Vëvë Rom

Kayëte mba Pol nte kerëhnëkëhni vëvë Rom

Wade yehëhna hnë iŋi kayëte

Afaƴik Pol kerëk aŋi kayëte ante nkeho Korent hna wati yas rarëna ɗoku lëw̃u ỹa yëbëlan ɓëhn wafëhw imbëɗ g’imbëɗ g’iryaw̃ gë ɓëhn wafëhw imbëɗ g’imbëɗ gë warar (56 gë 58) ga ndëcëk hnagi Yesu ỹa. Nahan nte ỹak nëfak ŋa tufahnëk hn’iŋi kayëte Këris ye ale yijëk njëɗahni ipeh ŋa vahnë va fop, wasëwif w̃a gë vële wok vëyena wasëwif. Nkabahnëɗ wapacëk W̃ënu ŋa ye W̃ën ve ɗuniỹa fop. Fop meninëk do koɗenëhna tëkënin icëmb W̃ënu ŋa. Fop mbalëkëfuna afehët a do paɓ gë Këris fo W̃ënu ŋa catahnëka gë fuhnë.

Pol nësëɗ fëna paŋare ɓulunda lëw̃u, wasëwif w̃a, do hak nuɗëhëhni W̃ënu ŋa. Wëlin yëb ryampo ile hnëfak: 1.16, 17 «Cëfëhnëɗilohna fëƴahnu Wanës Wakasëk ŋa: fanka W̃ën fale pehëtahnëɗëhëhni fop vële hwëtahnëɗ va ye, wasëwif w̃a ten, tac vële wok vëyena wasëwif va fëna. G’ikwëtahn ŋa do soŋe ikwëtahn ŋa Wanës Wakasëk ŋa tufahnëɗ usatah W̃ënu ŋa: gante kerik ka: “Ale satëk g’ikwëtahn nkoɗ kwëlëkwël.”»

Wëlin wanës wakwëhn nafa hn’iŋi kayëte: ipeh, ikwëtahn, mbahn, wameh, asatah/usatah, wasëwif, Ahwëhn Yesu, sariya.

Wëlin gante nke kayëte ka:

Simpaỹi (1.1-17)

Vahnë va fop menëni (1.18–3.20)

Ikwëtahn Këris satënëɗëha ahnë (3.21–5.21)

Icëm paŋare wameh do uwám gë Iƴir Ipacah (6.1–8.39)

Vëva Isërayel gë Wanës Wakasëk (9.1–11.36)

Ankeya kasëk gë Këris ỹa (12.1–15.13)

Ɗoku Pol (15.14-33)

Simpaỹi rëkwa (16.1-27)

Simpaỹi

¹ Ami Pol, aryokuŋëhn Yesu Këris , herëhnëryiɗëhu aŋi kayëte. W̃ënu ŋa macëko yewu afaƴik alëw̃u, tëhnako soŋe fëƴahnëndu Wanës Wakasëk wadëw̃u ŋa.

² Waŋi ye wante ntehnëko W̃ën njëɗahnëɗ koɓëri ŋa. Watac pëƴahnëɗëniho wakila wadëw̃u ŋa hnë Vikerëh Vipacah hna. ³ Soŋe Aju ỹa nësëɗ: g’ankeya ntëw̃u ahnë ŋa, hnë hnënk Ahnaw̃ a David nagiko; ⁴ ɓare gë cape Iƴir Ipacah, tufahnik gë fanka, ante mbëhnëndanik vësëm hna, Aju W̃ënu ye, Ahwëhn fu Yesu Këris. ⁵ Gë umë nuỹaɓu uyëɗ yewu afaƴik soŋe untënah Këris ŋa, yohahnëw̃ëhni vahnë vëvë wayal vi fop + 1.5 Vahnë vëvë wayal vi fop fëhnëtanëɗ vële wok vëyena wasëwif. kwëtahnëniha do maw̃ëhnëniha. ⁶ Hnë vërac nkentirun w̃uhnë fëna, w̃uhnë vële macëk W̃ën kwëhnaryu Yesu Këris.

⁷ W̃uhnë vële ye Rom vi herëhnëryiɗëfu, w̃uhnë vële ñaɗ W̃ën do macëk ayewu vëlëw̃u. Araɓi W̃ënu ŋa Rëm fu ỹa g’Ahwëhn a Yesu Këris ndëwanihu do njëɗënihu ƴam ỹa.

Pol ñaɗ nji Rom

⁸ Ani gë fop, camehnëɗëfuha W̃ënu ŋa, gë w̃ac Yesu Këris , soŋe w̃uhnë fop, kaɓi nësëɗe soŋe kwëtahn hun ŋa ɗuniỹa li fop. ⁹ W̃ënu ŋa njëtëk toña hnësëɗëfu, umë ale ryokuŋëhnëɗëfu g’intaw̃ary fop pëƴahn Wanës Wakasëk ŋa soŋe Aju ỹa. Njëtëk nahaɗëfu soŋe hun ỹa kwëlëkwël ante-wo-nte njëfaɗëfu ŋa. Tëƴëɗëfuha W̃ënu ŋa, ge maw̃ëk, ndemawo fere yihahnëryiwu tame ỹal hun hna. ¹¹ Paryi pëƴaɗëmu përëko ɗus nulin, soŋe yonëhnëryiwu uyëɗ ryampo uva Iƴir Ipacah iŋa nkwënahn ƴaw̃ kwëtahn hun iŋa. ¹² Ile ỹaɗëfu hnësu ỹa, umë ye: nkelahnin më hoɗen ndemalënden hn’ikwëtahn fu hna.

¹³ Vëỹënta mën, ñaɗëfu ayëtu, pëhnaɓuho wahwënta wayaɓah yiryiwu yëkiwu, ɓare memako ha gaki. Ñaɗëfu ɗoku mën ỹa kwëhna nafa ỹalun hna fëna, gante kwëhnak nafa hnë vële wok vëyena wasëwif vëỹëntaw̃ ki. ¹⁴ Tëfëko yiwu forosima hnë vële-wo-vële, vële hnëgak gë vële wok vëhnëgana, vële njaɓëk uyët gë vële nkok ƴaɓëna. ¹⁵ Soŋe rac hwëhnahnëɓu iŋi ña cankaf yonëhnëryiwu Wanës Wakasëk ŋa, w̃uhnë vële lëɗëk Rom vi fëna.

Fanka Wanës Wakasëk

¹⁶ Cëfëhnëɗilohna fëƴahnu Wanës Wakasëk ŋa: fanka W̃ën fale pehëtahnëɗëhëhni fop vële hwëtahnëɗ va ye, wasëwif w̃a ten, tac vële wok vëyena wasëwif va fëna. ¹⁷ G’ikwëtahn ŋa do soŋe ikwëtahn ŋa Wanës Wakasëk ŋa tufahnëɗ usatah W̃ënu ŋa: gante kerik ka: «Ale satëk g’ikwëtahn nkoɗ kwëlëkwël.» + 1.17: Abakuk 2.4

Vahnë va fop menëni

¹⁸ Paryi nke, ntavah W̃ënu ŋa cëlahnëŋa cëlahniɗëhu soŋe vahnë vële w̃enëk va do vële nënkwahnëk g’umë. Gë vankeya vantëw̃ hni va, memaỹehnëni toña ỹa nti ile rëfëka ỹa. ¹⁹ Vëhni, ile koɗ njët ahnë hnë W̃ënu ŋa pacëkëhni kaɓi W̃ënu ŋa tufëkëhni. ²⁰ Kaɓi, koɓëri ga ntihahnëk W̃ënu ŋa ɗuniỹa ỹi, vankeya vantëw̃u vante wok nuɗena va: umë ye fanka falëw̃u fale wok puɗina muk fa do gë nkeya cankaf ntëw̃u ŋa. Viỹë virac nuɗe ɗus gë waɗoku wante ntik ŋa. Awa vahnë va vëhwëhnaɗina toña le maw̃ëhnëɗeni soŋe ile ntini ỹa. ²¹ Njëtëniha W̃ënu ŋa, ɓare vëlënënëɗilahna do vësamehnëɗilahna gante tëfëka soŋe lëw̃u ka. Vinahan vidëw̃ hni va goryeryëɗina nafa, do hakili lëw̃ hni hnënkwah ỹa hn’umëhwëry hna ntabik. ²² Ntiyahnëkëhni kwëhnani uyët ɓare g’ahaw̃ary nënkwëɗëni: ²³ pakëtëni humpen icëmb W̃ën hunte wok cëmëɗina ŋa, nëmpëtëni gë waravahn vahnë vële sëmëɗ gë wusëry gë wule yasëɗ do gë vile huhaɗ.

²⁴ Soŋe rac tavahnëkëhni W̃ënu ŋa hnë viỹë vironkah hna, gante ñaɗ walaw̃ary walëw̃ hni ka, koyëna ntilëɗëni vimbahn vidëw̃ hni va usëfëhnah. ²⁵ Nkwëcëtëni toña soŋe W̃ënu ŋa gë wamër: umë ye ile ntik W̃ënu ŋa cëmbëɗëni do ndokuŋëhnëɗëni tavatëniha ale lika dënk, umë rëfëka cëmbënde kwëlëkwël! Amina.

²⁶ Soŋe rac tavahnëkëhni W̃ënu ŋa hnë iña nte sëfëhnëk hna. Vësëval vëlëw̃ hni va nkwëcëtëni ndakëntal nte saŋëk ŋa: gë vësëvalëntahni ndakëɗëni, ndakëntal nte wok tëfëlahna nke. ²⁷ Vësan va fëna koyëna ntiɗëni. Gona ndakëndëni gë vësëval, gë vësan ntahni ñalëɗëni ɗus. Vësan va ntilëɗëni viỹë visëfëhnah do koyëna, nuỹaɗëni hnë vëhni dënk icos nte njojëk nkeya meh ntëw̃ hni ŋa.

²⁸ Kaɓi ŋwëỹëni vëyavëtëɗilahna W̃ënu ŋa, umë tavëkëhni hn’inahan meh tac, soŋe ntihahnëndëni ile wok tëfëlahna ntiyi. ²⁹ Mbahnëkëhni wasakahn w̃a do sifa rumpak fop fëɓëkëhni, iw̃eh, iña le-wo-le, gë wayap, iñew̃ary ñaɗëni ryaw̃ vahnë, conk gë vahnë, titahn vahnë, inëw̃ vahnë, ³⁰ do menëlëndëni wamac; ñew̃ëniha W̃ënu ŋa, njew̃ëɗëni, naỹënaɗëni, bëntaɗëni, nuỹaɗëni wafere w̃a fop soŋe ntihahnëni wameh ŋa; vëw̃aw̃ëhnëɗilëhnihna vële hnagëkëhni. ³¹ Vëhwëhnana hakili, vëliɗina ile nësëhnëɗënihëhni vahnë ỹa, njapëni do kaỹëhnahnëɗilëhnihna gë vëỹëntaw̃ va. ³² Njëtëni ɗus kiti W̃ënu ŋa: vële liɗ koyëna va tëfëka cëmëni. Ɓare nkoni ntindëni koyëna do, kat, maw̃ëndënihëhni fëna vële faɓëk rac fo va.

Kiti W̃ën

¹ Wëjë ale hitiŋëɗëhëhni vëỹëntaw̃ vi, gante-wo nkeru ka, kwëhnaɗila toña le w̃aw̃ënderu. Ge kitiŋëɗuhëhni vëỹëntaw̃ va do alitënd gë vëhni ka, wëjë dënk sëɗaɗ. ² Ha, njëtëɓun W̃ënu ŋa gë toña ỹa kitiŋëɗëhëhni vële liɗ iỹi sifa viỹë va. ³ Ntiyahnëki bi pehëɗu kiti W̃ënu ŋa, wëjë ale hitiŋëɗëhëhni vëỹëntaw̃ soŋe vile liɗu wëjë fëna va? ⁴ Njafëru bi ipërëna cankaf W̃ënu ŋa, umë ale ryuñënanëhnëɗëhi do nkok ƴancëna ntava ɗus? Ƴëtëlihna bi, W̃ënu ŋa tufëɗëhi përëna dëw̃u ŋa do umë njoɗëhi awëcët vankeya hu va? ⁵ Ɓare kambëki nkaf ŋa, ñaɗila awëcëta. Soŋe rac mbarëpaɗu ipiniŋ nte ỹak hnaỹëk hafo hnë fac le tufand W̃ënu ŋa ntavah ntëw̃u ŋa do gë kitiŋ catah dëw̃u ŋa ⁶ do cosëɗëha ale-wo-le soŋe ile ntik ỹa. ⁷ Njëɗaɗëhëhni ɗuniỹa le wok puɗina vële yëkëlehnëɗ kwëlëkwël ntindëni ufërën va do yëkëlehnëɗ koyëna icëmb iŋa, ntënah uŋa do gë le wok gëlëɗina. ⁸ Ɓare W̃ënu ŋa tufëɗëhëhni ntavah cankaf ntëw̃u ŋa vële faɓëk soŋe lëw̃ hni fo, w̃ëỹëk toña do maw̃ëhnëni ile wok catëna ỹa. ⁹ Icos vële liɗ wameh va umë ye uw̃eh gë uryëñah w̃a, wasëwif w̃a ten, tac vële wok vëyena wasëwif va fëna. ¹⁰ Ɓare icos vële liɗ fërën va umë ye icëmb iŋa, ntënah uŋa do gë ƴam ỹa, wasëwif w̃a ten, tac vële wok vëyena wasëwif va fëna, ¹¹ kaɓi vahnë va fop këñëlahnëni haryënkw W̃ën hna.

¹² Ha, fop vële liɗ wameh hara vëhwëhnana sariya Moyis ỹa fëna cëmëɗëni, wëla vëhwëhnana sariya rac. Do fëna vële hwëhnak sariya Moyis do ntini wameh va gë sariya rac kitiŋëɗeni. ¹³ Kaɓi gena vële nëŋahnëk nëpa sariya Moyis ỹa ntehnëɗ W̃ënu ŋa catëni, ɓare vële liɗ ile nësëk sariya va ye. ¹⁴ Ge vële wok vëyena wasëwif, vëhwëhnana sariya Moyis ỹa, ntiɗëni taŋ ile ntehnëk sariya rac ỹa, nke had ɓambery lëw̃ hni nkehëhni, mama nkoni vëhwëhnahnëna. ¹⁵ Tufahnëɗëni waɗoku wante tëƴëk sariya ŋa walaw̃ary walëw̃ hni hna kerik. Wahakili walëw̃ hni w̃a seɗe watac ye, do vinahan vidëw̃ hni va ntehnëɗëhëhni wëli menërun ma wëli njivënërun. ¹⁶ Waŋi fop nuɗe ɗus hnë fac le kitiŋëɗëhëhni W̃ën vahnë gë Yesu Këris fop ile sow̃ak hnë vëhni ỹa gante nësëk Wanës Wakasëk wante fëƴahnëɗëfu ki.

Wasëwif w̃a gë sariya Moyis

¹⁷ Awa, wëjë ale w̃acik sëwif , ikwëtahn hu ŋa hnë sariya Moyis hna nke do mbëntaɗu W̃ënu ŋa hwëhnëki; ¹⁸ njëtëru ile ñaɗ ỹa do sariya ỹa karaŋëki itëhna nte fërënak ỹa; ¹⁹ ntiyahnëki ahah vumëp yeru, humpen vële ye hn’umëhwëry hna, ²⁰ aharaŋ vële rumpak do ayëtëndan vële wok vëyëtëna, kaɓi sariya ỹa tufëki wapacëk uyët w̃a gë toña ỹa. ²¹ Awa wëjë ale haraŋëɗëhëhni vëỹëntaw̃, karëŋaɗila bi wëjë dënk? Ntehnëɗuhëhni vëỹëntaw̃ va antë nteni, soŋe ye leɗu? ²² Wëjë ale w̃ëỹëryanëɗëhëhni vahnë va antë njëkëlehnënihëhni vësëval vële ỹëlik, soŋe ye liɗu rac? Wëjë ale ỹew̃ëk wamën wamër, soŋe ye leɗu le ye vacery wantëw̃ hni ỹa? ²³ Wëjë ale vëntaɗ kaɓi kwëhnaru sariya ỹa, njafaŋëɗuha W̃ënu ŋa gante nkoru diɗila ile ntehnëk sariya lëw̃u ka! ²⁴ Vikerëh va pëƴahnëk wapacëk: «Soŋe hun ỹa njew̃ahnëɗëni w̃ac W̃ënu ŋa vële wok vëyena wasëwif va.» + 2.24: Esayi 52.5

²⁵ Ge maw̃ëhnëru sariya ỹa, háci ỹa kwëhnak nafa; ɓare ge maw̃ëhnëlihna sariya ỹa, had kácilihna nke. ²⁶ Do ge asan ale wok kácina maw̃ëhnëk sariya ỹa, W̃ënu ŋa diɗilahna bi had ale hácik? ²⁷ Asan ale wok kácina mbahn dëw̃u, ɓare ge maw̃ëhnëk sariya ỹa, kitiŋëɗëhi menëru, wëjë ale hácik do hwëhnak sariya le herik ỹa ɓare wok maw̃ëhnëlihna. ²⁸ Gena ile hnuɗe liɗëha ahnë nke sëwif paryi, do gena fëna háci le kácik mbahn ỹi ye háci paryi ỹa. ²⁹ Ɓare, ile liɗëha ahnë nke sëwif paryi ỹa, ile yeha ɓambery ỹa ye, ale hácik ntaw̃ary dëw̃u ŋa, háci le ntiɗ Iƴir W̃ënu ŋa, gena háci va sariya herik. Sëwif paryi nuỹaɗina cëmb dëw̃u ŋa hnë vahnë, ɓare W̃ën hna nuỹaɗ.

Vahnë va fop menëni haryënkw W̃ën hna

¹ Awa, ye kwëhnak sëwif ile nkoni vëhwëhnana vëỹëntaw̃ va? Ye nëfaɗ háci ỹa? ² Ige sëwif ŋa njaɓëka hnëfak w̃a ɗus. Ule ỹak hwëhnak nafa ỹa, umë ye W̃ënu ŋa vëhni kwëtehnahnëko wanës wadëw̃u ŋa. ³ Ɓare ge wasëwif wëryampo vëhahnëndana, umë memaỹehnëɗëha bi W̃ënu ŋa nko kahnënda? ⁴ Muk! Tëfëka njëti W̃ënu ŋa gë toña ntiɗ le-wo-le ỹa, wëla ntehni vahnë va fop vëw̃ër ye, gante nësëk vikerëh ki:

«Soŋe njavëti catëru hnë wanës hu hna, do toña hwëhnaɗu ge kitiŋëɗeru.» + 3.4: Wahnëw̃ 51.6

⁵ Ɓare ge ntiɗen ile rumpak do umë tufahnëɗ W̃ënu ŋa catëk, ye rëfëka nësin? W̃ënu ŋa tumpak bi ge piniŋëɗëhëfu? (Anësa vahnë ŋa hnësëɗëfu.) ⁶ Muk! Ge W̃ënu ŋa tumpakënd, hak kokënd kitiŋ ɗuniỹa ỹi?

⁷ Ɓare ge gë wamër mën ŋa cahnëɗ ɗus toña W̃ënu ŋa tufahnahni cëmb dëw̃u ŋa, awa soŋe ye woɓu hitiŋiwu menëɓu? ⁸ Soŋe ye koɗelënëhna ntehnin: «Dinëfu uw̃eh cahnahni ufërën hnam»? Nkeni dënk vële w̃ërahnëɗëhëfu, ntehnëndëni koyëna karaŋëɗenëhëhni vahnë va. Ɓare vële hnësëɗ watac vi tëfëkëhni kitiŋini menëni.

Ale satëk gena

⁹ Awa ye rëfëkëfu nësin? Fuhnë wasëwif w̃i, ntëbinëkëhni bi vahnë vëỹëntaw̃ vi? Muk! Tëk tufahni wasëwif gë vële wok vëyena wasëwif va fop imëk wameh hna nkeni. ¹⁰ Kerik wanës W̃ën hna:

«Ahnë asatah gena, wëla aryampo dënk;

¹¹ wëla aryampo kwëhnahna hakili,

ma ale yëkëlehnëɗëha W̃ënu ŋa.

¹² Fop tavëni nkaw̃ përën ŋa,

ndampo fo nufëni nkeya meh.

Ahnë diɗina fërën,

wëla aryampo dënk gena!»

¹³ «Wahohna walëw̃ hni w̃a had wayag wale fiɗëtik nke,

waryëw̃ walëw̃ hni w̃a tokandënihëhni vahnë va.»

«Ile sahnëɗ waw̃ës walëw̃ hni w̃a had wanto lën nke.»

¹⁴ «Ɗëwan w̃eh fo fëɓëk waw̃ës walëw̃ hni hna gë wanës wagunkah.»

¹⁵ «Nkaryëɗëni ñap soŋe ndaw̃ënihëhni vahnë;

¹⁶ hn’ile-wo-le ndëcëtani hna fop përëkanëɗëni do yiw̃ëhnah fo tavëɗëni hnam.

¹⁷ Vëyëtëna nkaw̃ ƴam.»

¹⁸ «Dakëɗilëhnihna gë W̃ënu ŋa.» + 3.18: Wahnëw̃ 36.2

¹⁹ Awa njëtinëk fop ile nësëɗ sariya ỹi, soŋe vële rëfëka maw̃ëhnëni sariya rac va nësëɗ. Nke koyëna soŋe ahnë antë kwëhna toña le maw̃ëhnëɗe, do vahnë vëvë ɗuniỹa vi fop njavëtini menëni haryënkw W̃ën hna. ²⁰ Ahnë gena ale ntehnëɗ W̃ënu ŋa catëk soŋe ile maw̃ëhnëk sariya ỹa; gë sariya ỹa njëtëndanëɗe wameh ŋa.

Ikwëtahn satënëɗëha ahnë

²¹ Ɓare tame, usatah W̃ënu ŋa tufëhnak hara gena gë sariya ỹa. Sariya Moyis ỹa, umë dënk, gë wanës wakila ŋa pacënëk watac. ²² Usatah W̃ënu ŋa aki tufëhnak: catahnëɗëha gë vahnë va soŋe ikwëtahn dëw̃ hni Yesu Këris ŋa. Ntinëhnëɗëhëhni vahnë vële hwëtahnëka Këris va fop, kaɓi vahnë va fop hëñëlahnëk haryënkw W̃ën hna: ²³ paryi nke, fop menëni do vëhoɗina tëkënëni icëmb W̃ënu ŋa. ²⁴ Ɓare W̃ënu ŋa, hn’ipërëna dëw̃u hna, catahnëɗëha gë vëhni, uyëɗ ule njëɗëkëhni ye gë fere ipeh nte njojëk Yesu Këris ŋa. ²⁵ W̃ënu ŋa cahnëka Këris ỹa saɗëha soŋe lëw̃ fu pehëtahnëfu wameh fu ŋa. Ndehëtëk sat lëw̃u ỹa soŋe ipeh fop vële hwëtahnëɗ saɗëha rac va. W̃ënu ŋa ntiko rac soŋe tufahnëɗ catëko koɓëri ŋa, ante nduñënanëkëhniwo vahnë va wameh wante ntiɗëniho. ²⁶ Ntiko rac fëna soŋe tufahn icat dëw̃u ŋa hnë iỹi wati, soŋe nko cat do catënëhni vële hwëtahnëɗëha Yesu va.

²⁷ Nkok bi awa ile hoɗe mboki naỹënahni? Iỹëhne sariya w̃emaỹehnëkëfu naỹënayin? Sariya le rëƴëɗ ntiyin iñë ỹa bi ye? Hali le rëƴëɗ ikwëtahn ŋa ye. ²⁸ Kwëtahnëɓun ahn’a soŋe ikwëtahn dëw̃u ŋa catënahnik haryënkw W̃ën hna, gena kaɓi ntiɗ ile ntehnëk sariya ỹa. ²⁹ Ma, W̃ënu ŋa W̃ën wasëwif fo bi ye? Gena bi fëna W̃ën vële wok vëyena wasëwif? Ha, W̃ën vële wok vëyena wasëwif ye fëna, ³⁰ kaɓi W̃ën huɗampo fo ye. Umë satënëɗëhëhni vële hácik va g’ikwëtahn dëw̃ hni ŋa do gë vële wok vëhácina va fëna g’ikwëtahn dëw̃ hni ŋa. ³¹ Awa, umë pëhnëtanëɗ bi, g’ikwëtahn iŋa ntihëtëɗen nafa sariya ỹa? Muk, gena koyëna! Njëɗaɗenëha sariya ỹa nafa lëw̃u ỹa fop.

Gante kwëtahnëkawo Abëraham W̃ën

¹ Tame, ye rëfëka nësin soŋe Abëraham ỹa, rëm sankaf fu ỹa? Ye nuỹak gë fanka lëw̃u fa fo? ² Ge ntehnik W̃ënu ŋa catahnëka soŋe ile ntik ỹa, awa kwëhnak ile koɗ naỹënahn, ɓare koɗina haryënkw W̃ën hna. ³ Vikerëh va më lehnëk: «Abëraham më kwëtahnëka W̃ënu ŋa do W̃ënu ŋa soŋe rac catahnëka g’Abëraham.» + 4.3: Wapëgwala 15.6;Vëvë Galasi 3.6

⁴ Ale ryokuŋëɗ nuỹaɗ icos; icos tac gena ile njëɗik aki fo: ile rëfëka ye. ⁵ Ge ahnë ɗokuŋëɗina ɓare kwëtahnata W̃ën hunte liɗëhëhni vëw̃en catëni va, hutac ntehnëɗ catëk kaɓi kwëtahnëka. ⁶ David koyëna dënk njëw̃ëk soŋe uhnëfak ahnë ale ntehnëk W̃ën satëk hara ƴëkëna ɗoku lëw̃u:

⁷ «Mbetani vële ravëhnik

ile ntëntëni ỹa

do sankëhnik wameh va!

⁸ Mbetak ale nkok ɗëkwëhnëna Ahwëhn a

wameh wadëw̃u ŋa!» + 4.8: Wahnëw̃ 32.1-2

⁹ Uw̃i hnëfak vële hácik va fo bi hwëhnëk ma gë vële wok vëhácina per kwëhnëni? Takan nësinëk: W̃ënu ŋa catahnëka g’Abëraham soŋe ikwëtahn dëw̃u ŋa. ¹⁰ Ɓare guve ntehnëko W̃ënu ŋa catëk? Ante káciko ŋa bi nke ma ante nkoyiko kácina ŋa nkeho? Gena ante káciko ŋa, ɓare kácilohna ten! ¹¹ Kácahnënde ỹa W̃ënu ŋa catahnëkawo gë Abëraham kaɓi kwëtahnëkawo. Tac W̃ënu ŋa njëɗakawo dahëse ile yeho háci ỹa soŋe tufahnahn catahnëka g’umë. Koyëna Abëraham yeho rëm fop vële hwëtahnëka W̃ën hara vëhácina soŋe W̃ënu ŋa catahnahna gë vëhni fëna. ¹² Rëm vële hácik yeho fëna. Dehnëla vële hácik mbahn dëw̃ hni fo, ɓare vële rëfëɗ kwëtahn nte kwëhnako rëm fu Abëraham ŋa: umë, kwëtahnëkawo W̃ënu ŋa ani gë kácahnënde.

Ile ntehnëk W̃ënu njëɗahnëɗ

¹³ W̃ënu ŋa më lehnëkawo Abëraham gë vële hnagëlëɗ hnë vutah vuntëw̃u va vëhni lëw̃ëɗ ɗuniỹa ỹi. Ɓare W̃ënu ŋa dehnëlohna rac kaɓi Abëraham maw̃ëhnëko sariya ỹa. Ntehnëko kaɓi W̃ënu ŋa catahnëkawo g’Abëraham soŋe ikwëtahn dëw̃u ŋa. ¹⁴ Ge vële w̃aw̃ëhnëk sariya fo hnuỹakënd iŋi ntëw̃, awa kwëtahn iŋa kwëhnana nafa do ile ntehnëko W̃ën njëɗahnëɗ ỹa gokëndina. ¹⁵ Sariya ỹa ntavah W̃ënu ŋa njojëɗ; hn’ile nkok gena sariya idënt geɗina.

¹⁶ Koyëna, ile ntehnëk W̃ën njëɗahnëɗ ỹa kwëtahn fo njojëɗ nkehahn uyëɗ W̃ënu ŋa do pacëk vutah Abëraham va fop nuỹaɗëni, gena soŋe vële w̃aw̃ëhnëk sariya fo ɓare fëna vële hwëtahnëɗ gante kwëtahnëk Abëraham ka. Abëraham ye rëm fu ỹa fuhnë fop. ¹⁷ Gante pëƴahnëk Vikerëh ka: «Ntimi Rëm waɓulunda waƴaɓah.» + 4.17: Wapëgwala 17.5 Rëm fu ye haryënkw hnë W̃ën hunte kwëtahnëk ha, W̃ën hunte vëhnëndanëɗëhëhni vësëm va do liɗ nke ile wok gena ỹa.

¹⁸ Abëraham, hnë wati le nkoko tëfëlahna kwëtahnëhna, kwëtahnëko. Umë nkehahnëk koyëna rëm waɓulunda waƴaɓah, gante ntehnëkawo W̃ën ka: «Vutah hu va njaɓëɗëni.» + 4.18: Wapëgwala 15.5 ¹⁹ Ikwëtahn Abëraham ŋa ŋaỹëtaɗilohna mama nkëhnëko tëka wabëhn keme do pacëkawo mbahn dëw̃u ŋa ntafëko ɗus do Sara, asëvalu, nagëɗilohna. ²⁰ Nkoko kwëtahn do dilohna vinahan viki ile ntehnëkawo W̃ën koɓëri ŋa; ikwëtahn dëw̃u ŋa njaw̃ënëɗëhawo do cëmbëɗëhawo W̃ënu ŋa. ²¹ Pacëkawo ɗus W̃ënu ŋa koɗ nti ile ntehnëka ỹa. ²² Soŋe rac W̃ënu ŋa catahnëka g’Abëraham. ²³ Ɓare waŋi wanës W̃ën «catahnëka g’Abëraham», gena soŋe lëw̃u fo herik. ²⁴ Kerik fëna soŋe lëw̃ fu fuhnë vële rëfëka ntehninëfu catinëk, fuhnë vële hwëtahninëka W̃ën hunte w̃atëndëka hnë vësëm hna Yesu Ahwëhn fu ỹa. ²⁵ W̃ënu ŋa njëɗahnëka cëm soŋe wameh fu ŋa do matëndëka soŋe catin haryënkw lëw̃u.

Ige ƴam gë W̃ën

¹ Koyëna W̃ënu ŋa g’ikwëtahn fu ŋa catahnëka gë fuhnë do nkeyinëk ƴam gë W̃ënu ŋa g’ile ntinëhnëkëfu Ahwëhn fu ỹa Yesu Këris . ² Soŋe lëw̃u ỹa rëkahninëk, g’ikwëtahn iŋa, hn’ipërëna W̃ën le yehahninëk tame ỹi. Do ile hnatëkëfu ỹa ikwëtahn nuỹa sah icëmb W̃ënu ŋa ye. ³ Do kat, natëɗëhëfu wëla uryëñah fu hna, kaɓi njëtëɓun ryëñah w̃a iɗuñëna nagëɗ, ⁴ iɗuñëna ŋa ikahnënda ŋa nagëɗ do ikahnënda ŋa ikwëtahn nagëɗ. ⁵ Iŋi kwëtahn tokaɗilëfuhna, kaɓi W̃ënu ŋa campehnëk ɗus iña dëw̃u ŋa wasakahn fu hna gë Iƴir Ipacah inte njëɗakëfu ŋa.

⁶ Nurun, ante nkoyinëko kwëhnayilënëhna ten fanka ŋa, Këris ỹa cëmëhnëkëhni vëw̃en va hnë wati le ñaɗëho W̃ën hna. ⁷ Ntakëk ahnë maw̃ cëm soŋe ahnë asatah. Mpëd ahnë njaw̃ënakënd cëm soŋe ahnë afërën. ⁸ Ɓare W̃ënu ŋa tufëkëfu ŋahnëkëfu: Këris ỹa cëmëk soŋe lëw̃ fu hara vëw̃en woyinëko.

⁹ Ge W̃ënu ŋa catahnëka gë fuhnë gë sat Këris ỹa hak nkoɗ pehëtëlëfuhna, gë umë fëna, ntavah W̃ënu ŋa? ¹⁰ Vëỹew̃ W̃ën yeyinëko ɓare g’icëm Yesu ŋa ntikëfu wëlawo walëw̃u. Awa ge wëlawo walëw̃u yeyinëk, hak nkoɗ pehëtëlëfuhna g’uwám Aju ỹa. ¹¹ Do kat: natëkëfu gë W̃ënu ŋa kaɓi Ahwëhn fu ỹa Yesu Këris konjëndëlehnëkëfu tame gë W̃ënu ŋa.

Adam gë Yesu Këris

¹² Soŋe ahnë aryampo fo tënkahnik wameh ŋa ɗuniỹa li, umë ye Adam, do wameh ŋa yojëk cëm iŋa. Do cëm iŋa campëk hnë vahnë hna fop, kaɓi fop menëni. ¹³ Ani gë W̃ënu ŋa njëtëndanahnënda sariya ỹa Moyis, wameh ŋa tëko nke ɗuniỹa li. Ɓare, kaɓi sariya gelohna ten, W̃ënu ŋa ɗëkwëlohna wameh ŋa. ¹⁴ Ɓare, koɓëri ƴamani Adam hna hafo va Moyis hna, icëm iŋa naw̃ëko, wëla hnë vële woko vëw̃enëlohna had Adam, umë ale w̃ëỹëko dënënëɗina wanës W̃ënu ŋa. Adam yeho icën ale rëfëkawo njij a.

¹⁵ Ɓare nëmpëlëk ile ntiko Adam ỹa gë uyëɗ W̃ënu ŋa. Ge uw̃eh ahnë aryampo arac ntik cëmëni vahnë vëyaɓah, do kas përëna W̃ën njaɓëɗ ɗëcët soŋe vahnë vëyaɓah, gë uyëɗ ule w̃atik hn’ipërëna ahnë aryampo ỹa, umë ye Yesu Këris . ¹⁶ Do uyëɗ W̃ënu ŋa mëntëlëna gë uw̃eh ahnë aryampo w̃a. Ikitiŋ rëfëk uw̃eh ryampo do ikitiŋ tac yoɗ g’icëɗ vahnë; ɓare uyëɗ W̃ënu ŋa rëfika wameh waƴaɓah do uyëɗ rac yoɗ gë usatah. ¹⁷ Ɓare, ge cëm iŋa naw̃ëk kaɓi ahnë aryampo fo lik uw̃eh ryampo, awa do kas vële hnuỹaɗ ipërëna yaɓah gë uyëɗ usatah w̃a, soŋe Yesu Këris ỹa fo naw̃andëni.

¹⁸ Awa, uw̃eh ahnë aryampo yokëhni g’icëɗ vahnë fop. Ndampo fo nke fëna, ɗoku satah ahnë aryampo yokëhni g’usatah vahnë fop, do kwëhnahnëni uwám paryi. ¹⁹ Koyëna, ahnë aryampo fo w̃ëỹëko dënënëɗilahna W̃ënu ŋa, do kore sankaf vahnë nkeni vëw̃en. Ndampo fo nke, ahnë aryampo fo lënënëka W̃ënu ŋa do kore vahnë vëyaɓah catënëɗeni.

²⁰ Sariya ỹa tëkiko soŋe nkwënahn wameh ŋa. Tëk pëgw wati rac wameh ŋa nkwënako, ɓare ipërëna W̃ënu ŋa nkwënako ɗëcët. ²¹ Koyëna wameh ŋa naw̃ëko do njiryeryëɗëhëhniwo vahnë va g’icëm. Ndampo fo nke, ipërëna W̃ënu ŋa naw̃ëk soŋe catënahnëhni vahnë va do njiryeryëhni g’uwám usër g’ikwëtahn Yesu Këris, Ahwëhn fu ỹa.

Had vële sëmëk paŋare wameh

¹ Awa tame, ye rëfëka nësin? Tëfëka bi nkoyin wameh hna nkwënahn ɗus ipërëna W̃ënu ŋa? ² Muk! Gena koyëna! Nkeyinëk had vële sëmëk paŋare wameh ŋa, awa hak koɗen nkoyin wameh hna? ³ Ƴëtëluhna bi, fuhnë vële yaryik soŋe nkentinëfu gë Yesu Këris vi fop, cëmëntinëkëfu g’umë? ⁴ Awa gë yarya ỹa mbañaryinëkëfu g’umë nkentahninëfu cëm dëw̃u hna, soŋe fuhnë fëna naginëfu g’ahaw̃ary had gante mbëhnëndaniko Këris gë fanka fasëmbik Rëm ka.

⁵ Ge aki nkentinëkëfu g’umë g’icëm nte w̃ëntëlëk gë dëw̃u ŋa, nkentëɗenëhëfu fëna g’umë g’iɓëhn nte w̃ëntëlëk gë dëw̃u ŋa. ⁶ Ƴëtënëfu ɗus waŋi: ahnë ale yeyinëko koɓëri ỹa pakaryik kërëwa hna gë Këris, soŋe iña meh mbahn ŋa antë goryery fanka hnë fuhnë do hara goyilënëhna vëramp wameh, ⁷ kaɓi ale sëmëka pehëtik, gona aramp wameh ŋa. ⁸ Ge cëmëlahninëk gë Këris ỹa, awa kwëtahninëk mbëhnëɗen fëna g’umë. ⁹ Njëtinëk ɗus Këris ỹa mbëhnëk do ɓokëɗina cëm: cëm iŋa goryeryëna fanka g’umë. ¹⁰ Ante cëmëko ŋa, do icëm dëw̃u ŋa pitëndëlehnëkëhni gë wameh ŋa, hwënta ryampo fo pulehn; ɓare tame ante mbëhnëk ŋi, soŋe W̃ënu ŋa nkeɗ kwëlëkwël. ¹¹ Koyëna nke, w̃uhnë fëna, hnë ige hun gë Yesu Këris hna, diryin vankaf hun va had vële sëmëk paŋare wameh ŋa do tame vëhnëk soŋe W̃ënu ŋa.

¹² Awa antë wameh ŋa nko kwëhna fanka vimbahn hun vinte sëmëɗ hna, njohahnu iña meh dëw̃u hna. ¹³ Antë awo ahwëtehnahnu viỹë vimbahn hun va hnë ɗoku wameh hna had ile lihande ile rumpak. Ɓare ƴëɗëhnaryin w̃uhnë dënk W̃ën hna had vahnë vële vëhnëk do ahwëtehnahnuna viỹë vimbahn hun va had vile ryokuŋande iñë fërën. ¹⁴ Wameh ŋa koɗina mbok ntiw̃u iñë, kaɓi gena sariya ỹa wok hnaw̃ëk hnë fuhnë ɓare ipërëna W̃ën ye.

Hnë ɗokuŋëhn satah

¹⁵ Awa, tame lë, ye rëfëka nësin? Ntiɗen bi wameh kaɓi gena sariya ỹa wok hnaw̃ëk hnë fuhnë ɓare ipërëna W̃ënu ŋa ye? Muk! Gena koyëna! ¹⁶ Njëtërun ɗus: ge ndokuŋëhnëɗunëha ahnë had vëramp soŋe aw̃aw̃ëhnahnuna, vëramp ale ryokuŋëhnëɗun a yerun —umë ye wameh wante yoɗ g’icëm ŋa, ma imaw̃ëhn nte yoɗ g’usatah? ¹⁷ Camehnëryina W̃ënu ŋa! W̃uhnë vële yeho koɓëri ŋa vëramp wameh, tame karaŋ nte haraŋirunëho ŋa hwëhnëku do w̃aw̃ëntun gë walaw̃ary hun w̃a fop. ¹⁸ Pehëtirun wameh hna do tame vëramp usatah yerun. ¹⁹ Nësëɗëfu gë anësa vahnë soŋe ikihn vahnë nte w̃atik hnë mbahn hna. Koɓëri ŋa, viỹë vimbahn hun va ronkah gë ŋwëỹëhn W̃ën hwëtehnahnërunëho soŋe nke vëramp vëlëw̃ hni. Koyëna nke tame fëna, dihahnëryiɗën viỹë vimbahn hun va had vëramp ɗoku ile satëk nte yoɗëhu gë fop ile ñaɗ W̃ën.

²⁰ Ante nkerunëho vëramp wameh ŋa, soŋe satah w̃a afaya yerunëho. ²¹ Awa iỹëhne nafa hnuỹarun? Ñoñ, ge gena sëfëhnah. Paryi nke, g’icëm njiryeryëɗerunëho. ²² Ɓare tame, pehëtirun wameh hna do vëramp W̃ën yerun; koyëna nafa ile yoɗëhu gë fop ile ñaɗ W̃ën ỹa kwëhnaɗun do watëkwa hna tënkëɗun uwám usër hna. ²³ Ha, icos nte cosahnëɗ wameh ŋa icëm iŋa ye; ɓare uyëɗ ule maw̃ëryaɗ W̃ën aki fo ỹa, uwám usër w̃a ye gë ige gë Yesu Këris Ahwëhn fu ỹa.

Ige gë Këris g’iñël mëntëlëk

¹ Vëỹënta mën, njëtërun ɗus ile ỹaɗëmu hnësëhnu ỹa, kaɓi njëtërun sariya ỹa: sariya ỹa, hnë wati nte nkok cëmëna ahnë ŋa fo kwëhnak fanka fa g’umë. ² Nke had asëval ale ỹëlik, gë sariya ỹa mbarëlehnini g’asanu wati nte nkok cëmëna asanu ŋa. Ɓare ge asanu cëmëk, ntihëtik sariya ile varëlehnëkëhniwo ỹa. ³ Awa ge asëval nkeni g’asan ahaw̃ary hara asanu cëmëna, ntehnëɗe menëk; ɓare ge asanu cëmëk, sariya ỹa gona yëbëlan lëw̃ hni. Koɗ nke asëval asan ahaw̃ary hara ñoñ menëna.

⁴ Awa vëỹënta mën, koyëna nke soŋe hun ỹa fëna: g’ige hun gë Këris ŋa, w̃uhnë fëna cëmëntirun soŋe sariya ỹa, pitëlërun: goryeryëna fanka hnë w̃uhnë. Koyëna kwëhnahnu ahaw̃ary, ale vëhnëndanik ỹa, kwëhnahnin nafa soŋe W̃ënu ŋa. ⁵ Ante nkoko tëfënden ikihn vahnë nte w̃atik hnë mbahn ŋa, ante ñënkëɗëho sariya ŋa, do fop ile liɗenëho ỹa g’icëm njoɗëhëfuno. ⁶ Ɓare tame, ntihëtëɓun sariya ỹa, kaɓi cëmëɓun gë ile sëɗëkëfuno ỹa. Awa koɗëfun ryokuŋëhnëfuna W̃ënu ŋa hn’inaw̃ kasëk Iƴir Ipacah hna, hara gena hn’inaw̃ cër sariya herik.

Sariya ỹa gë wameh ŋa

⁷ Awa tame, ye rëfëka nësin? Sariya ỹa bi ye wameh ŋa? Muk! Gena koyëna! Ɓare umë yëtëndanëko ile ye wameh ỹa. Ƴëtakënda iña meh iŋa ge sariya ỹa dehnakëndina: «Antë ahwëhna iña meh.» + 7.7: Icahn 20.17;Ɗivëta Sariya 5.21 ⁸ Wameh ŋa, gë fere vakwëɗa va, ntik hnë ami sifa iña meh-wo. Kaɓi, ge sariya ỹa gekëndina, wameh ŋa iñë sëmah yekënd. ⁹ Koɓëri ŋa, ante nkoko gena sariya ŋa, nkeya përën yeɓuho; ɓare ante nkwëryëɓu vakwëɗa ŋa, wameh ŋa nagiko hn’ami, ¹⁰ do ami cëmëɓuho. Koyëna, soŋe lëmën, akwëɗa, nte rëfëkawo nti antë sëmu ŋa, g’icëm njiryeryëkowo. ¹¹ Wameh ŋa, gë fere vakwëɗa va, tokakowo, do mëk ndaw̃o.

¹² Koyëna sariya ỹa pacëk do vakwëɗa vantëw̃u va pacëk, catëk do përënak. ¹³ Awa, iñë fërën koɗ bi nke ankaf icëm mën? Muk! Ɓare wameh ŋa iñë fërën nufëk ndaw̃ahno koyëna tufëhnaɗ wameh paryi ye; gë fere vakwëɗa va wameh ŋa nkwënaɗ me ŋa dëcët.

Wameh ŋa w̃ëkëka ahn’a

¹⁴ Njëtëɓun sariya ỹa W̃ënu hna matik, ɓare ami, nkeya mën ŋa hn’ikihn vahnë mbahn hna matik, nkeɓu had aramp ale w̃aw̃ëhnëɗ wameh.

¹⁵ Ƴëtëla ile liɗëfu ỹi: diɗa le ỹaɗëfu liwu ỹa, ɓare ile ỹew̃ëɓu ỹa liɗëfu. ¹⁶ Ge ntiɓu le woɓu ñaɗa ỹa, njavëtëɗëfu gë watac sariya ỹa përënak. ¹⁷ Awa gena ami liɗ koyëna, ɓare wameh wante ye hnë ami ŋa liyehnëɗëho. ¹⁸ Njëtëɓu ifërën ỹa gena hn’ami, ñaɗëfu lehnu hn’ikihn mbahn mën hna. Iña di ifërën ŋa hnë ami nke, ɓare fanka fale lihahnëɗëfu fa gena hnë ami. ¹⁹ Diɗa ifërën ile ỹaɗëfu ɓare w̃eh ile woɓu ñaɗa liɗëfu. ²⁰ Ge ntiɓu ile woɓu ñaɗa ỹa awa gena ami wok liɗ koyëna, ɓare wameh wante ye hnë ami ŋa ye.

²¹ Kamahnëɓu iỹin: ante-wo-nte ñaɗëfu liwu fërën ŋa, w̃eh yijëɗ hakili mën hna. ²² Gë ntaw̃ary fop ñaɗëfu sariya W̃ënu ŋa. ²³ Ɓare njëtëɓu nkehëhna sariya haw̃ary hnë viỹë imbahn mën hna ile w̃ëtaryëɗ sariya ile ñaɗ hakili mën ỹa. Sariya rac liko aramp sariya wameh ile ye hnë ami ỹa. ²⁴ Meko ɗus! Mo fehëtëɗëho g’iŋi mbahn nte yiryeryëɗëho g’icëm? ²⁵ Araɓi W̃ënu ŋa cëmbi gë Yesu Këris Ahwëhn fu ỹa! Koyëna gë hakili mën ỹa hnë ɗoku sariya W̃ën hna nkeɓu, ɓare g’ikihn mbahn mën ŋa, sariya wameh ŋa w̃aw̃ëhnëɗëfu.

Fanka Iƴir W̃ën le w̃ëkëk wameh

¹ Awa tame, vële nkeni gë ɓëmënkël gë Yesu Këris va vëhitiŋëɗena hafo piniŋini. ² Kaɓi ge ahnë nkeni gë ɓëmënkël gë Yesu Këris, sariya lëw̃u ỹa, Iƴir Ipacah nte yëɗand uwám pary w̃a ye. Sariya rac pehëtëkëfu hnë sariya wameh do gë cëm hna. ³ Sariya Moyis ỹa koɗilohna nti rac soŋe ikihn vahnë nte w̃atik hnë mbahn ŋa. Ɓare W̃ënu ŋa kolëko nti: paƴikawo Aju hn’imbahn nte mëntëlëniho g’iɓa vëw̃en va soŋe pehëtëhni wameh ŋa. Koyëna W̃ënu ŋa kitiŋëk wameh wante ye hn’ikihn vahnë nte w̃atik hnë mbahn. ⁴ Ntik koyëna soŋe icat nte tëƴëk sariya ŋa padahn hnë fuhnë; gena ikihn vahnë nte w̃atik hnë mbahn woyinëk rëfinëk ɓare Iƴir Ipacah ŋa ye.

⁵ Vële rëfëɗ ikihn vahnë nte w̃atik hnë mbahn va, vahnë vërac umë fo nahaɗëni, ɓare vële rëfëk Iƴir Ipacah va ile ñaɗ Ƴir ŋa nahaɗëni. ⁶ Ikihn vahnë nte w̃atik hnë mbahn ŋa icëm iŋa ye; ɓare Iƴir Ipacah iŋa uwám paryi gë ƴam ye. ⁷ Ikihn vahnë nte w̃atik hnë mbahn ŋa ñew̃ëka W̃ën; tëfëna sariya W̃ënu ŋa, koɗina rac. ⁸ W̃ënu ŋa koɗina nëŋahna gë vële ye hn’ikihn vahnë nte w̃atik hnë mbahn dëw̃ hni hna.

⁹ Ɓare w̃uhnë, geluhna hn’ikihn tac; hnë Iƴir pacah hna nkerun kaɓi Iƴir W̃ën ŋa hnë w̃uhnë nke. Ale wok kwëhnana Iƴir Këris ŋa ahnë rac Këris ỹa kwëhnëlahna. ¹⁰ Ɓare ge Këris ỹa hnë w̃uhnë nke, paryi nke, vimbahn hun va cëmëk soŋe wameh ŋa, ɓare kaɓi W̃ënu ŋa catahnëka gë w̃uhnë, Iƴir ŋa uwám paryi njëɗaɗëhu. ¹¹ Ge Iƴir W̃ën, ale vëhnëndanëka Yesu ỹa, hnë w̃uhnë nke, arac njëɗaɗ fëna vimbahn hun vinte sëmëɗ vi uwám pary, g’Iƴir dëw̃u nte ye hnë w̃uhnë ŋi.

¹² Soŋe rac ye, vëỹënta mën, kwëhnayinëk inav, ɓare gena inav ikihn vahnë nte w̃atik hnë mbahn ŋa hwëhnayinëk, nkehahnin gante ñaɗ ka. ¹³ Ge ikihn vahnë nte w̃atik hnë mbahn rëfëɗun cëmëɗun, ɓare ge, g’Iƴir Ipacah iŋa, vankeya vameh mbahn hun va cëmëk, nuỹaɗun uwám paryi w̃a. ¹⁴ Fop vële njasaryëɗ g’Iƴir W̃ënu va vutah W̃ën ye. ¹⁵ Iƴir nte hnuỹarun ŋa gena iƴir nte liɗëhu vëramp do mbok pëɓënu ntakah; ɓare Iƴir Ipacah nte liɗëhu vutah W̃ën va ye. Do gë Iƴir tac holinëk ndekahnëndena W̃ënu ŋa: «Apa, Rëm!» + 8.15: Wahnëw̃ 44.22 ¹⁶ Iƴir W̃ënu ŋa umë dënk gë iƴir fu ŋa nkeni waseɗe, pëƴahnëni vutah W̃ën yeyinëk. ¹⁷ Ge vutah W̃ën yeyinëk, awa ntëw̃ëntëɗehnëhëfu gë Këris ỹa; ge korotëntinëkëfu g’umë, nkentëɗenëhëfu fëna g’umë hn’icëmb dëw̃u hna.

Icëmb nte yejëk

¹⁸ Pacëko horot lëw̃ fu dol w̃i koɗena mëntëndëlehnini gë icëmb nte ñaɗ tufëfu W̃ënu ŋi. ¹⁹ Vile ntik W̃ën ɗuniỹa vi fop ñankahnëkëhni W̃ënu ŋa tufahnëhni vutah vuntëw̃u va. ²⁰ Iỹi ɗuniỹa porosiŋëk njët uryëñah sankaf. Gena umë ỹaɗ watac; ɓare ale forosiŋëka ỹa ye. Ɓare nkoko ikwëtahn: ²¹ ikwëtahn tac, umë ye W̃ënu ŋa fehëtëɗ ɗuniỹa ỹi dënk hnë imëk nte yëlënëɗ do lika aramp hna. Koyëna iỹi ɗuniỹa nuỹantëɗe sah ige afaya nte sëmbik mba vutah W̃ën.

²² Njëtëɓun ɗus, ha gaki vile liyik va fop nkoni ŋëmëndëni do korotëndëni had asëval ale hnagëɗ. ²³ Ɓare gena ile liyik ỹi fo: fuhnë vële rëk hnuỹayinëk Iƴir Ipacah had sah ryënkwëryënkw uyëɗ va W̃ën vi fëna, ŋëmëɗen ɓambery lëw̃ fu napatëndena W̃ënu ŋa pehët vimbahn fu va fop, ntilehnëfu vutah vuntëw̃u. ²⁴ G’inap tac pehëtinëkëfu, ɓare nu ile hnapëɗen ỹa gona inap; mo woɗ napënd ile nuɗ ỹa? ²⁵ Ɓare ge napëɗen ile wok nuɗelënëhna ỹa, g’iɗuñëna napëɗen.

²⁶ Ndampo fo nke, Iƴir Ipacah iŋa fëna ndemaɗëhëfu, kaɓi kwëhnayilënëhna fanka. Kolilënëhna iƴëfa gante tëfëka ka; ɓare Iƴir iŋa umë dënk njëfanëhnëɗëhëfuna W̃ënu ŋa g’ikëla nte nkok koɗina nës wëla w̃ës ryampo. ²⁷ Do W̃ënu ŋa, umë ale hnuɗ vintaw̃ary va, njëtëk ile tëƴëɗ Ƴir ỹa. Iƴir Ipacah iŋa, g’inahan nte mbankëni gë W̃ënu ŋa, njëfanëɗëhëhni vutah W̃ën va.

²⁸ Njëtëɓun fëna W̃ënu ŋa ntiɗ fop soŋe ufërën vële ỹahnëɗëha va, vële w̃acik gante nke pëhna dëw̃u ka. ²⁹ Vële njëtëko koɓëri va, tëko pëhna mbacëhni nkeni had Aju, soŋe Aju arac nke fatah fandënkwëryënkw hnë hnënk yaɓah. ³⁰ Vële pëhnanëhnëk koyëna va, macëkëhni fëna kwëhnëhni umë; vële macëk koyëna va pëƴahnëk fëna catëni; vële pëƴahnëk catëni va, njëɗakëhni fëna sah icëmb dëw̃u ŋa.

Naỹ iŋahn W̃ën

³¹ Ye hoɗe mboki nësi? Ge W̃ënu ŋa fuhnë nkenëhnëk mo hoɗ ntifu iñë? ³² Wëla Aju ỹa dënk ŋwëỹëryalahna njëɗahnëka soŋe fuhnë fop, awa hak nkoɗ ƴëɗalëfuhna fop? ³³ Mo ryëkëɗ njohni hnë kitiŋa vële tëhnak W̃ën va? Ahnë gena! W̃ënu ŋa satëhnëɗ. ³⁴ Mo hoɗ kitiŋëhni hafo piniŋëhni? Ahnë gena! Yesu Këris ỹa cëmëk, tac kat, mbëhnëk! G’irëhw W̃ën nke do njëfanëɗëhëfu. ³⁵ Mo hoɗ ntihëtëfu hn’iŋahn Këris hna? W̃eh w̃a bi ye? Ma uryeñah w̃a? Ma horot ile ntiɗënihëfu vahnë ỹa? Ma inte ŋa? Ma haỹëhnah w̃a? Ma ỹaƴah ỹa? Ma sëlame ỹa? ³⁶ Ile nësëk Vikerëh ỹa nkeɗëhëfu:

«Soŋe lëw̃ hu ỹa, Ahwëhn, hnë fac hna fop njëkëlehnëɗeɓun ryaw̃ifu.

Had wape wante ryaw̃ëɗe ntinihëfu.» + 8.36: Wahnëw̃ 44.22

³⁷ Ɓare gë vile yeɗëhëfu vi fop, fuhnë w̃ëkëk imëk cankaf ŋa g’ale ỹahnëkëfu ỹa. ³⁸ Pacëko ɗus ñoñ gena ile hoɗ ntihëtëfu hn’iŋahn dëw̃u hna: sëminëk cëmilënëhna, gena wamëleka ŋa ma vële naw̃ëk va, gena ile ye gaki ỹi ma ile yejëk ỹa, gena wëfanka w̃a, ³⁹ gena ile ye ƴaŋ ỹa ma ile ye gëɗ ỹa, wëla ñoñ gena hnë ile ntik W̃ën hna fop, ñoñ gena ile hoɗ ntihëtëfu hn’iŋahn nte nkenëhnëkëfu W̃ën hnë Yesu Këris Ahwëhn fu ŋa.

Ɓulunda le tëhnak W̃ën

¹ Këris ỹa hwëhnëko, mërëɗa. Ile hnësëɗëfu ỹi toña ye. Hakili mën, le nkwëryëlëni g’Iƴir Ipacah ŋi, yenëhnëko seɗe toña hnësëɗëfu: ² umë ye yiw̃ëhnah sankaf fëɓëko sakahn mën li do gë horot le wok puɗina. ³ Ge ntehnakënde ge pitëlëɓun gë Këris do ndëwano w̃eh, soŋe rac pehëtëɗeni vële yeɓun hnënk va, awa ntikëndëɓu koyëna! ⁴ Hnënk mën rac, ɓulunda Isërayel ỹa ye: vëhni ntik W̃ënu ŋa vutahu, tufëkëhni naỹ dëw̃u ŋa, vëhni hwëhnëk vakwëtëla va, gë sariya ỹa, gë icëmb paryi ŋa do gë ile ntehnëk njëɗaɗëhëhni ỹa. ⁵ Vëhni, hnë warëm wasankaf hna matini, Abëraham gë Isak gë Sakob, do hnë vëhni nagik Këris ỹa g’ankeya ntëw̃u ahnë, umë ale ye W̃ën Hunte Sëpëk Fop ale sëmbik kwëlëkwël. Amina!

⁶ Dehnëla wanës W̃ënu ŋa diyana. Gena vële hnagik Isërayel va fop ye ɓulunda Isërayel paryi; ⁷ do gena kaɓi hnë hnënk Abëraham hna nagini nkehahnëni fop vutah Abëraham paryi. W̃ënu ŋa më lehnëkawo Abëraham: «Gë Isak nuỹaɗuhëhni vutah vunte lehnëmi yëɗaɗëmini va.» + 9.7: Wapëgwala 21.12 ⁸ Umë fëhnëtanëɗ: gena vutah vunte hnagik hnë iña ahnë va ye vutah W̃ën paryi. Vunte ntehnëko W̃ën njëɗahnëɗëhëhni va fo ye vuntëw̃u paryi. ⁹ Wëlin gante ntehnëkawo W̃ën ka: «Mbokajëɗëfu bëhn hnë iỹi wati dënk do tëkatëɗëfuha asëval hu Sara nuỹaka facan.» + 9.9: Wapëgwala 18.10

¹⁰ Do kat: Rebeka fëna vucëp vuki nagëko, rëm sankaf fu ỹa Isak yeho rëm hni ỹa. ¹¹ W̃ënu ŋa pëƴakawo Rebeka: «Fandënkwëryënkw fa ndokuŋëhnëɗëha aheryu.» + 9.11-12: Wapëgwala 25.23 Ha, pëƴakawo hara vutah va vëhnagilohna ten do vëlilohna ten ufërën ma uw̃eh. Umë ye soŋe ile pëhnako W̃ënu ŋa nkehahn gante nke itëhna dëw̃u ka: gena gë waɗoku ahnë ɓare gë W̃ënu ŋa, ale w̃acëɗëhëhni vahnë ỹa. ¹³ Gante nësëk Vikerëh ka: « Sakob ỹahnëɗëfuho, ɓare Esawu ñew̃ëɓuhawo.» + 9.13: Malasi 1.2-3

¹⁴ Awa ye rëfëka nësin? W̃ënu ŋa catëna bi? Muk! ¹⁵ Kaɓi umë lehnëkawo Moyis: «Kaỹëhnahnëɗëhow̃a ale fërëko do fërënanëw̃a ale fërëko.» + 9.15: Esekiyel 33.19 ¹⁶ Awa itëhna W̃ënu ŋa gena hnë ile ñaɗ ahnë ma hnë ile ntiɗ, ɓare W̃ën hna nke, umë ale haỹëhnahnëɗëha ỹa. ¹⁷ Vikerëh hna W̃ënu ŋa më lehnëka Faraw̃o ỹa, Ahnaw̃ Esipët ỹa: «Ntimi Faraw̃o ỹa rufahnahnu fanka mën fa hnë wëjë do soŋe w̃ac mën w̃a njëtëndanini nkal li fop.» + 9.17: Icahn 9.16 ¹⁸ Koyëna nke, W̃ënu ŋa kaỹëhnahnëɗëha g’ale ñaɗ-wo, do kambën ankaf ale ñaɗ-wo.

Ntavah ŋa g’ikaỹëhnahn W̃ën

¹⁹ Ntehnëɗeɓu mpëd: «W̃ënu ŋa soŋe ye niraɗëhëhni vahnë va? Ahnë koɗina ŋwëỹ ile ñaɗ ỹa.» ²⁰ Ɓare, mo yeru awa wëjë, aw̃ëỹahn ile ntik W̃ën ỹa? Iñë ile liyik ỹa tëƴëɗëha bi ale lika ỹa: «Soŋe ye liruho aki?» ²¹ Aỹahan a koɗina bi ñahan, hnë ntil ndampo, peƴa ndampo soŋe wëɓal wadënah ŋa, kigëna ŋa ante ryokuŋahnëɗe fac-wo-fac?

²² «Awa, ndampo fo nke: W̃ënu ŋa, ante ñaɗëho tufahn ntavah ntëw̃u ŋa do njëtëndanëhni vahnë va fanka falëw̃u fa, nduñënanëhnëkëhniwo ɗus ten vële rëfëkawo nuỹani ntavah ntëw̃u do mbëvëni va. ²³ Ntiko koyëna soŋe njëtëndanëhni uvetak sankaf cëmb dëw̃u ŋa vële ye had vapeƴa ikaỹëhnahn dëw̃u, pëhwëtanëhnëkëhni koɓëri ŋa icëmb tac, ²⁴ wëla fuhnë vële macëk W̃ën hnë wasëwif gë vële wok vëyena wasëwif hna fëna. ²⁵ W̃ënu ŋa pëƴahnëk watac hnë kayëte kila ale w̃aciko Ose:

«Ɓulunda ile woko gena lëmën ỹa, macëɗëfu “Ɓulunda lëmën.” + 9.25: Ose 2.25

Ɓulunda ile woɓuho ŋahnëɗa ỹa, macëɗëfuhëhni “Ɓulunda ile ỹahnëɗëfu.”

²⁶ Do hn’ile ntehniniho:

“Geluhna ɓulunda mën”,

hnam dënk rëkëɗe macëndeni vutah vumba W̃ën paryi ỹa.» + 9.26: Ose 2.1

²⁷ Kila ale w̃aciko Esayi ỹa fëna pëƴahnëko soŋe ɓulunda Isërayel ỹa:

«Wëla vahnë vëva Isërayel va njaɓëni hafo ntëbëni nkërëƴal ɓë tëfary wov ŋi,

vëryampo fo fehëtëɗe hnë vëhni.

²⁸ Kaɓi ile nësëk Ahwëhn a ntiɗ fop nkal li do ñap.» + 9.28: Esayi 22.23

²⁹ Esayi nësëko fëna koɓëri ŋa:

«Ge W̃ën Ahwëhn Fanka ỹa tavëhnakëndilëfunihna vutah vundampo,

had Sodom gë Gomor mëntëlakënden.»

Vëva Isërayel gë Wanës Wakasëk

³⁰ Awa, ye rëfëka nësin? Vële wok vëyena wasëwif, do woko vëyëkëlehnëna icat haryënkw W̃ën va, nuỹani cat tac, nte w̃atik hn’ikwëtahn ŋa ye. ³¹ Ɓare ɓulunda Isërayel ỹa njëkëlehnëɗëniho maw̃ëhnëni sariya ỹa soŋe catënëhni do vëhnuỹalona. ³² Soŋe ye nkoni vëhnuỹana? Kaɓi vëyëkëlehnëna g’ikwëtahn ŋa, gë waɗoku wadëw̃ hni njëkëlehnëni. Nkëw̃ëni taka nte hëfëɗ. ³³ Umë nësëk W̃ënu ŋa hnë viŋi Vikerëh:

«Ƴëkëryin, kwëtëɓu hn’inaw̃ Siỹo hna taka nte wëw̃ëɗe,

taka nte hëfëɗ.

Ɓare ale hwëtahnëka

ƴëtëɗinahna muk usëfëhnah.»

¹ Vëỹënta mën, ile ỹaɓu ỹandu ntaw̃ary mën hna umë ye vëva Isërayel va pehëtini, do umë rëƴëɗëfuha W̃ënu ŋa wayëfa mën hna. ² Koɗëfu yenëhnëw̃ëhni seɗe waŋi: vële hahnëndak ɗus soŋe W̃ën ye, ɓare kahnënda dëw̃ hni ŋa gena g’uyët. ³ Vëyëtëna icat nte w̃atik W̃ën hna do icat dëw̃ hni ŋa dënk njëkëlehnani. Koyëna, vërëfëna ankaw̃ icat W̃ënu ŋa. ⁴ Këris ỹa tëkaryëk hn’ile tëkwëk hna sariya Moyis ỹa, soŋe rac ye ale-wo-le hwëtahnëka W̃ën ỹa catahnëɗëha g’umë.

Ipehët W̃ën soŋe vahnë fop

⁵ Wëlin ile kerëk Moyis soŋe icat inte w̃atiɗ hnë sariya ŋa: «Ale lik ile ntehnëk sariya ỹa nuỹaɗ uwám paryi w̃a.» + 10.5: Soŋe Walevi 18.5 ⁶ Ɓare wëli ile hnësik soŋe icat nte w̃atiɗ hn’ikwëtahn ŋa: «Ant’alehna: “Mo haƴëɗ g’ambin?”» (umë ye, soŋe cëlëndehna Këris ỹa). ⁷ «Ant’alehna fëna: “Mo sëlëɗ ɗuniỹa vë gëɗ hna?”» (umë ye, soŋe matëndehna Këris ỹa vësëm hna). ⁸ Wëlin ile nësëk Vikerëh va: «Wanës W̃ënu ŋa ɗarël hu nke, w̃ës hu hna gë ntaw̃ary hu hna.» + 10.8: Ɗivëta Sariya 30.12-14 Wanës watac wëɓa kwëtahn ŋa ye; umë haraŋëɗëfunëhëhni vahnë va. ⁹ Ge nësëru gë w̃ës hu ỹa Yesu ye Ahwëhn a, do ahwëtahnu ntaw̃ary hun hna W̃ënu ŋa mbëhnëndanëka, pehëtëɗeru. ¹⁰ G’intaw̃ary kwëtahnëɗe do W̃ënu ŋa catahnëɗëha; gë w̃ës ỹa pëƴahnëɗe ikwëtahn ŋa do W̃ënu ŋa pehëtëɗ. ¹¹ Vikerëh va më lehnëk: «Ale-wo-le hwëtahnëka ỹa ƴëtëɗinahna muk usëfëhnah.» + 10.11: Esayi 28.16 ¹² Kaɓi wasëwif gë vële wok vëyena wasëwif fop këñëlahnëni W̃ën hna: Ahwëhn aryampo fo kwëhnani vëhni fop, njëɗaɗëhëhni viỹë vifërën vilëw̃u va fop vële w̃ëcaɗëha va. ¹³ Vikerëh va më lehnëk: «Ale-wo-le w̃ëcaɗëha Ahwëhn a pehëtëɗe.» + 10.13: Sowel 3.5

¹⁴ Ɓare hak mëcaɗëniha ge vëhwëtahnëlahna? Do hak koɗ kwëtahnëniha ge vëwëryëna soŋe lëw̃u? Do hak nkwëryëɗëni soŋe lëw̃u ge ahnë gena ale fëƴaɗëhëhni? ¹⁵ Do hak nkeɗëni vële fëƴahnëɗ ge vahnë vëfaƴina? Do fëna ntehnik Vikerëh hna: «Nkwamëni njëkini ga njijëɗëni vële yojëɗ Wanës Wakasëk ŋa!» + 10.15: Esayi 52.7

¹⁶ Ɓare fop vëw̃aw̃ëna Wanës Wakasëk ŋa. Umë nësëk kila Esayi ntehn: «Ahwëhn, mo hwëtahnëk Wanës Wakasëk wante fëƴahnëɗëfun ŋa?» + 10.16: Esayi 53.1 ¹⁷ Awa, ikwëtahn ŋa hnë Wanës Wakasëk wante wëryëɗe hna matiɗ, do waŋi wëɓa Këris ŋa ye. ¹⁸ Awa tëƴëɗëfu: Wasëwif w̃a vëwëryëna bi waŋi wanës wakasëk? Nkwëryëni dënk! Vikerëh va pëƴahnëk:

«Hohna lëw̃ hni ỹa nkwëryëɗe nkal hna fop,

do wanës wadëw̃ hni ŋa njik hafo hn’ile tëkwik ɗuniỹa hna.» + 10.18: Wahnëw̃ 19.5

¹⁹ Mbokëɓu rëƴëndu kat: Ɓulunda Isërayel ỹa vëwëryëlohna ɗus bi? Awa wëli ile ntehnëko ten Moyis ỹa:

«W̃ënu ŋa më lehnëk: “Ntiɗëmu aỹew̃aryuni vële wok vëyena ƴamani paryi va,

ntiɗëmu ntavu gë ƴamani le wok kwëhnana hakili ỹa.”» + 10.19: Ɗivëta Sariya 32.21

²⁰ Do Esayi pëƴahnëko wanës W̃ënu ŋa:

«Vële woko vëyëkëlendilohna va hnuko,

tufëhnaɓu hnë vële woko vërëƴalëɗilohna.» + 10.20: Esayi 65.1

²¹ Ɓare soŋe ɓulunda Isërayel ỹa, W̃ënu ŋa më lehnëk:

«Fac-wo-fac njelaɓu wëɓák mën ŋa

soŋe hacaw̃ëhni ɓulunda le w̃ëỹëhnëk do wajëk ỹi.» + 10.21: Esayi 65.2

W̃ënu ŋa dalëlihna ɓulunda Isërayel

¹ Awa tëƴëɗëfu: W̃ënu ŋa ntakëhni bi ɓulunda lëw̃u ỹa? Muk! Gena koyëna! Ami dënk avë ɓulunda Isërayel yeɓu, fatah Abëraham do hnë hnënk Besame nkentiɓu. ² W̃ënu ŋa dalëlihna ɓulunda lëw̃u le tëhnako koɓëri ŋa. Ɗënkwëtaryin ile nësëk Vikerëh ỹa hn’ile mëhnaɗëho Eli haryënkw W̃ën hna soŋe Isërayel : ³ «Ahwëhn, ndaw̃ënihëhni wakila hu ŋa do mbëvehnëni hn’ile cënaɗe wasaɗëha hu w̃a: ami fo wok do njëkëlehnëɗëni ndaw̃ëniho.» ⁴ Do ye ntëkwakawo W̃ënu ŋa? «Pehnaɓuhëhni vësan wawuli mbëɗ gë wahi (7,000) vële wok vëryëkwëhnëna haryënkw w̃ën le w̃aciko Bal.» + 11.4: 1 Vëhnaw̃ 19.10,18 ⁵ Tame, koyëna dënk nke, nkoni vahnë toƴe vële tëhnak W̃ënu ŋa g’ipërëna dëw̃u ŋa. ⁶ Ge g’ipërëna dëw̃u ŋa tëhnakëhni awa gena soŋe waɗoku; ge gena umë përëna W̃ënu ŋa gekëndina ipërëna paryi.

⁷ Awa ye pëhnëtanëɗ? Ile njëkëlehnëɗëniho ɓulunda Isërayel ỹa vëhnuỹana; vële tëhnako W̃ënu va fo hnuỹako. Vëỹëntaw̃ va kambëniniho vankaf va, ⁸ gante pëƴahnëk Vikerëh ki:

«Hafo iỹi wati, W̃ënu ŋa piɗëkëhni wahakili w̃a;

puvëkëhni vinkër va antë nundëni

do vanëf va antë nkwëryëndëni.» + 11.8: Ɗivëta Sariya 29.3

⁹ David fëna nësëk:

«Araɓi roka lëw̃ hni ỹa nke urënd lëw̃ hni, ile hoɗ këfëhni do nuỹani ile rëfëkëhni ỹa.

¹⁰ Araɓi mëpëni, antë mbok nuni. Araɓi kuƴani kwëlëkwël.» + 11.10: Ɗivëta Sariya 29.3;Esayi 6.10;29.10

¹¹ Awa tëƴëɗëfu: Ante nkëw̃ëniho wasëwif ŋa soŋe njoni kwëlëkwël bi yeho? Muk! Gena koyëna! Ɓare soŋe ile ntëntëni ỹa nuỹahnëni vële wok vëyena wasëwif va ipeh ŋa. Koyëna ɓulunda wasëwif ỹa ñew̃aryënihëhniwo. ¹² Idënt dëw̃ hni ŋa njojëk nafa sankaf soŋe ɗuniỹa ỹi fop, do iƴo dëw̃ hni ŋa mbetandanëkëhni vële wok vëyena wasëwif va. Awa ante padëɗ imat wasëwif soŋe ipeh dëw̃ hni ŋa tac njaɓëɗ ɗëcët nafa ỹa!

Ipeh vële wok vëyena wasëwif

¹³ W̃uhnë vële wok geluhna wasëwif vi lehnëɗëfu tame: afaƴik vële wok vëyena wasëwif ỹa yeɓu, do njaw̃ënëɓu iỹi ɗoku mën. ¹⁴ Mpëd kaɓi koyëna ntiɗëfu ñew̃aryëɗëniho vële yeɓun hnënk vi pehahnëni vëryampo. ¹⁵ W̃ënu ŋa ante ntakëhniwo wasëwif ŋa njojëkëhniwo vahnë vëvë ɗuniỹa vi nëŋëlëni. Awa ge W̃ënu ŋa mbokaryikëhni wasëwif w̃a, geɗina bi had vësëm vëhnëk?

¹⁶ Ge sah ryënkwëryënkw mburu ŋa W̃ënu ŋa yëɗayik, fop ile wok ỹa fëna pacëk. Ge vënkahn atëh ŋa W̃ënu ŋa yëɗayik, wahni w̃a fëna pacëk. ¹⁷ Ɓulunda Isërayel ỹa had oliviye nte fëlik ante lëpëtik wahni wëryampo nke. Wëjë, had oliviye mbë fëk nkeru, do cokiru hnë wahni wale wok hn’atëh nte fëlik hna. Tame nuỹantëɗeru uryav ule w̃atiɗ hnë vënkahn atëh nte fëlik hna. ¹⁸ Awa antë ahnaỹëna haryënkw wahni wale lëpëtik hna. Do ge ñaɗu ahnaỹëna, ɗënkwëtary gena wëjë ryiɓëk vënkahn vi, umë ryiɓëki!

¹⁹ Ntehnëɗu: wahni warac ntëpëtik soŋe sokahniwu ami hn’ile nkeho hna. ²⁰ Toña ye! Ntëpëtini kaɓi vëhwëtahnëna; do wëjë, soŋe kwëtahn hu ŋa sokahniru hnam. Umë antë nti hafo ahnaỹënand! Ɓare tëfëka ntaki ɗus. ²¹ Kaɓi ge W̃ënu ŋa tavëna wahni wavë tëh pëlik w̃a, tavëɗilihna wëla wëjë.

²² Awa nahary soŋe ipërëna gë wayap W̃ënu ŋa: njapëk gë cape vële yok do përëna gë wëjë. Ɓare hafo awo hnë përëna dëw̃u hna, ge gena umë wëjë fëna ntëpëtëɗeru had hni. ²³ Ɓare ge fac ryampo wasëwif w̃a maw̃ëni kwëtahnëni, W̃ënu ŋa mbokaryëɗëhëhni hn’ile nkeniho hna kaɓi koɗ. ²⁴ Wëjë hn’atëh mbë fëk nte woyik pëlina ntëpëtijiru. Wëla tëfëlëna, cokiru hn’atëh nte fëlik; do kas wahni paryi wëva atëh pëlik va cokëɗe hn’atëh nte ntëpëtahniko hna.

Ɓulunda Isërayel ỹa fop pehëtëɗeni

²⁵ Vëỹënta mën, ñaɗëfu ayëtu ile sow̃iko koɓëri ỹa, soŋe antë ntiyahnu vahnë vële hwëhnak uyët yerun: vëryampo hnë ɓulunda Isërayel hna kambëkëhni vankaf va. Umë mbiỹëɗ hafo fop vële rëfëka matini hnë waɓulunda wañëntaw̃ va njijëni hnë W̃ën hna. ²⁶ Koyëna ɓulunda Isërayel ỹa fop pehëtëɗeni, gante nësëk Vikerëh ka:

«Afehët a Siỹo matiɗ,

ntihëtëɗ ile ntëntëni hnënk Sakob ỹa.

²⁷ Wëlin kwëtëla nte hwëtëlëɗëfun gë vëhni ŋa,

ge ntihëtëɓu wameh wadëw̃ hni ŋa.» + 11.27: Esayi 59.20;Wahnëw̃ 14.7

²⁸ Kaɓi wasëwif w̃a ŋwëỹëni Wanës Wakasëk ŋa, më nkehahnëni vëỹew̃ W̃ën do umë njonëhniku, w̃uhnë vële wok geluhna wasëwif, nafa; ɓare soŋe itëhna vahnë W̃ën, nkok ñandëhni ha gaki soŋe vacërakëlo vëlëw̃ hni va. ²⁹ W̃ënu ŋa ɓiɗina muk ile njëɗahnëk ỹa do tavëɗilëhnihna fëna vële macëk va. ³⁰ Koɓëri ŋa, maw̃ëhnëlunawohna W̃ënu ŋa; ɓare tame kaỹëhnahnëka gë w̃uhnë, kaɓi wasëwif w̃a vëw̃aw̃ëhnëlawohna. ³¹ Ndampo fo nke, tame wasëwif w̃a vëw̃aw̃ëhnëna soŋe W̃ënu ŋa kaỹëhnahna gë w̃uhnë; koyëna vëhni fëna koɗëni nuỹani tame ikaỹëhnahn W̃ënu ŋa. ³² W̃ënu ŋa ntikëhni vahnë va fop vëramp iŋwëỹëhn dëw̃u soŋe tufahnëhni vëhni fop kaỹëhnahn dëw̃u ŋa.

W̃ënu ŋa naỹëk

³³ W̃ënu ŋa naỹëk ɗus! Yasery lëw̃u ỹa g’inahan dëw̃u ŋa uvetak ye do tëw̃ëk ɗus! Ahnë koɗina njët ile pëhnak ỹa ma ile ñaɗ nti ỹa. ³⁴ Gante nësëk Vikerëh ki:

«Mo yëtëk nahan Ahwëhn a?

Mo hoɗ nke ayab alëw̃u?»

³⁵ «Mo ryënkwëk yëɗëka W̃ënu ŋa iñë,

cosahna soŋe uyëɗ rac?» + 11.35: Soɓ 41.3

³⁶ Fop hnë umë matiɗ, soŋe lëw̃u nkehahnëk le-wo-le ỹa do fop umë hwëhnëk. Araɓi cëmbënde kwëlëkwël! Amina.

Ankeya kasëk gë Këris ỹa

¹ Awa, vëỹënta mën, kaɓi aki tufahnëk W̃ënu ŋa ipërëna dëw̃u ŋa soŋe lëw̃ fu ỹa, awa muntaɗëmu iỹin: ƴëɗaryina mbahn hun ŋa had saɗëha (le woyik ɗaw̃ina), facah, le hnëŋëɗëha. Umë yeɗ ɗokuŋ W̃ën përën nte ryokuŋëhnëɗunëha ŋa. ² Ant’arëfu vankeya iỹi ɗuniỹa ŋi; tavëryina W̃ënu ŋa mbacëndu g’igwëcët wahakili hun. Koyëna koɗun ayëtu ile ñaɗ ỹa: ile fërënak, ile hnëŋahnëka, gë ile wok gojëlahna iñë.

³ G’uyëɗ fërën le njëɗëko W̃ënu ŋi, ntehnëɗëmu w̃uhnë fop: ant’afëlawu vankaf hun va ntëbi ile yerun ỹa. Ɓare ale-wo-le araɓi kitiŋa umë dënk gante nke ka, gante nke sah lëw̃u ikwëtahn nte njëɗaka W̃ën ka. ⁴ Ale-wo-le hnë fuhnë, hn’imbahn ndampo hna kwëhnak viỹë viyaɓah, ɓare viỹë virac vëvankëna ɗoku. ⁵ Ndampo fo nke, fuhnë vële yaɓinëk vi, mbahn ndampo liyinëk g’ige ɓëmënkël gë Këris ŋa, do ndampo fo nkeyinëk had viỹë vile ye hn’imbahn ndampo. ⁶ Do W̃ënu ŋa njëɗëkëfu ale-wo-ale ile wok mëntëlëna gë va aỹëntaw̃u. Ge aryampo hnë fuhnë uyëɗ pëƴahn wanës W̃ën nuỹak, tëfëka nti gante nke ikwëtahn ka. ⁷ Ge ahaw̃ary uyëɗ ɗoku kwëhnak, tëfëka ndokuŋ. Ale hnuỹak uyëɗ karaŋ vahnë, tëfëka karaŋëhni vahnë va. ⁸ Ale hnuỹak uyëɗ kamënaỹehn vahnë, tëfëka kamënaỹehnëhni. Ale yëɗahnëɗ hnapul lëw̃u, tëfëka njëɗahn g’intaw̃ary pacëk. Ale ye haryënkw a, tëfëka kamëna. Ale ryemaɗëhëhni vëhaỹëhnah va, tëfëka nti g’uhnatah.

⁹ Iña hun ŋa tëfëka nke paryi. Ñew̃ëryin w̃eh w̃a, paɓëryin ile yivëk. ¹⁰ Ŋahnëlëryin g’intaw̃ary fop had vële hwëtahnëka W̃ën. Ɗënkwëryin alënënuni viỹëntaw̃ va. ¹¹ Ɗokuŋëhnëryina Ahwëhn a g’iƴoh hara ƴambëluhna, do gë hnatah ntaw̃ary fop. ¹² Natëryiw̃u soŋe ile napëɗun ỹa; ƴaw̃ënaryin horot hna; goryin aw̃untanduna W̃ënu ŋa kwëlëkwël. ¹³ Ɗemaryinëhni vëỹënta hun hn’ikwëtahn hna wëɓal wadëw̃ hni hna; araɓi nëŋahnu kaca vëhneh ŋa.

¹⁴ Ɗëwanëhnëryindënëhni vële vërehëɗëhu va; ɗëwanëhnëryindënëhni fërën hara gena uw̃eh. ¹⁵ Natëntëryiwu gë vële natëk va; kontëryin gë vële hoɗ va. ¹⁶ Gwëryëlëryin yëbëlan hun. Ant’ahnaỹënandu, ɓare ñaryin imaw̃ vundoku vutoƴ va. Antë ntiyahnu vahnë vële hwëhnak uyët yerun.

¹⁷ Ant’awëcaguna ale liku w̃eh. Kamënaryin alindu fërën ile saŋahnëkëhni vahnë fop. ¹⁸ Ƴëkëlehnëryin awëryëlu gë vahnë va fop hafo hn’ile tëkwëk fanka hun hna. ¹⁹ Vëỹënta mën vële ỹahnëɓu, ant’awëcagëndu, ɓare tavëryina W̃ënu ŋa nkwëcanëhnu gë ntavah ntëw̃u ŋa. Kaɓi Vikerëh hna Ahwëhn a W̃ënu ŋa më lehnëk: «Ami hwëhnëk igwëcan ŋa! Ami sosëɗ.» + 12.19: Ɗivëta Sariya 32.35 ²⁰ Ɓare:

«Age ale ỹew̃ëki ỹa inte yoka, ƴëɗaryehna tok;

ge w̃ënka yoka, ƴëɗaryehna ciya;

kaɓi ge koyëna ntiɗu, nkeɗ had waỹehn hwëɗëh

varëpëru nkaf ntëw̃u hna.» + 12.20: Ɗivëta Sariya 32.35

²¹ Antë aw̃aw̃ mëki uw̃eh w̃a. Ɓare gery ale w̃ëkëk uw̃eh w̃a g’ufërën w̃a.

Imaw̃ëhn vësankaf vëvë nkal

¹ Ale-wo-le tëfëka maw̃ëhnëhni vësankaf vëvë nkal va, kaɓi ucankaf-wo gë W̃ën matik; W̃ënu ŋa yëɗaɗëhëhni cankaf nte naw̃ëni ŋi. ² Awa, ge ahnë ŋwëỹëɗ maw̃ëhnëhni vësankaf va, ile kahnëndëk W̃ënu ŋa ŋwëỹëhnëk do kitiŋëɗe. ³ Vële liɗ fërën va dakëɗilëhnihna gë vëhitiŋ, vëw̃en va ntakëɗëhëhni. Age ñaɗu antë ntakini vësankaf va, awa diry ifërën do cëkwaryëɗënihi. ⁴ Vësankaf va ɗoku W̃ën ntiɗëni soŋe hnëfak lëw̃ hu w̃a. Ɓare ge uw̃eh liru, tëfëka ntaki, kaɓi gena aki fo nkeni vësankaf: kwëhnani fanka soŋe kwëɗëniha ale lik w̃eh. Ɗoku W̃ën ntiɗëni tufahnahnëni ntavah ntëw̃u ŋa soŋe ale liɗ w̃eh a. ⁵ Soŋe umë ye tëfëka maw̃ëhnini vësankaf va, gena kehahni ntavah W̃ënu ŋa fo ɓare fëna nkehahn wahakili hun w̃a ƴam.

⁶ Soŋe rac ye fëna sosahnëɗun ỹatëtanke, kaɓi vële sosëɗe vi, ɗoku W̃ënu ŋa ntiɗëni koyëna. ⁷ Cosëryina ale-wo-le ile hwëhnanërunëha ỹa: ỹatëtanke ỹa gë kayëte nkwafa ŋa ale rëfëka asosuna ỹa, maw̃ëhnëryina ale rëfëka aw̃aw̃ëhnuhna do dënënëryina ɗus ale rëfëka alënënuna ỹa.

Iŋahn vëỹëntaw̃

⁸ Antë ahwëhnanuna ahnë inav, ge gena inav ŋahnël nte rëfëka ahwëhnawu yëbëlan hun ŋa. Ale ỹahnëɗëhëhni vëỹëntaw̃ va maw̃ëhnëk sariya ỹa fop. ⁹ Njëtërun vakwëɗa va: «Ant’aryaw̃a ahnë; ant’ayëkëlehna asëval ahaw̃ary; ant’ale; ant’ahwëhna iña meh» + 13.9: Icahn 20.13-17;Ɗivëta Sariya 5.17-21;Matiye 19.18 , gë vañëntaw̃ va fop. Vatac hn’aŋa kwëɗa mbarëlëk: «Ŋahnëryehna aỹënta hu ỹa had wëjë dënk.» + 13.9: Soŋe Walevi 19.18 ¹⁰ Ale ỹahnëɗëha aỹëntaw̃u ỹa diɗilahna w̃eh; awa iŋahn ŋa ye imaw̃ëhn sariya ỹa fop.

Pëhwëta itëk Këris

¹¹ Njavëtërun wati le yehahninëk ỹi: wati le hnëgahnëɗun ỹa tëkëk, kaɓi wati nte kwëtahninëkawo Këris takan ŋa, ipeh iŋa nkoko ŋaw̃, ɓare tame tëhaɗen iŋi peh. ¹² Umëɗ ŋa ɗëc iŋa nke, fac ỹa tëhajëk. Tavënëfu viỹë vile liɗe hnë mëhwëry va do cuɗanëfu viw̃ëta vile w̃ëtande hnë humpen. ¹³ Kwëhnanëfu nkeya përën, gante caŋëk g’anent ka. Kehanëfu tok ɗëcët do ice uñen ɗëcët; ɗak gë ale-wo-ale do antë kwëhnayin nkeya cëfëhnah; antë conkënden do antë ñew̃aryëndenëhni vëỹënta fu. ¹⁴ Ɓare cuɗaryina Yesu Këris , do antë ahwëtu vinahan hun va fop hn’ikihn vahnë nte w̃atik hnë mbahn hna.

Antë ahitiŋa aỹënta hu

¹ Kacaryina ale wok ƴaw̃ëna ɗus kwëtahn dëw̃u ŋa, do antë awajëlëndu soŋe nahan dëw̃u ŋa. ² Aryampo ntiyahnëka koɗ tok le-wo-le ỹa, ɓare aỹëntaw̃, ale wok kwëhnana kwëtahn ƴaw̃ah a, tokëɗina faỹar. ³ Ale rokëɗ le-wo-le ỹa tëfëlahna njafa ale wok tokëɗina ỹa. Do ale wok tokëɗina le-wo-le ỹa antë kitiŋa ale rokëɗ a, kaɓi W̃ënu ŋa kacaka umë fëna. ⁴ Mo yeru, wëjë, ahitiŋahna aryokuŋ ahnë ahaw̃ary? Ge kahnëndak ma ge kahnëndana, umë haƴu ale ndokuŋëhnëɗa ye. Do nkoɗ kahnënda kaɓi Ahwëhn a koɗ ndemahna nko kahnënda.

⁵ Aryampo nahaɗ, wafac wëryampo ỹak yaɓëka nafa ỹa gë waỹëntaw̃ w̃a. Aỹëntaw̃ a nahaɗ, fop ndampo fo nke. Ale-wo-le tëfëka njët wapacëk do njaw̃ën ile nahaɗ ỹa. ⁶ Ale fitëndëlehnëk wafac a, ahnë arac Ahwëhn a ntinëhnëk. Ale rokëɗ le-wo-le ỹa, arac fëna Ahwëhn a ntinëhnëɗ, kaɓi camehnëɗëha W̃ënu ŋa soŋe rokëtok lëw̃u ỹa. Ale wok tokëɗina le-wo-le ỹa, umë fëna soŋe Ahwëhn a ntiɗ, do umë fëna W̃ënu ŋa camehnëɗ. ⁷ Wëla aryampo hnë fuhnë gena ɗuniỹa li soŋe lëw̃u dënk do wëla aryampo cëmëɗina soŋe lëw̃u dënk. ⁸ Ge nkeyinëk ɗuniỹa li, soŋe Ahwëhn a yeyinëk, do ge cëmëɗen, soŋe Ahwëhn a sëmëɗen. Koyëna, cëminëk ma cëmilënëhna, Ahwëhn a hwëhnëkëfu. ⁹ Paryi nke, Këris ỹa cëmëk do mbëhnëk vësëm hna soŋe nkehahn Ahwëhn vësëm gë vële wok vësëmëna. ¹⁰ Ɓare wëjë, soŋe ye hitiŋëɗuha aỹënta hu ỹa? Do soŋe ye yafëruha? Ƴiɗelënëhna bi fuhnë fop kitiŋa W̃ën hna? ¹¹ Kaɓi kerik:

«Ami, Ahwëhn paryi ỹa, ntëkëɓu,

vahnë va fop ndëkwëhnëɗëni haryënkw mën

do fop pëƴahnëɗëni W̃ën yeɓu.» + 14.11: Esayi 49.18;45.23

¹² Koyëna, ale-wo-le hnë fuhnë njiɗ nësëhna W̃ënu ŋa umë dënk fop ile ntik ỹa.

Antë aliyehna aỹënta hu uw̃eh

¹³ Awa tavënëfu kitiŋëlënden. Keharyin ɗus ant’ayëɗu iñë hn’ankaw̃ aỹënta hun hna ile koɗ nkëw̃ ma ntiyehna wameh. ¹⁴ Njëtëɓu, ñoñ gena ile vañik soŋe toki, ñoñ tonkëna; Ahwëhn a Yesu njëtëndanëko wapacëk. Ɓare ge ahnë nahak ntehn iỹin mbañik, awa mbañik soŋe lëw̃u. ¹⁵ Age ndëñehnantuha aỹënta hu ỹa ile rokëɗu, golihna arëf iŋahn ŋa. Ant’ayonëhnehna iɓëv soŋe le rokëɗe ale cëmëhnëk Këris ỹa! ¹⁶ Ile saŋahnëku w̃uhnë ỹa tëfëlahna njonëhnihni vëỹëntaw̃ va nësahnëndëni wameh. ¹⁷ Inaw̃ W̃ënu ŋa gena hnë ile rokëɗe gë ile seɗe; hnë icat gë ƴam do g’uhnatah hna nke ile hnuỹaɗe hnë ige g’Iƴir Ipacah ŋa. ¹⁸ Ale ryokuŋëhnëka aki Këris ỹa, W̃ënu ŋa nëŋëɗëha g’umë do vahnë va cëkwaryëɗëniha.

¹⁹ Awa ƴëkëlehnënëfu ile yojëɗ ƴam do ile ryemaɗëhëfu fuhnë fop naỹin kwëtahn hna. ²⁰ Antë përëkanin ɗoku W̃ënu ŋa soŋe ile rokëɗe. Paryi nke ñoñ ɓañina, ɓare ƴivëna toki iñë ge njoyendëha ahnë hnë wameh. ²¹ Ile yivëk ỹa, umë ye ant’asem faỹar do ant’ase uñen do arav fop ile hoɗ njoyehna aỹënta hu ỹa. ²² Age kwëtahnëru waŋi, kwëtary wëjë dënk haryënkw W̃ën hna. Nëfaka ale wok kitiŋaɗina menëk hnë ile-wo-le ntiɗ hna! ²³ Ale hwëhnak vinahan viki soŋe ile tokëɗ ỹa, ntik w̃eh, kaɓi diɗina gante nke kwëtahn dëw̃u ka. Do ge diyilënëhna fop gante nke kwëtahn ka, wameh liɗen.

Ƴëkëlehn ile hnëŋëkëhni vëỹëntaw̃

¹ Fuhnë vële yaw̃inëk hn’ikwëtahn va, tëfëkëfu nduñënanëhninëhni vële wok vëyaw̃ëna va, do antë njëkëlehnënden ile hnëŋëkëfu. ² Afo ale-wo-le hnë fuhnë njëkëlehnënd ile hnëŋëɗëha aỹëntaw̃u ỹa soŋe hnëfak lëw̃u w̃a, soŋe ndemahna naỹ hn’ikwëtahn hna. ³ Kaɓi, wëla Këris ỹa ƴëkëlehnëlohna ile hnëŋëɗëha umë dënk. Gante ntehnëk Vikerëh ka: «Waƴew̃ vële yew̃ëɗëhi va ami njohahnëk.» + 15.3: Wahnëw̃ 69.9 ⁴ Fop ile heriko koɓëri ỹa, karaŋahninëfu heriko, soŋe njëɗafu kamëna do g’iƴaw̃ëna, kwëhnahnin kwëtahn. ⁵ Araɓi W̃ënu ŋa, umë ale yëɗahnëɗ kamëna do g’iƴaw̃ëna ŋa, njëɗu ahwëhnawu nahan ndampo fo gë itëf ankeya Yesu Këris ŋa. ⁶ Koyëna, fop ndampo fo gë hohna ryampo fo, cëmbëɗunëha W̃ënu ŋa, Rëm Ahwëhn fu ỹa Yesu Këris.

Wanës Wakasëk soŋe waɓulunda fop

⁷ Awa, kacalëryin, gante kacaku Këris ka, soŋe icëmb W̃ënu ŋa. ⁸ Paryi pëƴaɗëmu, Këris ỹa njijëko soŋe nke aryokuŋëhn wasëwif njaw̃ahn ile ntehnëko W̃ën ntinëhnëɗëhëhni vacërakëlo vëlëw̃ hni ỹa do tufahn koyëna W̃ënu ŋa kahnëndak. ⁹ Njijëk fëna soŋe vële wok vëyena wasëwif va cëmbëniha W̃ënu ŋa soŋe ikaỹëhnahn dëw̃u ŋa, gante pëƴahnëk Vikerëh ka:

«Soŋe umë sëmbandëmi vële wok wasëwif hna,

do njëw̃ëɗëfu untënah w̃ac hu ŋa.» + 15.9: 2 Samiyel 22.50;Wahnëw̃ 18.50

¹⁰ Pëƴahnëk fëna:

«Waɓulunda, natëryiw̃u gë ɓulunda ile tëhnak W̃ënu ŋa!» + 15.10: Ɗivëta Sariya 32.43

¹¹ Do kat:

«Cëmbëryina Ahwëhn a, w̃uhnë waɓulunda ŋi fop,

araɓi waɓulunda ŋa fop cëmbëniha!» + 15.11: Wahnëw̃ 117.1

¹² Kila Esayi fëna umë lehnëk:

«Ale hnagëɗe hnë hnënk Yese njijëɗ,

umë matëɗ soŋe nke asankaf waɓulunda ŋi,

do waɓulunda ŋi umë kwëtahnëɗëni.» + 15.12: Esayi 11.10

¹³ Araɓi W̃ënu ŋa, umë ale yëɗahnëɗ ikwëtahn iŋa, pëɓënu uhnatah do gë ƴam g’ikwëtahn nte hwëtahnërunëha ŋa. Koyëna Iƴir Ipacah iŋa pëɓënëɗëhu ɗëcët ikwëtahn iŋa gë fanka falëw̃u fa.

Ɗoku Pol

¹⁴ Vëỹënta mën, ami dënk pacëko w̃uhnë përënarun ɗus. Njëtërun fop ile rëfëka njëti ỹa do mëkëɗun ayabëlëndu. ¹⁵ Kerëhnëmu aŋi kayëte catën fo soŋe ryënkwëtehnahnu viỹë viyaɓah vile rëkërun aỹëŋawu va. Kerëɓu koyëna kaɓi W̃ënu ŋa, g’ipërëna dëw̃u ŋa, njëɗako ¹⁶ yewu aryokuŋëhn Yesu Këris soŋe waɓulunda wale wok vëyena wasëwif ŋa. Ɗoku vësëna wasaɗëha liɗëfu, ipëƴahn Wanës Wakasëk W̃ënu ŋa. Do koyëna waɓulunda wante wok vëyena wasëwif va nkeɗëni saɗëha ile hnëŋahnëka W̃ën do pacënëk Iƴir Ipacah iŋa.

¹⁷ Kaɓi gë Yesu Këris nkeɓun, koɗëfu hnaỹënaw̃ gë ɗoku ile linëndëɓuha W̃ën ỹa. ¹⁸ Ge ndëkëɗëfu hnësu iñë, umë ye soŋe ile ntik Yesu Këris gë ami njohahnihni vële wok vëyena wasëwif ntënënëndëniha W̃ënu ŋa. Ntik rac gë wanës mën ŋa do gë ile liɗëfu ỹa, ¹⁹ gë fanka viỹë vifëmpëhnahnah do gë wëdahëse, gë fanka Iƴir W̃ënu ŋa. Koyëna, pëƴahnëɓu Wanës Wakasëk Këris ŋa, gante-wo-gante pëgw Yerusalem hafo resiỹo Iliri hna. ²⁰ Ufër mën sankaf w̃a, umë yeho kwëlëkwël fëƴahnu Wanës Wakasëk ŋa ile nkok ƴëtina ten uw̃ac Këris hna fo. Ñaɗëw̃ohna fuhnawu iɓëry cery nte pëgwëk ahnë ahaw̃ary. ²¹ Gante nësëk Vikerëh ka ntiɓu:

«Vële woko vëyëtana soŋe lëw̃u va njëtaɗëni,

do vële woko koɓëri vëwëryëna ga nësëɗ va

nkwëryëɗëni.» + 15.21: Esayi 52.15

Pol ñaɗ nji Rom

²² Ɗoku rac w̃emaỹehnëɗëho kwëlëkwël yiryiwu ỹalun hna. ²³ Ɓare tame, goryaryëla ɗoku hnë w̃aỹi waresiỹo. Hnë wabëhn waƴaɓah, ñaɗëfuho yiryiwu yëkiwu ²⁴ do ñaɗëfu liwu rac ge njiɗëfu gë Esëpañ. Ñaɗëfu hnuwu ge ndëcëɗëfu do aryemawuno yihahnu hn’iŋi nkal, ge tëkëɓu hnuỹawu uhnatah soŋe ñëw̃ëlahn gë w̃uhnë ŋa ten. ²⁵ Ɓare Yerusalem yiɗëfu ten soŋe ryokuŋëhnëw̃ëhni vahnë vële macëɗ W̃ën vëlëw̃u va, vële yehëhna hnam ỹa. ²⁶ Kaɓi, vële hwëtahnëk vëvë Masedëwan va gë vëvë Akayi va pëhnani mbarëni koryi soŋe vëhaỹëhnah vële hwëtahnëk Yerusalem va. ²⁷ Vëhni fo fëhnak ndemanihëhni, ɓare, toña toña ỹa, inav inte kwëhnanëhnënihëhniwo ye. Age wasëwif w̃a mbankëni gë vële wok vëyena wasëwif va uyëɗ W̃ënu ŋa, awa, vële wok vëyena wasëwif va fëna tëfëkëhni mbankëni hnapul lëw̃ hni vë ɗuniỹa ỹa gë wasëwif w̃a. ²⁸ Age puhnaɓu iỹi ɗoku do ge njëɗahnëɓu ile varëpik ỹa, cabëryiɗëfu gë ỹalun ge njiɗëfu gë Esëpañ. ²⁹ Do njëtëɓu ge njiryiɓu ỹal hun hna, gë fop iɗëwa Këris tëkëryiɗëfu.

³⁰ Ɓare wëli ile hëlaɗëmu ỹa, vëỹënta mën, g’uw̃ac Ahwëhn fu ỹa Yesu Këris g’iŋahn inte njëɗahnëɗ Iƴir Ipacah iŋa: mëtëntëryin g’ami, ayëfanduna W̃ënu ŋa soŋe lëmën ỹa. ³¹ Ƴëfanëhnëryino fehu hnë vahnë vëvë Yuɗe vële wok vëhwëtahnëna vi; do iɗema inte yinenëhnëɗëfuhëhni vahnë vële macëɗ W̃ën vëlëw̃u vëvë Yerusalem va kacani g’uhnatah. ³² Koyëna, ge W̃ënu ŋa maw̃ëk, kokëndëɓu yiju ỹalun hna g’uhnatah do yinëgawu hnë w̃uhnë toƴe. ³³ Araɓi W̃ënu ŋa, ale yëɗahnëɗ ƴam a, nke gë w̃uhnë fop. Amina.

Pol nkaỹëɗëhëhni wëlawo walëw̃u

¹ Kwëtehnahnëmuna Febe, aỹënta fu asëval ale ryokuŋëɗ hnë cery sali vë Senkëre ỹa. ² Kacaryina g’uw̃ac Ahwëhn a had gante kacaɗe ale kwëhnëk Ahwëhn a, do ɗemaryina hnë le-wo-le mbalëɗëha gë w̃uhnë hna. Kaɓi ndemakëhni umë dënk vahnë vëyaɓah do ndemako ami dënk.

³ Gaỹëryinëhni vëhni Përisëka gë Akilas, vërëfal mën hnë ɗoku Yesu Këris hna. ⁴ Vëhni vëhi, nkwafëniho vintaw̃ary vidëw̃ hni va soŋe lëmën. Gena ami fo rëfëka samehnëw̃ëhni ɓare fëna fop vacery sali vële wok vëyena wasëwif vi. ⁵ Gaỹëryinëhni fëna vële varëlëɗ soŋe icëmb W̃ën tere lëw̃ hni va. Gaỹëryina fëna lawo mën Epayinet, umë ale ryënkwëk hwëtahnëka Këris ỹa Asi hna. ⁶ Gaỹëryina Mari , umë ale ryokuŋëhnëku ɗus. ⁷ Gaỹëryinëhni vëhni Andëronikus gë Yuniyas, vëhni vële ye wahnënk mën do sëɗëlehniɓunëho. Vële yëtik hnë vëfaƴik ye do vëhni ryënkwëk hwëtahnëka Këris ỹa g’ami.

⁸ Gaỹëryina Ampëliyatus, ale ỹahnëɓu hnë Ahwëhn hna. ⁹ Gaỹëryina Irëbe, aryokuŋënta fu hnë ɗoku Këris hna, do gë lawo mën Sëtakis. ¹⁰ Gaỹëryina Apeles, umë ale rufahnëk wëdahëse soŋe ikwëtahn dëw̃u Këris ŋa. Gaỹëryinëhni vahnë vëvë tere Arisëtobul va. ¹¹ Gaỹëryina Erodiỹo, mbaỹ mën ŋa. Gaỹëryinëhni vahnë vëvë tere Narësis vële hwëtahnëka Ahwëhn va. ¹² Gaỹëryina Tërifen gë Tërifos, vësëval vële ryokuŋëhnëɗëha ɗus Ahwëhn va, do g’alënah mën a Perësis, asëval ahaw̃ary ale ryokuŋëhnëka kat Ahwëhn a ɗus. ¹³ Gaỹëryina Rufus, ale tëhnak Ahwëhn, gë hnëmu ale ye fëna had hnëm mën. ¹⁴ Gaỹëryina Asinkërit gë Fëlegon gë Erëmes gë Patërobas gë Erëmas do gë vëỹënta mën vële nkeni va. ¹⁵ Gaỹëryina Filolog gë Yuli gë Nere g’aheryu asëvalu gë Olimpas do gë fop vële hwëtahnëk nkeni gë vëhni va.

¹⁶ Gaỹëlëryin g’iŋahn nte rufande vëỹënta hna. Fop vacery sali Këris ŋa nkaỹëɗënihu.

Siyaɓ rëkwa

¹⁷ Vëỹënta mën, këlaɗëmu, keharyinëhni vële ŋwëỹëk ikaraŋ inte haraŋirun ŋa do koyëna fitëndëlehnëɗëhëhni vële hwëtahnëk va kore kore do rëndëndëhëhni watënd. Ŋaw̃ëtaryinëhni, ¹⁸ kaɓi iỹi sifa vahnë vëryokuŋëhnëɗilahna Këris Ahwëhn fu ỹa, ɓare inte dëw̃ hni ndokuŋëhnëɗëni! Gë wanës wanëŋah do wapërën wadëw̃ hni ŋa, tokaɗënihëhni vahnë vële wok vëritëna va. ¹⁹ W̃uhnë, vahnë va fop njëtani soŋe imaw̃ëhn hun Ahwëhn ŋa. Awa, nëŋëko gë w̃uhnë, ɓare ñaɗëfu ayewu vëyët soŋe idi fërën w̃a, do ant’ayewu vëyët soŋe wameh ŋa. ²⁰ W̃ën hunte yëɗahnëɗ ƴam ŋa ɓiỹëɗina w̃ëỹehnëɗëha Sintani kuyët wapary hun hna! Araɓi ipërëna Ahwëhn fu ỹa Yesu Këris nke gë w̃uhnë.

²¹ Timote, arëfëlënta mën ɗoku ỹa, nkaỹëɗëhu, gë vambaỹ mën va Lusiyus gë Yason do gë Sosipatëros.

²² (Do ami, Terëtiyus, ale herëhnëɗëha Pol aŋi kayëte, nkaỹëryiɗëmu g’uw̃ac Ahwëhn a.)

²³ Gayiyus nkaỹëku. Ami, Pol, ỹalu hna nkeɓu do hnam mbarëlëɗëni vële hwëtahnëk va fop. Erasët, ahwët koryi naw̃ ỹa, gë aỹënta fu ỹa, Karëtus, nkaỹënihu.

²⁴ [Araɓi ipërëna Ahwëhn fu ỹa Yesu Këris nke gë w̃uhnë fop. Amina.]

Icëmb tëkwa

²⁵ Cëmbëryina W̃ënu ŋa! Umë hwëhnak fanka ỹaw̃ëhnu kwëtahn hna, gë Wanës Wakasëk wante haraŋëɗëfuhëhni vahnë ŋa g’ipëƴahn soŋe Yesu Këris ŋa. Umë tëfëlëk g’ile yëtëndanëɗ wante kahnëndëk W̃ën, sow̃iko kwëlëkwël koɓëri ŋa. ²⁶ Ɓare tame, cow̃ëtik gë vëkayëte wakila va gante nke iña W̃ënu ile ye kwëlëkwël ka. Umë fop soŋe vahnë va kwëtahnahnëniha Yesu do maw̃ëhnëndëniha ye. Do koyëna njonëhninëhni uyët rac waɓulunda waɓë ɗuniỹa ŋi fop.

²⁷ Cëmbëryina W̃ënu ŋa, umë ale hwëhnak yasery ỹa fop! Umë hwëhnëk kwëlëkwël icëmb iŋa g’uw̃ac Yesu Këris w̃a! Amina.