Vantiyehn

Vantiyehn Vëfaƴik

Wade yehëhna hnë iŋi kayëte

Ale herëk kayëte Itëfëta nte kerëk Lik paŋare Yesu ŋa ye ale herëk Vantiyehn Vëfaƴik ŋa. Gante nke ka namu vacërakëlo vële hwëtahnëka Yesu va ayehna Lik herëk iŋi kayëte.

Mpëd kayëte Vantiyehn kerik yëbëlan wabëhn wafëhw imbëɗ gë ryaw̃ gë wahnah gë wabëhn wafëhw imbëɗ gë warar g’imbëɗ (64 gë 85) ga ndëcëk hnagi Yesu ỹa, ante ndëcëko wëyas Pol ŋa. Njëtinëk Lik arëfëlënta Pol yeho wati wëyas walëw̃u w̃a ɓare gena kwëlëkwël nkelahnëniho. Njëtinëk rac kaɓi, kas fagant kayëte hna, rëkëk ntehnënd «fuhnë» hnë vikerëh vidëw̃u hna.

Age Itëfëta nte kerëk Lik ŋa nësahnëɗ soŋe uwám Yesu gëɗ hnani, Vantiyehn Vëfaƴik ŋa nësëɗ vile rëfiɗëha va, ɗoku vëfaƴik soŋe ntëɗahnëni mbara vële hwëtahnëk va gante-wo-gante fagant ɓulunda wasëwif gë vële wok vëyena wasëwif. Age wapëtala kayëte Lik ŋa ntehnëk Ajë W̃ënu ŋa kërënakëhni, rëk pëgw wapëgwala Vantiyehn ŋa Iƴir Pacah iŋa njëɗahnik ntapëhnahni.

Wëlin yëb ryampo, 1.8, ile hnëfak: «Ɓare ƴëtëryin iỹin: Iƴir Ipacah iŋa cëliɗ hnë w̃uhnë do nuỹaɗun fanka falëw̃u fa do waseɗe mën yeɗun Yerusalem hna, Yuɗe hna fop do gë Samari hna, do hafo hn’ile tëkwik ɗuniỹa hna.»

Wëlin wanës wakwëhn nafa hn’iŋi kayëte: Pol, wasëwif, Ahwëhn, Iƴir Ipacah, vëfaƴik, kulu, Rom, mbara vële hwëtahnëk, Wanës Wakasëk.

Wëlin gante nke kayëte ka:

Wafac warëkwa Yesu Këris nkal li (1.1-11)

Inap gë iƴij Iƴir Ipacah (1.12–2.13)

Ipëƴahn Wanës Wakasëk Yerusalem hna (2.14–8.3)

Ipëƴahn Wanës Wakasëk hnë vankol Yuɗe gë Samari hna (8.4–12.25)

Ipëƴahn Wanës Wakasëk gante-wo-gante nkal li (13.1–21.16)

Apëlaniha Afaƴik Pol Yerusalem hna soŋe cëɗëniha (21.17–23.22)

Njoniha Pol Sesare hna (23.23–26.32)

Njoniha Pol Rom hna (27.1–28.31)

Iƴir Ipacah nte njëɗahnëɗ W̃ënu ŋa

¹ Aỹënta mën Tewofil, kayëte ndënkwëryënkw mën hna nësëɓuho fop ile pëgwëko ntind Yesu do karaŋëndëhëni vahnë ỹa ² hafo hnë fac le nufiko nji g’ambin ỹa. Ani gë kaƴahnënd ỹa, umë nkabëkëhni gë fanka Iƴir Ipacah ŋa vële tëhnako had vëfaƴik va ile rëfëka ntini ỹa. ³ Vëhni, ante mbëhnëko ŋa, Yesu tufëhnakëhniwo do tufëkëhniwo yaɓah njëtahnëni paryi nke mbëhnëk. Hnë wafac wafëhw wahnah tufëhnakëhniwo do nësëhnëhni soŋe Inaw̃ W̃ënu ŋa. ⁴ Fac ryampo, wati nte mbarëniho ŋa, më ntehnëkëhni: «Ant’aỹaw̃ëtawu Yerusalem ; napëryin ile ntehnëko Rëm njëɗaɗëhu ỹa, umë ye uyëɗ ule fëƴamuno w̃a. ⁵ San gë w̃ënka njaryëɗëho, ɓare w̃uhnë, ani gë wafac toƴe, g’Iƴir Ipacah iŋa njaryëɗerun.»

Kaƴënda Yesu

⁶ Ante mbarëniho vëfaƴik va gë Yesu, më tëƴëniha: «Ahwëhn, iỹi wati bi mbësaɗuhëhni naw̃ iŋa ɓulunda Isërayel ỹa?»

⁷ Më ntëkwakëhni: «Rëm ỹa fo yëtëk ante ntiyaɗ vëỹin ŋa; w̃uhnë maw̃ëryaniluhna ayëtu wati ma ƴamani ile ntiyahnëɗ ỹa. ⁸ Ɓare ƴëtëryin iỹin: Iƴir Ipacah iŋa cëliɗ hnë w̃uhnë do nuỹaɗun fanka falëw̃u fa do waseɗe mën yeɗun Yerusalem hna, Yuɗe hna fop do gë Samari hna, do hafo hn’ile tëkwik ɗuniỹa hna.»

⁹ Yesu, ga nësëk watac, nufiko g’ambin, do njëkëɗënihawo vëhni fop; tac aŋar cankëlehna hafo nambëniha.

¹⁰ Nkoniho ntaŋëniha Yesu g’ambin wati nte ŋaw̃ëtahëɗëho ŋa, tëketëni vësan vëhi vële suɗak viỹi viyah haryënkw lëw̃ hni do ntehnënihëhni: ¹¹ «Vësan vëvë Galile, soŋe ye ỹëw̃ërun aki ayëkëndu ambin ŋi? Asan ale w̃acëɗun Yesu ỹa, hnufëhnirunëha nji g’ambin do koyëna mbokajëɗ.»

Ahnëmpët Yuɗa

¹² Awa vëfaƴik va matëlehnëni Kuŋ Oliviye hna mbokani Yerusalem . Yëbëlan Kuŋ Oliviye ŋa gë Yerusalem tëkëko kilo uyas gë toƴe. ¹³ Tëkëndëni tuŋ, kaƴëlehnëni ƴaŋ etas hna, hnë cery ante rëkëniho nkehahnëndëni ŋa. Wëlin wamac vële yeho hnam va: Piyer , gë San , gë Sak , gë Andëre, gë Filip, gë Toma, gë Barëtelemi, gë Matiye, gë Sak aju Alëfe, gë Simo nte w̃acëɗeho Ahahnëndak, do gë Yuɗa aju Sak. ¹⁴ Mawalëniho mbarëlëndëni kwëlëkwël soŋe ƴëfa gë Mari hnëmu Yesu, gë vësëval vëryampo, do gë vëheryu Yesu.

¹⁵ Fac ryampo, ante mbarëɗëniho ŋa, Piyer matëko tase vële hwëtahnëk hna vële rëkëko mpëd keme gë wafëhw wahi (120), do ntehnëhni: ¹⁶ «Vëỹënta mën, ile fëƴahnik Vikerëh hna, watac tëfëkawo ntiya. Iƴir Ipacah iŋa pëƴahnëk koɓëri fo w̃ës David hna soŋe Yuɗa nte ryënkwaryëkëhniwo vële fëlaka Yesu va. ¹⁷ Aỹi asan, aryampo hnë fuhnë yentiko, do ɗoku rac fo hwëtehnahninëkëfuno.

¹⁸ «Kaỹ law̃ahniko koryi ile cosiko soŋe iƴëɗahn Yesu ŋa. Hnam njoko, hafo tënka ɗonk iŋi, cahnëlehna wabeỹ ŋa. ¹⁹ Vahnë vële lëɗëk Yerusalem va fop njëtaniho watac: soŋe umë w̃acahnik iŋi kaỹ gë wanës wadëw̃ hni ŋa: “Akëlëdama.” Umë fëhnëtanëɗ: “Ikaỹ Wasat.”»

²⁰ Piyer më mbok ntehnëk: «Wëlin ile herik Kayëte Wahnëw̃ hna soŋe Yuɗa ỹa:

«“Araɓi tere lëw̃u ỹa tavi, ahnë antë ntëɗahn kwëlëkwël.” + 1.20: Wahnëw̃ 69.26

Mbok keri fëna:

“Araɓi ahaw̃ary nuf ɗoku lëw̃u ile njëɗakawo W̃ënu ŋa.” + 1.20: Wahnëw̃ 69.26

²¹ Tëfëka tëhnayina aryampo hnë vële lapëhnaɗëhëfuno gante-wo-gante, ante njasëlehëɗenëho gë Yesu Ahwëhn a, ²² koɓëri ante njaryëkawo San Yesu hafo ante nufëhninëkëfuna nji g’ambin. Asan a rac nkentëɗe koyëna seɗe gë fuhnë, iɓëhn dëw̃u ŋa.»

²³ Awa, ga nësëk watac Piyer më tahnënihëhni vësan vëhi: Matiyas, gë Yosef, nte w̃acëɗeho Barësabas, (w̃ëcako fëna Yusëtis). ²⁴ Awa vële hwëtahnëk va më njëfani aki: «Wëjë, Ahwëhn, njëtëru iña vahnë ŋa fop; tufëryifuna bi mo rëhnaru hnë vëỹi vësan vëhi ²⁵ Soŋe nke afaƴik nëmpëta Yuɗa nte yik gë ỹëw̃a ile rëfëka.» ²⁶ Tac njëlëniho wanjël njëtahnëni bi mo yeɗ. Awa, më tufahnëk Matiyas ye. Nkwënëlehnëniha vëfaƴik pëhw g’aryaw̃ hna.

Itëk Iƴir Ipacah iŋa hnë fac Pantëkot

¹ Ga tëkik fac Pantëkot ỹa, vële hwëtahnëk va sëñ ryampo fo mbarëlëniho. ² Taŋ wëñaw̃ matëlehni g’ambin. Nkeho had wëñaw̃ sël hwëhn fanka, do pëɓëlehn hnë tere le ntañahnëniho hna. ³ Wati rac dënk, nulehnëni waryëw̃ wale w̃ëntëlëk gë humpen hwëɗëh. Pitëlëlehn tindahni ale-wo-le nkaf hna vëhni fop. ⁴ Pëɓëlehnëhni taŋ vëhni fop Iƴir Ipacah iŋa, pëgwëlehnëni nësëndëni vanësa vakaw̃ary, ale-wo-le gante njëɗaɗëhawo Iƴir Ipacah nësënd ka.

⁵ Hara, wati rac, wasëwif wale w̃atiko ɗuniỹa ỹi fop, Yerusalem hna nkeniho; ntënënëɗënihawo W̃ënu ŋa. ⁶ Ga nkwëryik wëñaw̃ watac, më mbarëpëlëni. Pëmpëhnahnëkëhniwo ɗus vëhni fop, kaɓi ale-wo-le hnë vëhni nkwëryëɗëhëhniwo ga nësëɗëni wanës wadëw̃u ŋa dënk. ⁷ Pëmpëhnahnëkëhniwo ɗëcët do ntehnëɗëniho: «Vëỹi vahnë vële hnësëɗ vi, vëyena bi fop vëvë Galile? ⁸ Awa, hak kolahnëɓun wëryëndëfuni, ga nësëɗëni ale-wo-le wanës wante yëw̃ëɓun ŋa? ⁹ Vëryampo hnë fuhnë Parët matiniho, gë Medi, gë Elam; nkeniho vële lëɗëko Mesopotami, do gë vëvë Yuɗe, gë Kapaɗos, gë Pon, do gë Asi; ¹⁰ gë vëvë Fërisi, gë vëvë Pampëfili, gë Esipët, do gë waresiỹo Libi ile ye ɗarël ankol Siren; do gë vële w̃atik Rom , ¹¹ gë vëvë Këret, do gë vëvë Araɓi; vëryampo wasëwif naginiho, do vëryampo caliŋëniho caliŋa wasëwif. Nkwëryëɗëfunëhëhni fuhnë fop, ale-wo-le gë nësa ntëw̃u ŋa, ga nësëɗëni soŋe waɗoku wapërën wade ntiɗ W̃ënu ŋa!» ¹² Vëhni fop pëmpëhnahnëkëhniwo ɗus do vëyëtëlohna ile nahaɗëni; ntehnëlëɗëniho vëhni fop: «Ye ga ye iỹin?»

¹³ Ɓare vëryampo njafaŋëɗënihëhniwo vële hwëtahnëk va ntehnëndëni: «Vëỹi uñen ndëw̃ëni!»

Ile nësëhnëkëhni Piyer kore ỹa

¹⁴ Awa Piyer gë vëfaƴik pëhw g’aryaw̃ va kahnëniho do ndekahnëhni kore ỹa: «Nëparyino ɗus, vëỹënta mën wasëwif do gë fop w̃uhnë vële ye Yerusalem vi: gwëryëryin ile ryëcëtaɗ ỹa. ¹⁵ Nahaɗun vëỹi ndëw̃ëni ɓare vëryëw̃ëna! Cahnëfëɗ fo wok do sëwif ceɗina muk iỹi wati! ¹⁶ Iỹin haw̃ary ye, ile nësëko kila ile w̃aciko Sowel ỹa:

¹⁷ «W̃ënu ŋa më lehnëko: “Wëlin ile rëkiɗ ỹa:

wafac warëkwa hna:

campehnëɗëfu Iƴir mën iŋa vahnë hna fop;

vijë hun gë vëryag hun va nësëɗëni wanës W̃ënu ŋa had wakila,

tufëɗëfuhëhni vëjar hun va

do gë vicër va viỹë gë huɗakery.

¹⁸ Ha, campehnëɗëfu Iƴir mën iŋa vëryokuŋ mën hna, vësan gë vësëval,

hnë wafac warac, do rëkëɗ

nësëndëni wanës W̃ënu ŋa had wakila.

¹⁹ Ntiɗëfu viỹë vifëmpëhnahnah ƴaŋ, ambin hna,

do gë wëdahëse hnani gëɗ nkal li:

umë yeɗ wasat gë hwëɗëh do gë vëŋar hwëcic,

²⁰ do ulav w̃a kuyëɗ

do ulepera w̃a mbëntëɗ had wasat.

Umë fop nkeɗ tëkahnind fac Ahwëhn a,

fac sankaf ryëwayik hn’ile mbokahniɗ rac.

²¹ Do pehëtëɗëhëhni fop vële w̃ëcaɗëha va.” + 2.21: Sowel 3.1-5

²² «Nëparyin ɗus, vahnë vëva Isërayel , ile ỹaɗëmu hnësëhnu ỹa: Yesu mbë Nasaret, gante njëtërun ki W̃ënu ŋa ntiyehnëɗëhawo viỹë vifëmpëhnahnah tase hun, gë wëdahëse do gë vile nkok nahana ahnë. Tufëku umë faƴika. ²³ Umë W̃ënu ŋa njëɗakuna gante pëhnako ka, gante kahnëndëko koɓëri ka. Do w̃uhnë njëɗarunëha vële wok vëlënënëna Sariya Moyis va pakëniha hnë kërëwa aryaw̃una. ²⁴ Ɓare W̃ënu ŋa mbëhnëndanëka, pehëtëka cëm hna, tufahnëk icëm iŋa koɗina pëlahna hn’ucankaf ntëw̃u hna. ²⁵ David nësëko soŋe Ahwëhn a:

«“Nuɗëfuhawo kwëlëkwël Ahwëhn a haryënkw mën,

g’irëhw mën nke soŋe wowu hahnëndaw̃.

²⁶ Soŋe umë pëɓahnëka ntaw̃ary mën iŋi urisah

do w̃ës mën ỹa uhnatah njëw̃ëɗ,

wëla mbahn mën iŋi ikwëtahn hna njinëgaɗ;

²⁷ Njëtëɓu tavëɗilohna ɗuniỹa vësëm hna,

tavëɗilihohna aryokuŋ hu yëlu ƴag hna.

²⁸ Njëtëndanëruho ankaw̃ nte yiɗ

gë ɗuniỹa le wok puɗina.

Igelahn gë wëjë ŋa natëɗëho ɗus.” + 2.28: Wahnëw̃ 16.8-11 »

²⁹ Piyer më mbok ntehnëkëhni: «Vëỹënta mën, paryi nke David nësëko koyëna ɓare njëtinëk wapacëk cëmëk do mbañik. Iƴag dëw̃u ŋa hafo dol ỹal fu li nkok. ³⁰ Awa, paryi nke kila yeho do njëtëko W̃ënu ŋa ntëkëhnëkawo ntehna aryampo hnë vutah vuntëw̃u hna nëmpëtëɗëha ucankaf ŋa. + 2.30: Wahnëw̃ 132.11 ³¹ Koyëna David koɓëri fo njëtëko soŋe iɓëhn Këris ŋa, do umë nësëɗëho, ante ntehnëɗëho W̃ënu ŋa tavëɗilahna ɗuniỹa vësëm hna, do tavëɗina mbahn dëw̃u ŋa nkël. + 2.31: Wahnëw̃ 16.10 ³² Wanës wadëw̃u ŋa soŋe iỹin nësëɗ Yesu, ale mbëhnëndanëk W̃ënu ŋa, do fuhnë fop waseɗe yeyinëk. ³³ Tac nufik soŋe nji ntaña laña hnëfak hna g’irëhw W̃ën. Do tame, gante ntehnëko W̃ën Rëm ỹa, nuỹak hnë umë Iƴir Ipacah iŋa do campehnëk hnë fuhnë. Umë ye ile hnuɗun do wëryëɗun iỹi wati ỹi. ³⁴ Awa David, umë kaƴëna g’ambin had Yesu. Do kat më lehnëk:

«“Ahwëhn a W̃ënu ŋa më lehnëka Ahwëhn mën a:

‘Ƴij alaña g’irëhw mën

³⁵ hafo hale këfëɗëfuhëhni vële ỹew̃ëki va haryënkw hu.’” + 2.35: Wahnëw̃ 110.1

³⁶ «Awa wëli ile rëfëka njëtëni wapacëk fop ɓulunda Isërayel ỹa: aỹi Yesu nte fakërun kërëwa ŋi, W̃ënu ŋa ntika Ahwëhn gë Arëhnayik.»

³⁷ Wanës wadëw̃u ŋa ntavëkëhniwo ɗus vële wëryëkawo va. Umë tëƴëniha Piyer gë vëfaƴik vëỹëntaw̃ va: «Vëỹënta fu, ye rëfëka lifu?»

³⁸ Piyer më ntëkwakëhni: «Gwëcëtaryin vankeya hun va do ayaryiwu ale-wo-le g’uw̃ac Yesu Këris w̃a, tavëhnahnu W̃ënu ŋa wameh hun ŋa. Awa njëɗaɗëhuna Iƴir Ipacah ŋa. ³⁹ Ƴëtëryin, iŋi Iƴir Ipacah ŋi nte ntehnëk W̃ënu ŋa njëɗaɗëhuna w̃uhnë hwëhnëk gë vutah hun va, do vële wok vëyena wasëwif va: umë ye fop vële macëɗ Ahwëhn a W̃ën fu ŋa.»

⁴⁰ Piyer mboko nësëhnëhni wanës wakaw̃ary waƴaɓah soŋe maw̃ehnahnëhni do kamënaỹehnahnëhni, ntehnëɗëhëhniwo: «Maw̃ëryin ipeh iŋa, pitaryinëhni vahnë vëw̃en vëvë gaki vi!» ⁴¹ Awa vahnë vëyaɓah hnë vëhni maw̃ëniho wanës Piyer ŋa do ntiniho njaryini. Do hnë fac rac tëkëniho vahnë wawuli warar vële wënako kore vahnë vële hwëtahnëk hna.

Ankeya vële hwëtahnëk

⁴² Koɓëri tac, paɓëniho nëpa wanës wante karaŋëɗënihëhniwo vëfaƴik ŋa, do nkeni ndampo fo vëhni fop, tokëɗëniho ndampo fo do njëfaɗëniho ndampo fo. ⁴³ Idak W̃ënu ŋa pëɓëkawo ale-wo-le, kaɓi ntiyehnëkëhni vëfaƴik va wëdahëse waƴaɓah gë viỹë vifëmpëhnahnah viyaɓah. ⁴⁴ Fop vële hwëtahnëk va ndampo fo nkeniho do cahëlëɗëniho fop ile kwëhnaniho ỹa. ⁴⁵ Wëla watere wadëw̃ hni ŋa nkwafëɗëniho do gë ile kwëhnani ỹa do cahëlëɗëniho koryi ỹa vëhni fop, ale-wo-le gante mbalëka ka. ⁴⁶ Fac-wo-fac, mbarëlëɗëniho selele Cery W̃ën Cankaf hna, do gë watere hna soŋe gubëlehn mburu ŋa g’uhnatah do g’intaw̃ary pacah. ⁴⁷ Tëfëtaɗëniho ifërën ile ntiɗëho W̃ënu ỹa do vëvë Yerusalem va fop ñaɗënihëhniwo. Awa Ahwëhn a kwënëɗëhëhniwo fac-wo-fac vële pehëtëɗëho va.

Iƴërën ale wok koɗina njas

¹ Fac ryampo, Piyer gë San Cery W̃ën Cankaf hna njiɗëniho soŋe iƴëfa ɓë wati rarëna g’anent hna. ² Nkeho asan ale cëmëko wakwër koɓëri nte nagiko ŋa yiryeryëɗeho hnë rënka le w̃acik «Wamah» hna. Fac-wo-fac njoɗeho hnam soŋe muntandëhni vële rënkëɗ Cery W̃ën Cankaf va. ³ Ante nukëhniwo Piyer gë San ga nkëhnëni tënkëni Cery W̃ën Cankaf hna, më muntakëhni koryi.

⁴ Vëfaƴik vëhi va më ntaŋëniha do Piyer më ntehnëka: «Ƴëkëryifu.» ⁵ Asan a më njëkëkëhni wapacëk kaɓi ntiyahnëkawo nuỹaɗ iñë hnë vëhni.

⁶ Piyer më ntehnëka: «Wëla ɗalasi kwëhnala, ɓare ile hoɗëfu liwu ỹa ntinëndëmi: g’uw̃ac Yesu Këris mbë Nasaret ŋa, matëry ayas!» ⁷ Tac taŋ më pëlaka vák rëhw ỹi ndemahna mat. Taŋ, wakwër ŋa njaw̃ëlehna, ⁸ umë ntoŋak kahn do pëgwëlehn njasënd. Tac tënkëntëlehni gë vëhni Cery W̃ën Cankaf hna: njasëɗëho ntoŋatënd uhnatah w̃a do cëmbëɗëhawo W̃ënu ŋa. ⁹ Kore ỹa fop nunihawo koyëna ga njasëɗ njëw̃atënd icëmb W̃ënu ŋa. ¹⁰ Njavëtiko paryi umë lañaɗëho «Rënka Wamah» Cery W̃ën Cankaf hna kwëlëkwël muntand. Ga nuyik ile yehawo ỹa, vahnë va pëmpëhnahnëkëhniwo ɗus do vëyëtëlohna ile nahaɗëni.

Wanës Piyer ŋa Cery W̃ën Cankaf hna

¹¹ Vahnë va nuniho asan a tavëɗilëhniwohna vëhni Piyer gë San . Soŋe umë nkaryëniho kwërënihëhni nder cankaf nte w̃acik Salomo + 3.11 Salomo aju David yeho, ahnaw̃ Isërayel had rëmu. Umë vëryehnëko Cery W̃ën Cankaf ŋa do njëtiko soŋe yasery ỹalëw̃u (1 Vëhnaw̃ 6; 1 Vëhnaw̃ 5.9-14). hna do pëmpëhnahnëkëhniwo. ¹² Ga nuk Piyer watac, më ntehnëkëhni: «Vahnë vëva Isërayel , soŋe ye pëmpëhnahnëku g’iŋi ƴërën? Soŋe ye laŋërunëhëfu? Wëjë lehnëk imëk dëw̃ fu dënk ma usatah lëw̃ fu kahnahnëk njasënd aỹi asan? ¹³ W̃ën Abëraham, gë W̃ën Isak, gë W̃ën Sakob , W̃ën vacërakëlo fu va fop tufahnëk nafa sankaf aryokuŋ alëw̃u ỹa Yesu. Njëɗahnërunëha vëhni Pilat hna. Umë ñaɗëho tava ɓare w̃uhnë ŋwëỹërunëho. ¹⁴ W̃uhnë ŋwëỹërunëha Afacah, Asatah a. Pecehnu arëƴu aw̃aw̃ëryahniwu tavi ale ryaw̃ëka ahnë ɓare w̃uhnë ŋwëỹërunëho. ¹⁵ Koyëna ndaw̃ërunëha ale yëɗahnëɗëho uwám w̃a ɗuniỹa li. Ɓare W̃ënu ŋa matëndëka vësëm hna do waseɗe yeɓun. ¹⁶ Kaɓi kwëtahnëɓunëha Yesu, fanka w̃ac lëw̃u w̃a njaw̃ënëka asan ale hnuɗun do yëtërun aỹi. Ha, soŋe kwëtahn inte hwëhnaɓun gë Yesu ŋi njërahnëk aỹi asan gante nuɗun w̃uhnë fop ki.

¹⁷ «Tame, vëỹënta mën, njëtëɓu ɗus w̃uhnë gë vësankaf hun vi ƴëtëluhna ile pëhnëtanëɗ ile lirunëha Yesu ỹi. ¹⁸ Ɓare W̃ënu ŋa ntik koyëna ile nësëniho wakila ŋa fop koɓëri ŋa. Umë ye: Arëhnayik, ale ntehnëko paƴiɗëha ỹa, korotëɗ. ¹⁹ Awa tame gwëcëtaryin vankeya va asahëtawu gë cape W̃ën pëhwëcëhnahnu wameh ŋa. ²⁰ Koyëna Ahwëhn a W̃ënu ŋa maw̃ëryanëɗëhu ayinëgawu, do mbokëɗ cañëtëhniwuna Yesu, ale tëhnako koɓëri ŋa soŋe lëw̃ hun ỹa. ²¹ Yesu g’ambin ñëw̃ëɗ ten hafo wati le mbokajëɗ nkwëcët fop, hafo mboka caŋ, gante nësëko W̃ën ka hnë waw̃ës wakila wacëvah wabë koɓëri ka. ²² Koyëna Moyis më lehnëko: “Ahwëhn a W̃ën hun ŋa cañëtëhniɗëhuna kila g’ami ki. Avë ɓulunda hun yeɗ. Ge tëkik afo ahnëpawuna fop ile ntehnëɗëhu ỹa. ²³ Ale w̃ëỹëɗ maw̃ëhna iỹi kila ỹa ndaw̃ëɗe do cani ɓulunda W̃ën hna kwëlëkwël.” + 3.23: Ɗivëta Sariya 18.15,18,19

²⁴ «Ha, wakila wante hnësëɗëho, koɓëri Samiyel ŋa, vëhni fop pëƴahnëni wati le yehahninëk dol ỹi. ²⁵ Vutah wakila watac va yerun do nkentahnirun akwëtëla nte kwëtëlëniho W̃ënu gë vacërakëlo hun va ante ntehnëkawo Abëraham: “Hnë ale hnagik hnënk lëw̃ hu njëɗëɗëfuhëhni waɓulunda waɓë nkal ŋi fop.” + 3.25: Wapëgwala 22.18 ²⁶ Soŋe hun ten W̃ënu ŋa canika Aryokuŋ alëw̃u ỹa, paƴika ndemaw̃u aravu w̃uhnë fop vankeya vameh hun va.»

Piyer gë San haryënkw vëhitiŋ hna

¹ Wati nte nësëhnëɗënihëhniwo Piyer gë San koyëna kore ỹa, tëkiniho vësëna wasaɗëha vëryampo, tëfëlini g’asankaf vële yëkaɗ Cery W̃ën Cankaf va do gë wasaduse w̃a. ² Ntavëkëhniwo ɗus gë vëfaƴik vëhi va soŋe ile karaŋëɗënihëhniwo ɓulunda do pëƴahnëhnëɗëniho vësëm va mbëhnëɗëni kaɓi Yesu mbëhnëk. ³ Awa më pëlanihëhni cëɗehnënihëhni hafo ge pacëk, kaɓi tëko mëɗ. ⁴ Ɓare hnë vële wëryëko wanës vëfaƴik va, vëyaɓah kwëtahnëniho, do iƴaɓ vële hwëtahnëk na nkëhnëko tëkëni vahnë wawuli mbëɗ.

⁵ Ga pacëk vësankaf wasëwif va, gë vicër ɓulunda va do gë vëharaŋ sariya va mbarëniho Yerusalem hna. ⁶ Nkeniho hnam Anas, asëna wasaɗëha asankaf a, gë Kayif, gë San, g’Alekësandër do gë fop vësëna wasaɗëha viyëntaw̃ vële nkeni hnënk g’asëna wasaɗëha asankaf a. ⁷ Umë cëɗëtijini vëhni, Piyer gë San, kahnëndënihëhni haryënkw mbara ntëw̃ hni hna do tëƴënihëhni: «Gë iỹëhne fanka, umë ye, g’uw̃ac mo ntihantun iỹin?»

⁸ Awa Piyer , pëɓëkawo Iƴir Ipacah iŋa, më ntëkwakëhni: «Vësankaf do gë vicër ɓulunda, ⁹ dol tëƴëɗeɓun soŋe ufërën ule linëhnëɓunëha asan ale woko koɗilohna njas, umë ye, gante njërënik ka. ¹⁰ Awa, ƴëtëryin w̃uhnë fop, araɓi ɓulunda Isërayel ỹi fop njëtëni: g’uw̃ac Yesu Këris mbë Nasaret ŋantiɓun iỹin. Yesu nte fakehnërun ŋa do W̃ënu ŋa mbëhnëndanëka vësëm hna, soŋe lëw̃u kahnahnëk aỹi asan, ani haryënkw hun, g’imbahn kendeŋ. ¹¹ Yesu ye

«“itaka inte cañëtaniho vëvëry cery ŋa

do ye tame inte mbëryahnëk W̃ënu ŋa cery ntëw̃u ŋa fop.” + 4.11: Wahnëw̃ 118.22

¹² Hnë umë fo nke ipeh iŋa. Ɗuniỹa li fop, W̃ënu ŋa koɓëri canëtëlahna ahnë ahaw̃ary ale hoɗen tëfin pehëtahninëfu.»

¹³ Vëhitiŋ vësankaf va pëmpëhnahnëkëhniwo ɗus, kaɓi nunihëhniwo vëhni Piyer gë San g’ikwëtahn nësëɗëniho do njëtaniho fëna vëhni dënk vësan vëhwëhn uyët këm fo ye; do njavëtënihëhniwo taŋ vërëfal Yesu yeho koɓëri ŋa. ¹⁴ Kaɓi nunihawo asan ale yërëniko ỹa, ga kahnëk ɗarël lëw̃ hni, ñoñ vëhwëhnalohna ile nësëɗëni. ¹⁵ Awa më ntehnënihëhni cahnëni Mbara Vëhitiŋ hna do pëgwëlehnëni nkwajëlëndëni vëhni fo: ¹⁶ «Hak ntiɗenëhëhni vëỹi vësan? Vëvë Yerusalem vi fop njëtëni wapacëk vëhni lik viỹë vifëmpëhnahnah vi do koɗelënëhna nkwajin. ¹⁷ Karaŋ dëw̃ hni ŋi tëfëlahna camp g’ahaw̃ary ɓulunda hna. Tëfëka mbañëhninëhni antë mbok nësëhnënihëhni vahnë soŋe Yesu.»

¹⁸ Tac më mbok macënihëhni Piyer gë San do mbañëhnënihëhni antë mbok nësëni ma karaŋënihëhni vahnë soŋe Yesu. ¹⁹ Ɓare më ntëkwani: «Ƴëkëryin w̃uhnë dënk: caŋëk bi haryënkw W̃ën hna aw̃aw̃ëhniwu, hara gena w̃aw̃ëhnëfuna umë. ²⁰ Ge fuhnë ye koɗilëfuhna ravëfu inës ile hnuɓun do wëryëɓun ỹa.»

²¹ Ga mbok ŋañënahnënihëhni kat vëfaƴik va, tavëlehnënihëhni; vëhnuỹalohna fere ntihahnënihëhni wameh, kaɓi ɓulunda ỹa fop cëmbëɗënihawo W̃ënu ŋa soŋe ile njërënik asan a. ²² Asan arac kwëhnako ile lëbik wabëhn wafëhw wahnah.

Iƴëfa vële hwëtahnëk

²³ Piyer gë San, tavëndeni tuŋ, njilehnëni taŋ gë vële hwëtahnëk vëỹëntaw̃ pëƴanihëhni fop ile ntehnënihëhni vësankaf vësëna wasaɗëha va gë vicër vëỹëntaw̃ ɓulunda ỹa. ²⁴ Ga nëpanihëhni, vëhni fop, pëgwëlehnëni njëfandëniha aki W̃ënu ŋa: «Ahwëhn, wëjë lik ambin ŋi, g’inkal iŋi, gë wov ỹi, do gë fop ile yehëhna hnam ỹa. ²⁵ Gë fere Iƴir Ipacah ŋa njëɗaruha acërakëlo fu David , aryokuŋëhn hu ỹa, nës:

«“Soŋe ye ntavëkëhni aki wayal w̃i?

Soŋe ye nkwajëlëɗëni ntini waɓulunda ŋi ile wok koɗina nke?

²⁶ Vëhnaw̃ vëvë nkal vi pëhwëtani w̃ët w̃a.

Ha, vëvë haryënkw ɓulunda va nkwëryëlëni ŋwëỹëniha Ahwëhn a W̃ënu ŋa gë Arëhnayik alëw̃u ỹa.”

²⁷ Paryi nke, hn’iŋi naw̃, Eroɗ gë Pos Pilat nkwëryëlëni gë vële wok vëyena wasëwif va do gë ɓulunda Isërayel ỹa, këfëniha aryokuŋ asëvah alëw̃ hu ỹa Yesu, ale rëhnaru ỹa. ²⁸ Ɓare ile ntini ỹi fop, gena haw̃ary ile fëhnaruho wëjë dënk koɓëri ỹa fo ntini. ²⁹ Tame, Ahwëhn, nëpary gante ŋañënahnëɗënihëfu ka, do njëɗaryihni, vëryokuŋ hu va, pëƴahnëni wanës hu ŋa g’ikwëtahn pëɓah. ³⁰ Tufahnëry fanka hu fa gë fere wëdahëse wapëmpëhnahnah njërënahnënihëhni vahnë va g’uw̃ac Yesu, aryokuŋ hu asëvah ỹa.»

³¹ Ga puhnani iƴëfa ŋa, pëgwëlehn ñënkand hn’ile mbarëniho hna. Pëɓëlehnëhni vëhni fop Iƴir Ipacah iŋa do pëgwëni pëƴahnëndëni wanës W̃ënu ŋa g’ikwëtahn.

Iɗemal vële hwëtahnëk

³² Fop vële hwëtahnëko va nkwëryëlëniho g’intaw̃ary do g’inahan pacah, nkeni ndampo fo. Cehëlëɗëniho fop ile kwëhnani ỹa do ahnë dehnëɗilohna ile kwëhnak ỹa umë fo hwëhnëk. ³³ Vëfaƴik va pëƴahnëɗëniho iɓëhn Ahwëhn a Yesu gë fanka sankaf do W̃ënu ŋa njëɗaɗëhëhniwo fop ile valëɗëhëhniwo ỹa. ³⁴ Hnë vëhni fop ahnë gojëlawohna iñë, kaɓi vële hwëhnako wëhaỹ ma watere va nkwafëɗëniho wati wati, do njojëndëni koryi ỹa ³⁵ njëɗandënihëhni vëfaƴik va: vëhni, cehëlendënihëhniwo vëhni fop do ale-wo-le, gante mbalëka ka, nuỹaɗëho.

³⁶ Nkeho hnam asan ale w̃aciko Yosef . Avë hnënk Levi yeho do Sipër hna nagiko. Vëfaƴik va Barënabas macënihawo, umë fëhnëtanëɗ «asan ale hamënaỹehnëɗ». ³⁷ Asan arac hwëhnako kaỹ nte nkwafëko do njo koryi ỹa, njëɗahni vëfaƴik va, soŋe vële mbalëɗ va.

Wamër Ananiyas gë Safira

¹ Nkeho fëna asan ale w̃aciko Ananiyas. Nkwëryëlëniho g’asëvalu, Safira, nkwafëni kaỹ nte kwëhnaniho ŋa. ² Ŋaỹëtëko koryi ỹa tac nji njëɗahni vëfaƴik va ile wok ỹa, do asëvalu njëtëko.

³ Awa Piyer më ntehnëka: «Ananiyas, soŋe ye w̃aw̃ëru Sintani tënki hafo pëɓ ntaw̃ary hu hna? Mërëhnëruha Iƴir Ipacah iŋa, ŋaỹëtëru koryi ile wafahnëru kaỹ dëw̃ hu ŋa! ⁴ Awafahnënd ỹa wëjë hwëhnëko kaỹ iŋi, do nte nkwafëru ŋa fëna gena bi wëjë hwëhnëko koryi ỹi? Hak kolëru ahnaha hafo ali koyëna? Gena vahnë w̃ërëhnëru, W̃ënu ŋa w̃ërëhnëru.»

⁵ Ananiyas, ga nkwëryëk watac, njok cëmëlehn taŋ. Fop vële yëtako watac va ntakëkëhniwo ɗus. ⁶ Vëjar njilehnini përyëni iñas ŋa tac njoni mbañëni.

⁷ Ga ndëcëk wëwati warar, asëvalu Ananiyas tëkëlehn, hara ƴëtëna ile liyak hnam ỹa. ⁸ Piyer më tëƴëka: «Pëƴarye, kaỹ nte wafërun ŋa, koryi lëw̃u ỹi aki bi nke?»

Më ntëkwaka: «Ha, aki nke.»

⁹ Awa Piyer më ntehnëka: «Hak kolahnërun aw̃ërëhnuna Iƴir Ahwëhn a aki? Nëpary: vële yikëh mbañiniha asan hu va tëkini rënka li do njiɗëni mbañinihi, wëjë fëna.»

¹⁰ Wati rac dënk njolehn haryënkw Piyer cëmëlehn taŋ. Vëjar va tënkëlehnini tëkatëniha ga cëmëk; njolehnëniha mbañëniha ɗarël hn’ile mbañëniha asanu hna. ¹¹ Watac njonëhnikëhniwo ntakah cankaf vële hwëtahnëk va fop gë vahnë vëhaw̃ary vële yëtako va.

Vifëmpëhnahnah viyaɓah vile ntiɗëni vëfaƴik

¹² Vëfaƴik va ntiɗëniho viỹë vifëmpëhnahnah gë wëdahëse waƴaɓah ɓulunda hna. Vële hwëtahnëk va fop njehëkëhniwo ɓarël nder Salomo + 5.12 Salomo aju David yeho, ahnaw̃ Isërayel had rëmu. Umë vëryehnëko Cery W̃ën Cankaf ŋa do njëtiko soŋe yasery ỹalëw̃u. (1 Vëhnaw̃ 6; 1 Vëhnaw̃ 5.9-14) mbë Cery W̃ën Cankaf hna. ¹³ Ahnë ahaw̃ary ɗëkëɗilohna naw̃ahni; do vahnë va fop ntënënëɗënihëhniwo ɗus. ¹⁴ Hnë watac fop vële hwëtahnëɗëha Ahwëhn va nkwënaɗëniho kwëlëkwël, vësan gë vësëval. ¹⁵ Njiniho hafo canëndënihëhni vëres va vankaw̃ hna: hnë wëgway kwëtëɗenihëhniwo ma hnë wafad, soŋe, ge Piyer ndëcëɗ, wëla cën dëw̃u ŋa fo koɗ cankëhni. ¹⁶ Vahnë vëyaɓah fëna nkaryaryëɗënihëhniwo vëres do gë vële mbërehnëni waƴine vëvë vankol vante kakëniho gë Yerusalem va. Do fop njërënëɗeniho.

Vëfaƴik va mbërehnëɗeni

¹⁷ Asëna wasaɗëha asankaf a gë wasaduse waỹëntaw̃ w̃a fop ñew̃aryënihëhniwo vëfaƴik va ile ntiɗëniho ỹa. Awa umë pëhnani ntinihëhni iñë. ¹⁸ Më matëni pëlanihëhni vëfaƴik va do cëɗehnënihëhni kaso ɓulunda hna. ¹⁹ Ɓare g’umëɗ ga, mëleka Ahwëhn a më piɗëtëk warënka kaso w̃a, canëkëhni do ntehnëhni: ²⁰ «Ƴiryin Cery W̃ën Cankaf hna afëƴawuni ɓulunda ỹa wanës wante yoɗ uwám usër hna.»

²¹ Vëfaƴik va maw̃ëhnëlehnëniha: koɓëri fo g’acahnëfëɗ ga, njilehnëni Cery W̃ën Cankaf hna pëgwëlehnëni karaŋëndënihëhni vahnë va.

Awa, asëna wasaɗëha asankaf a do gë vële nkeniho va më macënihëhni Mbara Vëhitiŋ vicër ɓulunda wasëwif va soŋe kitiŋënihëhni. Tac më paƴehnëni njinëhnini vëfaƴik va, gë kaso njojini. ²² Ɓare vëyëka va ga tëkëni kaso hna, vërëkatëlëhniwohna hnam. Umë mbokani pëƴahnëni: ²³ «Tëkatëɓun warënka kaso w̃a ga nkok piɗi ɗus vëyëka va ale-wo-le ỹëw̃a lëw̃u hna haryënkw warënka hna, ɓare ga piɗëtëɓun, ahnë tëkatëlëfunahna ɓambery!» ²⁴ Ante nkwëryëniho watac ŋa, asankaf vëyëka Cery W̃ën Cankaf ŋa gë vësankaf vësëna wasaɗëha va vëyëtëlohna ile nahaɗëni do tëƴëlëɗëniho bi ye likëhni vëfaƴik va.

²⁵ Hnë wati rac, tëkëlehni ahnë pëƴahni: «Vësan vële sëɗehnërunëho va selele Cery W̃ën Cankaf hna nkeni do ɓulunda ỹa karaŋëɗëni.» ²⁶ Awa, vësankaf vëyëka va njilehnëni gë vësan vërac mbokaryinihëhni vëfaƴik va. Ɓare vëỹañënalohna, kaɓi ntakëkëhniwo gë ɓulunda ỹa antë ntutënihëhni gë wëraka.

²⁷ Ga mbokaryinihëhni, umë njonihëhni Mbara Vëhitiŋ hna gë vësëna wasaɗëha hna. Asankaf vësëna wasaɗëha ỹa ²⁸ më ntehnëkëhni: «Mbañëhnirun karaŋ vahnë g’uw̃ac aỹi asan ŋa. Ɓare wëli pëɓënërunëhëhni vahnë vëvë Yerusalem vi ikaraŋ hun iŋi wahakili walëw̃ hni hna, do ntehnërun fuhnë ryaw̃ëka aỹi asan.»

²⁹ Awa Piyer gë vëfaƴik vëỹëntaw̃ va më ntehnëni: «W̃ënu ŋa rëfëka maw̃ëhni, gena vahnë. ³⁰ W̃ën warëm fu ŋa mbëhnëndanëka Yesu nte fakërun hnë kërëwa soŋe aryaw̃una. ³¹ Umë matëndëk W̃ënu ŋa soŋe ntaña g’irëhw lëw̃u had asankaf do afehët, njëɗahnëhni vahnë vëva Isërayel va nkwëcëtëni vankeya vantëw̃ hni va do nuỹahnëni itavëhn wameh wadëw̃ hni ŋa. ³² Do fuhnë, waseɗe warac yeɓun, g’Iƴir Ipacah nte njëɗakëhni W̃ën vële w̃aw̃ëhnëɗëha va.»

³³ Mbara Vëhitiŋ va, ga nkwëryëni watac, ntavëkëhniwo had tënkëhni wasakahn w̃a, do ñaɗëniho ndaw̃ehnënihëhni vëfaƴik va. ³⁴ Ɓare aryampo hnë vëhni, farise ale w̃aciko Gamaliyel, teɓako wanës ŋa. Aharaŋ sariya ale ntënënëniho ɓulunda ỹa fop yeho. Matëko tase vahnë fop tëƴ canini ten toƴe vëfaƴik va. ³⁵ Tac më ntehnëkëhni vële mbarëniho va: « Vëva Isërayel , diryin wajira ile ỹaɗun aliwuni vëỹi vësan vi. ³⁶ Ɗënkwëtaryin: ɓiỹëna nuyinëkawo asan ale w̃aciko Teyudas, pëlako nkaf ntëw̃u ŋa had aryëndah; tëkëniho vahnë wakeme wahnah vële rëfëɗëhawo va, ɓare ndaw̃iko, do fop vële rëfëɗëhawo va campëniho do golohna nkwëryënde ga nësëɗe soŋe lëw̃ hni. ³⁷ Umë, ga ndëcëk, wati vaker hna, Yuɗa avë Galile ỹa cahniko. Umë fëna vahnë vëyaɓah tëfëɗënihawo ɓare ndaw̃iko umë fëna do fop vële rëfëɗëhawo va campehniniho. ³⁸ Awa tame, wëli ile hnahaɓu ỹa: antë awo afaɓu wëɓa vëỹi vësan do tavëryinëhni njini. Ge ile ntiɗëni ỹi gë ile ñaɗëni ỹi nahan dëw̃ hni dënk matik përëkaɗ. ³⁹ Ɓare ge paryi W̃ën hna matik koɗiluhna aw̃emaỹehnuni, ant’aliwu hafo aw̃ëtaryuna W̃ënu ŋa!»

Mbara Vëhitiŋ va maw̃ëlehnëni wanës Gamaliyel ŋa. ⁴⁰ Macëlehnënihëhni vëfaƴik va, ndafehnënihëhni tac ntehnënihëhni antë mbok nësëni g’uw̃ac Yesu, tavëlehnënihëhni.

⁴¹ Vëfaƴik va cahnëlehnëni hnam g’uhnatah sankaf kaɓi W̃ënu ŋa catahnëkawo gë vëhni korotëni soŋe w̃ac Yesu w̃a. ⁴² Pëgw hnë fac rac, selele Cery W̃ën Cankaf hna do watere hna, nkoniho karaŋëndënihëhni vahnë va do pëƴahnëndëni Wanës Wakasëk Arëhnayik a, Yesu.

Vësan mbëɗ gë vëhi vële rëkëɗ ndemandënihëhni vëfaƴik

¹ Hnë wati rac, nkwënaɗëniho vële hwëtahnëk va ƴaɓ iŋa. Nkeniho hnë vëhni wasëwif wale hnagiko Isërayel hna, Wa-ebëre nësëɗëniho, do wëryampo hnë wayal wahaw̃ary matiniho, Wagërek nësëɗëniho. Vële hnësëɗ Wagërek va mëhnaɗëniho soŋe vële hnësëɗ Wa-ebëre va, ntehnëndëniho vërac vësahëlendilohna rokëtok ỹa gante caŋëk fac-wo-fac ka soŋe vësëval vëvë kore lëw̃ hni vële cëmaryëk vësan va. ² Awa vëfaƴik pëhw gë vëhi va më mbarënihëhni vële hwëtahnëk va fop ntehnënihëhni: «Caŋëna soŋe lëw̃ fu ravëfu pëƴahn wanës W̃ënu ŋa faɓahnëfu cahëlehn ile rokëɗe. ³ Awa tame, vëỹënta fu, tëhnaryinëhni hnë w̃uhnë vësan mbëɗ gë vëhi, vële pëɓëk Iƴir Ipacah, gë yasery, do hwëtahnik. Kwëtehnahnëɗëfunëhëhni iỹi ɗoku. ⁴ Koyëna fuhnë koɗëfun wo hahnëndafu iƴëfa ŋa gë ikaraŋ vahnë wanës W̃ënu ŋa.»

⁵ Vële hwëtahnëk va fop maw̃ëniho watac. Më tëhnanihëhni vëhni: Ecen, asan ale hwëtahnëkawo ɗus W̃ënu ŋa do pëɓëko Iƴir Ipacah, gë Filip, gë Përokor, gë Nikanor, gë Timon, gë Parëmenas, do gë Nikola mbë Antiyos nte saliŋëko koɓëri ŋa sali wasëwif. ⁶ Më tufinihëhni vëfaƴik va soŋe njëfanëhnënihëhni do tindënihëhni wëɓák ŋa ale-wo-le vëhni fop.

⁷ Wanës W̃ënu ŋa campëɗëho kwëlëkwël g’ahaw̃ary do iƴaɓ vële hwëtahnëk va nkwënaɗëho ɗus Yerusalem hna. Do wëla vësëna wasaɗëha vëyaɓah kwëtahnënihawo Yesu do maw̃ëhnëniha.

Ipëla Ecen

⁸ Ecen, W̃ënu ŋa njëɗëkawo ɗus do pëɓënëkawo fanka falëw̃u fa, ntiɗëho wëdahëse gë vifëmpëhnahnah visankaf ɓulunda hna. ⁹ Ɓare vësan vëryampo pëgwëlehnëni nkwajëtehnëndëniha. Vësan vërac vëvë cery caliŋa nte w̃acëɗe «Cery Caliŋa mba Vëramp vële Ravik» yeho. Ani matiniho: Siren, gë Alekësandëri, gë Silisi, do gë Asi. Nkwajëlëɗëniho gë Ecen, ¹⁰ ɓare vëhoɗilohna tufahnëni gena toña wanës wacatah wadëw̃u wante nësëndanëɗëhawo Iƴir Ipacah iŋa.

¹¹ Soŋe rac, më cosënihëhni vahnë ntehnëni nkwëryëniha ga nësëɗ wanës wante yew̃ëɗëha Moyis gë W̃ënu ŋa.

¹² Koyëna ntavëndanënihëhniwo ɓulunda ỹa, gë vicër ɓulunda va, do gë vëharaŋ sariya va. Tac më nëñëlëhnëniha Ecen pëlaniha, njoniha Mbara Vëhitiŋ hna. ¹³ Njoryaryënihëhniwo fëna waseɗe vëw̃ër va më ntehnëni: «Aỹi asan tëryëɗina nës wameh soŋe Cery Cëvah Cankaf W̃ënu ntëw̃ fu ŋa gë Sariya Moyis ỹa. ¹⁴ Nkwëryëɓunëha, ga ntehnëɗ, Yesu mbë Nasaret ŋi nihëɗ Cery W̃ën Cankaf ŋa do nkwëcëtëɗ wënamu wante njëɗakëfu Moyis ŋa.»

¹⁵ Fop vële yeho hnam va ntaŋënihawo Ecen kaɓi nunihawo yëka ỹa had yëka mëleka nkehawo.

Wanës Ecen

¹ Asëna wasaɗëha asankaf a më tëƴëka Ecen: «Toña bi ye ile hnësëɗe soŋe hu ỹi?»

² Awa më ntëkwaka: «Warëm mën gë vëỹënta mën, nëparyino: W̃ën Hnaỹah ỹa karyëtahnëkawo rëm fu ỹa Abëraham ante nkeho Mesopotami hna ani gë njihahnënd ntëɗ Aran hna. ³ Më lehnëkawo: “Tavëry nkal hu ŋi, gë hnënk hu ỹi do ayi hn’inkal nte rufëɗëmi hna.” + 7.3: Wapëgwala 12.1 ⁴ Koyëna tavëko Abëraham nkal Kalëde ŋa nji ntëɗ Aran hna. Tac ante cëmëko rëmu ŋa, W̃ënu ŋa më pakëtika hnë nkal nte yehahnërun gaki ŋi. ⁵ W̃ënu ŋa ñoñ ƴëɗëlawohna Abëraham kwëhn umë hnam, wëla fënkwac fatoƴ ƴëɗëlawohna. Ɓare më lehnëkawo njëɗaɗëha nkal iŋa do vërahu kwëhnëɗëni ge cëmëk. Hara wati rac, Abëraham kwëhnalëhniwohna ten vutah. ⁶ W̃ënu ŋa më lehnëkawo vutah vuntëw̃u va hnë nkal nte wok gena dëw̃ hni ntëɗëɗëni, hn’ile nkeɗëni vëramp do ntiɗeni këm fo hnë wabëhn wakeme wahnah (400). ⁷ W̃ënu ŋa nkwënëko piniŋëɗëhëhni ɓulunda ile liɗëhëhni vëramp ỹa. Ge ndëcëk watac, cahnëɗëni hn’inkal tac do njijëni ani dënk, hn’iŋi nkal, cëmbëndëniho. + 7.7: Wapëgwala 15.13-14 ⁸ Tac W̃ënu ŋa kwëtëlëniho gë Abëraham do njëɗahna namu háci ỹa nke dahëse kwëtëla ntëw̃ hni ŋa. Awa Abëraham nagëhnikawo facan, Isak maciko, do kácëkawo ante nuỹako wafac mbëɗ gë warar ŋa. Isak fëna koyëna kácëkawo aju Sakob , do Sakob fëna kácëkëhniwo viju, vële yeho warëm pëhw gë wahi waryënkwëryënkw w̃a.

⁹ «Viju Sakob, vërac ñew̃ary, fëlakëhniw̃o më nkwafëniha ahery hni Yosef , soŋe nji had aramp hn’inkal Esipët hna. Ɓare W̃ënu ŋa g’umë nkeniho. ¹⁰ Ntihëtëkawo mbër ntëw̃u ŋa fop do njëɗakawo yasery hafo Faraw̃o ỹa, ahnaw̃ Esipët, nëŋa ɗus g’umë. Arac më ntika guverëner Esipët hna do gë tere ucankaf hna fop.

¹¹ «Tac tëkëlehni inte cankaf Esipët hna fop gë nkal Kanan ŋa. Ambër cankaf yeho. Warëm fu w̃a ñoñ vëwolohna nuỹandëni ile tokëɗëni. ¹² Sakob njëtako nkehëhna Esipët hna ile rokëɗe, do ryënkwëryënkw ỹa më paƴëkëhni viju, warëm fu w̃a. ¹³ Ga njini higëna ỹa, Yosef më ntik njavëtëniha vicëru do Faraw̃o ỹa njëtako vicëru va ye. ¹⁴ Tac Yosef më paƴehnëk njinëhni rëmu Sakob gë tere lëw̃u ỹa fop. Vahnë wafëhw imbëɗ gë wahi g’imbëɗ (75) nkeniho. ¹⁵ Awa Sakob gë tere lëw̃u ỹa njilehnëni gë Esipët; hnam cëmëniho umë gë warëm fu waỹëntaw̃ w̃a. ¹⁶ Sisem hna njiryeryiko waỹas walëw̃ hni w̃a, kwëtini hn’iƴag inte ntaw̃ëko Abëraham gë koryi hnë viju Hamor.

¹⁷ «Ɓulunda fu ỹa njaɓëniho do nkwënaɗëniho kwëlëkwël Esipët hna hafo tëhaj wati le ntihand W̃ënu ŋa ile nësëhnëkawo Abëraham ỹa. ¹⁸ Awa, ahnaw̃ ale wok ƴëtëlawohna Yosef naw̃ëgëko Esipët hna. ¹⁹ Ahnaw̃ arac tokaɗëhëhniwo ɓulunda fu ỹa do këm fo ntiɗëhëhniwo vacërakëlo fu va porosiŋatëndëhni tavëndënihëhni vutah vunul va cëmëndëni.

²⁰ «Hnë ƴamani rac nagiko Moyis. Fatah fankwamah yeho, do W̃ënu ŋa ŋahnëkawo. Ỹalu hna njëw̃ëndiko hnë wadepera watar. ²¹ Tac më njëbik hnë kankel do ntabi hnë garyëla. Awa aryagu Faraw̃o ỹa hnufakawo do kwëɗëkawo had fatah fantëw̃u. ²² Koyëna ñëŋako Moyis fop uyët vëvë Esipët va do kwëhnako fanka hnë ile nësëɗëho do ntiɗëho ỹa.

²³ «Ga nuỹak wabëhn wafëhw wahnah, Moyis pëhnako nji njëkihni vëỹëntaw̃u vële nkeni hnënk va, viju Isërayel . ²⁴ Wati rac nukawo avë Esipët ga ntiɗëha këm fo avë Isërayel. Awa më ntëw̃ëhnëka mbaỹ ntëw̃u ŋa, ndaw̃a avë Esipët ỹa. ²⁵ Ntiyahnëkawo nkwëryëɗëni wahnënk walëw̃u w̃i, gë umë pehëtëɗëhëhni W̃ënu ŋa, ɓare vëwëryëlohna. ²⁶ Ga pacëk, Moyis tëkatëkëhniwo vële nkeni hnënk va ga mëtëɗëni do ñaɗëho konjëlehnëhni. Më ntehnëkëhni: “Wëlawo mën, hnënk yerun! Awa soŋe ye lilëɗun këm fo aki?”

²⁷ «Ɓare ale liɗëhawo aỹëntaw̃u këm fo ỹa më cañëtaka Moyis ntehna: “Ye yentahniki? Mo liki asankaf do ahitiŋ alëw̃ fu? ²⁸ Aryaw̃o bi ỹaɗu, gante ndaw̃ëruha ỹëhno avë Esipët ki?” ²⁹ Moyis ga nkwëryëk wanës watac, më nkaryëk nji ntëɗ hn’inkal Madiyan hna; hnam nuỹakëhniwo vutah vucan vuki.

³⁰ «Ga ndëcëk wabëhn wafëhw wahnah, mëleka haryëtahnëkawo Moyis wula hna, fagant humpen fatëh fante ỹagëɗëhohna ɗarël kuŋ nte w̃acik Sinayi hna. ³¹ Moyis pëmpëhnahnëkawo ga nuk hwëɗëh ha fatëh hna koyëna. Ɓare tëhaɗëho soŋe pëcëta wapacëk, më nkwëryëk kopa Ahwëhn a ga ntehnëɗëha: ³² “W̃ën vacërakëlo hu ŋa yeɓu, W̃ën Abëraham, W̃ën Isak, do gë W̃ën Sakob.” Moyis mbalëɗëho, ɗëkëɗilohna njihn yëka ỹa.

³³ «Awa Ahwëhn a më ntehnëka: “Paryëtëry wapary ŋi, kaɓi hn’ile kahnëru hna cëvak. ³⁴ Nuɓu ambër ɓulunda mën ŋa Esipët hna, nkwëryëɓu wako g’iŋëm dëw̃ hni ŋa do cëliɓu, fehëtëw̃ëhni. Tame, ƴij: paƴëɗëmi gë Esipët.” + 7.34: Icahn 3.1-10

³⁵ «Moyis tac dënk ye nte ŋwëỹëniho ntehnëniha: “Mo liki asankaf do ahitiŋ?” Umë paƴëka W̃ënu ŋa had asankaf, afehët ɓulunda g’iɗema mëleka le sahnëhnikawo humpen fatëh hna. ³⁶ Umë sanikëhni Esipët hna. Ntiko wëdahëse gë vifëmpëhnahnah hn’inkal tac, nte ntëmpëtaɗëniho Wov Vëntah hna, do gë hnë wabëhn wafëhw wahnah wula hna.

³⁷ «Moyis tac dënk lehnëkëhni viju Isërayel: “W̃ënu ŋa canëhnëɗëhuna kila had ami avë ɓulunda hun.” ³⁸ Do fëna, ante mbarëlëɗëniho ɓulunda Isërayel wula ŋa, umë hahnëɗëho yëbëlan vacërakëlo fu va gë mëleka le hnësëhnëɗëhawo hn’ikuŋ Sinayi ỹa. Hnam nuỹajëɗëho wanës W̃ën wante yëɗahnëɗ uwám usër soŋe njij pëƴafu.

³⁹ «Ɓare vacërakëlo fu va vëỹaɗilohna maw̃ëhnëniha; më cañëtaniha do pëhnani mbokani Esipët. ⁴⁰ Umë ntehnëniha Aron : “Dinëhnëryifu wamën wante ryënkwaryëhëɗëfu, kaɓi ƴëtëlëfuhna bi ye fëlaka aŋi Moyis nte sanikëfu Esipët ŋi.” ⁴¹ Awa më ndëhwarëni w̃ën le mëntëlëni gë fañihni, ntinëhnëniha saɗëha, do më ntini ambënt nëŋah soŋe ile ntini vëhni dënk ỹa. ⁴² Ɓare W̃ënu ŋa niỹahnëkëhniwo do tavëhni cëmbëndëni wahol wale ye g’ambin w̃i. Gante kerik kayëte wakila ki:

«“O ɓulunda va Isërayel,

Gena ami sënahnërun saɗëha wusaw̃

gë wasaɗëha waỹëntaw̃ hnë wabëhn wafëhw wahnah wula hna.

⁴³ Hali, ndiɓëɗunëho gante-wo-gante

usank w̃ën ile w̃acëɗeho Molok w̃a

do gë w̃ën hun ile liyarun w̃ëntëlah

g’ikol nte w̃acëɗe Refan ŋa.

Ntiyarunëho waŋi wamën w̃uhnë dënk aw̃untahnëndu.

Soŋe umë fakëtandëmu hafo Babilon .”

⁴⁴ «Wula hna warëm fu w̃a kwëhnaniho usank ule ryënkwëtehnëɗëho kwëtëla nte ntiniho W̃ënu ŋa gë vëhni ŋa. Usank rac ntiko Moyis gante ntehnëkawo W̃ën ka. Sifa ule tufëkawo w̃a ntiko. ⁴⁵ Urac, teɓalëɗëniho warëm fu w̃a. Vëhni gë Yosuwe njoniho hnë nkal nte nkehahnëniho ɓulunda vële wok vëyëtëlahna W̃ën, vële ntak W̃ën haryënkw lëw̃ hni va. Hnam nkoko afo David nke ahnaw̃. ⁴⁶ Arac nuỹako iɗema W̃ënu ŋa kaɓi W̃ënu ŋa ñaɗëhawo. Awa David tëƴëkawo maw̃ëryana nëmpët usank w̃a gë nte vëryik nte rëkëɗe cëmbahnënde, umë W̃ënu Sakob ŋa. ⁴⁷ Ɓare Cery tac Salomo + 7.47 Salomo aju David yeho, ahnaw̃ Isërayel had rëmu. Umë vëryehnëko Cery W̃ën Cankaf ŋa do njëtiko soŋe yasery ỹalëw̃u (1 Vëhnaw̃ 6; 1 Vëhnaw̃ 5.9-14). vëryehnëko.

⁴⁸ «Ɓare, ile ye toña ỹa, W̃ën Hunte Sëpëk Fop ŋa dëɗëɗina hn’acery nte mbëryëni vahnë. Wëlin ile pëƴahnëk kila ỹa:

⁴⁹ «“W̃ënu ŋa Ahwëhn a ntehnëk: ‘Ambin ŋa ye tinki naw̃ mën ŋa,

nkal iŋi ye hn’ile yinëgehnahnëɗefu wapary mën ŋa.

Iỹëhne sifa Cery hoɗun avëryëhnuno?

Aŋëhne cape koɗëfu ỹëwu?

⁵⁰ Gena bi ami lik vëỹin fop?’”

⁵¹ «W̃uhnë vahnë vële kambëk vankaf vi, W̃ënu ŋa macëɗëhu ɓare piɗërun wasakahn hun + 7.51 Piɗërun wasakahn hun: Wagërek hna ntehnik vintaw̃ary hun va kácina. Rac fëhnëtanëk vëyentaryahnina ɓulunda W̃ën hna. w̃a gë vanëf hun va, ŋwëỹëɗunëha kwëlëkwël Iƴir Ipacah iŋa! Had vacërakëlo hun va nkerun! ⁵² Nkehëhna bi kila ile nkoni vëvërehnëna? Ndaw̃ënihëhni vële fëƴahnëɗëho itëk Yesu, Asatah a. Do w̃uhnë, tame, nkwafërunëha do aryaw̃ehnuna. ⁵³ Toña ye, nuỹarun sariya W̃ën ỹa gë wamëleka ŋa, ɓare mawëhnëluhna muk!»

Icëm Ecen

⁵⁴ Vëhitiŋ vësankaf wasëwif va, ga nkwëryëni wanës watac, cenakëhniwo ntavah ŋa soŋe Ecen afo cemëlehnandëni aki fo wabeñ ŋa. ⁵⁵ Ɓare umë, pëɓëkawo Iƴir Ipacah iŋa, më kaŋëk g’ambin do nu humpen inaỹ W̃ënu ŋa, do Yesu g’irëhw W̃ën kahnëko. ⁵⁶ Awa më ntehnëk: «Nëparyin: nuɗëfu ambin ŋi piɗëtak do Ajë Ahn’a g’irëhw W̃ën kahnëk.»

⁵⁷ Vële wëryëko wanës watac va, më ndekani ɗus ciŋalehnëni vanëf va, më nëñëlëhnëniha vëhni fop. ⁵⁸ Canëniha naw̃ hna do ntutëndëniha gë wëraka soŋe ndaw̃ëniha. Vële w̃ërahnëkawo Ecen va, jar nte w̃acik Sol kwëtehnahnëniho viỹi vilëw̃ hni va.

⁵⁹ Wati nte ntutëɗënihawo ŋa, Ecen njëfako ntehn: «Ahwëhn Yesu, kwëtehnahnëmi ntaw̃ary mën iŋa!» ⁶⁰ Tac njolehn ndëkwëhn do ndeka rëkwa ỹa gë fanka fop: «Ahwëhn, tavëhnëryihni uw̃i w̃eh!» Ga nësëk koyëna cëmëlehn.

Ikorotehn vële hwëtahnëka Yesu

¹ Sol nëŋëkawo iɗaw̃ Ecen ŋa. Nkeniho hnam vësan vële hahnëndako soŋe W̃ën mbañënihawo do konëhnëɗënihawo ɗus.

Fac rac dënk pëgwiniho koroteyehnëndeni ɗus vële hwëtahnëka Yesu va Yerusalem hna. Vëhni fop campëniho vankol vambë Yuɗe gë Samari hna, vëfaƴik va fo woko hnam. ³ Sol, umë njawërëɗëho mbëvehnëhni vële hwëtahnëk va; njiɗëho tere-wo-tere canëndëhni, vësan gë vësëval, cëɗëndëhni.

Ɗoku Filip Samari hna

⁴ Vële sampehniko va ndapëniho wayal hna pëƴahnëndëni Wanës Wakasëk ŋa. ⁵ Filip njiko naw̃ cankaf Samari hna pëgwëlehn nësëhnëndëhni soŋe Arëhnayik a vahnë vëvë hnam va. ⁶ Ɓulunda ỹa fop nëpaɗënihawo Filip gë yasery kaɓi nkwëryëniho ga nësëɗe vifëmpëhnahnah vile ntiɗëho va do nuniho: ⁷ vëyaɓah vële nkeniho gë waƴine va cahnënihëhniwo ndekatëndëni ɗus; do vëreyah gë vële ye vorovoro vëyaɓah njërëniniho. ⁸ Koyëna, naw̃ iŋa hnë uhnatah sankaf nkeho.

⁹ Hara, asan ale w̃acik Simo lëɗëntiko hn’ankol tac do mbilaƴo kavëla ntiɗëho. Pëmpëhnahnëndanëɗëhëhniwo ɓulunda Samari ỹa do naỹënaɗëho. ¹⁰ Fop ɓulunda ỹa, vutoƴ gë vënaỹah per, nëpaɗënihawo pary. Ntehnëɗeho: «Aỹi asan fanka W̃ën fa dënk ye, fale w̃acëɗe “Fanka Fahnaỹah.”» ¹¹ Mbiỹëko ga pëmpëhnahnëndanëkëhniwo gë mbilaƴo kavëla lëw̃u ỹa, soŋe umë nëpaɗënihawo pary. ¹² Ɓare ante pëƴakëhniwo Filip Wanës Wakasëk soŋe Naw̃ W̃ënu ŋa do gë soŋe Yesu Këris ỹa, kwëtahnëniho do njaryiniho vësan gë vësëval per. ¹³ Simo umë dënk më lehnëko kwëtahnëk do njaryiko. Koɓëri tac, ŋaw̃ëɗilawohna Filip kaɓi pëmpëhnahnëkawo ɗus vifëmpëhnahnah gë wëdahëse wade nuɗëho ŋa.

¹⁴ Ante njëtaniho, vëfaƴik va Yerusalem hna, vëvë Samari va maw̃ëni wanës W̃ënu ŋa, më paƴënihëhni ỹal hni hna Piyer gë San . ¹⁵ Vëhni ga tëkëni Samari hna, umë muntanënihëhni vële hwëtahnëk va nuỹahnëni Iƴir Ipacah iŋa ¹⁶ kaɓi Iƴir Ipacah iŋa cëlëlohna ten wëla hnë aryampo hnë vëhni; g’uw̃ac Ahwëhn a Yesu fo njaryiniho. ¹⁷ Awa Piyer gë San më tindënihëhni wëɓák ŋa nuỹalehnëni Iƴir Ipacah iŋa.

¹⁸ Simo ga nuk vële hwëtahnëk va njëɗayini Iƴir Ipacah iŋa ante tindënihëhni vëfaƴik wëɓák ŋa, më ñaɗ njëɗahni koryi vëhni Piyer gë San ¹⁹ ntehnëhni: «Maw̃ëryanëryino ami fëna iŋi mëk, soŋe ale-wo-le rindëɗëfu wëɓák ŋa nuỹahn Iƴir Ipacah iŋa.»

²⁰ Ɓare Piyer më ntëkwaka: «Araɓi mbëvehni koryi hu ỹi gë wëjë per, kaɓi naharu uyëɗ W̃ënu ŋa koɗe ntaw̃i! ²¹ Tëfëlihna wëla toƴe alinti ɗoku le liɗëfun ỹi, kaɓi ntaw̃ary hu ŋa catëna haryënkw W̃ën hna. ²² Tavëry iña hu meh iŋi do muntaryehna Ahwëhn a soŋe, ge koɗ nke, tavëhnahni iña meh nte hwëhnaru ntaw̃ary hu ŋi. ²³ Ha, tavëry kaɓi nuɗëfu njapëru do aramp wameh yeru.»

²⁴ Awa Simo më ntehnëkëhni vëhni Piyer gë San: «Muntanëryinow̃a Ahwëhn a w̃uhnë dënk soŋe antë nkewo iñë hnë wante hnësërun ŋi fop.»

²⁵ Vëfaƴik vëhi va, ga puhnani nës ile njëtëniho soŋe Ahwëhn a Yesu do pëƴahnëni wanës waɗëw̃u ŋa, mbokalehnëni Yerusalem. Nkaw̃ hna pëƴahnëhëɗëniho vankol Samari vaƴaɓah Wanës Wakasëk ŋa.

Filip gë asan avë Ecopi

²⁶ Fac ryampo mëleka Ahwëhn lehnëkawo Filip: «Ƴiryeyi g’ankaw̃ ƴirah nte w̃atëk Yerusalem yiɗ Gasa ŋi.» ²⁷ Awa Filip njilehn taŋ. Nkaw̃ ntëw̃u hna, nulehna asan. Asan arac alënënik avë Ecopi yeho, ale hwëtehnahniko hnapul Kandas ỹa, ahnaw̃ asëval avë Ecopi ỹa. Soŋe icëmb W̃ënu ŋa njiko Yerusalem hna ²⁸ do gë ỹalu mëncëɗëho. Saret lëw̃u hna ntañako do kayëte nte kerëko kila le w̃aciko Esayi ŋa karaŋëɗëho. ²⁹ Iƴir Ipacah iŋa më ntehnëka Filip: «Ƴiryeyi arëka iỹi saret.»

³⁰ Filip më nkaryëk, tëhahna, do nkwëryëɗëho avë Ecopi ỹa kayëte kila Esayi ŋa karaŋëɗëho. Umë tëƴëka: «Nkwëryëɗu bi ile haraŋëɗu ỹi?»

³¹ Asan a më ntëkwak: «Hak koɗëfu wëryu, ge ahnë pacënëhnëɗilohna?» Do umë ntehnëka Filip kaƴënti saret hna ntaña ɗarël lëw̃u.

³² Hara viŋi Vikerëh karaŋëɗëho:

«Nkeho had ife

ile yiryeryëɗe gante ndaw̃ëɗe,

ndemëhnako had fape fante wok koɗina nës haryënkw

ale w̃ëcëɗëha imul,

umë fëna ñoñ nësëna.

³³ Cëfëhnanik do nuỹana satah.

Ahnë koɗina nës soŋe vutah vuntëw̃u va

kaɓi koɓëri fo ntihëtik ɗuniỹa li.»

³⁴ Avë Ecopi ỹa më tëƴëka Filip: «Këlami, pëƴarye bi soŋe mo nësëɗ kila ỹi aki? Soŋe lëw̃u ỹa dënk bi, ma ahnë ahaw̃ary ye?» ³⁵ Awa Filip më teɓak wanës ŋa, pëgw hnë Vikerëh vitac dënk, më nësëhnëka Wanës Wakasëk wëɓa Yesu ŋa.

³⁶ Nkoniho njindëni tëkëlehnëni hn’ile nke w̃ënka. Awa avë Ecopi ỹa më ntehnëk: «Wëlin w̃ënka; ye w̃emaỹehnëɗ yaryiwu?» ³⁷ [Filip më ntëkwaka: «Ge kwëtahnëru gë intaw̃ary fu ŋa fop, koɗeru ayaryi.» Awa asan a më ntehnëka: «Kwëtahnëɓu Yesu Këris Aju W̃ënu ŋa ye.»] ³⁸ Tac Filip më kahnëndehnëk saret ỹa cëlëlehnëni g’umë w̃ënka hna do njarya. ³⁹ Ga ndanini w̃ënka hna, Iƴir Ahwëhn a nufëlehna Filip. Asan a golohna nunda, ɓare nkoko njind nkaw̃ ntëw̃u ŋa g’uhnatah. ⁴⁰ Filip umë nulehn hnë nkol Asot hna nkeho, tac më tëfëk naw̃ g’inaw̃, pëƴahnëhënd gante-wo-gante Wanës Wakasëk ŋa, hafo wati nte tëkëko hn’inaw̃ Sesare hna.

Sol kwëtahnëka Yesu

¹ Hnë wati rac, Sol nahan dëw̃u ŋa fop iɗaw̃ vile hwëtahnëkawo Ahwëhn a fo yeho. Njiko asëna wasaɗëha asankaf hna ² do tëƴa vëkayëte vante tufahnëɗ njëtahni hnë vacaliŋa vambë Damas hna bi mo nke. Koyëna, ge tëkatëkëhni hnam vësan ma vësëval vële rëfëɗ Nkaw̃ Ahwëhn a, vëkayëte vatac waw̃ëryanëɗëhawo pëlahni do njiryeryëhni Yerusalem . ³ Awa gë Damas njiɗëho do tëko tëha naw̃ tac ante penëkawo taŋ caharaɓ humpen hunte w̃atiko g’ambin ŋa. ⁴ Njolehn do nkwëryëlehn kopa ga ntehnëɗëha: «Sol, Sol, soŋe ye vërehnëɗuho?»

⁵ Sol më tëƴëka: «Ahwëhn, mo yeru?»

Më ntëkwaka: «Ami, Yesu, nte vërehnëɗu ŋa ye. ⁶ Tame matëry, tënkëry naw̃ hna, do hnam pëƴaɗeru ile rëfëka ali ỹa.»

⁷ Vële tëfëlëniho Sol va vëhoɗilohna mbok ñënkani do vëhoɗilohna fëna nësëni iñë. Nkwëryëɗëniho ɗus kopa ỹa, ɓare vëhnuɗilawohna ahnë. ⁸ Sol matëlehn, ŋes ɗus, ɓare golohna nund. Awa më pëlayik vák ỹa kahi tëkaryi gë Damas. ⁹ Hnë wafac warar mëpëko, do tokëɗilohna, ceɗilohna fëna.

¹⁰ Hara, Damas hna nkeho ale hwëtahnëk do w̃acëɗeho Ananiyas. Ahwëhn a karyëtahnëkawo do ntehna: «Ananiyas!»

Umë ntëkwaka: «Ahwëhn, ani nkeɓu.»

¹¹ Ahwëhn a më ntehnëka: «Ƴiryeyi tameki kalu ile w̃acëɗe Kalu Satah, do tere Yuɗa hna. Tëƴalëryehna asan avë nkol Tarës ale w̃acëɗe Sol ỹa. Iỹi wati dënk iƴëfa njëfaɗ ¹² do, hn’ikaryëtahn, nukawo asan ale w̃acëɗe Ananiyas tënkëko tere hna do tinda wëɓák ŋa mëpëtahna.»

¹³ Ananiyas më ntehnëk: «Ahwëhn, vahnë vëyaɓah nësëhnëniho soŋe aỹi asan do pëƴaniho fop wameh wante ntikëhni vahnë hu va Yerusalem hna. ¹⁴ Do njijëk hn’ani gë fanka vësankaf vësëna wasaɗëha va soŋe pëlahni fop vële ramahnëki va.»

¹⁵ Ɓare Ahwëhn a më ntehnëka: «Ƴirye, kaɓi tëhnaɓuha aỹi asan nke aryokuŋëhn mën, do ntiɗëfuha ayëtëndan uw̃ac mën hnë vële wok vëyena wasëwif hna gë vëhnaw̃ vëlëw̃ hni hna, do gë hnë vahnë vëva Isërayel hna fëna. ¹⁶ Tufëɗëfuha ami dënk fop ile rëfëka korot soŋe mën ỹa.»

¹⁷ Awa Ananiyas njilehn. Ga tëkëk, tënkëko tere hna, tinda wëɓák ŋa Sol do ntehna: «Aỹënta mën Sol, Ahwëhn a Yesu haryëtahnikino nkaw̃ nte rëfiruho hna, paƴiko soŋe aholahn avoka hnund g’ahaw̃ary do pëɓahni Iƴir Ipacah iŋa.» ¹⁸ Taŋ, ile ye had vakuɓ wuwis njolehna vinkër Sol hna do kolëlehn mbok nund g’ahaw̃ary. Awa matëlehn do njaryi. ¹⁹ Tac tokëk do fanka fa mbokalehna.

Sol gë vahnë vëvë Damas

Sol wafac ñëw̃ëntiko gë vële hwëtahnëk va Damas hna. ²⁰ Pëgwëlehn karaŋëndëhni caliŋa wasëwif hna pëƴahnënd Yesu Aju W̃ënu ỹa ye. ²¹ Fop vële hnëpaɗëhawo va pëmpëhnahnëkëhniwo do tëƴëɗëniho: «Gena bi aỹi asan horotehnëɗëhëhniwo Yerusalem hna vële ramahnëka Yesu va? Do ƴijëna bi ani wakwëhnampër soŋe pëlahni do njiryeryëhni hnë vësankaf vësëna wasaɗëha hna?» ²² Ɓare Sol nkwënaɗëhawo fanka fa karaŋ dëw̃u hna do wasëwif wale lëɗëko Damas w̃a vëyëtëlohna bi ye nahaɗëni ante tufëɗëhëhniwo wapacëk Yesu ye Arëhnayik a.

²³ Ga mbiỹëk Sol hnam, wasëwif w̃a më pëhnani ndampo fo ndaw̃ehnëniha, ²⁴ ɓare pëƴayiko wante pëhnalëniha ŋa. Njëkaɗeho warënka naw̃ hna g’umëɗ gë g’anent, soŋe kolahni ndaw̃i. ²⁵ Umëɗ ndampo, vële hwëtahnëk karaŋëɗëho va hnë kankel njëbënihawo, njoniha, cëlëndëniha hamëhni kece sankaf ile heceyahniko tenda hna.

Sol Yerusalem hna

²⁶ Ga tëkëk Yerusalem hna Sol njëkëhnahnëko mbarëlënti gë vërëfal va, ɓare fop ntakëkëhniwo g’umë, kaɓi vëhwëtahnëlohna bi paryi gë vëhni nkentik. ²⁷ Awa Barënabas më nufëka njoka vëfaƴik hna. Umë tëfëtanëhnëkëhni gante nukawo Sol Ahwëhn ka nkaw̃ Damas hna do gante nësëhnëkawo Ahwëhn ka. Pëƴakëhniwo fëna gante karaŋëɗëhëhniwo vahnë va g’uw̃ac Yesu w̃a Damas hna g’ikwëtahn cankaf. ²⁸ Koɓëri tac, Sol gë vëhni nkentiko, njasëlehnëɗëho Yerusalem hna gante ñaɗ ka do karaŋëɗëhëhniwo vahnë va g’uw̃ac Ahwëhn a g’ikwëtahn. ²⁹ Nësëhnëɗëhëhniwo fëna wasëwif wale hnësëɗ wanës wagërek ŋa do nkwajëlëɗëniho gë vëhni, ɓare vëhni fëna njëkëlehnëɗëniho ndaw̃ëniha. ³⁰ Ante njëtani vële hwëtahnëk ŋa më njoniha hafo hn’ankol Sesare hna do, hnam, më cañëtëniha nji hn’ankol Tarës hna.

³¹ Awa fop vële hwëtahnëk vëvë Yuɗe, Galile, do gë Samari hna ƴam nkeniho, naỹëɗëniho hnë kwëtahn hna; ankaw̃ Ahwëhn ŋa tëfëɗëniho, do nkwënaɗëniho, g’iɗema Iƴir Ipacah iŋa.

Iƴërën Ene

³² Hnë wafac warac Piyer njasëlendëho nkal hna fop. Hnë fac ryampo cabëko hnë vële hwëtahnëkawo Yesu do lëɗëko hn’ankol Lida hna. ³³ Umë tëkatëka asan ale w̃acik Ene. Vorovoro nkeho: matëlohna hn’ipad dëw̃u hna koɓëri wabëhn mbëɗ gë watar. ³⁴ Piyer më ntehnëka: «Ene, Yesu Këris njërënëki! Matëry afëhwët ipad hu ŋi.» Ene matëlehn taŋ. ³⁵ Fop vële lëɗëko Lida va gë vëvë lañ Saron va nunihawo do kwëtahnënihawo Ahwëhn a.

Iɓëhn Dorëka

³⁶ Asëval ale hwëtahnëk yeho nkol nte w̃acik Yafa. Tabita maciko. Uw̃i w̃ac «Dorëka» ye gë wanës wagërek ŋa, (umë lehnëɗe «incaw»). Uli fërën fo paɓëko g’uryema vëhaỹëhnah. ³⁷ Wati rac tesëko cëmëlehn. Ga njaryik ñas iŋa, më kwëtik hnë cery mbë ƴaŋ etas hna. ³⁸ Vële hwëtahnëk vëvë Yafa va njëtaniho Piyer Lida hna nke, ɗarël lëw̃ hni. Më cañëtënihëhni vësan vëhi, paƴënihëhni aki: «Këlayiru, ƴij ỹal fuhn’a hara ɓiỹëlihna.»

³⁹ Awa Piyer tëfëlëntëlehni gë vëhni. Ga tëkëni, më njiryeryik cery nte ye ƴaŋ etas hna. Vële cëmaryëk vësan va fop tëhanihawo kotëndëni; tufëɗënihawo vacuɗ gë viỹi vihaw̃ary vile ntiɗëho Dorëka ante nkoko cëmëna ŋa.

⁴⁰ Piyer më canëkëhni vahnë va fop. Më ndëkwëhnëk do njëfa. Tac cahëtak gë cape iñas do ntehn: «Tabita, matëry!» Umë ŋesëk. Ga nuka Piyer, matëlehn ntaña. ⁴¹ Piyer më pëlaka vák ỹa ndemaka mat. Macëlehnëhni taŋ vësëval vële cëmaryëk vësan va gë vële hwëtahnëk vëhaw̃ary, tufëkëhni ga njënëk. ⁴² Njëtayiko naw̃ Yafa hna fop do vëyaɓah kwëtahnënihawo Ahwëhn a. ⁴³ Piyer mbiỹëko Yafa hna; hnë tere avál ale w̃aciko Simo hna nkeho.

Piyer vëhni Korëney hna

¹ Nkeho, Sesare hna, asan ale w̃aciko Korëney; kapiten yeho hnë kaŋ wasoɗaɗe wavë Rom le w̃acëɗeho «Kaŋ vëvë Itali». ² Kahnëndako icëmb W̃ënu ŋa, do ntakëɗëhawo umë gë vëvë tere lëw̃u va fop. Ndemaɗëhëhniwo ɗus vëhaỹëhnah vëvë ɓulunda wasëwif va, do njëfaɗëhawo W̃ënu ŋa kwëlëkwël. ³ Fac ryampo, ga carëtak lav a, ikaryëtahn nuỹako: mëleka W̃ën nuko wapacëk ga tënkëɗ tere lëw̃u hna do ntehna: «Korëney!»

⁴ Korëney ntaŋëkawo mbalatënd do tëƴa: «Nëpaɗëmi, ye ye?»

Mëleka ỹa më ntehnëka: «W̃ënu ŋa nkwëryëk iƴëfa hu ŋa do maw̃ëhnëki. Nuk fëna ile ryemaɗuhëhni vëhaỹëhnah va. ⁵ Awa tame paƴëryihni vahnë Yafa njini njojëniha ale w̃acik Simo Piyer ỹa. ⁶ Hnë tere avál ale w̃acik Simo hna nke, ale lëɗëk tëfary wov hna.»

⁷ Ga njik mëleka le hnësëhnakëndëha ỹa, Korëney më macëkëhni taŋ vëhi vëryokuŋ vëlëw̃u hna do gë soɗaɗe ryampo ale ryokuŋëhnëɗëhawo. Arac fëna ahahnëndak soŋe W̃ën yeho. ⁸ Umë pëƴakëhni fop ile ryëcëtak takan ỹa, tac paƴëlehnëhni gë Yafa.

⁹ Ga pacëk, ante nkëhnëko tëk lav a nkaf hna, njiɗëniho do tëhaniho Yafa. Hnë wati rac Piyer kaƴëko ƴaŋ teras cery hna soŋe iƴëfa. ¹⁰ Umë njoka inte do ñaɗëho tok. Wati nte nëgëhnëɗeho roka ŋa, më nuk iñë hn’ikaryëtahn. ¹¹ Umë nuk ambin ŋa ga piɗëtak, do iñë sëlëndajëɗëho nkal li, nkeho had ipand ƴankah nte fërëtik do pëlayi vacape vanah tak. ¹² Hn’ipand tac, sifa wulaw̃ gë wusaw̃ fop yeho hnam, gë vile huhaɗ nkal li, do gë wusëry. ¹³ Më nkwëryëk kopa ga ntehnëɗëha: «Matëry, Piyer, ɗaw̃ëryihni do asemëhni!»

¹⁴ Ɓare Piyer më ntëkwak: «Muk! Ahwëhn, koɓëri tokëla ile mbañëk sariya fu ỹa ma wok pacëna.»

¹⁵ Kopa ỹa më mbok ntehnëka kat: «Ant’alehn pacëna ile pëƴahnëk W̃ën pacëk ỹa.»

¹⁶ Wahwënta warar ntiyako koyëna, tac pand iŋa mbokalehn g’ambin.

¹⁷ Piyer pëmpëhnahnëkawo do tëƴaɗëho bi ye pëhnëtanëɗ iñë ile nuk ỹi. Hnë wati rac, vële paƴiko Korëney va tëƴalëɗëniho tere Simo ỹa, do tëkëlehnëni rënka hna. ¹⁸ Umë mëcalëni tëƴëni: «Ani bi nke asan ale w̃acëɗe Simo Piyer ỹa?»

¹⁹ Wati nte nkoko Piyer nahand soŋe iñë ile nuk ỹa, Iƴir Ipacah iŋa më ntehnëka: «Nëpary, vësan vërar rëƴalëɗëhi. ²⁰ Cëlëry, ayiwu tame gë vëhni hara gwajëlehnalihna, kaɓi ami faƴikëhni.»

²¹ Awa Piyer më cëlëk nji hn’ile nkeni vësan hna do ntehnëhni: «Ami ye ale yëkëlehnëɗuna. Soŋe ye yijërun?»

²² Umë ntëkwaniha: «Kapiten ale w̃acik Korëney ỹa faƴikëfu. Asan asatah ye, ale lakëɗëha W̃ënu ŋa do wasëwif w̃a fop ŋahnëniha. Mëleka W̃ën lehnëka macehni ayi tere lëw̃u hna soŋe nëpa ile lehnëɗuha ỹa.» ²³ Awa Piyer më ndënëkëhni ndakëntini hnam.

Ga pacëk, kahnëtantëlehni gë vëhni do vëryampo hnë vële hwëtahnëk vëvë Yafa va ntapëhnanihawo. ²⁴ Ga mbok pac kat, tëkëlehnëni Sesare hna. Korëney napëɗëhëhniwo; paƴehnëkëhniwo vahnë vëlëw̃u va do gë wëlawow̃u w̃a njijëni. ²⁵ Wati nte nkëhnëko tënk Piyer tere ŋa, Korëney kacakawo, ndëkwëhn nkaỹa g’icëmb. ²⁶ Ɓare Piyer matëndëkawo ntehna: «Matëry! Ahnë fo yeɓu, ami fëna.»

²⁷ Tac, ante nkoniho nësëlëndëni gë Korëney tënkatëndëni tere hna, Piyer tëkatëkëhniwo hnam vahnë vëyaɓah ga mbarëni. ²⁸ Umë ntehnëkëhni: «Njëtërun sariya wasëwif ỹa maw̃ëryanëlahna sëwif njind hnë tere ale wok gena sëwif ma nkeni lawo. Ɓare ami, W̃ënu ŋa nkwëryëndanëko tëfëlahna kehayi ahnë, ntiyi ale wok pacëna. ²⁹ Soŋe umë ye, ante macirunëho ŋi, njijëɓu hara nahalenta. Awa ñakëndëɓu yëtu bi ye w̃acehnirunëho.»

³⁰ Korëney më ntëkwaka: «Nuỹak wafac wahnah, gë iỹi wati ki dënk, ỹal mën hna nkeɓuho, iƴëfa iɓë g’anent ŋa, yëfaɗëfuho. Taŋ, asan ale liyak viỹi vilancah kahnëlehn haryënkw mën ³¹ do ntehno: “Korëney, W̃ënu ŋa nkwëryëk iƴëfa hu ŋa do kwëtahnëk hakili iɗema nte ryemaɗuhëhni vëhaỹëhnah ŋi. ³² Awa paƴëryihni vahnë Yafa njini njojëniha Simo Piyer. Hnë tere avál ale w̃acik Simo nke, ale lëɗëk tëfary wov hna.” ³³ Paƴëlehnëryiɓuhëhni vahnë do camehnëmi gante maw̃ëru ayij ki. Tame, haryënkw W̃ën hna nkeɓun soŋe ahnëpayi fop ile ntehnëki Ahwëhn afëƴafu ỹa.»

Wanës Piyer hnë tere Korëney hna

³⁴ Awa Piyer më teɓak wanës ŋa ntehn: «Tame nkwëryëɓu ɗus: W̃ënu ŋa dëbëndëlehnëlëhnihna vahnë va, ³⁵ ɓare, hn’inkal-wo-nkal hna, ale-wo-le lakëɗëha g’umë do liɗ usatah a, W̃ënu ŋa nëŋahnëɗëha g’ahnë arac. ³⁶ Njëtërun W̃ënu ŋa nësëhnëkëhniwo ɓulunda Isërayel ỹa soŋe pëƴahnëhni ƴam lëw̃u le hnuỹaɗe gë Yesu Këris , nte ye Ahwëhn vahnë fop ŋa. ³⁷ Ga ndëcëk ante ntehnëɗëhëhniwo San vahnë ntini njaryini ŋa njëtërun ile liyako pëgw Galile hna ten hafo Yuɗe hna fop. ³⁸ Tac njëtërunëha fëna Yesu mbë Nasaret do gante njëɗaka W̃ënu ŋa Iƴir Ipacah, pëɓënëka fanka. Umë njasëlehnëk hna ntitënd ufërën do, kaɓi W̃ënu ŋa gë umë nkeniho, njërënëɗëhëhniwo vële mbërehnëɗëho Sintani .

³⁹ «Waseɗe ile ntik fop Yerusalem hna do gë ile wojëk hn’inkal wasëwif w̃a yeɓun. Vëhni, hnë kërëwa pakëniha, ndaw̃ëniha. ⁴⁰ Ɓare W̃ënu ŋa mbëhnëndanëka fac rarëna hna; do ntik tufëhna. ⁴¹ Gena haryënkw ɓulunda hna fop tufëhnako, ɓare haryënkw fuhnë, waseɗe wale tëhnako W̃ënu ŋa umë dënk koɓëri ŋa do tokëlahnëɓun celahnëɓun g’umë ante mbëhnëndanëkawo W̃ën vësëm ŋa. ⁴² Ntehnëkëfu haraŋëfuni ɓulunda ỹa do fëƴahnëfu umë ye ale tëhnak W̃ën kitiŋëhni vësëm gë vële wok vësëmëna va. ⁴³ Soŋe lëw̃u ỹa nësëni wakila ŋa fop. Ntehnëni ale-wo-le hwëtahnëɗëha ỹa nuỹaɗ soŋe lëw̃u ỹa itavëhn wameh wadëw̃u ŋa.»

Vële wok vëyena wasëwif hnuỹaɗ Iƴir Ipacah

⁴⁴ Ante nësëɗëho Piyer watac ŋa, Iƴir Ipacah iŋa cëlëlehni hnë vële hnëpaɗëho wanës wadëw̃u hna fop. ⁴⁵ Wasëwif wale hwëtahnëko lapëhnakawo Piyer, ga nuni njëɗayini Iƴir Ipacah iŋa vële wok vëyena wasëwif va fëna, pëmpëhnahnëkëhniwo ɗus. ⁴⁶ Nkwëryëɗënihëhniwo ga nësëɗëni vanësa vante wok ƴëtina do cëmbëɗënihawo W̃ënu ŋa.

Awa Piyer më ntehnëk: ⁴⁷ «Hak koɗe ŋwëỹi vëyaryëɗena hnë w̃ënka vële hnuỹak Iƴir Ipacah iŋa had gë fuhnë ki?» ⁴⁸ Tac më ntehnëk njaryini g’uw̃ac Yesu Këris w̃a. Më tëƴëniha Piyer ñëw̃ënti gë vëhni wafac toƴe.

Itëfëta Piyer Yerusalem hna

¹ Vëfaƴik va gë vële hwëtahnëk vële yeho hnë resiỹo Yuɗe va njëtaniho vëryampo hnë vële wok vëyena wasëwif va kwëtahnëni wanës W̃ënu ŋa. ² Awa mbokajënd tuŋ Piyer Yerusalem hna, wasëwif wale hwëtahnëkawo Yesu va niraɗënihawo ³ ntehnëndëni: «Tënkëru hnë vële wok vëyena wasëwif do tokëntiru gë vëhni!»

⁴ Awa Piyer pëgwëlehn tëfëtanëhnëndëhni ile ryëcëtako ỹa, ryampo, ryampo, ntehnëhni: ⁵ «Wati nte nkeɓuho Yafa ŋa, iƴëfa mbë g’anent yëfaɗëfuho hnutu iñë hn’ikaryëtahn ga cëlëndajëɗ g’ambin: ile ye had ipand ƴankah inte fërëtik pëlayi vacape vanah nkeho, cëlëndajëɗëho ƴijënd ɗarël mën. ⁶ Njëkëɗëfuho wapacëk ile yeho hn’ipand tac ỹa, umë hnuɓuhëhni wusaw̃, gë wulaw̃, gë wule huhaɗ nkal li do gë wusëry. ⁷ Tac më wëryëɓu kopa ga ntehnëɗëho: “Matëry, Piyer, ɗaw̃ëryihni do asemëhni!”

⁸ «Ɓare më lëkwaɓu: “Muk, Ahwëhn! Koɓëri tokëla ile mbañëk sariya fu ỹa ma wok pacëna.”

⁹ «Kopa ỹa më mbok ntehniko g’ambin: “Antë alehn pacëna ile pëƴahnëk W̃ën pacëk ỹa.” ¹⁰ Watac wahwënta warar ntiyako koyëna, tac fop mbokalehn g’ambin.

¹¹ «Hara, hnë wati rac dënk vësan vërar rëkiko tere ile yehahnëɓuho hna: Sesare matiniho do hnë ỹal mën hna paƴijiniho. ¹² Iƴir Ipacah iŋa më ntehnëko rëfëlëfu gë vëhni hara gwajëlehnala. Vëỹënta mën imbëɗ g’aryaw̃ vële yojëɓu hnani vi ntapëhnanihowo Sesare hna do tënkëɓunëho gë vëhni per tere Korëney hna. ¹³ Arac tëfëtanëkëfuno gante nukawo mëleka ile rënkëko tere lëw̃u ỹa do lehnëkawo: “Paƴëryihni vahnë Yafa hna soŋe njojëniha Simo nte w̃acëɗe Piyer. ¹⁴ Pëƴaɗëhi wanës wante fehëtëɗëhu wëjë gë vëvë tere hu va fop.”

¹⁵ «Awa pëgwëɓuho hnësëhnëndëw̃ëhni ante cëliko Iƴir Ipacah iŋa hnë vëhni gante cëliko ten hnë fuhnë ka. ¹⁶ Ryënkwëtalehnu waŋi wanës Ahwëhn: “ San gë w̃ënka njaryëɗëho, ɓare w̃uhnë, g’Iƴir Ipacah iŋa njaryëɗerun.” ¹⁷ Awa W̃ënu ŋa koyëna njëɗëkëhni Iƴir Ipacah iŋa gante njëɗëkëfu ante kwëtahninëka Ahwëhn a Yesu Këris . Mo lë yeɓu, ami, w̃ëỹahnu ile ntik W̃ënu ŋa?»

¹⁸ Ante nkwëryëniho waŋi wanës ŋa, fop ndemëhnalehnëniho do cëmbëndëniha W̃ënu ŋa ntehnëndëni: «Awa paryi nke W̃ënu ŋa njëɗakëhni vële wok vëyena wasëwif imëk nkwëcëtani vankeya vantëw̃ hni va do nuỹani itënk uwám usër hna.»

Mbara vële hwëtahnëk vë Antiyos

¹⁹ Vële hwëtahnëkawo Yesu va fop mbërehniniho ante ndaw̃iko Ecen ŋa do umë forosŋehnënkëhniwo campëni. Vëryampo hnë vëhni njiniho hafo Fenisi, Sipër, do gë Antiyos, ɓare wasëwif fo karaŋëɗëniho wanës W̃ënu ŋa. ²⁰ Vëryampo vëvë Sipër do gë Siren va njiniho Antiyos hn’ile karaŋëɗënihëhniwo Wanës Wakasëk ŋa soŋe Ahwëhn a Yesu vële wok vëyena wasëwif. ²¹ Fanka Ahwëhn fa gë vëhni nkeho. Afo kore yaɓah kwëtahnëniho do maw̃ëni tëfëndëniha Ahwëhn a.

²² Awa vëvë mbara vële hwëtahnëka Yesu vë Yerusalem va njëtaniho waŋi wakasëk do paƴëniha Barënabas nji Antiyos hna. ²³ Ga tëkëk nut gante njëɗëkëhniwo ka W̃ënu ŋa vële hwëtahnëk va, natëkawo do kamënaỹehnëkëhniwo fop vële hwëtahnëk va nko kahnëndanëhnëniha Ahwëhn a g’ikwëtahn ƴaw̃ah. ²⁴ Barënabas asan a fërën yeho, pëɓëkawo Iƴir Ipacah iŋa do g’ikwëtahn iŋa hnë wati rac vahnë vëyaɓah kwëtahnënihawo Ahwëhn a.

²⁵ Tac Barënabas njilehn hn’ankol Tarës njëkëlehnehna Sol. ²⁶ Ga nujëka, umë njojëka Antiyos. Umë ntini bëhn ỹa fop hnë cery sali vë hnam hna, do karaŋënihëhni vahnë vëyaɓah. Antiyos hna maciniho vële hwëtahnëk va ryënkwëryënkw ỹa Vahnë Këris.

²⁷ Hnë wafac warac, wakila matëniho Yerusalem njini Antiyos. ²⁸ Aryampo hnë vëhni Agabus maciko. Iƴir Ipacah iŋa hnësendëhawo ntehn ɓiỹëɗina inte cankaf yeɗ ɗuniỹa hna fop. (Nkelehn, hnë wati nte nkeho Këlod ahnaw̃ a.) ²⁹ Awa vële hwëtahnëk vëvë Antiyos va pëhnalehnëni ale-wo-le hnë vëhni njëɗahn ile mëkëɗ ỹa njëɗanahnini ndemahnini vële hwëtahnëk vëvë resiỹo Yuɗe va + 11.29 Vële hwëtahnëk vëvë resiỹo Yuɗe va wasëwif w̃a ye. . ³⁰ Umë ntiniho do njëɗanihëhni uyëɗ rac Barënabas gë Sol njinenëhnënihëhni vicër va soŋe vële hwëtahnëk Yuɗe va.

Icëm Sak do ipëla Piyer

¹ Hnë wati rac, ahnaw̃ ale w̃aciko Eroɗ Agëripa ỹa këm fo ntiɗëhëhniwo vëryampo vëvë cery sali vë Yerusalem va. ² Umë ndaw̃ehnëka gë sëlame Sak , aheryu San . ³ Nuko watac nëŋëkëhniwo wasëwif w̃a, awa hnë wati ambënt mburu kwëhn levir këm hna, më pëlayehnëka Piyer fëna. ⁴ Ga pëlayik Piyer më cëɗehnëka, do kwëtehnahnëhni wakore wahnah wasoɗaɗe wahnah wahnah nëmpëtëlëndëni njëkandëniha. Ñaɗëho tufahna ɓulunda hna ge ndëcëk ambënt Pak ŋa.

⁵ Awa Piyer kaso hna kwëtiko, ɓare vëvë cery sali va muntaɗënihawo W̃ënu ŋa kwëlëkwël soŋe lëw̃u ỹa.

Itav Piyer

⁶ Hara umëɗ nte pëhnahnëko Eroɗ , ge pacëk, njohna Piyer kitiŋi tase ɓulunda ŋa, Piyer gë vankënca ñabëlehniniho gë wasoɗaɗe wahi. Yëbëlan lëw̃ hni ndakëko wakwëɗ do vëyëka vëhi vëỹëntaw̃ va ale-wo-le ỹëw̃a lëw̃u hna nkeho haryënkw rënka kaso hna. ⁷ Taŋ, mëleka Ahwëhn karyëtahnëka kaso hna gë humpen hucankaf. Mëleka ỹa më ñakëka Piyer wabëv hna, nëgëta do ntehna: «Matëry ñap!» Awa vankënca va njolehn wëɓák wadëw̃u hna.

⁸ Tac mëleka ỹa më ntehnëka: «Ñëbary ryil hu ỹa do afërya wapary hu ŋa.» Piyer më maw̃ëhnëka do mëleka ỹa më nkwënëk: «Cuɗary cuɗ cankaf hu ŋi do arëfe.» ⁹ Piyer më tëfëlehnëɗëha hara ƴëtëna toña ye fop ile ntiɗëho mëleka ỹa: ntiyahnëkawo huɗakery ye. ¹⁰ Umë ndëcënihëhni vëyëka vëryënkwëryënkw va, tac vëhigëna va do tëkëlehnëni haryënkw rënka waryëhwëra ile paɓëlëni inaw̃ ŋa. Rënka rac piɗëtalehn umë fo haryënkw lëw̃ hni. Cahnëlehnëni tondani ankaw̃, do taŋ mëleka ỹa tavëlehna.

¹¹ Awa Piyer më njavëtëk ile liyak ỹa do ntehn: «Tame, njëtëɓu ɗus toña ye: Ahwëhn a paƴika mëleka lëw̃u ỹa, pehëto hn’imëk Eroɗ hna do gë fop wameh wante ñakëndëni ntiniho ɓulunda wasëwif w̃a.»

¹² Ga njavëtëk watac, më njik tere Mari , hnëmu San nte w̃acëɗe fëna Marëk hna. Vahnë vëyaɓah varëko hnam soŋe iƴëfanëhn dëw̃u. ¹³ Më mbankëk rënka ỹa do aryokuŋ ale w̃aciko Rod më njijëk do tëƴa bi mo ye hnam. ¹⁴ Më njavëtëk hohna lëw̃u ha do, hnatah lëw̃u hna, tavëlehn piɗëtëna, nkary ɓambery pëƴahn: «Piyer ye! Për hna nke!»

¹⁵ Umë ntehnëniha: «Cenaki!» Ɓare njaw̃ënëko paryi toña ye. Awa më ntehnëni: «Mëleka lëw̃u ỹa rëfëka nke.»

¹⁶ Piyer nkoko mbankënd. Ga piɗëtëni rënka ỹa, nutëniha, pëmpëhnahnëkëhniwo. ¹⁷ Umë ndëkwanëkëhni gë vák ỹi ndemëhnani do tëfëtanëhni gante canika Ahwëhn a hnë kaso ka. Umë mbok ntehnëk kat: «Pëƴaryina Sak gë vëỹënta fu vëỹëntaw̃ va.» Tac më cahnëk nji sëñ haw̃ary.

¹⁸ Ga pacëk, uryëñah sankaf yeho wasoɗaɗe hna; tëƴëlëɗëniho bi ne nke Piyer. ¹⁹ Eroɗ ntehnëko njëkëlehni, ɓare nuyilohna. Umë tëƴehnëkëhni vëyëka va do, kaɓi vëyëtëna hn’ile nke Piyer hna, më ntehnëk ndaw̃ini. Tac, Eroɗ më matëk Yuɗe hna nji Sesare, hnam ñëw̃ëko toƴe.

Icëm Eroɗ Agëripa

²⁰ Hara Eroɗ ntavëkawo ɗus gë vëvë Tir gë Sidon va. Vërac më maw̃alëni soŋe njijëni nësëlëni. Nuỹaniho ten nkeni lawo gë Bëlasëtis, asankaf vëryokuŋ vëvë tere ahnaw̃ va; tac më njini muntaniha Eroɗ mbokani nkeni ƴam kaɓi ile tokëɗëni vankol vantëw̃ hni ỹa fop nkal dëw̃u hna matëɗëho.

²¹ Hnë fac le cëɓëniho hna, Eroɗ më ntiyak viỹi ucankaf va, ntaña tinki naw̃ dëw̃u hna do nësëhnëhni ɓulunda ỹa fop. ²² Ɓulunda ỹa cëmbëɗënihawo, ndekatëndëni: «Had w̃ën nësëɗ, gena had ahnë!» ²³ Ɓare, wati rac dënk, mëleka Ahwëhn a tesëndanëkawo Eroɗ, kaɓi ɓësalaw̃ohna W̃ënu ŋa untënah ntëw̃u ŋa. Awa më tokëniha vandur cëmëlehn.

²⁴ Hara wanës W̃ënu ŋa campëɗëho g’ahaw̃ary nkal hna.

²⁵ Barënabas gë Sol, ante puhnaniho ɗoku lëw̃ hni Yerusalem ŋa, mbokaniho do njoryeryënihawo San nte w̃acëɗeho fëna Marëk.

Barënabas gë Sol tëhnayini soŋe paƴini

¹ Hnë cery sali vë Antiyos hna, nkeniho wakila gë vëharaŋ wanës W̃ënu ŋa: Barënabas, gë Simeỹo nte w̃acëɗeho Avahnah, gë Lusiyus mbë Siren, gë Manaỹe arëfëlënta koɓëri hn’utah Eroɗ Antipas, do gë Sol. ² Fac ryampo, wati nte cëmbëɗënihawo Ahwëhn a do cuŋëɗëniho, Iƴir Ipacah iŋa më ntehnëkëhni: «Pitëryinëhni tame Barënabas gë Sol soŋe ɗoku ile w̃acëɓuhëhni ỹa.» ³ Awa ga cuŋëni do njëfa, umë tindënihëhni wëɓák ŋa tavëlehnënihëhni njini gë ɗoku rac.

Barënabas gë Sol Sipër hna

⁴ Koyëna paƴëkëhniwo Iƴir Ipacah iŋa Barënabas gë Sol; më njini ten Selusi hna. Hnam kaƴëniho sisikulu njini tinti mbë wov nte w̃acik Sipër. ⁵ Ga tëkëni Salamin hna, pëgwëlehnëni pëƴahnëndëni wanës W̃ënu ŋa vacaliŋa wasëwif hna. San-Marëk fëna gë vëhni nkentiko do ndemaɗëhëhniwo.

⁶ Koyëna ndëcëtaniho tinti mbë wov ŋa fop hafo naw̃ Pafos hna. Hnam, më tëkatëniha sëwif le w̃aciko Bar-Yesu. Ali mbilaƴo kavëla yeho do kila ntiyako . ⁷ Guverëner tinti ỹa Serëgiyus Polus maciko do Bar-Yesu lawo lëw̃u yeho. Guverëner ỹa asan aritah yeho. Arac më macehnëkëhni Barënabas gë Sol, kaɓi ñaɗëho nkwëry wanës W̃ënu ŋa. ⁸ Ɓare ambilaƴo Elimas, (macik koyëna kaɓi Elimas fëhnëtanëk ambilaƴo gë Wagërek ŋa) kasëkëhniwo memaỹehnahna guverëner ỹa antë kwëtahn wanës W̃ënu ŋa. ⁹ Awa Sol, Pol macëɗeho fëna, pëɓëkawo Iƴir Ipacah iŋa, umë ntaŋëka ¹⁰ do ntehna: «Aroka vahnë! Afëɓah wamër! Fatah Sintani ! Ale ỹew̃ëk fop ile satëk! Guve tavëɗu mpaỹëmpaỹehn toña ỹa soŋe antë tëfëniha Ahwëhn a? ¹¹ Tame, nëpary: Ahwëhn a ndafëɗëhi, mëpëɗu do ɓokëɗila ahnu humpen ulav ha hafo mbiỹ toƴe.»

Wati rac taŋ, vinkër Elimas va mëhwëryëlehn, nkelehn hn’umëɗ mbahnah do cahëtalehnëɗëho gante-wo-gante, njëkëlehnanda ale hahëɗëha. ¹² Guverëner ỹa, ga nuk ile liyak ỹa, kwëtahnëlehnëkawo Ahwëhn a Yesu; pëmpëhnahnëkawo ɗus ikaraŋ nte karaŋiko soŋe lëw̃u ŋa.

Ikaraŋ ɓë hn’ankol Antiyos mbë Pisidi

¹³ Ga ndëcëni hnam, Pol gë vërëfëlëntaw̃u kaƴëlehnëni hnë sisikulu Pafos hna njini Perëg vë Pampëfili hna. Hnam San-Marëk tavëkëhniwo do mboka Yerusalem . ¹⁴ Ɓare vëhni, më matëni Perëg hna njini Antiyos mbë Pisidi hna. Hnam, hnë fac ntaw̃ëla hna, më tënkëni caliŋa wasëwif hna ntañani. ¹⁵ Ga karaŋik Sariya Moyis ỹa gë vëkayëte wakila va, vësankaf caliŋa va më paƴehnëk ntehnini: «Vëỹënta fu, ge kwëhnarun iñë ile hnësëɗun mbara li soŋe ahamënaỹehnahnu, koɗun ahnësu tame.»

¹⁶ Awa Pol më matëk, ndëkwanëkëhni ndemëhnani do ntehn: «Ɓulunda vëva Isërayel do gë fop w̃uhnë vële lakëɗëhu gë W̃ën vi, nëparyino! ¹⁷ W̃ën ɓulunda vëva Isërayel ŋa tëhnakëhni vacërakëlo fu vi njaɓënëkëhniwo wati nte nkoniho hn’uhneh Esipët hna, tac canikëhni hn’iŋi nkal gë fanka falëw̃u fa. ¹⁸ Hnë wabëhn wafëhw wahnah nduñënanëkëhniwo wula hna. ¹⁹ Tac, mbëvehnëkëhniwo wahnënk mbëɗ gë wahi wavë Kanan w̃a do njëɗahni nkal dëw̃ hni ŋa ɓulunda lëw̃u ỹa kwëhnëni. ²⁰ Waŋi fop mbiỹëko le rëkëk wabëhn wakeme wahnah gë wafëhw imbëɗ (450) nuỹahnëndëni nkal tac.

«Ga ndëcëk watac, më njëɗakëhni vësankaf vacërakëlo fu va hafo ƴamani kila ale w̃aciko Samiyel ŋa. ²¹ Awa, ɓulunda ỹa më tëƴëni njëɗayiniha ahnaw̃ do W̃ënu ŋa më njëɗakëhni Sol, aju Kis, avë hnënk Besame. Arac wabëhn wafëhw wahnah naw̃ëko hnë vëhni. ²² W̃ënu ŋa, ga ntihëtëka Sol, më ntika David ahnaw̃. Më ntehnëk soŋe lëw̃u ỹa: “Nuɓuha David, aju Yese: aỹi asan ale hnëŋahnëkowa ɗus ye; ntiɗ fop ile ỹaɗëfu ỹa.”

²³ «Hnë vutah David hna njëɗakëhni W̃ënu ŋa ɓulunda vëva Isërayel va Afehët, gante nësëhnëkëhniwo ka, do afehët arac Yesu ye. ²⁴ Ani gë njihahnind Yesu ỹa, San ntehnëɗëhëhniwo fop ɓulunda vëva Isërayel va nkwëcëtani vankeya vantëw̃ hni va do njaryini. ²⁵ Wati nte nkëhnëko pu ɗoku San ŋa, ntehnëɗëho: “Mo hnaharun yeɓu? Gela ale hnapëɗun a. Ɓiỹëɗina umë rëfiɗëho soŋe lëw̃u ỹa catëla dënk faryëtahnëw̃a wapary ŋa.”

²⁶ «Vëỹënta mën, w̃uhnë vutah Abëraham do w̃uhnë fop vële lakëɗëhu gë W̃ën vi: soŋe lëw̃ fu cañëtik W̃ënu ŋa waŋi wanës ipeh. ²⁷ Vahnë vëvë Yerusalem va gë vësankaf vëlëw̃ hni va vëyavëtëlawohna bi mo ye Yesu do vëwëryëlohna wanës wakila wade haraŋëɗe ntaw̃ëla-wo-ntaw̃ëla ŋa. Ɓare ante ndaw̃ehnënihawo Yesu ŋa wanës watac ntiyako: ²⁸ tëƴënihawo Pilat ndaw̃ehna mama nkoniho vëhnuỹana toña ile ndaw̃ehnahnëɗëniha. ²⁹ Ga ntini fop ile nësëko Vikerëh soŋe lëw̃u ỹa, umë cëlëndëniha kërëwa hna kwëtëniha hn’iƴag. ³⁰ Ɓare W̃ënu ŋa mbëhnëndanëka vësëm hna. ³¹ Tac, hnë wafac wayaɓah, Yesu tufëhnakëhniwo vële lapëhnajëkawo koɓëri Galile hafo Yerusalem va do ye tame waseɗe walëw̃u haryënkw ɓulunda vëva Isërayel hna.

³² «Fuhnë dënk, Wanës Wakasëk watac yonëhnijirun: ile ntehnëko W̃ënu ŋa ntinëhnëɗëhëhni vacërakëlo fu ỹa, ³³ ntinëhnëkëfu tame fuhnë, vutah vuntëw̃ hni va; umë ye ile mbëhnëndanëka Yesu vësëm ỹi. Kerik hnë Kayëte Wahnëw̃ higëna hna nësëk soŋe rac ntehn:

«“Ajë mën yeru. Pëgw dol Rëm hu yeɓu.” + 13.33: Wahnëw̃ 2.7

³⁴ W̃ënu ŋa nësëko mbëhnëndanëɗëha vësëm hna do nkal tokëɗilahna muk. Koyëna nësëko:

«“Toña hnësëhnëɗëmu, njëɗaɗëmu ami dënk, vëỹi vifërën vile vëỹëɗ gante ntehnëɓuhawo David ka.” + 13.34: Esayi 55.3

³⁵ Umë mbok ntehnëk kat hn’ikerëh kaw̃ary:

“Tavëɗilihahna aryokuŋ hu, nkël ƴag hna.” + 13.35: Wahnëw̃ 16.10

³⁶ Gena soŋe David nësëko. Umë, ndokuŋëko ɗoku ile kwëtehnahnëkawo W̃ënu ŋa hafo puhna, tac cëmëko do ɗarël warëmu hna mbañiko do nkëlëko. ³⁷ Ɓare soŋe ale mbëhnëndanëko W̃ën ỹa, arac gëlëna.

³⁸ «Awa, vëỹënta mën, tëfëka ayëtu: Yesu ntik ile rëfëka aravëhnahniwu wameh hun ŋa gante pëƴahnëɗëfun ki. ³⁹ Koyëna, ale-wo-le hwëtahnëka ỹa tavëhnëɗe wameh ŋa. Itëf Sariya Moyis ỹa koɗilohna nti rac. ⁴⁰ Awa, keharyin: antë nkewu ile kerëni wakila ŋa:

⁴¹ «“Ƴëkëryin, w̃uhnë vële pëɓëk iƴaf, pëmpëhnahnëryiw̃u do cëmëryin! Nuɗun ntiɗëfu wati fu li ɗoku ile worun kwëtahnakëndiluhna ge ahnë nësëhnakëndëhu!” + 13.41: Abakuk 1.5 »

Koyëna nësëko Pol.

⁴² Ante cahnëɗëniho Barënabas gë Pol caliŋa hna, ntehniniho mbokajëni ntaw̃ëla nte ryaviɗ hna mbok nësëni soŋe watac fo kat. ⁴³ Ga pitëlëni mbarëla hna, wasëwif wayaɓah gë vële saliŋëntik caliŋa wasëwif va tëfëlehnënihëhniwo vëhni, Pol gë Barënabas. Vëhni, nësëhnëɗënihëhniwo do kamënaỹehnëɗënihëhniwo nko kahnëndanëniha W̃ënu ŋa g’iɗema dëw̃u ŋa.

⁴⁴ Ntaw̃ëla nte ryaviko ŋa, vahnë vëvë naw̃ va fop mbarëlëniho nëpa wanës Ahwëhn ŋa. ⁴⁵ Wasëwif wëryampo, ga nunihëhni iỹi kore, pëɓëkëhniwo iñew̃ary; umë nkwajëniha Pol do njew̃ëniha.

⁴⁶ Pol gë Barënabas më ntehnënihëhni g’ikwëtahn: «Tëfëkawo ahnësëhniwu wanës W̃ënu ŋa w̃uhnë ten. Ɓare kaɓi ŋwëỹërun, tufahnërun koyëna tëfëluhna ahnuỹawu uwám usër w̃a. Tame njiɗëfun gë vële wok vëyena wasëwif. ⁴⁷ Wëlin gante ntehnëkëfuno Ahwëhn ka:

«“Ntimi humpen wayal w̃i, ayohahn Wanës Wakasëk ŋa soŋe pehëtahnini vahnë va hafo hn’ile tëkwik ɗuniỹa hna!” + 13.47: Esayi 49.6 »

⁴⁸ Vële wok vëyena wasëwif va, ga nkwëryëni waŋi wanësë, natëkëhniwo, pëgwëlehnëni cëmbëndëniha Ahwëhn a soŋe wanës wadëw̃u ŋa. Fop vële rëfëka tënkëni uwám usër hna kwëtahnëlehnëni.

⁴⁹ Wanës Ahwëhn a campëɗëho hnë resiỹo rac fop. ⁵⁰ Ɓare wasëwif wëryampo cënkwënihëhniwo vësëval vële lënënik vële saliŋëko caliŋa wasëwif, rëfëɗëho wanës W̃ënu va, do gë vëvë karyënkw naw̃ va. Njonëhninihëhni vëhni, Pol gë Barënabas, uryëñah sankaf do ntalehnënihëhni ỹal hni hna. ⁵¹ Vësan vëhi va mbankaniho ivëɗ wapary wadëw̃ hni ŋa tufahnahnëni vëw̃aw̃ëna, njilehnëni Ikoniỹum. ⁵² Ɓare ge vëvë Antiyos vële hwëtahnëk va ye, pëɓëkëhniwo uhnatah do g’Iƴir Ipacah iŋa.

Pol gë Barënabas Ikoniỹum hna

¹ Ikoniỹum hna fëna, Pol gë Barënabas tënkëniho caliŋa wasëwif hna do nësëniho wanës wapacah hafo wasëwif wayaɓah gë vële wok vëyena wasëwif kwëtahnënihawo Yesu. ² Ɓare wasëwif wale w̃ëỹëko vëhwëtahnëɗina va cënkwëɗënihëhniwo vële wok vëyena wasëwif nahanëhnëndënihëhni uw̃eh fo vële hwëtahnëk va. ³ Pol gë Barënabas mbiỹëniho Ikoniỹum hna. Njaw̃ënëniho wanës wadëw̃ hni ŋa, pëɓëkëhniwo ikwëtahn iŋa Ahwëhn hna. Ahwëhn a njëɗaɗëhëhniwo imëk ntindëni vifëmpëhnahnah do gë wëdahëse do koyëna njaw̃ënëɗëniho toña ile karaŋëɗënihëhniwo vahnë soŋe ifërën ile ntinëhnëɗëhëhni W̃ën vahnë vëlëw̃u va. ⁴ Vahnë vëvë naw̃ va, nahan dëw̃ hni ŋa nëmpëlëko: vëryampo gë wasëwif w̃a nkeniho, vëỹëntaw̃ va gë vëfaƴik va. ⁵ Wasëwif w̃a gë vële wok vëyena wasëwif va, do gë vësankaf vëlëw̃ hni va, pëhwëtaniho ntinihëhni këm fo vëhni Pol gë Barënabas do ndaw̃ënihëhni gë wëraka. ⁶ Ɓare vëhni, njëtandëni tuŋ nkaryëlehnëni gë cape Lisëtër gë Derëb, hnë resiỹo Likawoni hna, do gë caharaɓ lëw̃u ỹa. ⁷ Hnam fëna pëgwëlehnëni pëƴahnëndëni Wanës Wakasëk ŋa.

Pol gë Barënabas Lisëtër hna

⁸ Nkeho asan Lisëtër hna. Asan arac kwëlëkwël ntañaɗëho, kaɓi vorovoro nkehawo wakwër ŋi; koyëna nagiko, koɓëri ƴasëlohna. ⁹ Ante nësëɗëho Pol ŋa, nëpaɗëho. Pol ntaŋëkawo do nuko kwëhnak ikwëtahn njërënahni + 14.9 Do nuko kwëhnak ikwëtahn njërënahni: Koɗe nkwëryi njërënahni ma pehëtahni. . ¹⁰ Awa umë ndekahnëka: «Matëry, kahnëry!» Asan a ntoŋalehn, kahn, pëgw njasënd.

¹¹ Kore ỹa, ga nuni ile ntiko Pol ỹa, umë ndekani gë wanës waɓë nkal Likawoni ŋa: «Wamën ŋa mbacani vahnë do cëlini ỹal fu li!» ¹² Umë macëniha Barënabas «Sus + 14.12 Sus gë Herëmes: Wamac waki hnë wamën Wagërek hna ye. » do Pol «Herëmes», kaɓi Pol yeho ahnës wanës ỹa. ¹³ Asëna ava Sus ỹa, njojëkëhniwo wuhni wule hayëtik haryënkw rënka naw̃ hna hn’ile nkeho caliŋa ntëw̃u hna: ñaɗëniho gë kore ỹa cënanëhnënihëhni saɗëha vëhni Pol gë Barënabas.

¹⁴ Ɓare ante njëtaniho vëfaƴik vëhi va, citëniho viỹi vilëw̃ hni va tufahnahnëni vëỹaɗina koyëna do ntëfëni gë kore ndekahatëndëni: ¹⁵ «Wëlawo fu, tëfëluhna aliwu koyëna. Vahnë fo yeɓun, had w̃uhnë. Wanës Wakasëk ŋa yonëhnijirun, aravëtehniwu fop waỹi waravahn wahwëhn nafa këm wale sëmbëɗun w̃i do asahëtawu gë W̃ën paryi ka, hunte lik ambin ŋi, g’inkal iŋi, wov ỹi gë fop ile yehëhna hnam ỹa. ¹⁶ Wati le ryëcëk ỹa, tavëkëhniw̃o wayal w̃i fop tëfëndëni vankaw̃ vantëw̃ hni va dënk. ¹⁷ Ɓare, tufahnëɗëho kwëlëkwël g’ipërëna nte ntiɗëho ŋa. Njëɗaɗëhu rëv ỹa do njëɗaɗëhu iɓarëp roka yaɓah, maw̃ëryanëɗëhu ile rokëɗun do pëɓënëɗëhu walaw̃ary hun w̃a uhnatah.» ¹⁸ Wëlakënde ga nësëɗëniho aki vëfaƴik va ntakaryëkëhniwo tavëtehnënihëhni kore ỹa cënahn dëw̃ hni saɗëha ŋa.

¹⁹ Hnë wati rac dënk wasëwif w̃atiko Antiyos mbë Pisidi g’inaw̃ Ikoniỹum, cënkwënihëhniwo kore ỹa ntutëniha Pol gë wëraka soŋe ndaw̃ëniha. Ntiyahnëkëhniwo cëmëk awa më kuhëniha canëniha naw̃ hna. ²⁰ Ɓare ante kwërënihawo vële hwëtahnëk ŋa, matëko do mbokanti g’inaw̃. Ga pacëk më njini gë Barënabas Derëb.

Iɓoka Antiyos mbë Siri ŋa

²¹ Pol gë Barënabas pëƴahnëniho Wanës Wakasëk ŋa Derëb hna. Hnam vëyaɓah kwëtahnënihawo Yesu. Tac mbokani Lisëtër, Ikoniỹum do gë Antiyos mbë Pisidi hna. ²² Njaw̃ënëni wasakahn vële hwëtahnëk va, kamënaỹehnënihëhni nkoni njaw̃ënëni kwëtahn iŋa do ntehnëɗënihëhniwo: «Tëfëkëfu mbërayin ɗus tënkahnin Naw̃ ambin hna.» ²³ Hnë cery sali-wo, tahnënihëhniwo vicër, do ga cuŋëni do njëfani, më kwëtehnahnëniha Ahwëhn a, umë ale kwëtahnëni ỹa. ²⁴ Tac më ndëcëni resiỹo Pisidi hna, njini resiỹo Pampëfili. ²⁵ Umë pëƴahnëni wanës W̃ënu ŋa inaw̃ Perëg hna, tac njilehnëni inaw̃ Atali.

²⁶ Hnam më kaƴëni sisikulu njini Antiyos mbë Siri, hn’inaw̃ nte kwëtiniho hnë wëɓák W̃ën soŋe iỹi ɗoku ile puhnani tameki ỹi. ²⁷ Ga tëkëni Antiyos hna, umë mbarënihëhni vëvë cery sali va fop tëfëtanënihëhni ile ntiyehnëkëhni W̃ënu ŋa fop, do gante piɗëtëni rënka ikwëtahn ŋa soŋe vële wok vëyena wasëwif va, vëhni fëna kwëtahnahnëni. ²⁸ Pol gë Barënabas ñëw̃ëniho afo mbiỹ hnë vële hwëtahnëk vëvë Antiyos hna.

Nkwajëla soŋe háci ỹa

¹ Wati nte nkoniho Pol gë Barënabas Antiyos hna vësan w̃atëko Yuɗe tëkini hnam do pëgwëlehnëni karaŋëndënihëhni vële hwëtahnëk va ntehnëndëni: «Koɗeluhna afehëtiwu age káciluhna gante ntehnëk Sariya Moyis ka.» ² Pol gë Barënabas nkwajëlëniho ɗus gë vëhni soŋe watac. Awa umë pëhnani Pol gë Barënabas do gë vahnë vëhaw̃ary vëvë Antiyos va njini Yerusalem tëƴënihëhni vëfaƴik va gë vicër va soŋe watac. ³ Awa cery sali ỹa më paƴëkëhni njini. Më tëfëni hn’inkal Fenisi do gë Samari , tëfëtahëndëni gante kwëtahnëniha vële wok vëyena wasëwif va Ahwëhn a. Wakasëk watac natëɗëhëhniwo ɗus vële hwëtahnëk va fop. ⁴ Ante tëkëni Yerusalem ŋa, vëvë cery sali va hacakëhniwo, gë vëfaƴik va do gë vicër va, do më tëfëtanënihëhni fop ile ntiyehnëkëhniwo W̃ënu ŋa.

⁵ Ɓare, wafarise wëryampo wale hwëtahnëntikawo Yesu va më ntehnënihëhni afo kácini vële hwëtahnëk do wok vëyena wasëwif va do ntehnëni ntënënëni Sariya Moyis ỹa fop.

⁶ Vëfaƴik va gë vicër va mbarëniho gwajëlëni soŋe watac. ⁷ Ga gwajëlëni hafo mbiỹ, Piyer më matëk ntehn: «Vëỹënta mën, njëtërun mbiỹëk ga tëhnako W̃ënu ŋa fagant hun soŋe fëƴaw̃ëhni Wanës Wakasëk ŋa vële wok vëyena wasëwif va, nkwëryahnëni do kwëtahnëni. ⁸ Do W̃ënu ŋa, umë ale yëtëk iña vahnë ŋa, tufahnëk maw̃ëkëhni vële wok vëyena wasëwif va kaɓi njëɗakëhni Iƴir Ipacah iŋa gante njëɗakëfu fuhnë ki. ⁹ Dëbëndëlehnëlëfuhna vëhni gë fuhnë: vëhni fëna pacënëk wasakahn walëw̃ hni w̃a kaɓi kwëtahnëni. ¹⁰ Awa tame, soŋe ye fëgwëɗunëha W̃ënu ŋa g’ile ỹaɗun aryiɓënduni vële hwëtahnëk va? Iɗiɓ nte woyinëk mëkilënëhna ndiɓin ye, fuhnë gë warëm fu per! ¹¹ Gena bi fuhnë, kwëtahninëka Ahwëhn a Yesu, umë dënk, lik pehëtahninëfu? Awa, koyëna pehëtini vëhni fëna.»

¹² Awa, mbara ŋa fop ndemëhnaniho; Barënabas gë Pol fo nëpaɗëniho ante tëfëtaɗëniho vifëmpëhnahnah gë wëdahëse wante ntiyehnëkëhniwo W̃ën hnë vële wok vëyena wasëwif hna. ¹³ Ga puhnani wanës ŋa, Sak më teɓak ntehn: «Vëỹënta mën, nëparyino! ¹⁴ Simo Piyer tëfëtak gante paɓëkëhniwo W̃ënu ŋa ryënkwëryënkw ỹa vëhni Korëney hna vële wok vëyena wasëwif va tëhnahn ɓulunda ile kwëhnëk. ¹⁵ Do wanës wakila ŋa tëfëlëk g’ile liyak ỹi, gante kerik ki:

¹⁶ «Awa Ahwëhn a më lehnëk: “Ge ndëcëk umë mbokajëɗëfu soŋe vokaryu usank David ule yok w̃i, matëndëɗëfu vanihel vi do mbokaryëɗëfu hahnëndu. ¹⁷ Awa fop vële wok vëyena wasëwif va njëkëlendëniha Ahwëhn a; ha, fop wayal wale w̃acëɓu hwëhnëw̃ëhni w̃a. Ami Ahwëhn a dënk hnësëk watac; ¹⁸ mbiỹëk ga njëtëndanëɓuhëhni vahnë va vëỹin.” + 15.18: Amos 9.11-12 »

¹⁹ Sak më nkwënëk: «Soŋe umë ye ntiyahnëko tëfëka tavin ɓërehn vële wok vëyena wasëwif hwëtahnëka W̃ën vi. ²⁰ Kerëhnënëfuni ntehninëhni antë tokëni faỹar saɗëha, do asan g’asëval antë ndakëni ge vëỹëlëlëna, do fëna ant’aroku faỹar ile wok kácina soŋe cahna sat ỹa do ant’asewu sat. ²¹ G’iŋi karaŋ gwër nkeɗ kaɓi, koɓëri wati warëm fu ỹa, nkeniho vële haraŋëɗëhëhniwo vahnë Sariya Moyis ỹa ankol-wo-nkol do hafo dol karaŋëɗe vacaliŋa hna hnë fac ntaw̃ëla-wo.»

Kayëte nte njëɗanahnini vële wok vëyena wasëwif

²² Awa vëfaƴik va gë vicër va do gë vëvë cery sali va fop, pëhnaniho tëhnanihëhni vëryampo hnë vëhni do paƴënihëhni njintini Antiyos gë vëhni Pol gë Barënabas. Umë tëhnanihëhni vëhni Yuɗa, nte w̃acëɗeho Barësabas fëna, gë Silas. Vëhni vëhi cery sali hna fop ntënëniniho. ²³ Umë ntehnënihëhni njiryeryëryin aŋi kayëte:

«Vëỹënta fu, w̃uhnë vële wok geluhna wasëwif do lëɗëk nkol Antiyos, do gë waresiỹo Siri gë Silisi va, fuhnë, vëfaƴik va gë vicër va, nkaỹirun.

²⁴ «Njëtaɓun vahnë vële w̃atëryik ỹal fu li mpaỹëmpaỹehnënihu do pëmpëhnayehnënihu gë wanës wadëw̃ hni ŋa. Ɓare ñoñ paƴëryilëfunihna nësëhnënihu soŋe watac. ²⁵ Soŋe umë, fëhnahnëɓun fuhnë fop rëhnafuni vahnë vële faƴëryiɗëfun njiryini. Wëlawo fu w̃a, Barënabas gë Pol, nkeryiɗëni. ²⁶ Vële wafëk walaw̃ary walëw̃ hni soŋe ɗoku Ahwëhn fu ỹa Yesu Këris . ²⁷ Awa paƴëryiɓunëhëhni vëhni Yuɗa gë Silas nësëhnënihu vëhni dënk ile herëɓun hn’aŋi kayëte hna. ²⁸ Iƴir Ipacah iŋa gë fuhnë dënk pëhnaɓun ant’awëniwu ɗiɓ kaw̃ary ge gena vëỹin vile hwëhnak nafa vi: ²⁹ ant’aroku faỹar saɗëha; ant’asewu sat, ant’aroku faỹar ile wok kácina soŋe cahna sat ỹa; asan g’asëval antë ndakëni ge vëỹëlëlëna. Ge keharun vëỹin fop caŋëk. Araɓi ƴam ỹa nke hnë w̃uhnë!»

³⁰ Tavëlehnini vële faƴik va njini gë Antiyos. Ga tëkëni mbarëpënihëhniwo ɓulunda vële hwëtahnëk va njëɗanihëhni kayëte tac. ³¹ Karaŋiko kayëte ŋa do vahnë va fop natëkëhniwo gë ikamënaỹehn inte kerëhniniho ŋa. ³² Yuɗa gë Silas, vële yeho wakila vëhni dënk, nësëhnënihëhniwo ɗus vële hwëtahnëk va soŋe kamënaỹehnahnënihëhni do njaw̃ënënihëhni kwëtahn hna. ³³ Ñëw̃ëniho wafac hnam, tac vëỹënta hni va më ndëwanëhnënihëhni nkaw̃ përën, mbokahnëni gë vële faƴëkëhniwo. ³⁴ [Wati kahnëta hna Silas pëhnako nko hnam.]

³⁵ Pol gë Barënabas woko Antiyos hna do karaŋëɗënihëhniwo gë vahnë vëyaɓah vëhaw̃ary do pëƴahnëɗëniho wanës Ahwëhn ŋa.

Ipitël Pol gë Barënabas

³⁶ Ga mbiỹëk, Pol më ntehnëka Barënabas: «Ɓokafu njëkihni vëỹënta fu va hnë wahnaw̃ wale fëƴahnahnik wanës Ahwëhn hna fop, njëkihni bi hak nkeni.» ³⁷ Barënabas ñaɗëho njoryeryëniha San nte w̃acëɗeho Marëk; ³⁸ ɓare Pol caŋahnëlawohna, kaɓi Marëk tavëkëhniwo Pampëfili hna do golohna ntapëhnandëhni ɗoku lëw̃ hni hna. ³⁹ Nkwajëlëniho hafo pëmpëlëhni, më pitëlëni. Barënabas më njoka Marëk kaƴëni hnë sisikulu njini Sipër. ⁴⁰ Pol, umë, më tëhnaka Silas do ga kwëtehnahnënihëhni vële hwëtahnëk Antiyos va hnë wëɓák Ahwëhn hna, njilehnëni. ⁴¹ Umë tëfëni Siri gë Silisi do njaw̃ënehnëhëndënihëhni kwëtahn iŋa vële hwëtahnëk va.

Pol gë Silas do gë Timote

¹ Pol tëkëko fëna Derëb hna tac Lisëtër hna. Hnam nkeho asan ale hwëtahnëk macënde Timote; hnëmu fëna kwëtahnëko. Umë sëwif yeho, ɓare rëmu gërek yeho. ² Vële hwëtahnëk vëvë Lisëtër gë Ikoniỹum va wapërën waƴaɓah nësëɗëniho soŋe Timote ỹa. ³ Pol ñaɗëho Timote ntapëhnahna. Awa më njoka. Umë kácehnëka , soŋe wasëwif wale yeho waresiỹo warac w̃a, kaɓi fop njëtëniho rëmu gelohna sëwif. ⁴ Hnë vankol vante njihahnëɗëniho hna fop, pëƴaɗëhëhniwo vële hwëtahnëk va ile pëhwëtani ntini vëfaƴik gë vicër vëvë Yerusalem va do ntehnëɗënihëhniwo maw̃ëhnëni watac. ⁵ Awa vële hwëtahnëk va njaw̃ëɗëniho kwëtahn hna do nkwënaɗëniho ƴaɓi ŋa fac-wo-fac.

Ikaryëtahn Pol Tërowas hna

⁶ Pol gë Silas ñaɗëniho pëƴahnëni wanës W̃ënu ŋa hn’inkal Asi hna, ɓare Iƴir Ipacah ŋa maw̃ëryanëlëhniwohna. Awa nɗëcëtalehnëni yëbëlan Fërisi gë Galasi. ⁷ Ga tëkëni ɗarël Misi hna, umë përëkëhni njini Bitini, ɓare Iƴir Yesu ŋa maw̃ëryanëlëhniwohna. ⁸ Awa, më ndëcëni Misi njini inaw̃ Tërowas. ⁹ Gumëɗ ga, Pol ikaryëtahn nuỹako: më nuka avë Masedëwan ga kahnëk. Më muntaɗëha aki: «Cabëry Masedëwan, ƴij aryemafu!» ¹⁰ Taŋ ga ndëcëk umë, më yëkëlehnëɓun yifu gë Masedëwan, kaɓi pacëkëfuno W̃ënu ŋa w̃acëkëfuno yonëhnëfuni Wanës Wakasëk ŋa vëvë hnam va.

Ikwëtahn Lidi

¹¹ Kaƴëɓunëho sisikulu Tërowas hna yilehnëfu satën fo gë Tinti Samotëras ka. Tac ga pacëk, më yiɓun Neyapolis. ¹² Ga matëɓun hnam më yiɓun Filip, nkol resiỹo ile yeho ryënkwëryënkw vë Masedëwan, ile tampëk Rom. Wafac wayaɓah liɓunëho hn’inaw̃ itac.

¹³ Hnë fac ntaw̃ëla hna, më sahnëɓun naw̃ hna yifu tëfary sën hna hn’ile nahaɓunëho nuɗëfun hn’ile caliŋëɗëni wasëwif hna. Ntañaɓunëho do nësëhnëɗëfunëhëhniwo vësëval vële varëko hnam va. ¹⁴ Aryampo hnë vësëval vërac Lidi maciko. Asëval ale ntakëɗëho gë W̃ën yeho. Hn’inaw̃ Tiyatir matiko. Awaf wafand wavëntah + 16.14 Wafand wavëntah: Pand ɓëntah ŋa kambëk ntaw̃i; vëntah ỹa dahëse inaw̃ ŋa ye. Gë watëvavu ŋa «pourpre» ma «violet» macik. yeho. Asëval arac nëpaɗëhëfuno do Ahwëhn a piɗëtëɗëho sakahn hadëw̃u ha kolahn nkwëry do kwëtahn wanës Pol ŋa. ¹⁵ Njaryiko, gë vëvë tere lëw̃u va per. Tac më ntehnëkëfu aki: «Age paryi njavëtërun kwëtahnëɓuha Ahwëhn a, ƴijën asëlu ỹal mën hna.» Do porosiŋëɗëhëfuno w̃aw̃ëfu.

Pol gë Silas hnë kaso vë Filip hna

¹⁶ Fac ryampo gante caliŋëɗe mbokëɓunëho yindëfu, asëval aryokuŋ më kacakëfu. Gë ƴine ile hnësendëhawo ile wok tëkina nkeniho do nuỹandënihawo koryi yaɓah vële ndokuŋëhnëɗëho va gë wanës watac. ¹⁷ Pëgwëlehn tëfëlehnëndëfu, fuhnë gë Pol, ndekatënd: «Vëỹi vësan, vëryokuŋëhn W̃ën Hunte Sëpëk Fop va ye! Ankaw̃ nte yoɗ g’ipeh ŋa pëƴaɗënihu!» ¹⁸ Wafac ntiɗëho koyëna. Awa Pol, ga cilëtak, më cahëtak ntehna ƴine ỹa: «G’uw̃ac Yesu Këris w̃a cahnëryehna aỹi asëval!» Do ƴine ỹa cahnëlehna taŋ.

¹⁹ Vële ndokuŋëhnëɗëho va, ga nuni gona nuỹahnëndëniha koryi, umë pëlanihëhni vëhni Pol gë Silas kuhënihëhni njiryeryënihëhni waỹëw̃a ɓulunda hna haryënkw vësankaf naw̃ hna. ²⁰ Më ntehnëni: «Vëỹi vësan mpaỹëmpaỹehnëni naw̃ fu ŋa. Wasëwif ye ²¹ do wënamu wakasëk karaŋëɗënihëhni vahnë va, do fuhnë vële kwëhnëk Rom vi maw̃ëryanilënëfuhna maw̃in ma tëfin.»

²² Ɓulunda ỹa fëna ñaɗëniho ndafënihëhni. Awa, vëhitiŋ va më ntihëtehnënihëhni viỹi va vëhni Pol gë Silas do ntehnëni ntampini. ²³ Ga ntampënihëhni ɗus, umë cëɗënihëhni do ntehnëniha ayëka ỹa njëkandëhni ɗus. ²⁴ Ga tëk ntehnëniha koyëna tuŋ, ayëka ỹa më cëɗëkëhni hn’acery mbë conk kaso ŋa do më ŋwecëkëhni wakwër ŋa hnë waɗëhwa.

²⁵ Ga ndëcak ga, Pol gë Silas njëfaɗëniho do njëw̃ëɗëniho cëmbahnëniha W̃ënu ŋa do vëramp vëỹëntaw̃ va nëpaɗënihëhniwo. ²⁶ Pëgwëlehn ñënkand ɗus nkal iŋi, do ñënkënd fëna kaso ỹa hafo wafiɗa w̃a fop piɗëtalehn do fop vankënca vëramp va pëtalehnëhni. ²⁷ Ayëka ỹa më nëgak do, ga nuk warënka kaso w̃a piɗëtak, umë pëhwëtëk sëlame lëw̃u ỹa ñand ndëwa, kaɓi ntiyahnëkawo vëramp va nkaryëni. ²⁸ Ɓare Pol më ndekak gë fanka falëw̃u fa fop: «Ant’aliya lavah! Fuhnë fop hnani nkeɓun!»

²⁹ Awa ayëka ỹa më tëƴëk humpen, ntëfëk ɓambery kaso hna mbalatënd ntakah ŋa, do nji ndëkwëhn haryënkw Pol gë Silas. ³⁰ Tac më canëkëhni do tëƴëhni: «Vësan, ye rëfëka liwu fehëtahniw̃u?»

³¹ Umë ntëkwaniha: «Kwëtahnëryehna Ahwëhn a Yesu do pehëtëɗeru, gë tere hu ỹa per.» ³² Tac umë pëƴaniha wanës Ahwëhn a, umë gë vële yeho tere va fop. ³³ Awa g’umëɗ ga wati rac dënk ayëka ỹa njiryeryëlehnëhni ndagëhni wasër w̃a. Tac njaryëlehni taŋ umë gë vële kwëhnëk va fop. ³⁴ Tac më njokëhni vëhni Pol gë Silas gë ỹalu njëɗahni ile tokëɗëni. Aỹi asan gë tere lëw̃u ỹa fop pëɓëkëhniwo uhnatah soŋe ile kwëtahnëniha W̃ënu ŋa.

³⁵ Ga pacëk, vëhitiŋ va paƴënihëhniw̃o vahnë ntehnëniha ayëka ỹa tavëhni. ³⁶ Ayëka ỹa më njijëk pëƴahna Pol: «Vëhitiŋ va paƴehnini ravu. Awa koɗun asahnu ayiwu ƴam.»

³⁷ Ɓare Pol më ntehnëkëhni vële faƴijiko va: «Fuhnë vële kwëhnëk Rom va ndafehnënihëfu ɓulunda hna hara wahitŋëlëfuhna do tac cëɗehnënihëfu! Do tame ñandëni canënihëfu ƴëmëƴëm? Watac geɗina. Araɓi njijëni vëhni dënk canënihëfu!»

³⁸ Vële faƴijiko va më njini pëƴanihëhni waŋi wanës vëhitiŋ va. Vëhni ntakëkëhniwo ante njëtaniho Pol gë Silas Rom kwëhnini ŋa. ³⁹ Awa umë njijëni muntani tavëhnënihëhni do më canënihëhni kaso hna këlatëndënihëhni cahnëni naw̃ hna. ⁴⁰ Ga rëk cahnëni kaso hna, Pol gë Silas më njini vëhni Lidi hna soŋe nunihëhni vëỹënta hni va do kamënaỹehnënihëhni, tac njilehnëni.

Pol gë Silas Tesalonik hna

¹ Ante ndëcëniho Amëfipolis gë Apoloni ŋa, Pol gë Silas tëkëniho Tesalonik. Hnam kwëhnaniho wasëwif w̃a caliŋa . ² Pol njiko caliŋa hna, gante njehëka ka. Hnë vantaw̃ëla vatar mbarëɗëniho nkwajëlëɗëni soŋe Vikerëh W̃ënu va gë vële yeho hnam va; ³ nkabëɗëhëhniwo do tufëɗëhëhniwo Arëhnayik a tëfëka korot do mbëhnëndani vësëm hna. Ntehnëɗëhëhniwo: «Yesu nte fëƴaɗëmu ŋi ye Arëhnayik a.» ⁴ Vëryampo hnë vële hnëpaɗëho hna maw̃ëniho wanës ŋa nkentëlehnini gë Pol gë Silas. Koyëna nkeho fëna hnë vële wok vëyena wasëwif vëyaɓah, do lakëɗëhëhniwo gë W̃ën ŋa, do gë vësëval vëyaɓah vële hwëhnak nafa hn’inaw̃ hna.

⁵ Ɓare wasëwif w̃a ñew̃aryënihëhniwo rac. Awa më mbarëpënihëhni wafufafu wale yeho vankaw̃ hna, matëndënihëhni wasëwif wëryampo do ñënkëni naw̃ iŋa. Njilehnëni tere Yason hna njëkëlehnënihëhni vëhni Pol gë Silas soŋe njonihëhni haryënkw ɓulunda hna. ⁶ Ɓare kaɓi vërëkatëlëhnihna umë njoniha Yason gë vële hwëtahnëk vëryampo haryënkw vësankaf vëvë naw̃ hna pëgwëlehnëni ndekandëni: «Vëỹi vësan ñënkëni ɗuniỹa ỹa fop, do tame tëkini hnani! ⁷ Aŋi Yason hacakëhni ỹalu hna! Vëỹi vahnë fop nkwajëni sariya asankaf a, Sesar ; ntehnëɗëni nkehëhna ahnaw̃ ahaw̃ary ale w̃acik Yesu.» ⁸ Waŋi wanës mpaỹëmpaỹehnëkëhniwo kore ỹa gë vësankaf vëvë naw̃ va. ⁹ Yason gë vëỹëntaw̃ va tëfëkëhniwo cosënihëhni vësankaf va ani gë tavahnëndeni ỹa.

Pol gë Silas Bere hna

¹⁰ Mëɗënd tuŋ vële hwëtahnëk va ndëcëtënihëhniwo vëhni Pol gë Silas njini Bere. Ga tëkëni, njilehnëni caliŋa wasëwif hna. ¹¹ Wasëwif wavë hnam w̃a hwëhnako nëf ntëbini wavë Tesalonik w̃a; teɓaniho wanës W̃ënu ŋa g’imaw̃a përën. Fac-wo-fac, kahnëndaniho ikaraŋ Vikerëh va njëkahnëni bi ile karaŋëɗëhëhniwo Pol ỹa catëk. ¹² Hnë vahnë vërac wasëwif wayaɓah kwëtahnëniho, do hnë vële wok vëyena wasëwif vësëval vëryampo vële lënënik kwëtahnëniho fëna do gë vësan vëryampo.

¹³ Ɓare ante njëtaniho wasëwif wavë Tesalonik w̃a Pol mboko pëƴahnënd wanës W̃ënu ŋa Bere hna, vëhni fëna njiniho hn’inaw̃ tac cënkwëndënihëhni do mpaỹëmpaỹehnëndënihëhni ɓulunda ỹa. ¹⁴ Vële hwëtahnëk va më cañëtëniha taŋ Pol gë vëỹëntaw̃ njini gë cape wov; ɓare Silas gë Timote nkolehnëni Bere hna. ¹⁵ Vële lapëhnakawo Pol va njiryeryënihawo hnë sisikulu hafo Aten hna. Tac mbokalehnëni gë Bere g’ipaƴ Pol iɓa vëhni Silas gë Timote; pëƴanihëhni tëfëlehnëniha ñap.

Pol Aten hna

¹⁶ Wati nte napëɗëhëhniwo Pol vëhni Silas gë Timote hnë Aten hna, nuko ile lavëkawo ɗus sakahn hadëw̃u hna: nkol ŋa waravahn fo fëɓëko. ¹⁷ Nkwajëlëɗëniho gë wasëwif w̃a do gë vële wok vëyena wasëwif lakëɗëhëhniwo gë W̃ënu ŋa hnë caliŋa hna, do fac-wo-fac hnë vëỹëw̃a ɓulunda hna, gë fop vële pankëlëɗëniho va. ¹⁸ Vëhwëhn uyët vëryampo vële w̃acëɗe Wa-epikuren gë Wasëtowisen + 17.18 Wa-epikuren ŋa gë Wasëtowisen ŋa: Wa-epikuren ŋa ntiyahnëkëhniw̃o ñoñ gena hafo ɗuniỹa ỹi, W̃ën gelohna. Tëfëka natëfu ɗuniỹa ỹi fo. Wasëtowisen ŋa, soŋe vëhni, itëf nahahn nte lik ɗuniỹa ỹi fecehnëkëhni. Ñoñ baỹëmpaỹehnëɗëlihna hnë toña rac. Ntaw̃ary ɗuniỹa ỹi yeho w̃ën hudëw̃ hni ha. Tëfëkawo ntini fop ile satëk ỹa. Wakore waki tak vëhwëtahnëlohna iɓëhn vësëm ŋa. pëgwëlehnëni vëhni fëna nkwajëlëndëni g’umë. Vëryampo tëƴëɗëniho: «Ye ñaɗ nës aỹi aỹaw̃ënkah?» Vëỹëntaw̃ va më ntehnëni: «Ntiyak had soŋe wamënu wale wok ƴëtilënëhna pëƴahnëɗ». Nësëniho koyëna kaɓi Pol soŋe Yesu ỹa pëƴahnëɗëho do fëna soŋe iɓëhn vësëm ŋa.

¹⁹ Umë njoniha karyënkw ỹëw̃a ile w̃acëɗe Arewopas hna do ntehnëniha: «Nësëhnëryifu soŋe iŋi karaŋ kasëk. ²⁰ Nkwëryëndanëruhëfu ile woɓun ƴëtëlëfuhna do ñaɗëfun ɗus yëtëfu bi ye ye umë.» ²¹ Tëƴëɗënihawo Pol koyëna kaɓi fop vëvë Aten va gë vëhneh vële lëɗëntik hnam va fop nës gë nëpa wakasëk watëkwa watac ŋa fo paɓëniho.

²² Awa, Pol më matëk haryënkw vahnë vële yeho hnë Arewopas hna do ntehn: «Vëvë Aten, nkwëryëɓu vële lënënëk ɗus waravahn yerun. ²³ Ante ndapëɓuho nkol hun ŋi yëkatëndu waravahn wasëvah hun w̃i, nuɓuho hnë ryampo ga kerik aki: “W̃ën le wok ƴëtina.” Awa, W̃ën le sëmbëɗun hara ƴëtëluhna ỹa, umë ye ale yijëɓu fëƴaw̃una ỹi.

²⁴ «Uŋi W̃ën, umë ye ale lik ɗuniỹa ỹi gë ile yehëhna hnam ỹa fop do umë ye Ahwëhn ambin iŋi g’inkal iŋi. Umë, wëla acery ndampo nte mbëryëni vahnë geɗilahna gwër ntëɗahn gante-wo-gante naỹëk ka. ²⁵ Umë yëɗaɗëhëhni vahnë va fop wayën w̃a do g’ile valëɗëhëhni ỹa; ɓalëlahna vahnë paɓëniha ntinëhnëndëniha ile-wo-le ỹa. ²⁶ Hnë ahnë aryampo fo ntik waɓulunda ŋa fop do kwëtëkëhni hnë nkal li fop. Umë dënk fëhnako watac koɓëri ŋa: tëkwëndëlehnëk wayal w̃a do gë wëwati wale rëfëkawo ntëɗëni hnam w̃a. ²⁷ W̃ënu ŋa ntik rac soŋe njëkëlehnahnëniha vahnë va. Wëla ntehni ntakaryëkëhni soŋe njëkëlehnëniha, mpëd nuɗëniha. Toña-toña ỹa W̃ënu ŋa ŋaw̃ëtalahna ahnë hnë fuhnë. ²⁸ Ha, “Umë lik njënëɗen, ñënkanden do nkeyin.” Do fëna had gante nësëni vëyëw̃ vëryampo ki: “Paryi nke vutah vuntëw̃u va yeɓun.”

²⁹ «Awa, kaɓi vutah vuntëw̃u va yeyinëk, tëfëlahna nahayin W̃ënu ŋa mëntëlëni gë ravahn sanu, koryi ma taka, nte ntik ahnë gante nahak ka. ³⁰ Ɓare W̃ënu ŋa ɗëkwëna wati le nkoniho vëyëtëna vahnë gante ntënënëɗëniha ka, tame macëɗëhëhni fop, hnë ile-wo-le hna, nkwëcëtani vankeya vantëw̃ hni va. ³¹ Kahnëndëk fac ile kitiŋahnëɗëhëhni g’ale tëhnaka vahnë va fop g’usatah. Aki tufëkëhni vahnë va fop ale ye ahitiŋ arac a: mbëhnëndanëka vësëm hna!»

³² Ante nkwëryëniha Pol ga nësëk soŋe iɓëhn vësëm ŋa, vëryampo njafaŋëɗënihawo do vëỹëntaw̃ va ntehnëɗëniho: «Nëpaɗeru ahnësëhnëfu soŋe waŋi nkaw̃ kaw̃ary.» ³³ Awa cahnëko Pol hnam nji. ³⁴ Vëryampo hnë vëhni kwëtahnënihawo do tëfëniha: hnë vëhni, nkeho Denis, (alënah yentiko umë fëna Arewopasit hna), g’asëval ale w̃aciko Damaris, do gë vëhaw̃ary kat.

Pol Korent hna

¹ Ga ndëcëk umë, Pol matëko Aten hna do nji Korent hna. ² Hnam pankëlëniho sëwif le w̃acik Akilas; Pon nagiko, ɓare Rom hna ntëɗëko hn’inkal Itali hna, do hnam matiniho takan g’asëvalu Përisil, kaɓi Këlod Sesar, asankaf a lehnëko wasëwif w̃a fop cahnëni hnam. Pol më njik hn’ile nkeni Akilas g’asëvalu hna do, ³ kaɓi vëhni vërar tak wasank wafand ntiɗëniho awa umë ñëw̃ëntik ỹal hni hna do ndampo fo ndokuŋëɗëniho. ⁴ Fac ntaw̃ëla-wo Pol teɓaɗëho wanës ŋa caliŋa wasëwif hna nkwajëlëntëɗeho do njawërëɗëho wasëwif gë vële wok vëyena wasëwif maw̃ëni wadëw̃u ŋa.

⁵ Ga tëkini Silas gë Timote matini Masedëwan hna, Pol pëƴahn wanës W̃ënu ŋa fo paɓëko; tufëɗëhëhniwo wapacëk wasëwif w̃a Yesu ye Arëhnayik a. ⁶ Ɓare wasëwif w̃a ŋwëỹëhnënihawo do njew̃ëndëniha. Më caw̃ëk ivëɗ ile ye viỹi vilëw̃u va tufahnahnëhni vëw̃aw̃ëna do ntehn: «Ile ỹaɗ nkewu ỹa w̃uhnë dënk ỹak; ami gentahnila. Tëk pëgw ỹi wati hnë vële wok vëyena wasëwif hna njiɗëfu.»

⁷ Më matëk hnam njilehn hnë tere ale w̃acik Titiyus Yusëtis. Arac ntakëɗëhawo gë W̃ënu ŋa do tere lëw̃u ỹa ɗarël caliŋa wasëwif hna nkeho. ⁸ Ɓare Kërisëpus, asankaf caliŋa ỹa, kwëtahnënihawo Ahwëhn a umë gë vëvë tere lëw̃u va fop. Vëvë Korent vëyaɓah fëna kwëtahnëniho ante nëpanihawo Pol ŋa, maw̃ëniho njaryini.

⁹ Hnë umëɗ ndampo Ahwëhn a nësëhnëkawo umë dënk Pol hn’itufëhna, më lehnëkawo: «Antë ntaki, gory ahnësënd, antë aryemëhna! ¹⁰ Ƴëtëry g’ami nkeyik. Ahnë koɗina ntiyi uw̃eh. Ɓulunda yaɓah ile hwëhnëɓu yehëhna hnë aŋi nkol.» ¹¹ Bëhn ryampo gë fagant bëhn ñëw̃ëko Pol Korent hna karaŋatëndëhni vahnë va wanës W̃ënu ŋa.

¹² Wati nte nkeho Galiỹo guverëner Akayi ŋa, wasëwif w̃a nkwëryëlëniho pëlaniha Pol njoniha kitiŋa hna. ¹³ Ntehnëni aki: «Aỹi asan njëkëlehnëɗ maw̃ehnëhni vahnë va cëmbëndëniha W̃ënu ŋa g’ankeya nte hnëmpëlëk gë Sariya Moyis ỹa.»

¹⁴ Pol dëkwa ŋa pëhwëtaɗëho ante ntehnëkëhniwo Galiỹo wasëwif w̃a: «W̃uhnë wasëwif w̃i, nëparyino! Ge ile mbañëk sariya Rom ntikënd ma men iñë ile rëfëka kwëɗahni, nëpakëndëɓu wanës wadëw̃ hun ŋa. ¹⁵ Ɓare kaɓi soŋe nkwajëla wanës gë wamac soŋe ikwëtahn hun do gë wënamu hun ye, watac wadëw̃ hun fo ye; ñaɗa yewu ahitiŋ waŋi!» ¹⁶ Tac më ntakëhni kitiŋa hna. ¹⁷ Awa vahnë va fop pëlalehnëniha Sosëten, Asankaf caliŋa ŋa, ndafëndëniha haryënkw kitiŋa hna, ɓare Galiỹo ñoñ dehnëlëhniwohna.

Pol mbokaɗ gë Antiyos

¹⁸ Ga ndëcëk watac Pol Korent hna nkoko afo mbiỹ. Tac më tavëkëhni vële hwëtahnëk va kaƴëlehn hnë sisikulu nji Siri, umë gë Përisil do gë Akilas. Matahnënd vampamb wov vë Sankëre hna, Pol kuntëciko nkaf ŋa, kaɓi ile kwëtëlëniho gë W̃ënu ŋa ntiyako. ¹⁹ Ga tëkëni Efes hna, Pol më tavëkëhni vële tëfëlëniho va, nji tënk caliŋa hna, nkwajëlëndëni gë wasëwif w̃a. ²⁰ Tëƴënihawo ñëw̃ hnam hafo mbiỹ, ɓare umë ñaɗilohna. ²¹ Umë koyakëhni ntehnëhni mbokajëɗ ge W̃ënu ŋa maw̃ëk. Awa, matëlehn Efes hna, kaƴ sisikulu, nji. ²² Ante tëkëko Sesare hna, Yerusalem njiko ten nkaỹihni vëvë cery sali va, tac njilehn Antiyos vë Siri.

²³ Mbiỹëko hnam, tac më mbokak tëfëhëk nkol ga nkol resiỹo Galasi hna do gë Fërisi hna, kamënaỹehnëhëndëhni vële hwëtahnëk va.

Apolos Efes hna do gë Korent hna

²⁴ Sëwif ale w̃acik Apolos, ale hnagik Alekësandëri, rëkiko Efes hna. Hnë wati rac, asan aholah wanës do yëtëko Vikerëh yeho. ²⁵ Karaŋiko nkaw̃ Ahwëhn a, do kahnëndako ɗus, pëƴahnëɗëho do karaŋëɗëhëhniwo vahnë va g’usatah soŋe Yesu ỹa. Ɓare yarya San ỹa fo njëtëko. ²⁶ Pëgwëlehn nësënd g’ikwëtahn caliŋa wasëwif hna. Përisil gë Akilas, ga nkwëryëniha, umë njoniha gë ỹal hni pacënëhnëniha ikaraŋ nkaw̃ W̃ënu ŋa.

²⁷ Tac Apolos ñaɗëho nji Akayi. Vële hwëtahnëk va më kamënaỹehnëniha ɗus do kerëhnënihëhni vële hwëtahnëk vëvë Korent va kacaniha g’untënah. Ante tëkëko hnam ŋa kwëhnanëkëhniwo nafa hnë vële ndemako W̃ën kwëtahnëniha va. ²⁸ Tase ɓulunda ỹa fop nësëhnëɗëhëhniwo gë toña facah wasëwif wale wajëtehnëɗëhawo va tufatëndëhni gë Vikerëh va Yesu ye Arëhnayik a.

Pol Efes hna

¹ Wati nte nkeho Apolos Korent ŋa, Pol më tëfëk resiỹo hwëhn wahuŋ hna do tëk Efes. Hnam tëkatëkëhniwo vële hwëtahnëk vëryampo. ² Më tëƴëkëhni: «Ante kwëtahnërunëho ŋa nuỹarunëho bi Iƴir Ipacah iŋa?»

Më ntëkwaniha: «Koɓëri gwëryëlëfuhna ga nësëɗe soŋe Iƴir Ipacah.»

³ Pol më mbok tëƴëkëhni: «Iỹëhne sifa yarya yaryirun awa?»

Më ntëkwaniha: «Yarya San ỹa.»

⁴ Pol më mbok ntehnëkëhni kat: «San njaryëkëhni vële w̃aw̃ëko nkwëcëtani vankeya vantëw̃ hni va ntehnatëndëhni ɓulunda Isërayel ỹa kwëtahnëniha Yesu, ale rëfiɗëha ỹa.» ⁵ Ante nkwëryëniho wanës watac ŋa njaryiniho g’uw̃ac Ahwëhn a Yesu. ⁶ Pol tindëkëhniwo wëɓák ŋa, Iƴir Ipacah iŋa cëlëlehni hnë vëhni. Pëgwëlehnëni taŋ nësëndëni vanësa vakaw̃ary do pëƴahnëndëni wanës W̃ënu ŋa. ⁷ Vahnë vërac tëkëniho ipëhw gë vëhi.

⁸ Pol njiɗëho caliŋa wasëwif hna kwëlëkwël do hnë wadepera watar, nësëɗëho g’ikwëtahn, pëƴahnatënd Inaw̃ W̃ënu ŋa do njawërëɗëho maw̃ehnëhni vële hnëpaɗëhawo va. ⁹ Ɓare vëryampo ñoñ vëỹaɗilohna nkwëryëni do ŋwëỹëniho vëhwëtahnëɗina, wameh fo nësëɗëniho soŋe nkaw̃ Ahwëhn a tase vahnë fop. Awa Pol më tavëkëhni nji, më njokëhni vële hwëtahnëk va do fac-wo-fac nkwajëlëɗëniho gë vëhni hnë cery cankaf nte nkwajëlahnëɗëniho Tiranus gë ɓulunda ỹa. ¹⁰ Watac wabëhn waki mbiỹëko, hafo fop wasëwif gë vële wok vëyena wasëwif lëɗëko hnë resiỹo rac ỹa kolëni nkwëryëni wanës Ahwëhn a.

Vutah vucan vumba Seva va

¹¹ Hnë wati rac W̃ënu ŋa ntiyehnëɗëhawo Pol vifëmpëhnahnah vile nkok nahana ahnë. ¹² Koyëna nufëɗeho wakantika gë wafand vunte ỹakëɗëhawo va njonëhnëndeni vëres. Vërac njërëɗëniho do waƴine ŋa cahnëɗënihëhniwo vahnë va.

¹³ Nkeniho fëna wasëwif wëryampo njiɗëniho waỹëw̃a hna fop soŋe ntandënihëhni waƴine vahnë hna. Fac ryampo njawërëniho fëna ntanihëhni g’uw̃ac Ahwëhn a Yesu. Ntehnëɗënihëhniwo: «G’uw̃ac Yesu, nte pëƴahnëɗ Pol ŋa, ntehnëɗerun: cahnëryin!» ¹⁴ Vutah imbëɗ gë vuki vumba Seva va, asankaf vësëna wasaɗëha wasëwif ỹa, liɗëho koyëna. ¹⁵ Ɓare, ga nësëni koyëna, ƴine ỹa më ntëkwakëhni: «Yesu? Njëtëɓuha. Pol, njëtëbu bi mo ye. Ɓare w̃uhnë, vëhni mo yerun?» ¹⁶ Asan ale pëlako ƴine ỹa ntoŋanëlehnëhni do mëkëkëhniwo vëhni fop, mbërehnëkëhni ɗus, cahnëlehnëni nkaryëni hnë tere rac viỹi këm fo do cërehnëkëhniwo ɗus.

¹⁷ Fop vële lëɗëk Efes va njëtaniho watac. Wasëwif gë vële wok vëyena wasëwif per ntakëkëhniwo do uw̃ac Ahwëhn a Yesu naỹëɗëho. ¹⁸ Vëyaɓah hnë vële hwëtahnëko hna njijëɗëniho putandëni tase vahnë fop wameh wante ntiɗëniho ŋa. ¹⁹ Vahnë vëyaɓah vële hwëhnako mbilaƴo njojëniho vëkayëte uyët mbilaƴo vantëw̃ hni va, kovëni do pëɗëni tase vahnë fop. Vëkayëte vatac hnapul yaɓah yeho. ²⁰ Koyëna tufahnëɗëho Ahwëhn a fanka falëw̃u fa. Wanës wadëw̃u ŋa campëɗëho g’ahaw̃ary do hn’ile-wo-le tëkëko hna ntiɗëho ɗoku lëw̃u ỹa.

Iŋañëna ɓulunda vë Efes

²¹ Ante ndëcëko watac ŋa, Iƴir Ipacah iŋa pëhnaỹehnëkawo Pol tëf Masedëwan gë Akayi nji Yerusalem . Ntehnëɗëho: «Ge tëkëɓu hnam afo yiwu Rom .» ²² Umë paƴëkëhni Masedëwan Timote gë Erasët, vësan vëhi vële ryemaɗëhawo va, ɓare umë dënk resiỹo Asi hna nkoko hafo mbiỹ.

²³ Hnë wati rac uryëñah sankaf yeho Efes hna soŋe Nkaw̃ Ahwëhn a. ²⁴ Aryëhwar koryi ale w̃acik Demetëriyus, ryëhwarëɗëho vucery koryi vunte w̃ëntëlëk gë cery w̃ënu cankaf mba w̃ënu wagërek ile w̃aciko Arëtemis + 19.24 Arëtemis: W̃ac w̃ën asëval wagërek hwëhn yahey ỹa ye. do vëryokuŋ vëlëw̃u va nuỹaɗëniho hnapul yaɓah. ²⁵ Fac ryampo Demetëriyus mbarëkëhniwo vëryokuŋ vëlëw̃u va fop gë vëryëhwarëntaw̃u va, do ntehnëhni: «Vëỹënta mën, njëtërun iỹi ɗoku hnuỹahnëɗen hnapul yaɓah. ²⁶ Ɓare nurun ma nkwëryërun ile ryëcëtaɗ ỹa: aỹi asan, Pol, pëƴahnëɗ wamën wante ntiɗëni vahnë gena W̃ën paryi do mëkëɗ maw̃ehnëhni watac vahnë vëyaɓah ani Efes li do resiỹo Asi hna fop. ²⁷ Ỹaƴah waŋi wanës wadëw̃u ŋi gena ɗoku fu ỹi fo përëkanëɗ ɓare fëna këfëɗ cery w̃ën cankaf mba Arëtemis, w̃ën hucankaf fu ŋa. Koyëna kihnëɗ ntënah ale cëmbëɗëni Asi hafo ɗuniỹa ỹi fop.»

²⁸ Ante nkwëryëni watac ŋa ntavëlehnëkëhniwo taŋ, pëgwëlehnëni ndekandëni: «Arëtemis mbë Efes naỹëk!» ²⁹ Ankol ŋa fop ñënkalehn. Vahnë va njolehnënihëhni Gayiyus gë Arisëtarëk, vësan vëhi vëvë Masedëwan vële tëfëlëniho Pol uyas va, ntëfaryini gë mbara ntëw̃ hni. ³⁰ Pol ñaɗëho nji ɓulunda hna ɓare vële hwëtahnëk va vëw̃aw̃ëlohna. ³¹ Vëryampo hnë vësankaf vëvë resiỹo Asi hna fëna, wëlawo walëw̃u w̃a, paƴehniniho këlaniha antë nji mbara hna.

³² Wati rac ɓulunda ỹa vëwolohna nëpalëndëni. Ale-wo-le haw̃ary ndekantëɗeho do vëyaɓah hnë vëhni vëyëtëlohna dënk bi soŋe ye varëlik. ³³ Wasëwif wëryampo hnë vëvë ɓulunda hna paƴënihawo haryënkw ɓulunda hna ale w̃aciko Alekësandër soŋe nkabahn ile liyak ỹa. Arac më njelak vák ỹa: ñaɗëho nësëhnëhni ɓulunda ỹa. ³⁴ Ɓare ante njavëtënihawo ɓulunda ỹa sëwif ye, vëhni fop ndekaɗëniho ndampo fo, uhnësë rac fo, ile yëhnëko tëk wawati wahi: «Arëtemis mbë Efes naỹëk!»

³⁵ Ga mbiỹëk asankaf ahigëna ỹa ndemëhnaỹehnëkëhniwo ɓulunda ỹa do ntehn: «Vëvë Efes, mo wok ƴëtëna ɗuniỹa li nkol Efes ŋi ye ante yëkaɗ cery w̃ën Arëtemis ŋi gë taka cëvah nte mëntëlëni sëlik g’ambin ŋi? ³⁶ Ahnë koɗina nkwaj. Awa tëfëka aryemëhnaw̃u do ant’aliwu iñë hara nahaluhna. ³⁷ Njojërunëhëhni vëỹi vësan hnani, ɓare ñoñ vëlina ile w̃ek cery w̃ën cankaf fu hna do vëyew̃ëlahna fëna w̃ën fu ŋa. ³⁸ Ge Demetëriyus gë vële ndokuŋëlahnëɗëni va kwëhnani ile pëƴahnëɗëni menëk ahnë, awa soŋe rac nkehëhna vakitiŋa gë vëhitiŋ per; hnam tëfëka pëƴahnëni. ³⁹ Do ge kwëhnarun wanës wakaw̃ary wante rëƴëɗun pëhwëtëɗen tase ɓulunda hna gë vële yëtëk sariya lëw̃ fu va. ⁴⁰ Ge diyilënëhna wajira ntehnëɗenëhëfu ŋañënayinëk soŋe ile liyak dol ỹi kaɓi kwëhnayilënëhna toña soŋe aŋi mbarëla, koɗelënëhna nësin ile liyehnëkëfu rac ỹa.» Ante nësëko waŋi wanës ŋa më ntehnëkëhni ɓulunda ỹa campëni.

Pol Masedëwan hna do gë Gëres hna

¹ Ante puko ŋañëna ŋa, Pol mbarëkëhniwo vële hwëtahnëk va kamënaỹehnëhni. Tac koyahni kahnëtalehn nji Masedëwan. ² Ga tëkëk hnam ndëcëtako resiỹo rac, nësëhnëkëhniwo ɗus vële hwëtahnëk va, kamënaỹehnahnëhni do tëkëlehn Gëres, ³ do wadepera watar ñëw̃ëko hnam. Wati nte ñaɗëho kaƴ sisikulu nji Siri ŋa, njëtako wasëwif w̃a w̃eh ñaɗëni ntiniha. Awa më pëhnak mboka gë cape Masedëwan. ⁴ Vëỹi vësan tëfëlëniho: Sopater aju Pirus avë naw̃ Bere, Arisëtarëk gë Sëkundus vëvë Tesalonik, Gayiyus mbë Derëb, Timote, do Tisik gë Tërofim vëvë resiỹo Asi. ⁵ Vëhni ryënkwëhëko Tërowas hna napëhëɗënihëfuno. ⁶ Fuhnë, hnam nkoɓunëho hafo ndëc ambënt mburu kwëhn levir këm ŋa. Tac më haƴëɓun sisikulu Filip hna, yifu hnë wafac imbëɗ rëfëlehnëfuni gë Tërowas hn’ile njiɓunëho lifu wafac mbëɗ gë wahi.

Pol ahnë mbëhnëndanëɗ Tëroyas hna

⁷ Samëdi g’anëka mbarëpëlëɓunëho soŋe wubëlehnëfu mburu ŋa. + 20.7: Vantiyehn 2.42 Pol nësëndëhëhniwo vële hwëtahnëk va hafo fagant mëhwëry hna kaɓi tëfëkawo nji ge pacëk. ⁸ Cery nte ye cëmët mbëryëh hna mbarëɓunëho. Walampu wayaɓah fëɗiko hnam. ⁹ Ajar nte w̃aciko Utikus lañako fenetër hna. Ñëhnëlehn wakwëɗ kaɓi wanës Pol ŋa njaryëko. Paco ndëtajëk etas rarëna hna njoj gëɗ. Vahnë më cëlëni matëndëniha ɓare cëmëko. ¹⁰ Pol umë fëna më cëlëk nji muryahna do ntehn: «Ant’avalu, cëmëna!» ¹¹ Tac më vokaɓun ƴaŋ, do Pol nkubëlehn mburu ŋa, rokëfu do mbok pëgwëlehn nësëhnëndëfu hafo lav a pëhni, njilehn. ¹² Jar ŋa afërën fo mënceryiko do watac njamënëko wasakahn vahnë fop.

Pol matëɗ Tëroyas hna nji Mile

¹³ Ante nkëhnëɓunëho hahnëtafu ŋa Pol më lehnëkëfuno haƴëfu sisikulu yifu Asos hn’ile tëfëkawo hnufëhëfuna hna kaɓi umë gë wapary ñaɗëho njas hafo hnam. ¹⁴ Ga tëkëhëkëfu Asos hna më yoɓunëha sisikulu hna yifu Mitilen. ¹⁵ Hnam, më vokëɓun ryëcalëfu do rëkëfu ga pacëk haryënkw Kiyo. Fac le voko tëki kat ỹa vok rëkëlehnëfu Samos, ga mbok pac Mile hna tëkëɓunëho. ¹⁶ Pol pëhnako ndar Efes, soŋe antë mbiỹ hnë resiỹo Asi hna; ñankahnëkawo nji Yerusalem hna njanti ambënt nte w̃acik Pantëkot ŋa.

¹⁷ Mile hna paƴëkëhniwo Pol vahnë njini Efes macinihëhni vicër cery sali va njijëni. ¹⁸ Ante tëkini ŋa Pol më ntehnëkëhni: «Njëtërun gante nkeho nkeya mën ŋa wati le yelahninëko hna fop, tëk pëgw fac le rëkahniɓuho resiỹo Asi ỹa. ¹⁹ Ɗokuŋëhnëɓuha Ahwëhn a hara naỹënala mama korotehnëniho wasëwif w̃a hafo howu dënk. ²⁰ Njëtërun fëna ñoñ cow̃ëluhna, pëƴamu do karaŋëmu fop ile hwëhnak nafa soŋe hun ỹa, tase vahnë fop do gë watere hun hna fëna. ²¹ Ntehnëɗëfuhëhniwo fëna kwëlëkwël wasëwif gë vële wok vëyena wasëwif tëfëka nkwëcëtani vankeya vantëw̃ hni va do kwëtahnëniha Ahwëhn fu ỹa Yesu.

²² «Tame wëli Yerusalem yiɗëfu kaɓi Iƴir Ipacah iŋa forosiŋëɗëho, ɓare ƴëtëla bi ye yiɗ nkewo hnam. ²³ Ile pëƴako Iƴir Ipacah iŋa hnë vankol hna fop, umë fo yëtëɓu: mbëraɗëfu do cëɗëɗeɓu. ²⁴ Ami, mena ge cëmëɓu ma wow̃u hnë ɗuniỹa li. Fuhnawu ɗoku le kwëtehnahnëko Ahwëhn a Yesu ỹi ỹaɗëfu: umë ye fëƴahnu Wanës Wakasëk ŋa W̃ënu ŋa pehëtëkëfu ipërëna dëw̃u ŋa.

²⁵ «Njijëɓuho fagant hun fop fëƴahnëndu Inaw̃ W̃ënu ŋa, ɓare tame njëtëɓu ɓokëɗiluhna ahnuwuno. ²⁶ Soŋe umë fëƴahnëɗëmu dol karaŋëmu fop ile holëɓu ỹa; ge ahnë ŋwëỹëk, umë yëtëk. ²⁷ Pëƴamu fop ile ntehnëk W̃ën ntiɗe ỹa; ñoñ cow̃ëluhna. ²⁸ Keryaryin vankaf hun va, w̃uhnë dënk do gë fop vahnë vëvë cery sali vi, w̃uhnë vële ntik Iƴir Ipacah vëhery had vëhery wape. Ɗënkwëtaryin, Aju W̃ënu ŋa soŋe lëw̃ hni ỹa ndehëtëk sat lëw̃u ỹa. ²⁹ Njëtëɓu, ge gola hnani, vahnë vëyapah va njijëɗëni ỹal hun li, do kaỹëhnahnëɗilëhnihna. ³⁰ Nkeɗëni vële w̃atëk hnë w̃uhnë dënk, nësëndëni wamër, nuỹahnënihëhni vële rëkëɗ tëfëlehnëndënihëhni. ³¹ Titënaryin ɗus! Ɗënkwëtaryin, hnë wabëhn watar, g’umëɗ gë g’anent, nkabëɗëmuno ale-wo-le hnë w̃uhnë, wëla gë wankwën ŋa.

³² «Tame W̃ënu ŋa hwëtehnahnëmu soŋe wanës wadëw̃u ŋa ntihahn ɗoku lëw̃u ỹa hnë w̃uhnë ndemaɗëhu le-wo-le ỹa. Kwëhnak fanka naỹënahnu kwëtahn hna do maw̃ëryahnu fop hnapul ile kwëhnëni fop vële kwëhnëk va. ³³ Ñaɗëw̃ohna koryi ma viỹi vahnë vëhaw̃ary. ³⁴ Njëtërun w̃uhnë dënk ŋacëŋac ntëmën ŋa hnuỹahnëɗëfunëho ile valëɗëhëfuno ỹa, ami gë vërëfal mën vi. ³⁵ Tufëɗëmuno kwëlëkwël, aki tëfëka aryokuŋëndu aryemahnuni vëhaỹëhnah va. Ɗënkwëtaryin ile nësëko Ahwëhn a Yesu umë dënk: “Ile yëɗahnëɗu ỹa yaɓëka nafa gë ile hnuỹaɗu.”»

³⁶ Ante puhnak Pol wanës ŋa, umë ndëkwëhnëk njëfani gë vëhni fop. ³⁷ Awa vëhni fop pëgwëlehnëni kondëni, muryalehnëniha mbucëndëniha. ³⁸ Ile hoyehnëkëhniwo ɗus ỹa umë ye ile ntehnëkëhniwo ɓokëɗina nuniha. Tac ntapëhnaniha hafo sisikulu hna.

Pol Yerusalem hna

¹ Pitëlëɓunëho gë vële hwëtahnëk vëvë Efes va haƴëlehnëfu sisikulu satënafu Kos; ga pacëk rëkëlehnëfu Rod, tac hafo Patara. ² Wati nte cëlëɓunëho hnam ŋa, tëkatëɓunëhawo sisikulu le yiɗëho Fenisi. Haƴëlehnëfu rac yifu. ³ Umë hnuɓun Tinti Sipër ŋa ŋaw̃ët g’irahahn, ryëcëlehnëfu rëfëfu gë cape Siri, rëkëlehnëfu Tir; hnam tëfëkawo cëlëndi ile ndiɓëko sisikulu ỹa. ⁴ Tëkatëɓunëhëhniwo hnam vële hwëtahnëk do umë ỹëw̃ëɓun wafac imbëɗ gë wahi gë vëhni. Iƴir Ipacah iŋa hnësehnëkëhniwo vahnë vërac; më ntehnëniha Pol antë nji Yerusalem . ⁵ Ɓare pund tuŋ wafac imbëɗ gë wahi warac, ryëcalëlehnëfu nkaw̃ ntëw̃ fu ŋa. Vëhni fop, vësan gë vësëval gë vutah, më ntapëhnanihëfu hafo sahnëfu nkol ŋa. Tac më ryëkwëhnëɓun tëfary wov hna yëfafuna W̃ënu ŋa. ⁶ Ante koyalëɓun ŋa, më haƴëɓun sisikulu hna do vële hwëtahnëk va mbokalehnëni gë ỹal hni.

⁷ Ga mbokëɓun w̃atëfu Tir hna gë sisikulu ỹa yilehnëfu Pëtolemayis, ỹaỹëfuni vëỹënta fu va hn’inaw̃ tac lifu fac ryampo gë vëhni. ⁸ Ga pacëk ryëcalëlehnëfu rëkëfu inaw̃ Sesare hna, sëlëfu tere Filip + 21.8: Vantiyehn 6.5;8.5-40 , hnë ale haraŋëɗëhëhniwo vahnë wanës W̃ën hna, umë yentiko hnë vësan mbëɗ gë vëhi vële rëhnayiko Yerusalem va. ⁹ Kwëhnakëhniwo vëryag vëhnah vële woko vëỹëlina. Pëƴahnëɗëniho wante nësëhnëɗëhëhniwo W̃ënu ŋa had wakila.

¹⁰ Wafac wayaɓah liɓunëho hnam tëket asan ale w̃aciko Agabus, mati Yuɗe. Umë fëna had kila pëƴahnëɗëho ile nësëhnëɗëhawo W̃ënu ŋa. ¹¹ Umë njijëk hn’ile nkeɓun hna, nuf ryil Pol ỹa ñëba wapary ŋi gë wëɓák ŋi do ntehn: «Wëlin ile ntehnëk Iƴir Ipacah iŋa: “Asan ale hwëhnëk iỹi ryil ỹa, aki ñabëɗëniha wasëwif w̃a Yerusalem hna, tac njëɗahnëniha hnë vële wok vëyena wasëwif.”»

¹² Ante nkwëryëɓunëho watac, fuhnë gë vële yeɓunëho hnam va, më hëlaɓunëha Pol antë nji Yerusalem. ¹³ Ɓare umë ntëkwakëfu: «Soŋe ye hoɗun do yëkëlehnëɗun awoyehnuno? Ami, pëhwëtaɓu ỹabiwu, do sëmu Yerusalem hna soŋe Ahwëhn a Yesu.» ¹⁴ Kaɓi koɗilëfuhna woyehnëfuhna më ravëɓunëha do lehnëfu: «Awa araɓi iña Ahwëhn a ntiya.»

¹⁵ Ga ntiɓun wafac hnam, më fëhwëtaɓun hahnëtalehnëfu yifu Yerusalem. ¹⁶ Vahnë vële hwëtahnëk vëvë inaw̃ Sesare va më ntapëhnanihëfu. Hnë ale w̃acik Mënason avë Sipër njonihëfuno, ỹaluhna tëfëkawo sëlëfu. Asan arac, gë vële ryënkwëko kwëtahnëniha Ahwëhn va nkentiko.

Mbara Yerusalem ŋa

¹⁷ Ante tëkëɓunëho Yerusalem ŋa vëỹënta fu va kacanihëfuno g’uhnatah. ¹⁸ Ga pacëk, Pol gë fuhnë më yiɓun vëhni Sak hna. Hnam mbarëniho fop vëvë haryënkw cery sali va. ¹⁹ Pol nkaỹëkëhniwo umë tëfëtanëkëhni fop, ryampo ryampo, ile ntiko W̃ënu ŋa hnë ɗoku lëw̃u vële wok vëyena wasëwif hna.

²⁰ Vëvë haryënkw va ga nkwëryëni watac, umë njëw̃ëɗëni icëmb W̃ënu ŋa do ntehnëndëniha Pol: «Aỹënta fu, nuru wasëwif wayaɓah kwëtahnëniha Yesu do g’ucatah tëfëɗëni Sariya Moyis ỹa. ²¹ Wëlin wade hnësëɗe soŋe lëw̃ hu ỹa: karaŋëɗuhëhni fop wasëwif wale lëɗëk hnë vële wok vëyena wasëwif hna, soŋe tavëni Sariya Moyis ỹa do antë kácehnënihëhni vutah hni va do antë mbok tëfëni namu wasëwif w̃a. ²² Awa ye rëfëka ntiyin? Pacëk njëtaɗëni njijëru ani. ²³ Soŋe umë, diry ile lehnëɗeru ỹa. Vësan vëhnah yentik gë fuhnë, kwëryëhnëniha W̃ënu ŋa iñë. ²⁴ Ƴoryihni, afacënaju do asosahn soŋe kwëtëla ntëw̃ hni ŋa. Tac, ndirini vankaf va had dahëse puhnani kwëtëla tac. Koyëna vahnë va fop nuɗëni wante hnësëɗe soŋe hu ŋa wamër fo ye, do nkoru ahwëtahn, wëjë dënk, Sariya Moyis ỹa. ²⁵ Ɓare soŋe vële wok vëyena wasëwif do hwëtahnëk va kerëhnëɓunëhëhni, fëƴafuni wanës wante hahnëndëɓun ŋa: Tëfëlahna tokëni faỹar saɗëha, wasat, do fëna faỹar ile wok kácina soŋe cahna sat ỹa, do asan g’asëval ntë ndakëni ge vëỹëlëlëna.»

²⁶ Ga pacëk Pol më njokëhni vësan vërac njini soŋe pacënajëni vëhni fop. Hnë wati rac më tënkëni selele Cery W̃ën Cankaf hna, pëƴahnëni fac le puhand pacëna ŋa, gë fac le cënanëhnande saɗëha ale-wo-le hnë vëhni ỹa.

Ipëla Pol ŋa

²⁷ Ante ñaɗëho pu wafac imbëɗ gë wahi wale sënande saɗëha pacëna ŋa, wasëwif wale w̃atiko hnë resiỹo Asi më nuniha Pol Cery W̃ën Cankaf hna. Umë ntavëndanënihëhni kore ỹa fop pëlalehnëniha, ²⁸ ndekatëndëni: « Vëva Isërayel ! Ɗemaryinëfu! Wëliho ale haraŋëɗëhëhni vahnë fop gante-wo-gante ile wok tëfëlëna gë ɓulunda lëw̃ fu ỹa, gë sariya lëw̃ fu ỹa. Ndënikëhni dënk vële wok vëyena wasëwif Cery W̃ën Cankaf hna, do tonkënëk iỹi ỹëw̃a sëvah!» ²⁹ Nësëɗëniho koyëna kaɓi Tërofim mbë Efes nuniho ga tëfëlëni gë Pol naw̃ hna do ntiyahnëkëhniwo bi ndënëka Cery W̃ën Cankaf hna.

³⁰ Naw̃ iŋa ñënkalehn fop do vahnë va nkaryini gante-wo-gante. Më pëlaniha Pol, kuhëniha, canëniha Cery W̃ën Cankaf hna, piɗëlehnëni taŋ warënka w̃a. ³¹ Wati nte ñaɗëniho ndaw̃ëniha Pol ŋa, pëƴayiko asankaf wasoɗaɗe wavë Rom w̃a, fop vëvë Yerusalem va ñënkani. ³² Mbarëpëlehnëhni taŋ wasoɗaɗe w̃a gë vësankaf vëlëw̃ hni va nkaryëni gë kore. Vahnë va nundëniha tuŋ asankaf wasoɗaɗe w̃a gë wasoɗaɗe walëw̃u w̃a tavëlehnëniha gona ndafëndëniha Pol. ³³ Awa asankaf wasoɗaɗe ỹa më tëhaka, pëlaka do ntehn ñabi gë vankënca vaki, tac më tëƴëk bi hak macik do bi ye ntik. ³⁴ Ɓare kore ỹa wanës wanëmpëlah ndekaɗëniho hafo asankaf wasoɗaɗe ỹa kolëlohna njët ile ye toña soŋe waɗeka wanëmpëlah watac. Umë ntehnëk njoyi Pol gë kaŋ wasoɗaɗe. ³⁵ Ga tëkëk Pol rënka cery nte hwëhnako rënka le haƴëɗe ỹa, wasoɗaɗe w̃a njihnënihawo, kaɓi kore ỹa ŋañënaniho, ³⁶ Ñaɗëniho ntoŋanëniha ndekatëndëni: «Ɗaw̃ëryiyi!»

Inësa Pol ŋa

³⁷ Wati nte ñaɗeho ndëni Pol hnë kaŋ hna, më ntehnëka asankaf wasoɗaɗe w̃a: «Koɗëfu bi lehni iñë?»

Më ntëkwaka: «Kolëru wanës wagërek ŋa! ³⁸ Awa wëjë gelihna bi avë Esipët ale ỹañënaỹehnëkëhniwo vahnë do njohni ɓiỹëna gë lañ? Vëryaw̃ vahnë, vësan wawuli wahnah yeho.»

³⁹ Pol më ntëkwaka: «Sëwif yeɓu. Tarës hnagiɓu, Silisi hna. Inaw̃ dënah ɗus ye. Këlami maw̃ëryanërye hnësëhnëw̃ëhni ɓulunda ỹi.»

⁴⁰ Asankaf wasoɗaɗe ỹa më maw̃ëryanëka. Awa më kahnëk rënka kaŋ hna do njelahni ɓulunda ỹa. Ndemëhnalehnëni taŋ, umë ntehnëkëhni gë Wa-ebëre ŋa, wanës wasëwif ŋa:

¹ «Vëỹënta mën, nëparyin wanës wante ỹaɗëfu hnësu tame ayëtahnu dila iñë w̃eh.» ² Ga nkwëryëni Pol wanës wadëw̃ hni ŋa nësëndëhëhni, ndemëhnaniho ntëbi nte njelakëhniwo ŋa. Më ntehnëkëhni: ³ «Sëwif yeɓu. Tarës hnagiɓu Silisi hna, ɓare Yerusalem li naỹëɓu. Gamaliyel yeho aharaŋ mën a. Karaŋëkowo afo yëtu ɗus sariya le njëɗakëhniwo W̃ënu ŋa vacërakëlo fu va do kahnëndaɓuho soŋe W̃ënu ŋa had gante nkerun w̃uhnë fop dol ki. ⁴ Mbërehnëɓuhëhniwo vahnë vële rëfëɗëho aŋi Nkaw̃ Ahwëhn va hafo ryaw̃ëw̃ëhni. Pëlayehnëɓuhëhni vësan gë vësëval do sëɗehnëw̃ëhni kaso hna. ⁵ Asëna wasaɗëha asankaf aỹi gë fop kore vëvë haryënkw vi koɗëni nkenëhnëniho seɗe. Kerëhnënihowo vëkayëte yinenëhnëw̃ëhni vëỹënta fu wasëwif wale lëɗëk Damas do njiɓuho fëlajëw̃ëhni vële rëfëɗëho Nkaw̃ Ahwëhn va ỹabiw̃ëhni, w̃ënceryiw̃ëhni Yerusalem li soŋe kwëɗini vëhni fop.»

Pol pëƴahnëɗ gante macëka Ahwëhn ka

⁶ «Ante njiɗëfuho do tëhaɓuho Damas ŋa, lav a nkëhnëko tëk nkaf li, matëlehni taŋ humpen hucankaf g’ambin njij cëpo penëlehno. ⁷ Yolehnu nkal hna, wëryëlehnu kopa ga macëɗëho: “Sol, Sol!” do më tëƴëko: “Soŋe ye vërehnëɗuho?”

⁸ «Më rëƴëɓuha: “Ahwëhn, mo yeru?”

«Awa më ntehnëko: “Ami, Yesu mbë Nasaret, nte vërehnëɗu ŋa ye.” ⁹ Vële rëfëlëɓunëho va nuniho humpen ha, ɓare wawëryëlohna kopa le hnësëhnëɗëhowo ỹa.

¹⁰ «Më rëƴëɓuha: “Ahwëhn ye rëfëko liwu?”

«Ahwëhn a më ntëkwako: “Matëry ayi gë Damas. Hnam pëƴaɗeru ile rëfëka ali ỹa fop!” ¹¹ Ɓare golëw̃ohna hnundu: humpen hutac mëpënëkowo. Awa vërëfal mën va më pëlaniho vák ỹi kahëniho hafo rëkëfu Damas hna.

¹² «Ale w̃acik Ananiyas yeho hnam. Asan arac ntakëɗëhawo gë W̃ënu ŋa do Sariya Moyis ỹa tëfëɗëho. Ipërëna dëw̃u fo nësëɗëniho wasëwif wale lëɗëko hnam va fop. ¹³ Umë njijëk tëkatëko, kahnëk ɗarël mën do ntehno: “Aỹënta mën, Sol, ɓokary ahnund!” Wati rac dënk hnulehnëw̃a Ananiyas hafo pac.

¹⁴ «Awa më ntehnëko: “W̃ën warëm fu ŋa mbiỹëk ga tëhnaki soŋe njëtëndani ile ñaɗ ỹa, ahnuhahna ale satëk a do awëryahnënd kopa lëw̃u ỹa. ¹⁵ Seɗe lëw̃u ỹa yeɗu haryënkw vahnë hna fop, soŋe afëƴahnëhni ile hnuru do wëryëru. ¹⁶ Tame, ye hnapëɗu? Matëry, ahwëtahna Ahwëhn a, diry ayaryi do afacëni wameh hu ŋa.”

¹⁷ «Tac, umë vokajëɓu Yerusalem li. Fac ryampo, ante njëfaɗëfuho Cery W̃ën Cankaf hna, më hnuɓuha Ahwëhn a hn’ikaryëtahn. ¹⁸ Më ntehnëko: “Cahnëry ñap Yerusalem li, kaɓi vële lëɗëk hn’ani vi vëw̃aw̃ëɗina wante hnësëɗu soŋe mën ŋi.”

¹⁹ «Umë lëkwaɓuha: “Ɓare Ahwëhn, njëtëni njiɗëfuho caliŋa-wo-caliŋa soŋe sëɗehnëw̃ëhni do ryafehnëw̃ëhni vële hwëtahnëkino va. ²⁰ Do ante ndaw̃ëɗeho seɗe lëw̃ hu ŋa, Ecen, hnam nkentiɓuho ami dënk. Caŋahnëkowo rac do ami yëkaɗëwo vëỹi vële ryaw̃ëɗëhawo gë wëraka va.”

²¹ «Awa Ahwëhn a më ntehnëko: “Ƴiry, kaɓi cañëtëɗëmi ŋaw̃ët, hnë vële wok vëyena wasëwif!”»

Pol gë Kumanda vë Rom

²² Kore ỹa nëpaɗënihawo Pol hafo ante nësëko watac ŋa. Tac pëgwëlehnëni ndekandëni: «Dihëtëryina ɗuniỹa li aỹi asan! Ɗaw̃ëryina! Tëfëlahna nkonti ɗuniỹa li!»

²³ Ŋañënaniho, do citëni viỹi vilëw̃ hni va, ntoŋëndëni nkal iŋa + 22.23 Citëni viỹi vilëw̃ hni va, ntoŋëndëni nkal iŋa: Namu le rufahnëɗ ntavah ntëw̃ hni ŋa ye. . ²⁴ Awa asankaf wasoɗaɗe ỹa më ntehnëkëhni: «Ɗënëryina Pol kaŋ hna do alampuna, nësahn forosima; ñaɗëfu yëtu bi soŋe ye ndekaɗëni ɓulunda ỹi aki soŋe lëw̃u.» ²⁵ Ante ñabëɗeho ŋa, Pol tëƴëkawo asankaf wasoɗaɗe ale yeho hnam ỹa: «Koɗun bi alampuna ale kwëhnëk Rom ale worun kitiŋëluhna ten?»

²⁶ Asankaf wasoɗaɗe ỹa, ga nkwëryëk watac, më njik pëƴaka kumanda ỹa: «Njëtëru bi ile ỹaɗu ali ỹa? Aỹi asan ale kwëhnëk Rom ye.»

²⁷ Kumanda ỹa njilehn taŋ vëhni Pol hna do tëƴa: «Pëƴarye, paryi bi ale kwëhnëk Rom yeru?»

Pol më ntëkwaka: «Ha.»

²⁸ Kumanda ỹa më ntehnëka: «Ami cosahnëɓu yaɓah yehahnu ale kwëhnëk Rom.»

Pol më ntëkwaka: «Ami, nagaryiɓu.»

²⁹ Vële ỹaɗëho ntampëniha Pol nësahn va tavëlehnëniha taŋ. Kumanda ỹa ntakëkawo ɗus ante njëtëko ale kwëhnëk Rom ñabehnëk gë vankënca.

Pol haryënkw vëhitiŋ vësankaf wasëwif

³⁰ Pacënd tuŋ, Kumanda ỹa ñaɗëho njët facëk soŋe wante ntehnëɗëniha Pol wasëwif ŋi. Awa, më pëtehnëka do macehnëhni vësankaf vësëna wasaɗëha va do gë Mbara Vëhitiŋ va fop, tac canehna tase vahnë fop.

¹ Pol më ntaŋëkëhni Mbara Vëhitiŋ va do ntehnëhni: «Vëỹënta mën, gë hakili risah njasaryëɓu haryënkw W̃ënu ŋa do ñoñ gena ile hnirandeɓu hafo fac vë dol ỹi.» ² Hnë wati rac asëna wasaɗëha asankaf a Ananiyas më ntehnëkëhni vële kakëniho Pol va: «Ɗafëryina w̃ës li!» ³ Awa Pol më ntehnëk: «Wëjë ndafëɗ W̃ënu ŋa, wëjë ale w̃ëntëlëk gë mir le yerënik ỹi! Ntañaru ahitiŋo gante nësëk sariya ka, ɓare ntiɗu ile ŋwëỹëk sariya ỹa: ntehnëru ryafiwu.»

⁴ Vële yeho ɗarël Pol va më ntehnëniha: «Njëtëru bi njew̃ëruha asëna wasaɗëha asankaf ava W̃ënu ŋa?»

⁵ Pol më ntëkwakëhni: «Vëỹënta mën, ƴëtaka asëna wasaɗëha sankaf ye. Toña ye, kerik kayëte W̃ën hna: “Ƴew̃ëɗilihahna ale ye asankaf ɓulunda hu ỹa.”»

⁶ Pol njëtëko vële yeho Mbara Vëhitiŋ va fop vëryampo wasaduse yeho, vëỹëntaw̃ va wafarise . Soŋe umë ndekahnëko ɓulunda hna: «Vëỹënta mën, Farise yeɓu do wafarise ye warëm mën w̃a do soŋe ikwëtahn fu vësëm va mbëhnëɗëni hitiŋandeɓu.» ⁷ Ante nësëko watac ŋa, nkwajëla cankaf yeho yëbëlan wafarise w̃a gë wasaduse w̃a, do mbarëla ŋa pitëlëko nke wakore waki. ⁸ Koyëna nkeho kaɓi wasaduse w̃a vëhni lehnëko vësëm va vëvëhnëɗina, do wamëleka gë waƴine wayena, ɓare wafarise w̃a vëhni kwëtahnëniho watac fop.

⁹ Nkelehn sonko sankaf kore hna. Vëharaŋ sariya vëryampo hnë wafarise hna, matëniho conkëndëni ɗus, ndekandëni: «Ñoñ nulëfuhna ile ntëntëk aỹi asan. Koɗ nke mpëd mëleka ma iƴir hnësëhnëka.» ¹⁰ Sonko ỹa njakëko hafo Kumanda ỹa ntaka antë citëlëniha Pol fagant lëw̃ hni. Awa më ntehnëkëhni wasoɗaɗe walëw̃u w̃a canëniha Pol fagant lëw̃ hni mbokaryëniha gë kaŋ.

¹¹ Ga mëɗëk, Ahwëhn a njiko vëhni Pol hna ntehna: «Antë ntaki! Seɗe mën yeru ani Yerusalem li, ayenëhno fëna Rom hna.»

Pol urënd tëndënde

¹² Ga pacëk wasëwif wëryampo më nkwëryëlëni; ntëkëni haryënkw W̃ën antë mbok tokëni do ceni hafo ndaw̃ëniha Pol. ¹³ Vële wëryëlëko watac va ntëbiniho vahnë wafëhw wahnah. ¹⁴ Më njini vësankaf vësëna wasaɗëha hna do gë vicër hna ntehnënihëhni: «Ntëkëɓun ɓokëɗilëfuhna rokëfu ma sefu iñë afo ryaw̃ëfuna Pol. ¹⁵ Awa w̃uhnë, gwëryëlëryin gë Mbara Vëhitiŋ va, tëƴëryina tame Kumanda ỹi mbok njonëhniw̃una Pol, alehnuna ñaɗun afëcëtawu soŋe lëw̃u ỹa. Ge fuhnë ye pëhwëtaɓun ryaw̃ëfuna tëkahnind ani ỹa.»

¹⁶ Ɓare aju acëru asëval Pol umë nkwëryëk ga nësëɗe watac. Awa, më njik kaŋ hna pëƴahna Pol.

¹⁷ Awa Pol më macëka asankaf wasoɗaɗe ryampo ntehna: «Ƴoryehna aŋi jar Kumanda hna kaɓi iñë hwëhn nafa ñaɗ paƴahna.» ¹⁸ Arac më njoka jar ŋa gë Kumanda do ntehna: «Pol, ale sëɗika lehnëko yonëhniỹina aŋi jar; iñë ñaɗ pëƴaỹi.»

¹⁹ Kumanda ỹa më pëlaka jar ŋa vák ỹi canaryëka do tëƴa: «Ye ỹaɗu afëƴawo?»

²⁰ Jar ŋa më ntëkwaka: «Wasëwif w̃a nkwëryëlëni tëƴënihi ayonëhnihni Pol acahn Mbara Vëhitiŋ hna. Ntehnëɗëni ñaɗëni pëcëtani soŋe lëw̃u ỹa wapacëk. ²¹ Ɓare antë alëkwahni. Ntëbini vësan wafëhw wahnah vële fëhwëtak ndaw̃ëniha va. Ntëkëni ñoñ vërokëɗina, vëseɗina ge gena ndaw̃ëniha. Tame fop pëhwëtani; maw̃ëhu ŋa fo napëɗëni.»

²² Awa Kumanda ỹa më ntehnëka jar ŋa: «Antë afëƴahna wëla aryampo wante fëƴaruho ŋi.» Tac tavëlehna mboka.

Pol Sesare hna

²³ Kumanda ỹa më macëkëhni taŋ wa-ofisiye waki walëw̃u do ntehnëhni: «Ɓarëpëryinëhni wasoɗaɗe wakeme waki, gë wasoɗaɗe wahwëhn wafahnac wafëhw mbëɗ gë wahi do gë wakeme waki vëhwëhn viw̃ëta. Pëhwëtani njini Sesare; kahnëta ŋa wëwati imbëɗ gë wahnah g’umëɗ ga ye. ²⁴ Pëhwëtanëhnëryina Pol fëna wafahnac, ayowuna ƴam fo vëhni guverëner Felikës hna.»

²⁵ Tac më kerëhnëka Guverëner ỹa aŋi kayëte:

²⁶ «Asankaf alënah Felikës, ami, Këlod Lisiyas yaỹëryiɗëhi.

²⁷ «Asan ale yëɗanahnëryiɗëmina aỹi wasëwif w̃a fëlakawo do ñaɗëniho ndaw̃ëniha. Awa më rëkiɓu gë wasoɗaɗe mën w̃a lëcëɓuha, kaɓi njëtaɓuho ale kwëhnëk Rom ye. ²⁸ Ñaɗëfuho yëtu bi soŋe ye ndëñanëniha wasëwif w̃a, awa umë yoɓuha Mbara Vëhitiŋ ntëw̃ hni hna. ²⁹ Awa tëkatëɓuho pëlaniha kaɓi dënënëɗina sariya lëw̃ hni ỹa, ñoñ gena ile hoɗe ndaw̃ahni ma cëɗahni. ³⁰ Ɓare takan pëƴayiɓu wasëwif wëryampo pëhwëtani soŋe ndaw̃ëniha. Umë yëɗanahnëryiɗëmina hara napëla mbiỹ, do njëtandanëɓuhëhni wasëwif w̃a ỹal hu hna tëfëka pëƴahnëni ile lavëkëhni g’umë ỹa.»

³¹ Wasoɗaɗe w̃a umë njiryeryëniha Pol g’umëɗ fo gë Antipatëris gante ntehniniho ka. ³² Ga pacëk, mbokalehnëni gë kaŋ lëw̃ hni, tavënihëhni vëhwëhn wafahnac va fo tëkaryëniha hafo vëhni Felikës hna. ³³ Ante tëkëni Sesare ŋa, vëhwëhn wafahnac va më njëɗaniha Felikës kayëte ŋa do njëɗahnëniha Pol. ³⁴ Guverëner ỹa, ga karaŋëk kayëte ŋa, umë tëƴëka Pol bi avë resiỹo ỹëhne ye. Më ntëkwaka: «Avë Silisi yeɓu». ³⁵ Awa Felikës më ntehnëka: «Nkwëryëɗëmi ge tëkini vële yelëku va.» Tac më ntehnëk kwëti Pol cery cankaf Eroɗ hna, do njëkande.

Pol haryënkw Guverëner Felikës

¹ Ante ndëcëko wafac imbëɗ ŋa, asëna wasaɗëha asankaf , ale w̃aciko Ananiyas ỹa, tëkëniho Sesare hna gë vicër do gë ale hnësëhnëɗëhëhniwo vahnë ale w̃aciko Terëtuyus, soŋe pëƴaniha guverëner ỹa ile ntik Pol ỹa. ² Pol macijiko do Terëtuyus pëgwëlehn pëƴahnënd: «Alënah Felikës, ucankaf hu ŋa njonëhnikëfu ƴam hnëŋah do hwëhna hakili hu ỹa gwëcëtëk viỹë viyaɓah nkal li. ³ Camehniru g’intaw̃ary pacah soŋe fop vile hnuỹaɗëfun kwëlëkwël va, hn’ile-wo-le hna. ⁴ Soŋe ant’avëỹehni hnani ỹa, muntaɗëmi aw̃aw̃ g’ipërëna hu ŋa ahnëpa fu toƴe.

⁵ «Tëkatëɓun aỹi asan alakah ɗus ye. Tënkëndëlehnëɗëhëhni wasëwif wavë ɗuniỹa ỹi fop, do fëna asankaf vërëfal Yesu mbë Nasaret ye. ⁶ Ñaɗëho dënk nti ile sëvak Cery W̃ën Cankaf hna, awa tac pëlaɓunëhawo. ⁷ [Ñaɗëfunëho hitiŋëfuna gë sariya lëw̃ fu ỹa, ɓare Kumanda ỹa, Lisiyas, më njijëk teɓëfuna gë fanka. ⁸ Tac më ntehnëkëfu ỹal hu hna tëfëka yijëfu afëƴayi ile ntikëfu ỹa.] Ge tëƴëruha, njëtëɗu wëjë dënk wante hnësëɓun ŋi fop toña ye.»

⁹ Wasëwif w̃a njaw̃ënëniho ile nësëko ỹa ntehnëni: «Ha, ile nësëk ỹi fop toña ye.»

Idëkwa Pol ŋa

¹⁰ Awa Guverëner ỹa më ndëkwanëka Pol teɓa wanës ŋa. Teɓalehn ntehn: «Njëtëɓu wabëhn waƴaɓah ye koɓëri ga kitiŋahnëɗuhëhni vahnë va nkal li. Soŋe umë hnësándëɓu g’ikwëtahn haryënkw lëw̃ hu. ¹¹ Koɗu ayëkëlehn wëjë dënk, dëbëna wafac pëhw gë wahi ga njihahniɓu Yerusalem soŋe icëmb W̃ënu ŋa. ¹² Do ahnë nulohna ga conkëntëɗeɓu Cery W̃ën Cankaf hna ma ga matëndëɗëfuhëhni vahnë ntini sonko vacaliŋa hna, do gë hn’inaw̃ hna. ¹³ Do fëna vëỹi vahnë ñoñ vëhwëhnana ile tufahnëɗëni toña ye wanës wadëw̃ hni ŋi. ¹⁴ Ɓare waŋi ye toña ỹa: W̃ën warëm fu ŋa ryokuŋëhnëɗëɓu rëfatëndu Ankaw̃ Ahwëhn a, nte ntehnëni gena catah ŋa; kwëtahnëɓu ile-wo-le herik vëkayëte Sariya hna do gë vëmba wakila hna. ¹⁵ Iŋi kwëtahn hwëhnaɓu, vëhni fëna kwëtahn tac dënk kwëhnani, vëhni fop, vëli wameh gë vësatah per mbëhnëndanëɗeni. ¹⁶ Soŋe umë ye hn’ile-wo-le nkeɓu hna njawërëɗëfu liwu kwëlëkwël ile satëk haryënkw W̃ën hna do gë vahnë hna.

¹⁷ «Ga mbiỹëk wabëhn waƴaɓah ƴijëla Yerusalem, umë vokajëɓu yonëhniw̃ëhni uryema koryi wasëwif wale hwëtahnëk w̃a do sanëhnëwa W̃ën mën ŋa saɗëha. ¹⁸ Umë liɗëfuho ante tëkatënihow̃o selele Cery W̃ën Cankaf ŋa ante puhnaɗëfuho pacëna ŋa; gelëfunohna gë kore, matëndëlëw̃ohna fëna sonko. ¹⁹ Ɓare wasëwif wëryampo wavë resiỹo Asi w̃a hnam nkentiniho. Vëhni rëfakëha kahnëni haryënkw hu pëƴahnëni ile liɓu ỹa, ge nke ile lavëkëhni g’ami. ²⁰ Ma hnë vële ye hnani vi, ge nuko iñë w̃eh ile liɓu ante njoyiɓuho Mbara Vëhitiŋ vëlëw̃ hni hna, pëƴahn. ²¹ Kaɓi ntehnëɓuho vahnë va mbëhnëɗëni, soŋe rac hitiŋahnëɗunëho dol!»

²² Felikës njëtëko ɗus Ankaw̃ Ahwëhn a. Awa, umë karacëk kiti ỹa nkaw̃ kaw̃ary ntehn: «Kitiŋëɗëmu ge Lisiyas njijëk.» ²³ Umë ntehnëka ofisiye le hwëtehnahnikawo Pol ỹa tëfëka njëkanda, ɓare ant’aw̃emaỹehna ɗus, do ant’aw̃emaỹehnëhni vëlëw̃u va njijëni ndemaniha.

Pol haryënkw vëhni Felikës gë Dërusi

²⁴ Ga ndëcëk wafac, Felikës tëkiniho g’asëvalu Dërusi, ale yeho sëwif ỹa. Umë paƴehnëko njinëhni Pol do nëpakawo nës soŋe ikwëtahn Yesu Këris ŋa. ²⁵ Ɓare Pol, umë pëgwëk nësënd gante tëfëka nke ahnë nëŋahna W̃ënu ŋa g’umë, aw̃ënk nkaf hu ŋa do gë kiti vahnë nte yejëk ŋa. Awa Felikës ntakëlehna taŋ, më ntehnëka: «Tame gwër nke, soŋe dol ỹa! Ante njivëmaɗëho ŋa mbokëɗëmi w̃aci.» ²⁶ Felikës ntiyahnëkawo fëna Pol njëɗaɗëha koryi. Soŋe umë macehnahnëɗëhawo wati-wati nësëlëndëni.

²⁷ Wabëhn waki ryëcëko koyëna, tac Felikës, Porësiyus Fesëtus, hnëmpëtëkawo, ɓare kaɓi Felikës, ñaɗëho wasëwif w̃a nëŋëhni g’umë, umë tavëka Pol kaso hna.

Pol haryënkw Fesëtus

¹ Awa Fesëtus tëkëko hnë resiỹo Sesare, hn’ile naw̃ëɗ hna, do wafac warar fo ntiko matëlehn hnam nji Yerusalem . ² Hnam vësankaf vësëna wasaɗëha va gë vicër wasëwif va njijëniho pëƴaniha ile ntik Pol ỹa. ³ Tac këlaɗënihawo maw̃ëhnëhni njoyi Pol Yerusalem. Ñaɗëniho koyëna kaɓi wasëwif wëryampo pëhwëtaniho ndaw̃ëniha Pol nkaw̃ hna ge njiryeryëɗe gë Yerusalem. ⁴ Fesëtus më ntëkwakëhni: «Pol Sesare hna cëɗik, do ɓiỹëɗina ami dënk mbokaɗëfu hnam.» ⁵ Më mbok ntehnëkëhni kat: «Araɓi vësankaf hun va njijëni rëfëlëfu g’ami yifu gë Sesare. Njiɗëni pëƴahnëni age iñë w̃eh ntik aỹi asan!»

⁶ Fesëtus mpëd wafac imbëɗ gë warar ma ipëhw ñëw̃ëko Yerusalem hna, tac më mbokak gë Sesare. Ga pacëk umë njik ntaña kitiŋa hna soŋe kitiŋa Pol do ntehn njoji. ⁷ Ga tëkik Pol, wasëwif wale w̃atiko Yerusalem w̃a kwërënihawo do nësëni wanës waŋaƴah waƴaɓah, ɓare ñoñ vëhwëhnalohna ile rufahnëɗ wanës wadëw̃ hni ŋa toña ye.

⁸ Awa Pol, më lehnëko: «Ñoñ ŋwëỹëhnëla sariya wasëwif, do dila wameh Cery W̃ën Cankaf hna, do dëntahnëlëw̃ahna fëna asankaf a Sesar .»

⁹ Ɓare Fesëtus ñaɗëho wasëwif w̃a nëŋëhni g’umë. Soŋe rac tëƴahnëkawo Pol: «Ñaɗu bi ayi Yerusalem ahitiŋi hnam?»

¹⁰ Pol më ntëkwaka: «Haryënkw kitiŋa Sesar hna kahnëɓu do haryënkw hnaŋi kitiŋa tëfëko hitiŋiwu. Njëtëru ɗus wëjë dënk ñoñ dilëw̃ëhnihna ɓulunda wasëwif w̃i. ¹¹ Ge menëɓu, ge ntiɓu ile rëfëko ryaw̃ahniwu, ŋwëỹëɗa icëm iŋi. Ɓare ge wante nësëɗëni vëỹi ŋa kwëhnana nkaf, ahnë kwëhnana fanka njëɗahno hnë vëhni ndaw̃ëniho. Mëcaɓuha Sesar kitiŋëfu!»

¹² Ga nësëk koyëna, Fesëtus më nulëni gë vëyab vëlëw̃u va, tac më ntëkwaka Pol ntehna: «Sesar w̃ëcaru kitiŋi, awa njiɗu kitiŋu Rom hna.»

Pol haryënkw vëhni Agëripa hna do gë Berenis

¹³ Ga mbiỹëk wafac toƴe, ahnaw̃ a Agëripa g’acëru asëval ale w̃aciko Berenis njijëniho Sesare, nkaỹiniha Fesëtus. ¹⁴ Kaɓi wafac wayaɓah ñaɗëniho ntini hnam Fesëtus më tëƴëka ahnaw̃ a soŋe Pol ỹa, ntehna: «Felikës asan aryampo ale sëɗik taveryëkowa. ¹⁵ Ante njiɓuho Yerusalem ŋa, vësankaf vësëna wasaɗëha va gë vëvë karyënkw ɓulunda wasëwif va, njijëniho pëƴaniho ile ntik ỹa do muntaniho hitiŋëwa ndaw̃i.

¹⁶ «Ɓare umë lëkwaɓuhëhni: “Namu vë Rom ỹa mbañëk ƴëɗahni ale sëɗik hara nësana soŋe lëw̃u ỹa haryënkw vële sëɗehnëka va.” ¹⁷ Awa tëfëliɓunëho gë vëhni. Ntiɓuho ñap ga pacëk, më lañaɓu kitiŋa hna, do faƴehnu njoji asan arac. ¹⁸ Vële sëɗehnëkawo va tëkiniho ɓare ñoñ vëhnësëlohna, wëla uryampo waŋaƴah wante hnahaɓuho ntik ŋa. ¹⁹ Soŋe ikwëtahn wasëwif nkwajëlëɗëniho g’umë do gë soŋe ale w̃acëɗe Yesu. Asan arac cëmëk, ɓare Pol umë lehnëk mbëhnëk. ²⁰ Kaɓi koɗëwohna hitiŋu isifa wanës më rëƴëɓuha Pol bi ñaɗ nji Yerusalem. Hnam koɗe kitiŋi. ²¹ Ɓare Pol pecehnëka mëcahna Sesar kitiŋa umë. Soŋe umë lehnahnëɓu tavi kaso hna do njëkande hafo ante koɗëfu yëɗahnëwa gë vëhni Sesar ka.»

²² Awa Agëripa më ntehnëka Fesëtus: «Ami dënk ñakëndëɓu wëryëw̃a aỹi asan.»

Fesëtus më ntëkwaka: «Acahn nkwëryëɗuha.»

²³ Ga pacëk, kore yaɓah hacakëhniwo g’untënah Agëripa gë Berenis. Tënkëlahnëniho gë vësankaf wasoɗaɗe w̃a do gë vële ỹak yëtik ɓulunda va ɓambery cery cankaf hn’ile nkwajëlëɗëni asankaf gë vahnë ŋa. Awa Fesëtus më ntehnëk njoji Pol. ²⁴ Ga tëkaryijik Fesëtus më ntehnëk: «Ahnaw̃ Agëripa gë w̃uhnë vële yentik ani vi fop, wëliho soŋe aỹi asan njihahniniho ɓulunda wasëwif w̃a fop pëƴaniho Yerusalem hna do gë hnani, ndekatëndëni: “Aỹi asan tëfëlahna nkonti ɗuniỹa li: tëfëka ndaw̃i.” ²⁵ Ɓare ami, ñoñ nula ile ntik hoɗe ndaw̃ahni. Ɓare kaɓi umë dënk w̃ëcaka Sesar, pëhnaɓu yëɗanahnëw̃a nji kitiŋa Rom hna. ²⁶ Ñoñ nula ile hoɗëfu herëhnëw̃a Sesar soŋe lëw̃u ỹa. Umë w̃acehnahniɓuha karyënkw hun, do dënk haryënkwëhu wëjë, ahnaw̃ Agëripa, soŋe tëƴi bi waŋëhne wameh ntik wante herëndëɓuha Sesar. ²⁷ Ntiɓu koyëna kaɓi ntiyahnëko, njëɗanahnihna Sesar do pëƴahni ile cëɗahnik ỹa, kwëhnana nkaf.»

Inësa Pol ŋa

¹ Agëripa më ntehnëka Pol: «Teɓary wanës ŋa ahnësa soŋe lëw̃ hu ỹa.»

Awa Pol më ntëkwak g’ivák lëw̃u ỹa do nësa soŋe lëw̃u ỹa ntehn: ² «Ahnaw̃ Agëripa, dol natëko gante kolëɓu hnësawu haryënkw lëw̃ hu soŋe fop wanës wante nësëni wasëwif nta mën ŋa, ³ kaɓi njëtëru ɗus fop namu lëw̃ hni ỹa do gë nkwajëla ntëw̃ hni ŋa fop. Soŋe umë muntaɗëmi ahnëpawo g’iɗuñëna.

⁴ «Wasëwif w̃a fop njëtëni njasa mën ŋa koɓëri utah mën hna; njëtëni gante nkeɓuho ka koɓëri wapëgwa hna, fagant ɓulunda lëmën hna do gë Yerusalem hna. ⁵ Mbiỹëk ga njëtëniho do koɗëni nkeni waseɗe mën, ge paryi ñaɗëni, gë vële ỹak satëk, rëfëɗ namu wasëwif wapacëk va nkentiɓu: vëhni ye wafarise w̃a. ⁶ Do tame njojiɓu hnë kitiŋa, kaɓi kwëtahnëɓu W̃ënu ŋa ntiɗ ile nësëhnëkëhniwo vacërakëlo fu va. ⁷ Wahnënk ipëhw gë wahi Isërayel w̃a kwëtahnëni nuɗëni ga ntiyak watac, do soŋe rac ndokuŋëhnëɗëniha kwëlëkwël W̃ënu ŋa, g’umëɗ gë g’anent. Ha, ahnaw̃ Agëripa, soŋe ikwëtahn tac pëlahnëniho wasëwif w̃a! ⁸ W̃uhnë wasëwif w̃i, soŋe ye worun kwëtahnëluhna W̃ënu ŋa mbëhnëndanëɗëhëhni vësëm va?

⁹ «Ami dënk nahaɓuho w̃ëtaryu gë wafere w̃a fop uw̃ac Yesu mbë Nasaret ŋa. ¹⁰ Umë liɓuho Yerusalem hna: vësankaf vësëna wasaɗëha va yëɗakowo fanka farac do cëɗëɓuhëhniwo vahnë W̃ën vëyaɓah; do ge ndaw̃ëɗeniho caŋahnëɗëhowo. ¹¹ Ndapëɗëfuho vacaliŋa va vërehnëndëw̃ëhni do yaw̃ërëndu ravëtehnëw̃ëhni ikwëtahn dëw̃ hni ŋa forosima. Ntavëɗëhowo gë vëhni afo yindu vërehnindëw̃ëhni vankol vakaw̃ary hna.

Gante kwëtahnëka Pol Ahwëhn a

¹² «Koyëna fac ryampo Damas yiɗëfuho, gë fanka fale njëɗanihowo vësankaf vësëna wasaɗëha va. ¹³ Ahnaw̃ Agëripa, lav a nkëhnëko tëk nkaf li, ante njiɗëfuho ŋa, do nuɓuho humpen ga matik g’ambin. Humpen hutac ntëbëko lav w̃i. Umë njijëk penëkëfu gë vële rëfëlëɓunëho va. ¹⁴ Njoɓunëho fuhnë fop do wëryëlehnu kopa ga ntehnëɗëho gë wanës Wa-ebëre: “Sol, Sol, soŋe ye vërehnëɗuho? Cërehnaɗu wëjë had yihni ile hasëɗ ryoko ile keryande.”

¹⁵ «Umë rëƴëɓu: “Ahwëhn, mo yeru?”

«Ahwëhn a më ntëkwako: “Ami, Yesu, nte vërehnëɗu ŋa ye. ¹⁶ Matëry ahahn; tufëhnami soŋe aye aryokuŋëhn mën, ayehahn seɗe mën, pëƴaɗuhëhni vahnë va gante nuruho dol ka do le ỹaɗëmi rufi ỹa fëna. ¹⁷ Keryëɗëmi gë wasëwif w̃a do gë vële wok vëyena wasëwif hnë ɗoku le faƴëɗëmi hna. ¹⁸ Paƴëɗëmi ayi aỹesëhnëɗëhni, ntihëtëɗuhëhni umëhwëry hna, mbokaryëɗuhëhni gë humpen do ntihëtëɗuhëhni hnë imëk Sintani hna soŋe avokaryëhni gë W̃ën. Ge kwëtahnëniho ami, nuỹaɗëni itavëhn wameh wadëw̃ hni ŋa do gë ỹëw̃a hnë vahnë vële hwëtahnëka W̃ën hna.”

¹⁹ «Ahnaw̃ Agëripa, ŋwëỹëɗa waŋi wanës wante w̃atik g’ambin ŋi. ²⁰ Pëgw Damas, Yerusalem , Yuɗe hna fop hafo vëvë wayal waỹëntaw̃ va pëƴaɓuhëhni tëfëka nkwëcëtani vankeya vantëw̃ hni va, mbokani gë W̃ën do tufahnëni paryi nke nkwëcëtani. ²¹ Soŋe umë pëlahnëniho wasëwif w̃i Cery W̃ën Cankaf hna do ñaɗëniho ndaw̃ëniho. ²² Ɓare hafo dol W̃ënu ŋa ndemaɗëho kwëlëkwël do hnani nkeɓu soŋe yëtëndanëw̃ëhni ceɗeya mën ŋa vahnë fop, vële hwëhnak nafa gë vële wok vëhwëhnana per. Ñoñ nësëɗa haw̃ary ge gena ile nësëɗëniho tëkiɗ hnë vëkayëte wakila gë Moyis ỹa fo ye. Umë ye: ²³ afo Arëhnayik a korot; umë yeɗ ale ryënkwëɗ mbëhn vësëm hna do tufëɗëhëhni nkaw̃ ipeh iŋa gë humpen hudëw̃u ha wasëwif w̃a do gë vële wok vëyena wasëwif.»

Pol ñaɗ Agëripa kwëtahn

²⁴ Pol nkoko nësand ante ndekako Fesëtus ntehn: «Cenaki, Pol! Karaŋëru hafo cenaỹi!»

²⁵ Pol më ntëkwaka ntehna: «Alënah Fesëtus, cenalohna. Wanës toña do gë hakili fërën hnësëɗëfu. ²⁶ Ahnaw̃ Agëripa njëtëk waŋi fop, soŋe umë hnësandëɓu g’ikwëtahn tase lëw̃u. Pacëko njëtëk waŋi fop kaɓi waŋi diyana hn’ile nkok nuyina. ²⁷ Ahnaw̃ Agëripa, kwëtahnëru bi wanës wakila ŋa? Ha, njëtëɓu kwëtahnëru.»

²⁸ Agëripa më ntëkwaka Pol: «Ge nkoru ahnësëhnëndo ntiyahnëko ɓiỹëɗina kwëtahnëɗëfuha Yesu.»

²⁹ Pol më ntëkwaka: «Araɓi nkekënd, mbiỹëk ɓiỹëna! Wëjë, gë w̃uhnë vële hnëpaɗëho dol vi, ndëwaɗëfu g’iɗema W̃ënu ŋa ayewu fop g’ami ki, ɓare hara vankënca këm!»

³⁰ Wati rac ahnaw̃ a, gë Guverëner ỹa, gë Berenis do gë fop vële yentiko hnam va matëlehnëni. ³¹ Cahnëɗëniho nësëlëhatëndëni: «Aỹi asan ñoñ dina ile rëfëka ndaw̃ahni ma cëɗahni.»

³² Agëripa më ntehnëka Fesëtus: «Aỹi asan kokënde tavi age mëcakëndilahna Sesar .»

Uyas Pol

¹ Ga pëhnayik haƴëndifu hnë sisikulu yiryeryifu Itali, umë nufik Pol gë vësëɗik vëhaw̃ary, kwëtehnahnikëhni ofisiye kore wasoɗaɗe Sesar Ogusët, ale w̃acik Yuliyus fëna. ² Arisëtarëk avë Tesalonik mbë Masedëwan yentiko gë fuhnë. Më haƴëɓun hnë sisikulu le hwëhniko hnë nkol mbë Adëramit do ỹaɗëho tëf wahnaw̃ resiỹo Asi hna, yilehnëfu.

³ Ga pacëk më rëkëɓun Sidon. Yuliyus, g’ufacah ntaw̃ary dëw̃u ŋa, më tavëka Pol nji, njëkihni wëlawo walëw̃u w̃a nuỹahni ile valëka. ⁴ Ga matëɓun hnam, umë yiɓun fagant wov hna. Kaɓi pankëlëɗëfunëho gë sël ỹa, yilehnëfu gë cape Tinti Sipër. ⁵ Më rëfëɓun ɗarël Silisi gë Pampëfili rëkëlehnëfu Mir, resiỹo Lisi hna. ⁶ Hnam ofisiye wasoɗaɗe ỹa më nuk sisikulu le hwëhniko Alekësandëri ga njiɗ Itali do më kaƴëndëkëfu. ⁷ Hnë wafac wayaɓah njiɗëfunëho wajira fo, do g’ambër cankaf tëkëɓunëho ɗarël hn’ankol nte w̃acik Kënid. Hnë wati rac sël ỹa memaỹehnëkëfuno yifu karyënkw, awa më rëfëɓun Salëmone mbë Tinti Këret do ryëcalëfu gë cape inte hákëɗëhëfuno sël ỹa. ⁸ G’ambër cankaf ndëcëɓunëho hnam rëkëlehnëfu, le macëɗe «Hahna Fërën», nte kakëni g’ankol Lase ŋa.

⁹ Ɓare mbiỹëɓunëho ɗus nkaw̃ hna do pëgwëko ntakënd uyas fu w̃a, kaɓi fac le suŋahnëɗe ỹa + 27.9 Fac le suŋahnëɗe ỹa: Gë sepëtambër ỹa ma okëtobër ỹa nkeɗ. Ge ndëcëk rac, uyas w̃a ntakëɗ. tëko ndëc. Soŋe umë nkabëkëhniwo Pol ntehn: ¹⁰ «Vëỹënta mën, kamahnëɓu uw̃i yas kata fo yeɗ karyënkw: sisikulu ỹi g’ile ndiɓëk per përëkaɗ, do fëna fuhnë dënk koɗen cëmin hnam.» ¹¹ Ɓare gena Pol kwëtahnëko ofisiye ỹa. Ayaryary sisikulu ỹa g’ahwëhn sisikulu ỹa yeho. ¹² Kaɓi sëla rac ƴivëlohna g’alu ga, vëyaɓah vëvë sisikulu va pëhnaniho njini hafo sëla, hnë Tinti Këret hna, ile w̃aciko Fenikës, ge koɗëni. Hnam koɗëniho cowani sël ỹa do ndëcëtëni alu ỹa.

Sël sankaf ỹa wov hna

¹³ Sël pëgwëlehn cëlënd wajira fo, do ntiyahnëkëhniwo koɗëni ntini gante pëhwëtaniho ka. Awa më matëndëni waryëhwëra wale hahnëndande sisikulu ỹa do kahnëtalehnëni nko tëfëndëni wov le ye Tinti Këret ỹa. ¹⁴ Ɓare ɓiỹëna sël hwëhn fanka sankaf le w̃acëɗe «Erakilona + 27.14 Erakilona: Rëv sankaf le watiɗ gë cape pëhna lav w̃acik koyëna. », pëgwëlehn cëlënd gë fanka do ¹⁵ njoryaryëlehn sisikulu ỹa. Koɗilohna mbok nji pankëlatëndëni gë sël ỹa awa umë ravëɓun njofu. ¹⁶ Më rëfëɓun gë wov fatinti fatoƴ fante w̃acik Koda hna. Tinti rac hakëkëfuno toƴe sël ỹa. Hnam g’ambër cankaf mëkëɓunëho ryojëfu fakulu fatoƴ fante fehande fa hafo haƴëndëfu sisikulu hna. ¹⁷ Ga kaƴëndëni sisikulu hna vëryokuŋ vëvë sisikulu va umë ntampaỹëni ñabëni waryeƴët caharaɓ sisikulu ỹa. Tac kaɓi ntakëkëhniwo antë poha hnë nkërëƴal ɓë wov Siyërët + 27.17 Siyërët: Umë w̃acëɗe iỹi wati Libi. hna, më cëlëndëni ryëhwa sankaf le ỹaỹëtëɗ iƴanc sisikulu ỹa do tavëni sël ỹa njohni. ¹⁸ Ga pacëk, kaɓi nkoko mbërehnëndëfu sël rac, vëryokuŋ va më pëgwëni ntoŋëndëni gë wov ile ndiɓëko sisikulu ỹa. ¹⁹ Fac rarëna hna umë mbokëni ntoŋëni gë wov, vëhni ɗënk, viỹë vile yaryaryande sisikulu ỹa. ²⁰ Hnë wafac wayaɓah golohna nunde ulav w̃a gë wahol w̃a per, do sël ỹa nkoko cëlënd gë fanka hafo golëfunohna hwëtahnëfu pehëɗëfun.

²¹ Vële yeho sisikulu va mbiỹëkëhniwo rok roka ỹa. Awa Pol më matëk haryënkw lëw̃ hni ntehn: «Vëỹënta mën, tëfëkawo ahnëpawuno, do antë kahnëtayin Këret hna hafo njijin nuỹayin iỹi kata. ²² Tame muntaɗëmu aỹabu wasakahn hun w̃a: wëla aryampo hnë w̃uhnë cëmëɗina; sisikulu ỹi fo fërëkaɗ. ²³ Gumëɗ ga mëleka W̃ën hunte hwëhnëko, do ryokuŋëhnëɗëfuha, njijakëh ²⁴ pëƴawo: “Antë ntaki, Pol! Afo arëk haryënkw Sesar , do soŋe lëw̃ hu W̃ënu ŋa pehëtaryëɗëhëhni vële rëfëlërun vi fop.” ²⁵ Awa vëỹënta mën, ñabëryin wasakahn w̃a! Kwëtahnëɓuha W̃ënu ŋa: gante pëƴako ki, fop nkeɗ. ²⁶ Ɓare hnë tëfary Tinti tëfëka pohayin.»

²⁷ Fac hwëhn pëhw gë wahnah ỹa yeho ga njohandëhëfuno sël ỹa wov Mediterane hna. Fagant g’umëɗ ga, vëryokuŋ vëvë sisikulu va ntiyahnëkëhniwo vambëŋ rëhaɓun. ²⁸ Umë ntoŋëni ryeƴët le ỹaŋande itëw̃ wov ŋa; më tëkatëni tëw̃ iŋa wametër wafëhw warar g’imbëɗ gë wahi ye. Ante mbokëɓun yifu ŋaw̃ët toƴe ŋa, më mbok ntoŋëni do tëkatëniho wametër wafëhw wahi g’imbëɗ gë warar ye hnam. ²⁹ Ntakëkëhniwo antë sisikulu ỹa nkëw̃ wëraka, më ntoŋëni kamëhni waryëhwëra wahnah wale hahnëndande sisikulu w̃a do ñankahnëkëhniwo pac ñap. ³⁰ Hnë wati rac vëryokuŋ vëvë sisikulu va njëkëlendëniho gante pehandëni; umë cëlëndëni fakulu fa gë w̃ënka, ntini had waryëhwëra w̃a ñaɗ cëlëndëni haryënkw sisikulu hna hara gante pehahnëɗëni njëkëlehnëɗëni. ³¹ Ɓare Pol më ntehnëka ofisiye wasoɗaɗe ỹa gë wasoɗaɗe walëw̃u w̃a: «Ge vëỹi vësan vëwontina sisikulu li, W̃ënu ŋa pehëtëɗëlihna.» ³² Awa wasoɗaɗe w̃a më ntëpëtëni ryeƴët ile fokahniko fakulu ỹa tavëlehnëni nji.

³³ Pacëlohna ten, muntatëhni Pol vëhni fop tokëni iñë. Më ntehnëkëhni: «Dol nke wafac pëhw gë wahnah ga nkerun hn’ufëmpëhnahnah sisikulu li, do ñoñ tokëɗiluhna. ³⁴ Awa ami kamënaỹehnëɗëmu aroku, ge ñaɗiluna asëmu. Ƴëtëryin, wëla ahnë aryampo hnë w̃uhnë cëvëɗilahna imul ɗampo.» ³⁵ Ga nësëko watac, më nufëk mburu, camehnëka W̃ënu ŋa tase vahnë fop, tac nkubëlehnëk do tok. ³⁶ Awa vëhni fop njaw̃ënantëlehnini do pëgwëlehnëni tokëntëndeni. ³⁷ Vahnë wakeme waki gë wafëhw imbëɗ gë wahi g’imbëɗ g’aryaw̃ (276) yeɓunëho fop sisikulu hna. ³⁸ Ante tokëɓunëho hafo fihnëfu ŋa, më ntoŋëni roka ỹa gë wov ŋaỹëtahnëni iɗiɓ sisikulu ŋa.

Ipërëka sisikulu ŋa

³⁹ Ikëɗ vambëŋ nuɗëniho ante pacëko ŋa, ɓare wëla aryampo hnë vëryokuŋ vëvë sisikulu va ƴavëtëlohna hn’ile nkeɓunëho hna. Umë pëhnani pohëni sisikulu ỹa hnam ge koɗëni. ⁴⁰ Awa më pëtëni waryëhwëra wale hahnëndahnëɗe sisikulu ỹa tavëni wov hna; wati rac dënk pëtëlehnëni waryeƴët wale ỹabahniko waɗëhwa wade satënandeho sisikulu ỹa. Tac matëndëni ipand inte yiryeryëɗ karyënkw soŋe sël ỹa peña, paɓëni g’itëfary. ⁴¹ Ɓare sisikulu ỹa më njik pohak hnë yëbëlan wavënkwëhn nkërëƴal, tëryalehn hnam. Ankaf sisikulu ŋa më pohak ɗus nkërëƴal hna, koɗilohna mbok ñënkëlehna, tac wavonkëlo w̃ënka, wahwëhn fanka ŋa, më nihëk sisikulu ỹa kamëhni.

⁴² Watac ga ntiyak, wasoɗaɗe w̃a ñaɗëniho ndaw̃ënihëhni vësëɗik va, soŋe ahnë antë peh ge ndëfaɗ w̃ënka hna. ⁴³ Ɓare ofisiye ỹa ñaɗëho pehëta Pol awa më tavëtehnëkëhni ile ñaɗëniho ntini ỹa; më ntehnëkëhni vële holëk w̃ënka va ntëbani ndëfani ndanëni. ⁴⁴ Tac vëỹëntaw̃ va pëlani vacal ma vanihel sisikulu va, tëfënihëhni. Koyëna ndanëniho vëhni fop ƴam fo hara ahnë cëmëna.

Hnë Tinti Malët hna

¹ Ante ndanëɓunëho fuhnë fop ƴam fo ŋa, më fëƴayiɓun Tinti rac Malët macik. ² Vële lëɗëk hnam va më kacanihëfu g’untënah cankaf; pëɗëhnënihëfu hwëɗëh hucankaf, kacahnënihëfu, kaɓi tëvëɗëho do huji ha njoko. ³ Pol më mbarëpik kore waɗëhwa, ntab hwëɗëh hna, ɓare lën më cahnik yakah hna ŋarëka vák li, nkolehna hnam. ⁴ Vëvë Tinti rac va, ante nuniha lën ỹa ga ntasaɗ vák Pol hna, më ntehnëlëɗëni: «Aỹi asan lëk aryaw̃ vahnë ye. Pehik wov hna, ɓare W̃ënu ŋa maw̃ëna nkonti ɗuniỹa li.» ⁵ Ɓare Pol më cëlëvëtaka lën ỹa hwëɗëh hna do davëɗilawohna aŋar ŋa wëla toƴe. ⁶ Ntiyahnëkëhniwo nuɗëniha tameki ga matëka vák ỹa ma njoɗ cëmëlehn taŋ, ɓare ante napëniho hafo mbiỹ ŋa, nuniho ñoñ dilahna. Awa më nkwëcëtëni vinahan vidëw̃ hni va, ntehnëni Pol w̃ën ye.

⁷ Wëhaỹ yeho ɗarël hnam wale kwëhnëko asankaf Tinti ale w̃aciko Pibëliyus. Më ntëvakëfu lëv sankaf hnë wafac warar. ⁸ Hara rëmu pad hna nkeho: ures yak mbahn tesëko do ɗonk yaryaryëɗëhawo fëna. Pol më njik njëka do tindëka wëɓák ŋa, njëfanëka, njërënëlehna. ⁹ Ga ndëcëk umë vëres vëỹëntaw̃ vëvë Tinti va fop njijëɗëniho do vëhni fëna njërënëkëhniwo. ¹⁰ Umë njëɗanihëfu untënah cankaf do, ante tëkëko wati ile vokahnëɗëfun gë wov ŋa, njëɗanihëfuno ile valëkëfuno soŋe uyas w̃a fop.

Tëkëɗëni Rom hna

¹¹ Ga nuỹaɓun wadepera watar hnam, më haƴëɓun sisikulu ile hwëhniko Alekësandëri hna, ile w̃acëɗeho «Diyosëkur + 28.11 Diyosëkur: Vëhi hnë wawën vëvë Gëres ye; vësëp vële heryiɗëhëhni vëyas hnë w̃ënka w̃acik koyëna. », ile yeho hnë Tinti wati w̃eh hna fop. ¹² Rëkëɓun Sirakis do ñëw̃ëɓunëho hnam wafac warar. ¹³ Tac vok ryëcalëlehnëfu rëkëfu hn’inaw̃ Regiyo. Ga pacëk, sël pëgwëlehn cëlënd, do hnë wafac wahi rëkëlehnëfu hnë sëla Pusol hna. ¹⁴ Vële hwëtahnëk rëkatëɓunëho hn’inaw̃ tac. Umë tëƴënihëfu ỹëwëfu gë vëhni soŋe wafac mbëɗ gë wahi. Tac ryëcalëlehnëfu gë wapary fo gë Rom ka. ¹⁵ Vële hwëtahnëk vëvë Rom va njëtaniho njijëɓun, vëhni njijëɗëniho hafo Saha Apiyus hna do hn’ile macëɗe Vacery Vatar hna kacanihëfuno. Pol nundëhni tuŋ, më camehnëka W̃ënu ŋa do ñab g’ahaw̃ary sakahnë hadëw̃u ha. ¹⁶ Ante tëkëɓun Rom ŋa, më maw̃ëryanik Pol ntëɗ hn’acery minu fo gë soɗaɗe ryampo njëkanda.

Ikaraŋ Pol Rom hna

¹⁷ Ante ntiniho wafac warar ŋa Pol më paƴehnëkëhni vësankaf wasëwif wavë Rom w̃a njijëni ỹalu hna. Ga mbarëni më ntehnëkëhni: «Vëỹënta mën, mama nkoɓu dila w̃eh ɓulunda fu hna, do dila fëna ile hnëmpëlëk gë namu warëm fu ỹa, pëlayiɓuho Yerusalem hna do yëɗahniwu hnë wasoɗaɗe Rom. ¹⁸ Vahnë vërac, ante pëcëtanihowo ŋa, ñaɗëniho tavëniho kaɓi ñoñ vëhnulohna ile rëfëka ndaw̃ahnëniho. ¹⁹ Ɓare kaɓi wasëwif w̃a ŋwëỹëni, më w̃ëcahnëɓuha Sesar . Ɓare dila rac kaɓi ñaɗëfu lehnëwëhni wameh ɓulunda mën ỹa. ²⁰ Soŋe umë rëƴahnëmu ayiju nulin do hnësëhnu; kaɓi soŋe ale napëɗëniho ɓulunda vëva Isërayel do rëkik tame ỹa ỹabahniɓu gë vankënca.»

²¹ Wasëwif w̃a më ntëkwaniha: «Wëla kayëte nte w̃atik Yuɗe soŋe lëw̃ hu nuỹalëfuhna do la aryampo ɓulunda lëw̃ fu ỹa matina hatac njij pëƴafu soŋe lëw̃ hu ile wok ƴivëna. ²² Ɓare ñaɗëfun ahnësëhnëfu wëjë dënk ile hnaharu ỹa, kaɓi njëtëɓun gante-wo-gante nkeni vahnë vële hnësëɗ wameh soŋe Nkaw̃ nte rëfëɗu ŋi.»

²³ Awa më kahnëndëni fac ile mbokëɗ mbarahnëni gë Pol ỹa. Fac rac njaɓiniho ntëbi haryënkwëryënkw tëkatëniha hn’ile ntëɗëko hna. Koɓëri g’acahnëfëɗ ga hafo g’anëka ga karaŋëɗëhëhniwo. Gë Sariya Moyis ỹa do gë Vëkayëte wakila ŋa nësëhnëɗëhëhniwo Naw̃ W̃ënu ŋa do koyëna njawërëɗëho kwëtahnëniha Yesu. ²⁴ Ɓare vëryampo fo w̃aw̃ëko wante nësëɗëho ŋa, vëỹëntaw̃ va ŋwëỹëniho vëhwëtahnëɗina. ²⁵ Wati nte pitëlëɗëniho ŋa, vëwëryëlëlohna yëbëlan lëw̃ hni. Awa Pol më ntehnëkëhni: «Iƴir Ipacah iŋa toña nësëhnëkëhniwo vacërakëlo hun va hnë w̃ës kila ale w̃aciko Esayi hna ante ntehnëɗëho:

²⁶ «“Ƴiryeyi alehnëhni iỹi ɓulunda:

Koɗun awëryu ɗus ɓare hara ñoñ ƴëtëluhna paryi;

koɗun ayëku ɗus, ɓare hara nuluhna paryi.

²⁷ Paryi nke iỹi ɓulunda kambëkëhni vankaf va.

Ciŋani vanëf va

do ndëmëni soŋe antë vinkër vidëw̃ hni va nu,

antë vanëf vantëw̃ hni va nkwëry.

Ge gena umë njijakëndëni gë ỹal mën do tavëhnakëndëɓuhëhni yërënëw̃ëhni fëna!” + 28.27: Esayi 6.9-10 »

²⁸ Pol më mbok ntehnëk: «Tëfëka ayëtu iñë ryampo: kaɓi koyëna nke, tame vële wok vëyena wasëwif va pëƴayini wakasëk ipeh nte w̃atik gë W̃ënu ŋa. Vëhni, nëpaɗëni wanës watac.»

²⁹ [Ga nësëk Pol watac, wasëwif w̃a kahnëtalehnëni nkwajëlëhatëndëni.]

³⁰ Wabëhn waki ntiko Pol cery nte cosahnëɗëho nkehahn hna. Kacaɗëhëhniwo vële yijëɗëho njëkëniha va fop. ³¹ Pëƴahnëɗëho Naw̃ W̃ënu ŋa do karaŋëhnëɗëhëniho soŋe Ahwëhn a Yesu Këris g’ikwëtahn ƴaɓah do hara memaỹehnina.