Efez

Ɗerewel, Pol mata lalaɓeten

a ndiri ta liɓlay

Efez

Jem a liɓ ɗerewel cah

Mandala Pol ta lalaɓ ɗerewel cah, sin ane je fərsəna (3:1; 4:1). Ndiri pe a ngarigi, sin ane je fərsəna ta liɓlay Roma. Ama ndiri maparam a ngarigi, sin ane je fərsəna ta liɓlay Kaysariya ta.

Pol ti lalaɓ ɗerewel cah ka va a zləra ndiri Ekilesiya ta liɓlay Efez. Liɓlay Efez toku liɓlay maday, ma zla wəla a liɓlay Azi. Ndiri ma nja ka ɗiyi filiw ta liɓlay pana pana, a nja ka yigi a nin ngam liɓlay toku a jakwar mitil maday. Mandala Pol mata ɗa muluk ma makaɗ tik, sin ti nja a liɓlay toku viya makaɗ. Hi va ka jan labar tik ane liɓ deftere Kmy 19:1–20:1. Aza mata way ka ɗa muluk ma makaɗ tik za, sin ti wəla gəbataligi ta daba ndiri Ekilesiya Efez ka ngəz ta. (Kmy 20:17-38)

Wa nja ɗerewel cah mata wak ka dawən ka dawən:

Pol a ceɗ wa nja Dabawəzləv mata ɗiya tokon menekin tik zlan a dawən, a min tokon ndiri tik, aza wa nja sin mata bit tokon a liɓ zləra mamən məc za (1:1–2:10).

Pol a ləwa ɗere a tala ɓən Dabawəzləv, Dabawəzləv mata far a gbəmgbalay, ndirigi ka sən ta. Ɓən Dabawəzləv ma far a gbəmgbalay toku aɗa: Sin ti lap ndiri ma ci talan ka Yesu Kiristu kərap kaɗ, ka njigi ka yəwən səban ma takan. Ndiri Yahudiyagi tete ndiri mangar Yahudiyagi ɗakun a njigi wa nja kəsəm hidi memilin, aza Yesu áɗa talan (2:11–3:21).

Pol a ngəz ndiri Ekilesiya ka njigi á lap aza ka zleɓi kəsəm tan kəsəm kəsəm a sembe Miɗ Dabawəzləv, ka fəfəligi ka va gibik gibik (ɓawama 4-6).

Labar meze maday ta liɓ ɗerewel cah, sin aɗa wa nja Yesu Kiristu ta mar miseh maday ka nja ka bay ndiri madəday ta wəzləv ɓaw ta talalay kərap (1:21), aza wa nja mamən məc á mar tokon baba kun, ngam Dabawəzləv a menekin tik ti bit tokon a liɓ zləra məc za (2:2-6). Aza Pol a ngəz min tokon ndiri Ekilesiya ka ɓawi kən ləm pana pana, Dabawəzləv mata vəl tokon ka ɗiya ləm tete masərəfigi ɓaw bay tan Gudul, aza ka bəreten ngaz ka wəla ɗere (6:10-20).

Pol a fəɗ ndiri Ekilesiya ta liɓlay Efez

¹Kata Pol ta lalaɓ ɗerewel cah ka va a zləra ndiri *Kiristu ta liɓlay Efez. Dabawəzləv ti mbat ka, kata ka nja ka *makatəf Yesu Kiristu, ngam sin ti may wa sin. Ta fəɗ hini ninek ninek, hin ndiri Dabawəzləv kərap ma kawi kəzəɗ Yesu Kiristu zləra səsəray, aza ma njigi tete sin á lap. 1:1 Gal 1:1; Efez: Kmy 18:19-21; 19:1

²Vay tokon Dabawəzləv ege Maday tokon Yesu Kiristu mata vəl hini nja menekin, aza mata ker micin hini fonna.

Hidi ɗigbe Yesu, aɗa hidi mata jan kən, Dabawəzləv mata cu kaɗ ka vəl tokon

³Galamayigi, hidi ta fol tokon Dabawəzləv, Cin Maday tokon Yesu *Kiristu! Ti vəl tokon kula kən menekin pana pana kərap ta wəzləv. Min tokon ti jan kən titoku a tala lap tokon, hidi mata lap tete Kiristu. 1:3 2:6; 2Ko 1:3

⁴Ka ma ci tik, mandala Dabawəzləv a tətar talalay kese kun má, ti mbat tokon pəpəla zaba a tala lap tokon, min tokon mata lap tete Kiristu. Ti mbat tokon, min tokon ka nja ka ndiri tik, mangar ma ngav ngav ɗaha ko kedirek kun, ɓaw ka nja ka ndiri ma mari nəv ma barən a gibe tik. Dabawəzləv a may tokon kahay kahay. 1:4 5:27; Zan 15:16; 17:24; 2Te 2:13⁵A tala ngatoku, ti ngar zaba daka məndan cekw, min tokon á va ka nja ka wəri tik áka Yesu Kiristu za. Sin ti ngar wa toku, ngam sin a talan tik á may wa sin. 1:5 Zan 1:12⁶Yo tá nja cah, hidi ta fol tokon Dabawəzləv acin, a tala menekin tik mata ɗiya tokon zlan a dawən. Ti vəl tokon menekin tik toku kahay, a tala lap, hidi mata lap tokon kaɗ tete Kərti tik mata mayu. 1:6 Mat 3:17; Rom 5:2; Kol 1:13

⁷Aka sin za, áɗa Dabawəzləv mata bit tokon. Ti zer *ma ngav ngav tokon kaɗ ba a tala ɓeɓiz Kərti tik ma kwar mandala mata məc ka pay. Wa nja ngatoku acin, Dabawəzləv a ɗaf tokon, a mar nəv menekin ka ɗiya tokon menekin tik. 1:7 ti bit: Kol 1:13-14; ɓeɓiz tik: Rom 3:25-26; 1Ko 10:16; Efe 2:13; Kol 1:20; 1Za 5:7; Hib 8:6; menekin tik: Efe 2:7⁸Duze, ti ɗiya tokon kən menekin zlan a dawən, ti vəl tokon ndukun talan menekin, min tokon ka sən kən, sin ta va ka ɗiyu. ⁹Kamatakan, sin ti ɓən kən tik zaba ka ɗiya wa nja ngatoku áka Kiristu za. Tá nja cah acin sin ti fara ɓən tik ma ɓoh ɓoh ta kamatakan toku a gbəmgbalay ba hidi ka sən tokon. 1:9 1:22; Kol 1:16, 20¹⁰Kən mata ɓənu ka ɗiya toku wər, ka way way talalay, a va ka lap kən ta talalay cah kərap kaɗ, ɓaw kən ta wəzləvigi, Yesu Kiristu ka mar ta.

¹¹Dabawəzləv a nja ka ɗiya kən kap kap, wa nja sin mata ɓənu ka ɗiya. Kamatakan sin ti ɓənu ka vəl tokon kən mata cu kaɗ, ka vəleten a ndiri tik. Aza ti vəl tokon acin, wa nja mata ɓənu toku, a tala lap tokon, hidi mata lap tete Yesu Kiristu. 1:11 1:4; Rom 8:28-29¹²Mata nja wa nja ngatoku, min tokon ma sən Kiristu pəpəla za, aza ma ci talan genna ka sin cah, sey min tokon ka fol Dabawəzləv ma mar miseh maday kahay kahay cah acin.

¹³Na hini ɗere, hin ti zlimi labar ma duze a tala Nawər Menekin ma va ka bit hini za, aza hin ti ca talan ka Kiristu. A tala ngatoku acin Dabawəzləv ti vəl hini *Miɗ tik, mata ngar kamatakan a va ka vəleten a ndiri tik. Ti vəl hini ka sən hini á nin za.1:13 4:30; 2Ko 1:22; Kol 1:5¹⁴Hidi mata jan tokon Miɗ tik za, hidi ti sən tokon acin, a va ka vəl tokon ma fəna kən kərap, mata ngar. Kən titoku kərap, hidi a va ka jan tokon a pic, Dabawəzləv ta va ka mgbi fini kəzəɗ na bit micin tokon. Tá nja cah, hidi ta fol tokon Dabawəzləv ma mar miseh maday kahay kahay cah. 1:14 2Ko 1:22

Pol a may ndiri Efez ka səni sembe Dabawəzləv ege miseh maday Yesu Kiristu

^15-16Tá nja cah acin, ta fol Dabawəzləv a tala menekin tik mata ɗiyu toku. Aza kepic kepic ta folu ɗere a tala hini, ngam kati zlimi, hine ca talan ka Maday tokon Yesu, ɓaw hine may ndiri Dabawəzləv kərap ɗere. Yo, ta nja ka dəkəɓ Dabawəzləv, talan ɗa a nja ka ɗasl ka hini. 1:15-16 Kol 1:3¹⁷Sin wər Vay tokon ma mar miseh maday, aza Dabawəzləv Maday tokon Yesu *Kiristu. Ta dəkəɓu acin, ka vəl hini *Miɗ tik, Miɗ tik toku ka zlər ndukun talan hini za, aza ka ɗaf hini Dabawəzləv, hini ka sənu ninek ninek. 1:17 5:17; Pro 2:6; Kol 1:9-10¹⁸Ta dəkəɓ Dabawəzləv ɗere, ka ɗiya lay ma kəngay tik a nəv hini, hini ka sən kən, Dabawəzləv mata wəla hini ka vəl hini. Ta dəkəɓu, hini ka sən kula kən menekin, mata cu kaɗ ka vəleten a ndiri tik. 1:18 4:4; Kol 1:12¹⁹Ta may ácah, hini ka sən sembe tik má day za ka kən kərap, ma nja ka ɗiya kəzəɗ tik ane nəv tokon, min tokon ma ca talan ka sin. A sembe tik ma takanna ti ɗiya kəzəɗ a sin, 1:19 2Ko 13:4; Kol 2:12²⁰ti mbəla Yesu a civi za. Mata mbəla za, ti wətu a wəzləv, aza ti cu á zləra zəm tik za. 1:20 Kmy 2:33; Kol 3:1²¹Ka lay toku, Dabawəzləv ti teɗu ka nja ka maday masərəfigi tete bay tan kərap. Ti cu ka nja ka bay na ndiri madədayigi, aza zlim tik ka gi day za, ka bay kərap ta talalay cah, ɓaw ka bay tane yəwən talalay ma va ka tətar. 1:21 6:12; Rom 8:38; Gal 4:8-9; Kol 1:13, 16, 20; 2:9-10, 15, 20²²Kən kərap, Dabawəzləv ti vəlen a zləra ka maru. Aza ti teɗu ɗere ka nja ka bay ndiri Ekilesiya ta talalay kərap. 1:22 1:10; 4:15; 5:23; Dir 8:7; Kol 1:18; 2:19²³Ndiri Ekilesiya ti mbaɗigi ka nja wa nja kəsəm tik. Sin a nja ka nja a sembe tik gbam talalay kərap, lap a lay tane wəzləv, aza a nja ka nja a sembe tik kərap a daba ndiri Ekilesiyagi ɗere. 1:23 2:14, 16, 18; 4:1-16, 25; 5:30; 1Ko 12:4-11, 27; Kol 2:19; 3:15; sembe: 3:19; 4:10

Dabawəzləv a bit tokon ka saha ta talan tokon za

¹Kamatakan hin ti nja wa nja ndiri ma məc məc a gibe Dabawəzləv, a tala hi yək ma tik kun, aza hin ti ɗiya *ma ngav ngav. 2:1 2:5²Hin ti ɓaw dara ndiri ta talalay cah ka ɗiya kən, wa nja nəv hini mata may. Sey mamən məc ta walan wəzləv ege hayək cah á gindik, aɗa hin ta nja ka pərət a sin ka yaw ma tik. Ko kúlá a picah, ndiri mangar a yəki labar Dabawəzləv kun, a nja ka pərətigi a mamən məc toku a wilin. 2:2 6:12; Zan 12:31; 14:30; Kmy 26:18; 1Za 2:16³Kamatakan min tokon kərap ti nja wa nja sinigi ɗere. Min tokon ti ɗiya kən wa nja nəv tokon ta may. Hidi a nja ka ɓən ka ɗiya kən na talan tokon á gindik. Yo min tokon ta nja ka ɗiya kən wa nja ngatoku toku, kita Dabawəzləv ɗaha a talan tokon wa nja na ndiri maparam. 2:3 5:6, 8; Rom 1:28; Kol 3:6⁴Ama Dabawəzləv wər a nja ka saf saha tokon a nəv menekin, aza a may tokon kahay kahay. 2:4 Rom 8:39; 9:16; Zak 5:11⁵Min tokon ti nja wa nja ndiri ma məc məc a gibe tik a tala ma ngav ngav tokon. Ama mandala mata vəlen micin a Yesu *Kiristu, ti vəl tokon tete sin. Duze Dabawəzləv ti bit hini a menekin tik. 2:5 2:8; Rom 3:24; 6:13; Kol 2:13⁶Ti mbəla *Kiristu a civi za, aza áka lap tokon, hidi mata lap tete Kiristu kaɗ, Dabawəzləv ti mbəla tokon ka məc za, lap a sin ɗere. Ti ca tokon a wəzləv min tokon ka mar lay tete Yesu Kiristu. 2:6 1:3; Kol 2:12; 3:1⁷Dabawəzləv ti ɗiya tokon kən menekin titoku áka Yesu Kiristu za acin, ngam ndiri ma va ka mbuwigi ka dawən tokon, ka səni menekin Dabawəzləv mangar day ka kən kərap. 2:7 1:7; Rom 5:20

⁸Hi ləma, Dabawəzləv ti bit hini a tala kəzəɗ pana pana, hin mata həlu ɗakun. Ti bit hini səɓ a menekin tik, áka ca talan hini hin mata cu ka menekin tik toku. 2:8 Mat 20:15; Zan 4:10; Kmy 15:11; Gal 2:16⁹Ɓən hini wər, kəzəɗ pana pana hin mata ɗiyu ti təɗ gəga ka bit hini za vu? Awu, wa sin kun. Dabawəzləv ti ɗiya hini menekin tik kahay, ngam a may hidi ka gəl talan a kəzəɗ, ta nja ka ɗiyu toku kun. 2:9 Rom 3:28; 1Ko 1:31; 2Ti 1:9; Tit 3:5¹⁰Dabawəzləv áɗa ma tətar tokon. Ti vəl tokon yəwən micin áka Yesu Kiristu za, mini ka ɗiya tokon kəzəɗ menekin. Kəzəɗ menekin toku, Dabawəzləv wər ti kəməsu kaɗ ba. Yo tá nja cah sey min tokon ka ɗiyu acin. 2:10 Tit 2:14

Yesu Kiristu a lap səban ndiri pana pana kaɗ ka njigi ka ndiri Dabawəzləv

¹¹Hin ndiri Efezigi cicah, hin ti sənu, hin səban *Yahudiyagi ɗakun. *Ndiri Yahudiyagi ma nja ka *zli məmən kaɗ, a nja ka ngarigi ka hini, hin ndiri manja zli məmən kaɗ ta. Yo gara *zla məmən wər, kən ndirigi ta nja ka ɗiyay kən tan a zləra tan kun vu? 2:11 Rom 11:172:11 5:8; zla məmən: Gal 5:6; Fil 3:3

¹²Hin *ndiri mangar Yahudiyagi ɗakun acin, hi ɗasl talan ka nja hini ta kamatakan a talalay cah. Mandala tik hi sən *Kiristu kese kun. Aza *ndiri Isirayilagi, Dabawəzləv mata mbat ta, hini ɗaha a daba tan kun. Hin ti nja wa nja mohuloy. Dabawəzləv mata lap tete ndiri tik toku, ti ngar a va ka vəleten kən. Ama na hini, hin a nin kun. Mandala nja hini ta kamatakan a talalay, wa nja Dabawəzləv ta nja ka bit hidi, hi sənu ɗakun. Aza Dabawəzləv a talan tik, hi sən sembe tik kun. 2:12 Rom 9:4; 1Ko 15:19; Kol 1:21-22; 1Te 4:13; mohuloy: 2:19 ¹³Kamatakan, hin gədək tete Dabawəzləv. Ama tá nja cah acin, áka lap hini, hin mata lap tete Yesu Kiristu kaɗ, hin ti ya mbeh mbeh a gibe Dabawəzləv. Nja hini ta gibe Dabawəzləv toku, hin ti janu a tala ɓeɓiz Kiristu ma kwar ka pay ma zlamba zlambay. 2:13 2:17; 3:6; ɓeɓiz: 1:7; Gal 1:4¹⁴Kiristu tik a daha nja menekin a daba tokon. Kamatakan min səban Yahudiyagi tete hini mangar Yahudiyagi ɗakun, mine ngəm talan kun. Ama tá nja cah, Kiristu ti lap tokon kaɗ ba ka nja ka sese səban ma takan. Mata vəl talan tik ka məc, ti pas kedeli ta walan tokon kaɗ ba, hidi ka lap kaɗ. 2:14 nja menekin: 2:16; 4:3; Kol 1:20; səban ma takan 1:23; Rom 10:12; 1Ko 12:13; Gal 3:28¹⁵*Mazuko Yahudiyagi ma pana pana ta nja ka ɗiya ta, Kiristu ti pas ta kaɗ ba. Ti ɗiyu wa toku, min səban Yahudiyagi tete hini mangar Yahudiyagi ɗakun, hidi ka lap kaɗ tete sin, aza min tokon ka nja ka yəwən səban ma takan. Wa toku, ti da nja menekin a daba tokon acin. 2:15 2Ko 5:17; Kol 2:14¹⁶Áka məc tik za a tala pay ma zlamba zlambay, calambəlay ɗaha baba kun. Ti lap calambəlayigi kaɗ ka njigi ka səban ma takan, aza ti lap ta kaɗ tete Dabawəzləv. 2:16 1:23; Rom 5:10; Kol 1:20-22¹⁷Hi ləma, wa toku Kiristu ti yaha a labar menekin ka ceɗeten a ndirigi, calambəlay ɗaha baba kun. Ti ceɗen a hini mangar Yahudiyagi ɗakun, ma gədək a Dabawəzləv. Aza ti ceɗeten a min Yahudiyagi, ma mbeh tete Dabawəzləv ɗere. 2:17 Esa 57:18-19; Kmy 2:39¹⁸Wa toku acin, Kiristu ti bəl tokon katəf kaɗ ba, ka va a zləra Vay tokon Dabawəzləv, min tete hini. Aza *Miɗ Dabawəzləv ma takanna a vəl tokon sembe, hidi ka təɗ tokon a nin. 2:18 3:12; Rom 5:2

¹⁹Tá nja cah acin, hin *ndiri mangar Yahudiyagi ɗakun, hin wa nja muluk baba kun, aza hin wa nja mohuloy kun ɗere. Hin ti lap a daba səban ndiri Dabawəzləv, aza hini ndiri ta liɓ *je Dabawəzləv acin. 2:19 2:12; 3:6; Hib 12:22-23²⁰Hin ti mbaɗ wa nja gugun ma ndeɓ ndeɓ ta ka je beden. Ane ka beden toku, *makatəf Dabawəzləv gi ɓaw makatəf Yesu gi aɗa, wa nja gugun madəday na cekesl á kaɗ za. Yesu Kiristu a talan tik acin aɗa wa nja gudungul maday, ma kaw je beden toku. 2:20 Mat 16:18; 1Ko 3:10-11; Kzl 21:14²¹Gudungul toku áɗa ma papay gugun beden titoku kərap. Aza sin ɗere á nja ka kaf gəl beden toku za ka nja ka je Dabawəzləv, Dabawəzləv ta va ka nja a nin. 2:21 1Ko 3:16²²Hin ɗere, hin ti nja ka gugun ma ndeɓ beden toku, ngam hin ti lap a Kiristu. Hin kərap tete səban ndiri pana pana, hi va ka nja acin ka je beden ma ndeɓ ndeɓ, Dabawəzləv ta nja ka nja a nin áka Miɗ tik za. 2:22 1Pi 2:5

Dabawəzləv mata lap səban ndiri pana pana kaɗ ka njigi takan, ti far ɓən tik ma ɓoh ɓoh a gbəmgbalay

¹A tala kən, Dabawəzləv mata ɗiyu cicah kərap, kata Pol ta bəlaw kun a lay dəkəɓ Dabawəzləv a tala hini. Kata ane je fərsəna a tala Yesu *Kiristu. Ti kaw kigi, ngam ta nja ka ceɗ hini labar tik, a hin *ndiri mangar Yahudiyagi ɗakun. 3:1 Kol 1:253:1 je fərsəna: 4:1; Fil 1:7; Kol 4:18; Flm 1, 9²Yo hin ti zlimi zaba kəzəɗ, Dabawəzləv mata vəl ka a zləra a menekin tik, kata ka ɗiyu a daba hini ɗakun vu? ³Hin ti zlimi wa nja Dabawəzləv mata ceɗ ka ɓən tik ma ɓoh ɓoh kpay kpay kaɗ kata ka sənu. Kati lalaɓ hini zaba labar kedirek a tala ɓən Dabawəzləv ma ɓoh ɓoh toku. 3:3 3:6⁴Hin ti jangu wər, hi va ka sənu acin, Dabawəzləv ti ɗaf ka ɓən tik ma ɓoh ɓoh a tala Kiristu, aza kati sənu duze. 3:4 Rom 16:24; 2Ko 11:6⁵Kamatakan, ndirigi a səni ɓən Dabawəzləv ma ɓoh ɓoh toku kun. Ama tá nja cah, Dabawəzləv a *Miɗ tik ti ceɗeten a *makatəf tegi ɓaw a makatəf Yesu gi menekin. 3:5 Kol 1:26⁶Ɓən ma far a gbəmgbalay toku acin aɗa: Kən, Dabawəzləv mata cu kaɗ ka vəleten a ndiri Yahudiyagi, *ndiri mangar Yahudiyagi ɗakun a va ka jan ta ɗere, a tala mata ci talan ka Yesu Kiristu. Dabawəzləv a va ka lap ta kaɗ takan ka njigi wa nja kəsəm Kiristu. Aza kən, Dabawəzləv mata ngar ka vəleten a ndiri Yahudiyagi, a va ka wak ta ɓire ɓire. Kən titoku kərap a va ka jan ta áka Nawər Menekin za. 3:6 ɓən ma ɓoh ɓoh: 1:9-10; 2:13-14, 18-19; 3:9-11; Rom 16:25; Kol 1:26-27

^7-8Nawər Menekin toku, ta nja ka ceɗeten a ndirigi. Yo a daba ndiri Dabawəzləv gi kərap, kata Pol áɗa ma gəc gəc á gindik. Ko mata nja wa nja ngatoku, Dabawəzləv wər ti saf saha ɗa, ti kəməs ka a menekin tik kata ka həl kəzəɗ tik. Wa nja ngatoku ti ɗaf sembe tik. Ti vəl ka kəzəɗ tik a zləra, kata ka ceɗeten labar a *ndiri mangar Yahudiyagi ɗakun, a tala menekin ma yaha á zləra Yesu Kiristu za. Menekin tik toku, day ka ləwa ta pakam. 3:7-8 ma gəc gəc: 1Ko 15:8-10; Gal 1:13-16; Fil 3:6-8; 1Ti 1:12-16⁹Dabawəzləv ti may, kata ka ceɗeten a ndirigi kərap kən mata ɓənu ka ɗiya kamatakan toku. Sin ma tətar kən kərap ti ɓoh ɓən tik toku kaɗ daka a məndan cekw. 3:9 1:4¹⁰Tá nja cah, ti ɗaf ɓən tik ma ɓoh ɓoh toku acin a ndiri madəday ta wəzləv tete bay tan. Ndiri toku ti ləmi səban ndiri pana pana ta nja ka lapigi kaɗ, ka njigi ka ndiri Ekilesiya, a sən ta á nin za acin, Dabawəzləv wər ti sən kən pana pana kərap. 3:10 1:21, 23¹¹Kən ngatitoku Dabawəzləv á ɗiyu, wa nja mata ɓənu kamatakan, daka talalay a tətar kese kun. Ti ɗiyu áka Maday tokon Yesu Kiristu za.

¹²Tá nja cah acin, hidi ɗigbe Yesu Kiristu, a tala menekin, sin mata ɗiyu, min tokon mátá jan katəf acin, na va mbeh a zləra Dabawəzləv manja pərət. 3:12 Rom 5:2; Hib 4:16; 10:19¹³Ko ta sa beni a je fərsəna a wacah, a tala kata mata ceɗ hini Nawər Menekin, hi njá ka zlay talan ka den beni ta tala ɗa kun. Ngam beni ta su toku, ti nja ka miseh maday a tala hini. 3:13 Kol 1:24

Wa nja Dabawəzləv ta may tokon, hidi ma təɗ gəga ka sən tik ɗa ɗakun

¹⁴A tala kən ngatoku kərap Dabawəzləv mata ɗiyu, tá nja cah ta dəɓ gbərəw a metikisem a gibe tik, ka dəkəɓu a tala hini. Sin aɗa Vay tokon, 3:14 6:18-19¹⁵aza sin a nja ka caten zlimi a səban pana pana ta wəzləv ɓaw ta tala hayək. ¹⁶Ta dəkəɓu, sin ma mar miseh maday kahay kahay, ka vəl hini sembe ane nəv hini áka *Miɗ tik za, hini ka dihec kaɗ. 3:16 Kol 1:11¹⁷Ta dəkəɓu ɗere, Yesu *Kiristu ka nja ane nəv hini, ngam hine ca talan ka sin. Ta dəkəɓu ka vəl hini nəv menekin, hini ka may kəsəm hini kəsəm kəsəm a nəv ma takan ko a pu. 3:17 Zan 14:23; Efe 5:2; Kol 1:23; 2:7¹⁸Wa toku acin, hin tete ndiri Dabawəzləv gi kərap, hi va ka sənu wa nja Kiristu ta may tokon. May tik ta nja ka may tokon toku, day ka ma ma kukuɗ, min tokon ta nja ka ləwa a pakam kaɗ. Kəray tik ɗa ɗakun, ko ha va ki, ko ha a wəzləv, ko ha a wili, hin a sin. 3:18 Kol 2:2¹⁹Yo, kati sənu, wa nja Kiristu ta may tokon, hidi ma təɗ gəga ka sən tik ninek ninek ɗa ɗakun. Ama ta may kwet hini ka ɓərəs kaɗ ka sən tik. Ti nja wa toku, kən menekin pana pana kərap ma nja ka wek nəv Dabawəzləv, a va ka wek nəv hini ɗere acin. 3:19 1:23; 5:2, 25; 2Ko 5:14; Kol 2:9-10

²⁰Ta ceɗ hini, Dabawəzləv ti təɗ gəga ka ɗiya kən day za ka ɓən tokon ɓaw ka dəkəɓ tokon, hidi ta nja ka dəkəɓu. A nja ka ɗiya kəni toku a sembe tik, ma nja ka həl kəzəɗ a nəv tokon. 3:20 Kol 1:29²¹Hidi ta fol tokon Dabawəzləv ma mar miseh maday, a daba ndiri Ekilesiya áka Yesu Kiristu za. Hidi ta folu acin kepic kepic, aza ko a pu. *Amen.

Ndiri Ekilesiya ka njigi wa nja kəsəm ma takan

¹Kata ta je fərsəna a wacah a tala Yesu *Kiristu, ta ngəz hini. Dabawəzləv ti wəla hini, hini ka səba katəf tik. Tá nja cah acin hi səbu ninek ninek a katəf tik. 4:1 3:1²Hin kəsəm kəsəm, hi njá ka gəl talan za kun. Hine nja nja menekin, aza hine ɓərəs kaɗ kəsəm kəsəm. Hi njá ka bas nəv njoɗ njoɗ a colo hini kun, hine may ta azal ɓa. 4:2 5:2; Kol 3:12-13³Hi mar talan hini ninek ninek ka nja á lap, wa nja *Miɗ Dabawəzləv mata lap hini kaɗ. Kepic kepic hine nja nja menekin á lap. 4:3 2:14-16; Kol 3:14-15⁴Hi ləma, hin ndiri Ekilesiya kərap, hin ti mbaɗ ka kəsəm ma takan, aza hin kərap, hin ti jan Miɗ Dabawəzləv ma takanna. Talan hini genna ka kən ma takan, Dabawəzləv mata wəla hini ka ca talan a nin. 4:4 1:23; 2:18⁵Maday ma mar tokon kərap wər, takan. Min tokon a səba katəf ma takan. Aza *batisma, hidi ta nja ka jan tokon ɗere takan. 4:5 Zan 10:16; 1Ko 8:6; batisma: Mat 28:19; Rom 6:3-4⁶Dabawəzləv wər takan, aza sin aɗa Cin ndirigi kərap. Sin a mar ndiri ta talalay kərap, a nja ka ɗiya kəzəɗ tik áka ndirigi kərap za, aza a nja ka ɗiya kəzəɗ tik a nəv ndirigi kərap ɗere. 4:6 1Ko 12:6

⁷Min tokon kərap acin ti mbaɗ ka kəsəm ma takan. Ama ko nayi ti jan sembe na ɗiya kəzəɗ pana pana wa nja Kiristu mata vəl tokon. 4:7 Rom 12:3, 6; 1Ko 12:11⁸Kiristu mata wak tokon sembe tik toku, ti ɗiyu wa nja mata lalaɓ ta a liɓ deftere Dabawəzləv. Ti lalaɓ ta:

«Mata va ka va wəzləv,

ti ngazl ndiri mata bəreten ngaz ka wəla.

Ti vəl sembe na ɗiya kəzəɗ pana pana a ndirigi.» 4:8 Dir 68:19

⁹Tap tik mata tap a wəzləv toku acin a may ka ngar kemi? Ma ngatoku a may ka ngar, ti jemaha a wəzləv kaɗ, ka ya a tala hayək a wacah a zakay. 4:9 Zan 3:13¹⁰Hidi ma jema wəzləv kaɗ toku, áɗa ma tapay tik a nimin a wəzləv, bat wəzləv a zal zal, ngam ka gbam tala hayək ege wəzləv kərap. 4:10 1:23¹¹Sin acin áɗa ma vəleten sembe pana pana a ndirigi ka ɗiya kəzəɗ. Ti vəleten sembe a ndiri maparam ka njigi ka *makatəf tik. A ndiri maparam ti vəleten sembe ka ceɗ labar ma yaha á zləra Dabawəzləv za. A ndiri maparam ti vəleten sembe ka ceɗeten Nawər Menekin a yəwən ndirigi. Aza a ndiri maparam ɗere ti vəleten sembe ka pu ndiri ta liɓ Ekilesiya, ɓaw ka jəkwaneten kən. 4:11 1Ko 12:28¹²Ti vəleten sembe pana pana a ndiri toku ka jan ka kəməsi ndiri Ekilesiya ka ɗiyi kəzəɗ tik, aza ndiri Ekilesiya toku ma mbaɗigi ka kəsəm Kiristu ka gəligi ka va gibik gibik. 4:12 1Ko 14:26¹³Ti nja wa toku wər, min tokon kərap, hidi a va ka nja tokon á lap, ngam min tokon a ca talan ka Kərti Dabawəzləv, aza min tokon ti sənu. Hidi a va ka nja tokon ka ndiri ma səɓ səɓ, aza wa nja Kiristu a talan tik. 4:13 Kol 1:28¹⁴Aza hidi a va ka nja tokon wa nja wərigi ma nja ka yəki kəɓ pana pana baba kun. Ndiri ma nja ka bebeɗ ndirigi a dabaray ka səba katəf tan pana pana a va ka jani katəf ka kəɓ tokon kun. Kən pana pana, ta va ka jəkwan tokon, hidi a va ka yək tokon kun. 4:14 1Ko 14:20; Hib 5:13-14; Zak 1:6

¹⁵Gara na tokon wər, hidi ta njá ka mban tokon ma kəsəm kəsəm kun, hidi ta may kəsəm tokon kəsəm kəsəm ɓa. Hidi ti ɗiya tokon wa sin wər, hidi a va ka va tokon a gibik gibik, ka nja wa nja Kiristu, ma jəka tokon katəf. 4:15 5:24:15 1:22¹⁶Sin a talan tik a nja ka lap ndiri kərap kaɗ ka njigi takan, wa nja Dabawəzləv mata lap kən ta kəsəm tokon hidi memilin pana pana kaɗ ka nja takan, ko siki a law tik, aza ɗere ko siki a kəzəɗ tik ta nja ka ɗiyu. Wa toku kəsəm mátá nja ka jan sembe acin. Aza acin wa sin ɗere na min tokon ndiri Ekilesiya, ko nayi a kəzəɗ tik ta nja ka ɗiyu. Min ti ɗiya kəzəɗ tokon a nəv menekin na may kəsəm wər, Ekilesiya tokon a va ka səɓ, aza a va ka fəfəl ka va gibik gibik. 4:16 1:23; 2:21-22; 4:13, 25; Kol 2:19

Labar a tala yəwən nja na ndiri Kiristu

¹⁷Labar ta va ka ceɗ hini toku acin, ta va ka ceɗ hini a zlim Maday tokon Yesu Kiristu ka ngəz hini. Hi njá ka ɗiya kən wa nja na ndiri ta vina cekw baba kun. Ngam ndiri ta vina cekw, ɓən tan ta nja ka ɓənigi, a nja ka ɓəni ɓən kahay. 4:17 5:8; Rom 1:21; 1Pi 1:14¹⁸Ndukun talan tan ti gbirzliliɓ. Diri micin, Dabawəzləv ta nja ka vəleten a ndirigi, a jan ta səka ɗakun. Ngam ti fiyi gugun a ndukun talan tan ba, aza a səni kən kun. ¹⁹Ko weli kedirek ɗaha a həra tan kun, a ɗiyay kən wəya tan wa nja kən soson. A səni ngəz talan tan baba kun, sey a nja ka ɗiyay kən tan, nəv tan ta may ta. 4:19 Kol 3:5

²⁰Gara na hini, hi sən səka, kən maɗa ngatitoku a lapigi a *Kiristu kun, ata ɗakun vu? ²¹Hin ti zlimi labar a tala Kiristu zaba, aza hin ti yəku. Labar toku, ndirigi ti jəkwan hini, aza labar a tala Kiristu toku, ma ma delele tutu. ²²A tala ngatoku acin, nja hini, hin mata nja kamatakan, hi keru kaɗ səɓ. Kamatakan ɓən kənigi ta nəv hini ti bebeɗ hini, aza ti ngav hini. 4:22 Rom 8:13; Gal 6:8; Kol 3:9²³Hi bu nəv hini maɗa elek za acin, hini ka jan yəwən ɓən menekin. 4:23 Rom 12:2²⁴Hi nja yəwən nja, Dabawəzləv mata ɗiya hini ma kiɓe kiɓe nja tik. Sese nja ngatoku diri nja. Nja tik nja menekin aza wa nja Dabawəzləv mata may. 4:24 Gen 1:26-27; 2Ko 5:17; Kol 3:10

²⁵Tá nja cah hi ker mban ma ta pakam hini kaɗ acin. Ko nayi mata ceɗ ma ma delele a celen. Ngam min tokon kərap ti lap takan ka nja ka kəsəm Kiristu. 4:25 4:16; Zac 8:16-17; Kol 3:8-9²⁶Hin ti bas nəv wər, nəv hini ta nja ka kəɓ hini, ka ɗiya ma ngav ngav kun. Hi njá ka bas nəv pic pic kun ɗere. 4:26 Zak 1:19-20²⁷Kana *Gudul ka jan katəf ka va a nəv hini. ²⁸Hidi ma nja ka həl a məndan cekw, mata ker həl kaɗ acin. Mata həl kəzəɗ a lay ɓərət tik ka jan kən ham, aza ka vəleten a nja motokon ɗere. 4:28 1Te 4:11²⁹Ma ma tireh ta njá ka yaha á pakam hini kaɗ ko kedirek kun. Ácah ɓa, hi ceɗeten kula ma menekin a colo hini, ka zleɓeten ka səɓ ka katəf Dabawəzləv. Ləwa ta pakam hini mata zleɓ ndiri ma va ka zlimi labar hini a liɓ nja tan. 4:29 5:4; Kol 3:8; 4:6; Zak 3:10³⁰Hi njá ka ɗiya kən, ma va ka bas nəv *Miɗ Dabawəzləv kun. Dabawəzləv ti vəl hini *Miɗ tik toku, ka sən hini á nin za, aza pic tik ta sla za, ka mgbi fini bit micin hini acin. 4:30 1:13-14; Esa 63:10; Gal 5:25³¹Hi njá ka kaw hidi a nəv kun, hi njá ka bas nəv kun, hi njá ka ɗiya kən a həra piren kun, hi njá ka slakam a hidi kun, aza hi njá ka ra kəsəm kun. Yo, hi njá ka ɗiya tireh ko kedirek kun. ³²Sey hi ɗiya menekin kəsəm kəsəm, aza hine saf saha hini kəsəm kəsəm ɓa. Hi zer ma ngav ngav hini kəsəm kəsəm kaɗ, wa nja Dabawəzləv mata zer ma ngav ngav hini kaɗ áka Kiristu. 4:32 Mat 6:14; 18:22-35; Kol 3:12-13

Labar a tala nja ta ka lay ma kəngay

¹Galamayigi, hi ɓərəs kaɗ, hine ɗiya kən wa nja Dabawəzləv ta nja ka ɗiyu, ngam hin wəri tik, sin ta may. 5:1 Mat 5:48; 1Za 3:1²A liɓ kəzəɗ hini kərap hin ta nja ka ɗiyu, hine may kəsəm hini kəsəm kəsəm wa nja *Kiristu mata may tokon. Ti məc a tala tokon. Ti vəl talan tik a Dabawəzləv ka zer *ma ngav ngav tokon wa nja ndirigi ta nja ka fateten kən soson ka jani zer ma ngav ngav tan. Vəl talan tik mata vəlen a Dabawəzləv toku, a nəv Dabawəzləv wər ɗewerakun. 5:2 3:17-18; 4:2, 15-16; 1Ko 8:1; 2Ko 5:14; Gal 6:10; Fil 2:2; Kol 2:2; 3:14-15; vəl talan tik a Dabawəzləv: Gal 1:4; Hib 10:5-10

³Tá nja cah hini ndiri Dabawəzləv acin. Mata nja wa nja ngatoku, hi njá ka wan a ɓerem kun, hi njá ka ɗiya kən weli kun, aza hi njá ka ɗiya mendireɗ ka kən ndirigi kun. Kən ngatitoku hi njá ka nəf ta ko kedirek ka pakam kun. 5:3 Gal 5:19-215:3 Kol 3:5⁴Aza hi njá ka nəf ma ma ngav ngav ka pakam hini kun ɗere. Ko bəbah ma, ko har ma wəya, hi njá ka nəfu kun. Səwan hi foloy Dabawəzləv ɓa a pakam hini. 5:4 4:29; Kol 3:8⁵Ta ceɗ hini galamayigi, hidi ma nja ka wan a ɓerem, ko ma nja ka ɗiya kən weli, nep a təɗ ka lay, Dabawəzləv ege Kiristu ta mar ta ɗakun. Aza wa sin ɗere na hidi ma nja ka ɗiya mendireɗ ka kən ndirigi, ka jan day za. Ngam a nja ka ca kən ta gəru toku wa nja zuko tik. 5:5 Rom 5:17⁶Hi njá ka ker ndirigi ka ceɗ hini bəbah ma ka kəɓ hini kun. Kən ma ngav ngav ngatitoku, nəv Dabawəzləv a va ka bas a tala tik, ka ɓaseten kita a ndiri ma nja ka bazli ma tik. 5:6 Rom 1:18; Efe 2:3; Kol 2:4, 8; 3:6⁷Yo, sese ndiri maɗa ngatitoku, hi njá ka səba dangaz tan ko kedirek kun.

⁸Kamatakan hini a liɓ kpizli. Tá nja cah, hini ka lay ma kəngay acin a tala lap hini, hin mata lap kaɗ tete Maday tokon Kiristu. A tala ngatoku, hi ɗiya kən kərap, wa nja ndiri ta ka lay ma kəngay. 5:8 kamatakan: 2:3, 11-12; 4:17-18, 22; Kol 3:7; Tit 3:3; lay ma kəngay: Zan 8:12; Kol 1:13; 1Pi 2:9⁹Ngam hidi ta ka lay ma kəngay wər, a nja ka ɗiya menekin, a nja ka ɗiya kən, wa nja nəv Dabawəzləv ta may, ɓaw a nja ka ceɗ ma ma delele tutu. 5:9 Gal 5:22-23¹⁰Ta nja cah acin, hine mbəlam kwet ka jəkwan ka sən kən, Maday tokon mata may hini ka ɗiyu. 5:10 Rom 12:2; 1Te 5:22¹¹Hi njá ka lap kaɗ tete ndiri ta liɓ kpizli, ma nja ka ɗiyi kəzəɗ kahay kun. Səwan hi fara ndaz tan a gbəmgbalay ɓa. ¹²Kən, ndiri toku ta nja ka ɗiya ta a ɓoh, ko ka ləwa a pakam kaɗ, weli a nja ka həlen a hidi lay ceɗ tik. ¹³Ama lay ma kəngay ta va ka zlaw, kən ta nja ka ɗiya ta toku, a va ka ləma kəngay kəngay. 5:13 Zan 3:20-21¹⁴Ngam kən ti fara gbəmgbalay ba wər, a va ka mbaɗ ka lay ma kəngay. A tala ngatoku aɗa hidi a nja ka ngar tokon: 5:14 Esa 26:19; 60:1; Rom 13:11; Zak 5:8

«Hoh gawla ma wan cah, a fuɗuh za.

A sliɗey ku a daba ma məc məcigi za,

aza lay ma kəngay na Kiristu a va ka zlaw a talan ku.»

¹⁵Hi kaw talan hini a nja hini acin. Hi njá ka ɗiya kən wa nja ndiri manja ndukun talan kun, ama hine ɗiyu wa nja ndiri nja ndukun talan menekin. ¹⁶Ndirigi a nja ka ɗiyi ma ngav ngav kahay kahay a talalay a wacah. Ama na hini, hi njá ka zlay talan kaɗ kun, hi ɗiyay menekin hini səɓ. 5:16 Kol 4:5¹⁷Hi njá ka nja ka ndiri nja ndukun talan ma cəkwasl cəkwasl kun. Hi jəkwanu ɗere, hini ka sən kən, Maday tokon Kiristu ta may hini ka ɗiyu. 5:17 1:17; Rom 12:2

¹⁸Hi njá ka jaɓ wəya ka kən sa kun, a va ka lekw micin hini za. Á tala ka sa kən sa ka hay, səwan nəv hini mata wek a *Miɗ Dabawəzləv azal ɓa. 5:18 Pro 23:31-35; Rom 13:13¹⁹Hi ca dirfigi tane liɓ deftere Dabawəzləv á lap, aza hine ca dirfi ma pana pana, Miɗ Dabawəzləv mata vəl hini. Hi cen dirfi a Maday tokon, aza hine zer nəv hini yac kaɗ ka fol tik. 5:19 Dir 33:2-3; Kol 3:16-17; Hib 13:15²⁰Kepic kepic hine ngaren soko a Vay tokon Dabawəzləv na kən kərap áka zlim Maday tokon Yesu Kiristu za.

Labar a tala nja wapah ege wərti tik

²¹Hin ma nja ka zlimi ma *Kiristu, hi gəc talan hini kaɗ kəsəm kəsəm. 5:21 Kol 3:18–4:1; 1Pi 2:18–3:7; 1Ti 2:1-13; Tit 2:1-10; 1Za 2:12-175:21 1Pi 5:5

²²Ta ngar hini wərtigi, hi gəc talan hini kaɗ a gibe zolo hini, wa nja hin ta nja gəcu a gibe Kiristu. 5:22 Kol 3:18; Tit 2:5; 1Pi 3:15:22 1Ko 14:34-35²³A tala mi, wapah áɗa ma mar wərti tik, wa nja Kiristu ta mar ndiri Ekilesiya. Kiristu aɗa talan na ndiri Ekilesiya ma mbaɗ ka kəsəm tik, aza sin ti bit ta. 5:23 1:22; 1Ko 11:3²⁴Wa nja ndiri Ekilesiya ta nja ka zlimi ma Kiristu acin, hin wərtigi ɗere, hi zlimi ma zolo hini ko a pu.

²⁵Ta ngar hini wapahigi, hi may wərti hini, wa nja Kiristu mata may ndiri Ekilesiya. Ti məc a tala tan 5:25 1:23; Kol 3:19; 1Pi 3:75:25 3:19²⁶ngam ka njigi ka ndiri Dabawəzləv. Sin ti ca ta ka ndiri nja nəv ma barən, áka labar tik za, ege yəm *batisma mata jan ta. 5:26 batisma: Rom 6:3-4; Tit 3:5; Hib 10:22²⁷Ti ɗiyu wa toku ka kəməs ndiri Ekilesiya toku ka njigi a gibe tik wa nja wərti ma mbiz mbiz. Ndiri toku ka njigi ka ndiri ma ngəm ngəm, ma mari nəv ma barən, mangar dambəlah ɗaha ane nəv tan ko né kun. Aza ka njigi ɗere, ko ma ngav ngav kedirek ɗa ɗakun. 5:27 1:4; 2Ko 11:2; Fil 1:10; Kol 1:22²⁸Yo hin nja wərti, hi may wərti hini wa nja hin ta may talan hini. Hidi ma may wərti tik, a may talan tik ɗere. ²⁹Hi ləma, hidi ma nja ka ngar: «Kəsəm ɗa a gəna ka» ɗa ɗakun. A nja ka həna kən tik azal ɓa ka vəlen kən ham. A nja ka həna kəsəm tik ninek ninek wa nja Kiristu ta nja ka həna min tokon ndiri Ekilesiya, ³⁰ngam min tokon wa nja kəsəm tik. 5:30 1:23; 1Ko 12:27³¹Hin ti sənu, labar Dabawəzləv a ngar: «Wapah ka kpal je tik ka na cin ege mamən za, ka va ka lapay tan ege wərti tik, sini səray tan ka njigi ka kəsəm ma takan acin.» 5:31 Gen 2:24; Mat 19:6³²Yo labar ngatoku, ti nja ka ma ma ɓoh ɓoh. Gara na ɗa, ta ɓənu wər, labar toku a ləwa a tala Kiristu tete ndiri Ekilesiya, ma mbaɗ ka kəsəm ma takan. 5:32 Kzl 19:7³³Yo aza ta ɓənu labar toku a ləwaten a hini nja wərti ɗere. Wapah mata may wərti tik, wa nja sin ta may talan tik. Aza wərti ɗere mata zlim ma zelen.

Labar a tala nja wərigi tete cine tan

¹Hin wəri ma səba katəf *Kiristu, hi zlimi ma cehw hini ɓaw ma mocoh hini. Kən ngatoku aɗa kən, Dabawəzləv ta may hini ka ɗiyu. 6:1 Kol 3:20^2-3Ngəz takan a liɓ deftere Dabawəzləv a ngar: «A zlimi ma cehw ege mocoh.» A a tala ngəz toku, Dabawəzləv ti ngar «Hidi ma ɗiyu wa toku, a va ka nja nja menekin, aza ta va ka ker micin tik fonna a tala hayək.» Sin áɗa ci ci ləwa tik, mata ləwa a tala kən na vəlen a hidi.6:2-3 Deu 5:16

⁴Gara na hini, hin cin wərigi, hi njá ka ndul wəri hini á ndul ka bas nəv tan kun. Səwan hi jəkwaneten kən, aza hine ngəz ta wa nja Maday tokon Yesu Kiristu ta may ɓa. 6:4 Kol 3:21

Labar a tala balamigi tete ma mar ta

⁵Ta ngar hini, a hini balamigi, hi zlimi ma maday hini. Hine pərət a sinigi, aza liɓ hini mata ca gəma a sinigi ɗere. Hine həlay kəzəɗ hini a nəv ma barən. Hin ti ɗiyu wa toku, a nja na ngar, hine zlimi ma *Kiristu. 6:5 Kol 3:22-25; 1Ti 6:1-2; Tit 2:9-10; 1Pi 2:18-21⁶Hi njá ka may ka həl kəzəɗ sey a vere tan á gindik, ka gər fol ta zləra tan kun, ama hi ɗiyay kən hini səɓ ko a pu. Hin ti sənu, hin ndiri ma həl kəzəɗ Kiristu. A tala ngatoku, hi həlay kəzəɗ hini a nəv ma takan wa nja Dabawəzləv mata mayu. 6:6 1Ko 7:22⁷Kəzəɗ balam, hin ta nja ka ɗiyu, hine ɗiyu a nəv menekin. Hi njá ka ɓənu, hi ɗiya na ndirigi á gindik kun, hi ɗiya na Maday tokon Kiristu ɗere. ⁸Yo hin ti sənu, ko hidi ti nja ka balam, ko balam kun, aza ti ɗiya kəzəɗ menekin wər, Maday tokon Yesu a va ka vəlen mazlən. 6:8 2Ko 5:10; Kol 3:24-25

⁹Ta ngar hini, hin ndiri ma mar balam acin, hi nja nja menekin tete balam hini ɗere. Hi njá ka ndul ta a həra piren kun. Hin ti sənu, hin kərap tete balam hini, Maday hini ta wəzləv á mar hini. A gibe tik, ndiri kərap takanna. 6:9 Kol 3:25; 4:1; Zak 2:1

Kən pana pana na ɗiya ləm tete Gudul a sin

¹⁰Galamayigi, labar maparam ta may ka ceɗ hini ɗaha. Ta ngəz hini, hi lap tete Maday tokon *Kiristu aza hine gər sembe a zləra tik, sin ma mar sembe kahay kahay. Wa sin, hi va ka jan sembe na gar toy toy. 6:10 Zan 15:5; 1Ko 16:13

¹¹Kən pana pana, Dabawəzləv mata vəl hini a zləra ka ləm a sin tete *Gudul ɗaha. Hi kaw ta zləra səsəray, ngam Gudul ta va ka ɗiya dabaray a tala hini lay ləm, hini ka jan ka bəren ngaz ka wəla. 6:11 2Ko 10:4; 1Te 5:8; Esa 59:176:11 Zak 4:7¹²Ləm, hidi ta nja ka ləm tokon, hidi a ləm tokon tete hidi memilin kun. Hidi a nja ka ləm tete *masərəfigi ɓaw bay tan ma mari talalay ma wek a ma ngav ngav cah. Hidi a nja ka ləm tokon tete mamən məc ma pana pana ma tirehigi ta wəzləv. 6:12 1:21; 2:2; 1Pi 5:8-9¹³A tala ngatoku, kən kərap, Dabawəzləv mata vəl hini a zləra ka ləm a sin, hi kawu zləra səsəray acin. Hine kawu ngam pic takan, ləm ta va ka təz kaɗ, hini ka nja manja bu dawən a calambəlay hini, hini ka pəm kəsəm, pəm pəm təɗ ka way way tik, aza hini ka bəren ngaz ka wəla. 6:13 Rom 13:12

¹⁴Yo tá nja cah acin, hi kəməs kəsəm hini kaɗ ka ləm, wa nja sojigi ta nja ka kəməsi kəsəm tan kaɗ a kən pana pana ka va ka ləm. Yo, ci kən hin ta va ka ləm a sin toku aɗa: Ma ta pakam hini ka nja ka ma ma delele tutu. Hin ti ɗiya wa toku wər, ma ta pakam hini a va ka nja wa nja slapat ta madaba soji. Kən ma səray tik, hin ta va ka ləm a sin: Hine ɗiya kən kərap a katəf tik. Hin ti ɗiya kən kərap a katəf tik wər, a va ka pəla hini wa nja lukut masa, sojigi ta nja ka fi ta ka pəla kəsəm a sin lay ləm. 6:14 Esa 11:5¹⁵Aza hi va ceɗeten labar a ndirigi a tala Nawər Menekin, ma nja ka vəleten nja menekin. Hi kəməs kəsəm hini kepic kepic kaɗ ka ceɗeten labar toku, wa nja soji ma nja ka nja a kərap tik kappa a ngaz. 6:15 Esa 52:7; Rom 10:15¹⁶Kən maparam hin ta va ka ɗiyu: Hine ca talan ka Dabawəzləv kepic kepic. Ca talan hini toku a va ka nja wa galak na pəla kəsəm. Hin ti ca talan ka Dabawəzləv ninek ninek wər, ko Gudul ti mbəlam ka pəm hini a təlay masa ma mgbaw mgbaw, a va ka jan hini a kəsəm kun. ¹⁷Yo aza ɗere, Dabawəzləv ti vəl hini yəwən micin. Hi yək yəwən micin toku acin, ngam yəwən micin toku wa nja dahəba masa, sojigi ta nja ka təp ta ka pəla micin tan a sin. Aza ka way way tik acin ta ceɗ hini: Labar Dabawəzləv, Miɗ tik ta nja ka vəl hini, hi kawu zləra səsəray. Hin ti kaw labar tik zləra səsəray wər, a va ka nja wa nja kofoy, hini ka jan ka ləm tete Gudul a sin. 6:17 Esa 40:2; Hib 4:12

¹⁸Yo kən titoku kərap, hin ta va ka ɗiyu, hi dəkəɓ Dabawəzləv kepic kepic a *Miɗ tik ka zleɓ hini lay ɗiya tik. Hi njá ka ker dəkəɓ Dabawəzləv kaɗ kun ko a liɓ kən mi. Aza ko a pu hi dəkəɓu ɗere a tala colo hini ndiri Kiristu gi. 6:18 3:14; Luk 18:1; Kmy 4:29; Rom 15:30; Kol 4:2-4¹⁹Hi dəkəɓ Dabawəzləv ɗere a tala ɗa. Hine dəkəɓu, labar ta va ka ceɗeten a ndirigi, mata peɗ ka liɓ liɓi. Hine dəkəɓu, kata ka jan sembe manja pərət, ka ceɗeten Nawər Menekin ma ɓoh ɓoh ta kamatakan, Dabawəzləv mata far a gbəmgbalay tá nja cah. ²⁰Tá nja cah, kata a je fərsəna a wacah. Ko kata a je fərsəna a wacah, Dabawəzləv ti mbat ka zaba, kata ka ceɗ Nawər Menekin toku. Hi dəkəɓ Dabawəzləv, kata ka ceɗeten labar tik a ndirigi manja pərət, wa nja Dabawəzləv mata may. 6:20 3:2; 2Ko 5:20; Kol 4:4

Pol a way labar tik acin

^21-22Galamayigi, ta va ka zlənay galamay tokon Tikikus ka vay a zləra hini. Sin kula galamay tokon menekin. A nja ka kaw kəzəɗ Maday tokon *Kiristu zləra səsəray. Ta vay za wər, a va ka ceɗ hini kən kərap, kata ta nja ka ɗiyu a wacah, ɓaw a tala nja ɗa, hini ka sənu. A va ka ceɗ hini labar a tala min ta wacah pisleɗ pisleɗ kərap, aza a va ka bərəp nəv hini kaɗ. 6:21-22 Tikikus: Kmy 20:4; Kol 4:7-8; 2Ti 4:12; Tit 3:12

²³Galamayigi, Vay tokon Dabawəzləv ege Maday tokon Yesu Kiristu mata vəl hini nja menekin a hini kərap. Mata vəl hini nəv ma barən, hini ka may kəsəm hini kəsəm kəsəm, aza hini ka ca talan ka Maday tokon Kiristu. 6:23 nja menekin: 2Ko 13:11²⁴Ndiri mangar a mayi Maday tokon Yesu Kiristu a nəv ma takan ko a pu, Dabawəzləv mata ker micin tan fonna. 6:24 Gal 6:18; 1Pi 1:8