2 TIMOTE

1

1 Íñje Pool eeemo u apotor ite Yesu Kiris naane t’Atambatun ámaŋie du ikiñje fee, íñje eeboñee u kawaare tu buroŋ b’aane bu o kawunu úne, úne kéehine ku t’afeeneŋ ni Yesu Kiris. 2 Íñje íkiñjini fee awe Timote eeemo u naane añiam ímaŋie-maŋie u. Atambatun Faaf u, ni Yesu Kiris Anahaan ite úne kaja kásoniyani, ni kayubiyeni yooŋ, abe ni kawuni káasuumaay. 3 Ko kireyi fe if’íyemi ti kalawu kaajiŋgan ni káajiim, iŋ’ilaw bija t’awe, abe iŋ’eene Atambatun eyeehen uŋu húuwe hu. Iŋ’eeno eyeehen, akina ii irok uŋu hoone hu n’ehol yeekuure but naane sifaafam kómbokun ii káhinaani. 4 Iŋ’íbaŋino muhuw múuwe, n’aŋ’arkaam kasooñu ijuki kaanuku hikawam heetoof. 5 Iŋ’íbaŋino káyilen keeyane keeemo ku t’awe. Káyilen kondu k’íñaayi ómbokun Loyis, n’íñaayi Enis kajabe ku kabaj, abe bukuuramkuur kaanuku a̱bajabaj ko yooŋ. 6 Iŋ’ite ho aamo fu íñje kábaŋinani bonde: doon d’Atambatun ánihani du h’ibine hu ísit t’awe sumoŋiam, atum’a̱kananoor ne do. 7 Ábuki Búwejet b’Atambatun awune bu úne bíhinaariit núuyemi bukoloow; uŋu buwun úne sembe, ni bíhin núumaŋi bakan, abe n’uŋ’újokumooro. 8 Náami atum’aŋ’a̱fuño kawaare bite b’Anahaan ite úne. Atum’a̱fuñaam yooŋ íñj’eemo ee t’ekulu i uŋu hoone hu. Bare a̱maat yooŋ naane íñje ti sílaam su iŋ’ite Hirim Heetoofe hu; a̱maat ni sembe s’Atambatun awuni su. 9 Akina afakane fu úne, abe n’aruw úne kaanuku núuyemi bakan koone keenabe. Káanukiiit man úne únoŋke ajakee, bare aŋarkeyi naane búmoomi ti hikawo, abe yooŋ ámaŋamaŋi káwufoor úne kajaku koone. T’etaam i éwuwanoorutee, aanaan o kaŋaasu ti Yesu Kiris éewufoor úne kajaku koone. 10 Hahiye kujukanaa ésuk i h’Afakana ite úne Yesu Kiris áŋaasina hu. Akina ábuje fu sembe site eket i, abe n’aŋaas ti Hirim Heetoofe hu éewufoor úne buroŋ béeketaariit bu. 11 Atambatun áhinamhin íiyemi apotor kaanuku iŋ’ibin iwaare ésuk i Hirim hondu Heetoofe hu, abe n’iliikeniin ho. 12 Bo bíkinineŋe fu sílaam súuma sonde. Bare ifuñeit bondu, ábuki ímoomi t’aañ ti hikawam hiyaŋge fu, abe bukuuramkuur kaanuku abajabaj sembe site kajukar b’ánihanam bu bija tu hunak hite Kajoonan ku. 13 Kirim kite ku nu múniyo k’a̱bine ku a̱jam t’íñje, a̱neefan te ko ti manoŋkar múuwe. A̱jok alitee ti káyilen ku, abe n’á̱maŋi húŋgowulan ni kámaŋi kéenuutina ti Yesu Kiris. 14 A̱jok áwariee b’Atambatun ánihani bu. A̱jok bo ti sembe site Búwejet Beenabe bu beekine bu t’úne. 15 Naane á̱meyie i, bakate ku tu búsuk bite Asi fe káwuŋgamwuŋg kiñaawu; Fisel n’Erumosen yooŋ boko. 16 Onesifoor bare nu butoŋ boone, Atambatun aja áwufooriin kajaku koone. Ábuki akina af’afand karooŋan eholam, aanut yooŋ ífuñinanafuñinani te o naane eemo ee t’ekulu i. 17 Bare h’áreeŋina hu Rom, átumbatumba aŋesam ayak ajukam. 18 Anahaan u aja áhino eemaat ti kajaku koone hunak hite Kajoonan ku. Abe á̱moomi akuur but naane áyokunanam i Efees.

2

1 Áñuumo, awe bare a̱baj sembe t’Atambatun, éewufoore u úne kajaku koone h’úhine hu t’afeeneŋ ni Yesu Kiris. 2 Báhamin b’a̱jamam bu ti kasoku hágila bakan keehooje-hooj, a̱liiken bo bakan kéewoore, kéeyinie kaliiken bo yooŋ bakaaku. 3 A̱maat yooŋ n’íñje ti sílaam su naane asulaan eejake ite Yesu Kiris. 4 Asulaan eeemo tu burok af’ámaŋi katoofu aseef oone, ákolaariit ni bite keenooto ku esulaan. 5 An af’áyemi ti síheekoor ti kateyi, at’ásik hisiibanu hu, kane arko taŋ am ateye naane kateyi ku kusokee i. 6 Awaña éelaame u tu múwañiin mu aware fu kajabu añoofo tu doon déehotukanee du. 7 A̱yinoor ti b’isoke bee, ábuki Anahaan u káhinii á̱anandin bo fe. 8 Á̱baŋino Yesu Kiris. Akina ite tu hubukandin hite Dafit, abe aritaneeritan t’eket i. Bondu beemo fu Hirim Heetoofe hu hih’iwaare. 9 Iŋi Hirim hondu Heetoofe hu h’ijuk fee sílaam su, abe n’ifaakee yooŋ ni ñaasel naane ánukenoora. Bare hirim hite Atambatun hifaakutee ni ñaasel. 10 Bo bíkinineŋe fu n’iŋ’ímuñ areyi fe iŋ’ite hu bakan k’Atambatun ajifane ku, kaanuku man boko yooŋ Yesu Kiris n’afakaniin, abe n’ánikaniin hiraanu. 11 Hirim honde héewoore. Heenaan: «Uf’úket ne o, úne karoŋu yooŋ ne o. 12 Uf’úmuñ ti sílaam su, úne káyemi yooŋ bákayi n’akina. Uf’úteñekoo, o yooŋ biteñeko úne. 13 Ufut’úyemi bakan kéejube, o abaa káyemi an éejube, ábuki ayinaat kawasu báhamin b’asoke.» 14 Bondu b’a̱ware fu kábaŋinan ésuk i ko kireyi fe. Á̱haminiin ayanee hágila Atambatun a̱aaniin itim’iŋi kalob iŋ’ite kirim. Bondu bibajut éñjeriŋ, kane arko taŋ kábuju sihel site keeemo ku ti bajamatan bu. 15 Á̱hin wáhowah a̱atoof Atambatun, naane aroka eejake, eeyakut bufuño, abe n’aŋ’aliiken ésuk i Hirim hite múniyo mu ajoŋoor júl. 16 A̱tey báhamin beeñunut, beeriibut nu múniyo m’Atambatun áwufoore mu úne, ábuki kiŋki kayooso te bo bokondu ti kahaŋu kakambu Atambatun. 17 Báhamin booniin búmoomi naane esontaay yéekuukaaye, yeeemo ti kahaŋu kaŋabu. Himene ni Filet boko kaafeeneŋ ku nu bokondu. 18 Kawasawas múniyo mu, abe ni kábuj káyilen kite bakaake iŋi kaaniin Atambatun aheeka eeritan úne t’eket i. 19 Bare káyilen k’Atambatun awune ku úne kiyanayan naane kiñaan kítiyar kite enuuf. Kirim konde kikiñjee fu toko: «Atemit ámoomi bakan koone.» Nu bonde yooŋ: «An fe eeene akina an ite Atemit áwuŋg meejakut mu hiñaawu.» 20 T’enuuf yéewarie, bíndiis bíteiit éwurus, man yooŋ bite ehalis beemo fu toko barebare. Bike yooŋ bondu toko beefaasee, bike nu burokee n’ekaf. Bítiyar bu uŋu búnuutannee hunak hite efeet, biraanu bu nu búnuutannee húnakonak. 21 Kéeyilene ku yooŋ iyu. An af’akuuranooro ti meejakut monde m’isoke mu fe, an ondu anokooranokoor n’éndiis yey’énuutannee hunak hite efeet. Atambatun kákajino bija ti bike burok, ábuki o káñjeriŋ an éekinio u, abe o kásikiee aŋ’abin áhin burok bánoban fe beejake. 22 A̱tey wúfaŋi wute hiñiaate hu. A̱ŋes kajoŋoor ku, ni káyilen ku, ni kámaŋioori ku, ni káasuumaay ku. A̱ŋes bondu fe ni kiŋki kalaw Anahaan u nu suhol seekuure. 23 Bare síjeeŋoor seeñunut, seebajut yooŋ éñjeriŋ, a̱tey so. Á̱moomi kaanuku iŋi sísikin síheñjeŋoor. 24 Abe aroka ite Anahaan u awarut kaheñjeŋoor. Awarawar káneeni t’ésuk i ereyi fe, n’áyiniiin kaliiken bite b’Atambatun, abe n’aŋ’ámuñ. 25 Asaaho tíŋ eeliiken keeteñekoo ku. Maske Atambatun n’aŋ’áhiniin keewatanooro kinij kooniin kéemeyi múniyo mu. 26 Náami n’iŋi kasooñ kabaj kikaw, abe n’iŋi kafak t’éfiir ite Setani yeejokiin i yéeni, abe n’aŋ’áhiniin keejam te o.

3

1 Á̱meyi bonde jak: kunak kiraanu kite etaam i káyemi kunak kéetaañie. 2 Múniyo ésuk i kayinoor huruw hikawo, ni kámaŋi yooŋ sírirem, boko kamaku, ni kayitooro yooŋ, abe ni kálafatin Atambatun. Iti kájeŋgin sifaafiin ni síñaayiin, iti kaane an eyeehen, abe boko biteñeko yooŋ doon fe deenabe. 3 Iti kámaŋi an, iti kayubiyen an, boko kasoku ti bakan, iti káyini kajoku kikawiin, boko kánafut, abe iti kámaŋi meejake mu. 4 Boko kásiku bakan kasaan bakaake, ni káhin yooŋ buroon beeñunut, abe ni kayitooro. Kámaŋi kite beetoofiin bu kihaŋe fu tu boko kámaŋi kite Atambatun. 5 Boko káhinu ni kite bayi kabajabaj káyilen, bare boko biteñeko sembe site te ko. A̱kamb bakan kondu! 6 Bakaake tu boko iŋi kayoosorooro sunuuf su, abe n’iŋi kabuut haare hu kéeniyeit ku keejam tu boko. Haare hondu kaniŋananiŋan wuhoofoor taŋ, abe wúfaŋi wánowan w’ifi kanaban. 7 Ko kireyi fe kámaŋamaŋi kaliikenee, bare kámusut mayet kámeyi múniyo mu. 8 Naane Sanes ni Sambures kabine i kañakoor nu Moyis, iyu yooŋ i bokondu ifi kañakoor nu múniyo mu. Siheliin siyeemayeem, abe káyilen kooniin kuñunut. 9 Bare iti kaja akambee, ábuki ésuk i fe kánandin kaanuku kabajut kikaw, naane bibine i bibaj Sanes ni Sambures. 10 Awe bare á̱moomi akuur but bimb’iliiken ésuk i, nu hunoŋk húuma, ni b’iŋese bu tu burok búuma, ni káyilen kúuma, ni kámuñu kúuma, nu buŋ b’ímaŋie fu ésuk i, nu buŋ b’if’ijok alitee, 11 nu buŋ b’íhihinooree fu, nu buŋ b’ílaame fu. Á̱moomi beebajam bu Antiyoos fe, n’Íkoñom, ni Listir. Á̱moomi sílaam s’ijuke su fe, bare Anahaan u aramamram te so sireyi fe. 12 Kéemaŋie ku fe káhinu t’afeeneŋ ni Yesu Kiris, abe ni kajok bítim bite Atambatun, boko káhihinooree. 13 Bare kéenafute ku ni ñatuuk ñu, boko kahaŋu ti meejakut mooniin kep. Boko kabuutu bakaaku, abe boko kumuumiin yooŋ kabuutiee. 14 Awe bare, a̱jok alitee ti b’a̱liikenee bu. Á̱moomi kaanuku bite nu múniyo, ábuki á̱moomi aañiin kaliikeni fu bo. 15 Múniyo á̱moomi Míkiñjin Meenabe mu huta hu awe añi, abe múnoonii kawunu búwesinato. Búwesinato bondu ifi bíhin an n’afak kane áyilen ti Yesu Kiris. 16 Míkiñjin mu fe, Atambatun atiŋge fu ésuk i keekiñj mo, abe mibajabaj éñjeriŋ bija ti kaliiken kite ésuk i múniyo mu, ni káwufoor an katin koone, ni kajoŋooran an éehinut áwariee, ni kaliiken an buroŋ beetoofe Atambatun. 17 Iyu a Atambatun áhine fu kaanuku man an eeemo oone n’áyemi an eefaree áhabanein, éeyinie káhinu burok fe beejake.

4

1 Íñj’endu ti káwasiyani bonde hágila Atambatun, ni Yesu Kiris eeja u bíbatikeina ti Jáyi joone, abe n’ajoonan keeroŋe ku ni keekete ku: 2 atoof, átaañi, a̱waare hirim hite Atambatun, abe n’aŋ’a̱sooñoor kep. A̱joŋooran kéehinaariit ku ajakee, a̱kamoor ti kiŋki kahoofoor, abe n’á̱wutiyeniin sihel kéehin ajakee. A̱liikeniin ni kámuñu kómbokun. 3 Ábuki bibin birko ésuk i it’iŋki kámaŋi kajamatan bimbi kaliikenee bite bu nu múniyo. Boko kajoŋoor nu wúfaŋi wooniin. Boko kaŋesu bakan keehooje iŋi kabin kaliikeniin bimbi kámaŋi kajamu. 4 It’iŋki kajamatan múniyo mu, bare boko káwuŋgu mo kiñaawu, keejamatan bite kúsuwanooru ku. 5 Bare awe á̱jokumooro tu buroon bu fe, á̱muñ ti sílaam su, á̱ñiŋkaan a̱awaare Hirim Heetoofe hu, abe n’a̱reeŋan burok b’Atambatun asaani bu. 6 Íñje bare, ewahatu i ereeŋa y’iware i kásikiee iisarahee, eket íima ereeŋa. 7 Ítuumatuum étuum yeejake i, iteyatey yooŋ bija t’iware du karaan, abe iwasut káyilen ku. 8 Hahiyu hisiibanu hite an eeheeke u hondiam ti kanahan. Ho heemo fu hisiibanu hite an éejube h’Anahaan u, ajoonana éejube u aja hu kasaanam hunak hite Kajoonan ku. Abe íñjeiit barebare a aja fu kasaan ho; o kasaan ho yooŋ kéesike ku siheliin fe kanaŋ ti bíbatikeina boone. 9 Á̱hin wáhowah a̱abin á̱ŋaabeinam ahilee. 10 Ábuki Demas ateyamtey aŋarkeyi naane buroon bite bu t’etaam ye b’ámaŋie fu, abe aja Tesalonik. Kiresens aja Galasi, abe Tit aja Dalmasi. 11 Luk unoono aamo fee n’íñje. Abe n’a̱bin ni Mark, ábuki áñjeriŋamñjeriŋ tu burok bite Atambatun. 12 Iboñaboñ Tisik bija Efees. 13 Af’á̱yemi ti bibin, n’aŋ’a̱binam n’éfartuus y’iwase i t’ésuk ite Trowas ti Karpus. A̱bin yooŋ nu wuwiit wu, áhaŋum wuwu wuboonee. 14 Aleksandur atibana u átumbatumba áhinam átaañi naane. Anahaan u kajaamio b’áhine bu. 15 Awe yooŋ a̱naŋ te o hikawi, ábuki ásokumasokum ni sembe kawaare kite k’uni. 16 Hítiyar hu dók h’íhamine hu ti báajoonanum bu kaanuku iiramooro, an areeŋeitam; kareyi fe kateyamtey. Atambatun atum’ajokiin bo doon! 17 Bare Anahaan u aseeŋamseeŋo, abe n’awunam sembe isooñen n’íyini kawaare Hirim Heetoofe hu hireyi fe, keenooto ku Esuwif kareyi fe kayak kajam ho. Abe Anahaan u n’áhin iifak ti bíŋaŋ bu. 18 O karamiam ti meejakut mánoman, abe o kajukaram kaanuku iibin iyooso ti Jáyi joone jite ju t’etiir. Aja ákini kániku ku hiraanu! Amiin. 19 A̱saafam Pirisil, n’Akilas, nu butoŋ bite Onesifoor. 20 Erasit ariikariiko Korent, abe Tirofim n’íwasino Mile, ábuki ásomutasomut. 21 Á̱hin wáhowah a̱abin bala haajam hu huyooso. Ébulus, nu Pudens, ni Linus, nu Kuloja, ni bakaaku kéeyilene ku fe kasaafi. 22 Anahaan u aja áyemi n’awe. Atambatun yooŋ aja ásoniyanuun.