1 Piyer

Ci ɗerewel,

Piyer

mata lalaɓu

Jem a liɓ ɗerewel cah

Piyer, hidi ta zəɗ ngaz Yesu á lalaɓ ɗerewel cah. Ndiri maparam a ngarigi, mandala tik sin ane liɓlay Roma. Ane liɓ ɗerewel cah Piyer a talan tik a ləwa a tala liɓlay Babilon (5:13), aza ndiri toku a ngarigi, ngacah a ləwa ma ma ngaɓ ngaɓ a tala liɓlay Roma ta. Ama ndiri maparam a ngarigi, sin a liɓlay Babilon səɓ duze.

Piyer a lalaɓ ɗerewel cah a ndiri Kiristu ta liɓlay pana pana, ta nja ka wəla ta a picah liɓlay Turki (Turquie). Ti wəla tegi ka mohuloy. Ndiri maparam a ngarigi, sin ti wəla ta wa sin ngam ndiri toku səban Yahudiyagi ma njigi ka mohuloy a liɓlay pana pana titoku. Ama ndiri maparam a ngarigi, ndiri mata lalaɓeten ɗerewel cah səɓ ndiri ta liɓlay titoku. Mata wəla tegi mohuloy toku, ngam hidi ti ca talan ka Kiristu wər, ti mbaɗ wa nja mohuloy a daba ndiri ta talalay, je tik acin a wəzləv (2:11).

Ndiri Kiristu ta liɓlay pana pana cicah ti si beni pe a zləra ndirigi a tala ta nja ka səbi katəf Kiristu, Piyer mátá lalaɓeten ɗerewel cah acin. A may ka vəleten ɓərəs, nəv tan ka wan kaɗ ko a liɓ beni. A may ndiri toku ka sən ta, wa nja ta nja ka si beni a Kiristu á lap, ta sla za a va ka waki miseh maday tete sin ɗere. Aza a may ndiri toku ka ɗiyay menekin tan ngam ka ɗafeten menekin Dabawəzləv a ndirigi.

Wa nja ɗerewel cah mata wak ka dawən ka dawən:

Piyer a ɗasleten talan a ndiri toku wa nja Dabawəzləv mata bit ta za áka məc Kiristu (1:1-12).

A ngareten ka nji nja menekin wa nja Dabawəzləv ta may a daba ndiri ta talalay cah, ngam a səbi katəf Kiristu (1:13–2:17).

A ngareten, ko hidi ti sa beni a tala ta səba Kiristu wər, sey ka ɓərəs aza ka bas nəv kun (2:18–4:19).

Ka way way ɗerewel tik acin, Piyer a ngəz gəbataligi ta daba ndiri Ekilesiya tete ndiri Ekilesiya kərap. A ngareten ka nji nja menekin kəsəm kəsəm (ɓawama 5).

Labar meze maday ta liɓ ɗerewel cah sin aɗa Dabawəzləv ti mbat min tokon ka nja ka lay ma kəngay a gibe ndirigi, aza ka ceɗ labar tik a ndirigi a tala kəzəɗ madədayigi, sin ta nja ka ɗiyu.

Piyer a fəɗ ndirigi

^1-2Kata Piyer, *makatəf Yesu *Kiristu, ta lalaɓ ɗerewel cah ka va a zləra ndiri Dabawəzləv mangar mohuloy ta daba ndiri ta liɓlay Pontus, Galat, Kapados, Azi ɓaw Bitini. Ta fəɗ hini ninek ninek. 1:1-2 2:11; Zak 1:1 Vay tokon Dabawəzləv ti mbat hini ka nja ka ndiri tik áka *Miɗ tik za, wa nja sin mata ngar daka a məndan cekw, ngam hini ka zlimi ma Yesu Kiristu, aza Dabawəzləv ka goh nəv hini kaɗ a ɓeɓiz Yesu, hini ka jan zer ma ngav ngav hini a gibe tik.

Dabawəzləv mata vəl hini nja menekin zlan a dawən, aza mata ker micin hini fonna. 1:1-2 2:9; Rom 8:29; Efe 1:4; 2Te 2:13; 2Pi 1:10; ɓeɓiz: 1:19

Dabawəzləv a nja ka vəl tokon yəwən micin

³Hidi ta fol tokon Dabawəzləv, Cin Maday tokon Yesu *Kiristu. Sin ti den saha tokon, ti mbəla Yesu Kiristu a daba ma məc məcigi za, mini ka jan tokon yəwən micin. Yesu mata mbəlaha za toku, min ti jan tokon katəf ka ca talan genna ka yəwən micin ta zləra tik acin. 1:3 1:23; 2Ko 1:3; Tit 3:5⁴Aza min tokon ti sənu ɗere, menekin kərap, Dabawəzləv ta maru, ni va ka jan tokon. Menekin toku a ngav kun, a milen kun, aza a gac kaɗ kun. Dabawəzləv ti ɗer kaɗ ba ka lay menekin ta wəzləv ka vəl hini. ⁵Aza hin ma ca talan ka Dabawəzləv, Dabawəzləv a nja ka kaw hini zləra səsəray a sembe tik kərap, hini ka lekw ka katəf tik kun. Aza a pic, talalay ta va ka way, ko nayi a va ka sənu, hayin ngatoku kap duze, Dabawəzləv ti bit hini zaba.

⁶Ko a picah hine sa beni a tala ndirigi ta nja ka ɗiya hini kən pana pana, hi ɓeɓel səɓ, ngam hin ti sənu, Dabawəzləv ti bit hini zaba. 1:6 2Ko 4:17; Zak 1:2-3⁷Hin ta nja ka sa beni toku, Dabawəzləv á ɗiyu wa sin, ngam a may ka saf ca talan hini hin mata cu ka sin. Hi ləma, ko madaba masa, ndirigi a nja ka ɓaw ta ka fi a liɓ kuhu ka sən ninek vu, ninek kun vu? Ta ceɗ hini, ca talan hini ka Dabawəzləv, ninek tik day ka madaba masa toku. Dabawəzləv a may ka saf ca talan hini ka sin ɗere wa nja ndirigi ta nja ka safi madaba masa toku. Aza a pic, Yesu Kiristu ta va ka cəɓaha, Dabawəzləv a va ka fol hini, a va ka gəl zlim hini, aza a va ka fi hini miseh maday ɗere. 1:7 Job 23:10; Dir 66:10; Esa 48:10; 1Ko 3:13

⁸Mandala Yesu mata nja a talalay, na hini, hi ləmu ɗakun, ama hine mayu. Aza ko tá nja cah, hine ləmu ɗakun, ama hine ca talan ka sin. Hin mata mayu, aza hin mata ca talan ka sin toku, hine mar nəv ma barən ka ɓeɓel kahay kahay, 1:8 Zan 20:29; 2Ko 5:7⁹ngam hin ti sənu, hin ti ca talan wa toku kepic kepic, Dabawəzləv a va ka bit hini. 1:9 Rom 5:2; 6:22; Efe 1:14

¹⁰A vina cekw, *makatəf Dabawəzləv gi ti ceɗeten a ndirigi zaba, wa nja Dabawəzləv ta va ka ɗiya hini menekin tik ka bit hini za. Aza ti may tegi kahay kahay ka sən, Dabawəzləv a va ka bit ndirigi a nja siki. 1:10 Luk 24:46; 1Ko 15:3-4; 2Pi 1:19-21¹¹Miɗ Kiristu ta nəv tan ti ceɗeten zaba, Kiristu, Hidi, Dabawəzləv mata pəzen ɗawa a va ka sa beni, aza a va ka jan miseh maday. Makatəf titoku ti gər ta acin ka sən pic, Kiristu ta va ka sa beni, aza ta va ka jan miseh maday toku. Ti gər tegi ka sən ɗere, kəni toku a va ka ɗiya a nja siki. ¹²Dabawəzləv mátá ngareten acin: «Kən hin ta gər ka sən toku, na hini ɗakun, na ndiri ta gibik.»

Yo, na hini acin, hini aɗa ndiri ta gibik toku. Ndiri ma nja ka ceɗi *Nawər Menekin ma səɓ səɓ cah á ceɗ hini labar titoku. *Miɗ Dabawəzləv ma yaha á wəzləv kaɗ a nja ka va a pakam tan. Labar ta nja ka ceɗ ta toku, ko *mazlən Dabawəzləv gi ti may ka sən tegi ɗere. 1:12 Efe 3:9-10

Hi njá ka ɗiya ma ngav ngav kun!

¹³Dabawəzləv mata ɗiya kən titoku kərap ngam ka na hini, hi ɓas ndukun talan hini ninek ninek acin ka ɗiya kəzəɗ Dabawəzləv. Hi njá ka ɓən kənigi hirre kun. Talan hini mata nja genna ka menekin, hin ta va ka janu a pic, Yesu *Kiristu ta va ka cəɓaha. ¹⁴Hi zlimi ma Vay tokon Dabawəzləv. Mandala hin mata nja manja sən labar Dabawəzləv, hin ti ɗiya kən, nəv hini ta may. Səɓacah hi njá ka ɗiya kəni toku baba kun. 1:14 Rom 12:2; Efe 2:3; 4:17-18¹⁵Dabawəzləv ma wəla hini ka nja ka ndiri tik, sin ma barən. Mata nja wa nja ngatoku, nəv hini mata nja barən barən a liɓ kəzəɗ hini, hin ta nja ka ɗiyu kərap ɗere. 1:15 Lev 19:2¹⁶Hi ləma a liɓ deftere tik, Dabawəzləv a ngar: «Nəv hini mata nja barən barən, ngam kata barən barən.»

¹⁷Hi ləma, hin ta nja ka dəkəɓ Dabawəzləv, hi nja ka wəlu ka cehw hini. Mata nja wa nja ngatoku, hine kese a talalay wa nja ngacah wər, hi zlimi ma tik kepic kepic, aza hine ɗiya kən mata may. Talan hini ta njá ka zlay kun, Dabawəzləv a va ka ɓas kita hini, ko nayi a tala kən, sin ta nja ka ɗiyu. Aza a va ka ɓasu a katəf tik. 1:17 Esa 63:16; Jer 3:19; Mat 6:9; 16:27; Rom 2:6; Zak 2:1; 1Pi 4:5

¹⁸Kamatakan doho hini ta vina cekw ti jəkwan hini nja ta talalay. Tá nja cah acin Kiristu ti bat hini zaba ka nja ka ndiri tik. Mata bat hini toku, a bat hini a kən pana pana ma nja ka ngav wa nja dala ɗakun. 1:18 Mat 20:28; 1Ko 7:23; 6:20¹⁹Awu, Dabawəzləv a bat hini a ɓeɓiz Kiristu. Sin, wa nja kula *kərti tumuk menekin, mata pəm ta za, Dabawəzləv ka zer ma ngav ngav ndirigi kaɗ. 1:19 1:1-2; Zan 1:29; Kmy 20:28; 1Ko 5:7; Efe 1:7; Hib 9:12²⁰Mandala Dabawəzləv a tətar talalay kese kun, sin ti mbat Kiristu zaba ka bit ndirigi. Səɓacah, talalay mata nja mbeh ka way, mátá zlənaha ka bit hini acin. 1:20 Efe 1:4²¹A mbəlaha a daba ma məc məcigi za, aza ti fiyen miseh maday. Na hini acin, hin ɗigbe Kiristu aɗa hin mátá ca talan ka Dabawəzləv. Tá nja cah, hin ti yək Dabawəzləv a nəv ma takan, aza talan hini genna ka sin. 1:21 miseh maday: 5:1 ; Rom 5:2

²²Hin mata yək labar Dabawəzləv ma duze za, hin ti ker ma ngav ngav kaɗ ba acin, aza hine may colo hini ma səbi katəf Kiristu kwet. Ta ceɗ hini acin, hi may kəsəm hini kəsəm kəsəm kepic kepic səɓ a nəv ma takan. 1:22 2:17; 3:8; 4:8; Rom 12:9; Gal 6:10; 2Pi 1:7; 1Za 4:11²³Hin ti sənu, hin ti mbu mbu ma səray tik, aɗa hin mátá jan yəwən micin. Hi janu a zləra cehw hini ma nja ka məcigi ɗakun. Awu, hi janu a zləra Dabawəzləv, áka labar tik za ma nja ka vəl yəwən micin a ndirigi. Labar toku a way kun ko a pu, 1:23 Zan 1:13; Hib 4:12; Zak 1:18²⁴wa nja deftere Dabawəzləv ta ngar:

«Ndirigi kərap wa nja kisiɓit ma nja ka kwal.

Aza ngəm tan wa nja fofon ma nja ka yaɓigi. 1:24 Esa 40:6-8; Zak 1:10-11

²⁵Ama gara labar Dabawəzləv wər,

sin a way kun ko a pu.»

Yo labar Dabawəzləv toku aɗa Nawər Menekin, ndirigi mata ceɗ hini.

Gugun maday ma nja ka kaw beden aɗa Yesu

¹Hin ti mbu mbu ma səray tik. Tá nja cah acin hi ker tireh kərap ta liɓ hini kaɗ. Hi njá ka mban ma baba kun ko a pu. Hi njá ka jozl ma kun. Hi njá ka ɗiya mendireɗ ka kən ndirigi kun. Aza hi njá ka zəm madaba ndirigi kun ɗere. 2:1 Efe 4:25; Zak 1:21; 4:11²Hin ma jan mbu ma səray tik toku, hi may kwet ɗere ka zlimi labar Dabawəzləv, wa nja kərti mawar ma nja ka həɓ ka wa mamən ka sa. Hin ti may ka zlimi labar Dabawəzləv wa toku kepic kepic wər, hi va ka gəl a liɓ labar tik, hi va ka jan bit. 2:2 1Ko 3:2³Kata mata ngar hini wa nja ngatoku toku, ngam hin ti təl menekin Maday tokon *Kiristu zaba. 2:3 Dir 34:9

⁴Tá nja cah hi ya acin a zləra Kiristu ma nja ka vəl micin. Sin wa nja gugun maday. Ndiri maparam ti ficik tegi. Azama gugun, ndiri mata ficik ta toku, sin kula gugun maday, Dabawəzləv mata mbatu. 2:4 Dir 118:22; Esa 28:16⁵Aza na hini, hin ma mar micin tik, hin ɗere wa nja gugunigi, Dabawəzləv ta va ka ɓaw ka ndən je *Miɗ tik a sin. A liɓ je *Miɗ tik toku, hi va ka nja ka *mangarama tik. Aza Yesu Kiristu a va ka zleɓ hini ka vəl talan hini a zləra Dabawəzləv, sin ka mar hini. Wa toku hi va ka guɗum nəv Dabawəzləv. 2:5 2:9; Rom 12:1; Efe 2:21-22⁶Deftere Dabawəzləv a ngar:

«Kati wəl kula gugun maday na kper je ɗa.

Ta va ka ndən je ɗa a tala tik a liɓlay *Siyon.

Hidi ma ca talan ka gugun toku wər,

gugun toku a bu dawən a sin kun ko a pu.» 2:6 Esa 28:16; Rom 9:33

⁷Yo, ta ceɗ hini, gugun toku, kula gugun menekin na hini ma ca talan ka sin. Ama gara ndiri mangar a ci talan ka gugun toku kun, deftere Dabawəzləv a ngar ka sinigi:

«Gugun, ndiri ma ndeɓi beden mata ficik ta toku,

Dabawəzləv ti mbatu

ka kula gugun menekin nja sembe.» 2:7 Dir 118:22; Mat 21:42; Kmy 4:11

⁸Aza a ngar a nimin:

«Gugun toku a nja ka nda talacakun a ndirigi.

Gugun tik, gugun maday ma nja ka ter hidi.»

Yo, gugun toku a nda talacakun a ndiri hirre kun, sey a ndiri ma nja ka salari ma Dabawəzləv. Dabawəzləv ti zla məməɗ tan a tala gugun toku ka ndaten talacakun. 2:8 Esa 8:14; Rom 9:33

⁹Ama gara na hini, Dabawəzləv ti mbat hini ka nja ka səban tik. Hini mangarama Dabawəzləv gi ma nja ka mari lay. Hini ndirigi, Dabawəzləv mata wəlaha ka nja ka ndiri tik. Aza ɓaw hini ndiri, Dabawəzləv ta maru ɗere. Dabawəzləv ti mbat hini, aza ti ngazla hini a liɓ kpizli zaba, hini ka nja ka lay tik ma kəngay má day za ka kən kərap. Sin ti mbat hini ngam hini ka ceɗ labar tik a ndirigi a tala kəzəɗ madədayigi, sin ta nja ka ɗiyu. 2:9 1:2; Exo 19:5-6; Lev 19:2; Deu 4:20; 7:6; 14:2; Esa 9:1; 43:21; 61:6; Kmy 26:18; Rom 5:17; 2Ko 4:6; Efe 5:8; Tit 2:14; Hib 13:12; 1Pi 2:5; Kzl 1:6; 20:4¹⁰Kamatakan hini ndiri tik kun. Ama səɓacah hin ti mbaɗ ka ndiri tik acin. Kamatakan hi sənay menekin Dabawəzləv kun. Ama səɓacah hin ti sənu aza hin ti janu. 2:10 Osé 2:25; Rom 9:25

Hi nja ka ndiri ma nja ka ɗiyi kəzəɗ Dabawəzləv!

¹¹Kula ngami ɗagi, hin ti sənu, lay nja hini ɗaha a talalay a wacah ɗakun, hini mohuloy. A tala ngatoku ta ngəz hini, hi kaw talan hini a mendireɗ ta nəv hini ma nja ka bebeɗ hini. Kəni toku a va ka ngav nja hini menekin ta gibe Dabawəzləv za. 2:11 1:1, 17; Dir 39:13; Rom 7:15, 17-23; Gal 5:17; Hib 13:14¹²A daba ndiri mangar a səni Yesu kun, hi ɗiyay kəzəɗ hini a katəf tik. Ko a picah ndirigi a co hini ka ndiri ma tireh, ta va ka ləmi kəzəɗ hini menekin toku, a va ka foli Dabawəzləv a pic ta va ka yaha. 2:12 Esa 10:3; Mat 5:16; 2Ko 5:10

¹³Hi zlimi ma ndiri madədayigi kərap ta talalay cah a tala hin ta səba Maday tokon *Kiristu. Hine zlimi ma masara ma mar lay kərap, 2:13 Rom 13:1-7; Tit 3:1¹⁴aza ɓaw hine zlimi ma ndiri madədayigi, masara ma mar lay mata teɗ tegi. Masara ti teɗ ndiri toku ka ɗiyaten beni a ndirigi ma nja ka ɗiyi tireh, aza ka foli ndiri ma nja ka ɗiyi menekin. ¹⁵Dabawəzləv a may hini ka ɗiya kəzəɗ menekin. Aza ndiri mangar a yəki Dabawəzləv kun, aza a səni kən kun, ti ləmi kəzəɗ hini, a va ka njigi tete’w kaɗ. 2:15 3:16¹⁶Kiristu ti bat hini, hini ka mar talan hini a zləra hini. Ama tá hini ka ngar: «Tá nja cah, katá mar talan ɗa acin, ta va ka ɗiya kən hirre, kata mata may.» Awu, sey hine ɗiya kəzəɗ Dabawəzləv. 2:16 1Ko 6:11, 19-20; Gal 5:13¹⁷Hi gəcay talan hini kaɗ a gibe ndiri kərap, hine may colo hini ma səbi Kiristu. Hine pərət a Dabawəzləv, aza hine gəc talan hini kaɗ a gibe masara ma mar lay kərap ɗere. 2:17 1:22; 3:16; Pro 24:21; Mat 22:21; Gal 6:10; Fil 2:12

Hi səba dangaz Yesu Kiristu!

¹⁸Ta ngar hini, hin ndiri tane ida ndirigi, hi gəc talan hini kaɗ, hine zlimi ma njijik ko a pu. Hine zlimi ma njijik menekin ma nja ka may hini, aza ɓaw hine zlimi ma njijik ma tireh ka hini ɗere. 2:18 Efe 5:21–6:9¹⁹Ko a ndul hini kahay aza a ɗiya hini beni, hine ɓərəsay hini kaɗ a tala hin ta nja ka səba katəf Dabawəzləv. Aza Dabawəzləv a va ka saf saha hini. 2:19 5:12²⁰Hi ləma, hidi a sa beni a tala ma ngav ngav ta nja ka ɗiyu, mazlən tik ɗa ɗakun. Ama hidi ti ɗiya hini beni a tala menekin, hin ta nja ka ɗiyu, aza hine ɓərəsu, Dabawəzləv a va ka vəl hini menekin tik. 2:20 4:14²¹Ta ceɗ hini, Dabawəzləv ti wəla hini ka ɓərəs a liɓ beni wa toku, ngam *Kiristu a talan tik ti sa beni ka bit hini. Mata sa beni wa nja ngatoku, a ɗaf hini katəf, hini ka səba dangaz tik ɗere. 2:21 Mat 16:24; 20:26-28; Zan 13:15; Rom 15:5²²Na tik, a ɗiya *ma ngav ngav kun, aza ko mban ma kedirek, hidi a zlimey a pakam tik kun. 2:22 Esa 53:9; Zan 8:46; Hib 4:15²³Ndiri ti ra ta, aza sin a ra tegi ɗakun. Ti ɗiyaten beni, aza a ngareten ɗakun. Sey a keren a Dabawəzləv ka ɓas kita tan a katəf tik.2:23 3:9; Esa 53:7; Mat 26:55-56, 67; 27:14, 27-31²⁴Mata məc ka pay, ti ɓaw ma ngav ngav tokon zaba, tá nja cah a tala tik acin. A tala ngatoku min tokon wa nja ndiri ma məc məc a gibe kən ma ngav ngav. Hi ləma, a tala mbəlah tik mata janu lay sa beni toku, min tokon mátá bit. Ta nja cah acin, a micin, min tokon mata janu, sey min tokon ka ɗiya kəzəɗ ma va nəv Dabawəzləv. ²⁵Kamatakan hin wa nja tumuk ma lekw lekwigi. Səɓacah hin ti jan, aza hini acin a liɓ zləra ma mar hini ɓaw ma nja ka pu hini. 2:25 Esa 53:6; Ezé 34:5-6; Mat 9:36; Zan 10:16; Hib 13:20

Labar a tala nja wapahigi tete wərti tan á lap

¹Ta ngar hini wərti ɗere, hi gəc talan hini kaɗ a gibe zolo hini. Ko zolo hini mangar a səbi katəf Dabawəzləv kun, hine zlimi ma tan ninek ninek wər, a va ka səbi katəf Dabawəzləv ɗere a tala ta ləmi kəzəɗ hini, hin ta nja ka ɗiyu. Ko hi ləwaten labar Dabawəzləv kun, 3:1 1Ko 7:16; Efe 5:22-24²a va ka ləmi nja hini menekin ɓaw kəzəɗ hini ma kap, aza a va ka ci talan ka Dabawəzləv ɗere. ³Hi njá ka zlay talan kaɗ ka slesleɗ kəsəm hini wa nja wərti maparamigi ma nja ka ɓələmi talan ɓələm ɓələm za ka gər fol, ɓaw ma nja ka təmi kən lalaɓ kəsəm mangar səkəm tik toy toy, aza ma nja ka kəri gudel menekin kun. 3:3 1Ti 2:9⁴Sey slesleɗ kəsəm hini mata nja á nəv za. Hi mar nəv menekin, aza hi njá ka gərəs kun ɗere. Sese slesleɗ kəsəm tá nəv za toku a ngav kun, aza a nəv Dabawəzləv wa ɓoɓom. ⁵Wərti menekin ta vina cekw ma ci talan ka Dabawəzləv ti slesleɗi nəv tan wa toku, ti zlimi ma zele tan. ⁶Hi ɗasl talan ka *Sara. Sin ti zlimi ma zelen *Abəraham. A nja ka wəlu Vay maday. Hin ti zer nəv hini yac kaɗ ka ɗiya menekin, aza hine pərət a ndirigi ɗakun, hini ɗere, hi va ka nja ka kula wərti wa nja wərti toku.

⁷Ta ngar hini ɗere, hin wapahi cah, hi nja tete wərti hini ninek ninek. Hin ti sənu, sembe tan wa nja na hini ɗakun. Hine kaw tegi a zləra səsəray, ngam hin ti sənu, yəwən micin, Dabawəzləv mata vəl hini a menekin tik, a vəl hini á gindik kun, lap a wərti hini. Hin ti kaw tegi zləra səsəray, aza hine dəkəɓ Dabawəzləv, Dabawəzləv a va ka zla hini wəla. 3:7 Efe 5:25-28; 1Ti 2:8

Ndiri ma səbi Kiristu a si beni a tala menekin tan

⁸Way ləwa ɗa, ta ləwa hini acin, a hini kərap, hi nja a nəv ma takan. Hine saf saha colo hini. Hine may kəsəm hini kəsəm kəsəm wa nja hidigi tete gelemin. Hine zleɓ kəsəm hini kəsəm kəsəm ɗere. Aza hi njá ka may ka mar colo hini kun. 3:8 1:22; Efe 4:2-3; Fil 2:2-3⁹Hidi ti ɗiya hini kən ma ngav ngav, hi njá ka ɗiyen səka kun. Ko ti ro hini, hi njá ka ru səka kun. Hine ləwen a ma menekin azal ɓa, ngam Dabawəzləv ma wəla hini a ngar: «Ta va ka ker micin hini fonna.» Wa toku hi va ka ngaren a hidi ma nja ka ro hini: «Dabawəzləv mata ker micin ku fonna.» 3:9 2:23; Job 31:30; Mat 5:44; Rom 12:17¹⁰Ko labar Dabawəzləv ma lalaɓ lalaɓ a ngar:

«Hidi ma may ka nja nja menekin ɓaw ka ɓeɓel,

mata ker ləwa ma ma ngav ngav ta pakam tik kaɗ,

aza ta njá ka mban ma baba kun ɗere. 3:10 Dir 34:13-17; Zak 1:26

¹¹Mata bu dawən a kən ma ngav ngavigi,

mata ɗiyay menekin tik,

aza mata gər nja menekin tete ndirigi

a sembe ta nəv tik kərap.

¹²Ngam Dabawəzləv wər,

həra tik ma ca ca

ka ndiri ma nja ka ɗiyi kən sin ta may,

aza zlimi tik genna ka dəkəɓ tan.

Ama na ndiri ma nja ka ɗiyi ma ngav ngav wər,

a nja ka buweten dawən.»

¹³Yo hin ti zer nəv hini yac kaɗ ba ka ɗiya menekin, hidi ma va ka ɗiya hini ma ngav ngav ɗa ɗakun. 3:13 Rom 13:3¹⁴Ko ndirigi a ɗiya hini beni a tala hin ta nja ka ɗiya kən, Dabawəzləv ta may, nəv hini mata nja guɗum. Liɓi hini ta njá ka ca gəma a ndirigi kun, aza talan hini ta njá ka pələk kun ɗere. 3:14 4:14; Mat 5:10¹⁵Sey hine yək *Kiristu a nəv hini, mata nja ka Maday hini. Hi kəməs kəsəm hini ninek ninek, aza ko ndirigi a neh hini ka labar Dabawəzləv mangar talan hini genna a nin, hini ka ceɗeten ninek ninek. 3:15 1:3-5; Kol 4:6¹⁶Hin ta va ka ceketen, hi njá ka ɗiya pəla pəla ka kaf talan hini za kun, aza hi njá ka ndul tegi á ndul kun ɗere. Hine ɗiya menekin kepic kepic, aza ndiri ma nja ka ləwi ma ma tireh ka hini aza ka ro hini, hin ma səba katəf Kiristu, weli a va ka həleten. 3:16 2:15¹⁷Hi ləma, Dabawəzləv ti may, səwan hini ka sa beni a tala kən menekin hin ta nja ka ɗiyu, á tala ka sa beni a tala kən ma ngav ngav hin ta nja ka ɗiyu.

¹⁸Hi ɗasl talan ka Yesu Kiristu. Sin ti məc cəɓ takan, aza menekin məc tik toku a kəray kun. *Ma ngav ngav, ndirigi ta nja ka ɗiya ta, a nja ka gohu kaɗ ko a pu. Sin hidi ma kap, ti məc ka bit ndiri ma nja ka ɗiyi *ma ngav ngav za. A məc ka zlər katəf na tep tokon a zləra Dabawəzləv. Ndirigi ti pəmi Yesu za, ama *Miɗ Dabawəzləv ti vəlen micin a nimin. 3:18 2:21; Rom 5:6-8; 6:10; Hib 4:15; 7:27¹⁹Miɗ toku ti vəlen sembe ka va ka ceɗ labar Dabawəzləv a ziziwit ndirigi tane civi. 3:19 Gen 6:2; 2Pi 2:4; Yah 6²⁰A ceɗeten labar toku a ziziwit ndiri ma məc məcigi manja yəki Dabawəzləv kamatakan. Dabawəzləv ti pu ndiri toku, pu pu mandala *Noye ta kpaw kambawal tik, aza ko kedirek a yawi ma tik kun. Noye mata way kambawal tik za, sey ndirigi cəfaɗ cəfaɗ ma yawi ma tik áɗa ma tapigi a nin á gindik. Ndiri ta tala yəm toku acin aɗa ma bitigi. 3:20 Gen 6:14-22²¹Aza tá nja cah yəm toku a ɗasl hini talan ka yəm *batisma ma nja ka bit hini. Hidi ta nja ka ɗiya batisma toku, ka pan dam ta kəsəm tik kun. Awu, hidi ma jan batisma toku a nja ka dəkəɓ Dabawəzləv ka goh nəv tik ka nja barən barən. Yesu Kiristu mata mbəla a civi za, aɗa batisma toku mátá mbay ka bit hini. 3:21 Rom 6:3-4; Hib 10:22; á zləra zəm: Mat 22:44; Rom 8:34; Kmy 2:33²²Yesu Kiristu toku ti paɗay tik a wəzləv acin, ma nja nja ka kula lay á zləra zəm Dabawəzləv za. Sin aɗa maday ka *mazlən Dabawəzləv gi ɓaw ndiri madəday ta wəzləv tete bay tan kərap. 3:22 Kmy 1:9; Efe 1:21

Labar a tala nja ta məndan cekw ege nja ma səɓ səɓ cah

¹Kiristu mata nja ka hidi memilin, ndirigi ti ɗiyaten beni. Yo hini ɗere, hi ɓərəs kaɗ ka sa beni wa nja sin. Ko nayi ma sa beni, ti wakigi zaba ege *ma ngav ngav. 4:1 2:24; 2Ko 4:10; Gal 5:24²Ka ma fəna nja hini ta tala hayək a wacah, hine ɗiya kən, Dabawəzləv ta mayu acin. Hine ficik mendireɗ kənigi ma hirre kaɗ, hin ta nja ka mayu. 4:2 2:21³Daka məndan cekw hin ti zlay talan ka ɗiya kən, ndiri mangar a səbi katəf Dabawəzləv kun ta nja ka ɗiya ta. Kay səɓacah muk acin. Kamatakan, hin ti ɗiya kən ma ngav ngav hirre. Hin ti ɗiya kən, nəv hini mata may, hin ti say movu hini á ga, sa sa day ka talan hini. Hin ti ɗiya kən wəya, aza hin ti ɗiyay dara gudul hini mangar Dabawəzləv a may ko kedirek kun. 4:3 Gal 5:19-21; Efe 2:3; Tit 3:3⁴Səɓacah, hine lap tete ndiri toku a liɓ ma ngav ngav baba kun. A tala ngatoku, sinigi a nja ka bazla bazli talan, aza a nja ka ra hini. ⁵Ama ta sla za, a va ka ceɗi kən ta nja ka ɗiya ta kərap a gibe Dabawəzləv. Tá nja cah Dabawəzləv ti kəməs kəsəm kaɗ ba ka ɓas kita ndiri ta vere tete ndiri ma məc məcigi. 4:5 1:17; 2Ti 4:1⁶Gara ndiri ta vina cekw ma məc məcigi, Dabawəzləv ti tar ka ɓas kita tan wa nja ta nja ka ɓas kita ndiri kərap aɗa mátá məcigi. Ama ko ndiri ta vina cekw ma məc məcigi toku ti zlimi Nawər Menekin, ngam sinigi ka jani katəf ɗere ka yək yəwən micin áka Miɗ Dabawəzləv za, aza ka njigi wa nja Dabawəzləv ta nja.

Hi zleɓ colo hini a sembe, Dabawəzləv mata vəl hini!

⁷Talalay mbeh ka way. Hi njay hini a ndukun talan hini menekin. Hi njá ka ɓən kənigi hirre kun, ngam hini ka jan katəf ka dəkəɓay Dabawəzləv hini ninek ninek. 4:7 1Ko 10:11; 1Te 5:5-8; 1Za 2:18⁸Kən hin ta va ka ɗiyu day za aɗa hini ka may kəsəm hini kəsəm kəsəm a nəv ma takan. Sin, ninek tik day ka kən kərap. Ngam hati may coloh a nəv ma takan wər, ko ti ɗiyoh *ma ngav ngav pe, ha va ka ca talan ka ma ngav ngav tik kun. 4:8 1:22; Zak 5:20⁹Hi njá ka pek həra hini aza ka huhum a tala colo ma nja ka vayigi ita hini kun. 4:9 Hib 13:2

¹⁰*Miɗ Dabawəzləv ti vəl tokon sembe na ɗiya kəzəɗ pana pana. Ko nayi mata kaw sembe, Miɗ Dabawəzləv mata janu toku zləra səsəray, aza mata zleɓen səka a celen. 4:10 Rom 12:6-8¹¹Hidi ma jan sembe Miɗ Dabawəzləv na ləwa, mata ceɗ labar Dabawəzləv. Hidi ma nja ka zleɓ ndirigi, mata zleɓeten a sembe, Dabawəzləv mata vəlen. Hi ɗiyu wa sin, ngam ndirigi ka foli Dabawəzləv a tala Yesu *Kiristu ma mar miseh maday ɓaw sembe ko a pu. *Amen. 4:11 Rom 12:7; 1Ko 10:31; 12:8; Zak 3:1

Ndiri ma səbi Kiristu a si beni tete Kiristu á lap

¹²Kula ngami ɗagi, pic maparam beni ma toy toy a nja ka ya a tala hini ngam Dabawəzləv a may ka saf nəv hini. Ti ya a tala hini wa nja ngatoku, hi njá ka bazla bazla talan kun. Ko nayi a va ka təl kətəf tik. 4:12 1:7¹³Sey nəv hini mata nja guɗum səɓ. A tala mi, hine wak beni, *Kiristu mata su á lap a sin. Aza a pic ta va ka yaha a miseh maday tik, hi va ka ɓeɓel aza nəv hini a va ka nja guɗum. 4:13 5:1; 2Ko 4:10; Rom 5:2¹⁴Ko ndiri ti ro hini ngam hin ta nja ka səba Kiristu, nəv hini mata nja guɗum səɓ. Hin ta sa beni wa nja ngatoku, a nja na ngar *Miɗ Dabawəzləv ma mar miseh maday a kəsəm hini duze. 4:14 2:20; 3:14; Mat 5:10-12; Mak 13:11; Kmy 7:55¹⁵Ama hi mar talan hini, kana hidi ka sa beni a tala mata ɗiya kən ma ngav ngav, mata pəm hidi za, mata həl, aza ɓaw mata ndəv ka ma hirre. ¹⁶Ama hidi a sa beni a tala mata nja ka hidi Kiristu, weli ta njá ka həlen kun. Sey mata folay Dabawəzləv tik a tala ndiri ta nja ka wəla ta hidi Kiristu. 4:16 2Ti 1:8

¹⁷Pic ɓas kita ti sla acin. Dabawəzləv a va ka tar kita tik ka ɓas pəpəla a zakay áka min tokon ndiri tik za. Yo kita, min tokon ndiri tik a va ka ɓas pəpəla zakay toku wər, na ndiri mangar a yəki Nawər Menekin kun acin, a va ka pəli mi a kəsəm tan acin mi? 4:17 Jer 25:29; Ezé 9:6; 2Te 1:8¹⁸Ko deftere Dabawəzləv a ngar:

«Ndiri ma kap ta gibe Dabawəzləv,

ti bitigi məlay məlay wər,

a bilike ndiri mangar a səbi katəf tik kun

aza ma nja ka ɗiyi ma ngav ngav, way na tan a va ka nja wasiki?» 4:18 Pro 11:31

¹⁹Yaw, ndiri ma nja ka si beni wa nja Dabawəzləv ta may acin, mata ɗiyay menekin tan səɓ. Aza mata vəli talan tan a zləra sin ma tətar ta, mangar a buweten dawən kun ko a pu. 4:19 Dir 31:6

Hi gəc talan hini kaɗ a gibe Dabawəzləv!

¹Səɓacah ta ləwa hini, a hin gəbatal ta daba ndiri Ekilesiya. Kata ɗere, kata gəbatal. *Kiristu ta sa beni, kati ləmu. Aza sin ta va ka cəɓaha a miseh maday tik ka waketen a ndirigi, ta va ka janu ɗere. Yo ta ngəz hini acin, 5:1 1:21²hi pu ndirigi, Dabawəzləv mata vəl hini a zləra ninek ninek. Hi njá ka mar ta wa nja hidi á ngar hini kun, hine mar ta a nəv menekin wa nja Dabawəzləv ta may. Hi njá ka pu ta ka na jan dala kun, ama hi ɗiyu səɓ ka na Dabawəzləv. 5:2 Zan 21:15-17; Kmy 20:28; 1Ti 6:5³Aza hi njá ka mar ndiri, Dabawəzləv mata vəl hini a zləra toku wa nja balamigi kun. Ama hine ɗiya kəzəɗ hini a katəf tik, aza sinigi ta va ka ləmi kəzəɗ hini za, a va ka səba tegi wa sin. 5:3 2Ko 1:24; Fil 3:17; Tit 2:7⁴Hin ti mar ndiri, Dabawəzləv mata vəl hini a zləra wa sin wər, Kiristu ma mar tokon kərap, ta va ka cəɓaha za, a va ka vəl hini miseh maday mangar a way kun na mazlən hini. 5:4 1Ko 9:24-25; 1Pi 1:4

⁵Hini ɗere wəri gawligi, ta ngar hini, hi zlimi ma gəbatal hini.

Yo, ta ngar hini, a hin kərap acin, hi gəc talan hini kaɗ kəsəm kəsəm, aza hine zleɓ kəsəm hini kəsəm kəsəm a liɓ kəzəɗ hini. Hi ɗasl talan ka labar mata lalaɓ ta a liɓ deftere Dabawəzləv. Ti lalaɓ ta:

«Dabawəzləv a va ka salareten

a ndiri ma nja ka kafi talan tan za.

Aza a nja ka ɗiya menekin

a ndiri ma nja ka gəcay talan tan kaɗ.» 5:5 Pro 3:34; 29:23; Efe 5:21; Zak 4:6

⁶Mata nja wa nja ngatoku, hi gəcay talan hini kaɗ a gibe Dabawəzləv ma mar sembe. Aza ti sla ka pic tik, sin a va ka kaf hini za. 5:6 Zak 4:10⁷Kən kərap ma nja ka pələk talan hini, hi mbəzlen a Dabawəzləv kaɗ, ngam sin á nja ka gar ninek a tala hini. 5:7 Dir 55:23; Mat 6:25-30; Fil 4:6

⁸Hi nja a vere ɓaw hine mar talan hini ninek ninek. Calambəlay hini *Gudul a nja ka təlan ka gər ngaz hini ka nga wa nja bay donu ta nja ka təlan ka gər kən soson ka kaw ka ham. 5:8 Dir 22:14; 1Te 5:5-8⁹Hi ɓərəs kaɗ, hi njá ka keren katəf kun. Sey hine cay talan hini ka Kiristu á gindik. Hin ti sənu, colo hini ma səbi Kiristu ta talalay cah kərap a nja ka si beni wa nja hini ɗere. 5:9 Efe 6:11-12; Zak 4:7¹⁰Hayin duze, səɓacah hine sa beni. Ama ka dawən tik, wan kedirek, Dabawəzləv a zləra tik a va ka kaf hini za, a va ka vəl hini sembe ma toy toy, aza a va ka kaw hini zləra səsəray hini ka dihec kaɗ. Dabawəzləv ma nja ka vəl tokon kən menekin kərap ti wəla hini áka Yesu Kiristu za, hini ka nja ka lay tik ma kəngay mangar a way kun. 5:10 1Te 2:12¹¹Dabawəzləv aɗa ma mar sembe ko a pu. *Amen.

Piyer a way labar tik acin

¹²Ɗerewel ma kedirek cah, Silas á zleɓ ka, kata ka lalaɓ hini. Ta cu ka galamay tokon ma kaw kəzəɗ *Kiristu zləra səsəray. Kati lalaɓ hini ngam ta may nəv hini ka jan ɓərəs, aza hini ka sənu, menekin Dabawəzləv, hin mata yaw zləra səsəray, sin diri menekin duze. 5:12 Silas: 1Te 1:1

¹³Colo hini, Dabawəzləv mata mbat ta tane liɓlay *Babilon a wacah a fəɗ hini. Kərti ɗa Markus a fəɗ hini ɗere. 5:13 Mak: Flm 24¹⁴Hin kərap tane watoku, hi fəɗ kəsəm hini kəsəm kəsəm ninek ninek. Yo tá nja cah hine nəpay na hini acin. Dabawəzləv mata vəl hini nja menekin, a hin kərap ma njigi á lap tete Kiristu.