1 KORENT

1

1 Pɔl, Naaŋmen naŋ boɔle ka o waa Yesu Kristo potuuro a O boɔbo poɔ, ane te yɔɔ Sostɛnes, 2 a ko a Naaŋmen puoru deme naŋ be Kɔrent poɔ, a ko a balaŋ Naaŋmen naŋ iri biŋ Kristo Yesu poɔ kyɛ ka Naaŋmen boɔlɔ ba ka Ŋmendeme, a laŋ ne balaŋ naŋ boɔlɔ a te Daŋna Yesu Kristo yuori zie zaa. Onɔ la tenee ane ba Daŋna: 3 Nɔndeteroo ane `maaroŋ be yɛ zie ka a yi a te Saa Naaŋmen ane a Daŋna Yesu Kristo zie. 4 N maŋ puori la n Naaŋmen bareka ko yɛ, a Naaŋmen nɔndeteroo Kristo Yesu naŋ ko yɛ zuiŋ. 5 O eŋɛ la ka yɛ kpɛ bontaroŋ, a yɛ yelbie ane a yɛ bɔmmo zaa poɔ, 6 a seŋ lɛ te danseɛ a Kristo yɛlɛ poɔ naŋ are kpẽã a yɛ zie. 7 A lɛ ka yɛ ba be puoriŋ a Naaŋmen kyɔgtaa kaŋ zaa poɔ, yɛ naŋ kyɛllɛ a te Daŋna Yesu Kristo ka O sãã. 8 O meŋ na e la ka yɛ are kpẽã kyɛ gu a baaroo, ka yɛ ta taa saŋnaa zaa a te Daŋna Yesu Kristo daare. 9 Naaŋmen, naŋ boɔle yɛ ka yɛ kpɛ a O Bidɔɔ Yesu Kristo te Daŋna lantaaloŋ poɔ, e la a sobɔ na yɛ naŋ na tõɔ̃ sage ne. 10 Pampana, N sɔrɔ yɛ la, yɔɔmine, a te Daŋna Yesu Kristo yuori zuiŋ, ka yɛ zaa yeli yelbonyenaa ka a wɛloo ta kyebe yɛ poɔ, kyɛ ka yɛ teɛroŋ ane poteɛroŋ nyɔge taa velaa. 11 Bonso, n yɔɔmine, ba mine naŋ yi Kloe yiri da yeli la ko ma ka zɔɔre be la yɛ poɔ. 12 Pampana, N yeli la a ŋaa: Yɛ mine poɔ, kaŋ yeli la, “Maa tuuro la Pɔl”; ka kaŋ meŋ yeli, “Maa tuuro la Apɔllos”; ka kaŋ meŋ yeli, “Maa tuuro la Sefas”; ka kaŋ meŋ pãã yeli, “Maa tuuro la Kristo.” 13 Wɛloo be la Kristo zie bee? Ba da kpa la Pɔl a dagara zu a ko yɛ bee? Ba da ko yɛ la suobu a Pɔl yuori eŋɛ bee? 14 N puori la Naaŋmen bareka ka N da ba ko yɛ kaŋ zaa suobu, ka Krespɔs ane Gayɔs naane, 15 lɛ poɔ, kaŋ kon tõɔ ̃ yeli ka ba ko o la suobu n yuori eŋɛ. 16 (Kyɛ N meŋ da ko la Stɛfanas yideme suobu; a yi a lɛ puoriŋ, N ba la teɛre ka N leɛ ko la neɛ zaa suobu.) 17 Bonso, Kristo da ba toŋ ma ka N tere suobu kyɛ ka N kanne a yelnoore. Kyɛ N ba kanne ne nensaala yɛŋ yelbie, ka a Kristo dagara kon taa faŋ. Kristo La A Naaŋmen Yɛŋ Ne Faŋ 18 Bonso a dagara toɔlɔ waa la damboluŋ ko balaŋ naŋ bɔrɔ weɛrɛ, kyɛ a ko te balaŋ naŋ nyɛ faabo, a e la a Naaŋmen faŋ. 19 Bonso, ba ŋmaa la biŋ: “N na saŋ la a yɛŋ-bɔŋnɔ yɛŋ bare, kyɛ e ka a teɛroŋ foŋ sobɔ bɔmmo ba waa bon zaa.” 20 Yeŋ la ka a yɛŋ-bɔŋnɔ be? Yeŋ ka a ŋmaabo zanzanna be? Yeŋ ka a pampana saŋ nɔkpeɛne sobɔ be? Naaŋmen ba maale a donɛɛ yɛŋ ka a waa damboluŋ bee? 21 Bonso, a naŋ yi Naaŋmen yɛŋ poɔ la ka a donɛɛ da ba bɔŋ O a ba yɛŋ poɔ, a pɛle la Naaŋmen poɔ ka O faa a balaŋ naŋ sage de, a yi a kannoo damboluŋ zie. 22 Gyu deme maŋ boɔrɔ la manno kaŋ, ka Grik deme meŋ boɔrɔ yɛŋ, 23 kyɛ tenee kanna la Kristo ba naŋ kpa dagara zu kannoo. A e la gbɛr-ŋmeɛbo a Gyu deme sori poɔ kyɛ waa damboluŋ ko a Grik deme. 24 Kyɛ ko balaŋ Naaŋmen naŋ boɔle, a Gyu deme ane a Grik deme ziiri, Kristo waa la Naaŋmen faŋ ane Naaŋmen yɛŋ. 25 Bonso, Naaŋmen damboluŋ taa la yɛŋ gaŋ nensaaleba yɛŋ, kyɛ ka Naaŋmen baaloŋ zaa taa kpẽã gaŋ nensaaleba kpẽã. 26 Yɔɔmine, yɛ teɛre nyɛ lɛ yɛ naŋ da waa a saŋ na Naaŋmen naŋ da boɔle yɛ. Yɛ yaga zie da ba bɔŋ yɛŋ a nensaaloŋ poɔ, ka yɛ yaga da ba taa faŋ, kyɛ ba meŋ da ba dɔge yɛ yaga zie ne naaloŋ dɔgebo. 27 Kyɛ Naaŋmen iri la a donɛɛ bon-damboli ka O na eŋ a yɛŋ deme vi poɔ; ka Naaŋmen meŋ iri a donɛɛ bombaalaa ka O na eŋ a kpeɛne deme vi poɔ. 28 Naaŋmen iri la a donɛɛ nobɔ naŋ sigi, ane a bonweere ane a boma naŋ ba bebe, ka a boma naŋ bebe ba la e bonzaa. 29 Naaŋmen e la lɛ ka nensaala kaŋ zaa ta tõɔ̃ fuuro omeŋɛ. 30 A O zuiŋ la ka yɛ be Kristo Yesu eŋɛ. Onɔ waa la yɛŋ naŋ yi Naaŋmen zie a ko te—yeltoruŋ, iri-biŋnu ane leɛyɔɔ- de faabo. 31 A lɛ poɔ, a na ba naŋ ŋmaa biŋ: “Vɛŋ ka a onɔ sobɔ naŋ fuuro, ka o fu a Daŋna zuiŋ.”

2

1 Kyɛ Maa, yɔɔmine, N naŋ da wa a yɛ zie, N da ba wa ne yelbiri bee yɛŋ naŋ zuo a na kanne ko yɛ a Naaŋmen danseɛ kannoo. 2 Bonso, N da leɛ nare la ka N ta bɔŋ bon zaa yɛ zie, kyɛ ka Yesu Kristo ne O dagara zu kpaabo naane. 3 N da be la yɛ zie baaloŋ lɛ ne dambẽɛ̃ ane miinuu yaga. 4 N toɔlɔ ane n kannoo meŋ da ba taa nɔnoɔ yelbie naŋ yi nensaala yɛŋ zie, kyɛ a da wa la ne a Seɛ ne faŋ wuluu, 5 ka yɛ sagdeu ta are nensaaleba yɛŋ poɔ kyɛ Naaŋmen faŋ poɔ la. 6 Kyɛ te maŋ yele la yɛŋ yɛlɛ a balaŋ naŋ ta ba tao zie, kyɛ ka a ba e pampana saŋ yɛŋ bee a pampana saŋ zikaareba yɛŋ—a zikaareba naŋ nyɛ saŋnaa. 7 Kyɛ te maŋ yele la Naaŋmen yɛŋ a yelsɔglaa poɔ. Naaŋmen daŋ maale biŋ la a yɛŋ na naŋ da ba sãã ka a waa eŋno ko te kyɛ ka a saŋ pãã piili. 8 A pampana ŋa zikaareba da ba bɔŋ a yɛŋ na tɛgɛ, bonso, ka ba naŋ da bɔŋ a tɛgɛ, ba da kon kpa a Daŋna naŋ taa eŋno a dagara zu. 9 Kyɛ a na ba naŋ ŋmaa biŋ: “Nimiri zaa ba nyɛ, toori zaa ba woŋ, nensaala sukyiri zaa ba teɛre boma na Naaŋmen naŋ kyɔgre biŋ a ko balaŋ naŋ nɔŋ O”— 10 kyɛ Naaŋmen e la ka a sãã te zie ka a yi a O Seɛ puoriŋ. Bonso, a Seɛ maŋ peɛre iri la boma zaa, a Naaŋmen yeltegroŋ zaa gba. 11 Bonso, nensaal buo sobɔ la bɔŋnɔ a nensaala poɔ yɛlɛ, ka a nensaala meŋɛ seɛ naŋ be o eŋɛ naane? A lɛ meŋ, neɛ zaa ba bɔŋ Naaŋmen poɔ yɛlɛ, ka a Naaŋmen Seɛ naane. 12 Kyɛ te da ba de a donɛɛ seɛ, kyɛ a Seɛ naŋ yi Naaŋmen zie la, ka te na tõɔ̃ bɔŋ a bon na Naaŋmen naŋ ko te weɛlɛ. 13 A ŋaa meŋ la ka te maŋ yeli a manne seɛloŋ yɛlɛ ne seɛloŋ yelbie, ka a ba e ne a nensaala yɛŋ wuluu yelbie, kyɛ ka a e la a yelbie a Sekyerete naŋ wuli. 14 A nensaala, a o eŋganoŋ poɔ, ba dere a boma naŋ yi a Naaŋmen Seɛ zie, bonso, a maŋ waa la damboluŋ o zie. O kon tõɔ̃ meŋ bɔŋ a tɛgɛ, bonzuiŋ a tɛgɛ maŋ yi la a seɛloŋ bɔmmo zie. 15 Seɛ sobɔ la maŋ di boma zaa sɛrɛɛ, kyɛ neɛ zaa ba di o sɛrɛɛ. 16 “Bonso, aŋ la bɔŋ a Daŋna teɛroŋ ka o na wuli O?” Kyɛ te taa la Kristo teɛroŋ.

3

1 Kyɛ Maa, yɔɔmine, N kon tõɔ̃ yeli yɛlɛ ko yɛ a na seɛloŋ nobɔ, kyɛ a na eŋganoŋ nobɔ naŋ e bipiili a Kristo poɔ. 2 N de la beroŋ tugli yɛ kyɛ ba ko yɛ bondirii meŋɛ, bonso, yɛ da ba tõɔ̃ di. Yelmeŋɛ, yɛ ba kyãã tõɔ̃ di, 3 bonso yɛ waa la eŋganoŋ nobɔ. Bonso, nyuuri ane zɔɔre ane wɛloo naŋ kyãã be yɛ poɔ, yɛ ba e eŋganoŋ nobɔ naŋ maŋ kpeɛrɛ na nensaaleba? 4 Bonso, ka kaŋ yeli, “N tuuro la Pɔl,” ka kaŋ meŋ yeli, “N tuuro la Apɔllos,” yɛ ba e eŋganoŋ nobɔ bee? 5 Aŋ pãã la Pɔl? Kyɛ aŋ la Apɔllos? Ba e la tontoneba yoŋ. A yi ba zie la ka yɛ sage de ne, a na a Daŋna naŋ ko kaŋ zaa. 6 Maa bore la a bombiri, ka Apɔllos mere kõɔ̃, kyɛ Naaŋmen la maale o ka o baa. 7 A lɛ pãã, kaŋ na naŋ bore ane a onɔ sobɔ naŋ mere ba e bon zaa, kyɛ Naaŋmen, naŋ maale boma ka a baa, la. 8 A neɛ na sobɔ naŋ maŋ bore ane a neɛ na sobɔ naŋ maŋ mere e la bonyeni. Kyɛ kaŋ zaa na nyɛ la omeŋɛ yɔɔre ka a seŋ lɛ o naŋ toŋ. 9 Bonso, te e la Naaŋmen tonton taaba. Yɛ e la Naaŋmen weɛ ne Naaŋmen yiri. 10 A seŋ a nɔndeteroo Naaŋmen naŋ ko ma, N biŋ la a dankyen pare a na neɛ naŋ e a meɛbo neŋkpoŋ, kyɛ ka neɛ kaŋ meŋ meɛrɛ dɔglɔ. Vɛŋ ka neɛ zaa bɔŋ velaa ne lɛ o naŋ maŋ meɛrɛ dɔglɔ. 11 Bonso, neɛ zaa kon bɔŋ biŋ a dankyen pare ka a onɔ naŋ da biŋ naane, onɔ la Yesu Kristo. 12 Kyɛ ka neɛ kaŋ zaa wa de salema, selva, kusibie daaro naŋ zuo, daare, moɔ bee kɛkɛre a mɛ dɔgle ne a dankyen pare ŋa, 13 o tomɔ na sãã la, bonzuiŋ a Bebiri na vɛŋ la ka o mannoo sãã. Vũũ na e la ka o sãã, kyɛ ka a vũũ na meŋ gyɛle iri neɛ zaa tomɔ a wuli lɛ a naŋ waa. 14 Ka neɛ zaa meɛbo na o naŋ mɛ wa tõɔ̃ are, o na nyɛ la o yɔɔre. 15 Kyɛ ka vũũ wa di neɛ kaŋ zaa tomɔ bare, o tɔnɔ zaa na bɔre la, kyɛ onɔ meŋɛ na nyɛ la faabo, a na o tu la vũũ zeɛlɛ poɔ kyɛ yi. 16 Yɛ ba bɔŋ ka yɛnee waa la Naaŋmen die, kyɛ ka a Naaŋmen Seɛ kpeɛrɛ yɛ zie bee? 17 Ka neɛ zaa wa saŋ a Naaŋmen die, Naaŋmen meŋ na saŋ o la, bonso, a Naaŋmen die e la bonkyerete, kyɛ ka yɛ meŋ waa a Ŋmendie. 18 Ta vɛŋ ka neɛ zaa bɛllɛ omeŋɛ. Ka yɛ kaŋ zaa wa teɛre ka o nyaa la a pampana saŋ yɛlɛ poɔ, vɛŋ ka o waa damboli ka o na tõɔ̃ waa yɛŋ-bɔŋnɔ. 19 Bonso, a donɛɛ ŋa yɛŋ waa la damboluŋ Naaŋmen zie. A na ba naŋ ŋmaa biŋ: “O nyɔge la a nyaane deme a ba bɛllo eroŋ poɔ”; 20 a la leɛ, “A Daŋna bɔŋ la a nyaane deme teɛroŋ zaa, ka a ba taa tɔnɔ.” 21 A lɛ paã, yɛ ta vɛŋ ka neɛ zaa fuuro a nensaala zuiŋ. Boma zaa e la yɛ soobo, 22 ka a e Pɔl, bee Apɔllos, bee Sefas, bee a donɛɛ, bee nyɔvore, bee kũũ, bee pampana ŋa boma, bee boma naŋ na wa—a zaa e la yɛ soobo. 23 Kyɛ yɛ e la Kristo soobo, ka Kristo meŋ e Naaŋmen soobo.

4

1 Lɛ pãã, vɛŋ ka neɛ zaa de te ka te e la Kristo tontoneba kyɛ la e a Naaŋmen yelsɔgle zaa kaakaareba. 2 A lɛ meŋ, a fere la ka kaakaara zaa waa yelmeŋɛ sobɔ. 3 Kyɛ Maa zie, a e la yelbile ka yɛnee bee nensaala kaŋ zaa wa di n sɛrɛɛ. Yelmeŋɛ la, N ba di mmeŋɛ sɛrɛɛ. 4 Bonso, N ba bɔŋ bon zaa mmeŋɛ yɛlɛ poɔ, kyɛ a ŋaa ba wuli ka N e la yeltori sobɔ. A Onɔ sobɔ naŋ dire n sɛrɛɛ la a Daŋna. 5 A lɛ poɔ, yɛ ta di bone zaa sɛrɛɛ ka a saŋ ba ta sɛre. Kyɛllɛ kyɛ gu ka a Daŋna wa te wa. O na taa la bon zaa naŋ sɔgle lige poɔ yi ne kyãã poɔ kyɛ vɛŋ ka nensaala poteɛroŋ zaa sãã. A lɛ pãã, neɛ kaŋ zaa na nyɛ la pugibu a yi Naaŋmen zie. 6 Pampana, yɔɔmine, a yɛ zuiŋ la ka N de a wuluu ama ko mmeŋɛ ane Apɔllos, ka a yi te zie ka yɛ ta teɛre yɛlɛ naŋ zuo bon na ba naŋ ŋmaa biŋ, ka yɛ kaŋ zaa ta de pɔloo kyaare ne o taaba. 7 Bonso, aŋ la maale fo ane fo taaba ka yɛ ba seŋ taa? Kyɛ boŋ la ka fo leɛ taa ka neɛ da ba de ko fo? Kyɛ fõõ naŋ da de o, wolɔ la ka fo fuuro a na neɛ naŋ ba de? 8 Yɛ deɛ taa la boma zaa! Yɛ deɛ kpɛ la bontaroŋ! Yɛ dire la naaloŋ, kyɛ te ba poɔ a poɔ! N sereŋ boɔrɔ la ka yɛ di naaloŋ ka te meŋ na tõɔ̃ di naaloŋ ne yɛ! 9 Bonso N teɛre ka Naaŋmen maale la tenee a potuuribo ka te na waa a tutaaba naŋ pɔge a pare baara, a waa na nensaaleba ba naŋ da iri ka ba kpi. Ba maale te la vi deme a donɛɛ deme ne a malkere ne a nensaaleba zie. 10 Te e la damboli deme a Kristo zuiŋ, kyɛ yɛ nyaa la yaga Kristo poɔ! Te waa la baaloŋ, kyɛ yɛ waa la kpẽã! Yɛ taa la eŋno, kyɛ ba ba ko te gyermɛ zaa! 11 A wa tɔ pampana ŋa, te taa la kɔŋ ne kõɔ̃ nyuuri, a be pɛnzagre poɔ. Te nyɛ la ŋmeɛbo yaga, kyɛ te ba taa yiri na kpɛ. 12 Te maŋ toŋ la kpẽã ne temenne nuuri. Ba naŋ wa toorɔ te, te maŋ yeli la yelbisonne ko ba. Ka ba naŋ wa dɔgre te, te maŋ dire la kannyiri. 13 Ba naŋ wa saŋ te yuori, te maŋ dere la sukyidiibu korɔ ba. A wa tɔ pampana ŋa, te waa la a na a donɛɛ bondɛgɛ ne saga a boma zaa poɔ. 14 N ba ŋmaara a yelbie ama korɔ yɛ ka N eŋ yɛ vi, kyɛ ka N kpãã yɛ a na n binɔnnee. 15 Ane lɛ zaa yɛ naŋ taa kaakaareba turi pie a Kristo poɔ, yɛ ba taa saamine yaga, bonso Maa dɔge yɛ la a Kristo Yesu poɔ ka a yi a yelnoore zie. 16 A lɛ poɔ, N sɔre yɛ la ka yɛ tɔgle ma. 17 A ŋaa zuiŋ, N toɔle yɛ la Temote, n bie N naŋ nɔŋ. O waa la yelmeŋɛ sobɔ a Daŋna zie. O na teɛre yɛ la n sobiri zaa a Yesu Kristo poɔ, ne lɛ N naŋ wullo zie zaa puoru die kaŋ zaa poɔ. 18 Yɛ mine wullo la yɛmenne a na N ba waara yɛ zie. 19 A Daŋna wa sage, N na wa la yɛ zie wiẽũ lɛ. N kon bɔŋ a yɛlɛ na balaŋ naŋ maŋ wullo bamenne naŋ yeli yoŋ, kyɛ a faŋ ba naŋ taa la. 20 Bonso, a Naaŋmen naaloŋ ba be yelbie poɔ kyɛ faŋ la. 21 Boŋ la ka yɛ boɔrɔ? N na wa la yɛ zie ne dagoli bee ne nɔmmo ane sebaaloŋ?

5

1 Ba sereŋ yeli la ka pẽɛ̃pẽɛ̃ efaare bebe la yɛ poɔ, kyɛ ka a lɛ taaba ba sãã a Tendaa deme zaa poɔ gba—ka dɔɔ na tõɔ̃ taa o saa pɔgɔ. 2 Kyɛ yɛnee, yɛ wullo la yɛmenne! A da seŋ la ka yɛ kono kyɛ digi a neɛ na naŋ be yɛ poɔ, naŋ e a ŋaa, bare. 3 Ne lɛ zaa mmeŋɛ naŋ kyebe kyɛ bebe a seɛ eŋɛ, N faa di la sɛrɛɛ ko a kaŋ na naŋ e a ŋaa, a seŋ na N naŋ da be a be. 4 Ka yɛnee wa laŋ taa, a te Daŋna Yesu Kristo yuori eŋɛ, ka n seɛ meŋ bebe laŋ ne a te Daŋna Yesu Kristo faŋ, 5 yɛ iri de a dɔɔ ŋa ko Setaana ka o saŋ o eŋganoŋ bare, kyɛ ka o seɛ na tõɔ̃ nyɛ faabo a Daŋna Yesu bebiri daare. 6 Yɛ fuuru ba veɛlɛ. Yɛ ba bɔŋ ka belɛ belaŋ maŋ toŋ la boroboro kare zaa poɔ bee? 7 Yɛ naŋ ba taa belɛ zaa, yɛ pɛge a belɛ koro na bare kyɛ ka yɛ la e a boroboro kare paala. Bonso, ba maale la Kristo gba, ka O e te Gaŋ Baro Tigri bɔɔre a te zuiŋ. 8 A lɛ poɔ, yɛ vɛŋ ka te taa a tigri, ka a ba laŋ ne a belɛ koro bee a yelfaare ane potuoluŋ belɛ, kyɛ yɛ wa ne yelkyerete ne yelmeŋɛ boroboro naŋ ba taa belɛ zaa. 9 N da ŋmaa yɛ la gane kaŋ poɔ ka yɛ ta laŋ ne pẽɛ̃pẽɛ̃ efaare deme. 10 Kyɛ N ba manne wuli ka yɛ ta laŋ ne a donɛɛ ŋa nobɔ zaa naŋ e pẽɛ̃pẽɛ̃ bee digbogbo deme, bee diŋmoremɔ bee tebɛ deme. Ka lɛ naane, a na fere yɛ la ka yɛ zo yi a donɛɛ poɔ. 11 Kyɛ pampana ŋa, N ŋmaara yɛ la ka yɛ ta laŋ ne neɛ zaa ba naŋ boɔlɔ ka yɔɔ, kyɛ ka o naŋ waa pẽɛ̃pẽɛ̃ efaare sobɔ bee digbogbo sobɔ, bee tebɛ sobɔ bee zom-toorɔ, bee dããkuolo bee diŋmoremɔ sobɔ. A neɛ ŋa tɔ, yɛ ta laŋ di ne o togtogi. 12 Boŋ la ka N taa ne balaŋ meŋ naŋ ba be a puoru deme poɔ sɛrɛɛ diu? Yɛ kon di a balaŋ naŋ be yɛ poɔ sɛrɛɛ bee? 13 Kyɛ Naaŋmen na di la a balaŋ naŋ be yeŋ poɔ sɛrɛɛ. A lɛ poɔ, “Yɛ digi a potuo sobɔ naŋ be a yɛ poɔ bare.”

6

1 Ka yɛ kaŋ zaa wa taa nɔkpeɛne ne o tasobɔ, o na tõɔ̃ taa la sori ka o de o gaa ne a yelbatori deme zie ka ba di a ba sɛrɛɛ, kyɛ ba gaa a Ŋmendeme zie? 2 Yɛ ba bɔŋ ka a Ŋmendeme la na di a donɛɛ sɛrɛɛ bee? Kyɛ yɛnee naŋ na di a donɛɛ sɛrɛɛ, yɛ ba seŋ ka yɛ di yelbile kaŋ zaa sɛrɛɛ bee? 3 Yɛ ba bɔŋ ka te na di la malkere sɛrɛɛ? Ka wolɔ pãã la ka yɛ kon tõɔ̃ di a nyɔvore ŋa yɛlɛ sɛrɛɛ? 4 A lɛ poɔ, ka yɛnee wa taa sɛrɛɛ diu zaa a nyɔvore ŋa yɛlɛ poɔ, yɛ iri a balaŋ yɛ naŋ de ka ba ba e bonzaa ka ba di yɛ yɛlɛ sɛrɛɛ! 5 N yeli la lɛ ka N eŋ yɛ vi. A e la yelmeŋɛ ka nyaa sobɔ zaa kyebe a yɛ poɔ? Bonyenaa zaa kyebe naŋ na tõɔ̃ di o yɔɔmine nɔkpeɛne sɛrɛɛ? 6 Kyɛ yɔɔ maŋ taa la o yɔɔ gaa ne a kɔɔto zie— ka aŋa zaa be a basagdeu deme niŋe soɔ! 7 A lɛ poɔ, a e la yelmeŋɛ ka yɛ faa ŋmɛ gbɛre le yɛ naŋ taa kɔɔto yɛlɛ yɛ poɔ. Wolɔ la ka yɛ kon leɛ vɛŋ ka neɛ saŋ yɛ? Wolɔ la ka yɛ kon leɛ vɛŋ ka o nɛb yɛ? 8 Kyɛ yɛnee poɔ, yɛ saŋna la taaba, a leɛ nɛbrɛ taa, kyɛ erɛ ama zaa korɔ yɛ yɔɔmine. 9 Yɛ ba bɔŋ ka a yelbatori deme kon di a Naaŋmen naaloŋ gbannoŋ bee? Yɛ ta vɛŋ ka bɛllɛ kpɛ yɛ: A pẽɛ̃pẽɛ̃ efaare deme, bee tebɛ deme, bee pẽɛ̃pẽɛ̃ dɔbɔ, bee dɔbɔ naŋ erɛ na pɔgɔbɔ, bee dɔbɔ naŋ peɛnɛ ba taaba, 10 bee nannyigri, bee digbogbo deme, bee dããkuolibo, bee zontooreba, bee diŋmoremɔ deme zaa kon bɔŋ di a Naaŋmen naaloŋ gbandiruu. 11 Kyɛ lɛ la ka yɛ mine da waa. Kyɛ yɛ nyɛ la pɛgebo; kyɛ, yɛ nyɛ la iri-biŋnu; kyɛ, yɛ waa la yeltori deme a Daŋna Yesu Kristo yuori eŋɛ, ka a meŋ yi te Naaŋmen Seɛ zie. 12 Boma zaa taa la sori ko ma, kyɛ a ba e bon zaa la taa tɔnɔ. Boma zaa taa la sori ko ma, kyɛ N kon tõɔ̃ vɛŋ ka bon zaa tõɔ̃ ma. 13 A poɔ so a bondirii, ka a bondirii meŋ so a poɔ. Kyɛ Naaŋmen na saŋ la a zaa ayi bare. Nyɛ, a eŋgan ba e a pẽɛ̃pẽɛ̃ deme soobo, kyɛ a Daŋna la so; ka a eŋgan meŋ so a Daŋna. 14 Naaŋmen da seŋ la a Daŋna kũũ poɔ, kyɛ O meŋ na seŋ te la a kuuni poɔ a yi Omeŋɛ faŋ poɔ. 15 Yɛ ba bɔŋ ka yɛ eŋgama waa la bonyeni ne Kristo bee? N pãã na tõɔ̃ de a la laŋ ne Kristo ka a meŋ e bonyeni ne tuutuu tomɔ bee? A kon bɔŋ e lɛ zaa! 16 Yɛ ba bɔŋ ka a neɛ na naŋ laŋna ne tuutuu waa la bonyeni ane o eŋgane? Bonso, O yeli la, “A bayi na waa la eŋgan bonyeni.” 17 Kyɛ a neɛ na sobɔ naŋ laŋna ne a Daŋna waa la seɛ bonyenaa ne O. 18 Zo yi pẽɛ̃pẽɛ̃ efaare poɔ. Yelbieri zaa nensaala naŋ maŋ maale ba maŋ be o eŋgan poɔ, kyɛ a neɛ na naŋ tonɔ peɛmo tomɔ maale la yelbieri kyaare ne omeŋɛ eŋgan. 19 Yɛ ba bɔŋ ka yɛ eŋgan e la a Sekyerete Ŋmendie? A Sekyerete naŋ be a yɛ eŋɛ la a Onɔ yɛ naŋ de Naaŋmen zie. Yɛ ba e yɛmenne soobo. 20 Bonso, Naaŋmen da yɛ la daaro kaŋ. A lɛ poɔ, eŋnɛ Naaŋmen ne yɛ eŋgan ane yɛ seɛ naŋ e Naaŋmen soobo.

7

1 Kyɛ, a kyaare ne a yɛlɛ na zaa yɛ naŋ ŋmaa ko ma: A waa la velaa ka dɔɔ ta tɔ pɔgɔ zaa. 2 Kyɛ peɛmo efaare naŋ faa bebe, vɛŋ ka dɔɔ zaa taa omeŋɛ pɔgɔ, kyɛ vɛŋ ka pɔgɔ zaa meŋ taa omeŋɛ serɛ. 3 Yɛ vɛŋ ka a serɛ nɔnɔ o pɔgɔ ne nɔmmo naŋ seŋ ne kultaaba; a lɛ meŋ ka a pɔgɔ meŋ e a lɛ ko o serɛ. 4 A pɔgɔ ba taa faŋ a omeŋɛ eŋgan zie, kyɛ o serɛ la. A lɛ meŋ, a serɛ ba taa faŋ a omeŋɛ eŋgan zie, kyɛ o pɔgɔ la. 5 Yɛ ta mɔŋ taa dɔɔ ne pɔgɔ yɛlɛ, see ka a e ka yɛ laŋ la noɔre ka a e belaŋ lɛ, a lɛ na vɛŋ ka yɛ de yɛmenne ko nɔ`leŋ ne puoruu, kyɛ leɛ laŋ taa, ka Setaana ta gyenne yɛ, a yɛ naŋ da ba tõɔ̃ taa yɛmenne. 6 N yeli la a ŋaa ka a tu sori, kyɛ ka a ba e nɔteroo. 7 Bonso, N boɔrɔ la ka nobɔ zaa waa a na Maa naŋ waa. Kyɛ neɛ zaa taa la omeŋɛ kyɔgtaa Naaŋmen zie; kaŋ maŋ taa la a kyɔgtaa ŋa, ka kaŋ meŋ taa o deni. 8 Kyɛ, a ko balaŋ naŋ ba kuli serbɛ ane a pɔɔkɔbɔ, N yeli ka: A waa la velaa ka ba kpeɛrɛ a na maa. 9 Kyɛ ka bana kon tõɔ̃ taa bamenne, vɛŋ ka ba kuli taa, bonso a waa la velaa ka ba kuli taa gaŋ ka vũũ dire ba. 10 Kyɛ kyaare a balaŋ naŋ kuli taa, N tere la noɔre ko yɛ, (ka a ba e Maa kyɛ a Daŋna la): Ta vɛŋ ka a pɔgɔ sɛre yi o serɛ zie. 11 Kyɛ ka onɔ wa yi be, vɛŋ ka o zeŋ a ba kuli serɛ, bee ka lɛ naane, o leɛ wa o serɛ zie. Kyɛ yɛ ta vɛŋ meŋ ka a serɛ kare o pɔgɔ bare. 12 Kyɛ kyaare a balaŋ naŋ kyɛre, N yeli la (ka Maa la, a ba e a Daŋna): Ka yɔɔ zaa wa taa o pɔgɔ naŋ ba sage de kyɛ sagra ka o laŋ kpɛ ne o, yɛ ta vɛŋ ka o kare o pɔgɔ bare. 13 Kyɛ ka a pɔgɔ naŋ taa o serɛ naŋ ba sage de kyɛ sagra ka o kpɛ ne o, yɛ ta vɛŋ ka o bare o serɛ zie. 14 Bonso, a serɛ naŋ ba sage de waa la iri-biŋnu sobɔ ka a yi o pɔgɔ zie, kyɛ ka a pɔgɔ na naŋ ba sage de meŋ waa la iri-biŋnu sobɔ a o serɛ zuiŋ. Ka lɛ naane, yɛ bibiiri na waa la bidɛgɛ, kyɛ pampana, ba waa la bikyerete. 15 Kyɛ ka a basagdeu sobɔ wa gɛrɛ, vɛŋ ka o gaa. A yɔɔ bee a yɔɔpuulee na zie, ba ba `leŋ ba yɛlɛ ama poɔ; kyɛ Naaŋmen boɔlɔ te la ka te kpɛ ne `maaroŋ. 16 Pɔgɔ, wolɔ la ka fo bɔŋ ka fo kon tõɔ̃ faa fo serɛ? Dɔɔ, wolɔ la ka fo bɔŋ ka fo kon tõɔ̃ faa fo pɔgɔ? 17 Ne lɛ Naaŋmen naŋ ko kaŋ zaa, vɛŋ ka o meŋ kyene, a seŋ lɛ a Daŋna naŋ boɔle kaŋ zaa. A noɔre la aŋa N naŋ maale biŋ a puoru die zaa poɔ. 18 Yɔ-ŋmaa sobɔ kaŋ zaa bebe Naaŋmen naŋ boɔle? Ta vɛŋ ka o waa yɔ-baŋmaa sobɔ. Yɔ-ba-ŋmaa sobɔ kaŋ zaa bebe Naaŋmen naŋ boɔlɔ? Ta vɛŋ ka o ŋmaa o yoɔre. 19 Yɔŋmaabo ba e bon zaa, ka yɔ-baŋmaabo meŋ ba e bon zaa, kyɛ Naaŋmen nɔe tuubu la. 20 Vɛŋ ka neɛ zaa kyãã waa lɛ o naŋ da waa kyɛ ka Naaŋmen boɔle o. 21 Fo da e la gbaŋgbaa kyɛ ka Naaŋmen boɔle fo bee? Ta vɛŋ ka a dɔɔnɔ fo—ane lɛ zaa, ka fõõ na tõɔ̃ waa fomeŋɛ sobɔ, e a lɛ. 22 Bonso, a kaŋ na naŋ da waa gbaŋgbaa a saŋ na a Daŋna naŋ da boɔle o, e la a Daŋna nenweɛlɛ; a la leɛ, a kaŋ na naŋ da waa weɛlɛ a saŋ na a Daŋna naŋ da boɔle o, e la Kristo gbaŋgbaa. 23 Ba da yɛ la ne daaro kaŋ; yɛ ta waa nensaaleba gbaŋgbaare. 24 Yɔɔmine, vɛŋ ka kaŋ zaa naŋ de omeŋɛ ko Naaŋmen, ka o kyãã are a lɛ poɔ Naŋmen naŋ da boɔle o. 25 Pampana, a pɔgɔbɔ naŋ ba bɔŋ dɔbɔ yɛlɛ poɔ, N ba taa nɔteroo a Daŋna zie, kyɛ N na manne wuli yɛ la n teɛroŋ, a na neɛ naŋ e yelmeŋɛ sobɔ a Daŋna nyonono zuiŋ. 26 A lɛ poɔ, a pampana saŋ yeltegroŋ zuiŋ la, N teɛre la ka a na waa la velaa ka yɛ kyãã waa lɛ yɛ naŋ waa. 27 Fo de la pɔgɔ bee? Ta bare o. Fo ba de pɔgɔ bee? Ta boɔrɔ pɔgɔ. 28 Kyɛ ka fõõ wa de pɔgɔ, fo ba maale yelbieri. Kyɛ ka pɔgɔ naŋ ba bɔŋ dɔɔ wa kuli serɛ, o meŋ ba maale yelbieri. Kyɛ balaŋ naŋ kuli taa na nyɛ la yelfere yaga a eŋganoŋ poɔ, kyɛ N bare yɛ la a yɛlɛ ama poɔ. 29 Kyɛ, yɔɔmine, a ŋaa la ka N yele: A saŋ waa la ŋmaa. A na yi pampana, a na waa velaa ka balaŋ naŋ taa pɔgɔbɔ, ka ba kpeɛrɛ seŋ na ba ba taa pɔgɔ; 30 ka balaŋ naŋ kono, ka ba waa na bana naŋ ba koŋ; ka balaŋ naŋ dire noɔ, ka ba waa na ba ba dire noɔ; ka balaŋ naŋ daara, ka ba waa na ba ba taa boma ka ba na biŋ; 31 ka balaŋ naŋ tonɔ ne a donɛɛ ŋa boma, ka ba waa na ba ba be a donɛɛ boma yɛlɛ poɔ, bonso, a donɛɛ ŋa ane o waaloŋ tɔlɔ la gɛrɛ. 32 Kyɛ N ba boɔrɔ ka yɛ miine. A neɛ na naŋ ba de pɔgɔ, miine la ne a Daŋna yɛlɛ, lɛ o naŋ na e ka a Daŋna poɔ pɛle. 33 Kyɛ a neɛ na naŋ da de pɔgɔ, miine la ne a donɛɛ yɛlɛ, lɛ o naŋ na e ka o pɔgɔ poɔ pɛle. 34 Yelparɛɛ ayi be la a pɔgɔ naŋ kuli serɛ ne a pɔgɔ naŋ ba bɔŋ dɔɔ. Pɔgɔ naŋ ba kuli serɛ, maŋ miine la ne a Daŋna yɛlɛ, ka o na tõɔ̃ waa kyerete sobɔ a o eŋgan ane a o seɛ poɔ. Kyɛ pɔgɔ naŋ kuli serɛ maŋ teɛrɛ la a donɛɛ yɛlɛ, lɛ o naŋ na pɛle o serɛ poɔ. 35 N yeli la a ŋaa a yɛmenne sommo zuiŋ, ka a ba e ka N na tõɔ̃ nyɔge yɛ la ne bɛra kaŋ. Kyɛ N yeli la a ŋaa ka a waa yelsoŋ ko yɛ, lɛ ka yɛ na tõɔ̃ tonɔ korɔ a Daŋna ne yɛ teɛroŋ zaa. 36 Ka neɛ kaŋ zaa wa teɛre ka o ba erɛ vela korɔ o pɔɔsara, kyɛ ka a kɔɔre ka o pɔɔsara meŋ faa ta pɔgɔ, ka o meŋ wa teɛre ka o da naa kuli la a pɔgɔ ŋa, vɛŋ ka o erɛ lɛ o naŋ boɔrɔ. O ba maale yelbieri. Vɛŋ ka ba kuli taa. 37 Kyɛ a dɔɔ naŋ wa are kpẽã a o sukyiri poɔ, ka o ba be feroo zaa poɔ kyɛ taa faŋ gaŋ a omeŋɛ boɔbo, a sage de a o sukyiri poɔ ka o ta de a pɔgɔ, a dɔɔ ŋa e la velaa. 38 Lɛ pãã, a dɔɔ na naŋ de o pɔgɔ e la velaa, kyɛ a dɔɔ na naŋ ba de, e la velaa gaŋ. 39 A nɔbinnaa poɔ, a fere la ka a pɔgɔ na naŋ kuli serɛ na be la o serɛ zie o serɛ nyɔvore zaa poɔ. Kyɛ ka o serɛ wa kpi, o taa la sori ka o kuli neɛ zaa o naŋ boɔrɔ, kyɛ see ka a sobɔ be a Daŋna deme poɔ. 40 Kyɛ maa teɛroŋ poɔ, a pɔgɔ ŋa poɔ na pɛle la yaga ka onɔ kyãã waa lɛ o naŋ da waa—kyɛ N teɛre ka N meŋ taa la a Naaŋmen Seɛ.

8

1 Bondirii Ba Naŋ Maale Ko Tebɛ Pampana, a kyaare ne a boma na ba naŋ de maale bɔɔre ko tebɛ, te bɔŋ la ka te zaa taa la bɔmmo. Bɔmmo maŋ fuuro la, kyɛ ka nɔmmo meɛrɛ duoro. 2 Kyɛ ka neɛ zaa naŋ wa teɛre ka o bɔŋnɔ la bon kaŋ, o ba bɔŋnɔ bon zaa sɛre, a seŋ lɛ o naŋ da naa bɔŋ. 3 Kyɛ ka neɛ na zaa wa nɔŋ Naaŋmen, Naaŋmen bɔŋ la a neɛ na sobɔ. 4 A lɛ poɔ, a kyaare ne a bondirii ba naŋ de maale bɔɔre ko tebɛ, te bɔŋ la ka teo ba e bon zaa a donɛɛ poɔ, kyɛ ka Naaŋmen zaa ba la kyebe ka bonyenaa yoŋ naane. 5 Bonso, ka a sãã wa ka ana ba naŋ boɔle ka ŋmemɛ bebe, ka a be la sazu bee teŋɛ zu, (kyɛ “ŋmemɛ” yaga ane “daŋneba” yaga bebe la), 6 kyɛ tenee zie, Naaŋmen yenaa yoŋ la bebe—a Saa. Onɔ zie la ka boma zaa yi wa, kyɛ te meŋ yi la O zie. Kyɛ Daŋna yenaa yoŋ bebe, Onɔ la Yesu Kristo. A yi O zie la ka boma zaa wa, kyɛ a meŋ yi la O zie ka te voorɔ. 7 Kyɛ a bɔmmo ŋa ba be neɛ zaa zie. Nobɔ mine kyãã milli la ne tebɛ, ka ba naŋ wa di a bondirii ŋa taaba, ba maŋ teɛre la ka bɔɔre la ka ba da maale ko tebɛ. A ba teɛroŋ naŋ ba taa kpẽã, a ba la e teɛroŋ soŋ. 8 Kyɛ bondirii ba tara te peɛle ne Naaŋmen. Bonso, ka tenee wa di, a ba wuli ka te waa la velaa, bee ka tenee ba di, a ba wuli ka te leɛ waa la faa. 9 Kyɛ yɛ gu ka yɛ ta e ka a yɛ faŋ ŋa waa gbɛ-ŋmɛ kuuri ko balaŋ naŋ ba taa faŋ. 10 Bonso, ka neɛ na zaa naŋ taa teɛroŋ baaloŋ nyɛ fõõ naŋ taa bɔmmo, ka fo dire tebɛ puoru die poɔ, o kon wa di bon na ba naŋ maale ko tebɛ kperaa lɛ? 11 Kyɛ a na yi a fo bɔmmo zie la ka a yɔɔ naŋ ba taa kpẽã na bɔre wɛ, kyɛ a o zuiŋ la ka Kristo kpi. 12 Kyɛ ka yɛnee wa maale yelbieri kyaare ne a yɔɔmine, a eŋ ba baaloŋ a ba teɛroŋ naŋ ba taa kpẽã poɔ, yɛ maale la yelbieri kyaare ne Kristo. 13 A lɛ poɔ, ka bondirii na vɛŋ ka n yɔɔ ŋmɛ gbɛre, N kon leɛ ɔɔ nɛne togtogi, a ta la vɛŋ ka n yɔɔ ŋmɛ gbɛre le.

9

1 N ba e a potuuro bee? N ba so mmeŋɛ bee? N da ba nyɛ a te Daŋna Yesu Kristo, bee? Yɛnee ba e n tomɔ tɔnɔ a Daŋna eŋɛ bee? 2 Ka Maa kon e potuuro ba mine zie, ne lɛ zaa, N sereŋ waa la lɛ yɛ zie. Bonso, yɛnee la n potuuroŋ `lego a Daŋna eŋɛ. 3 A ŋaa la n noɔre leɛ-teroo ko balaŋ naŋ zeŋ dire n sɛrɛɛ. 4 Te ba taa sori ka te di bondirii kyɛ nyu bee? 5 Te ba taa sori ka te de te pɔgɔbɔ naŋ sage de ka ba pɔge te kyene, a na a potuuribo mine ne a Daŋna yɔɔmine ane Sefas naŋ maŋ erɛ? 6 Bee Maa ne Barnabas yoŋ la ba taa sori ka te bare a tomɔ? 7 Aŋ la tonɔ sogya tomɔ kyɛ leɛ yɔɔrɔ omeŋɛ? Aŋ la maŋ eŋ tewɔmɔ weɛ kyɛ ba maŋ di o wɔmɔ? Aŋ la kyeenɛ donne kyɛ ba nyuuro a donne beroŋ? 8 N yeli la ama a na nensaala bee? A nɔbinnaa meŋ ba yeli a lɛ? 9 Bonso a ŋmaa la biŋ a Moses nɔbinnaa poɔ: “Ta `leŋ a naakoɔraa na noɔre naŋ nɛbre a bombie.” Naaŋmen ba taa a naakoɔraa teɛroŋ bee? 10 A sereŋ e la te zuiŋ la ka o yeli ama? Yelmeŋɛ, ba ŋmaa la aŋa a te zuiŋ, ka a onɔ sobɔ naŋ kɔ ane onɔ naŋ ŋmɛ, a seŋ ka ba e a lɛ a niŋe teɛroŋ kyelloo poɔ, ba naŋ na teɛre ka ba na poŋ a bonkyeɛre. 11 Ka tenee bore seɛloŋ bombie a yɛ poɔ, a na waa la bontegroŋ yɛ zie ka te na kyɛ eŋganoŋ boma yɛ zie? 12 Ka ba mine wa poŋ a faŋ ŋa yɛ zie, te meŋ kon tõɔ̃ taa ka a gaŋ lɛ bee? Kyɛ te da ba tu a faŋa sobiri ŋa; a lɛ puoriŋ, te dire la kannyiri yɛlɛ zaa poɔ, ka te ta pigi Kristo yelnoore sobiri. 13 Yɛ ba bɔŋ ka balaŋ naŋ tonɔ a Naaŋmen Yiri bonsonne zie maŋ nyɛ la ba diu a Naaŋmen Yiri poɔ, kyɛ ka balaŋ meŋ naŋ tonɔ a Naaŋmen Yiri altar zie maŋ poŋ a bon na ba naŋ maŋ de maale ne a bɔɔre? 14 A lɛ meŋ poɔ, a Daŋna meŋ maale la biŋ ka a balaŋ naŋ kanna a yelnoore kannoo, ka ba nyɛ ba diu a yelnoore poɔ. 15 Kyɛ N ba de ama zaa sobie. Kyɛ N meŋ ba ŋmaara ama ka yɛ na e a taaba ko ma. Ka Maa kpi, a na waa la velaa gaŋ neɛ na pigi n fuuru sori. 16 Kyɛ ka Maa wa kanne a yelnoore, N ba taa yɛlɛ zaa N naŋ na tõɔ̃ fuuro ne, bonso a fere ma la ka N kanne. Yɛlɛ na nyɔge ma la ka Maa ba kanne a yelnoore! 17 Bonso, ka Maa kanne a mmeŋɛ boɔbo zuiŋ, N taa la yɔɔre, kyɛ ka a naŋ ba e mmeŋɛ boɔbo, N taa la a tonnoɔre na ba naŋ ko ma. 18 Boŋ pãã la n yɔɔre? Ka Maa naŋ kanna a yelnoore, ka N na tõɔ̃ tere o ka daaro kyebe, a vɛŋ ka N ba tu a faŋa sobiri poɔ, a yelnoore poɔ. 19 Ne lɛ N naŋ waa weɛlɛ kyɛ ba e neɛ zaa soobo, N maale la mmeŋɛ gbaŋgbaa ko nobɔ zaa, a na tõɔ̃ nyɛ nobɔ yaga n zie. 20 A Gyu deme zie, N waa la na Gyu neɛ, ka N na tõɔ̃ mɔgle a Gyu deme. A balaŋ naŋ be a nɔbinnaa puliŋ, N waa la na kaŋ na meŋ naŋ be a nɔbinnaa puliŋ, ka N na tõɔ̃ mɔgle a balaŋ naŋ be a nɔbinnaa puliŋ. 21 A balaŋ naŋ ba taa a nɔbinnaa zie, N waa la na kaŋ naŋ ba taa nɔbinnaa (ne lɛ zaa N ba yi a Naaŋmen nɔbinnaa poɔ kyɛ be Kristo nɔbinnaa puliŋ), ka N na tõɔ̃ mɔgle a balaŋ naŋ ba taa a nɔbinnaa. 22 A balaŋ naŋ ba taa faŋ zie, N waa la na neɛ naŋ ba taa faŋ, ka N na tõɔ̃ mɔgle a balaŋ naŋ ba taa faŋ. N waa la boma zaa ko nobɔ zaa, ka sobiri kaŋ zaa poɔ, N na tõɔ̃ faa ba mine. 23 N erɛ la ama zaa a yelnoore zuiŋ, ka N na tõɔ̃ waa yɛ lantaaloŋ poŋ tasobɔ. 24 Yɛ ba bɔŋ ka zoobu poɔ, a zozoro zaa maŋ zo la kyɛ bonyenaa yoŋ la maŋ nyɛ a yɔɔre? Zo lɛ yɛ naŋ na tõɔ̃ zo a nyɛ a yɔɔre. 25 Neɛ zaa naŋ kpeɛrɛ a gantaaloŋ poɔ, maŋ taa la omeŋɛ velaa yɛlɛ zaa poɔ. Ba maŋ e la lɛ ka ba nyɛ a zo-de-wẽɛ̃ sobɔ zupile naŋ kon bɔŋ kɔɔre; kyɛ tenee, te maŋ e la lɛ ka te nyɛ zo-de-wẽɛ̃ sobɔ zupile naŋ kon bɔŋ baare. 26 A lɛ poɔ, lɛ ka N meŋ zoro kyɛ ba bonnɔ; N ba zɔɔrɔ a na neɛ naŋ ŋmeɛrɛ sɛseɛ. 27 Kyɛ N ŋmɛ la n eŋgan kyɛ maale o n gbaŋgbaa ka N ta vɛŋ, sobiri kaŋ zaa poɔ, ka Maa wa kanne kannoo ko ba mine baare, ka Mmeŋɛ waa nenweɛ.

10

1 Israel Saakommine Saŋ Kpããnoo Kyɛ, yɔɔmine, N ba boɔrɔ ka yɛ ta bɔŋ a yelmeŋɛ, ka te saakommine zaa da be la a zanzugo puliŋ, kyɛ ba zaa da kpɛ la te yi a mane poɔ. 2 Ba zaa da de la Moses suobu a zanzugo ne a mane poɔ. 3 Ba zaa da laŋ di la seɛloŋ bondiyenaa, 4 kyɛ leɛ nyu a seɛloŋ bonnyuuri yenaa, bonso, ba maŋ nyu la a seɛloŋ piiri na zie, naŋ beɛle ba. A piiri ŋa la Kristo. 5 A la leɛ, Naaŋmen poɔ da ba pɛle ne ba yaga zie, ka ba eŋgama da yaare a wɛgyaŋ zaa poɔ. 6 Kyɛ ama zaa waa la mannoo ko te, a wuli te ka te ta de te sukyie eŋ boɔbo faare poɔ, a na ba meŋ naŋ da e. 7 Yɛ ta waa tebɛ deme a na ba mine naŋ da waa; a seŋ na ba naŋ ŋmaa biŋ: “A nobɔ da zeŋ la ka ba di kyɛ nyu kyɛ pãã iri te deɛne.” 8 Yɛ ta vɛŋ ka te toŋ pẽɛ̃pẽɛ̃ tomɔ a na ba mine naŋ da e, kyɛ bebiyenaa poɔ, ba mine turi lezɛre ne ata da le la kpi. 9 Yɛ ta vɛŋ ka te gyenne Kristo, a na ba mine meŋ naŋ da e ka weere saŋ ba bare. 10 Kyɛ yɛ ta boolɔ yɛlɛ a na ba mine meŋ naŋ da e ka a Saŋnaa Sobɔ da saŋ ba bare. 11 Kyɛ ama zaa wa la ba zie ka a manne wuli ba. Ba meŋ da ŋmaa la biŋ ama zaa ka a waa toortago ko te, a tenee naŋ nyɛ ka a saŋ baaro saŋ zaa peɛle la. 12 A lɛ pãã, vɛŋ ka a neɛ na naŋ teɛre ka o are la, kaara velaa ka o ta le. 13 Gyennoo zaa ba nyɔge yɛ ka nensaala naane maŋ nyɛ. Kyɛ Naaŋmen e la a sobɔ yɛ naŋ na tõɔ̃ sage ne; O kon bare ka gyennoo nyɔge yɛ gaŋ lɛ yɛ naŋ na tõɔ̃. O meŋ na tere la sobiri laŋ ne a gyennoo ka yɛ tõɔ̃ zo yi a kyɛ are kpẽã a gyennoo poɔ. Tebɛ Tigri Ane A Daŋna Zimaane Diu 14 A lɛ poɔ, yɛnee N naŋ nɔŋ, yɛ zo yi tebɛ yɛlɛ poɔ. 15 N yeli la a na N naŋ yele korɔ dɔbɔ naŋ taa yɛŋ, yɛ di yɛmenne sɛrɛɛ ne bon na N naŋ yeli. 16 A bareka puoru kɔp na te naŋ maŋ de puori ne, a ba e a Kristo zẽẽ lantaaloŋ bee? Kyɛ a boroboro te maŋ ŋmaa, a ba e a Kristo eŋgan lantaaloŋ bee? 17 A boroboro yenaa yoŋ la bebe. Lɛ la so ka tenee naŋ waa yaga, waa la eŋgan bonyenaa, a te zaa naŋ laŋ a boroboro yenaa na. 18 Nyɛ a Israel nensaaloŋ yɛlɛ: A balaŋ naŋ maŋ di a bɔɔr-maal boma, ba maŋ poɔ la a altar zie bee? 19 N pãã yele la boŋ? N yele la ka a teo e la bon kaŋ, bee a bon na ba naŋ de maale bɔɔre ko tebɛ e la bon bee? 20 A ba e lɛ. A leɛ e ka a boma na a Tendaa deme naŋ maŋ de maale ne bɔɔre, ba maŋ de la maale ne bɔɔre ko kɔntɔmɔ, a ba e Naaŋmen, kyɛ N ba boɔrɔ ka yɛ laŋ ne kɔntɔmɔ. 21 Yɛ kon tõɔ̃ nyu ne a Daŋna kɔp laŋ ne kɔntɔmɔ kɔp meŋ. Yɛ kon tõɔ̃ laŋ ne a Daŋna tabol kyɛ laŋ ne kɔntɔmɔ tabol meŋ. 22 Te boɔrɔ la ka te e ka a Daŋna taa nyuuri bee? Te taa la kpẽã gaŋ O bee? 23 Bon zaa taa la sori ko ma, kyɛ a ba e bon zaa la taa tɔnɔ. Bon zaa taa la sori ko ma, kyɛ boma zaa ba meɛrɛ duoro. 24 Ta vɛŋ ka neɛ zaa boɔrɔ omeŋɛ bonveɛle, kyɛ vɛŋ ka kaŋ zaa boɔrɔ bonveɛle ko o taaba. 25 Yɛ na tõɔ̃ ɔɔ nɛne ba naŋ koɔrɔ daa poɔ, kyɛ ta soore sooroo zaa a yɛ teɛroŋ zuiŋ, 26 bonso, “A Daŋna so a teŋɛ zu ane bon zaa naŋ be o poɔ.” 27 Ka neɛ naŋ ba sage de wa boɔle ka yɛ di ne o, kyɛ ka yɛ boɔrɔ ka yɛ gaa, yɛ di bon na zaa ba naŋ biŋ yɛ niŋe kyɛ ta soorɔ sooroo zaa a yɛ teɛroŋ zuiŋ. 28 Kyɛ ka neɛ wa yeli yɛ, “Ŋa la ka ba de maale bɔɔre ko tebɛ,” ta lɛ di, a neɛ naŋ yeli ko yɛ teɛroŋ zuiŋ: Bonso, “A Daŋna so a teŋɛ zu ane bon zaa naŋ be o poɔ.” 29 N yele la a neɛ na sobɔ teɛroŋ yɛlɛ, a ba e a yɛnee teɛroŋ. A lɛ poɔ, boŋ la so ka neɛ kaŋ tõɔ̃ di n weɛloŋ sɛrɛɛ a seŋ o teɛroŋ? 30 Ka Maa wa di ne bareka puoruu, boŋ la so ka ba yeli faaloŋ n zie a bon na N naŋ di ne bareka puoruu zuiŋ? 31 A lɛ pãã, ka yɛnee wa di bee nyu, bee bon na zaa yɛ naŋ e, yɛ e a zaa a Naaŋmen eŋno zuiŋ. 32 Ta e ka neɛ kaŋ zaa ŋmɛ gbɛre, ka ba e la Gyu deme, Grik deme, bee Naaŋmen puoru deme— 33 a seŋ na N maŋ boɔrɔ ka N pɛle neɛ zaa poɔ, yɛlɛ zaa poɔ. Bonso, N ba boɔrɔ mmeŋɛ tɔnɔ, kyɛ nenyaga zaa tɔnɔ la, ka ba na tõɔ̃ nyɛ faabo.

11

1 Yɛ tɔglɔ ma, a na N naŋ tɔglɔ Kristo. 2 Kyɛ N pugi yɛ la, yɔɔmine, ne lɛ yɛ naŋ maŋ teɛre ma yɛlɛ zaa poɔ, ka yɛ meŋ tuuro a noɔre a seŋ lɛ N naŋ da manne ko yɛ. 3 Kyɛ, N boɔrɔ la ka yɛ bɔŋ ka dɔɔ zaa zusobɔ la Kristo, pɔgɔ meŋ zusobɔ la dɔɔ, kyɛ ka Kristo meŋ zusobɔ e Naaŋmen. 4 Dɔɔ zaa naŋ puoro bee kanna kannoo kyɛ pɔge o zu, eŋnɛ la omeŋɛ zu vi. 5 Kyɛ ka pɔgɔ zaa naŋ puoro bee kanna kannoo kyɛ ba pɔge o zu, o meŋ eŋnɛ la o zu vi, ka a seŋ na ba poŋ la o zu. 6 Bonso, ka pɔgɔ ba wa `leŋ o zu pɔge, vɛŋ ka ba ŋmaa o zukɔɔloŋ bare; kyɛ ka a na wa te waa vi ka pɔgɔ ŋmaa o zukɔɔloŋ bare bee poŋ o zu, vɛŋ ka o `leŋ o zu pɔge. 7 Bonso, a ba seŋ ka dɔɔ `leŋ o zu pɔge, o naŋ e a Naaŋmen waaloŋ ne O eŋno; kyɛ pɔgɔ e la dɔɔ eŋno. 8 Bonso, dɔɔ ba yi pɔgɔ zie, kyɛ pɔgɔ yi la dɔɔ zie; 9 ba meŋ da ba iri dɔɔ ko pɔgɔ, kyɛ pɔgɔ la ka ba iri ko dɔɔ. 10 A ŋaa zuiŋ ane a malkere zuiŋ, a seŋ la ka pɔgɔ taa faŋ wulu kaŋ a dɔgle o zu. 11 A lɛ poɔ, pɔgɔ ba e o yoŋ dɔɔ zie, kyɛ dɔɔ meŋ ba e o yoŋ pɔgɔ zie a Daŋna eŋɛ. 12 Bonso, a na pɔgɔ naŋ yi dɔɔ zie, lɛ meŋ la ka dɔɔ meŋ yi pɔgɔ zie. Kyɛ boma zaa yi la Naaŋmen zie. 13 Yɛ di a yɛlɛ sɛrɛɛ yɛmenne poɔ: A tu la sori ka pɔgɔ puoro Naaŋmen kyɛ ba `leŋ o zu pɔge bee? 14 A nensaala meŋɛ waaloŋ ba wuli yɛ ka dɔɔ naŋ wa taa zukɔɔloŋ wogri, ka a waa la vi o zie, 15 kyɛ ka pɔgɔ wa taa zukɔɔloŋ wogri, a maŋ waa la eŋno ko o? Bonso, Naaŋmen ko o la zukɔɔloŋ ka a waa o bompɔgre. 16 Ka neɛ zaa wa boɔrɔ ka o ŋmɛ nɔkpeɛne ama zuiŋ, te ba la taa eroŋ zaa, kyɛ Naaŋmen puoru deme zaa poɔ, ba meŋ ba la taa eroŋ kaŋ zaa. 17 A yɛlɛ ŋa N naŋ wullo yɛ poɔ, N ba pugi yɛ, bonso, a yɛ lammo maŋ taa la yelsaŋne naŋ gaŋ a yelveɛle. 18 Bonso, a yɛlɛ danwẽɛ̃ sobɔ la, N woŋ la ka yɛnee wa laŋ taa a na puoru deme, ka wɛloo maŋ be la yɛ poɔ, kyɛ N teɛre ka N meŋ sage de la lɛ. 19 Bonso, a seŋ la ka yɛ meŋ taa teɛroŋ tɛɛtɛɛ a yɛ poɔ, ka balaŋ na Naaŋmen naŋ sage de na sãã la yɛ zie. 20 A lɛ poɔ, ka yɛnee wa laŋ taa, a bondirii yɛ naŋ di ba e a Daŋna zi`maa bondirii. 21 Bonso, yɛ naŋ maŋ dire, yɛ kaŋ zaa maŋ dire la omeŋɛ bondirii kyɛ ba kyɛllɛ neɛ zaa, ka kaŋ meŋ taa kɔŋ kyɛ kaŋ meŋ kuoli dãã. 22 Yɛ ba taa yie yɛ naŋ na maŋ kpɛ di kyɛ nyu bee? Bee yɛ ba eŋnɛ a Naaŋmen puoru deme, kyɛ erɛ vi yɛlɛ korɔ a balaŋ naŋ ba taa bon zaa? Boŋ la ka N na yeli ko yɛ? N na pugi yɛ la a yɛlɛ aŋa poɔ? N ba pugi yɛ! 23 Bonso, a bon na N naŋ de a Daŋna zie, N meŋ de la ko yɛ: A tensoɔ na ba naŋ da iri de O ko ba, a Daŋna Yesu da de la boroboro, 24 kyɛ O naŋ wa puori bareka puoruu, O ŋmaa la a boroboro kyɛ yeli, “De di. N eŋgan la aŋa N naŋ ŋmaa ko yɛ; yɛ erɛ a ŋaa a maŋ teɛrɛ N yɛlɛ.” 25 A lɛ meŋ la, ba naŋ da di a zi`maa diu baare, O de la a kɔp a yeli, “A kɔp ŋa la a nɔlaŋ paala a N zẽẽ poɔ; saŋ na zaa yɛ naŋ nyuuro a, yɛ erɛ a ŋaa a maŋ teɛrɛ N yɛlɛ. 26 Bonso, saŋ na zaa yɛ naŋ wa ɔɔ a boroboro ŋa kyɛ nyu a kɔp ŋa poɔ, yɛ kanna la a Daŋna kũũ yɛlɛ kyɛ gu ka O wa te wa. 27 A lɛ pãã, neɛ na zaa naŋ na ɔɔ a boroboro kyɛ nyu a Daŋna kɔp poɔ kyɛ ba seŋ ne, na maale la yelbieri kyaara ne a Daŋna eŋgan ane O zẽẽ. 28 Kyɛ yɛ vɛŋ ka neɛ maŋ gyɛle iri omeŋɛ kyɛ pãã vɛŋ ka o ɔɔ a boroboro kyɛ nyu ne a kɔp. 29 Bonso, neɛ zaa naŋ dire kyɛ nyuuro kyɛ ba seŋ ne, o dire la kyɛ nyuuro saŋ-baroo korɔ omeŋɛ kyɛ ba teɛre bɔŋ ka a Daŋna eŋgan la. 30 Lɛ la so ka yɛ yaga zie a yɛ poɔ waa baaloŋ lɛ kyɛ beɛrɛ, kyɛ ka yɛ yaga zie meŋ gbire. 31 Kyɛ ka tenee di temenne sɛrɛɛ, te da naa kon nyɛ sɛrɛɛ diu. 32 Kyɛ ka tenee wa nyɛ sɛrɛɛ diu, te nyɛ la dɔgroŋ wuluu a Daŋna zie, ka te ta nyɛ saŋnaa ne a donɛɛ deme. 33 A lɛ pãã, n yɔɔmine, ka yɛnee wa laŋ taa a na di, yɛ maŋ kyɛllɛ taaba. 34 Ka kɔŋ wa kpɛ kaŋ zaa, vɛŋ ka o di omeŋɛ yiri poɔ, ka yɛ ta nyɛ saŋnaa ka yɛnee wa laŋ taa. Kyɛ ka Maa wa te wa, N na maale la a yɛlɛ naŋ kyɛre.

12

1 Yɔɔmine, N ba boɔrɔ ka yɛ ta bɔŋ a seɛloŋ kyɔgtaare yɛlɛ. 2 Yɛ bɔŋ la ka yɛ naŋ da waa Tendaa deme, ba da tage de yɛ la ko tebɛ naŋ kon tõɔ̃ yeli yɛlɛ. 3 A lɛ poɔ, N yeli ko yɛ la ka neɛ zaa naŋ yele ne a Naaŋmen Seɛ kon tõɔ̃ yeli, “Vɛŋ ka Yesu nyɛ ŋmɛ-eŋ,” kyɛ kaŋ zaa kon yeli, “Yesu la a Daŋna,” ka a Sekyerete naane. 4 Kyɔgtaa parɛɛ waa la yaga, kyɛ Seɛ bonyenaa la bebe. 5 Tomɔ parɛɛ waa la yaga, kyɛ Daŋna bonyenaa la bebe. 6 Tontone parɛɛ waa la yaga, kyɛ Naaŋmen yenaa la tonɔ a zaa nobɔ zaa zie. 7 Kyɛ Naaŋmen de la a Seɛ sããbo ko neɛ kaŋ zaa ka a waa tɔnɔ ko ba zaa. 8 O ko la kaŋ a yɛŋ yelbiri ka a yi a Seɛ zie, a ko kaŋ na meŋ bɔmmo yelbiri ka a meŋ yi a Seɛ na zie, 9 a ko kaŋ meŋ sagdeu, ka a yi a Seɛ na zie, ko kaŋ meŋ sammo kyɔgtaare ka a yi a Seɛ na zie, 10 ko kaŋ na meŋ tonseɛle tomɔ, ko kaŋ meŋ Ŋmen-noɔr tomɔ, a ko kaŋ ka o tõɔ̃ wele bɔŋ seere, ko kaŋ ka o na tõɔ̃ yeli yɛlɛ ane kɔkɔtɛɛtɛɛ, kyɛ kyãã ko kaŋ ka o na tõɔ̃ manne a kɔkɔe zaa tɛgɛ. 11 Kyɛ ama zaa e la a Seɛ bonyenaa na tomɔ, kyɛ O de la ko kaŋ zaa a seŋ lɛ Onɔ naŋ boɔrɔ. 12 Bonso, a eŋgan e la bonyeni, ne lɛ zaa o naŋ taa ziiri yaga. O ziiri naŋ waa yaga, kyɛ a laŋ la taa e eŋgan bonyeni. Lɛ meŋ la ka a waa Kristo zie. 13 Bonso, te zaa de la suobu Seɛ bonyena zie a waa eŋgan bonyena—ka te waa la Gyu deme bee Grik deme, gbaŋgbaare bee nenweere—ka a e ka te zaa de a Seɛ bonyena a nyuuro ne. 14 Bonso, a eŋgan ba e zibonyeni kyɛ ziiri yaga la. 15 Kyɛ ka gbɛre wa yeli, “N naŋ faa ba e nu, N ba poɔ a eŋgan poɔ,” a lɛ poɔ, o ba e a eŋgan zie kaŋ bee? 16 Kyɛ ka a toori meŋ wa yeli, “N naŋ ba e nimiri, N ba poɔ a eŋgan poɔ,” a lɛ poɔ, o ba e a eŋgan zie kaŋ bee? 17 Ka a eŋgan zaa meŋ da waa nimiri, yeŋ la ka a wonnuŋ na be? Ka a eŋgan zaa meŋ da waa wonnuŋ, yeŋ la ka a nyuubu na be? 18 Kyɛ pampana, Naaŋmen biŋ la zie kaŋ zaa a eŋgan poɔ ka a seŋ lɛ O naŋ boɔrɔ ka a waa. 19 Kyɛ ka a ziiri zaa da waa ziyenaa, yeŋ ka a eŋgan da naa be? 20 Kyɛ a na a naŋ e, ziiri yaga bebe la, kyɛ eŋgan bonyena na la. 21 A nimiri kon tõɔ̃ yeli ko nu, “N ba boɔrɔ fo!” A zu meŋ kon tõɔ̃ yeli ko gbɛɛ, “N ba boɔrɔ yɛ!” 22 Kyɛ a ziiri na naŋ be a eŋgan eŋɛ a waa na a ba taa faŋ, sereŋ e la a zikponni. 23 A ziiri na te naŋ teɛre ne vi, te maŋ de la ka ama taa la tɔnɔ yaga; kyɛ a te ziiri naŋ ba veɛlɛ, meŋ na taa la veɛloŋ yaga. 24 Kyɛ ka te zie naŋ veɛlɛ, a ba fere ka te kaara a zie. Kyɛ Naaŋmen laŋ la a eŋgan taa a e ka a zie naŋ ba veɛlɛ ka o taa tɔnɔ yaga gaŋ, 25 ka wɛloo zaa ta kyebe a eŋgan eŋɛ, kyɛ ka o zie zaa da naa taa teɛroŋ ŋa tɔ ko taaba. 26 Ka zie kaŋ wa nyɛ woore, zie zaa nyɛ la woore ne o; ka a zie kaŋ wa nyɛ eŋno, a zie zaa maŋ dire la noɔ ne o. 27 Pampana, yɛ e la Kristo eŋgan, kyɛ yɛ kaŋ zaa e la zie kaŋ. 28 Kyɛ a balaŋ Naaŋmen naŋ da iri biŋ a puoru deme poɔ: A danwẽɛ̃ sobɔ la potuuribo, a ayi sobɔ la Ŋmen-noɔr deme, ka a ata sobɔ la wuliwullibo. A lɛ puoriŋ, o ko la tonseɛle, ane sammo kyɔgtaare, ane sommo tomɔ, ane zikaareba tomɔ, ane kɔkɔtɛɛtɛɛ. 29 Ba zaa waa la potuuribo? Ba zaa waa la Ŋmen-noɔr deme? Ba zaa waa la wuliwullibo? Ba zaa tonɔ la tonseɛle? 30 Ba zaa taa la sammo kyɔgtaare? Ba zaa yele la kɔkɔtɛɛtɛɛ? Ba zaa manna la a kɔkɔe tɛgɛ? 31 Kyɛ yɛ eŋ nimizeɛ a boɔrɔ a kyɔgtaare naŋ zuo. Kyɛ pampana, N na wuli yɛ la a sobivelaa naŋ zuo.

13

1 Ka Maa de nensaala ane malkere kɔkɔe yeli ne yɛlɛ, kyɛ ba taa nɔmmo, N waa la na gbelime bee sembol naŋ pɔgrɔ gɔmɔ. 2 Ka Maa taa a Ŋmen-noɔr sobɔ kyɔgtaa a tõɔ̃ bɔŋ yelsɔgle zaa ane bɔmmo zaa tɛgɛ, kyɛ ka Maa wa taa sagdeu na tõɔ̃ viiri tanne, kyɛ ba taa nɔmmo, N ba waa bon zaa. 3 Ka Maa de n boma zaa ko nembaaleba, kyɛ vɛŋ ka ba iri de n eŋgan eŋ vũũ zeɛlɛ poɔ, kyɛ ba taa nɔmmo, N kon nyɛ tɔnɔ zaa. 4 Nɔmmo maŋ taa la kannyiri ane nimibaaloŋ. Nɔmmo ba taa nyuuri, nɔmmo ba fuuro, o meŋ ba e pɔloo. 5 O ba e ba-eŋnɛ eroŋ, o ba maŋ boɔrɔ omeŋɛ boɔbo, o ba maŋ nyɛ suuri wiẽũ lɛ, o ba maŋ teɛrɛ a nobɔ efaare. 6 Nɔmmo ba dire noɔ ne yelbatori, kyɛ o dire la noɔ ane yelmeŋɛ. 7 O maŋ are la gbeŋgbeŋ yɛlɛ zaa poɔ, a sage de yɛlɛ zaa, a maŋ taa kyelloo yɛlɛ zaa poɔ, kyɛ maŋ dire kannyiri yɛlɛ zaa poɔ. 8 Nɔmmo kon bɔŋ ŋmaa bare. Kyɛ be Ŋmen-noɔr sobɔ yelbie naŋ be, ba na bare la; ka kɔkɔe wa bebe, ba na bare la gɔmɔ; be bɔmmo naŋ be, o na tɔle la gaa. 9 Bonso, te bɔŋ la a kyɛllɛ, kyɛ te kanne la a Ŋmen-noɔr yɛlɛ a kyɛllɛ poɔ, 10 kyɛ a saŋ na a bon na naŋ ta o tao wa te wa, a bon na naŋ e bonkyɛllɛ na tɔle la gaa. 11 N naŋ da waa bibile, N da maŋ yeli la yɛlɛ a na bibile, N da maŋ teɛre la a na bibile, N da maŋ de la yɛlɛ a na bibile. Kyɛ N naŋ wa ta neɛ, N bare la bibiiluŋ yɛlɛ. 12 Kyɛ pampana, te ba nyɛrɛ temenne vela, a na te naŋ kaara kyaala kaŋ poɔ; kyɛ te na leɛ nyɛrɛ la velaa. Pampana, N taa la bɔmmo kyɛllɛ, kyɛ N na leɛ bɔŋ la a na ba meŋ naŋ bɔŋ ma. 13 Kyɛ pampana ŋa, ama ata la kyɛre: sagdeu, kyelloo, ane nɔmmo. Kyɛ ama zaa poɔ, nɔmmo la a zusobɔ.

14

1 Tuuro a nɔmmo sobiri a pãã boɔrɔ seɛloŋ kyɔgtaare, kyɛ sereŋ boɔrɔ ka yɛ kanne a Ŋmen-noɔr kannoo. 2 Bonso, neɛ zaa naŋ yele ne kɔkɔre kaŋ, ba yele korɔ nensaaleba kyɛ Naaŋmen la. Bonso, neɛ zaa ba maŋ bɔŋ o yɛlɛ tɛgɛ, o naŋ maŋ yele yelsɔglaa a seɛ eŋɛ. 3 Kyɛ a sobɔ na naŋ kanna a Ŋmennoɔr kannoo, maŋ yele la korɔ nensaaleba ka ba na tõɔ̃ mɛ la do a nyɛ dɔre-eŋ ane sukyidiibu. 4 A sobɔ na naŋ yeli yɛlɛ ne kɔkɔre kaŋ maŋ meɛrɛ la omeŋɛ duoro, kyɛ a sobɔ na naŋ kanne a Ŋmennoɔr kannoo maŋ meɛrɛ duoro la a puoru deme. 5 N boɔrɔ la ka yɛ zaa yeli yɛlɛ ne kɔkɔe, kyɛ N sereŋ boɔrɔ la ka yɛ kanne a Ŋmen-noɔr kannoo. Bonso, a kaŋ na naŋ kanne a Ŋmen-noɔr kannoo gaŋ la a kaŋ na naŋ yeli yɛlɛ ne kɔkɔe, see ka o leɛ manne a kɔkɔe tɛgɛ ka a puoru deme tõɔ̃ leɛ mɛ do. 6 Kyɛ pampana, yɔɔmine, ka Maa wa yɛ zie a wa yele ne kɔkɔe, boŋ tɔnɔ la ka N taa a yɛ zie ka N yeli yɛlɛ ko yɛ a yi a sããbo kaŋ bee bɔmmo kaŋ bee Ŋmen-noɔr kannoo kaŋ bee wulu kaŋ naane? 7 A lɛ meŋ poɔ, a boma na naŋ ba voorɔ kyɛ pɔgrɔ gɔmɔ, a na a welee bee korengyo, wolɔ ka neɛ na bɔŋ a gɔmɔ na a wɛlee bee korengyo naŋ maale ka a konni wa sãã tɛɛtɛɛ naane? 8 A la leɛ, ka eelɛ ba koŋ ka a yi vela, aŋ la na kyɔgre gu zɔɔre? 9 Lɛ poɔ, a be la yɛ zie. Ka yɛ ba yeli ne yelbie na ba naŋ maŋ woŋ a yɛ kɔkɔre poɔ, wolɔ ka neɛ na bɔŋ bon na yɛ naŋ yele? Yɛ na yele eŋnɛ la sɛseɛ poɔ. 10 Bonnoŋ kyebe, kɔkɔre yaga be la a donɛɛ poɔ, kyɛ kaŋ zaa kyebe naŋ ba taa wonnuŋ. 11 A lɛ, ka Maa pãã ba bɔŋ a kɔkɔre tɛgɛ, N e la saana a sobɔ naŋ yele zie, ka o meŋ waa saana n meŋ zie. 12 Lɛ, a be la yɛ zie. Yɛ naŋ sereŋ boɔrɔ seɛloŋ kyɔgtaare, yɛ e aneɛ ne a kyɔgtaare naŋ na mɛ a puoru deme ka ba do. 13 A ŋaa zuiŋ, vɛŋ ka a neɛ naŋ yele kɔkɔre kaŋ poɔ ka o puoro ka o na tõɔ̃ leɛ manne lɛ o naŋ yeli. 14 Bonso, ka Maa puori kɔkɔre kaŋ poɔ, n seɛ puoro la, kyɛ n teɛroŋ ba taa tɔnɔ zaa. 15 Boŋ pãã la? N na puoro la ne n seɛ, kyɛ N meŋ na puoro la ne n teɛroŋ. N na yieli la ne n seɛ, kyɛ N meŋ na yieli la ne n teɛroŋ. 16 Bee, ka fõõ wa pugro Naaŋmen ne fo seɛ, wolɔ la ka a neɛ naŋ poɔ a balaŋ naŋ ba bɔŋ a tɛgɛ zie na tõɔ̃ yeli, “Amen” a fo bareka puoruu zuiŋ, o naŋ ba bɔŋ a bon na fo naŋ yele? 17 Yelmeŋɛ, fo puoro la a bareka puoruu velaa, kyɛ a neɛ na kaŋ ba nyɛ mɛduoruu. 18 N puori la Naaŋmen bareka, N naŋ yele kɔkɔe yaga gaŋ yɛ zaa zuiŋ. 19 Kyɛ a puoru deme poɔ, N na leɛ boɔrɔ la ka N yeli yelbie anuu naŋ yi n teɛroŋ zie, ka N na tõɔ̃ meŋ wuli ba mine, gaŋ yelbie turi pie kɔkɔre kaŋ poɔ. 20 Yɔɔmine, yɛ bare bibilii teɛroŋ. A efaare eroŋ poɔ, yɛ waa na bibilii, kyɛ a yɛ teɛroŋ poɔ, yɛ waa na onɔ naŋ ta neɛ. 21 A nɔbinnaa poɔ, ba ŋmaa la biŋ: “Ne kɔkɔtɛɛtɛɛ, ne nɔgbɛmɛ tɛɛtɛɛ N na yeli la yɛlɛ ko a nobɔ bama, kyɛ ne a lɛ zaa, ba kon kyɛllɛ ma,” a Daŋna la yeli. 22 A kɔkɔe pãã e la mannoo, kyɛ a ba e manno ko balaŋ naŋ sage de, kyɛ a e la mannoo ko balaŋ naŋ ba sage de. Kyɛ Ŋmen-noɔr kannoo ba wa ko balaŋ naŋ ba sage de, kyɛ a wa la ko balaŋ naŋ sage de. 23 A lɛ pãã, ka a puoru deme zaa wa laŋ taa ziyenaa, ka ba zaa yele ne kɔkɔe, kyɛ ba mine naŋ ba bɔŋ a tɛgɛ bee basagdeu deme wa kpɛ, ba kon yeli ka yɛ yaara la bee? 24 Kyɛ ka ba zaa kanne Ŋmennoɔr kannoo, ka kaŋ naŋ ba sage de bee kaŋ naŋ ba bɔŋ a tɛgɛ wa kpɛ, o na sage ne la ba zaa ka o e la yelbebe sobɔ, ka ba zaa meŋ na nyare o zu, 25 ka o sukyiri yelsɔglaa zaa sãã. Lɛ ka o na le teŋɛ ne o niŋe a puori Naaŋmen, a kyɛ pãã yeli, “Naaŋmen sereŋ be la yɛ zie!” 26 Boŋ pãã la, yɔɔmine? Ka yɛnee wa laŋ taa, kaŋ zaa taa la Naaŋmen yieluŋ, bee wuluu, bee kɔkɔre kaŋ, bee sããbo yelbiri, bee yelmannaa. Yɛ vɛŋ ka ama zaa waa mɛduoruu. 27 Ka kaŋ zaa wa yeli ne kɔkɔre kaŋ, vɛŋ ka nobɔ bayi—ka a ba gaŋ nobɔ bata—ka ba yeli, bonyena, bonyena, kyɛ vɛŋ ka nembonyenaa leɛ manne a kɔkɔre tɛgɛ. 28 Ka a man-mannaa ba wa kyebe, vɛŋ ka a yeliyele pɔge o noɔre a puoru die poɔ, kyɛ vɛŋ ka o yeli yɛlɛ ko omeŋɛ ne Naaŋmen. 29 Ŋmen-noɔr deme bayi bee bata la na yeli, kyɛ vɛŋ ka ba mine pãã di a bon na ba naŋ yeli sɛrɛɛ. 30 Kyɛ ka a sããbo yelbiri wa te wa neɛ kaŋ naŋ zeŋ zie, vɛŋ ka a danwẽɛ̃ yeliyele bare o yɛlɛ. 31 Bonso, yɛ zaa na tõɔ̃ kanne la, bonyena, bonyena, ka kaŋ zaa tõɔ̃ zanne, kyɛ ka kaŋ zaa meŋ tõɔ̃ nyɛ sukyidiibu. 32 A Ŋmennoɔr deme taa la faŋ a Ŋmennoɔr deme seere zie. 33 Bonso, Naaŋmen ba e buriburi Naaŋmen kyɛ eŋ`maaroŋ Naaŋmen la. A lɛ a naŋ be a Ŋmendeme puoru deri zaa zie, 34 vɛŋ ka yɛ pɔgɔbɔ pɔge ba nɔe a puoru deri poɔ. Bonso, ba ba taa sori ka ba yeli yɛlɛ, kyɛ a seŋ la ka ba sigri bamenne a na a nɔbinnaa meŋ naŋ yele. 35 Ka ba naŋ wa boɔrɔ ka ba soore bon kaŋ yɛlɛ, vɛŋ ka ba soore bamenne serbɛ a yiri poɔ, bonso, a waa la vi ka pɔgɔ yeli yɛlɛ a puoru die poɔ. 36 Bee, yɛ zie la ka a Naaŋmen yelbir yi? Bee yɛ zie yoŋ la ka o wa? 37 Ka kaŋ zaa wa teɛre ka o e la Ŋmen-noɔr sobɔ bee seɛloŋ sobɔ, vɛŋ ka o sage ka a bon na N naŋ ŋmaa ko yɛ e la a Daŋna nɔe-teroo. 38 Ka kaŋ ba bɔŋ a pare, vɛŋ ka o ta bɔŋ a pare. 39 A lɛ poɔ, yɔɔmine, yɛ e aneɛ te bɔ a Ŋmen-noɔr sobɔ tomɔ, kyɛ ta pigi ba ka ba ta yeli ne kɔkɔe. 40 Kyɛ yɛ vɛŋ ka yɛ erɛ soŋ bon zaa poɔ ka a meŋ tu sobivelaa.

15

1 Kyɛ, yɔɔmine, N boɔrɔ la ka N e ka yɛ bɔŋ a yelnoore N naŋ da kanne ko yɛ, a yelnoore na yɛ meŋ naŋ de, kyɛ o eŋɛ la ka yɛ meŋ are. 2 A yelnoore ŋa poɔ, yɛ meŋ nyɛ la faabo ka yɛnee wa nyɔge kpẽã ne a yelbiri N naŋ kanne ko yɛ. Ka lɛ naane, yɛ sagdeu ba taa tɔnɔ. 3 Bonso, N da de la niŋe ko yɛ a bon na N meŋ naŋ nyɛ, ka Kristo da kpi a te yelbebe zuiŋ a seŋ na a Ŋmaabo naŋ yeli; 4 ba da ũũ O la, ka O leɛ iri a beri ata daare, a seŋ na a Ŋmaabo naŋ yeli; 5 kyɛ ka O da sãã Pita zie, kyɛ leɛ sãã a pie ne bayi zie. 6 A yi a lɛ puoriŋ, ka O da sãã yɔɔmine naŋ zuo kɔɔre anuu, saŋ bonyenaa poɔ. Ba yaga zie kyãã voorɔ la, kyɛ ka ba mine meŋ faa gbire. 7 A yi a lɛ puoriŋ, ka O da sãã la Gyems zie kyɛ pãã leɛ sãã a potuuribo zaa zie. 8 A baaraa zaa ka O leɛ sãã n meŋ zie, a na a neɛ na zie ba naŋ dɔge kyɛ ka a saŋ ba ta sɛre. 9 Bonso, Maa la a potuuribo zaa bile, kyɛ ka a ba seŋ ka ba boɔle ma potuuro, bonzuiŋ, N da maŋ dɔgre la a Naaŋmen puoru deme. 10 Kyɛ a Naaŋmen nɔndeteroo zuiŋ, N waa la lɛ N naŋ waa, kyɛ a nɔndeteroo O naŋ ko ma da ba waa ka a ba taa tɔnɔ. Kyɛ N da toŋ la kpẽã gaŋ a balaŋ zaa—ka Maa naane, kyɛ a Naaŋmen nɔndeteroo naŋ be n zie la. 11 Ka a lɛ pãã, ka Maa la bee balaŋ la, lɛ ka te maŋ kanne, kyɛ lɛ ka yɛ meŋ sage de. 12 Kyɛ ka ba naŋ wa kanne ka Kristo iri yi la kuuni poɔ, wolɔ ka yɛ mine yeli ka kuuni leɛ-iruŋ kyebe? 13 Kyɛ ka kuuni leɛ-iruŋ ba wa kyebe, Kristo pãã ba leɛ iri yi kuuni poɔ. 14 Kyɛ ka Kristo ba wa leɛ iri, te kannoo pãã ba taa tɔnɔ, kyɛ ka yɛ sagdeu meŋ ba taa tɔnɔ. 15 A lɛ meŋ poɔ, ba na de te la ka te waa danse-ziri deme a Naaŋmen yɛlɛ poɔ, bonso, te di la danseɛ ka Naaŋmen seŋ la Kristo kũũ poɔ. Kyɛ O da ba seŋ O, ka a naŋ wa e ka a kuuni ba leɛ iri. 16 Bonso, ka O naŋ ba seŋ a kuuni, lɛ ka O meŋ da ba seŋ Kristo. 17 Kyɛ ka O naŋ ba seŋ Kristo, yɛ sagdeu ba taa tɔnɔ, ka yɛ meŋ kyãã be a yɛ yelbebe poɔ. 18 A lɛ pãã, a balaŋ meŋ naŋ gbire a Kristo eŋɛ, bɔre wɛ la. 19 Ka a naŋ wa e ka a nyɔvore ŋa yoŋ poɔ la ka te taa kyelloo Kristo poɔ, te sereŋ waa la nobɔ naŋ zage ba zaa a nobɔ zaa poɔ. 20 Kyɛ pampana, Kristo sereŋ iri la yi a kuuni poɔ, a leɛ waa a wɔmɔ danwẽɛ̃ sobɔ a balaŋ naŋ gbire zie. 21 Bonso, kũũ naŋ faa wa ka a yi nensaala zie, a kuuni leɛ-iruŋ meŋ wa la ka a yi nensaala zie. 22 Bonso, a na Adam poɔ la ka te zaa kpi, lɛ meŋ ka Kristo poɔ la ka te zaa na leɛ iri voorɔ. 23 Kyɛ kaŋ zaa na taa la omeŋɛ tuubu: Kristo la a wɔmɔ danwẽɛ̃ sobɔ; kyɛ ka Onɔ wa te wa, a balaŋ Kristo naŋ so pãã na tu la O puoriŋ. 24 Lɛ a baaraa na wa la, a saŋ na O naŋ wa de a naaloŋ ko a Saa Naaŋmen, a saŋ na O naŋ na wa e ka a napare zaa ne zikaareba zaa ne fannoo zaa ba la taa faŋ. 25 Bonso, a na fere la ka O di naaloŋ kyɛ gu ka O wa biŋ O dɔndɔmɔ zaa O gbɛɛ puliŋ. 26 A O dɔndɔm pare baara O naŋ na saŋ la kũũ. 27 Bonso, O biŋ la boma zaa O gbɛɛ puliŋ. Kyɛ ka Onɔ wa yele ka boma zaa be la O puliŋ, a wuli la ka a Neɛ na naŋ biŋ boma zaa O puliŋ, ba poɔ a poɔ. 28 Ka boma zaa wa biŋ O puliŋ, a Bidɔɔ meŋɛ meŋ pãã na sigri la Omeŋɛ a Onɔ naŋ biŋ boma zaa O puliŋ, ka Naaŋmen na tõɔ̃ waa boma zaa, yɛlɛ zaa poɔ. 29 Boŋ la ka ba na e, a balaŋ naŋ de suobu a kũũ zuiŋ, ka kuuni ba la leɛ iri togtogi? Boŋ pãã la so ka ba de suobu a kũũ zuiŋ? 30 Boŋ la so ka te meŋ maŋ be yeltuo poɔ gogo zaa poɔ? 31 A lɛ N naŋ sereŋ fuuro kyaare yɛ a te Daŋna Yesu Kristo poɔ, lɛ la ka N meŋ maŋ kpi bebiri zaa. 32 Ka Maa zɔɔ ne wɛdon Ɛfɛsos poɔ a nensaala zuiŋ, boŋ tɔnɔ la ka N nyɛ? Ka a kuuni ba wa leɛ iri, “Yɛ vɛŋ ka te di kyɛ nyu, bonso, bieo te na kpi la.” 33 Ta vɛŋ ka bɛllɛ kpɛ yɛ. Tutaa faare maŋ saŋ la eveɛle. 34 Iri fo goɔŋ a tu yeltori, kyɛ ta maale yelbieri, bonso, ba mine bebe la naŋ ba bɔŋ Naaŋmen. N yeli la ama ka a eŋ yɛ vi. 35 Kyɛ kaŋ na yeli la, “Wolɔ la ka kũũ maŋ leɛ iri? Kyɛ boŋ eŋgan la ka ba na taa wa ne?” 36 Fõõ dambol sobɔ! Bon na fo naŋ bore kon bɔŋ taa nyɔvore ka onɔ ba kpi. 37 Ka fõõ wa bore, fo ba bore a eŋgan na naŋ na bebe, kyɛ bombiri la, amine mɔbiri bee bon kaŋ biri la. 38 Kyɛ Naaŋmen ko o la eŋgan a na lɛ a naŋ pɛle O poɔ, kyɛ bombiri kaŋ zaa, O maŋ ko o la omeŋɛ eŋgan. 39 Nɛmɛ zaa ba waa taa. Nensaala taa la nɛn kaŋ, ka donne meŋ taa nɛn kaŋ, zoma meŋ taa kaŋ, kyɛ a bonagre meŋ taa la kaŋ. 40 Tenvelaa eŋgama meŋ be la be, kyɛ ka teŋɛ zu eŋgama meŋ bebe; kyɛ a tenvelaa eŋgama taa la eŋno kaŋ, kyɛ ka a teŋɛ zu eŋgama meŋ taa eŋno kaŋ. 41 A ŋmenaa meŋ taa la eŋno bonyena kaŋ, ka a kyũũ meŋ taa a kaŋ, ka a ŋmarbie meŋ taa a kaŋ; kyɛ ka a ŋmarbie zaa eŋno ba seŋ taa. 42 Lɛ la ka a meŋ waa a kuuni leɛ-iruŋ zie. Ba bore la a eŋgan a saŋnaa poɔ, kyɛ o leɛ iri la a kon bɔŋ leɛ saŋ poɔ; 43 ba bore o la vi poɔ, o iri la eŋno poɔ; ba bore o la baaloŋ poɔ, o leɛ iri la faŋ poɔ; 44 ba bore o la a teŋɛ zu eŋgan, ka o leɛ iri ne seɛloŋ eŋgan. Teŋɛ zu eŋgan bebe la kyɛ seɛloŋ eŋgan meŋ bebe. 45 Lɛ la ka ba ŋmaa biŋ: “A nensaala danwẽɛ̃ sobɔ, Adam, da waa la nen-voora”; a Adam pare baara da waa la nyɔvore-teroo seɛ. 46 Kyɛ a bon na naŋ e seɛloŋ bon da ba de wẽɛ̃ wa, kyɛ a teŋɛ zu bon la, kyɛ ka a seɛloŋ bone pãã tu o puoriŋ. 47 A nensaala danwẽɛ̃ sobɔ da yi la a teŋɛ zu uuruŋ poɔ, ka a nensaala ayi sobɔ la a Daŋna naŋ yi tenvelaa. 48 A na a teŋɛ zu neɛ naŋ waa, lɛ la ka a balaŋ naŋ yi a teŋɛ zu meŋ waa; kyɛ a na a tenvela neɛ naŋ waa, lɛ la ka balaŋ naŋ e tenvela deme meŋ waa. 49 Kyɛ a na te naŋ daŋ su a teŋɛ zu neɛ waaloŋ, te meŋ na su la a tenvela neɛ waaloŋ. 50 Pampana, a ŋaa la ka N yele, yɔɔmine, ka nɛne ane zẽẽ kon tõɔ̃ di a Naaŋmen naaloŋ gbannoŋ, ka a bonsaŋnaa meŋ kon tõɔ̃ di a bone naŋ ba saŋ gbannoŋ. 51 Kyɛllɛ, N yele la yelsɔgla kaŋ: Te zaa kon gbire, kyɛ te zaa na nyɛ la leɛbo— 52 wiẽũ lɛ, a nimiri zaŋno poɔ, a eelɛ pare baara saŋ. Bonso, a eelɛ na peɛle la, ka a kuuni meŋ na leɛ iri a kon leɛ nyɛ saŋnaa, kyɛ te zaa na nyɛ la leɛbo. 53 Bonso, a bonsaŋnaa na su la bon na naŋ ba saŋ, kyɛ ka a bon na naŋ kpi meŋ su a bon na naŋ kon bɔŋ kpi. 54 A saŋ na a bonsaŋnaa naŋ na su a bon na naŋ ba saŋ baare, kyɛ a bon na naŋ na kpi na wa su a bon na naŋ kon bɔŋ kpi, a bon na ba naŋ ŋmaa biŋ pãã na tu la: “Fannoo diu vɔle la kũũ.” 55 “Yeŋ, kũũ, ka fo tɛbo be? Yeŋ, yaa, la fo fannoo diu?” 56 A kũũ tɛbo la yelbieri, kyɛ a yelbieri faŋ la a nɔbinnaa. 57 Kyɛ bareka be la Naaŋmen zie! O ko te la a fannoo diu naŋ yi a te Daŋna Yesu Kristo zie. 58 A lɛ poɔ, n yɔɔmine N naŋ nɔŋ, yɛ are kpẽã, a ta vɛŋ ka bon zaa tage yɛ yi, kyɛ maŋ kyellɛ yaga a Daŋna tomɔ poɔ, bonzuiŋ, yɛ bɔŋ la ka yɛ tomɔ a Daŋna zie ba waa weɛlɛ.

16

1 Pampana, a kyaare la a Ŋmendeme kyeɛro deu yɛlɛ: Yɛ e lɛ N naŋ yeli ko a Galatea puoru die deme ka ba erɛ. 2 A koseɛra bebiri piilaa zaa, vɛŋ ka yɛ kaŋ zaa maŋ iri libie mine biŋ, ka a seŋ lɛ Naaŋmen meŋ naŋ soŋ o, ka Maa wa te wa, ka kyeɛro deu ta kyebe. 3 Kyɛ ka Maa wa ta, a balaŋ yɛ naŋ na sage ne, N na de la ba waaloŋ gama ko ba kyɛ toŋ ba ne a yɛ kyɔgtaa ka ba gaa Gyɛrosalɛm. 4 Ka a naŋ wa seŋ ka N meŋ gaa, ba na beɛle ma la. 5 N na wa la yɛ zie a saŋ na N naŋ na kpɛ yi Masɛdonea poɔ, bonso, Masɛdonea poɔ la ka N na kpɛ yi. 6 Amine kaŋ, N na kpeɛrɛ ne yɛ la, bee N na di ne yɛ la a uoni, ka yɛ na tõɔ̃ soŋ ma a n sobiri poɔ, benee zaa N naŋ na gaa. 7 N ba boɔrɔ ka N nyɛ yɛ pampana ŋa a n sobiri poɔ, kyɛ N teɛre la ka N na kpɛ ne yɛ la a ta saŋ kaŋ, ka a Daŋna wa sage. 8 Kyɛ N na zeŋ la Ɛfɛsos poɔ kyɛ gu a Pɛntɛkɔst daare, 9 bonzuiŋ, dendɔre kpoŋ naŋ taa tɔnɔ yuo la ko ma, kyɛ nobɔ yaga bebe la naŋ are kyaare ne ma. 10 Kyɛ ka Temote wa te wa, yɛ kaara velaa ka o ta zoro dambẽɛ̃ a yɛ poɔ, bonso, o tonɔ la a Daŋna tomɔ na N meŋ naŋ toŋ. 11 A lɛ poɔ, ta vɛŋ ka neɛ zaa de ka o ba e bon zaa. Kyɛ, yɛ bare o a sobiri poɔ ne `maaro ka o na tõɔ̃ wa n zie, bonso, N kyɛllɛ o la laŋ ne a yɔɔmine. 12 Kyɛ a kyaare a te yɔɔ Apɔllos: N da sereŋ boɔrɔ la ka o wa yɛ zie a laŋ ne a yɔɔmine. Kyɛ o da ba sage ka o wa pampana ŋa, kyɛ o na wa la ka onɔ wa nyɛ sori. 13 Yɛ gu velaa; are gbeŋgbeŋ a sagdeu poɔ; yɛ waa na dɔbɔ naŋ taa sukyie; yɛ taa kpẽã. 14 Vɛŋ ka yɛ erɛ yɛ eroŋ zaa ne nɔmmo. 15 Yɛ bɔŋ la ka Stɛfanas yideme da waa la a wɔmɔ danwẽɛ̃ deme Akaya poɔ, ka ba meŋ da de bamenne zaa ko a Ŋmendeme sommo tomɔ. N sɔre yɛ la, yɔɔmine, 16 ka yɛ sigri yɛmenne ko ama taaba, kyɛ ko neɛ zaa meŋ naŋ tonɔ ne te a tonɔ kpẽã. 17 N poɔ da pɛle la a Stɛfanas, Fortonatos, ane Akayakos naŋ wa ta, bonzuiŋ a bon na naŋ da ba kyebe a yɛ zie, ba da taa la wa ne ko te. 18 Bonso, ba da wa ne la pɛnnoo a ko n seɛ ane yɛ seere meŋ. A lɛ zuiŋ, yɛ eŋ a nobɔ bama taaba. 19 A puoru deri deme a Asia paaloŋ poɔ, puoro yɛ la. Akola ane Presella puoro yɛ la velaa a Daŋna eŋɛ, a laŋ ne a puoru deme naŋ maŋ laŋ taa a ba yiri poɔ. 20 A yɔɔmine zaa puoro yɛ la. Yɛ puori taaba ne mooro soŋ. 21 Maa Pɔl la ŋmaa a puoruu ŋa ne mmeŋɛ nu. 22 Ka neɛ zaa ba wa nɔnɔ a Daŋna Yesu Kristo, vɛŋ ka ŋmɛeŋ be o zie. Daŋna, wa! 23 Ka a Daŋna Yesu Kristo nɔndeteroo be yɛ zie. 24 N nɔmmo be la yɛ zaa zie Kristo Yesu eŋɛ. Amen.