उस बेलै ओह क्लेश देने आस्तै तुसें गी पड़कांघंन, ते तुसें मार चाढ़घंन ,ते मेरे नां दै कन्ने सारी जातियें दे लोग तुंदे कन्ने बैर रखघंन। 10 उस बेलै मते सारे ठोकर खाघंन, ते इक दुए गी पड़कांघंन, ते इक दुए कन्ने बैर रखघंन। 11 मते सारे झूठे भविष्यवक्ते उठ खड़ोघंन, ते मते सारें गी भरमांघंन। 12 अधर्म दे बदने कन्ने मते सारें दा प्रेम ठंडा पेई जाग, 13 लेकन जेका अंत तकर सबर - संदोख रखे रोह्ग, उसे दा उद्धार होग। 14 ते राज दा ऐ सुसमाचार सारै संसार बीच परचार कित्ता जाग, के सारियैं जातियैं उप्पर गुआई होए, उस बेलै अंत आई जाग।

15 “ इसे आस्तै जिस लै तुस ओस उजाड़ने आली घृणीत चीज गी जिस दी चर्चा दानिय्येल भविष्यवक्ता दे दवारै होई ही, पवित्तर थाह्र बीच खड़ोती दी दीखो (जेका पढ़ै ते समझै), 16 उस बेलै जेह्के यहूदिया बीच होंघंन ओह प्हाड़ैं उप्पर नस्सी जांह्न। 17 जेह्के छतै उप्पर होंन, ओह अपने घरे गी समान लेने आस्तै नेइ उतरन; 18 ते जेह्के खेते बीच होंन, ओह अपना कपड़ा लेने आस्तै पीछें ना परतोन।

19 उन्हैं दिनैं बीच जेह्कियां गर्भवती ते दुद्ध पिलांदियाँ होंघंन, उंदे आस्तै हाय हाय। 20 प्रार्थना करा करो के तुसें जोड़े बीच जां सब्त दे दिन नस्सना नेई पवै। 21 की वे ओस बेलै ऐ सा भारी क्लेश होग, जेया संसार दे शुरू कोलां ना अय्यें तकर ओया ते ना कदें होग। 22 जे ओह दिन घटाए नेई जांदे ते कोई प्राणी नेई बचदा, लेकन चुनें दे कारण ओह दिन घटाए जांघंन। 23 ओस बेलै जे कोई तुसें गी बोलग, ’दिखो, मसीह इत्थें ए !’ जां ’उत्थें ए !’ ते विश्वास नेई करयो।’

24 की वे झूठे मसीह ते झूठे भविष्यवकते उठी खड़ोंघंन, ते मते चिन्न ते अद्भुत कम्म दसघंन के जे होई सकग ते चुनें दे भी भरमाई देंन। 25 दिखो, मैं पैह्लै गै तुंदे कन्ने ऐ सब किश आखी दीत्ता ए। 26 इसे आस्तै जे ओह तुंदे कन्ने आखन, ’ दिखो, ओह जंगल बीच ए ’, ते बार ना निकलयो; जां ’दिखो, ओह कोठरियैं बीच ए ’, ते विश्वास नेई करयो।

27 की वे जिय्यां बिजली पूर्व कोलां निकलियै पश्चिम तकर चमकदी ए, उय्यां गै मनुख दे पुत्तर दा भी आना होग। 28 जित्त्थैं लोथ होए, उत्थैं गै गिद्ध किट्ठे होंघंन।

29 “ उन्हें दिनें दे क्लेश दे फोरन बाद सूरज अंधियारा होई जाग, ते चन्न दी लोऽ जांदी रोह्ग, ते तारे अंबरा पेई जांघंन ते अंबर दिय्यां शक्तियां ह्लाई जांघंन।’ 30 उस बेलै मनुख दे पुत्तर दा चिन्न अंबर बीच लबग, ते उस बेलै धरती दे सारें कुलें दे लोक छाती पिटघंन; ते मनुख दे पुत्तर गी बड़ी शक्ति ते ऐश्वर्य दै कन्ने अंबर उप्पर ओंदे दिखघंन। 31 ओह तुरही दे बड्डे शब्द कन्ने अपने दुतें गी भेजग, ते ओह अंबर दे एस छोर कोलां ओस छोर तकर, चोंनी दिशें कोलां ओस दे चुनें गी किट्ठा करघंन।

32 “ अंजीर दे रुक्ख कोलां ऐ दृष्टांत सीखो: जिस लै ओस दी डाली कोमल होई जांदी ते पत्तर निकलना लगदे न, ते तुस जानी लेंदे हो के गर्मी दी रुत्त कोल ए। 33 इसे चाल्ली जिस लै तुस इन सारियें गल्लें गी दिखो, ते जानी लेओ के ओह कोल ए, बरना दराजे उप्पर गै 34 मैं तुंदे कन्ने सच आखना ए के जिस लै तकर ऐ सारियां गल्लां पुरियां नेई होई जांह्न, उस बेलै तकर एस पीढ़ी दा अंत नेई होग। 35 अंबर ते धरती टली जांघंन, लेकन मेरियां गल्लां कदैं नी टलघंन।

36 “ ओस दिन ते ओस घड़ी दे बारै बीच कोई नी जानदा, ना सुर्ग दे दूत ते ना पुत्तर, लेकन सिर्फ पिता। 37 जिय्यां नूह दे दिन हे, उय्यां गै मनुख दे पुत्तर दा भी आना होग। 38 की वे जिय्यां जल - प्रलय कोलां पैह्लें दे दिनें बीच, जिस दिन तकर नूह ज्हाज उप्पर नेई चढ़या, ओस दिन तकर लोक खांदे पिंदे हे, ते उंदे बीच ब्याह होंदे हे। 39 ते जिस लै तकर जल - प्रलय आइयै उन्हें गी रोह्ड़ी नेई गया, उस बेलै तकर उन्हें गी किश भी पता नेई चलया; उय्यां गै मनुख दे पुत्तर दा भी आना होग। 40 ओस बेलै द’ऊँ मनुक्ख खेतें च होंघंन, इक लेई लित्ता जाग ते दुआ शुड़ी दीत्ता जाग। 41 द’ऊँ जनानियां चक्की पींह्दीयां रोह्घंन, इक लेई लेती जाग ते दुई शुड़ी दीत्ती जाग। 42 इसे आस्तै जागे रवो, की वे तुस नेई जानदे के तुंदा प्रभु किस दिन आह्ग। 43 लेकन ऐ जानी लेओ के जे घर दा स्वामी जानदा होंदा के चोर किस पैह्र आह्ग ते जागा रोंह्दा, ते अपने घरे बीच चोरी नेई होना दिंदा। 44 इसे आस्तै तुस भी तयार रवो, की वे जिस घड़ी दे बारै बीच तुस सोचदे भी नेई हो, उसै बेलै मनुख दा पुत्तर आई जाग।

45 “ इसे आस्तै ओह विश्वास जोग ते बुद्धिमान दास कुन्न ए, जीसी स्वामी ने अपने नोकर - चाकरें उप्पर सरदार ठैह्राया के समें उप्पर उन्हें रुट्टी दीयै ? 46 धन्य हे ओह दास, जीसी ओस दा स्वामी आइयै इय्यां गै करदे पाए। 47 मैं तुंदे कन्ने सच आखना ए, ओह उसी अपनी सारी संपति उप्पर अधिकारी ठैह्राग। 48 लेकन जे ओह दुष्ट दास सोचना लगै के मेरे स्वामी दे ओह ने गी देर ए, 49 ते अपने साथी दासें गी मारना लगे, ते पिय्यकड़ें कन्ने खा -पी। 50 ते ओस दास दा स्वामी ऐह्से दिन आह्ग, जिस लै ओह ओस दी बाट दा इंतजार नेई करदा होए, ते ऐह्सी घड़ी जीसी ओह नेई जानदा होए, 51 उस बेलै ओह उसी भारी ताड़ना देह्ग ते ओस दा भाग कपटियें दै कन्ने ठैह्राग: उत्थें रोना ते दंद पीह्ना होग।

25

1 “ सुर्ग दा राज उन दस कवारियें दै समान होग जेह्कीं अपनी मशालां लेइयै मराजे कोलां भेंट करने गी निकलियां। 2 उंदे बीच पंज्ज मूर्ख ते पंज्ज समझदार थीं। 3 मूर्खैं अपनी मशालां ते लेतियां, लेकन अपने कन्ने तेल नेई लेता; 4 लेकन समझदारैं अपनी मशालैं कन्ने अपनी कुप्पियें बीच तेल भी भरी लेता। 5 जिस लै मराजे दे आने गी देर होई, ते ओह सारियां उंघनां लगीयां ते सेई गईयां।

6 “ अधी राती शोर मचया: ’ दिखो, मराज आह् करदा !ओस कन्ने भेंट करने गी चलो। ’ 7 उस बेलै सारियां कवारियां उठियै अपनियां मशालां ठीक करना लगियां। 8 ते मूर्खैं समझदारैं कन्ने आखया, ’ अपने तेले बीचा अस्सें भी किश दियो, की वे साड़ीयां मशालां हिस्सला दियां।’ 9 लेकन समझदारैं उत्तर दीत्ता, ’अगर ऐ साड़े ते तुंदे आस्तै पूरा नेई होए; भला ते ऐ ऐ के तुस बेचने आह्लें दे कोल जाईयै अपने आस्तै मुलें लेई लैओ। 10 जिस लै ओह मुलैं लेने जा करदी हियां ते मराज आई पुजज्या, ते जेहकियां तयार हियां, ओह ओस दे कन्ने ब्याह आह्ले घर चली गइयां ते द्वार बंद करी दीत्ता गया। 11 एस दे बाद दुइयां कवारियां भी आईयै बोलना लगियां, ’ हे स्वामी, हे स्वामी, साड़े आस्तै द्वार खोली दे !’ 12 ओस ने उत्तर दीत्ता, ’मैं तुंदे कन्ने सच आखना एं, मैं तुसें गी नेई जानना।’ 13 इसै आस्तै जागदे रवो, की वे तुस ना ओस दिन गी जांदे हो, ना ओस घड़ी गी।

14 “की वे ऐ ओस मनुख आली दशा ए जिस ने परदेस जांदे समैं अपनें दासें गी बलाइयै अपनी संपत्ति उन्हें सौंपी दीत्ती। 15 ओस ने इक गी पंज्ज तोड़े, दुए गी द’ऊँ, ते त्रिये गी इक; मतलब हर इक गी ओस दी सामर्थ दे अनुसार दीत्ता, ते उस बेलै ओह परदेस चली गया। 16 उस बेलै, जीसी पंज्ज तोड़े मिले दे हे, ओस ने फोरन जाइयै उंदै कन्ने लेन देन कीत्ता, ते पंज्ज तोड़े होर कमाए। 17 इसै रीती कन्ने जीसी द’ऊँ मिले दे हे ओस ने भी द’ऊँ होर कमाए। 18 लेकन जीसी इक मिले दा हा, ओस ने जाइयै मिट्टी खोदी, ते अपने स्वामी दे पैसे छपाली दीत्ते।

19 “ मते दिनें दे बाद उंदे दासें दा स्वामी आइयै उंदे कोलां लेखा लेने लगया। 20 जीसी पंज्ज तोड़े मिले हे, ओस ने पंज्ज तोड़े होर लाइयै आखया, ’हे स्वामी, तू मीगी पंज्ज तोड़े सौंपे हे, दिख, मैं पंज्ज तोड़े होर कमाए न। 21 ओस दे स्वामी ने ओस कन्ने आखया, “ धन्य, हे अच्छे ते बिशवास जोग दास, तू थ्होड़े बीच बिशवास जोग रहा; मैं तुगी मती सारी चीजां दा अधिकारी बनागा। अपने स्वामी दे आन्नंद बीच सहभागी हो।’

22 “ ते जीसी द’ऊँ तोड़े मिले हे, ओस ने भी आइयै आखया, ’ हे स्वामी, तू मीगी द’ऊँ तोड़े सौंपे हे, दिख, मैं द’ऊँ तोड़े होर कमाए।’ 23 ओहस दे स्वामी ने ओस कन्ने आखया, धन्य, हे अच्छे ते विश्वास जोग दास, तू थ्होड़े बीच विश्वास जोग रहा; मैं तुगी मतीं चीजां दा अधिकारी बनागा। अपने स्वामी दे आन्नंद बीच सहभागी हो।’

24 “ उस बेलै जीसी इक तोड़ा मिले दा हा, ओस ने आइयै आखया, ’ हे स्वामी, मैं तुगी जानदा हा के तू कठोर मनुख ए: तू जित्त्थैं कुत्तै नेई राह्ना उत्थैं बड्डना ए, ते जित्त्थैं नेई छींटना उत्थुंआं गै किट्ठा करना ए। 25 इसे आस्तै मैं डरी गया ते तेरा तोड़ा मिट्टी बीच शपाली दीत्ता। दिख, जेका तेरा ए, ओह ए ऐ। 26 ओस दे स्वामी ने उसी उत्तर दीत्ता, ’ हे दुष्ट ते आलसी दास, जे तू ए जानदा हा के जित्थ मैं नेई राह्या उत्त्थुंआं बड्डना ए, ते जित्त्थैं मैं नेई छींटया उत्त्थुंआं किट्ठा करना ए; 27 ते तुगी चाहीदा हा के मेरा पैसा सर्राफें गी देई दिंदा, उस बेलै मैं अपना धन ब्याज दे समेत लेई लेंदा। 28 इसे आस्तै ओह तोड़ा ओस कोलां लेई लेओ, ते जिस दे दस तोड़े न, उसी देई देयो। 29 की वे जिस किसै दै कोल ऐ, उसी होर दीत्ता जाग; ते ओस दे कोल होर होई जाग: लेकन जिस दे कोल नेईयैं, ओस कोलां ओह भी जेका जेह्का ओस दे कोल ऐ, लेई लित्ता जाग। 30 ते एस न्कम्मे दास गी बार न्हेरे बीच सुट्टी देओ, जित्थें रोह्ना ते दंद पीह्ना होग।

31 “ जेस लै मनुख दा पुत्तर अपनी महिमा च आह्ग ते सारे सुर्ग दूत ओस दे कन्ने आंघंन, ते ओह अपनी महिमा दे सिंहांसन उप्पर विराजमान होग। 32 ते सारीयां जातियां ओस दे सामने किट्ठीयां किती जांघंन; ते जिय्यां चरवाहा भिड्डें गी बकरीयां कोलां अलग करी दिंदा ए, उस चाल्ली ही ओह उन्हें गी इक दुए कोलां अलग करग। 33 ओह भिड्डें गी अपनी सज्जी बखी ते बकरीयें गी खबी बखी खड़ा करग। 34 उस बेले राजा अपनी सज्जी बखी आलें गी आखग, ’ हे मेरे पिता दे धन्य लोको, आऔ ओस राज दे अधिकारी होई जाओ, जेड़ा संसार दे आदि कोलां तुंदे आस्ते तेयार किते दा ऐ। 35 की वे मैं भूखा हा, ते तुसैं मीगी खाने दिता; मैं त्रै (प्यासा) दा हा, ते तुसैं मीगी पानी पिलाया; मैं परदेसी हा, ते तुसैं मीगी अपने घरे च ठहराया; 36 मैं नंगा हा, ते तुसैं मीगी कपड़े पहनाए; मैं बीमार हा, ते तुसैं मेरी सुधि लेती, मैं जेल बीच हा, ते तुस मीगी मिलने आए।’

37 “ उस बेले धर्मी उसी उत्तर देंघंन, ’हे प्रभु, अस्सैं कोले तुगी भूखा दिखया ते खिलाया ? जां त्रै (प्यासा) दा दिखया ते पानी पिलाया ? 38 अस्सैं कोले तुगी परदेसी दिखया ते अपने घरे च ठहराया ? जां नंगा दिखया ते कपड़े पहनाए ? 39 अस्सैं कोले तुगी बीमार जां जेले च दिखया ते तेरे कन्ने मिलने आए ?’ 40 उस बेले राजा उन्हें उत्तर देग, ’ मैं तुंदे कन्ने सच आखना के तुसैं जेड़ा मेरे इनां छोटे कोलां छोटे भ्रांऽ बीचा किसे इक कन्ने किता, ओह मेरे गे कन्ने किता।’

41 “ उस बेले ओह खबी बखी आलें गी आखग, ’ हे शापित लोको, मेरे सामने कोलां ओस अनंन्त अग्ग बीच चली जाओ, जेड़ी शैतान ते ओदे दूतें लेई तेयार किती ऐ। 42 की वे मैं भूखा हा, ते तुसैं मीगी खाने गी नेई दिता; मैं त्रै (प्यासा) हा, ते तुसैं मीगी पानी नेई पिलाया; 43 मैं परदेसी हा, ते तुसैं मीगी अपने घर नेई ठहराया; मैं नंगा हा, ते तुसैं मीगी कपड़े नेई पहनाए; मैं बीमार ते जेले च हा, ते तुसैं मेरी सुधि नेई लेती।’

44 “ उस बेले ओह उत्तर देंघंन, हे प्रभु, अस्सैं तुगी कोले भूखा, जां प्यासा, जां परदेसी, जां नंगा, जां बीमार, जां जेले च दिखया, ते तेरी सेवा टहल नेई किती ? 45 उस बेले ओह उन्हें उत्तर देग, “ मैं तुंदे कन्ने सच आखना ए के तुसैं जेड़ा इनां छोटा कोलां छोटें बीचा किसे इक कन्ने नेई किता, ओह मेरे कन्ने भी नेई किता।’ 46 ते ए अनंन्त दंड भोगघंन मगर धर्मी जीवन बीच परवेश करघंन।”

26

1 जिस ले यीशु ए सब गल्लां आखी चूका ते अपने चेलें गी आखना लगया, 2 “तुस जानदे हो की दो दिनें बाद फसह दा त्योहार ऐ, ते मनुख दा पुत्तर क्रूस उप्पर चढ़ाए जाने आस्ते पड़काया जाग।”

3 उस बेले प्रधान याजक ते प्रजा दे पुरनिए काइफा नां दे महायाजक दे आंगने च किट्ठे होए, 4 ते आपस बीच बिचार करना लगे की यीशु गी चलाकी कन्ने पकड़ीयै मारी दिचै। 5 लेकन ओह आखदे हे, त्योहार दे समें नेई, कुत्ते ऐसा नेई होए की लोकें च बलवा मची जाए।”

6 जिस ले यीशु बैतनिय्याह च शमोन कोढ़ी दे घर हा, 7 ते इक घरेआली संगमरमर दे पांडे च मता किमती इन्न लेइयै ओस दे कोल आई, ते जिस ले ओह रुट्टी खाने गी बैठा हा ते ओस दे सिर उप्पर डोली दिता। 8 ए दिखियै ओस दे चेले नाराज होए ते आखना लगे, एस दा की सत्यानाश किता ? 9 इसी ते अच्छे मूले उप्पर बेचिये कंगालें गी बंडोई सकदा हा।” 10 ए जानियै यीशु ने उन्हें आखया, “ घरेआली गी की सतांदे हो ? ओस ने मेरे कन्ने भलाई किती ऐ। 11 कंगाल ते तुंदे कन्ने म्हेशां रैंदे न, मगर मैं तुंदे कन्ने म्हेशां नेई रेगा। 12 ओस ने मेरे शरीर उप्पर जेड़ा इन्न डोल्या ऐ ओह मेरे दब्बने आस्ते किता गया ऐ। 13 मैं तुंदे कन्ने सच आखना ऐ, की सारे संसार च जित्थें कुत्ते ए सुसमाचार प्रचार किता जाग, उत्थें ओस दे इस कम्म दा बर्णन भी ओस दी याद च किता जाग।”

14 उस बेले यहूदा इस्करीयोती ने, जेड़ा बारां चेलें बीचा इक हा, प्रधान याजकें दे कोल जाइयै आखया, 15 “जे मैं उसी तुंदे हत्थ पड़काई दियां ते मीगी के देगे ?”उन्हैं उसी त्री चांदी दे सिक्के तोलियै देई दिते। 16 ते ओह उसे समें कोलां उसी पड़काने दा बेला तुपना लगया।

17 अखमीरी रुट्टी दे त्योहार दे पैले दिन, चेले यीशु दे कोल आइयै पूछना लगे, “तू कुत्थें चाना की आस तेरे आस्ते फसह खाने दी तेयारी करचे ?” 18 ओस नै आखया, नगर च अमुक मनुख दे कोल जाइयै ओदे कन्ने आखो, ’गुरु आखदा ऐ के मेरा समां कोल ऐ। मैं अपने चेलें कन्ने तेरे इत्थें त्योहार मनागा’।” 19 इस आस्ते चेलैं यीशु दी आग्या मनी ते फसह तेयार किता।’

20 जिस ले शाम होई ते ओह बारें दे कन्ने भोजन करने गी बैठा। 21 जिस लै ओह खा करदे हे ते ओस ने आखया, “मैं तुंदे कन्ने सच आखना के तुंदा बीचा इक मीगी पकड़ाग।” 22 इस लेई ओह मते उदास होए, ते हर इक उसी पूछना लगया, “हे गुरु, के ओह मैं ऐं ?” 23 ओस ने उत्तर दिता, “जिस ने मेरे कन्ने थाली च हत्थ पाए दा, उए मीगी पड़काग। 24 मनुख दा पुत्तर ते जिय्यां ओस दे बारे च लिखे दा ऐ, जांदा ही ऐ; लेकन ओस मनुख आस्ते शोक ऐ जिस दे द्वारै मनुख दा पुत्तर पड़काया जांदा ऐ: जे ओस मनुख दा जन्म गै नेई होंदा, ते ओस दा भला होंदा।” 25 उस बेले ओस दे पड़काने आले यहूदा ने आखया, “ हे रब्बी, के ओह मैं हां ?” ओस ने उसी आखया, “तू आखी चुकया।”

26 जिस लै ओह खा करदे हे ते यीशु ने रुट्टी लेती, ते आशीष मंगिये तोड़ी ,ते चेलें गी देइयै आखया, “लेओ, खाओ; ए मेरी जिंद ऐ।” 27 फिरी ओस ने कटोरा लेइयै धन्यावाद किता, ते उन्हें देइयै आखया, तुस सारे एस बीचा पीओ, 28 की वे ऐ वाचा दा मेरा ओह खून ऐ, जेड़ा मतें सारें आस्ते पापें दी माफ़ी आस्ते बहाया जांदा ऐ। 29 मैं तुंदे कन्ने आखना ऐ के दाख दा ए रस ओस दिन तकर कदें नी पीगा, जदूं तकर तुंदे कन्ने अपने पिता दे राज बीच नमां नेई पियां।” 30 फिरी ओह भजन गाइयै जैतून प्हाड़ उप्पर गए।

31 उस बेले यीशु इ उंदे कन्ने आखया, “तुस सारे अज्ज गे राती गी मेरे बारे च ठोकर खागे, की के लिखे दा ऐ: ’मैं चरवाहे गी मारगा, ते झुंड दी पीडडां तितर बितर ओई जाघंन। 32 लेकन मैं अपने जी उठने दे बाद तुंदे कोलां पैलें गलील गी जागा।” 33 एस उप्पर पतरस ने ओस कन्ने आखया, “जे सारे तेरे बारे च ठोकर खांन ते खांन, लेकन मैं कदें भी ठोकर नी खागा।” 34 यीशु ने ओस कन्ने आखया, “मैं तेरे कन्ने सच आखना के अज्ज गै रातीं मुर्गे दे बांघ देने कोलां पैलें, तू त्रै बारी मेरे लेई मुकरी जागा।” 35 पतरस ने ओस कन्ने आखया, “जे मीगी तेरे कन्ने मरना भी पोग, तां भी मैं तेरे कोलां कदें नी मुकरगा।”ते इय्यां गै सब चेलैं आखया।

36 उस बेले यीशु अपनें चेलें दे कन्ने गतसमनी नां दे इक जगह च आया ते अपनें चेलें आखना लगया, “इत्थें बैठे रेयो, जिस लै तकर मैं उत्थें जाइयै प्रार्थना करां।” 37 ओह पतरस ते जबदी दे दोनीं पूत्रें गी कन्ने लेई गया, ते उदास कन्ने व्याकुल होना लगया। 38 उस बेले ओस ने उंदे कन्ने आखया, “मेरा जी मता उदास ऐ, जित्थें तकर के मेरा प्राण निकला जादा ए। तुस इत्थें ठैरो ते मेरे कन्ने जागदे रवो।” 39 फिरी ओह थोड़ा होर अग्गें बदियै मूंह दे बल किरया, ते ऐ प्रार्थना किती, “हे मेरे पिता, जे होई सके ते ऐ कटोरा मेरे कोलां टली जाए, तां भी जिय्यां मैं चाना इय्यां नेई, लेकन जिय्यां तू चानां उए होए। 40 फिरी ओस ने चेलें दे कोल आइयै उन्हें सुते दिखया ते पतरस कन्ने आखया, “के तुस मेरे कन्ने इक घड़ी भी नेई जागी सके ? 41 जागदे रवो, ते प्रार्थना करदे रवो के तुस परीक्षा च नेइ पवो: आत्मा ते तेयार ऐ, लेकन शरीर कमजोर ऐ।” 42 फिरी ओस ने दुई बार जाइयै ऐ प्रार्थना किती, “हे मेरे पिता, जे ऐ मेरे पीते बगैर नेई हटी सकदा ते तेरी मर्जी पूरी होए।” 43 उस बेले ओस ने आइयै उन्हें फिरी सुते दे दिखया, की वे उंदी अखां नींदर कन्ने परोती हियां। 44 उन्हें शुड़ीयै ओह फिरी चली गया, ते उन्हैं शब्दें च फिरी त्री बारी प्रार्थना किती। 45 उस बेले ओस ने चेलें दे कोल आइयै उन्हें आखया, “हूंन सुते रवो, ते आराम करो: दिखो, घड़ी आई पुजी ऐ, ते मनुख दा पुत्तर पापियें दे हत्थ पड़काया जांदा ऐ। 46 उठो, चलचे; दिखो, मेरा पकड़ाने आला कोल आई पुजे दा ऐ।”

47 ओह ऐ आखा गै करदा हा के यहूदा जेड़ा बारां बीचा इक हा आया, ते ओस कन्ने प्रधान याजकें ते लोकें दे पुरनियें दी भीड़, तलवारां ते लाठीयां लेइयै आई। 48 ओस दे पड़काने आले ने उन्हें ऐ संकेत दिता हा: “जिसी मैं चूमी लेगा उए ऐ: उसी पकड़ी लेयो।” 49 ते फोरन यीशु दे कोल आइयै आखया, “हे रब्बी, नमस्कार !” ते उसी मता चुमया। 50 यीशु ने उसी आखया, “हे मित्र, जिस कम्म आस्ते तू आया ऐ, उसी करी लै।”उस बेले उन्हैं यीशु उप्पर हत्थ रखे ते उसी पकड़ी लेता। 51 यीशु दे साथियें बीचा इक ने हत्थ बदाइयै अपनी तलवार खिची लेती ते महायाजक दे दास उप्पर चलाइयै ओस दा कान उड़ाई दिता। 52 उस बेले यीशु ने उसी आखया, “अपनी तलवार म्यान च रख लै की वे जेड़े तलवार चलांदे ओह तलवार कन्ने नाश किते जाघंन। 53 के तू नेई जानना के मैं अपने पिता अगें विनती करी सकना ऐ, ते ओह सुर्ग दुतें दी बारां पलटन कोलां जादे मेरे कोल हूंन हाजर करी देग ? 54 लेकन पवित्र शास्त्र दी ए गल्लां के एसा होना जरुरी ऐ, किय्यां पुरीयां होघंन ? 55 उस बेले यीशु ने भीड़ गी आखया, “के तुस तलवारां ते लाठियां लेइयै मीगी डाकू दे समान पकड़ने आस्ते निकले हो ? मैं हर दिन मंदिर च बेईयै उपदेश दिंदा हा, ते तुसैं मीगी नेई पकड़या। 56 लेकन ए सब इस आस्ते ओया ऐ के भविष्यवक्तें दे बचन पुरे होंन।” उस बेले सारे चेले उसी शुड़ीयै नसी गए।

57 उस बेले यीशु मसीह दे पकड़ने आले उसी काइफा नां दे महायाजक दे कोल लेई गए, जित्त्थें शास्त्री ते पुरनिये किट्ठे होए दे हे। 58 पतरस दूर गै दूर ओस दे पिछें पिछें महायाजक दे आंगन तकर गया, ते कोल जाइयै अंत दिखने गी प्यादें दे कन्ने बैठी गया। 59 प्रधान याजक ते सारी महासभा यीशु गी मारने आस्ते ओस दे विरोध च झूठी गुआई च हे, 60 लेकन मते सारें झूठें गवाएं दे आने उप्पर भी ना पाई। अंत बीच दो जन आए, 61 ते आखया, एस ने आखे दा ऐ की मैं परमातमा दे मंदिर गी टाई सकना ऐ ते उसी तीन दिनें च बनाई सकना ऐ।”

62 उस बेले महायाजक ने खड़े होइयै यीशु कन्ने आखया, “के तू कोई उत्तर नेई दिना ? ए लोक तेरे बिरोध च के गुआई दिंदे न ?” 63 लेकन यीशु चुप रेया। उस बेले महायाजक ने उसी आखया, “मैं तुगी जिंदे परमातमा दी कसम दिना ऐ के जे तू परमातमा दा पुत्तर मसीह ऐं ते साड़े कन्ने आखी दे।” 64 यीशु ने उसी आखया, “तो अप्पुं गै आखी दिता; बरना मैं तेरे कन्ने ए भी आखना ऐ के हूंन कोलां तुस मनुख दे पुत्तर गी सर्वशक्तिमान दे सज्जे बखी बैठे, ते आकाश दे बदले उप्पर ओंदे दिखगे।” 65 एस उप्पर महायाजक ने अपने कपड़े फाड़े ते आखया, “एस ने परमातमा दी निंदया किती ऐ, हूंन असें गुआइयें दी के लोड़ ? दिखो, तुसैं हूंन ए निंदया सुनी ऐ ! 66 तुस के सोचदे हो ? “ उन्हैं उत्तर दिता, ऐ हत्या दे काबल ऐ।” 67 उस बेले उन्हैं ओदे मूंह उप्पर थुक्या ते उसी मुक्के मारे, दुऐं चपेटां मारीयै आखया, 68 “ हे मसीह, साड़े कन्ने भविष्यवाणी करीयै बोल के किस नै तुगी मारया ?”

69 पतरस बार आंगन च बैठा हा के इक दासी ओस दे कोल आई ते आखया, “तू भी यीशु गलीली दे कन्ने हा।” 70 ओस ने सारे दे सामने ए आखदे होई मना किता, “मैं नेई जानना के तू के आखनी ऐ।” 71 जेस लै ओह बार डेवढ़ी च गया, ते दुई दासी ने उसी दिखियै उंदे कन्ने ओह जेड़े उत्थें हे आखया, “ ए भी ते यीशु नासरी दे कन्ने हा।” 72 ओस ने कसम खाइये फिरी मना किता: मैं ओस मनुख गी नेई जानना।” 73 थुड़ी देर बाद लोक जेड़े उत्थें खड़ोते हे, पतरस दे कोल आइयै उसी आखया, “सचमुच तू भी उंदे बीचा इक ऐ, की वे तेरी बोली तेरा भेद खोली दिंदी।” 74 उस बेले ओह धिक्कारने ते कसम खाना लगया: “मैं ओस मनुख गी नेई जानना।” ते फोरन मुर्गै बांग दीती। 75 उस बेले पतरस गी यीशु दी आखी गेदी गल्ल याद हो आई: “मुर्गे दे बांग देने कोलां पैलें तू त्रै बारी मेरा मना करगा।” ते ओह बार जाइयै फुटी -फुटी करी रोने लगया।

27

1 जेस ले भोर (भ्याग) होई ते सारे प्रधान याजक ते लोकें दे पुरनियैं यीशु गी मारी देने दी कामना किती 2 उन्हैं उसी बनया ते लेई जाइयै पिलातुस हाकिम दे हत्थे बीच सोंपी दिता।

3 जिस ले ओस दे पड़काने आले यहूदा ने दिखया के ओह दोषी ठहराया गया ऐ ते ओह पछताया ते ओह त्री चांदी दे सिक्के प्रधान याजक ते पुरनियें दे कोल फेरी लाया 4 ते आखया, “मैं निर्दोष गी घात करने आस्ते पकड़ाइयै पाप किता ऐ !” उन्हैं आखया, “असें के ? तू ऐं जान।” 5 उस बेले ओह उन सिक्कें गी मंदिर च सुट्टी ऐ चली गया, ते जाइये अपने आप गी फांसी दिती।

6 प्रधान याजकैं उन सिक्कें गी लेईयै आखया, “इन्हें, भंडार च रखना उचित नेईयै, की वे ए खूने दा मूल ऐ। ” 7 इस आस्ते उन्हैं सम्मति करिये उन सिक्कें कन्ने परदेसियें गी गाड़ने आस्ते कम्हार दा खेत मुलें लेई लेता। 8 इस आस्ते ओह खेत अज्ज तकर लहू दा खेत आखा जांदा। 9 उस बेले ओह बचन जेड़ा यिर्मयाह भविष्यवक्ता दे द्वारे आखे गेदा हा ओह पूरा ओया: “ उन्हैं ओह त्री सिक्के मतलब ओस ठहराए गेदे मूल गी जिसी इस्राएल दी संतान बीचा मतैं ठहरादा हा लेई लेता, 10 ते जिय्यां प्रभु ने मीगी आज्ञा दिती ही उय्यां गै उन्हें कम्हार दे खेत दे मूल कोलां देई दिता।”

11 जेस ले यीशु हाकिम दे सामने खड़ोते दा हा ते हाकिम ने उसी पुछया, “ के तू यहूदियां दा राजा ऐ ?” यीशु ने उसी आखया, “तू अप्पुं गै आखाना।” 12 जेस ले प्रधान याजक ते पुरनीए ओस उप्पर दोष ला करदे हे, ते ओस ने किश उत्तर ना दिता। 13 इस उप्पर पिलातुस ने उसी आखया, “के तू नेई सुनदा के इ तेरे बिरोध बीच किनियां गुआइयां दिया करदे न ?” 14 लेकन ओस ने उसी इक गल्ल दा भी उत्तर नेई दिता, जित्थें तकर की हाकिम गी बड़ा हैरान लगया।

15 हाकिम दी ए रिती ही के ओस त्योहार च लोकें आस्ते किसे इक बंदी गी जीसी ओह चांदे हे शुड़ी दिंदा हा। 16 ओस समें उंदे उत्थें बरअब्बा नां दे मने दा इक बंदी हा। 17 इस आस्ते ओह किट्ठा होए, ते पिलातुस ने उन्हें आखया, “तुस कुसी चांदे के मैं तुंदे आस्ते शुड़ी दियां ? बरअब्बा गी यां यीशु गी जेड़ा मसीह आखा जांदा ए ?” 18 की वे ओह जानदा हा की उन्हैं उसी डाह कन्ने पड़काए दा ऐ। 19 जेस लै ओह न्याय दी गदी उप्पर बैठा हा ते ओस दी घरेआली ने उसी स्नेहा भेजया, “तू ओस धर्मी दे मामले च हत्थ नी पायां, की वे मैं अज्ज सूखने च ओदे कारण मता दुःख चुकया।”

20 प्रधान याजकें ते पुरनियैं लोकें गी उभारया की ओह बरअब्बा गी मंगी लेन, ते यीशु दा नाश करान। 21 हाकिम ने उन्हें पूछ्या, इना दोनों बीचा केड़े गी चांदे हो के मैं तुंदे आस्ते शुड़ी दियां ?”उन्हैं आखया, “बरअब्बा गी।” 22 पिलातुस ने उन्हें पूछ्या, “फिरी यीशु गी, जेड़ा मसीह आखा जांदा ऐ, के करां ?” सबनी उसी आखया, “ओह क्रूस उप्पर चढ़ाया जा !” 23 हाकिम ने आखया, “की, ओस ने के बुराई किती ऐ? लेकन ओह होर भी करलाई करलाई आखना लगे, “ओह क्रूस उप्पर चढ़ाई दिता जा !” 24 जेस ले पिलातुस ने दिखया, की किश बनी नेई सकदा लेकन एस दे बजाय रोला बदा करदा ऐ, ते ओस ने पानी लेईयै भीड़ दे सामने अपने हत्थ धोते ते आखया, “मैं इस धर्मी दे लहू कोलां निर्दोष ऐं; तुस गै जानो।” 25 सब लोकैं उत्तर दिता, “एस दा खून साड़े उप्पर ते साड़ी संतान उप्पर होए !” 26 एस दे उप्पर ओस ने बरअब्बा गी उंदे आस्ते शुड़ी दिता, ते यीशु गी कोड़े मराइये सोंपी दिता, के क्रूस उप्पर चढ़ाई दिता जा।

27 उस बेले हाकिम दे सपाइयैं यीशु गी किले च लेइयै सारी पलटन ओस दे चार चबखी किट्ठी किती, 28 ओस दे कपड़े उतारीयै उसी लाल रंग दा भागा पहनाया, 29 ते कंडे दा मुकुट गुंथीयै ओस दे सिरे उप्पर रखया, ते ओस दे सज्जे हत्थ च सरकंडा दिता ते ओस दे अग्गें घुटने टेकियै उसी ठठें च डुआना लगे ते आखया, “हे यहुदियें दे राजा नमस्कार !” 30 ते ओस उप्पर थुकया; ते उए सरकंडा लेइयै ओस दे सिरे उप्पर मारना लगे। 31 जेस लै ओह ओस दा ठठा करी चुके, ते ओह बागा ओदे उपरा उतारीयै फिरी ओस दे कपड़े गै उसी पहनाए, ते क्रूस उप्पर चढ़ाने आस्ते लेई गए।

32 बार जांदे होई उन्हें शमोन नां दा इक कुरेनी मनुख मिलया।उन्हैं उसी बेगार च पकड़या के ओस दा क्रूस चुकिये लेई चले। 33 ओस जगह उप्पर जेड़ी गुलगुता मतलब खोपड़ी दी जगह आखी जांदी ऐ, पुजिये 34 उन्हैं पित्त मिलाए दा दाखरस उसी पिने गी दीता, लेकन ओस ने चखी ऐ उसी पिना नेई चाया। 35 उस बेले उन्हैं उसी क्रूस उप्पर चाढ़या, ते चिठियाँ पाइयै ओस दे कपड़े बंडी लेते, 36 ते उत्थें बैठीयै ओस दा पैरा देन लगे। 37 ते ओस दा दोष पत्र ओस दे सिरे दे उप्पर लाया, के "ऐ यहूदीयां दा राजा यीशु ऐ”। 38 उस बेले ओस दे कन्ने दो डाकू इक सज्जे ते इक खब्बे, क्रूसें उप्पर चाढ़े गए। 39 आने - जाने आले सिरे गी लाई - लाई ओदी निन्दा करदे हे, 40 ते ऐ आखदे हे, “ ऐ मंदिर दे ढ़ाने आले ते त्रै दिन च बनाने आले, अपने आप गी ते बचा ! जे तू परमातमा दा पुत्तर ऐ ते क्रूस उपरा थले उतरी आ।” 41 इसे रीती कन्ने प्रधान याजक भी शास्त्री ते पुरनियें दे समेत ठठा करी करी आखदे हे, 42 “इस नै ओरें गी बचाया, ते अपने आप गी नेई बचाई सकदा। ए ते ’इस्राएल दा राजा’ ऐ। हूंन क्रूस उपरा उतरी आए ते आस ओस उप्पर बिश्वास करचे। 43 ओस ने परमातमा उप्पर भरोसा रखा ऐ; जे ओह इस गी चांदा ऐ, ते हूंन इसी शुड़ाई लै, की वे इस ने आखया हा, “मैं परमातमा दा पुत्तर ऐ’।” 44 इसे चाल्ली डाकू भी जेड़े ओस दे कन्ने क्रूसे उप्पर चढ़ाए दे हे, ओस दी निन्दा करदे हे।

45 दोपहरी कोलां लेइये त्रिये पहर तकर ओस स्सरे देश च न्हेरा छादा रेया। 46 त्रिये पहर दे कोल यीशु बड्डे शब्द कन्ने पुकारीये आखया, “एली, एली, लमा शबक्तनी ?” मतलब "हे मेरे परमातमा, हे मेरे परमातमा, तू मीगी की शुड़ी दिता ?” 47 जेड़े उत्त्थे खड़ोते दे हे, उंदे बीचा किन्नें ऐ सुनियै आखया, ’’ ऐ ते एलिय्याह गी पुकारा करदा ऐ।” 48 उंदे बीचा इक फोरन दोड़या, ते स्पंज लेइये सिरके च डुबाया, ते सरकंडे उप्पर रखियै उसी चुसाया। 49 बाकीयैं आखया, “रै जाओ, दिखचे एलिय्याह उसी बचाने आंदा यां नेई।” 50 उस बेले बड्डे शब्द कन्ने यीशु ने करलाइये प्राण शुड़ी दिते। 51 ते दिखो, मंदिर दा परदा उपरा लेइये थले तकर फटीयै दो टुकड़े होई गया: ते धरती डोल गयी ते चटानां तड़क गयीं, 52 ते कब्रां खुली गईयां, ते सुते दे पवित्र लोकें दे मते सारे शव जिंदे होई गए, 53 ते ओस दे जी उठने कोलां बाद ओह कब्रां बीचा निकलियै पवित्र नगर बीच गए ते मतें गी लबे। 54 उस बेले सूबेदार ते जेड़े ओस दे कन्ने यीशु दा पहरा दिया करदे हे, भुंचाल ते जे किश ओया हा उसी दिखिये अत्यंत डरी गए ते आखया, “सची ऐ परमातमा दा पुत्तर हा !” 55 उत्थें मतियां जनानियां जेकियां गलील कोलां यीशु दी सेवा करदे होई ओस दे कन्ने आईयां थियां, दूरा ए दिखा करदीयां थियां। 56 उंदे बीच मरियम मगदलीनी, ते याकूब ते योसेस दी माँ मरियम, ते जबदी दे पुत्रें दी मा ही।

57 जिस ले शाम होई ते युसूफ नां दा अरिमतिया दा इक अमीर मनुख, जेड़ा आप गै यीशु दा चेला हा, आया। 58 ओस ने पिलातुस दे कोल जाइये यीशु दा शव मंगया। इस उप्पर पिलातुस ने देई देने दी आज्ञा दिती। 59 युसूफ ने शव लेता, उसी उज्जवल चादर च लपेटया, 60 ते उसी अपनी नमी कब्र च रखया, जेड़ी ओस ने चट्टान च खुदवाई ही, ते कब्र दे द्वार उप्पर बड्डा पत्थर लढ़काइये चली गया। 61 मरियम मगदलीनी ते दुई मरियम उत्थें कब्र दे कोल बैठी थीयां।

62 दुए दिन जेड़ा तेयारी दे बाद दा दिन हा, प्रधान याजकें ते फरिसियैं पिलातुस दे कोल किट्ठे होइयै आखया, 63 “ऐ महाराज, असें याद ऐ के ओस भरमाने आले ने जिस ले ओह ज़िंदा हा, आखया हा, ’मैं त्रैं दिनें बाद जिंदा होई जागा।’ 64 इस आस्ते आज्ञा दे के त्रिये दिन तकर कब्र दी रखवाली किती जा, एसा नि होए के ओस दे चेले आइयै उसी चोरियै लेई जांन ते लोकें कन्ने आखना लगन, ’ओह मरां बीचा जिंदा होई गेदा ऐ।’उस बेले पिछला धोखा पैले कोलां भी बुरा होग।” 65 पिलातुस ने ओस कन्ने आखया, “तुंदे कोल पहरुए ते हैंन। जाओ, अपनी समझ दे मताबक रखवाली करो।” 66 इस आस्ते ओह पहरुएं गी कन्ने लेइयै गए, ते पत्थर उप्पर मोहर लाइयै कब्र दी रखवाली किती।

28

1 सब्त दे दिन दे बाद हफ्ते दे पैले दिन सबेरा होंदे गै मरियम मगदलीनी ते दुई मरियम कब्र गी दिखने आई। 2 ते दिखो, इक बड्डा भुंचाल ओया, की वे प्रभु दा इक दूत सुर्ग कोलां उतरया ते कोल आइयै ओस ने पत्थर गी लढ़काई दिता, ते ओस उप्पर बैठी गया। 3 ओस दा रूप बिजली जेया ते ओस दा कपड़ा पाले जेया उज्ज्वल हा। 4 ओस दे डर कन्ने पहरुए कंबी उठे, ते मुड़दे दे समान होई गए। 5 सुर्ग दूत ने घरेआली यें गी आखया, “मत डरो, मैं जानना ऐ के तुस यीशु गी जेड़ा क्रूस उप्पर चढ़ाया गया हा तुपा करदीयां हो। 6 ओह इत्थें नेईयै, लेकन अपने बचन दे मताबक जी उठे दा ऐ। आओ, ए जगह दिखो, जित्थें प्रभु पेदा हा, 7 ते जल्दी जाइयै ओस दे चेलैं कन्ने आखो, के ओह मुड़दां बीचा ज़िंदा होई गेदा ऐ, ते ओह तुंदे कोलां पैलें गलील गी जांदा ऐ, उत्थें ओस दा दर्शन पागे ! दिखो, मैं तुंदे कन्ने आखी दिता।”

8 ओह डर ते बड़े आनंद कन्ने कब्र बीचा जल्दी बापस आइयै ओस दे चेलें गी समाचार देने आस्ते दोड़ी पेईयां। 9 उस बेले यीशु उन्हें मिलया। ते आखया, “सलाम”। उन्हैं कोल आइयै ते ओस दे पैर पकड़ियै उसी दंडवत किता। 10 उस बेले यीशु ने उसी आखया, “मत डरो; मेरे प्रा गी जाइयै आखो के गलील गी चली जांन, उत्थें मीगी दिखघंन।”

11 ओह जा गे करदी हियां के पहरुए बीचा किश ने नगर च आइयै पूरा हाल प्रधान याजकें कन्ने कह दिता। 12 उस बेले उन्हैं पुर्नियें कन्ने किट्ठे होइयै सम्मति किती ते सपाइयें गी मती चांदी देइयै आखया, 13 “ऐ आखयो के, राती आस जिस लै सोआ करदे हे, ते ओस दे चेले उसी चुराई लेई गए। 14 ते जे ऐ गल्ल हाकिम दे कनें तकर पुजग, ते आस उसी समझाई लेगे ते तुगी जोखिम कोलां बचाई लेगे।” 15 इस आस्ते उन्हैं पैसे लेइयै जिय्यां सिखादे हे, उय्यां गै किता।ऐ गल्ल यहूदियें च बड़ी मशुर ऐ।

16 जारां चेले गलील च ओस प्हाड़ उप्पर गए, जिसी यीशु ने उन्हैं बतादा हा। 17 उन्हैं ओस दे दर्शन पाइयै उसी प्रणाम किता, लेकन किसे किसे गी शक ओया। 18 यीशु ने उंदे कोल आइयै आखया, “सुर्ग ते धरती दा सारा अधिकार मीगी दिते दा ऐ। 19 इस आस्ते तुस जाओ; सारी जातियें दे लोकें गी मेरा चेला बनाओ; ते उन्हें पिता, ते पुत्तर, ते पवित्र आत्मा दे नां कानने बपतिस्मा दियो, 20 ते सब गल्लां जेड़ीयां मैं तुसें गी आज्ञा दिती दियां न, मनना सिखाओ: ते दिखो, मैं दुनिया दे आखर तकर हमेशां तुंदे कन्ने ऐ।”