Jeꞌej tɨ yeꞌej tyoꞌyúꞌxacaꞌ aꞌɨ́jna ɨ San Pablo aꞌɨ́ɨjma jimi ɨ maj Roma joꞌcháatɨmaꞌcaa

1

Pablo pu huaꞌtyojtyeꞌ

1Nyáaj nu Pablo yajáꞌmuatyojtyeꞌ, ɨ nyaj jahuɨɨreꞌ ɨ Cɨríistuꞌ tɨ Jesús puéꞌeen, aꞌɨ́ɨ pu naꞌantyíhuoj, nyej nyij aꞌyan huárɨnyij jeꞌej tɨ aꞌɨ́ɨn tyinaataꞌíj, ajta naꞌváꞌjaj nyej nyij huoꞌtéꞌexaatyeꞌen ɨ nyúucariaꞌraꞌ ɨ Dios.

2Jájcuaj ɨmuáj pu ɨ Dios aꞌyan tyaꞌtóoratziiriꞌ tɨ tyámuaꞌ tyihuoꞌtáꞌan, aꞌɨ́j mu jɨn aꞌyan tyoꞌtyéyuꞌxacaꞌ aꞌɨ́jcɨ jitze ɨ yuꞌxarij tɨꞌij ityájma jimi huatyáꞌɨtzeereꞌen. 3Aꞌɨ́jna ɨ nyúucarij, aꞌɨ́j pu áꞌxaj ɨ Cɨríistuꞌ tɨ jíꞌyojraꞌ ajta tavástaraꞌ puéꞌeen, tɨ ajta aꞌyan tyuꞌnɨéꞌhuacaꞌ tɨꞌɨj tyévij, aꞌɨ́j tɨ jitze eerámaꞌcan ɨ David. 4Ajta tɨꞌɨj huatájuuriacaꞌ, Dios pu aꞌyan jaatamuaꞌaj tɨjɨn nyiyóoj pu puéꞌeen, ajta jaatáꞌ tɨꞌij néijmiꞌi jɨn antyúumuaꞌreeriaj, jiꞌnye aꞌɨ́j pu jitze aróocaꞌnyajcaꞌaj ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios.

5Cɨríistuꞌ jimi nu jaꞌancuriáaꞌ aꞌɨ́jcɨ tɨ jɨn ɨ Dios tyámuaꞌ tyinaatáꞌ, nyej nyij jitzán maꞌcan jóꞌmeꞌen huaꞌ tzajtaꞌ ɨ tyeɨ́tyee, mataꞌaj mij néijmiꞌqueꞌ ɨ cháanacaj japua jaꞌantzaahuatyeꞌen majta aꞌɨ́j aráꞌastej. 6Matɨꞌɨj manaꞌaj aꞌɨ́ɨmaj, muaꞌaj xu siajta huaꞌ jitze ajtyámaꞌcan mu siaj Roma jaꞌchej. Dios pu jéehua jáꞌmuaxɨeꞌveꞌ, ajta jamuaꞌantyíhuoo siaj sij jitzán ajtyamaꞌcáantaj xáꞌraꞌnyij ɨ Jesús tɨ ajta Cɨríistuꞌ puéꞌeen ajta siaj sij huaꞌajtyáanaxca aꞌɨ́ɨjma ɨ maj tyáꞌtzaahuatyeꞌ. 7Cheꞌ ɨ Dios, ajta ɨ tavástaraꞌ aꞌɨ́jna ɨ Jesús tɨ ajta Cɨríistuꞌ puéꞌeen, micheꞌ aꞌɨ́ɨn tyámuaꞌ tyajamuaatáꞌan majta tyámuaꞌ jamuáaꞌuurej.

Pablo pu jaxɨeꞌveꞌ tɨ huojoꞌváꞌmuaarej a Roma

8Anaquéecan jɨmeꞌ, aꞌɨ́j nu jitze maꞌcan ɨ Cɨríistuꞌ tyámuaꞌ tyaꞌtáꞌcaa ɨ Dios jaꞌmua jɨmeꞌ, jiꞌnye néijmiꞌqueꞌ ɨ cháanacaj japua mu meríj jamuaꞌreej siaj tyáꞌtzaahuatyeꞌ. 9Aꞌɨ́jna ɨ Dios, ɨ nyaj jahuɨɨreꞌ néijmiꞌi jɨmeꞌ ɨ nyaxɨéjnyuꞌcaa nyahuaꞌixáatyaꞌaj ɨ nyúucariaꞌraꞌ ɨ yójraꞌ, aꞌɨ́ɨ pu jamuaꞌreej nyaj aꞌnáj tɨnaꞌaj jamuaꞌtamuáꞌreꞌrii, 10aꞌyaa nu aꞌnáj tɨnaꞌaj tyáꞌhuaviij ɨ Dios, tɨpuaꞌaj aꞌyan tyinyatáꞌcareꞌen juxɨéꞌviꞌraꞌ jɨmeꞌ nyej nyij jamojoꞌváꞌmuaarej. 11Jiꞌnye jéehua nu jáꞌmuasejramuꞌ nyataꞌaj nyij caꞌnyíjraꞌaj jamuaataꞌan, ajta siaj sij aꞌɨ́jcɨ jitze aróocaꞌnyej ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios, siataꞌaj sij jéetzeꞌ tyámuaꞌ naa tyityaajuꞌun, 12tyataꞌaj tyij caꞌnyíjraꞌaj huatátaꞌan sɨ́ɨj ajta sɨ́ɨj, aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ tyaj taxaꞌaj tyáꞌtzaahuatyeꞌ taxɨéꞌviꞌraꞌ jɨmeꞌ.

13Aꞌyaa nu tyáꞌxɨeꞌveꞌ nyeꞌihuáamuaꞌ, siaj jáamuaꞌreej nyaj mueꞌtɨ́j jaaxáꞌpuɨꞌɨntarej nyaj aꞌáa jaꞌtanyéj jaꞌmua jimi, ajta nyatɨꞌɨjta jaaxáꞌpuɨꞌɨntareꞌen nyaj aꞌyan huárɨnyij, tyiꞌtɨ́j pu jeꞌej rɨnyij nyej nyij quee aꞌáa jóꞌmeꞌen. Aꞌyaa nu tyáꞌxɨeꞌveꞌ nyaj aꞌyan chaꞌtaj nyanaꞌaj tyaamueꞌtɨn jaꞌmua jimi ɨ nyaj jɨn tyuꞌtátuiireꞌen ɨ Dios jimi, jeꞌej nyaj nyeríj tyaamueꞌtɨj séecan jimi ɨ tyeɨ́tyee ɨ maj séej chuéj japua joꞌcháatɨmee. 14Aꞌyaa nu nyeríj aꞌɨ́jcɨ jɨn tyaꞌtányaraj nyej nyij tyihuoꞌtéꞌexaatyeꞌen aꞌɨ́ɨjma ɨ maj Grecia jáꞌmaꞌcan, nyajta aꞌɨ́ɨjma ɨ maj séej chuéj japua jáꞌmaꞌcan, tɨpuaꞌaj jéehua maj tyojóꞌitej nusu ɨ maj quee tyojóꞌitej; 15aꞌɨ́j nu jɨn jéehua jaxɨeꞌveꞌ nyej nyajta jamuaatéꞌexaatyeꞌen ɨ nyúucarij ɨ tɨ jɨn ɨ Dios jaꞌmua japua huatányuunyij, muaꞌajmaj mu siaj Roma jaꞌchej.

Ɨ tɨ jɨn uhuájcaꞌnyej ɨ nyúucariaꞌraꞌ ɨ Dios

16Capu nyetyeviꞌrasteꞌ aꞌíjna ɨ nyúucarij, jiꞌnye aꞌɨ́ɨ pu puéꞌeen ɨ Dios tɨ jɨn uhuájcaꞌnyej taꞌaj ij néijmiꞌcaa huáhuɨɨreꞌen ɨ maj tyáꞌantzaahuatyeꞌsij, anaquéej mu aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan, majta jeꞌen ɨ maj séej chuéj japua jáꞌmaꞌcan. 17Jiꞌnye aꞌɨ́jna ɨ nyúucarij jitze pu séejreꞌ tɨ ɨ Dios tyámuaꞌ taꞌuurej, aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ tyej tyáꞌtzaahuatyeꞌ, tɨꞌɨj naꞌaj tyoꞌhuatyóochesij ajta jusén jɨmeꞌ. Aꞌyaa pu tyéꞌyuꞌsiꞌ ɨ yuꞌxarij jitze tɨjɨn: “Aꞌɨ́jna ɨ tɨ naa tyíꞌtyevij, aꞌɨ́ɨ pu júurij huatyáꞌɨtzeereꞌej aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ tɨ tyáꞌtzaahuatyeꞌ.”

Ɨ maj jɨn jáꞌɨtzeereꞌ ɨ Dios jimi

18Ajta ɨ Dios pu jaséjrataj ɨ tɨ jɨn nyúꞌcamuɨꞌ puéjtzij huaꞌtáꞌcariaꞌaj néijmiꞌcaa ɨ tyeɨ́tyee ɨ maj jeꞌej puaꞌaj tyíꞌtyetyeɨtyee, ɨ maj quee tyiꞌtáꞌcaa tɨ séjreꞌej aꞌɨ́jna ɨ tɨ jɨꞌréꞌcan jɨmeꞌ. 19Ajta ɨ Dios tɨ jimi ɨꞌríj tɨ aꞌtɨ́j jáamuaꞌtyij aꞌɨ́ɨ mu meríj jamuaꞌtyej, jiꞌnye Dios pu jusɨ́ɨj arí huoꞌtaséjra. 20Tɨꞌɨj naꞌaj ɨ Dios tyeetyátaahuacaꞌ ɨ cháanacaj ɨ tɨ yujoꞌváꞌcaꞌaj, tyámuaꞌ pu naa tyéꞌmiteereꞌ jeꞌej tɨ een ɨ muárɨeꞌriaꞌraꞌ, ajta quee aꞌnáj huatyápuaꞌrij tɨꞌɨj naꞌaj yutɨj joꞌqueꞌtɨj jaꞌmej, jiꞌnye aꞌyaa pu tyíꞌsejreꞌ jeꞌej tɨ een ɨ Dios. Aꞌɨ́j pu jɨn quee jeꞌej tyíɨꞌrij tɨ aꞌtɨ́j séej jitzán tyoꞌojpuáꞌrityeꞌen. 21Tyij majta meríj jamuaꞌtyej ɨ Dios, camu jaatyátzaahuatyej, camu majta tyaatatyójtziꞌrej. Sulu aꞌɨ́j mu jitze ucájrupij maj aꞌɨ́jcɨ jitze tyúꞌmuaꞌtyij ɨ muaꞌtzíiraꞌaj tɨquee tyiꞌtɨ́j huɨɨreꞌ, capu ij cheꞌ huatáɨꞌriitarij tɨ tyámuaꞌ tyihuoꞌtámiteerasteꞌen tzáahuatyiꞌraꞌaj jɨmeꞌ. 22Aꞌyaa mu tyíꞌxajtacaꞌaj tɨjɨn tyámuaꞌ tu metyityoomuámuaꞌreꞌ, ajta aꞌyaa pu tyeꞌrájraa maj jéetzeꞌ quee maꞌumuámuaꞌriaꞌaj muáꞌraa. 23Jiꞌnye muꞌríj seequéj tyúꞌruuj séecan muꞌuj mij pujmuaꞌ najchej tɨquee Dios puéꞌeen, tɨ aꞌyan huaséꞌrin tɨꞌɨj tyévij, naꞌríij tɨꞌɨj pínaꞌaj, nusu tyiꞌtɨ́j tɨ muáacuacaa iiraꞌɨ́ɨcajmee caꞌ tyiꞌtɨ́j tɨ huacɨ́ɨnyejyiꞌij.

24Aꞌɨ́j pu jɨn ɨ Dios mahuoohuáꞌxɨj aꞌɨ́ɨjma ɨ maj jeꞌej puaꞌaj meríj tyityoꞌcájrupij, majta tyéviꞌsiꞌ rɨcɨj ɨ juxaꞌaj tyeɨ́tyee jamuán. 25Aꞌɨ́ɨ mu yoꞌhuáꞌxɨj ɨ tɨ jɨꞌréꞌcan jɨmeꞌ ɨ Dios jimi, aꞌɨ́j mu jéetzeꞌ áꞌastijreꞌ ɨ tɨ hueꞌtzij, majta aꞌɨ́j jimi jutzaahuatyeꞌ ɨ maj tyíꞌnajchej ɨ Dios tɨ tyúꞌtaahuacaꞌ, camu cheꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ Dios ɨ tɨ néijmiꞌi tyúꞌtaahuacaꞌ, tyej tyij tyámuaꞌ tyaatáꞌan tɨꞌɨj naꞌaj jusén jɨmeꞌ. Cheꞌ aꞌyan atyojoꞌréꞌnyej.

26Aꞌɨ́j pu jɨn ɨ Dios aꞌyan metyihuoohuáꞌxɨj mataꞌaj mij tyéviꞌsiꞌ huataséjreꞌen. Majta aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj úucaa, aꞌɨ́ɨ mu jaatapuáꞌcɨtacaꞌ maj antyóonaxcaj ɨ tyétyacaa jamuán, mej mij seequéj huárɨnyij jeꞌej tɨquee ɨ Dios éenyeꞌqueꞌ huoꞌtyájto. 27Majta aꞌɨ́ɨmaj ɨ tyétyacaa, aꞌyaa mu chaꞌtaj manaꞌaj tyaatapuaꞌcɨtacaꞌ mej mij quee cheꞌ majta huaꞌantyáanaxcaj ɨ úucaa jeꞌej tɨ ɨ Dios tyihuoꞌtyájtoo. Aꞌyaa mu huarɨ́j mej mij juxaꞌaj tyétyacaa jamuán huóoxanaꞌcɨreꞌen aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een tɨ huaꞌ tzajtaꞌ eerányinyii, aꞌyaa mu mij tyaꞌajpuéjtzij aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ maj huápuɨꞌɨj jeꞌej puaꞌaj rɨcɨj.

28Majta quee jaaxɨeꞌveꞌ maj jáamuaꞌtyij ɨ Dios, aꞌɨ́j pu jɨn aꞌyan metyihuoohuáꞌxɨj, mej mij aꞌyan huárɨnyij jeꞌej tɨquee tyiꞌtyéevijtɨj 29Néijmiꞌi pu huaꞌ jimi séejreꞌ ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een, aꞌɨ́ɨ mu juxanaꞌcɨreꞌ, majta jéehua tyíꞌnyacuaꞌaj, jeꞌej mu puaꞌaj tyíꞌtyetyeɨtyee. Aꞌɨ́ɨ mu majta tyúꞌjaaxɨejviꞌ, majta tyíꞌtyacuiꞌcaa, jéehua mu majta jutyaꞌracaa, majta jujɨ́ɨmuaꞌaj jucuanamuajcaa, majta mu jeꞌej puaꞌaj huáꞌuurej ɨ juꞌihuáamuaꞌ, majta jeꞌej puaꞌaj tyíꞌxaxaꞌaj. 30Jeꞌej mu puaꞌaj tyihuáꞌxaj ɨ juxaꞌaj tyeɨ́tyee, majta jájchaꞌɨɨreꞌ ɨ Dios, majta huaꞌxaahuaj ɨ juxaꞌaj tyeɨ́tyee, majta óotzaahuatyeꞌ, majta hueꞌtzij jutaavijreꞌ, majta quee huáꞌtzaahuatyeꞌ ɨ juhuásimuaꞌ. 31Camu jaxɨeꞌveꞌ maj tyihuojoꞌitéej muáꞌraꞌnyij, camu jaꞌráꞌastyaa ɨ junyúucaa, camu huaꞌxɨeꞌveꞌ ɨ jutyéɨtyeristyamuaꞌ, camu tyáꞌcuꞌvej. 32Máamuaꞌreej jeꞌej tɨ Dios arí tyaaxáꞌpuɨꞌɨntarej tɨjɨn néijmiꞌi mu cuiꞌnyij ɨ maj aꞌyan rɨcɨj, capu huaꞌ jitze juxɨeꞌveꞌ, móocheꞌ mu aꞌyan rɨcɨj, ajta pu naa huaꞌasej maj séecan aꞌyan chaꞌtaj manaꞌaj rɨjcaj.

2

Dios pu tzáahuatyiꞌraꞌaj jɨn huáꞌxɨjtyeꞌen ɨ tyeɨ́tyee

1Tɨpuaꞌaj muáaj aꞌtɨ́j jitzán petyíꞌpuaꞌrityeꞌej, capu ɨꞌríj paj aꞌyan tyuꞌtaxáj yee capáj muáaj tyiꞌtɨ́j jɨn jeꞌej puaꞌaj huarɨ́j, jiꞌnye muáaj paj aꞌyan chaꞌtaj panaꞌaj jeꞌej puaꞌaj tyiꞌtyíaꞌchaꞌɨj matɨꞌɨj aꞌɨ́ɨmaj. 2Tyajta aꞌyan tyáꞌmuaꞌreej tɨ ɨ Dios tzáahuatyiꞌraꞌaj jɨn huáꞌxɨjtyeꞌen aꞌɨ́ɨjma ɨ maj jeꞌej puaꞌaj tyityetyúuchaꞌɨj. 3Ajta muéetzij jɨmeꞌ, mu paj séecan áꞌxɨjtyeꞌ pajta aꞌyan chaꞌtaj panaꞌaj jeꞌej puaꞌaj tyiꞌtyíaꞌchaꞌɨj, capáj aꞌyan tyíꞌmuaꞌajcaj yee capu nyéetzij ɨ Dios puéjtzij naatáꞌsij. 4Muáaj paj jaatyáxaahuatacaꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ Dios tɨ jéehua tyámuaꞌ tyimuatáꞌcaa, ajta muáꞌcuꞌvej, ajta a jɨmeꞌ tyiꞌijchóꞌveꞌ, ajta muéetzij quee jeꞌej muáꞌmiteerasteꞌ tɨ ɨ Dios tyámuaꞌ tyimuatáꞌcaa pej pij jitzán ajtyámaꞌcantaj puáꞌraꞌnyij. 5Pajta muáaj, capáj maꞌúumuaꞌrej aꞌɨ́j paj jɨn quee jaxɨeꞌveꞌ paj jaꞌantzaahuatyeꞌen ɨ Dios, aꞌyaa pej pij jéehua tyiꞌtyáꞌasɨɨriꞌtzeꞌsij ɨ puéjtzij tɨꞌɨj aꞌájna atyojoꞌréꞌnyej aꞌnáj tɨ ɨ Dios aꞌyan huataséjreꞌsij tɨꞌij néijmiꞌcaa toꞌxɨ́jtyeꞌen tzáahuatyiꞌraꞌaj jɨmeꞌ, 6ajta jeꞌen aꞌyan tyihuoꞌtáꞌan séej ajta séej jeꞌej tɨ sɨ́ɨj tyiꞌtɨ́j jɨn huarɨ́j. 7Dios pu huoꞌtaꞌsij maj jusén jɨn júurij muáꞌraꞌnyij aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj xáꞌpuɨꞌ huarɨ́j, majta jajchóꞌvaꞌcaꞌaj tɨ Dios tyámuaꞌ tyihuoꞌtáꞌan, 8ajta ɨ Dios pu nyuꞌcamuɨꞌɨj puéjtzij huoꞌtaꞌsij aꞌɨ́ɨjma ɨ maj jeꞌej puaꞌaj tyityetyúuchaꞌɨj, ɨ maj aꞌɨ́jna jitze jutyamuaꞌveꞌ ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een. 9Jéehua mu jajpuéetzij muáꞌjuꞌun aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj jeꞌej puaꞌaj tyityetyúuchaꞌɨj, anaquéej mu aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan, majta jeꞌen aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj séej chuéj japua joꞌcháatɨmee. 10Ajta ɨ Dios pu tyámuaꞌ tyihuoꞌtyátoosij aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj tyámuaꞌ tyityetyúuchaꞌɨɨj, ajta huoꞌtyátzaahuatyeꞌsij, ajta tyámuaꞌ tyihuoꞌtyéjeevij jusén jɨmeꞌ, anaquéecan aꞌɨ́ɨjma ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan, ajta jeꞌen aꞌɨ́ɨjma ɨ maj séej chuéj japua jáꞌmaꞌcan. 11Jiꞌnye néijmiꞌi mu juxaꞌaj manaꞌaj een ɨ Dios jimi.

12Néijmiꞌi ɨ maj quee xáꞌpuɨꞌ rɨcɨj majta quee aꞌnáj jaꞌancuriáaꞌ ɨ nyúucarij Moisés tɨ jaaxájtacaꞌ, aꞌyaa mu majta tyíꞌtyacuiꞌnyij, majta aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj juxanaꞌcɨreꞌ, aꞌyan metyaꞌmuaꞌréeriaj jeꞌej tɨ tyaaxájtacaꞌ ɨ Moisés, aꞌɨ́ɨ pu ɨ nyúucarij huáꞌxɨjtyeꞌen. 13Jiꞌnye camu tyámuaꞌ een ɨ Dios jimi aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj janamuaj manaꞌaj ɨ nyúucarij, sulu aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj aꞌyan rɨcɨj jeꞌej tɨ tyáꞌxaj ɨ nyúucarij. 14Jiꞌnye aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj séej chuéj japua jáꞌmaꞌcan, ɨ maj quee aꞌnáj jaꞌancuriáaꞌ ɨ nyúucarij, aꞌyaa mu tyáꞌastijreꞌ jeꞌej maj jujɨ́ɨmuaꞌaj manaꞌaj tyéejtyoovej ɨ jutzájtaꞌ, aꞌɨ́j mu jɨn jujɨ́ɨmuaꞌaj tyúuꞌijtyeꞌ ɨ junyúucaa jɨmeꞌ, 15aꞌɨ́ɨmaj mu aꞌyan tyúusejrataj jeꞌej tɨ tyáꞌxɨeꞌveꞌ ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyíꞌijta, aꞌɨ́ɨ pu huaꞌ tzajtaꞌ séejreꞌ. Aꞌɨ́ɨ pu ajta jaséjrataj ɨ maj jɨn maꞌumuámuaꞌreꞌ, ajta ɨ huaꞌmuaꞌtziiraꞌaj puꞌij huaꞌ jitze tyoꞌojpuáꞌrityeꞌej nusu huaꞌ japua huatányuusij, 16aꞌájna xɨcáaraꞌ jitze tɨꞌɨj ɨ Cɨríistuꞌ huáꞌxɨjtyeꞌen ɨ Dios jitze maꞌcan, néijmiꞌcaa ɨ tyeɨ́tyee jeꞌej maj tyiꞌtɨ́j huáruuj avíitzij jɨmeꞌ, ajta ɨ nyúucarij jitze maꞌcan ɨ nyej nyáaj jamuáaꞌixaa.

Aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan, ajta ɨ nyúucarij Moisés tɨ jaatyájtoo

17Pajta muáaj mu paj aꞌɨ́jcɨ jitze ajtyámaꞌcan ɨ Israel, pajta jáꞌastijreꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyíꞌijta, pajta áꞌtzaahuatyeꞌ ɨ Dios jimi. 18Páamuaꞌreej jeꞌej tɨ aꞌɨ́ɨn tyáꞌxɨeꞌveꞌ, pajta jamuaꞌtyej aꞌɨ́jcɨ ɨ nyúucarij ɨ tɨ tyíꞌmuamuaꞌtyej pej pij tyámuaꞌ eenyeꞌ. 19Aꞌyaa paj tyíꞌmuaꞌtzej paj jaayíꞌtɨn paj tyihuóꞌmuaꞌtyej aꞌɨ́ɨjma ɨ maj quee aꞌnáj tyiꞌhuóomuaꞌaj, pajta tyámuaꞌ tyihuoꞌtyéjeevej aꞌɨ́ɨjma ɨ maj tɨ́caꞌristeꞌ séejreꞌ, 20pajta aꞌyan tyíꞌmuaꞌtzej paj jaayíꞌtɨn paj tyihuóꞌmuaꞌtyej aꞌɨ́ɨjma ɨ tɨquee huáꞌmiteerasteꞌ jeꞌej tɨ tyiꞌtyéevijtɨj, nusu ɨ maj quee óotzaahuatyeꞌ, jiꞌnye aꞌɨ́j paj jitze tyíaꞌmuaꞌtyej ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyíꞌijta, ɨ tɨ jɨꞌréꞌcan jɨmeꞌ. 21Tɨpuaꞌaj aꞌyan petyihuáꞌmuaꞌtyej ɨ séecan, ¿jiꞌnye een jɨmeꞌ pequee aꞌyan tyiꞌ amuaꞌtyej asɨ́ɨj? Tɨpuaꞌaj aꞌyan petyihuáꞌmuaꞌtyej maj quee tyíꞌnahuaꞌaj, ¿jiꞌnye pej pij muáaj tyíꞌnahuaꞌ? 22Aꞌyaa paj pajta tyihuáꞌixaatyeꞌ tɨjɨn maj quee juxanaꞌcɨriaꞌaj, ¿jiꞌnye pej pij muáaj tyíꞌxanaꞌcɨreꞌ? Tɨpuaꞌaj quee muaꞌráanajchij maj huaꞌnajchej ɨ sáanturij, ¿jiꞌnye pej pij tyíꞌnahuaꞌ huaꞌ tyeyúuj tzajtaꞌ? 23Aꞌɨ́j paj jitze áꞌatzaahuatyeꞌ ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyíꞌijta, pajta períj jaatyáxaahuatacaꞌ ɨ Dios, jiꞌnye capáj aꞌyan rɨcɨj jeꞌej tɨ aꞌɨ́ɨn tyíꞌijta. 24Aꞌɨ́j pu jɨn aꞌyan tyéꞌyuꞌsiꞌ ɨ yuꞌxarij jitze tɨjɨn: “Aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj quee tyáꞌtzaahuatyeꞌ mu jeꞌej puaꞌaj yóꞌsej ɨ Dios, jiꞌnye muaꞌaj xu quee xáꞌpuɨꞌ rɨcɨj.”

25Aꞌyaa pu tyiꞌjaꞌyájna tɨjɨn aꞌɨ́jna ɨ tɨ jáꞌastijreꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyíꞌijta, tyiꞌtɨ́j pu jɨn jeꞌej tyeetyáhuɨɨreꞌej, ajta tɨpuaꞌaj quee aꞌyan rɨjcaj jeꞌej tɨ tyíꞌijta ɨ nyúucarij, aꞌyaa mu jaꞌuurej matɨꞌɨj huóꞌruuj aꞌɨ́ɨjma ɨ maj séej chuéj japua jáꞌmaꞌcan. 26Ajta tɨpuaꞌaj aꞌɨ́jna ɨ tɨ séej chuéj japua jáꞌmaꞌcan jáꞌastijriaꞌaj ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyíꞌijta, aꞌyaa mu jaatámuaꞌsij tɨjɨn Israel pu jitze ajtyámaꞌcan, tyij ajta quee aꞌyan tyiꞌjaꞌyájnatan. 27Aꞌɨ́jna ɨ tɨ aꞌyan rɨcɨj jeꞌej tɨ tyíꞌijta ɨ nyúucarij, tyij ajta quee jaꞌantyisíjchacaꞌ ɨ junavíj, aꞌɨ́ɨ pu jaꞌxɨjtyeꞌen aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨ jaꞌancuriáaꞌ ɨ nyúucarij ajta jaꞌantyisíjchacaꞌ ɨ junavíj. 28Jiꞌnye aꞌɨ́jna ɨ tɨ Israel jitze ajtyámaꞌcan, capu aꞌɨ́ɨ naꞌaj juxɨeꞌveꞌ ɨ tɨ jéjreꞌcɨtzeꞌ séejreꞌ, ajta tɨpuaꞌaj jaꞌantyisíjchacaꞌ ɨ junavíj, capu ajta aꞌɨ́ɨ naꞌaj juxɨeꞌveꞌ tɨꞌij aꞌyan eenyeꞌ ɨ jutyévij jitze. 29Aꞌɨ́jna ɨ tɨ tzáahuatyiꞌraꞌaj jɨn Israel jitze ajtyámaꞌcan, aꞌyaa pu ajta een ɨ jutzájtaꞌ, ajta aꞌɨ́jna ɨ tɨ jaꞌantyisíjchacaꞌ ɨ junavíj, aꞌyaa pu huatóomuaꞌaj tɨ tyámuaꞌ een ɨ juxɨéjnyuꞌcaa tzajtaꞌ, capu aꞌɨ́ɨ naꞌaj ɨ tɨ tyéꞌyuꞌsiꞌ ɨ yuꞌxarij jitze, sulu aꞌɨ́ɨ pu jéetzeꞌ juxɨeꞌveꞌ ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios. Aꞌtɨ́j tɨ aꞌíjna jɨn néijmiꞌi aꞌyan rɨcɨj, aꞌɨ́ɨ pu tyámuaꞌ een, ajta quee ɨ tyeɨ́tyee jimi jeꞌrámaꞌcan, sulu ɨ Dios pu jimi jeꞌrámaꞌcan.

3

1Aꞌyaa puꞌij, ¿nyiquij tyiꞌtɨ́j jɨn jeꞌej tyeꞌtyáhuɨꞌrii aꞌɨ́jcɨ ɨ aꞌtɨ́j tɨ Israel jitze ajtyámaꞌcantaj nusu ɨ tɨ jaꞌantyisíjchacaꞌ ɨ junavíj? 2Aꞌyaa pu tyiꞌjaꞌyájna tɨ jéehua tyaꞌancuriáaꞌsij, ajta jéehua jatyáhuɨꞌrii, jiꞌnye Dios pu anaquéej jaatyájtoo ɨ junyúucaa aꞌɨ́ɨjma jimi ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan. 3¿Jiꞌnye naꞌquij tyeꞌmej? ¿Nyiquij ɨ Dios ajta jeꞌej puaꞌaj rɨnyij aꞌɨ́jna jɨmeꞌ ɨ maj meríj ɨ tyétyacaa jeꞌej puaꞌaj huarɨ́j? 4Capu xaa nyuꞌuj. Dios pu tzáahuatyiꞌraꞌaj jɨn séejreꞌ ajta jɨꞌréꞌcan jɨmeꞌ tɨꞌɨj naꞌaj jusén jɨmeꞌ, tyij majta ɨ tyétyacaa jéehua tyíꞌhueꞌtacaa, micheꞌ aꞌyan eenyeꞌ, jiꞌnye aꞌyaa pu tyéꞌyuꞌsiꞌ ɨ yuꞌxarij jitze tɨjɨn:

Aꞌyaa mu tyáꞌmuaꞌreeren paj tyámuaꞌ tyiꞌtyíaꞌchaꞌɨj aꞌɨ́jna jɨmeꞌ jeꞌej paj tyíꞌxaj,

pajta tyuꞌtyámueꞌtɨj matɨꞌɨj muáꞌxɨjtyeꞌej.

5Ajta tɨpuaꞌaj aꞌɨ́jna jɨmeꞌ ɨ tyaj jeꞌej puaꞌaj rɨcɨj jɨn séjreꞌej tɨ ɨ Dios jɨꞌréenyeꞌej séejreꞌ, ¿jiꞌnye tyetyuꞌtaxájtaj? ¿Nyiquij aꞌyan tyetyuꞌtaxájtaj tɨ ɨ Dios quee xáꞌpuɨꞌ rɨcɨj tɨꞌɨjta puéjtzij taatáꞌan? (Aꞌyaa mu tyíꞌxaj aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj quee jamuaꞌtyej ɨ Dios.) 6¡Catu xaa nyuꞌuj! Jiꞌnye tɨpuaꞌaj ɨ Dios quee tyiꞌtɨ́j tyámuaꞌ uuriaj ityájma jimi, ¿jiꞌnye tyíɨꞌrij tɨꞌij huoꞌxɨ́jtyeꞌen néijmiꞌcaa ɨ maj yan huacháatɨmee ɨ cháanacaj japua?

7Ajta tɨpuaꞌaj aꞌɨ́jna ɨ nyaj jɨn tyíꞌhueꞌtaj aꞌyan tyíꞌhuɨɨreꞌej tɨꞌij ɨ Dios jéetzeꞌ tyámuaꞌ huataséjreꞌen, ¿jiꞌnye een jɨmeꞌ ɨ Dios aꞌyan tyináꞌxɨjtyeꞌ aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ nyaj jɨn ootyáꞌɨtzee jimi? 8Ajta tɨpuaꞌaj aꞌyan tyíꞌeenyeꞌ, ¿nyij aꞌyan tyúuxɨeꞌveꞌ tyaj jeꞌej puaꞌaj huárɨnyij taꞌaj ij aꞌɨ́ɨn huataséjreꞌen ɨ tɨ naa een? Aꞌyaa mu séecan nye jitze tyíꞌpuaꞌrityeꞌ mej mij tyinaꞌantyíꞌuunyiꞌ jeꞌej nyaj tyihuáꞌmuaꞌtyej, ajta aꞌɨ́ɨjma aꞌyaa pu tyihuáꞌcɨꞌtyij mej mij jajpuéetzij muáꞌraꞌnyij.

Néijmiꞌi tu áꞌɨtzeereꞌ ɨ Dios jimi

9¿Jiꞌnye naꞌquij? ¿Nyiquij jéetzeꞌ tatyáhuɨꞌrii ityájma ɨ tyaj Israel jitze ajtyámaꞌcan? Capu xaa nyuꞌuj, jiꞌnye tuꞌríj aꞌyan tyaataxájtacaꞌ tɨjɨn aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan, majta ɨ maj séej chuéj japua jáꞌmaꞌcan, néijmiꞌi mu meríj jeꞌej puaꞌaj huarɨ́j, 10jiꞌnye aꞌyaa pu tyéꞌyuꞌsiꞌ ɨ yuꞌxarij jitze tɨjɨn:

Capu sɨ́ɨj aꞌtɨ́j séejreꞌ tɨ tyámuaꞌ tyiꞌtyúuchaꞌɨɨj.

11Capu aꞌtɨ́j séejreꞌ tɨ tyojóꞌitej,

capu maꞌ aꞌtɨ́j tɨ jahuoocaj ɨ Dios.

12Néijmiꞌi mu meríj jeꞌej puaꞌaj huarɨ́j,

majta néijmiꞌi meríj huóoxanaꞌcɨrej.

Capu maꞌ aꞌtɨ́j tɨ tyámuaꞌ tyiꞌtyúuchaꞌɨɨj.

Capu naꞌaj sɨ́ɨj aꞌtɨ́j maꞌ jáꞌsejreꞌ.

13Jeꞌej pu puaꞌaj namuajreꞌ jeꞌej maj tyíꞌxaj,

ajta ɨ huaꞌ nyanúu pu jéehua tyíꞌhueꞌtacaa,

huaꞌ tyenyij jitze pu aviitziꞌ ɨ huáꞌveꞌrij cúꞌcuꞌuj tɨ jitze éejnyinyii

14ajta ɨ maj jɨn jeꞌej puaꞌaj tyihuoꞌxáj ɨ juxaꞌaj tyeɨ́tyee, mej mij tyúujaaxɨejviꞌ.

15Caꞌnácan mu joꞌhuáachajcɨꞌɨj mej mij séej huajéꞌcaj,

16jéehua pu jeꞌej puaꞌaj tyíꞌeen joꞌmaj joojúꞌ,

17camu jamuaꞌreej jeꞌej maj juxáahuaj tyíꞌtyesejreꞌej.

18Capu jeꞌej huáꞌmiteerasteꞌ mej mij jaatyátzaahuatyeꞌen ɨ Dios, nusu maj jáatzɨɨnyeꞌen.

19Aꞌyaa tu tyáꞌmuaꞌreej tɨjɨn néijmiꞌi jeꞌej tɨ tyáꞌxaj ɨ yuꞌxarij jitze, aꞌyaa pu tyihuáꞌixaatyeꞌ aꞌɨ́ɨjma ɨ maj aꞌɨ́jna jɨn tyíꞌijta, mej mij néijmiꞌi tyuꞌtyátzaahuatyeꞌen, majta néijmiꞌi ɨ maj aꞌyan huacháatɨmee ɨ cháanacaj japua jáamuaꞌreej maj quee xáꞌpuɨꞌ huarɨ́j ɨ Dios jimi, 20jiꞌnye capu ɨꞌríj tɨ aꞌtɨ́j aꞌyan tyuꞌtaxáj yee néijmiꞌi pu aráꞌastej ɨ nyúucarij, tɨꞌij ajta aꞌyan tyúuxɨeꞌveꞌej tɨꞌij Dios aꞌyan jaatámuaꞌtyij yee tyámuaꞌ pu tyiꞌtyúuchaꞌɨj, jiꞌnye aꞌɨ́jna ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyíꞌijta aꞌyaa pu tyíꞌhuɨɨreꞌ tyej tyij aꞌɨ́jna jɨn jáamuaꞌreej ɨ tyaj jɨn quee xáꞌpuɨꞌ huarɨ́j.

Jeꞌej tɨ tyíɨꞌrij tyaj jɨꞌréꞌnyeꞌej huatyáꞌɨtzeereꞌen ɨ Dios jimi

21Ajta ijíij, Dios pu arí aꞌyan tyitaataséjra jeꞌej tɨ tyíɨꞌrij tyej tyij jɨꞌréꞌnyeꞌej jimi huatyáꞌɨtzeereꞌen, ajta aꞌyan chaꞌtánaꞌaj tyíꞌtaꞌixaatyeꞌ aꞌɨ́jna ɨ nyúucarij, majta aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj aráꞌtyeej tyíꞌxajtacaꞌaj ɨ Dios jitze maꞌcan, 22aꞌɨ́jna ɨ siaj jɨn tyáꞌtzaahuatyeꞌ ɨ Cɨríistuꞌ jimi, aꞌɨ́j pu jɨn ɨ Dios tyámuaꞌ tyajamuaatyátoosij. Jiꞌnye néijmiꞌi mu juxaꞌaj manaꞌaj een ɨ Dios jimi, 23néijmiꞌi mu meríj ootyáꞌɨtzee, aꞌɨ́j mu jɨn aꞌ ɨmuáj jáꞌsejreꞌ ɨ Dios jimi. 24Ajta ɨ Dios pu juxɨéꞌviꞌraꞌ jɨn aꞌyan tyihuoꞌxáꞌpuɨꞌɨntariꞌriꞌ mej mij jɨꞌréenyaꞌaj huatyáꞌɨtzeereꞌen, aꞌɨ́j pu jɨn huaꞌ japua huatanyúj aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ jeꞌej tɨ huarɨ́j ɨ Cɨríistuꞌ tɨ ajta Jesús puéꞌeen. 25Dios pu aꞌyan jáaruuj tɨꞌij ɨ Cɨríistuꞌ jeꞌráxɨreꞌen ɨ juxúureꞌ, ajta jeꞌen aꞌɨ́jna jɨn tyihuoꞌtúꞌuunyiꞌ ɨ maj jɨn ootyáꞌɨtzee. Ajta tɨꞌij tyihuoꞌtúꞌuunyiꞌ aꞌyaa pu tyúuxɨeꞌveꞌ maj tyáꞌantzaahuatyeꞌen. Dios pu aꞌyan tyaataséejratacaꞌ jeꞌej tɨ aꞌɨ́ɨn tyámuaꞌ taꞌuurej, tyitaataꞌúunyiꞌran aꞌɨ́jna ɨ tyaj jɨn aamíꞌ ootyáꞌɨtzee, 26jiꞌnye aꞌɨ́ɨ pu tajɨ́meꞌ tyiꞌijchóꞌveꞌej. Aꞌyaa pu huarɨ́j mej mij aꞌɨ́ɨmaj ɨ tyeɨ́tyee ijíij maj séejreꞌ jaaséej ɨ tɨ aꞌɨ́ɨn tyámuaꞌ táaruuj, jiꞌnye aꞌɨ́ɨ pu jɨꞌréenyaꞌaj séejreꞌ, aꞌyaa puꞌij ajta tyámuaꞌ huáꞌuurej aꞌɨ́ɨjma ɨ maj tyáꞌtzaahuatyeꞌ ɨ Jesús jimi.

27¿Joꞌnyij jeꞌej jeꞌen aꞌɨ́jna ɨ tɨ jɨn ɨ tyévij óotzaahuatyeꞌ ɨ Dios jimi? Capu cheꞌ maꞌ jáꞌsejreꞌ, ¿jiꞌnye een jɨmeꞌ? Capu aꞌɨ́jna jɨmeꞌ maj jaꞌráꞌastijrej ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyíꞌijta, sulu aꞌɨ́jna jɨmeꞌ ɨ maj tyáꞌantzaahuaj ɨ Cɨríistuꞌ jimi. 28Aꞌyaa tutyij tyáꞌmuaꞌreej tɨjɨn: Dios pu tyámuaꞌ jaꞌuurej ɨ tyévij, capu ij tyiꞌtɨ́j jeꞌej tyeꞌtyáhuɨꞌrii tɨ néijmiꞌi aráꞌastijreꞌen aꞌɨ́jcɨ ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyíꞌijta.

29¿Nyiquij ɨ Dios aꞌɨ́ɨjma naꞌaj huaꞌ Dios ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan? ¿Nyiquee huaꞌ Dios puéꞌeen aꞌɨ́ɨjma ɨ maj séej chuéj japua jáꞌmaꞌcan? Jee xaa nyuꞌuj, aꞌɨ́ɨ pu ajta huaꞌ Dios puéꞌeen néijmiꞌcaa ɨ maj séej chuéj japua jáꞌmaꞌcan, 30jiꞌnye sɨ́ɨj puꞌuj séejreꞌ ɨ Dios, aꞌɨ́ɨ pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tɨ tyámuaꞌ huáꞌuurej aꞌɨ́ɨjma ɨ maj tyáꞌtzaahuatyeꞌ, ajta quee jitzán juxɨeꞌveꞌ tɨpuaꞌaj Israel jitze muaꞌajtyámaꞌcantaj nusu mequee. 31¿Nyiquij aꞌɨ́jna jɨn tyáꞌuunan aꞌɨ́jcɨ ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyíꞌijta aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ tyej tyáꞌtzaahuatyeꞌ? Catu xaa nyuꞌuj. Sulu aꞌɨ́j tu jɨn aꞌyan tyáꞌneijmiꞌtareꞌen.

4

Jeꞌej tɨ huarɨ́j aꞌɨ́jna ɨ Abraham

1¿Jiꞌnye tyanaꞌaj tyij tyaataxájta jeꞌej tɨ tyiꞌtɨ́j tyuꞌmuéꞌtɨj ɨ Dios jimi aꞌɨ́jna ɨ Abraham? 2Aꞌyaa xaa nyuꞌuj tyiꞌjaꞌyájna, tɨpuaꞌaj aꞌyan metyáamuaꞌtyijcheꞌ ɨ Abraham yee tyámuaꞌ pu tyíꞌtyevij aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ jeꞌej tɨ tyiꞌtɨ́j huáruuj, aj pu xaa ɨꞌríitacaj tɨ jusɨ́ɨj ahuóotzaahuatyeꞌnyijcheꞌ, ajta capu jeꞌej tyíɨꞌrij tɨ aꞌyan huárɨnyij ɨ Dios jimi. 3Jiꞌnye aꞌyaa pu tyéꞌyuꞌsiꞌ ɨ yuꞌxarij jitze tɨjɨn: “Abraham pu jaꞌantzaahuaj ɨ Dios, aꞌɨ́j pu jɨn ɨ Dios aꞌyan tyaamuaꞌaj ajta aꞌyan tyaataxájtacaꞌ tɨjɨn tyámuaꞌ pu tyíꞌtyevij.” 4Ajta aꞌyájna tɨpuaꞌaj aꞌtɨ́j tyiꞌtɨ́j jɨn tyíꞌmuarɨeꞌej, camu tyiꞌtɨ́j jaatapuéjveꞌsij juxɨéꞌviꞌraꞌ jɨmeꞌ, sulu metyáꞌnajchityeꞌen aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ tɨ aꞌɨ́ɨn tyuꞌmuárɨej. 5Ajta tɨpuaꞌaj aꞌtɨ́j tyáꞌtzaahuatyeꞌej tɨ ɨ Dios jaayíꞌtɨn tɨ tyámuaꞌ jáaꞌuurej ɨ tyévij tɨ jéehua jimi áꞌɨtzeereꞌ, Dios pu ajta aꞌyan tyaataxájta tɨ tyámuaꞌ tyíꞌtyevij aꞌɨ́jna ɨ aꞌtɨ́j, tyij ajta quee tyiꞌtɨ́j xáꞌpuɨꞌ huáruuj. 6David pu aꞌyan chaꞌtánaꞌaj tyuꞌtaxájtacaꞌ aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ aꞌtɨ́j tɨ Dios aꞌyan tyáꞌxaj yee tɨ tyámuaꞌ tyíꞌtyevij, quee aꞌyan tyaataxáatan tyiꞌtɨ́j tɨ jeꞌej huáruuj. 7Aꞌyaa pu tyuꞌtaxájtacaꞌ ɨ David tɨjɨn:

Micheꞌ huatóotyamuaꞌveꞌen aꞌɨ́ɨmaj ɨ Dios tɨ tyihuoꞌtúꞌuunyiꞌriꞌ ɨ maj jɨn quee xáꞌpuɨꞌ huarɨ́j aꞌɨ́jcɨ jimi.

8Cheꞌ huatóotyamuaꞌveꞌen aꞌɨ́jna ɨ tyévij tɨ Dios quee jitzán tyíꞌpuaꞌrityeꞌ ɨ tɨ jɨn ootyáꞌɨtzee aꞌɨ́jcɨ jimi.

9¿Nyiquij aꞌɨ́ɨjma naꞌaj cɨꞌpuaj ɨ maj meríj jaꞌantyisíjchacaꞌ ɨ junavíj, aꞌɨ́jna ɨ tɨ jɨn Dios tyámuaꞌ tyihuaꞌtáꞌcaa, caꞌ ajta huaꞌcɨꞌpuaj ɨ séecan ɨ maj quee aꞌyan tyeꞌentyisíjchacaꞌ ɨ junavíj? Aꞌyaa tu tyeríj tyaataxájtacaꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ Abraham, tɨ Dios aꞌyan jaatamuaꞌaj tɨjɨn tyámuaꞌ pu tyíꞌtyevij aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ tɨ aꞌɨ́ɨn tyáꞌantzaahuaj. 10Ajta, ¿aꞌnajnyí aꞌyan tyaataxájtacaꞌ ɨ Dios? ¿Nyiquij tɨꞌɨj ɨ Abraham jaꞌantyisíjchacaꞌ ɨ junavíj caꞌ tɨꞌɨj quee xu jaꞌantyisíichavaꞌcaj? Capu tɨꞌɨj jaꞌantyisíjchacaꞌ ɨ junavíj, sulu jájcuaj ɨmuáj pu aꞌyan tyaataxájtacaꞌ. 11Aj puꞌij Abraham jaꞌantyisíjchacaꞌ ɨ junavíj, mej mij jáamuaꞌreej tɨjɨn Dios pu arí aꞌyan tyaataxájtacaꞌ tɨ tyámuaꞌ tyíꞌtyevij, aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ tɨ tyáꞌtzaahuatyeꞌ. Aꞌɨ́j pu jɨn ɨ Abraham aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ huaꞌ táataj néijmiꞌcaa ɨ maj tyáꞌtzaahuatyeꞌ, tyij majta quee xu jaꞌantyisíjchacaꞌ ɨ junavíj, Dios pu aꞌyan chaꞌtaj naꞌaj tyihuoꞌtaxájtaj tɨjɨn tyámuaꞌ mu tyíꞌtyetyeɨtyee. 12Ajta ɨ Abraham, aꞌɨ́ɨ pu ajta huaꞌ táataj puéꞌeen ɨ maj jaꞌantyisíꞌchej ɨ junavíj, ajta aꞌɨ́ɨjma ɨ maj tyámuaꞌ tyityetyúuchaꞌɨj tɨꞌɨj ajta aꞌɨ́jna ɨ Abraham, tɨ ajta tyáꞌtzaahuatyaꞌcaꞌaj tɨꞌɨj quee xu jaꞌantyisíichavaꞌcaj ɨ junavíj.

Ɨ tɨ jɨn Dios tyaꞌtóoratziiriꞌ aꞌɨ́ɨjma jimi ɨ maj Abraham jitze eerámaꞌcan

13Aꞌyaa pu ɨ Dios tyaꞌtáratziiriꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ Abraham, ajta aꞌɨ́ɨjma ɨ maj jitzán eeráanyesij tɨ aꞌyan tyihuáꞌcɨꞌtyij néijmiꞌi ɨ cháanacaj, capu aꞌyan tyaꞌtácatyiij aꞌɨ́ɨjma jimi ɨ maj jaꞌráꞌastej aꞌɨ́jcɨ ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyíꞌijta, sulu aꞌɨ́ɨjma jimi ɨ maj tyámuaꞌ tyityetyúuchaꞌɨj majta tyáꞌtzaahuatyeꞌ. 14Tɨpuaꞌaj aꞌɨ́ɨmaj aꞌyan tyiꞌtɨ́j metyaꞌancuriaꞌan ɨ maj jáꞌastijreꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyíꞌijta, capu ij cheꞌ tyiꞌtɨ́j jeꞌej tyíꞌhuɨɨreꞌ ɨ maj jɨn tyáꞌtzaahuatyeꞌ, capu ajta cheꞌ tyiꞌtɨ́j huɨɨreꞌ ɨ tɨ jɨn Dios tyaꞌtóoratziiriꞌ. 15Jiꞌnye puéjtzij pu huaꞌtáꞌcaa aꞌɨ́jna ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyíꞌijta, ajta joꞌtɨj quee jáꞌsejreꞌ ɨ nyúucarij maj jɨn tyíꞌijta, camu majta tyiꞌtɨ́j jɨn jáꞌɨtzeereꞌ aꞌɨ́jcɨ jimi ɨ nyúucarij.

16Aꞌɨ́j pu jɨn, taꞌaj ij aꞌɨ́jna ɨ tɨ jɨn ɨ Dios tyaꞌtáratziiriꞌ ɨ Abraham aꞌɨ́ɨjma jimi huatyáꞌɨtzeereꞌen ɨ maj jitzán eerámaꞌcan, aꞌyaa pu huáapuaꞌaj huaꞌ jimi tyíꞌsejreꞌ aꞌɨ́jna jɨmeꞌ ɨ maj tyáꞌtzaahuatyeꞌ. Aꞌyaa puꞌij huatóomuaꞌaj tɨquee aꞌɨ́ɨjma naꞌaj jimi tyaꞌtóoratziiriꞌ ɨ maj jaꞌastej ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyíꞌijta, sulu aꞌɨ́ɨjma pu ajta jimi ɨ maj aꞌyan chaꞌtaj manaꞌaj tyáꞌtzaahuatyeꞌ tɨꞌɨj ɨ Abraham. Aꞌɨ́j pu jɨn aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tatáataj néijmiꞌcaa ityájma, 17aꞌyaa pu tyéꞌyuꞌsiꞌ ɨ yuꞌxarij jitze tɨjɨn: “Aꞌyaa nu tyimuaꞌantyáarujtye pej pij huaꞌ táataj puéꞌeenyeꞌ muiꞌcaa ɨ tyeɨ́tyee.” Aꞌíi pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ Dios, ɨ Abraham tɨ jimi tyáꞌantzaahuaj, aꞌɨ́ɨ pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ Dios tɨ jaayíꞌtɨn tɨ huoꞌtájuurityeꞌen aꞌɨ́ɨjma ɨ maj meríj huácuij, ajta tyíꞌtaahuaj tyiꞌtɨ́j tɨquee xu tyíꞌsejreꞌ.

18Ajta aꞌɨ́jna ɨ Abraham, aꞌyaa pu tyáꞌantzaahuaj maj mueꞌtɨ́j jitzán eerányesij ɨ tyeɨ́tyee jeꞌej tɨ Dios tyaꞌtáratziiriꞌ, aꞌɨ́j pu jɨn aꞌɨ́ɨn pueꞌéenyeꞌej taꞌraj ɨ huaꞌ táataj muiꞌcaa ɨ tyeɨ́tyee, aꞌyájna tɨꞌɨj ɨ Dios tyaatéꞌexaa tɨjɨn: “Mueꞌtɨ́j mu ɨ tyeɨ́tyee aꞌ jitze eerányesij.” 19Ajta ɨ tɨ jɨn tyáꞌtzaahuatyaꞌcaꞌaj aꞌɨ́jna ɨ Abraham capu huatyápuaꞌriacaꞌ, majta arí tɨn anxɨtyej nyinyiꞌraꞌaj jájchaꞌɨɨcaꞌaj, ajta aꞌɨ́jna ɨ Sara tɨ ɨ́ɨraꞌraꞌan puéꞌeenyeꞌej aꞌɨ́ɨ pu ajta arí ucarístacaꞌaj, aꞌɨ́j pu jɨn aꞌyan tyíꞌmuaꞌajcaa tɨ quee cheꞌ jeꞌej tyíɨꞌriitacaꞌaj mej mij tyiyóoj muáꞌraꞌnyij. 20Capu jaatáxaahuatacaꞌ capu ajta quee cheꞌ jitzán tyiꞌcaꞌnyajcaꞌaj jeꞌej tɨ ɨ Dios tyaꞌtáratziiriꞌ, sulu jéetzeꞌ pu tyáꞌantzaahuaj. Ajta tyaatatyójtziꞌrej ɨ Dios, 21aꞌyan tyáꞌtzaahuatyeꞌej tɨ ɨ Dios aꞌyan rɨnyij jeꞌej tɨ arí tyaꞌtáratziiriꞌ. 22Aꞌɨ́j pu jɨn ɨ Dios aꞌyan jaatamuaꞌaj aꞌɨ́jcɨ ɨ Abraham tɨ tyámuaꞌ tyiꞌtyúuchaꞌɨɨcaꞌaj aꞌɨ́jcɨ jimi.

23Ajta aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ tɨ ɨ Dios aꞌyan jaatamuaꞌaj, capu aꞌyan tyéꞌyuꞌsiꞌhuacaꞌaj tɨꞌij aꞌyaa naꞌaj tyáacɨꞌtyij aꞌɨ́jcɨ ɨ Abraham, 24sulu aꞌyaa pu ajta tyoꞌtyéyuꞌsiꞌhuacaꞌ ityájma jimi. Jiꞌnye Dios pu aꞌyan chaꞌtaj naꞌaj tyíꞌtamuaꞌtyej aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ tyaj jɨn tyáꞌtzaahuatyeꞌ, tɨpuaꞌaj tyetyáꞌantzaahuatyeꞌen aꞌɨ́jcɨ jimi ɨ tɨ jaatájuurityej aꞌɨ́jcɨ ɨ Jesús tɨ tavástaraꞌ puéꞌeen, 25ɨ tɨ huatátuiihuacaꞌ tɨꞌij tajitzé maꞌcan huámuɨꞌnyij, aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ tyaj quee xáꞌpuɨꞌ huarɨ́j ɨ Dios jimi, ajta jeꞌen Dios jaatájuurityej tɨꞌij ityájma tyámuaꞌ tyitaatyátoonyij.

5

Ɨ tyaj jɨn jáamuaꞌreej tɨ ɨ Dios jéehua taxɨeꞌveꞌ

1Dios pu arí tyámuaꞌ tyitaatyájtoo, aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ tyej tyáꞌtzaahuatyeꞌ, puꞌríj tyaj taxáahuaj séjreꞌej ɨ Dios jimi, tyajta tyaatatyójtziꞌreꞌen aꞌɨ́jcɨ ɨ tavástaraꞌ Jesús ɨ tɨ ajta Cɨríistuꞌ puéꞌeen. 2Jiꞌnye aꞌɨ́ɨ pu ɨ Cɨríistuꞌ taatáꞌɨꞌríityej tyej tyij ajtyáxɨɨrej ɨ Dios jimi, aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ tyej tyáꞌtzaahuatyeꞌ, tyej tyij huátatyamuaꞌveꞌen aꞌɨ́jna jɨmeꞌ ɨ tɨ tyámuaꞌ tyitaatyájtoo, tyámuaꞌ tutyij een, tyajta tatyamuaꞌveꞌ aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ tyaj jajchóꞌveꞌ aꞌájna xɨcáaraꞌ ɨ tyaj jamuán séeriaꞌaj táꞌraꞌnyij ɨ Dios. 3Ajta quee aꞌɨ́ɨ naꞌaj, sulu aꞌɨ́j tu tyajta jɨn tatyamuaꞌveꞌ ɨ tyaj jajpuéjtzij, jiꞌnye aꞌyaa tu tyáꞌmuaꞌreej tɨjɨn aꞌɨ́ɨ pu caꞌnyíjraꞌaj tatáꞌcaa tyej tyij tyoꞌtáviicueꞌ, 4ajta ɨ tyej tyámuaꞌ eenyeꞌ pu tatáꞌcaa tyej tyij jéetzeꞌ tyámuaꞌ huárɨnyij, ajta ɨ tyaj jéetzeꞌ tyámuaꞌ eenyeꞌ pu tatáꞌcaa tyej tyij tyiꞌijchóꞌveꞌej tyaj aꞌáa joꞌtyáꞌɨtzeereꞌen ɨ Dios jimi. 5Ajta ɨ tyaj jɨn tyiꞌijchóꞌveꞌ capu aꞌnáj taatatyéviꞌrasteꞌsij, jiꞌnye Dios pu caꞌnyíjraꞌaj taatáꞌ ɨ tatzájtaꞌ, aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ tɨ ju júuricamej ityájma jimi huatyájto.

6Jiꞌnye tyatɨꞌɨj ityáj quee pújooriajvaꞌaj tyaj tajapuá huatányuunyij, Cɨríistuꞌ pu tajitzé maꞌcan huamuɨ́ꞌ néijmiꞌcaa ityájma ɨ tyaj quee xáꞌpuɨꞌ huarɨ́j. 7Jéehua pu tyésiꞌ tɨ aꞌtɨ́j séej jitze maꞌcan huámuɨꞌnyij. Capu ajta aꞌtɨ́j óocaꞌnyej tɨ séej jitze maꞌcan huámuɨꞌnyij ɨ tyévij tɨ tyámuaꞌ tyíꞌtyevij, nusu xaa aꞌtɨ́j óocaꞌnyej tɨ jitzán maꞌcan huámuɨꞌnyij ɨ aꞌtɨ́j tɨ jéehua huápuɨꞌɨj tyiꞌtɨ́j xáꞌpuɨꞌ huáruuj jimi. 8Ajta ɨ Dios pu aꞌyan tyitaataséjratyej tɨ huápuɨꞌɨj taxɨeꞌveꞌ, jiꞌnye tyatɨꞌɨj tyooj jéehua aꞌɨtzéeriaꞌcaj aꞌɨ́jcɨ jimi, Cɨríistuꞌ pu tajitzé maꞌcan huamuɨ́ꞌ. 9Ajta ijíij, tɨꞌɨj ɨ Dios tyámuaꞌ tyitaatyájtoo aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ tɨ Cɨríistuꞌ tajitzé maꞌcan huamuɨ́ꞌ, tyámuaꞌ puꞌij jéetzeꞌ tyíꞌtahuɨɨreꞌ tɨꞌij quee ɨ puéjtzij táacɨꞌtyij. 10Aꞌyaa pu tyiꞌjaꞌyájna, jiꞌnye tyatɨꞌɨj tyooj jajchaꞌɨ́ɨriaꞌcaj ɨ Dios, aꞌɨ́ɨ pu tyámuaꞌ tyitaatyájtoo aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ tɨ ɨ yójraꞌ tajitzé maꞌcan huamuɨ́ꞌ, jéetzeꞌ puꞌij tajapuá huatányuusij, tyej tyij tyámuaꞌ tyityeetyáꞌɨtzeereꞌen, ijíij tyaj tyeríj jimí ajtyuꞌuj. 11Ajta quee aꞌɨ́ɨ naꞌaj, sulu tyajta tu huatátatyamuaꞌveꞌsij ɨ Dios jimi, aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ tɨ ɨ tavástaraꞌ Jesús ɨ tɨ ajta Cɨríistuꞌ puéꞌeen tyámuaꞌ táaruuj, tyej tyij tyámuaꞌ tyityeetyáꞌɨtzeereꞌen ɨ Dios jimi.

Aꞌɨ́jna ɨ Adán ajta aꞌɨ́jna ɨ Cɨríistuꞌ

12Aꞌyaa pu tyiꞌjaꞌyájna, sɨ́ɨj puꞌuj ɨ tyévij tɨ jeꞌej puaꞌaj huarɨ́j aꞌyan huataséjre ɨ cháanacaj japua aj mu mij néijmiꞌi jeꞌej puaꞌaj huarɨ́j, aj puꞌij aꞌyan atyojoꞌréꞌnyej tɨ huamuɨ́ꞌ aꞌɨ́jna ɨ aꞌtɨ́j, aꞌɨ́j mu mij jɨn majta néijmiꞌi huácuij ɨ maj aꞌɨ́jcɨ jitze ɨ tyévij eeráanyej, jiꞌnye néijmiꞌi mu majta ootyáꞌɨtzee ɨ Dios jimi. 13Tɨꞌɨj quee xu huatyátuiihuacaꞌ ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyíꞌijta, muꞌríj aꞌyan tyityáꞌɨtzeeriaꞌcaꞌaj ɨ tyeɨ́tyee ɨ Dios jimi, ajta tɨpuaꞌaj quee séjreꞌej ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyíꞌijta, capu ɨꞌriitacaꞌaj tɨ séej aꞌyan tyoꞌxɨ́jtyeꞌen jeꞌej tɨ tyiꞌtɨ́j jɨn tyoꞌtyáꞌɨtzee. 14Ajta tɨꞌɨj naꞌaj tyuꞌséjrej ɨ Adán ꞌasta naꞌaj quee huataséjre aꞌɨ́jna ɨ Moisés, néijmiꞌi mu ɨ tyeɨ́tyee huácuij ɨ maj quee xáꞌpuɨꞌ huarɨ́j, tyij majta quee aꞌyan chaꞌtaj manaꞌaj huarɨ́j tɨꞌɨj aꞌɨ́jna ɨ Adán ɨ tɨquee jaꞌráꞌastijrej jeꞌej tɨ ɨ Dios tyaataꞌíj, jiꞌnye Adán pu aꞌyan éenyeꞌej tɨꞌɨj ɨ tɨ yaꞌuvéꞌnyesij.

15Ajta ɨ tɨ jɨn ootyáꞌɨtzee aꞌɨ́jna ɨ Adán, capu aꞌyan chaꞌtánaꞌaj een tɨꞌɨj ɨ tɨ Dios juxɨéꞌviꞌraꞌ jɨn taatapuéjve. Jiꞌnye mueꞌtɨ́j mu huáacuii aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ tɨ sɨ́ɨj ootyáꞌɨtzee ɨ Dios jimi, ajta aꞌɨ́jna ɨ Dios tɨ taatapuéjve, aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ jeꞌej tɨ ɨ sɨ́ɨj ɨ tyévij huarɨ́j juxɨéꞌviꞌraꞌ jɨmeꞌ, aꞌɨ́ɨ pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ Cɨríistuꞌ, jéetzeꞌ puꞌij tyíꞌhuɨɨreꞌ ajta tɨꞌij tyámuaꞌ tyihuoꞌtyátoonyij muiꞌcaa ɨ tyeɨ́tyee. 16Aꞌɨ́jna ɨ tɨ jɨn sɨ́ɨj ootyáꞌɨtzee ɨ Dios jimi, capu aꞌyan chaꞌtaj naꞌaj een tɨꞌɨj ɨ tɨ Dios taatapuéjve, jiꞌnye tɨꞌɨj sɨ́ɨj ɨ aꞌtɨ́j ootyáꞌɨtzee ɨ Dios jimi, aj puꞌij huataséjre ɨ puéjtzij, ajta ɨ Dios tɨ taatapuéjve, aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ maj jéehua ootyáꞌɨtzee aꞌɨ́jcɨ jimi, aꞌɨ́ɨ pu tatáꞌcaa tyej tyij jɨꞌréꞌnyeꞌej huatyáꞌɨtzeereꞌen aꞌɨ́jcɨ jimi. 17Jiꞌnye aꞌɨ́j mu jɨn huácuij ɨ tyeɨ́tyee aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ tɨ sɨ́ɨj naꞌaj ɨ tyévij quee xáꞌpuɨꞌ huarɨ́j, jéetzeꞌ puꞌij ɨ Dios tyámuaꞌ taꞌuurej aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ tɨ taatapuéjve, tyej tyij jɨꞌréꞌnyeꞌej huatyáꞌɨtzeereꞌen aꞌɨ́jcɨ jimi, aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ jeꞌej tɨ huarɨ́j aꞌɨ́jna ɨ tyévij, aꞌɨ́jna ɨ Jesús tɨ ajta Cɨríistuꞌ puéꞌeen.

18Ajta aꞌɨ́jna ɨ tɨ jɨn quee tyámuaꞌ huarɨ́j ɨ Adán, Dios puꞌij néijmiꞌcaa ooxɨ́jtye ɨ tyeɨ́tyee tɨꞌij puéjtzij huoꞌtáꞌan, aꞌyaa puꞌij ajta tyeꞌrájraa mej mij néijmiꞌi jɨꞌréꞌnyeꞌej huatyáꞌɨtzeereꞌen, aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ jeꞌej tɨ huarɨ́j ɨ Cɨríistuꞌ mataꞌaj mij júurij muáꞌraꞌnyij jusén jɨmeꞌ. 19Aꞌyaa pu sɨ́ɨj naꞌaj ɨ tyévij quee tyaꞌráꞌastijre jeꞌej tɨ ɨ Dios tyaataꞌíj, aꞌɨ́j mu jɨn mueꞌtɨ́j ootyáꞌɨtzee ɨ Dios jimi, aꞌyaa puꞌij ajta muiꞌcaa tyuꞌcɨ́ꞌɨj mej mij jɨꞌréꞌnyeꞌej huatyáꞌɨtzeereꞌen ɨ Dios jimi aꞌɨ́jna jɨmeꞌ tɨ sɨ́ɨj ɨ tyévij jaꞌráꞌastej ɨ Dios, mej mij mueꞌtɨ́j tyámuaꞌ huárɨnyij ɨ tyeɨ́tyee.

20Ajta aꞌɨ́jna ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyíꞌijta, aꞌyaa pu een jɨn huatyátuiihuacaꞌ tɨꞌij jéetzeꞌ huataséjreꞌen ɨ maj jɨn ootyáꞌɨtzee ɨ Dios jimi, ajta tɨꞌɨj jéetzeꞌ huataséjre ɨ maj jɨn ootyáꞌɨtzee, Dios pu ajta jéetzeꞌ tyámuaꞌ tyihuoꞌtáꞌ juxɨéꞌviꞌraꞌ jɨmeꞌ. 21Aꞌɨ́jna ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een ɨ Dios jimi, aꞌyaa pu tyihuoꞌmuéꞌtɨj mej mij huácuiꞌnyij, aꞌyaa pu chaꞌtánaꞌaj tyuꞌtyámueꞌtɨj ɨ tɨ jɨn Dios tyámuaꞌ tyitaatáꞌ, tyej tyij jɨꞌréꞌnyeꞌej huatyáꞌɨtzeereꞌen, ajta tyej tyij júurij táꞌraꞌnyij jusén jɨmeꞌ aꞌɨ́jcɨ jimi ɨ tavástaraꞌ Jesús tɨ ajta Cɨríistuꞌ puéꞌeen.

6

Ityáj tu júurij séejreꞌ ɨ Cɨríistuꞌ jimi

1¿Jiꞌnye tyanaꞌaj tyij tyuꞌtaxájtaj? ¿Nyiquij tyooj atyaꞌɨtzéꞌrihuaꞌaj táꞌjuꞌun taꞌaj ij ɨ Dios jéetzeꞌ tyámuaꞌ tyihuojóꞌmuaꞌraj? 2Catu xaa nyuꞌuj. Tuꞌríj ityáj huácuij aꞌɨ́jcɨ jimi ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een, ¿jiꞌnye ooj tyíɨꞌrij tyaj aꞌyan tyíꞌtyechaj taꞌtyaꞌɨtzéꞌrihuaꞌaj tyiꞌtɨ́j jɨmeꞌ tɨquee xáꞌpuɨꞌ een ɨ Dios jimi? 3¿Nyij sequée jamuaꞌreej, siaj jimi ajtyáhuiixɨj ɨ Cɨríistuꞌ siatɨꞌɨj huáɨꞌhuacaꞌ, tyajta jeꞌen jitzán ajtyámaꞌcantaj taꞌraa tɨꞌɨj aꞌɨ́ɨn huamuɨ́ꞌ? 4Jiꞌnye tyatɨꞌɨj huáɨꞌhuacaꞌ tyajta tu aváꞌnamiꞌhuacaꞌ ɨ Cɨríistuꞌ jamuán, tyajta huáꞌcuiꞌiihuacaꞌ tyej tyij huatájuurej tyajta jeꞌen jájcuan jɨn chajca, aꞌyájna tɨꞌɨj ɨ Cɨríistuꞌ tyuꞌtájuuriacaꞌ aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ Dios tɨ néijmiꞌi jɨn putyíꞌuurej.

5Tɨpuaꞌaj aꞌɨ́jcɨ jitze taꞌajtyámaꞌcantaj ɨ Cɨríistuꞌ tɨꞌɨj aꞌɨ́ɨn huamuɨ́ꞌ, tyajta tu jitzán ajtyamaꞌcáantaj taꞌraj tɨꞌɨj aꞌɨ́ɨn huatájuuriacaꞌ. 6Aꞌyaa tu tyáꞌmuaꞌreej tɨjɨn jeꞌej tyaj jájcuaj tyiꞌtyítachaꞌɨɨcaꞌaj aꞌɨ́ɨ pu ajta jamuán óotateehuacaꞌ ɨ Cɨríistuꞌ, tɨꞌij antyipuaꞌrej aꞌɨ́jna tɨ jeꞌej puaꞌaj een ɨ tyaj jɨn tyítachaꞌɨɨcaꞌaj, tɨꞌij quee cheꞌ caꞌnyíjraꞌaj tatáꞌcareꞌen aꞌɨ́jna ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een. 7Jiꞌnye tɨpuaꞌaj aꞌtɨ́j arí huámuɨꞌnyij, capu cheꞌ ɨꞌríitaj jaꞌmej tɨ ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een tyaataꞌíjtyeꞌen. 8Tɨpuaꞌaj tyeríj jamuán huácuij ɨ Cɨríistuꞌ, jitzán tutyij tyíꞌcaꞌnyej tyej tyajta jamuán júurij táꞌjuꞌun. 9Aꞌyaa tu tyáꞌmuaꞌreej tɨjɨn tɨꞌɨj ɨ Cɨríistuꞌ huatájuuriacaꞌ, capu cheꞌ ɨꞌríj tɨꞌij ajtáhuaꞌaj huámuɨꞌnyij. Capu cheꞌ ɨꞌríj tɨ jaꞌantyimuéꞌtɨn aꞌɨ́jna ɨ tɨ aꞌɨ́jna jɨn tyíꞌijta mej mij huácuiꞌnyij. 10Jiꞌnye ɨ Cɨríistuꞌ, tɨꞌɨj huamuɨ́ꞌ, aꞌyaa pu een jɨn huamuɨ́ꞌ tɨꞌij joꞌpuáꞌrityeꞌen aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een ɨ maj jɨn tyúuchaꞌɨɨcaꞌaj, ajta tɨꞌɨj huatájuuriacaꞌ, aꞌɨ́ɨ pu jɨn júurij taꞌraa tɨꞌij ɨ Dios jimi séjreꞌej. 11Aꞌyaa xu sij chaꞌtaj sianaꞌaj muaꞌaj tyáꞌmuaꞌreeriaj siaj seríj huácuij aꞌɨ́jcɨ jimi ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een, maj siajta júurij ɨ Dios jimi aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ siaj seríj jitzán ajtyámaꞌcan ɨ Cɨríistuꞌ tɨ ajta Jesús puéꞌeen.

12Aꞌɨ́j pu jɨn, caxu tyiꞌtáꞌcareꞌen tɨ ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een tyajáꞌmuaꞌijtyeꞌej ɨ jaꞌmua tzajtaꞌ, caxu siajta jáꞌastijriaꞌaj aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een ɨ tɨ jaꞌmua tzajtaꞌ eerányinyii. 13Caxu siajta jatuiiriaꞌaj ɨ jaꞌmuatyéviraꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een, siaj sij aꞌɨ́jcɨ jimi tyíꞌhuɨɨreꞌej. Sulu siataꞌaj huatóotonyij ɨ Dios jimi, matɨꞌɨj tyeɨ́tyee maj meríj huácuij majta jeꞌen huatájuuriacaꞌ aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ tɨ aꞌɨ́ɨn arí jamuáahuɨɨ, siataꞌaj jaatátuiireꞌen ɨ jutyéviraꞌ siaj sij jaatyáhuɨɨreꞌen tyiꞌtɨ́j jɨmeꞌ tɨ xáꞌpuɨꞌ een. 14Aꞌyaa pu quee cheꞌ aꞌnáj tyajamuaataꞌíjtyeꞌsij aꞌɨ́jna ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een, jiꞌnye caxu caꞌnyéjrij jɨn jáꞌastijreꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyíꞌijta, sulu aꞌɨ́j xu jitze aróocaꞌnyej ɨ tɨ ɨ Dios juxɨéꞌviꞌraꞌ jɨn tyámuaꞌ jamuáaruuj.

Tɨpuaꞌaj caꞌnyéjrij jɨn metyíꞌhuɨɨriaꞌaj

15¿Jiꞌnye tyajamuáꞌmiteerasteꞌ muaꞌajmaj? ¿Nyiquij tyooj jeꞌej puaꞌaj tyiꞌtyitachaꞌɨ́ɨj táꞌjuꞌun aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ tɨ Dios juxɨéꞌviꞌraꞌ jɨn tyámuaꞌ tyitatáꞌcaa, tyajta quee cheꞌ jáꞌastijriaꞌaj aꞌɨ́jcɨ ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyíꞌijta? Catu xaa nyuꞌuj. 16Muaꞌaj xu tyámuaꞌ tyáꞌmuaꞌreej tɨjɨn tɨpuaꞌaj xatóotoonyij aꞌtɨ́j jimi siaj sij caꞌnyéjrij jɨn jaꞌráꞌastijreꞌen, muaꞌaj xu caꞌnyéjrij jɨn jaatyáhuɨɨreꞌej. Tɨpuaꞌaj aꞌyan setyáꞌastijriaꞌaj aꞌɨ́jcɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een, aꞌɨ́ɨ pu jamuaatáꞌsij siaj sij huácuiꞌnyij, naꞌríij tɨpuaꞌaj aꞌyan setyeetyáhuɨɨreꞌen aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨ xáꞌpuɨꞌ een, muaꞌaj xu júurij huatyáꞌɨtzeereꞌej ɨ Dios jimi. 17Ajta tyicheꞌ tyaatatyójtziꞌreꞌen ɨ Dios jaꞌmua jɨmeꞌ, jiꞌnye muaꞌaj mu xu anaquéej caꞌnyéjrij jɨn jahuɨɨriaꞌcaꞌaj aꞌɨ́jcɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een, xuꞌríj jaꞌráꞌastej aꞌɨ́jcɨ ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyajamuaamuáꞌtyej. 18Tɨꞌɨj Dios jamuiꞌrájtoo siaj sij quee cheꞌ caꞌnyéjrij jɨn jatyáhuɨꞌrihuaꞌan aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een, aꞌyaa pu jamuáaruuj siaj sij jaatyáhuɨɨreꞌen aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨ xáꞌpuɨꞌ een aꞌɨ́jcɨ jimi ɨ Dios. 19(Aꞌyaa nu tyajáꞌmuaꞌixaatyeꞌ jeꞌej tɨ tyihuáꞌmiteerasteꞌ huaꞌ tzajtaꞌ ɨ tyeɨ́tyee, jiꞌnye óocheꞌ pu jamuáꞌɨtziityeꞌ siaj sij néijmiꞌi joꞌitéej xáꞌraꞌnyij.) Aꞌyájna siatɨꞌɨj aráꞌtyeej tyityaatóoꞌaꞌ siaj sij jaatyáhuɨɨreꞌen aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een, siaj sij jéehua huóoxanaꞌcɨreꞌen ɨ Dios jimi, aꞌyaa puꞌij tyúuxɨeꞌveꞌ siaj aꞌyan chaꞌtaj sianaꞌaj tyityaatóotoonyij néijmiꞌi jɨmeꞌ siaj sij jaatyáhuɨɨreꞌen ɨ tɨ xáꞌpuɨꞌ een, siataꞌaj sij jɨꞌréꞌnyeꞌej huatyáꞌɨtzeereꞌen ɨ Dios jimi.

20Siatɨꞌɨj siooj jatyáhuɨꞌrihuaꞌaj aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een, caxu aꞌɨ́jcɨ jitze tyíꞌhuɨɨriaꞌcaꞌaj ɨ tɨ xáꞌpuɨꞌ een ɨ Dios jimi, 21¿tyiꞌtanyí ij jɨn jeꞌej tyajamuaatyáhuɨɨ? Ijíij xu sij jutyeviꞌraꞌ aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ jeꞌej siaj tyiꞌtɨ́j huáruuj, jiꞌnye ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een, aꞌyaa pu tyuꞌtáꞌcaa siaj sij aꞌɨ́jcɨ jɨn huácuiꞌnyij. 22Ajta ijíij, tɨꞌɨj Dios jamuiꞌrájtoo siaj sij quee cheꞌ jatyáhuɨꞌrihuaꞌan aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een, xuꞌríj sij jahuɨɨreꞌ ɨ Dios. Aꞌíi pu xaa jáꞌmuahuɨɨreꞌen, jiꞌnye aꞌíj pu jitze eeráamej ɨ júuricamej tɨ naa een, ɨ siaj jɨn júurij xáꞌjuꞌun jusén jɨmeꞌ. 23Aꞌyaa pu tyáꞌmueꞌtɨn ɨ aꞌtɨ́j tɨ huámuɨꞌnyij tɨpuaꞌaj jaatyáhuɨɨreꞌen aꞌɨ́jcɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een, ajta ɨ tɨ Dios juxɨéꞌviꞌraꞌ jɨn tyámuaꞌ tyitaatáꞌ, aꞌɨ́ɨ pu taatáꞌsij tyej tyij júurij huatyáꞌɨtzeereꞌen aꞌɨ́jcɨ jamuán ɨ Cɨríistuꞌ tɨ ajta Jesús puéꞌeen, ɨ tavástaraꞌ.

7

Jeꞌej tɨ huatóomuaꞌaj tɨpuaꞌaj ɨ maj tyóoviꞌtɨn

1Nyeꞌihuáamuaꞌ, muaꞌaj xu jamuaꞌtyej ɨ yuꞌxarij ɨ maj jɨn tyíꞌijta, aꞌyaa xu siajta tyáꞌmuaꞌreej tɨ ɨ nyúucarij aꞌyan tyéꞌijtyeꞌ tɨꞌɨj ooj júurij ɨ aꞌtɨ́j. 2Ajta aꞌyájna tɨpuaꞌaj íitɨꞌ huɨchaꞌaj, aꞌyaa pu tyéꞌijtyeꞌ aꞌɨ́jna ɨ nyúucarij tɨ aꞌyan tyúuxɨeꞌveꞌ tɨ ɨ íitɨꞌ huatyáꞌɨtzeereꞌen ɨ jucɨ́ɨn jamuán tɨꞌɨj ooj júurij, ajta tɨpuaꞌaj ɨ cɨ́naꞌraꞌan arí huámuɨꞌnyij, capu cheꞌ aꞌyan tyeꞌíityeꞌej jaꞌmej ɨ nyúucarij. 3Aꞌɨ́j pu jɨn, tɨpuaꞌaj séej jamuán huatyévicheꞌen, tɨꞌɨj ooj júurij ɨ cɨ́naꞌraꞌan, juxanaꞌcɨreꞌ aꞌɨ́jna ɨ íitɨꞌ, ajta tɨpuaꞌaj ɨ cɨ́naꞌraꞌan arí huámuɨꞌnyij, aꞌɨ́jna ɨ nyúucarij capu cheꞌ tyeꞌíityeꞌej taꞌmej, aj puꞌij ɨꞌríitaj jaꞌmej tɨ séej tyáataj jamuán huatyévicheꞌen.

4Siajta muaꞌaj, nyeꞌihuáamuaꞌ, siatɨꞌɨj jitzán ajtyáhuiixɨj ɨ Cɨríistuꞌ aj xu sij siajta jamuán huácuij aꞌɨ́jcɨ jimi ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyíꞌijta, aꞌɨ́j xu jɨn muaꞌaj séej jitze ajtyámaꞌcan, aꞌɨ́ɨ pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tɨ huamuɨ́ꞌ ajta jeꞌej huatájuuriacaꞌ. Aꞌɨ́j pu jɨn ɨꞌríj tyej jaatátuiireꞌen ɨ Dios ɨ tyaj jɨn xáꞌpuɨꞌ huarɨ́j. 5Jiꞌnye tyatɨꞌɨj aꞌyan tyíꞌtyechajcaꞌaj matɨꞌɨj ɨ maj jeꞌej puaꞌaj tyityetyúuchaꞌɨj, aꞌɨ́jna ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyíꞌijta, aꞌyaa pu tyitaatyáhuɨɨ tyej tyij jáamuaꞌreej tyaj quee xáꞌpuɨꞌ rɨjcaa, aꞌɨ́j tutyij huamueꞌtɨj tyej tyij huácuiꞌnyij. 6Ajta ijíij tyaj tyeríj huácuij aꞌɨ́jcɨ jimi ɨ nyúucarij tɨ néijmiꞌi jɨn tyíꞌtaꞌijtyaꞌcaꞌaj, tuꞌríj taxáahuaj séejreꞌ tyej tyij jaatyáhuɨɨreꞌen ɨ Dios aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ júuricamej tɨ jájcuaj, catu cheꞌ aꞌɨ́jcɨ jimi ɨ nyúucarij tɨ míꞌmaꞌcan.

Aꞌɨ́jna ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een tɨ nye jitze séejreꞌ

7¿Nyij aꞌyan tyetyuꞌtaxájtaj tɨ ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyíꞌijta jeꞌej puaꞌaj een? Catu xaa nyuꞌuj, jiꞌnye canu aꞌyan tyaꞌmuaꞌréeriajcheꞌ tyiꞌtɨ́j tɨ jeꞌej puaꞌaj een tɨpuaꞌaj quee huatyaꞌɨtzéereꞌnyijcheꞌ ityájma jimi aꞌɨ́jna ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyíꞌijta. Canu aꞌnáj jamuaꞌréeriajcheꞌ tɨ jeꞌej puaꞌaj een tɨpuaꞌaj nyetyíꞌnyacuaꞌtzaj, tɨpuaꞌaj quee aꞌyan tyinaatéꞌexaatyeꞌnyijcheꞌ aꞌɨ́jna ɨ nyúucarij yee: “Capáj tyíꞌnyacuaꞌtzaj.” 8Ajta aꞌɨ́jna ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een aꞌíj pu jitze huóocaꞌan, tɨꞌij nye jitze jaatyátoonyij néijmiꞌi ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een. Jiꞌnye tɨpuaꞌaj quee séjreꞌej ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyíꞌijta, capu ɨꞌríj tyaj jáamuaꞌreej tyiꞌtɨ́j tɨ jeꞌej puaꞌaj een. 9Ajta jájcuaj ɨmuáj, nyaxáahuaj nu joꞌcháꞌcanyaꞌaj, canu tyiꞌtɨ́j muaꞌreeriacaꞌaj, ajta nyatɨꞌɨj jáamuaꞌreeriꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyíꞌijta, aj puꞌij jéetzeꞌ huataséjre nye jimi aꞌɨ́jna ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een, aj nu nyij huamuɨ́ꞌ. 10Ajta aꞌɨ́jna ɨ nyúucarij tɨ tyámuaꞌ tyinaatáꞌnyijcheꞌ nyej nyij júurij náꞌraꞌnyij, aꞌyaa pu tyinoꞌxɨ́jtyej nyej nyij huámuɨꞌnyij, 11jiꞌnye aꞌɨ́jna ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een aꞌɨ́ɨ pu náacuanamuaj nyej nyij quee jaꞌráꞌastej aꞌɨ́jcɨ ɨ nyúucarij, aꞌɨ́j puꞌij jɨn ɨ nyúucarij noꞌxɨ́jtyej nyej nyij huámuɨꞌnyij.

12Aꞌɨ́j pu jɨn tyámuaꞌ een aꞌɨ́jna ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyíꞌijta, ajta quee tyiꞌtɨ́j jaꞌɨtziityeꞌ, néijmiꞌi pu xáꞌpuɨꞌ een. 13Ajta jiꞌnye naꞌquij, ¿nyiquij aꞌɨ́jna ɨ tɨ xáꞌpuɨꞌ een noꞌxɨ́jtyej nyej nyij huámuɨꞌnyij? Capu xaa nyuꞌuj. Aꞌyaa pu tyúuxɨeꞌvaꞌcaꞌaj tɨ huataséjreꞌen ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een, aꞌɨ́j pu jɨn aꞌɨ́jna ɨ tɨ xáꞌpuɨꞌ een noꞌxɨ́jtyej nyej nyij aꞌɨ́jcɨ jɨn huámuɨꞌnyij, tɨꞌij ajta séeriaꞌaj jáꞌraꞌnyij tɨ jéehua huápuɨꞌɨj jeꞌej puaꞌaj huaséꞌrin ɨ Dios jimi aꞌɨ́jna ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een.

14Aꞌyaa tu tyáꞌmuaꞌreej tɨ ɨ nyúucarij aꞌɨ́jna jitze maꞌcan ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios, nyajta nyáaj canu uhuájcaꞌnyej, néijmiꞌi nu jɨn jahuɨɨreꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een. 15Canu yóꞌitej jeꞌej nyaj een jɨmeꞌ jɨn aꞌyan tyiꞌtyínyechaꞌɨj, jiꞌnye canu aꞌyan rɨcɨj jeꞌej nyaj tyáꞌxɨeꞌveꞌ, ajta aꞌɨ́jna ɨ tɨquee naꞌráanajchij, aꞌyaa nu aꞌɨ́jcɨ jɨn rɨcɨj. 16Ajta tɨpuaꞌaj aꞌyan nyarɨjca aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ tɨquee naꞌráanajchij, aj nu nyij aꞌyan tyáꞌmuaꞌreeren tɨ xáꞌpuɨꞌ een aꞌɨ́jna ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyíꞌijta. 17Aꞌɨ́j nu jɨn quee cheꞌ nyáaj aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tɨ aꞌyan rɨcɨj, sulu aꞌɨ́jna ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een ɨ tɨ úꞌsejreꞌ yunyatzájtaꞌ. 18Jiꞌnye aꞌyaa nu tyáꞌmuaꞌreej yunyatzájtaꞌ, ɨ nyahueꞌraꞌ jitze tɨquee uhuájcaꞌnyej, tɨquee úꞌsejreꞌ ɨ tɨ xáꞌpuɨꞌ een, tyij nyajta aꞌyan tyáꞌxɨeꞌveꞌ nyaj aꞌyan huárɨnyij aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ tɨ xáꞌpuɨꞌ, canu pújoorej nyaj aꞌyan huárɨnyij. 19Canu aꞌɨ́jcɨ jɨn aꞌyan rɨcɨj ɨ tɨ xáꞌpuɨꞌ ɨ tɨ naꞌráanajchij nyej nyij aꞌyan huárɨnyij, sulu aꞌɨ́j nu jɨn jeꞌej puaꞌaj rɨcɨj ɨ tɨquee naꞌráanajchij. 20Arí ijíij, tɨpuaꞌaj aꞌyan nyarɨjca aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ jeꞌej tɨquee tyinaꞌráanajchi, canu cheꞌ nyáaj aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ nyaj aꞌyan rɨcɨj, sulu aꞌɨ́jna ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een tɨ úꞌsejreꞌ yunyatzájtaꞌ.

21Aꞌyaa puꞌij tyéꞌmiteereꞌ nyaj jaxɨeꞌveꞌ nyaj xáꞌpuɨꞌ huárɨnyij, ajta canu pújoorej, jiꞌnye nye jitze pu séejreꞌ aꞌɨ́jna ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een. 22Ɨ nyaxɨéjnyuꞌcaa nu jɨn jaxɨeꞌveꞌ nyaj jaꞌráꞌastee aꞌɨ́jcɨ ɨ Dios nyuucaaj, 23aꞌɨ́ɨ pu nyoꞌseꞌ aꞌɨ́jna ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een aꞌɨ́jcɨ jamuán ɨ tɨ tyíꞌijta yu nyaxɨéjnyuꞌcaa tzajtaꞌ. Aꞌɨ́ɨ pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een ɨ tɨ tyíꞌijta nyej jitze tɨ ajta arí naatyáajɨꞌquej.

24Canu nyij cheꞌ jeꞌej tyéejtyoovej. ¿Aꞌtanyíj nɨiꞌrátoosij aꞌɨ́jna jitze ɨ nyaj jatyáhueꞌraꞌ tɨꞌij quee aꞌyan tyináacɨꞌtyij nyaj huámuɨꞌnyij? 25Aꞌɨ́ɨ puꞌuj ɨ Dios, ɨ nyaj tyéꞌtyojtziꞌreꞌ, aꞌɨ́jcɨ jitze maꞌcan jeꞌej tɨ huarɨ́j aꞌɨ́jna ɨ Jesús, ɨ Cɨríistuꞌ tɨ ajta tavástaraꞌ puéꞌeen. Aꞌyaa nu nyij tyiyóꞌitej nyej jaatyáhuɨɨreꞌen jeꞌej tɨ tyeetyájtoo aꞌɨ́jna ɨ Dios ɨ junyúucaa, nyajta quee nyacaꞌnyej aꞌɨ́j nu nyij jɨn putyaꞌhuɨɨreꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een.

8

Tyej tyámuaꞌ tyiꞌtyítachaꞌɨɨj jeꞌej tɨ tyáꞌxɨeꞌveꞌ ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios

1Aꞌyaa puꞌuj, capu cheꞌ tyiꞌtɨ́j jeꞌej huáꞌuurej aꞌɨ́ɨjma ɨ maj jitzán ajtyuꞌuj ɨ Cɨríistuꞌ, tɨ ajta Jesús puéꞌeen, 2jiꞌnye aꞌɨ́jna ɨ nyúucariaꞌraꞌ ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios, ɨ tɨ ajta tyuꞌtáꞌcaa tyej tyij júurij táꞌraꞌnyij aꞌɨ́jcɨ jimi ɨ Cɨríistuꞌ, aꞌɨ́ɨ pu muiꞌrájtoo aꞌɨ́jcɨ jitze ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een tɨ ajta tyuꞌjéꞌcaj. 3Jiꞌnye ɨ Dios pu aꞌyan huarɨ́j jeꞌej tɨquee tyuꞌtáɨꞌriitariacaꞌ tɨ aꞌyan huárɨnyij ityájma jimi aꞌɨ́jna ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyíꞌijta Moisés tɨ jaatyájtoo, capu táahuɨɨ aꞌɨ́jna ɨ nyúucarij aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ tyaj quee jaꞌviicueꞌracaꞌaj tyaj jaꞌráꞌastej. Aꞌɨ́j pu jɨn Dios muyoꞌtaꞌítyacaꞌ ɨ juyój tɨꞌij aꞌɨ́ɨn aꞌyan chaꞌtánaꞌaj huataséjreꞌen matɨꞌɨj ɨ tyétyacaa ɨ maj jeꞌej puaꞌaj tyityetyúuchaꞌɨj ɨ Dios jimi, tɨꞌij huatóomuꞌvejritaj aꞌɨ́ɨjma jitze maꞌcan ɨ maj ootyáꞌɨtzee ɨ Dios jimi, aꞌyaa pu aꞌɨ́jna jɨn huarɨ́j tɨꞌij joꞌxɨ́jtyeꞌen tɨꞌij quee cheꞌ tyiꞌtaꞌíityaꞌaj jáꞌraꞌnyij aꞌɨ́jna ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een. 4Aꞌɨ́ɨ pu aꞌyan huarɨ́j tyej tyij ityáj jaꞌráꞌastijreꞌen jeꞌej tɨ tyúuxɨeꞌveꞌ aꞌɨ́jcɨ jitze ɨ nyúucarij, jiꞌnye catu cheꞌ aꞌyan tyiꞌtyítachaꞌɨj aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een tɨ eerányinyii ɨ tatzájtaꞌ, sulu aꞌɨ́j tu jitze arátacaꞌnyej ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios.

5Aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj aꞌyan tyityetyúuchaꞌɨj aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ tɨ jeꞌej puaꞌaj een tɨ eerányinyii ɨ huaꞌ tzajtaꞌ, aꞌyaa mu aꞌɨ́jcɨ jitze tyíꞌmuaꞌtzej jeꞌej tɨ aꞌɨ́ɨn caꞌnyíjraꞌaj tyihuaꞌtáꞌcaa, majta aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj aꞌɨ́jcɨ jitze aróocaꞌnyej ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios, aꞌyaa mu aꞌɨ́jcɨ jɨn tyáꞌhuoo jeꞌej tɨ tyáꞌxɨeꞌveꞌ aꞌɨ́jna ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios. 6Tɨpuaꞌaj aꞌtɨ́j aꞌɨ́jcɨ jitze tyíꞌmuaꞌajcaj ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een tɨ tzajtaꞌ eerányinyii, aꞌyaa pu tyáꞌcɨꞌtyij tɨꞌij huámuɨꞌnyij, ajta tɨpuaꞌaj aꞌtɨ́j aꞌɨ́jcɨ jitze tyíꞌmuaꞌajcaa jeꞌej tɨ tyáꞌxɨeꞌveꞌ aꞌɨ́jna ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios, aꞌɨ́ɨ pu júurij huatyáꞌɨtzeereꞌej ajta tyámuaꞌ tyiꞌéenyeꞌej jaꞌmej aꞌɨ́jcɨ jimi. 7Majta aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj aꞌɨ́jcɨ jitze tyíꞌmuaꞌtzej ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een, aꞌɨ́ɨ mu jájchaꞌɨɨreꞌ ɨ Dios, jiꞌnye camu jaxɨeꞌveꞌ majta quee pújoorej maj jaꞌráꞌastej ɨ nyúucariaꞌraꞌ ɨ Dios. 8Aꞌɨ́j pu jɨn aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj aꞌyan tyáꞌastijreꞌ aꞌɨ́jcɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een tɨ huaꞌ tzajtaꞌ eerányinyii, capu jeꞌej tyíɨꞌrij maj tyámuaꞌ tyaatáꞌan ɨ Dios.

9Siajta muaꞌaj caxu cheꞌ aꞌyan tyíꞌtyechej tɨꞌɨj ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een, sulu jeꞌej tɨ tyúuxɨeꞌveꞌ ɨ júuricamaꞌraꞌ jimi ɨ Dios, jiꞌnye aꞌɨ́ɨ puꞌríj huatyáꞌɨtzee jaꞌmua jimi. Dios pu jaꞌmua tzajtaꞌ séejreꞌ. Ajta aꞌɨ́jna ɨ tɨquee jimi séejreꞌ ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Cɨríistuꞌ, capu Cɨríistuꞌ jitze ajtyámaꞌcan. 10Ajta tɨpuaꞌaj ɨ Cɨríistuꞌ jaꞌmua tzajtaꞌ séjreꞌej, aꞌɨ́ɨ pu ajta jaꞌmua tzajtaꞌ séejreꞌ ɨ júuricamej, jiꞌnye Dios pu arí tyámuaꞌ jamuáaruuj, tyij ajta arí ɨ jaꞌmuatyéviraꞌ huamuɨ́ꞌ aꞌɨ́jcɨ jitze ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een. 11Ajta tɨpuaꞌaj jaꞌmua tzajtaꞌ séjreꞌej ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios tɨ jaatájuurityej aꞌɨ́jcɨ ɨ Cɨríistuꞌ, aꞌɨ́ɨ pu ajta jaatájuurityeꞌsij ɨ siaj jatyáhueꞌraꞌ aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ tɨ ɨ júuricamaꞌraꞌ arí jaꞌmua tzajtaꞌ séejreꞌ.

12Aꞌɨ́j pu jɨn nyeꞌihuáamuaꞌ aꞌyan tyúuxɨeꞌveꞌ ityájma jimi tyej tyij quee cheꞌ aꞌyan tyáꞌastijreꞌej aꞌɨ́jcɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een ɨ tɨ tatzájtaꞌ eerányinyii. 13Jiꞌnye tɨpuaꞌaj aꞌyan setyityetyúuchaꞌɨɨj aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een ɨ tɨ eerányinyii jaꞌmua tzajtaꞌ, aꞌyaa pu tyajáꞌmuacɨꞌtyij siaj huácuiꞌnyij, ajta tɨpuaꞌaj sequée cheꞌ jáꞌastijriaꞌaj aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een tɨ eerányinyii ɨ jaꞌmua tzajtaꞌ, siajta jeꞌen aꞌɨ́jcɨ jitze aróocaꞌnyej ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios, aj xu júurij xáꞌjuꞌun.

14Néijmiꞌi ɨ maj jitzán aróocaꞌnyej ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios, aꞌɨ́ɨ mu yójmuaꞌmuaꞌ puéꞌeen ɨ Dios. 15Siajta muaꞌaj caxu aꞌɨ́jna ancuriáaꞌ ɨ júuricamej tɨꞌij caꞌnyéjrij jɨn tyajamuataꞌíjtyeꞌen siaj sij siajta jatzɨɨnyaꞌaj aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨ tyajáꞌmuaꞌijtyeꞌ, sulu aꞌɨ́ɨ pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ tɨ aꞌyan jáꞌmuaꞌuurej siaj sij yójmuaꞌmuaꞌ pueꞌéenyeꞌej xáꞌraꞌnyij ɨ Dios. Aꞌɨ́j tu júuricamaꞌraꞌ jitze aratacaꞌnyáaj tyij aꞌyan tyéꞌjee tɨjɨn: “Muáaj paj tavástaraꞌ puéꞌeen.” 16Ajta aꞌɨ́jna ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios, ajta ɨ tajúuricamej, aꞌyaa mu chaꞌtaj manaꞌaj tyáꞌmuaꞌreej tyaj yójmuaꞌmuaꞌ puéꞌeen ɨ Dios. 17Ajta tyaj tyeríj yójmuaꞌmuaꞌ puéꞌeen ɨ Dios, tyiꞌtɨ́j pu aꞌɨ́jcɨ jɨn ajta tacɨꞌtyij ɨ Dios jimi jamuán ɨ Cɨríistuꞌ, jiꞌnye ityáj tu tyajta jamuán jajpuéjtzij ɨ Cɨríistuꞌ tyajta tutyij jamuán séeriaꞌaj táꞌjuꞌun jusén jɨmeꞌ.

Aꞌɨ́jna tɨ huápuɨꞌɨj naa huaséꞌrihuaꞌaj taꞌmej tɨ ooj majaꞌvéꞌmej

18Aꞌyaa pu tyináꞌmiteerasteꞌ nyéetzij, aꞌɨ́jna ɨ tyaj jɨn jajpuéjtzij íiyan ɨ cháanacaj japua, capu tyiꞌtɨ́j jeꞌej aꞌɨ́jcɨ jimi ɨ tyaj jimi séeriaꞌaj táꞌjuꞌun tɨꞌɨj huataséjreꞌen ɨ tavástaraꞌ. 19Ajta tɨꞌɨj naꞌaj ɨ tɨ aꞌyan tyíꞌsejreꞌ ɨ Dios tɨ tyúꞌtaahuacaꞌ, aꞌɨ́ɨ mu jajchóꞌveꞌ aꞌájna xɨcáaraꞌ tɨꞌɨj ɨ Dios huatóosejrata ityájma jimi ɨ tyaj yójmuaꞌmuaꞌ puéꞌeen. 20Jiꞌnye néijmiꞌi tɨꞌɨj naꞌaj tyíꞌsejreꞌ seequéj pu tyiꞌhuóoꞌruu tɨꞌij quee aꞌyan éenyeꞌej táꞌraꞌnyij jeꞌej tɨ tyáꞌxɨeꞌvaꞌcaꞌaj ɨ Dios, capu jusɨ́ɨj aꞌyan huóoruuj, sulu Dios pu juxɨéꞌviꞌraꞌ jɨn aꞌyan tyeetyájtoo tɨꞌij jaajájcuareꞌen majcaꞌhuáyee, 21néijmiꞌi ɨ tɨ tyíꞌsejreꞌ pu tyiꞌijchóꞌveꞌ aꞌájna xɨcáaraꞌ tɨ jitzán Dios jaatyáhuɨɨreꞌej, tɨꞌij ajta tajamuán séeriaꞌaj jáꞌraꞌnyij ɨ tyaj yójmuaꞌmuaꞌ puéꞌeen. 22Aꞌyaa tu tyáꞌmuaꞌreej tɨ aꞌyan tyíꞌeen joꞌtɨj naꞌaj ɨ cháanacaj japua tɨ aꞌyan tyuꞌpuéjtzij tɨꞌɨj tɨpuaꞌaj íitaj ootacuíꞌnyej. 23Tyajta ityáj aꞌyaa tu tyajta tyaꞌajpuéetzij, jiꞌnye puꞌríj ityájma jimi séejreꞌ ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios, tɨ aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ taꞌnájcaj tɨ Dios aꞌyan tyitaꞌtáratziiriꞌ. Jéehua tu jajpuéetzij aꞌyan tyetyeꞌejchoꞌveꞌej tɨꞌij táacɨꞌtyij tyaj yójmuaꞌmuaꞌ puéꞌeenyeꞌej táꞌraꞌnyij ɨ Dios, tɨꞌij ajta ɨ Dios japuan huatányuunyij ɨ tatyéviraꞌ. 24Aꞌyaa pu een jɨn Dios tɨiꞌrájtoo tyej aꞌyan tyeꞌejchóꞌveꞌej aꞌɨ́jcɨ ɨ tyaj quee xu jaséj. Ajta tɨpuaꞌaj tyeríj jaséjraj ɨ tyaj jajchóꞌveꞌ, capu cheꞌ juxɨeꞌveꞌ tyaj jachoꞌvaꞌaj. ¿Nyi aꞌtɨ́j tyiꞌtɨ́j tyichoꞌveꞌ tɨ arí jaaséj? 25Ajta tɨpuaꞌaj ɨ tyaj jajchóꞌveꞌ tyequée xu jaséjraj, aꞌyaa pu tyúuxɨeꞌveꞌ tyaj jachoꞌvaꞌaj tyequée tyáꞌxaahuataj.

26Aꞌyaa puꞌij ajta ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios tyíꞌtahuɨɨreꞌ aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ tyaj quee jeꞌej rɨnyij tajɨ́ɨmuaꞌaj. Jiꞌnye catu jamuaꞌreej tyiꞌtɨ́j tɨ nyúucariraꞌ juxɨeꞌveꞌ tyej tyij huatyényuunyij, aꞌɨ́j pu jɨn ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios tajitzé maꞌcan tyényuusij, aꞌyaa pu tyóꞌcɨꞌxɨj tɨꞌɨj ɨ tɨquee tyaꞌancurɨ́ɨꞌrej, jiꞌnye capu ɨꞌríj tɨ aꞌtɨ́j jaataxáj. 27Ajta aꞌɨ́jna ɨ Dios tɨ néijmiꞌi muaꞌreej jeꞌej tyaj tyíꞌmuaꞌtzej ɨ tatzájtaꞌ, aꞌɨ́ɨ pu jamuaꞌreej jeꞌej tɨ huatóomuaꞌaj aꞌɨ́jna ɨ tɨ jahuoo ɨ júuricamaꞌraꞌ, jiꞌnye aꞌɨ́ɨ pu huaꞌ japua huatányuusij jeꞌej tɨ ɨ Dios tyáꞌxɨeꞌveꞌ.

Néijmiꞌi tu jɨn tyuꞌtyámueꞌtɨj ɨ Dios jimi

28Aꞌyaa tu tyáꞌmuaꞌreej tɨ Dios huáꞌhuɨɨreꞌ tɨꞌij néijmiꞌi aꞌyan tyeꞌrájraꞌnyij jeꞌej tɨ aꞌɨ́ɨn tyámuaꞌ tyihuoꞌtáꞌan aꞌɨ́ɨjma ɨ maj jaxɨeꞌveꞌ, aꞌɨ́ɨjma ɨ tɨ arí aꞌɨ́ɨn huaꞌantyíhuoj tɨꞌij tyiꞌtɨ́j jɨn tyihuaꞌantyárujtyeꞌen. 29Ajta aꞌɨ́ɨjma ɨ tɨ Dios jájcuaj ɨmuáj arí huáꞌmuajtyajcaꞌaj, aꞌyaa pu tyihuaꞌantyíhuoo tɨꞌij aꞌyan huóꞌuurej tɨꞌɨj aꞌɨ́jna ɨ yójraꞌ, ajta tɨꞌij aꞌɨ́ɨn pueꞌéenyeꞌej táꞌraꞌnyij ɨ taꞌnájcaj aꞌɨ́ɨjma jimi ɨ ihuáamuaꞌmuaꞌ. 30Ajta aꞌɨ́ɨjma ɨ tɨ aꞌyan jájcuaj ɨmuáj tyihuaꞌantyíhuoo, aꞌɨ́ɨ pu ajta huoꞌtajé, ajta aꞌɨ́ɨjma ɨ tɨ huoꞌtajé, aꞌɨ́ɨ pu tyámuaꞌ huóꞌruuj mej mij jɨꞌréenyaꞌaj huatyáꞌɨtzeereꞌen aꞌɨ́jcɨ jimi, ajta aꞌɨ́ɨjma ɨ tɨ tyámuaꞌ huóꞌruuj, aꞌɨ́ɨ pu huoꞌtaꞌ mej mij jamuán séjreꞌej muáꞌraꞌnyij jusén jɨmeꞌ.

31¿Jiꞌnye tyajtáhuaꞌaj tyuꞌtaxájtaj? Tɨpuaꞌaj ɨ Dios tajapuá nyuucaaj, capu ɨꞌríj tɨ aꞌtɨ́j taꞌantyipuáꞌrityeꞌen ityájma. 32Capu ɨ Dios quee aꞌyan tyitoꞌtyéchootzej ɨ juyój, sulu aꞌɨ́ɨ pu tyuꞌtáꞌ tɨꞌij huámuɨꞌnyij tajitzé maꞌcan ɨ cúruuj jitze, ¿nyiquee aꞌyan chaꞌtaj naꞌaj ij juxɨéꞌviꞌraꞌ jɨn néijmiꞌi tyitaatapuéjveꞌsij, ɨ tɨ tyíꞌsejreꞌ ɨ Cɨríistuꞌ jimi? 33¿Aꞌtanyíj aꞌyan tyihuáꞌxajtziꞌ aꞌɨ́ɨjma ɨ Dios tɨ huaꞌantyíhuoj? Dios pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tɨ tyámuaꞌ huáꞌuurej. 34¿Aꞌtanyíj puéjtzij huoꞌtáꞌsij? Aꞌɨ́ɨ pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ Cɨríistuꞌ tɨ huamuɨ́ꞌ, ajta jeꞌen huatájuuriacaꞌ, ijíij pu muácaꞌtaꞌ ɨ Dios jáꞌsejreꞌ, aꞌɨ́ɨ puꞌij taatyáhuɨɨreꞌej. 35¿Aꞌtanyíj ij tyeꞌentyíꞌuunaj tɨꞌij ɨ Cɨríistuꞌ quee cheꞌ taxɨeꞌveꞌej? ¿Nyiquij tɨpuaꞌaj tyiꞌtɨ́j tamuarɨeꞌristeꞌej, naꞌríij tyiꞌtɨ́j taꞌɨtziityaꞌaj, caꞌ tɨpuaꞌaj jeꞌej puaꞌaj mátaꞌuuriaj, nusu tyatájcuj, caꞌ tɨpuaꞌaj tyej quee jeꞌej tyéejviicueꞌraj, caꞌ tɨpuaꞌaj tyaj huácuiꞌnyij? 36Aꞌyaa pu tyéꞌyuꞌsiꞌ ɨ yuꞌxarij jitze tɨjɨn:

Muéetzij jɨmeꞌ tu aꞌnáj tɨnaꞌaj áꞌtacaꞌnyej tyej tyij huácuiꞌnyij,

aꞌyaa mu taꞌuurej matɨꞌɨj aꞌɨ́ɨmaj ɨ cányaꞌxɨɨ ɨ maj huáꞌcuiꞌcaa.

37Ajta néijmiꞌi jɨmeꞌ aꞌíjcɨ, aꞌyaa tu tyuꞌtyámueꞌtɨj aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ tɨ ɨ Cɨríistuꞌ taaxɨéꞌvej. 38Aꞌyaa nu tyámuaꞌ tyáꞌmuaꞌreej tɨquee tyiꞌtɨ́j tyeꞌentyíꞌuunaj tɨꞌij quee cheꞌ ɨ Dios taxɨeꞌveꞌej. Capu ɨ tyaj júurij huatyáꞌɨtzeereꞌen, naꞌríij tyaj huácuiꞌnyij, naꞌríij ɨ maj tajapuá tyíꞌhuɨɨreꞌ ɨ Dios jimi, naꞌríij aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj tyíꞌhuɨɨreꞌ ɨ tyiyáaruꞌ jimi, jeꞌej tɨ tyíꞌrɨcɨj ɨ tɨ tyíꞌsejreꞌ, nusu jeꞌej tɨ tyíꞌrɨnyij, 39tɨpuaꞌaj ɨ tɨ jéetzeꞌ ájtyeej, naꞌríij ɨ tɨ jéetzeꞌ ajoꞌcátyee ɨ tajityé, tyiꞌtɨ́j tɨnaꞌaj tɨ aꞌyan séejreꞌ ɨ Dios tɨ tyúꞌtaahuacaꞌ. Capu tyiꞌtɨ́j tyeꞌentyíꞌuunaj ɨ Dios tɨ jɨn taxɨeꞌveꞌ ajta taataséjratyej ɨ Cɨríistuꞌ jimi, aꞌɨ́jna ɨ Jesús tɨ tavástaraꞌ puéꞌeen.

9

Dios pu huaꞌantyíhuoj aꞌɨ́ɨjma ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan

1Aꞌyaa nu tzáahuatyiꞌraꞌaj jɨn tyajáꞌmuaꞌixaatyeꞌ ɨ Cɨríistuꞌ jimi, canu tyíꞌhueꞌtaj. Ajta ɨ nyaj jɨn maꞌúumuaꞌrej jamuán ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios, aꞌyaa mu tyíꞌnyeꞌixaatyeꞌ tɨ aꞌyan tyiꞌjaꞌyájna, 2jéehua nu nyaxaamujrityeꞌ, nyajta aꞌnáj tɨnaꞌaj jajpuéjtzij ɨ nyaxɨéjnyuꞌcaa tzajtaꞌ, 3aꞌyaa nu tyáꞌxɨeꞌveꞌ tɨpuaꞌaj ɨꞌríitan naꞌráanajchij tɨ Cɨríistuꞌ manúurɨeenyij, tɨꞌij naꞌantyipuáꞌrityeꞌen huaꞌ jitze maꞌcan ɨ nyeꞌihuáamuaꞌ, aꞌɨ́ɨjma ɨ maj aꞌyan chaꞌtaj manaꞌaj tyityeꞌráanyej nyatɨꞌɨj nyáaj. 4Aꞌɨ́ɨ mu Israel jitze ajtyámaꞌcan, ajta ɨ Dios huatyóoyojmuaꞌtyej. Dios pu ajta huatyáꞌɨtzee huaꞌ jimi aꞌɨ́jna tɨ naa séeriaꞌaj taꞌraa, ajta huaꞌ jimi tyuꞌtáꞌ ɨ junyúucaa jeꞌej tɨ tyaꞌraꞌnyíicheꞌ, majta aꞌɨ́ɨmaj, aꞌyaa mu tyaꞌancuriáaꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyíꞌijta, majta aꞌɨ́jcɨ ɨ yiꞌráj jeꞌej maj tyáꞌnaꞌmichej, ajta muiꞌcaa jɨn tyihuaꞌtáratziiriꞌ. 5Aꞌɨ́ɨ mu majta huaꞌ jitze eerámaꞌcan ɨ tahuásimuaꞌcɨꞌɨj, ajta huaꞌ jitze pu aꞌyan tyeꞌráanyej aꞌɨ́jna ɨ Cɨríistuꞌ tɨ ajta aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ Dios ɨ tɨ néijmiꞌi jɨn antyúumuaꞌreej, tyicheꞌ aꞌnáj tɨnaꞌaj tyéꞌtyojtziꞌreꞌej. Cheꞌ aꞌyan tyáꞌraꞌnyij.

6Canu aꞌyan tyajáꞌmuaꞌixaatyeꞌ tɨ ɨ nyúucarij quee tyiꞌtɨ́j huɨɨriaꞌcaꞌaj ɨ Dios tɨ huoꞌtaꞌ aꞌɨ́ɨjma ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan, sulu aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj aꞌɨ́jcɨ jitze eeráanyej ɨ Israel, camu néijmiꞌi jɨꞌréꞌcan jɨmeꞌ aꞌɨ́jcɨ jitze ajtyámaꞌcan. 7Camu majta néijmiꞌi yójmuaꞌmuaꞌ puéꞌeen aꞌɨ́jcɨ ɨ Abraham, sulu Dios pu aꞌyan tyaatéꞌexaatyaꞌcaꞌaj tɨjɨn: “Aꞌɨ́ɨ mu aꞌɨ́ɨn puéꞌeenyeꞌej muáꞌjuꞌun aꞌyóojmuaꞌ ɨ maj jitzán eerányesij aꞌɨ́jcɨ ɨ Isaac.” 8Aꞌyaa puꞌij tyíꞌtaꞌixaatyeꞌ maj quee néijmiꞌi yójmuaꞌmuaꞌ puéꞌeen ɨ Dios ɨ maj Abraham jitze eeráanyej, sulu aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj jaꞌtzaahuatyeꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨ jɨn Dios tyaꞌtóoratziiriꞌ, aꞌɨ́ɨ mu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ maj yójmuaꞌmuaꞌ puéꞌeen aꞌɨ́jcɨ ɨ Abraham. 9Jiꞌnye Dios pu aꞌyan tyaꞌtóoratziiriꞌ aꞌɨ́jcɨ jimi ɨ Abraham tɨjɨn: “Aꞌnáj nyaj nyeríj aꞌyan tyaaxáꞌpuɨꞌɨntarej, nyáaj nu nyajtáhuaꞌaj yaꞌuvéꞌnyesij, ajta ɨ Sara pu arí tyiyóoj taꞌmej.”

10Ajta quee aꞌɨ́ɨ naꞌaj. Aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj huaꞌpuaj ɨ yójmuaꞌmuaꞌ ɨ Rebeca, aꞌɨ́ɨ pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeenyeꞌej ɨ huaꞌ táataj aꞌɨ́jna ɨ Isaac, 11Ajta matɨꞌɨj quee xu nánɨeꞌhuacaj ɨ maj huaꞌpuaj, matɨꞌɨj quee xu tyiꞌtɨ́j jeꞌej uuriáacaj, tɨpuaꞌaj tɨ xáꞌpuɨꞌ een, naꞌríij tɨ jeꞌej puaꞌaj een, aꞌyaa pu Dios tyaatéꞌexaa aꞌɨ́jcɨ ɨ huaꞌ náanaj tɨjɨn: “Aꞌɨ́jna tɨ vástɨꞌ, aꞌɨ́ɨ pu jaatyáhuɨɨreꞌej aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨ páꞌrɨꞌɨj.” 12-13Ajta aꞌyan tɨjɨn: “Nyáaj nu jaxɨeꞌveꞌ aꞌɨ́jcɨ Jacob, nyajta jájchaꞌɨɨreꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ Esaú.” Aꞌyaa puꞌij tyéꞌmiteereꞌ jeꞌej tɨ rɨcɨj ɨ Dios tɨꞌij aꞌɨ́ɨn séej aváꞌhuoonyij, jeꞌej tɨ aꞌɨ́ɨn tyáꞌxɨeꞌveꞌ, ajta quee aꞌyan tyaataxáatan jeꞌej tɨ tyiꞌtɨ́j jɨn huarɨ́j.

14¿Nyij aꞌɨ́jcɨ jɨn aꞌyan tyetyuꞌtaxájtaj tɨ ɨ Dios quee xáꞌpuɨꞌ rɨcɨj? Catu xaa nyuꞌuj. 15Jiꞌnye Dios pu aꞌyan tyaatéꞌexaa aꞌɨ́jcɨ ɨ Moisés tɨjɨn: “Nyáaj nu tyaatúꞌuunyiꞌraj aꞌtɨ́j tɨnaꞌaj tɨ aꞌyan tyinaꞌráanajchi, nyajta nu jaꞌancuꞌvaxɨꞌɨj aꞌtɨ́j tɨ ajta aꞌyan tyinaꞌráanajchi.” 16Aꞌyaa puꞌij, capu aꞌyan tyáꞌcɨꞌtyij ɨ aꞌtɨ́j aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ jeꞌej tɨ jusɨ́ɨj tyáꞌxɨeꞌveꞌ, nusu jeꞌej tɨ tyiꞌtɨ́j jɨn tyíꞌtyeseꞌ, sulu jeꞌej tɨ ɨ Dios tyáꞌancuꞌvaxɨꞌɨj. 17Jiꞌnye aꞌyaa pu tyéꞌyuꞌsiꞌ ɨ yuꞌxarij jitze tɨ ɨ Dios aꞌyan tyaatéꞌexaa aꞌɨ́jcɨ ɨ rey Egipto tɨ tyejéꞌijtacaꞌaj tɨjɨn: “Aꞌyaa nu rey jɨmeꞌ tyimuaꞌantyáarujtye nyej nyij aꞌ jimi huoꞌtaséjratyeꞌen ɨ nyaj jɨn néijmiꞌi putyíꞌuurej, ajta mej mij néijmiꞌqueꞌ náamuaꞌtyij íiyan ɨ cháanacaj japua.” 18Aꞌyaa puꞌij ɨ Dios tyáꞌcuꞌvej aꞌtɨ́j tɨ aꞌyan tyaꞌráanajchi, ajta aꞌyan tyaꞌtáꞌcaa tɨ aꞌtɨ́j aꞌyan tyeꞌtyánaamuan ɨ juxɨéjnyuꞌcaa aꞌtɨ́j tɨ ajta aꞌyan tyaꞌráanajchi.

19Ajta aꞌtɨ́j pu aꞌyan tyuꞌtaxájtaj tɨjɨn: “Tɨpuaꞌaj aꞌyan tyiꞌjaꞌyájnatan, ¿jiꞌnye een jɨmeꞌ ɨ Dios tajitzé tyíꞌpuaꞌrityeꞌ, tɨpuaꞌaj aꞌɨ́ɨn jusɨ́ɨj aꞌyan taꞌuurej?” 20¡Pajta muáaj tyáatɨꞌ! ¿Aꞌtanyíj paj puéꞌeen pej pij aꞌyan tyíꞌanyuusteꞌ ɨ Dios jimi? ¿Nyiquij ɨ xáꞌrij aꞌyan tyaatéꞌexaatyeꞌsij aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨ jaatyátaahuacaꞌ yee: “Jiꞌnye een jɨmeꞌ aꞌyan petyinatyátaahuacaꞌ?” 21Aꞌɨ́jna ɨ aꞌtɨ́j tɨ xáꞌrij tyíꞌtaꞌhuacaa, aꞌyaa pu tyuꞌtóocɨꞌpuaj tɨ tyuꞌmuárɨeꞌen ɨ xaríj jɨmeꞌ, tɨꞌij séecan tyúꞌtaahuaj ɨ xáꞌrijtzee tɨ naa tyuꞌséꞌrin, ajta séecan tɨ chaꞌnaꞌaj tɨnaꞌaj tyíꞌhuɨɨreꞌ.

22Dios pu aꞌyan tyáꞌxɨeꞌveꞌ tɨ taataséjratyeꞌen tɨ aꞌɨ́ɨn néijmiꞌi putyíꞌuurej, aꞌɨ́j pu jɨn néijmiꞌi tyoꞌtáviicueꞌriꞌ aꞌɨ́ɨjma jimi ɨ tɨ aꞌyan tyihuaꞌtyévijtyaꞌcaꞌaj mej mij jóꞌvetyij. 23Aꞌyaa puꞌij ajta ityájma tyitaataséjra tɨ aꞌɨ́ɨn tyámuaꞌ tyihuoꞌtyájtoo aꞌɨ́ɨjma ɨ tɨ huaꞌancuꞌvajxɨ, ajta anaquéej tyámuaꞌ táaruuj tyej tyij huaꞌ jitze ajtyámaꞌcantaj táꞌraꞌnyij. 24Aꞌyaa pu ɨ Dios tyitaatajé, ityájma ɨ tyaj Israel jitze ajtyámaꞌcan, ajta aꞌɨ́ɨjma ɨ maj séej chuéj japua jáꞌmaꞌcan. 25Aꞌyaa pu ajta tyoꞌtyéyuꞌxacaꞌ ɨ yuꞌxarij jitze aꞌɨ́jna ɨ Oseas tɨjɨn:

Aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj quee nyejitzé ajtyámaꞌcantacaꞌaj,

aꞌyaa nu huoꞌtámuaꞌsij tɨjɨn muꞌríj nyetyeɨ́ɨtyeristyamuaꞌ puéꞌeen,

nyajta aꞌɨ́ɨjma ɨ nyaj quee huaꞌxɨeꞌvaꞌcaꞌaj,

aꞌyaa nu nyajta tyihuoꞌtaxájtacaꞌ tɨjɨn nyaj huaꞌxɨeꞌveꞌ.

26Ajta joꞌmaj aꞌyan tyihuojoꞌtéꞌexaa ɨ tyeɨ́tyee yee:

“Muaꞌaj xu quee nyetyeɨ́ɨtyeristyamuaꞌ puéꞌeen”,

aꞌyaa mu tyihuoꞌtaxájtaj maj yójmuaꞌmuaꞌ puéꞌeen ɨ Dios tɨ júurij.

27Ajta aꞌɨ́ɨjma ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan, Isaías pu aꞌyan tyihuoꞌtéꞌexaaj tɨjɨn: “Tyij majta jéehua ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan, aꞌyan aꞌchu tɨꞌɨj ɨ séj tɨ aꞌáa jaꞌajtyájcaj joꞌtɨj jaꞌvaꞌástɨmee ɨ jájrij, capu néijmiꞌcaa huɨɨreꞌen tɨꞌij ɨ Dios huaꞌ japua huatányuunyij, 28jiꞌnye jiyeꞌtzín pu ɨ Dios néijmiꞌi antyipuáꞌrityeꞌsij tɨꞌij puéjtzij huoꞌtáꞌan aꞌɨ́ɨjma ɨ maj aꞌyan huacháatɨmee ɨ cháanacaj japua.” 29Aꞌyájna tɨꞌɨj ajta arí tyuꞌtaxájtacaꞌ aꞌɨ́jna ɨ Isaías tɨjɨn:

Tɨpuaꞌaj ɨ Dios tɨ néijmiꞌi jɨn antyúumuaꞌreej quee taatáꞌnyijcheꞌ,

tyej tyij séecan jitze eeramaꞌcáantaj, aꞌyaa puꞌij ajta tyiꞌtaꞌuréenyijcheꞌ,

tɨꞌɨj tyihuóꞌruuj ɨ maj aꞌáa joꞌcháatɨmaꞌcaa a Sodoma majta a Gomorra.

Ɨ maj jɨn ootyáꞌɨtzee ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan

30¿Jiꞌnye tyetyuꞌtaxájtaj aꞌíjna jɨmeꞌ? Nyiquij aꞌɨ́jna jɨmeꞌ ɨ tyaj jɨn tyáꞌtzaahuatyeꞌ, ɨ Dios tyámuaꞌ huóꞌruuj ɨ maj quee tyáꞌtzaahuatyeꞌ, ɨ maj majta jahuoocaꞌaj mej mij jɨꞌréꞌnyeꞌej huatyáꞌɨtzeereꞌen ɨ Dios jimi. 31Majta aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcantacaꞌaj, ɨ maj aꞌyan tyáꞌhuoocaꞌaj ɨ nyúucarij jitze ɨ maj jɨn tyíꞌijta mej mij jɨꞌréꞌnyeꞌej huatyáꞌɨtzeereꞌen ɨ Dios jimi, aꞌɨ́ɨ mu quee jaꞌancuriáaꞌ ɨ maj jahuoocaꞌaj. 32¿Jiꞌnye een jɨmeꞌ mequee jaꞌancuriáaꞌ? Aꞌyaa mu een jɨn huamuéꞌtɨchej maj quee aꞌɨ́jna jitze tyiꞌcaꞌnyajcaꞌaj ɨ maj jitzán tyáꞌtzaahuatyeꞌ, sulu jeꞌej maj tyiꞌtɨ́j jɨn rɨjcaa. 33Aꞌɨ́j mu jɨn huamuéꞌtɨchej aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ maj jaatyáxaahuatacaꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨ aꞌyan tyéꞌyuꞌsiꞌ ɨ yuꞌxarij jitze tɨjɨn:

Nyáaj séej tyévij huataꞌítyij a Sión,

aꞌyaa pu tyinaatyáhuɨɨreꞌej tɨꞌɨj ɨ tyetyéj ɨ maj jitzán éjcataj ɨ tyétyacaa,

ajta ɨ tɨ jitzán tyíꞌcaꞌnyej capu jaatatyéviꞌrasteꞌsij.

10

1Nyeꞌihuáamuaꞌ, aꞌyaa nu tyáꞌxɨeꞌveꞌ ɨ nyaxɨéjnyuꞌcaa tzajtaꞌ, nyajta aꞌyan tyáꞌhuaviij ɨ Dios tɨꞌij aꞌɨ́ɨn hueꞌrátoonyij ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan. 2Aꞌyaa nu tyámuaꞌ tyáꞌmuaꞌreej siaj jéehua jaxɨeꞌveꞌ siaj jaatyáhuɨɨreꞌen ɨ Dios, ajta aꞌɨ́jna ɨ siaj jɨn jaxɨeꞌveꞌ siaj sij aꞌyan huárɨnyij capu aꞌɨ́jna jitze aróocaꞌnyej ɨ tɨ jɨꞌréꞌcan jɨmeꞌ. 3Jiꞌnye caxu jamuaꞌreej tɨ ɨ Dios aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tɨ tyámuaꞌ huáꞌuurej ɨ tyeɨ́tyee, jujɨ́ɨmuaꞌaj xu sij aꞌyan tyáꞌhuoo siaj sij jɨꞌréꞌnyeꞌej huatyáꞌɨtzeereꞌen, siajta quee aꞌyan rɨcɨj jeꞌej tɨ ɨ Dios tyaaxáꞌpuɨꞌɨntarej tɨꞌij aꞌtɨ́j jɨꞌréenyaꞌaj jimi huatyáꞌɨtzeereꞌen aꞌɨ́jcɨ jimi. 4Ajta aꞌɨ́jna ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyíꞌijta aꞌɨ́ɨ pu antyipuáꞌriacaꞌ tɨꞌɨj ɨ Cɨríistuꞌ yan uvéꞌnyej, aꞌyaa puꞌij tyíɨꞌrij siaj néijmiꞌi tyámuaꞌ tyityeetyáꞌɨtzeereꞌen aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ siaj tyáꞌantzaahuatyeꞌen ɨ Cɨríistuꞌ jimi.

5Ajta tɨꞌij aꞌtɨ́j tyámuaꞌ tyuꞌtyáꞌɨtzeereꞌen aꞌɨ́jna jitze maꞌcan ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyíꞌijta, Moisés pu aꞌyan tyoꞌtyéyuꞌxacaꞌ tɨjɨn: “Aꞌtɨ́j tɨ jaꞌráꞌastijreꞌen aꞌɨ́jcɨ ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyíꞌijta, aꞌyaa pu tyúuxɨeꞌveꞌ tɨ néijmiꞌi aꞌɨ́jcɨ jitze aróocaꞌnyej ɨ nyúucarij.” 6Ajta ɨ tɨ jɨn aꞌtɨ́j tyámuaꞌ tyuꞌtyáꞌɨtzeereꞌen aꞌɨ́jna jimi ɨ maj jitzán tyáꞌtzaahuatyeꞌ, aꞌyaa pu tyáꞌxaj tɨjɨn: “Capáj aꞌyan tyíꞌmuaꞌajcaj muaꞌ tzajtaꞌ yee: ¿Aꞌtanyíj tajapuá joꞌojnyésij?, taꞌaj ij yajavaꞌcányijtyeꞌen aꞌɨ́jcɨ ɨ Cɨríistuꞌ”, 7naꞌríij yee; ¿ajoꞌcárutyij tyétyeꞌ ɨmuáj?, taꞌaj ij jeꞌtátoonyij ɨ Cɨríistuꞌ huaꞌ tzajtaꞌ ɨ maj meríj huácuij.” 8Tyiꞌtanyí naꞌaj putyíꞌxaj ɨ tɨ aꞌyan yee: “Aꞌɨ́jna ɨ nyúucarij a jimi pu séejreꞌ, ajta aꞌɨ́jcɨ jitze ɨ paj jɨn maꞌúumuaꞌrej ajta aꞌxɨéjnyuꞌcaa tzajtaꞌ.” Aꞌíi pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ nyúucarij tyaj jitzán tyáꞌtzaahuatyeꞌ tyajta huáꞌixaatyeꞌ. 9Tɨpuaꞌaj aꞌyan petyuꞌtaxáj yee Jesús pu tavástaraꞌ puéꞌeen, pajta aꞌxɨéjnyuꞌcaa tzajtaꞌ tyáꞌantzaahuatyeꞌen tɨ ɨ Dios jaatájuurityej, aj pu ɨ Dios muiꞌrátoosij. 10Aꞌyaa pu tyúuxɨeꞌveꞌ paj aꞌxɨéjnyuꞌcaa jɨn tyáꞌantzaahuatyeꞌen tɨꞌɨj muáahuɨɨreꞌen, pajta muaꞌ tyenyij jɨn jaataxáj tɨ ɨ Jesús aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ Cɨríistuꞌ, aj puꞌij Dios a japua huatányuusij.

11Aꞌyaa pu tyéꞌyuꞌsiꞌ ɨ yuꞌxarij jitze tɨjɨn: “Aꞌtɨ́j tɨ tyáꞌtzaahuatyeꞌ ɨ Cɨríistuꞌ jimi, capu aꞌnáj huatóotyeviꞌraꞌastaj.” 12Majta juxaꞌaj manaꞌaj een ɨ tavástaraꞌ jimi, aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan, majta ɨ maj séej chuéj japua jáꞌmaꞌcan, jiꞌnye sɨ́ɨj puꞌuj aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tɨ néijmiꞌcaa tavástaraꞌ, ajta néijmiꞌi tyihuaꞌtáꞌcaa jeꞌej tɨ sɨ́ɨj ajta sɨ́ɨj tyaatáhuaviiraj. 13Jiꞌnye aꞌyaa pu tyéꞌyuꞌsiꞌ tɨjɨn: “Aꞌtɨ́j tɨnaꞌaj tɨ aꞌyan tyaatáhuoosij ɨ tavástaraꞌ jimi, Dios pu japuan huatányuusij.” 14Ajta ¿jiꞌnye tyíɨꞌrij maj huatyényuunyij ɨ tavástaraꞌ jimi, tɨpuaꞌaj mequee xu jimi tyáꞌtzaahuatyeꞌ? ¿Ajta jiꞌnye tyíɨꞌrij mej mij jimi tyáꞌantzaahuatyeꞌen, tɨpuaꞌaj mequee xu jáanamuajriꞌ tɨ aꞌtɨ́j jitzán maꞌcan tyihuóꞌixaatyeꞌen? ¿Ajta jiꞌnye metyáꞌnamuajran, tɨpuaꞌaj quee aꞌtɨ́j huóꞌixaatyeꞌen ɨ nyúucariaꞌraꞌ ɨ Dios? 15¿Ajta jiꞌnye metyihuáꞌixaatyeꞌen ɨ nyúucarij tɨpuaꞌaj mequee huataꞌítyiꞌhuaj mej mij huaꞌ jimi ujóꞌjuꞌ? Aꞌɨ́j pu jɨn aꞌyan tyéꞌyuꞌsiꞌ ɨ yuꞌxarij jitze tɨjɨn: “Huápuɨꞌɨj mu naa huaséꞌrin aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj huataꞌítyiꞌhuaj mej mij huóꞌixaatyeꞌen ɨ nyúucariaꞌraꞌ ɨ tavástaraꞌ.”

16Ajta camu néijmiꞌi jaꞌantzaahuaj ɨ nyúucariaꞌraꞌ ɨ Dios. Aꞌyaa pu tyíꞌeen tɨꞌɨj tyuꞌtaxájtacaꞌ aꞌɨ́jna ɨ Isaías tɨjɨn: “Tavástaraꞌ, ¿aꞌtanyíj jaꞌantzaahuatyeꞌsij ɨ nyúucarij ɨ tyaj tyeríj huoꞌtéꞌexaa?” 17Aꞌyaa puꞌij tyíꞌeen, aj pu ɨ aꞌtɨ́j tyáꞌantzaahuatyeꞌsij tɨꞌɨj jáanamuaj ɨ nyúucarij, ajta aꞌɨ́jna ɨ nyúucarij aꞌɨ́j pu jimi eerámaꞌcan ɨ nyúucariaꞌraꞌ jitze ɨ Cɨríistuꞌ.

18Nyajta nyáaj aꞌyaa nu tyíꞌihuoꞌ tɨjɨn: ¿Nyiquij mequee jáanamuajriꞌ ɨ nyúucarij? Jiꞌnye mijta máanamuajriꞌ. Aꞌyaa pu tyáꞌxaj ɨ yuꞌxarij jitze tɨjɨn:

Néijmiꞌqueꞌ pu huánamuajre ɨ huáꞌnyuucaa,

ajta huáꞌnyuucaa, aꞌáa pu ɨmuáj jóꞌnamuajrej joꞌtɨj ɨ cháanacaj jooꞌástɨmee.

19Nyajtáhuaꞌaj nu aꞌyan tyuꞌtaꞌíhuoꞌsij tɨjɨn: ¿Nyiquij mequee jáamuaꞌreeriꞌ aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan?, anaquéej pu ɨ Moisés aꞌyan tyuꞌtaxájtacaꞌ tɨjɨn:

“Nyáaj nu jamuaatáꞌsij siaj sij tyíchueerej

aꞌɨ́ɨjma jimi ɨ maj quee chájtaꞌnaj puéꞌeen,

nyajta jamuaatáꞌsij siaj tyinyínyuꞌcaj aꞌɨ́ɨjma

jimi ɨ maj quee jaxɨeꞌveꞌ maj tyihuojoꞌitéej muáꞌraꞌnyij.”

20Ajta ɨ Isaías, aꞌyaa pu tyaꞌhuóocaꞌan tɨ aꞌyan tyuꞌtaxáj tɨjɨn:

Aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj quee nyahuocaꞌaj, aꞌɨ́ɨ mu náatyoj,

nyajta aꞌɨ́ɨjma jimi huatányesejratacaꞌ ɨ maj quee nyéetzij nye ihuoꞌcaꞌaj.

21Ajta ɨ Isaías aꞌyaa pu tyihuoꞌtaxájtacaꞌ aꞌɨ́ɨjma ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan tɨjɨn: “Aꞌnáj tɨnaꞌaj nu huoꞌtyáhuɨɨ ɨ maj séej chájtaꞌnaj jitze jaꞌchej ɨ maj quee tyuꞌnamuaj majta quee tyihuojóꞌitej.”

11

Ɨ Israel Dios tɨ jaꞌantyíhuoj

1Aꞌyaa nu nyijta ijíij tyajáꞌmuaꞌihuoꞌ: ¿Nyiquij ɨ Dios arí mahuoohuáꞌxɨj aꞌɨ́ɨjma ɨ maj tyeɨ́tyeristyamuaꞌmeꞌen puéꞌeen? Capu xaa nyuꞌuj. Nyáaj nu nyajta Israel jitze ajtyámaꞌcan, nyajta ɨ Abraham jitze eerámaꞌcan, nyajta huaꞌ jitze ajtyámaꞌcan aꞌɨ́ɨjma ɨ maj Benjamín jitze eerámaꞌcan. 2Tɨꞌɨj naꞌaj jájcua ɨmuáj, Dios pu aꞌyan tyihuoꞌtaxájtacaꞌ aꞌɨ́ɨjma ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan maj tyeɨ́tyeristyamuaꞌ puéꞌeenyeꞌej, ajta ijíij capu eexúj mahuoohuáꞌxɨj. ¿Nyij sequée jamuaꞌreej jeꞌej tɨ tyéꞌyuꞌsiꞌ ɨ yuꞌxarij jitze aꞌɨ́j tɨ áꞌxaj ɨ Elías, tɨꞌɨj aꞌyan tyaatáhuaviiriꞌ ɨ Dios tɨꞌij aꞌɨ́ɨn puéjtzij huoꞌtáꞌan aꞌɨ́ɨjma ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan? Aꞌyaa pu tyuꞌtaxájtacaꞌ tɨjɨn: 3“Nyavástaraꞌ, muꞌríj huoꞌcuij aꞌɨ́ɨjma ɨ maj muéetzij jitze maꞌcan tyíꞌxaj, majta jaatyúꞌuunaxɨj ɨ maj japuan tyíꞌmuꞌvejritacaa, nyáaj nuꞌuj nyij nyasɨ́ɨj huatyáꞌɨtzee nyajúurij, majta mu mij nyéetzij meríj nyejeꞌcatamuɨꞌ.” 4Ajta ɨ Dios aꞌyaa pu tyuꞌtanyúj tɨjɨn: “Nuꞌríj aráahuaꞌpuaj víꞌraꞌaj ɨ tyeɨ́tyee avaꞌhuoj ɨ maj quee aꞌnáj jaanájchacaꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ Baal.” 5Aꞌyaa mu chaꞌtaj manaꞌaj cɨ́ɨ tyíꞌtyesejreꞌ ijíij ɨ maj tyeɨ́tyeristyamuaꞌmeꞌen puéꞌeen, aꞌɨ́ɨmaj ɨ tɨ Dios juxɨéꞌviꞌraꞌ jɨn huaꞌantyíhuoj. 6Ajta tɨpuaꞌaj ɨ Dios huaꞌantyíhuoj juxɨéꞌviꞌraꞌ jɨmeꞌ, capu cheꞌ aꞌɨ́jna jɨmeꞌ jeꞌej maj tyityetyúuchaꞌɨɨcaꞌaj, jiꞌnye tɨpuaꞌaj aꞌyan tyíꞌeenyeꞌ, capu cheꞌ tyiꞌtɨ́j jeꞌej tyíꞌhuɨɨreꞌ ɨ tɨ jɨn Dios huaꞌantyíhuoj juxɨéꞌviꞌraꞌ jɨmeꞌ.

7¿Jiꞌnye naꞌquij? Aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan camu jaꞌancuriáaꞌ ɨ maj jahuoocaꞌaj, majta aꞌɨ́ɨmaj ɨ Dios tɨ huaꞌantyíhuoj, aꞌɨ́ɨ mu xaa jaꞌancuriáaꞌ. Jiꞌnye ɨ séecan huápuɨꞌɨj mu quee tyihuojóꞌiteecaꞌaj, 8aꞌyájna tɨꞌɨj tyáꞌxaj ɨ yuꞌxarij jitze tɨjɨn: “Dios pu aꞌyan huóꞌruuj mej mij quee tyámuamuaꞌreꞌej, aꞌyaa mu mij móoj ijíij een, capu jeꞌej huáꞌmiteerasteꞌ ɨ maj jaséj camu majta yóꞌitej ɨ maj janamuaj.” 9Aꞌyaa pu ajta tyaataxájtacaꞌ aꞌɨ́jna ɨ David tɨjɨn:

Micheꞌ aꞌɨ́jna jɨn huavíviꞌhuaj ɨ maj jɨn tyíꞌyeꞌestyaa,

mej mij jóꞌvatzɨj ajta jeꞌen puéjtzij huoꞌcɨꞌtyij.

10Micheꞌ aracúcuꞌnyij muáꞌraꞌnyij mej mij quee cheꞌ maꞌunyéjnyeꞌrij,

Cheꞌ ɨ huaꞌ huarij antyúututaj jusén jɨmeꞌ.

Dios pu huiꞌrátoosij aꞌɨ́ɨjma ɨ maj séej chuéj japua jáꞌmaꞌcan

11Aꞌyaa nu nyijta ijíij tyajáꞌmuaꞌihuoꞌ tɨjɨn: ¿Nyiquij huápuɨꞌɨj néijmiꞌi jɨn muoꞌvátzɨj ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan tɨꞌɨj huaꞌ japua rájve ɨ puéjtzij? Capu xaa nyuꞌuj. Sulu matɨꞌɨj aꞌɨ́ɨmaj quee aꞌyan huarɨ́j ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan, aꞌɨ́ɨjma puꞌij huáhuɨɨ ɨ maj séej chuéj japua jáꞌmaꞌcan mej mij júurij huatyáꞌɨtzeereꞌen, ajta mej mij aꞌɨ́jna jɨn tyíchueerej ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan. 12Aꞌyaa puꞌij tyuꞌtyáhuɨɨ aꞌɨ́jna ɨ maj jɨn huamuéꞌtɨchej aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan, mej mij aꞌɨ́jna jɨn huoꞌtyáhuɨɨreꞌen aꞌɨ́ɨjma ɨ maj séej chuéj japua jáꞌmaꞌcan, jéetzeꞌ puꞌij tyámuaꞌ tyeꞌmej aꞌɨ́ɨjma jimi aꞌájna xɨcáaraꞌ tɨꞌɨj tyámuaꞌ huáꞌuuren aꞌɨ́ɨjma ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan.

13Ajta tyiꞌtɨ́j nu jamuaatéꞌexaatyeꞌej muaꞌajmaj mu siaj quee Israel jitze ajtyámaꞌcan. Jiꞌnye Dios pu aꞌɨ́ɨjma jimi naataꞌítyacaꞌ ɨ maj quee Israel jitze ajtyámaꞌcan, aꞌɨ́j nu jɨn jéehua jaxɨeꞌveꞌ nyaj aꞌɨ́jna jɨn jamuaatyáhuɨɨreꞌen. 14Aꞌyaa nu tyáꞌxɨeꞌveꞌ mej mij séecan ɨ nyetyeɨ́ɨtyeristyamuaꞌ jamuaꞌanchueereꞌen muaꞌajmaj, mej mij majta aꞌɨ́ɨmaj tyáꞌantzaahuatyeꞌen. 15Jiꞌnye tɨꞌɨj ɨ Dios mahuoohuáꞌxɨj aꞌɨ́ɨjma ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan, aꞌyaa pu tyuꞌtyáhuɨɨ mej mij majtáhuaꞌaj ajtyáxɨɨrej ɨ Dios jimi aꞌɨ́ɨjma ɨ maj séej chuéj japua jáꞌmaꞌcan, ¿jiꞌnye tyeꞌmej tɨꞌɨj ɨ Dios ajtáhuaꞌaj tyámuaꞌ tyihuoꞌtyéjeevej aꞌɨ́ɨjma ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan? Aꞌyaa pu tyeꞌmej tɨ ɨ Dios huoꞌtájuurityeꞌsij aꞌɨ́ɨjma ɨ maj meríj huácuiꞌijcaa 16Jiꞌnye tɨpuaꞌaj aꞌtɨ́j jaatámuꞌvejritaj ɨ Dios jimi aꞌɨ́jna ɨ páan ɨ tɨ anaquéej jaatyátaahuacaꞌ, néijmiꞌi pu ajta ɨ cuéjtzij huatámuꞌvejrityiꞌhuacaꞌ. Tɨpuaꞌaj ɨ Dios jimi huatámuꞌvejrityiꞌhuaj ɨ náanaꞌraꞌ ɨ cɨyéj, néijmiꞌi pu ɨ cɨyáaraꞌ ajta huatámuꞌvejrityiꞌhuaj.

17Aꞌɨ́jna ɨ aseitúunaj, ɨ maj aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan, aꞌyaa mu jeꞌcácaa tyeꞌentyináꞌxɨj ɨ piꞌistáaraꞌ, majta jeꞌen séej antyivíꞌijtye ɨ piꞌistáa tɨ séej jitze maꞌcantacaꞌaj ɨ aseitúunaj tɨ jusɨ́ɨj ajnyéj, muaꞌaj xu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen. Aꞌyaa xu seríj aꞌɨ́jcɨ jitze tyityeꞌejtyámaꞌcan ɨ aseitúunaj, ɨ Dios tɨ jimi ajtyámaꞌcan. 18Ajta caxu aꞌɨ́jna jɨn óotzaahuatyeꞌej, siaj seríj aꞌɨ́jcɨ jitze ajtyámaꞌcan. Tɨpuaꞌaj aꞌyan siarɨjca, xoꞌtámuaꞌreej tɨquee muaꞌajmaj jitze aróocaꞌnyej ɨ náanaꞌraꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ cɨyéj, sulu muaꞌaj xu aꞌɨ́jcɨ jitze aróocaꞌnyej ɨ náanaꞌraꞌ.

19Tyij sequée aꞌyan tyuꞌtaxájtaj yee: “Séecan mu ɨ piꞌistáa antyináꞌaxɨj mej mij nyéetzij naꞌantyivíꞌijtyeꞌen ɨ cɨyéj jitze.” 20Aꞌyaa pu tyiꞌjaꞌyájna, ajta aꞌyaa mu huóꞌruuj jiꞌnye camu tyáꞌtzaahuatyaꞌcaꞌaj, siajta muaꞌaj aꞌyaa xu aꞌɨ́jcɨ jitze tyityeꞌejtyámaꞌcan aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ siaj tyáꞌtzaahuatyeꞌ. Aꞌɨ́j xu jɨn quee óotzaahuatyeꞌej, sulu siataꞌaj jáatzɨɨnyeꞌen ɨ Dios. 21Jiꞌnye capu ɨ Dios tyaatúꞌuunyiꞌriꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ piꞌistáa ɨ tɨ ajtanyáxɨj ɨ cɨyéj jitze tɨ tyámuaꞌ een, capu ij ajta muaꞌajmaj tyajamuaatúꞌuunyiꞌraj. 22Siataꞌaj aꞌɨ́jcɨ jitze tyúꞌmuaꞌtyij ɨ tɨ jɨn ɨ Dios jamuaꞌancuꞌvaxɨj, ajta caꞌnyíin jɨn tyíꞌijta. Caꞌnyíin pu jɨn tyihuoꞌtaꞌíj aꞌɨ́ɨjma ɨ maj ootyáꞌɨtzee, ajta muaꞌajmaj jamuaꞌancuꞌvaxɨj. Aꞌyaa puꞌij tyúuxɨeꞌveꞌ siaj aꞌɨ́jcɨ jitze aróocaꞌnyej ɨ tɨ jɨmeꞌ ɨ Dios tyámuaꞌ tyajamuaatáꞌ, naꞌríij sequée aꞌyan huárɨnyij aꞌɨ́ɨ pu ajta majamúuhuaꞌxɨj. 23Ajta tɨpuaꞌaj aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan majtáhuaꞌaj tyáꞌantzaahuatyeꞌen, Dios pu ajtáhuaꞌaj huaꞌantyivíꞌijtyeꞌsij, jiꞌnye aꞌɨ́ɨ pu jaayíꞌtɨn tɨ aꞌyan huárɨnyij. 24Jiꞌnye muaꞌajmaj pu ɨ Dios jamuaꞌantyinaꞌxɨj aꞌɨ́jcɨ jitze ɨ cɨyéj tɨ jusɨ́ɨj ajnyéj, tɨꞌij jamuaꞌantyivíꞌijtyeꞌen aꞌɨ́jcɨ jitze ɨ séej ɨ maj jaꞌtyáhuii, majta aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan, ɨ maj anaquéej ajtyámaꞌcantacaꞌaj aꞌɨ́jcɨ jitze ɨ cɨyéj, jéetzeꞌ puꞌij ɨꞌríj tɨ ɨ Dios ajtáhuaꞌaj huaꞌantyivíꞌijtyaꞌxɨꞌɨn aꞌɨ́jcɨ jitze ɨ cɨyéj, mej mij majtáhuaꞌaj jitzán ajtyamaꞌcáantaj muáꞌraꞌnyij.

Tɨꞌɨj Dios huiꞌrátoosij aꞌɨ́ɨjma ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan

25Nyeꞌihuáamuaꞌ, aꞌyaa nu tyáꞌxɨeꞌveꞌ siaj yoꞌitéej xáꞌraꞌnyij aꞌɨ́jna ɨ tɨ aviitziꞌ ɨ Dios jimi, siaj sij quee tyiꞌtɨ́j jɨn óotzaahuatyeꞌej. Aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan jeꞌcáj mu quee tyihuojóꞌitej, aꞌyaa pu tyihuóꞌruuj mej mij séecan tyáꞌantzaahuatyeꞌen ɨ maj quee Israel jitze ajtyámaꞌcan. 26Tɨꞌɨj aꞌyan tyáꞌraꞌnyij, néijmiꞌcaa pu huɨɨreꞌen aꞌɨ́ɨjma ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan, jiꞌnye aꞌyaa pu tyéꞌyuꞌsiꞌ ɨ yuꞌxarij jitze tɨjɨn:

Aꞌɨ́jna ɨ tɨ huiꞌrátoosij aꞌáa pu joꞌvaꞌmaꞌaj jaꞌmej a Sión,

ajta jeꞌen huoꞌtyáhuɨɨreꞌsij aꞌɨ́ɨjma ɨ maj Jacob jitze eerámaꞌcan.

27Aꞌíi pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ nyaj jɨn tyaꞌtányaratziiraj aꞌɨ́ɨjma jimi

nyatɨꞌɨj tyihuoꞌtúꞌuunyiꞌ ɨ maj jɨn quee xáꞌpuɨꞌ huarɨ́j.

28Ajta aꞌɨ́jna jitze maꞌcan ɨ nyúucarij ɨ tɨ jɨn ɨ Dios huiꞌrátoosij, aꞌɨ́ɨ mu jájchaꞌɨɨreꞌ ɨ Dios ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan, aꞌyaa mu aꞌɨ́jcɨ jɨn huarɨ́j tɨꞌij ajta muaꞌajmaj jamuáahuɨɨreꞌen, ajta ɨ Dios óocheꞌ pu huaꞌxɨeꞌveꞌ aꞌɨ́ɨjma, jiꞌnye aꞌɨ́ɨjma pu antyíhuo ɨ huaꞌ huásimuaꞌcɨꞌɨj. 29Jiꞌnye ɨ tɨ Dios huoꞌtaꞌ, capu huáariꞌraj, capu ajta joꞌrioꞌuunaj ɨ nyúucarij ɨ tɨ jɨn huoꞌtajé. 30Aꞌájna ɨmuáj xu siajta muaꞌaj quee jaꞌráꞌastijrej ɨ Dios, ajta ijíij maj quee jáꞌastijreꞌ ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan, Dios puꞌij arí ajta muaꞌajmaj jamuaꞌancuꞌvaxɨj. 31Aꞌyaa mu chaꞌtaj manaꞌaj mij ijíij quee tyáꞌastijreꞌ, taꞌaj ij ɨ Dios jamuaꞌancuꞌvaxɨꞌɨn, ajta jeꞌen huaꞌancuꞌvajxɨ aꞌɨ́ɨjma aꞌyájna tɨꞌɨj arí muaꞌajmaj tyajamuáꞌancuꞌvaxɨj. 32Jiꞌnye Dios pu juxaꞌaj naꞌaj tyihuoꞌxɨ́jtyej ɨ maj jɨn ootyáꞌɨtzee aꞌɨ́jcɨ jimi, aꞌyaa puꞌij ajta juxaꞌaj naꞌaj néijmiꞌcaa tyáꞌancuꞌvaxɨꞌsij.

33Jéehua pu huápuɨꞌɨj tyuꞌyíꞌtɨn ɨ Dios, néijmiꞌi pu tyoꞌmuaꞌreej. Capu aꞌtɨ́j jaayíꞌtɨn tɨ jaataxáj jeꞌej tɨ aꞌɨ́ɨn tyáꞌxaꞌpuɨꞌɨntareꞌ, nusu tɨ yoꞌitéej jáꞌraꞌnyij jeꞌej tɨ ajóoꞌen ɨ Dios jimi. 34¿Aꞌtanyíj jamuaꞌreej jeꞌej tɨ een ɨ muaꞌtzíiriaꞌraꞌ ɨ Dios? ¿Aꞌtanyíj jaayíꞌtɨn tɨ tyámuaꞌ tyéeꞌixaatyeꞌen? 35¿Aꞌtanyíj anaquéej tyiꞌtɨ́j jaatáꞌ ɨ Dios tɨꞌij aꞌyan tyúuxɨeꞌveꞌej tɨ jaatátuiireꞌen? 36Jiꞌnye néijmiꞌi pu aꞌɨ́jcɨ jimi tyajáꞌmaꞌcan ɨ Dios, aꞌɨ́ɨ pu néijmiꞌi tyúꞌtaahuacaꞌ ajta néijmiꞌi jimi tyíꞌsejreꞌ. Tyicheꞌ aꞌnáj tɨ naꞌaj tyéꞌtyojtziꞌreꞌej ɨ Dios. Cheꞌ aꞌyan tyáꞌraꞌnyij.

12

Jeꞌej maj yeꞌej tyityetyúuchaꞌɨj ɨ maj tyáꞌtzaahuatyeꞌ

1Aꞌyaa nu nyij nyeꞌihuáamuaꞌ tyajaꞌmuahuaviij, aꞌɨ́jna jɨmeꞌ ɨ tɨ jɨn ɨ Dios jamuaꞌancuꞌvaxɨj siaj aꞌyan tyityaatóosejrataj tɨꞌɨj muꞌvéjrij tɨ júurij, ɨ tɨ ajta naa een ɨ Dios jimi. Aꞌyaa pu tyúuxɨeꞌveꞌ siaj aꞌyan huárɨnyij siaj sij júurij huatóomuꞌvejritaj. 2Caxu cheꞌ aꞌyan tyityetyúuchaꞌɨɨj matɨꞌɨj aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj aꞌyan séejreꞌ ɨ cháanacaj japua, sulu siataꞌaj seequéj metyityoomuámuaꞌreꞌej siajta seequéj tyíꞌtyechajcaj siataꞌaj sij jáamuaꞌreej jeꞌej tɨ ɨ Dios tyaꞌajxɨéꞌviꞌraꞌ ɨ tɨ naa een, ɨ tɨ tyaꞌráanajchi, ajta siaj sij quee tyiꞌtɨ́j jɨn áꞌɨtzeeriaꞌaj.

3Aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ tɨ jɨn ɨ Dios tyinaaꞌíjcaj juxɨéꞌviꞌraꞌ jɨmeꞌ, aꞌyaa nu tyajáꞌmuaꞌixaatyeꞌ néijmiꞌcaa muaꞌajmaj tɨquee sɨ́ɨj tyiꞌtɨ́j jɨn óotzaahuatyeꞌej. Sulu siataꞌaj tyámuaꞌ metyityoomuámuaꞌreꞌej, siajta aꞌɨ́jcɨ jitze tyúꞌmuaꞌtyij jeꞌej tɨ tyiꞌtɨ́j jɨn ɨ Dios tyajamuaatajé siatɨꞌɨj jimi tyáꞌantzaahuaj. 4Jiꞌnye aꞌyájna tɨꞌɨj ɨ tatyéviraꞌ een, capu sɨ́ɨj naꞌaj ɨ tɨ jitzán tyíꞌsejreꞌ, capu ajta juxaꞌaj naꞌaj tyíꞌhuɨɨreꞌ, 5aꞌyaa tu chaꞌtaj tyanaꞌaj een ityáj, tyij tyajta muiꞌij, séej tuꞌuj tyéviraꞌ puéꞌeen ɨ Cɨríistuꞌ jimi, aꞌyaa tutyij séej tyanaꞌaj tyéviraꞌ jitze néijmiꞌi tyityeꞌejtyámaꞌcan.

6Ajta ɨ Dios quee juxaꞌaj naꞌaj tyitaatáꞌ ɨ tyaj jɨn jaatyáhuɨɨreꞌen, sulu aꞌyaa pu jeꞌej tɨ aꞌɨ́j tyaꞌránajchacaꞌ séej jimi ajta séej. Aꞌɨ́j pu jɨn tɨpuaꞌaj ɨ Dios aꞌyan tyitaatáꞌan tyej tyij jitzán maꞌcan tyuꞌtaxáj, tyicheꞌ jitzán maꞌcan tyuꞌtaxáj aꞌchu tyej tyáꞌtzaahuatyeꞌ, 7tɨpuaꞌaj aꞌyan tyitaatáꞌan tyej tyij séecan huatyáhuɨɨreꞌen, tyicheꞌ tyámuaꞌ tyihuoꞌtyáhuɨɨreꞌen. Ajta ɨ tɨ aꞌyan tyaacɨ́ꞌɨj tɨ tyihuóꞌmuaꞌtyej, cheꞌ tyámuaꞌ tyihuóꞌmuaꞌtyej, 8ajta ɨ tɨ aꞌyan tyaacɨ́ꞌɨj tɨ caꞌnyíjraꞌaj huoꞌtáꞌan ɨ séecan, cheꞌ caꞌnyíjraꞌaj huoꞌtáꞌan. Ajta ɨ tɨ aꞌyan tyaacɨ́ꞌɨj tɨ aꞌɨ́ɨjma tyuꞌtapuéjveꞌen ɨ maj quee jeꞌej tyéejviicueꞌ, cheꞌ quee ootzáahuatyeꞌej aꞌyan rɨjcaj, ajta ɨ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej tɨ tyihuoꞌtaꞌíjtyeꞌen, cheꞌ tyámuaꞌ tyiꞌtyúuchaꞌɨɨj, ajta aꞌɨ́jna ɨ tɨ huáꞌhuɨɨreꞌ ɨ maj japuéjtzitarej, cheꞌ jutyamuaꞌveꞌej aꞌyan huárɨnyij.

9Siataꞌaj tzáahuatyiꞌraꞌaj jɨn huóoxɨeꞌveꞌen séej siajta séej. Siajta jaatáxaahuataj aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een, siajta jeꞌen jaꞌráꞌastijreꞌen aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨ xáꞌpuɨꞌ. 10Siataꞌaj aꞌyan tyityahuóoxɨeꞌveꞌen séej siajta séej tɨꞌɨj siaj tyámuaꞌ naa tyityúuꞌihuaamuaꞌtaj, siajta tzáahuatyiꞌraꞌaj jujimí tyíchaꞌɨɨj.

11Xaatyóocaꞌnyej, caxu juꞌxaahuataj siaj jahuɨɨriaꞌaj ɨ tavástaraꞌ aꞌɨ́jna jitze xaꞌroocaꞌnyéej ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios.

12Siataꞌaj huóotyamuaꞌveꞌen aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ siaj tyiꞌijchóꞌveꞌ ɨ Dios jimi, siajta tyoꞌtáviicueꞌ ɨ siaj jɨn jajpuéetzij, aꞌnáj tɨnaꞌaj xu jahuaviiraj ɨ Dios. 13Siataꞌaj tyihuoꞌtáꞌan tyiꞌtɨ́j tɨ ɨ séecan tyihuáꞌɨtziityeꞌ ɨ maj jaꞌmua jitze ajtyámaꞌcan, siajta tyámuaꞌ naa tyihuoꞌtyéjeevej ɨ maj jáꞌmuamuaarej. 14Tyámuaꞌ xu naa tyihuoꞌtyéjeevej aꞌɨ́ɨjma ɨ maj jeꞌej puaꞌaj jáꞌmuaꞌuurej. Caxu puéjtzij huaꞌtáꞌcareꞌen sulu tyámuaꞌ xuꞌuj tyihuoꞌtáꞌan.

15Siajta huatóotyamuaꞌveꞌen aꞌɨ́ɨjma jamuán ɨ maj jutyamuaꞌveꞌ, siajta huatóoxaamujrityeꞌen aꞌɨ́ɨjma jamuán ɨ maj juxaamuɨjrityeꞌ.

16Tyámuaꞌ xu huojoꞌmuaꞌraj séej siajta séej. Caxu óotzaahuatyeꞌej, sulu siataꞌaj antyóosɨɨreꞌen huaꞌ jamuán ɨ maj quee tyiꞌtɨ́j jɨn tyityetyuꞌuj. Caxu aꞌyan tyityóotzaahuatyeꞌej yee siaj nuꞌuj jéehua tyuꞌyíꞌtɨn.

17Tɨpuaꞌaj aꞌtɨ́j jeꞌej puaꞌaj jáꞌmuaꞌuurej, caxu aꞌyan chaꞌtaj sianaꞌaj muaꞌaj jeꞌej puaꞌaj jaꞌuurej. Aꞌɨ́j xu jɨn tyíꞌtyeseꞌej siaj sij tyámuaꞌ tyityetyúuchaꞌɨɨj néijmiꞌcaa jimi ɨ tyeɨ́tyee. 18Siataꞌaj aꞌyan huárɨnyij aꞌchu siaj aꞌyan tyaꞌajxɨéꞌviꞌraꞌ, siaj sij tyámuaꞌ huojoꞌmuaꞌraj néijmiꞌcaa ɨ tyeɨ́tyee. 19Nyeꞌihuáamuaꞌ mu nyaj jáꞌmuaxɨeꞌveꞌ, caxu puéjtzij jatáꞌcareꞌen ɨ aꞌtɨ́j tɨ jeꞌej puaꞌaj jamuáaruuj, sulu cheꞌ ɨ Dios puéjtzij jaatáꞌan, jiꞌnye aꞌyaa pu tyéꞌyuꞌsiꞌ ɨ yuꞌxarij jitze tɨjɨn: “Aꞌyaa pu nyéetzij tyíꞌnyacɨꞌpuaj nyaj puéjtzij jaatáꞌan aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj muaꞌuurej, nyáaj nu tyíꞌnajchitan, aꞌyaa pu tyíꞌxaj ɨ tavástaraꞌ.” 20Aꞌyaa pu ajta tyéꞌyuꞌsiꞌ tɨjɨn: “Tɨpuaꞌaj íꞌcuataj aꞌɨ́jna ɨ tɨ muájchaꞌɨɨreꞌ, pataꞌaj tyáacueꞌtyej, naꞌríij ajta íꞌmuꞌuj pataꞌaj jájtyij jaatáꞌan, aꞌyaa paj huárɨnyij tɨꞌɨj aꞌɨ́ɨn huatóotyeviꞌraꞌastaj.” 21Capáj tyiꞌtáꞌcareꞌen tɨ aꞌɨ́ɨn muaꞌantyimuéꞌtɨn ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een. Sulu pataꞌaj jaꞌantyimuéꞌtɨn aꞌɨ́jcɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ tɨ xáꞌpuɨꞌ.

13

1Aꞌyaa pu tyúuxɨeꞌveꞌ siaj néijmiꞌi huaꞌráꞌastijreꞌen aꞌɨ́ɨjma ɨ maj tyiꞌtɨ́j jɨn antyúumuaꞌreej. Jiꞌnye Dios pu aꞌyan tyihuaꞌantyíhuoo, aꞌɨ́ɨ pu aꞌɨ́jna jɨn tyihuaꞌantyáarujtyej. 2Aꞌɨ́j pu jɨn aꞌɨ́jna ɨ tɨquee huáꞌastijreꞌ aꞌɨ́ɨjma ɨ maj tyityatatyíj, aꞌɨ́j pu quee jáꞌastijreꞌ jeꞌej tɨ ɨ Dios tyuꞌtaꞌíjtacaꞌ. Majta ɨ maj quee tyáꞌastej maj aꞌyan huárɨnyij, puéjtzij pu huaꞌ japua rávesij, 3jiꞌnye ɨ maj tyityatatyíj camu aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej mej mij aꞌɨ́ɨjma muarityaꞌaj ɨ maj tyámuaꞌ tyityetyúuchaꞌɨj, sulu aꞌɨ́ɨjma ɨ maj jeꞌej puaꞌaj tyityetyúuchaꞌɨj. ¿Nyij aꞌyan petyáꞌxɨeꞌveꞌ paj quee huáꞌtzɨɨnyeꞌej aꞌɨ́ɨjma ɨ maj tyityatatyíj? Tyámuaꞌ paj tyityíaꞌchaꞌɨɨj aj mu mij ɨ maj tyityatatyíj jamuaꞌreeren paj quee tyiꞌtɨ́j jɨn áꞌɨtzeereꞌ, 4jiꞌnye aꞌɨ́ɨ pu ɨ Dios jimi tyiꞌtyéjvee tɨꞌij muáachaꞌɨɨn. Ajta tɨpuaꞌaj jeꞌej puaꞌaj petyiꞌtyíachaꞌɨɨj, aj paj xaa huaꞌtzɨ́ɨnyeꞌej puáꞌmej, jiꞌnye aꞌɨ́ɨ pu aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej tɨꞌij puéjtzij muaatáꞌan, aꞌɨ́j pu jɨn tyíꞌhuɨɨreꞌ ɨ Dios jimi, taꞌaj ij Dios jitze maꞌcan puéjtzij huoꞌtáꞌan aꞌɨ́ɨjma ɨ maj jeꞌej puaꞌaj tyityetyúuchaꞌɨj. 5Aꞌɨ́j pu jɨn aꞌyan tyúuxɨeꞌveꞌ siaj huaꞌráꞌastijreꞌen aꞌɨ́ɨjma ɨ maj tyityatatyíj, caxu aꞌɨ́j sianaꞌaj jɨmeꞌ mej mij quee puéjtzij jamuaataꞌan, sulu siaj sij aꞌɨ́jna jɨn jaꞌráꞌastijreꞌen ɨ Dios. 6Aꞌɨ́j xu jɨn muaꞌaj tyíꞌnajchitaj aꞌɨ́ɨjma jimi ɨ maj tyityatatyíj, jiꞌnye aꞌɨ́ɨ mu tyíꞌhuɨɨreꞌ ɨ Dios jimi, majta aꞌnáj tɨnaꞌaj aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej.

7Siataꞌaj aꞌyan tyihuoꞌtáꞌan séej siajta séej jeꞌej tɨ tyaꞌráanajchi. Tɨpuaꞌaj petyéꞌchaꞌɨj aꞌɨ́ɨjma jimi ɨ maj tyityatatyíj, pataꞌaj tyihuoꞌnájchityeꞌen, naꞌríij mámuajijveꞌej aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ paj tyíꞌtoꞌracaa, pataꞌaj pajta aꞌɨ́jcɨ jɨn tyuꞌnájchij, pajta tzáahuatyiꞌraꞌaj jimi tyíchaꞌɨj aꞌɨ́ɨjma jimi ɨ tɨ aꞌyan tyúuxɨeꞌveꞌ paj huoꞌtyátzaahuatyeꞌen, pajta tyámuaꞌ tyihuoꞌtyéjeevej aꞌɨ́ɨjma ɨ tɨ aꞌyan tyaꞌráanajchi paj tyámuaꞌ tyihuoꞌtyéjeevej.

8Caxu aꞌtɨ́j tyéꞌchaꞌɨɨreꞌej, aꞌɨ́j xuꞌuj jɨn tyóochaꞌɨɨriaꞌaj siaj tyámuaꞌ naa tyityahuóoxɨeꞌveꞌen séej jamuán siajta séej, jiꞌnye aꞌɨ́jna ɨ tɨ huaꞌxɨeꞌveꞌ ɨ juxaꞌaj tyeɨ́tyee aꞌɨ́ɨ pu arí jaꞌráꞌastej aꞌɨ́jcɨ ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyíꞌijta. 9Aꞌyaa pu tyáꞌxaj ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyíꞌijta tɨjɨn: “Capáj axanaꞌcɨriaꞌaj, capáj tyíꞌtyacuiꞌcaj, capáj tyíꞌnahuaꞌaj, capáj tyíꞌnyacuaꞌtzaj”, néijmiꞌi ɨ nyúucarij tɨ aꞌyan een, ajtáhuaꞌaj ɨ séecan, séej puꞌuj jitze ɨ nyúucarij aróoꞌastej ɨ tɨ aꞌyan tyéꞌyuꞌsiꞌ tɨjɨn: “Pataꞌaj aꞌyan tyáꞌxɨeꞌveꞌ ɨ axaꞌaj tyévij, jaꞌyájna patɨꞌɨj asɨ́ɨj tyíaxɨeꞌveꞌ.” 10Aꞌɨ́jna ɨ tɨ tzáahuatyiꞌraꞌaj jɨn huaꞌxɨeꞌveꞌ ɨ juxaꞌaj tyeɨ́tyee, capu jeꞌej puaꞌaj huáꞌuurej ɨ tyeɨ́tyee, aꞌɨ́j pu jɨn néijmiꞌi aráꞌastej ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyíꞌijta.

11Siataꞌaj néijmiꞌi tyámuaꞌ tyíꞌmuaꞌreeriaj jeꞌej tɨ ijíij tyíꞌeen, siajta aꞌyan tyáꞌmuaꞌreeriaj tɨ aꞌyan tyúuxɨeꞌveꞌ siaj atanyéjnyeꞌrij. Jiꞌnye puꞌríj jéetzeꞌ véjriꞌ aꞌájna xɨcáaraꞌ tɨꞌɨj jitzán Dios tajapuá huatányuusij, quee xu aꞌyan tyiꞌvéjriꞌtacaj tyatɨꞌɨj anaquéej tyáꞌantzaahuaj. 12Puꞌríj jéetzeꞌ huatɨ́caꞌ, aꞌɨ́j pu jɨn arí véjriꞌ aꞌájna xɨcáaraꞌ tɨ jitzán ɨ Cɨríistuꞌ tajapuá huatányuusij, aꞌɨ́j pu jɨn, tyicheꞌ tyuꞌtapuáꞌcɨtaj aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj tyíꞌeen, jeꞌej tyaj anaquéej rɨjcaa, tyicheꞌ aꞌɨ́jcɨ jɨn eecátanaj ɨ tatzárij, aꞌyájna tɨꞌɨj ɨ xantáaruꞌ tyámuaꞌ tyúuꞌuurej tɨꞌij huatyényoꞌseꞌen. 13Tyicheꞌ tyámuaꞌ tyityetyítachaꞌɨɨj matɨꞌɨj ɨ tyeɨ́tyee ɨ maj nyéeriꞌisteꞌ maj huacɨꞌɨj. Tyicheꞌ quee huaꞌ jamuán tyíꞌyeꞌestyaj ɨ tyeɨ́tyee, tyajta quee taꞌruj, tyajta quee tyíꞌxanaꞌcɨreꞌej, nusu tyaj tanyoꞌsiꞌtyeꞌej tajɨ́ɨmuaꞌaj, tyicheꞌ quee áꞌtachueeriaꞌaj. 14Sulu tyicheꞌ tyámuaꞌ tyityahuátachaꞌɨɨn aꞌyájna tɨꞌɨj tyiꞌtyúuchaꞌɨɨcaꞌaj ɨ tavástaraꞌ, aꞌɨ́jna ɨ Jesús tɨ ajta Cɨríistuꞌ puéꞌeen, caxu aꞌɨ́jna huoocaj siaj sij aꞌɨ́j aráꞌastijreꞌen ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een ɨ tɨ jáꞌmuatzajtaꞌ eerányinyii.

14

Ɨ maj quee jéehua uhuácacaꞌnyeꞌ ɨ maj jitzán tyáꞌtzaahuatyeꞌ

1Siataꞌaj tyámuaꞌ tyeetyéjeevej aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨquee xu jéehua tyáꞌtzaahuatyeꞌ, caxu tyéꞌihuoꞌraj jeꞌej tɨ aꞌɨ́ɨn tyiꞌtɨ́j tyojóꞌitej. 2Aꞌyájna matɨꞌɨj ɨ séecan tyíꞌmuaꞌtzej tɨ ɨ Dios tyiꞌtáꞌcaa maj néijmiꞌi tyúꞌcuaꞌnyij, majta séecan ɨ maj quee tyámuaꞌ tyáꞌmuaꞌreej jeꞌej tɨ tyíꞌeen ɨ Dios jimi, aꞌɨ́j muꞌuj tyíꞌcuaꞌcaa ɨ tɨ tyeꞌejnyéj a chóotaꞌ. 3Aꞌyaa puꞌij, aꞌɨ́jna ɨ tɨ néijmiꞌi tyíꞌcuaꞌcaa, cheꞌ quee aꞌyan tyáꞌxaahuataj aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨquee néijmiꞌi tyíꞌcuaꞌcaa, ajta aꞌɨ́jna ɨ tɨquee néijmiꞌi tyíꞌcuaꞌcaa, cheꞌ quee ajta jeꞌej tyáꞌxajta aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨ néijmiꞌi tyíꞌcuaꞌcaa, jiꞌnye Dios pu arí jaataxɨéꞌvej. 4¿Aꞌtanyíj muáaj papuéꞌeen pej pij jeꞌej puaꞌaj tyáꞌxajta aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨ séej jimi tyíꞌhuɨɨreꞌ? Tɨpuaꞌaj tyámuaꞌ huárɨnyij nusu quee, aꞌɨ́ɨ puꞌuj jamuaꞌreej ɨ tɨ tyéꞌijtyeꞌ. Ajta aꞌɨ́ɨ pu tyámuaꞌ tyuꞌtyáꞌɨtzeereꞌej, jiꞌnye tavástaraꞌ pu jaayíꞌtɨn tɨꞌij tyámuaꞌ jáaꞌuurej.

5Ajtáhuaꞌaj aꞌyájna, séecan pu aꞌyan tyéꞌmiteerasteꞌ tɨ séej xɨcáj tyaꞌtácaj tɨ jéetzeꞌ juxɨeꞌveꞌ ɨ Dios jimi, quee máaj séecan xɨcáaraꞌ jitze, majta séecan aꞌyan tyíꞌmuaꞌtzej tɨ juxaꞌaj naꞌaj tyiꞌtápuaapuaꞌrej néijmiꞌi ɨ xɨcáj. Aꞌyaa mu mij jujɨ́ɨmuaꞌaj tyámuaꞌ naa tyáꞌmuaꞌreej tyiꞌtɨ́j maj jitzán tyáꞌtzaahuatyeꞌ. 6Aꞌɨ́jna ɨ tɨ aꞌyan tyéꞌmiteerasteꞌ tɨ séej ɨ xɨcáaraꞌ jitze jéetzeꞌ juxɨeꞌveꞌ, aꞌyaa pu aꞌɨ́jna jɨn tyeetyátzaahuatyeꞌsij ɨ tavástaraꞌ. Ajta aꞌɨ́jna ɨ tɨ néijmiꞌi tyíꞌcuaꞌcaa, aꞌyaa pu ajta rɨcɨj ɨ tavástaraꞌ jimi, ajta aꞌɨ́jna jɨn tyéꞌtyojtziꞌreꞌ ɨ Dios, ajta ɨ tɨquee néijmiꞌi tyíꞌcuaꞌcaa, aꞌyaa pu ajta aꞌɨ́jna jɨn tyíꞌcuaꞌcaa ɨ tavástaraꞌ jimi, ajta pu aꞌɨ́jna jɨn tyéꞌtyojtziꞌreꞌ ɨ Dios.

7Néijmiꞌi tyatɨꞌɨj tyanaꞌaj puaꞌmáj yan séejreꞌ capu aꞌtɨ́j jusɨ́ɨj júurij, capu ajta aꞌyan tyíꞌmuɨꞌnyij jeꞌej tɨ jusɨ́ɨj tyaꞌajxɨéꞌviꞌraꞌ. 8Tɨpuaꞌaj tyajúurij, aꞌyaa tu tyíꞌtyajuurij tyej tyij tavástaraꞌ huatyáhuɨɨreꞌen, naꞌríij táacuiꞌnyij, aꞌyaa tu tyajta tyíꞌtyacuiꞌnyij tavástaraꞌ jitze maꞌcan. Aꞌɨ́j pu jɨn tɨpuaꞌaj tyajúurij nusu táacuiꞌnyij, tavástaraꞌ tu jitze ajtyámaꞌcan. 9Aꞌɨ́j pu jɨn ɨ Cɨríistuꞌ tajitzé maꞌcan huamuɨ́ꞌ, ajta jeꞌen huatájuuriacaꞌ tɨꞌij huaꞌ vástaraꞌ pueꞌéenyeꞌej táꞌraꞌnyij aꞌɨ́ɨjma ɨ maj meríj huácuij, ajta aꞌɨ́ɨjma ɨ maj júurij.

10¿Jiꞌnye pej pij muáaj jeꞌej puaꞌaj tyáꞌxaj aꞌihuáaraꞌ? ¿Jiꞌnye pej pij pajta tyáꞌxaahuaj? Néijmiꞌi tu huatátasejrataj ɨ Dios jimi, taꞌaj ij aꞌɨ́ɨn toꞌxɨ́jtyeꞌen ityájma. 11Jiꞌnye aꞌyaa pu tyáꞌxaj ɨ yuꞌxarij jitze tɨjɨn:

Aꞌɨ́jna jɨmeꞌ ɨ nyaj jɨn júurij, aꞌyaa pu tyíꞌxaj ɨ tavástaraꞌ

néijmiꞌi mu nye jimi tyítunutaxɨꞌɨj,

majta néijmiꞌi tyaatatyójtziꞌreꞌej ɨ Dios.

12Aꞌɨ́j tu jɨn néijmiꞌi aꞌyan tyaataxájta ɨ Dios jimi jeꞌej tyaj tyiꞌtɨ́j jɨn huarɨ́j.

13Aꞌɨ́j pu jɨn tyicheꞌ quee tajɨ́ɨmuaꞌaj jeꞌej puaꞌaj tyíꞌtaxajtaj. Sulu tyicheꞌ tyámuaꞌ huátaꞌuurej tɨꞌij quee sɨ́ɨj taꞌihuáaraꞌ tyiꞌtɨ́j jɨn ootyáꞌɨtzeereꞌen, nusu yóꞌrɨeenyij ɨ tɨ jɨn tyáꞌtzaahuatyeꞌ. 14Tyámuaꞌ nu nyáaj tyáꞌmuaꞌreej tɨquee tyiꞌtɨ́j séejreꞌ tɨ jeꞌej puaꞌaj tyúꞌuurej, nyáaj nu tyáꞌtzaahuatyeꞌ ɨ Jesús jimi tɨ tavástaraꞌ puéꞌeen. Ajta tɨpuaꞌaj sɨ́ɨj aꞌyan tyíꞌmuaꞌajcaj tɨ jeꞌej puaꞌaj tyúꞌuurej, aꞌɨ́j pu jimi quee tyámuaꞌ éenyeꞌej jaꞌmej. 15Ajta tɨpuaꞌaj aꞌɨ́jna jɨmeꞌ jeꞌej paj muáaj tyiꞌtɨ́j tyíꞌcuaꞌcaa jeꞌej puaꞌaj tyoꞌtóomuaꞌtyij aꞌihuáaraꞌ, aꞌɨ́j paj jɨn quee cheꞌ jaxɨeꞌveꞌ aꞌihuáaraꞌ. Cheꞌ quee aꞌcueráj jɨn joꞌhuɨ́ꞌtzɨꞌɨn jaꞌihuáaraꞌ, jiꞌnye Cɨríistuꞌ puꞌríj jitzán maꞌcan huamuɨ́ꞌ. 16Caxu sij tyiꞌtáꞌcareꞌen tɨ jeꞌej puaꞌaj tyúꞌrɨnyij ɨ tɨ naa tyíꞌeen jaꞌmua jimi. 17Jiꞌnye aꞌájna joꞌtɨj ɨ Dios tyejéꞌijtaj, capu aꞌɨ́ɨn juxɨeꞌveꞌ jeꞌej tyaj tyiꞌtɨ́j tyíꞌcuaꞌcaa nusu jeꞌej tyaj tyíꞌtyeyaꞌcaa, sulu tyej tyámuaꞌ tyíꞌtyechajcaj, tatatyámuaꞌveꞌej aꞌɨ́jna jitze maꞌcan ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios. 18Aꞌɨ́jna ɨ tɨ aꞌyan tyáꞌhuɨɨreꞌ ɨ Cɨríistuꞌ, tyámuaꞌ pu tyéꞌtyojtziꞌreꞌ ɨ Dios, majta ɨ tyeɨ́tyee aꞌyaa mu tyáꞌmuaꞌreeren tɨ aꞌɨ́ɨn tyámuaꞌ tyíꞌtyevij.

19Aꞌɨ́j pu jɨn tyicheꞌ aꞌyan tyityeetyátacaꞌnyej tyej tyij tyámuaꞌ tyiꞌtyítachaꞌɨɨj, ajta tyej tyij tajɨ́ɨmuaꞌaj huatyátahuɨɨreꞌen. 20Caxu yóꞌjɨpuan ɨ muárɨeꞌriaꞌraꞌ ɨ Dios aꞌɨ́jna jɨmeꞌ jeꞌej siaj tyiꞌtɨ́j tyíꞌcuaꞌcaa. Jiꞌnye néijmiꞌi pu ɨ cueꞌráj tyámuaꞌ tyíꞌeen, aꞌɨ́ɨ puꞌuj quee xáꞌpuɨꞌ tɨpuaꞌaj tyiꞌtɨ́j puáacuaꞌnyij tɨ séej jimi jeꞌej puaꞌaj een, jiꞌnye aꞌɨ́ɨ pu yoꞌrɨésij ɨ tɨ jɨn tyáꞌtzaahuatyeꞌ. 21Aꞌɨ́j pu jɨn jéetzeꞌ tyámuaꞌ siaj quee hueꞌraꞌaj cuaꞌajcaj, naꞌríij siaj nahuáj yaꞌcaj, siajta quee tyiꞌtɨ́j jeꞌej uuriaj tɨꞌij quee sɨ́ɨj jáꞌmuaꞌihuaaraꞌ tyiꞌtɨ́j jɨn ootyáꞌɨtzeereꞌen. 22Aꞌɨ́jna ɨ paj jɨn tyáꞌtzaahuatyeꞌ, aꞌyaa pu tyúuxɨeꞌveꞌ paj aꞌɨ́jna jɨn tyámuaꞌ eenyeꞌ ɨ Dios jimi. Cheꞌ huatóotyamuaꞌveꞌen aꞌɨ́jna ɨ tɨquee jumuaꞌtzíiraꞌaj jɨn óoxɨjtyeꞌ jeꞌej tɨ tyiꞌtɨ́j jɨn rɨcɨj. 23Ajta ɨ tɨquee tyámuaꞌ tyáꞌmuaꞌreej tɨ aꞌyan tyíꞌxaꞌpuɨꞌ tɨ tyiꞌtɨ́j huácuaꞌnyij, ajta jeꞌen jáacuaꞌnyij aꞌɨ́j pu jɨn jeꞌej puaꞌaj tyoꞌtóomuaꞌsij, jiꞌnye aꞌɨ́ɨ pu quee tyáꞌtzaahuatyeꞌ tyíꞌcuaꞌ, ajta tyiꞌtɨ́j tɨnaꞌaj tɨ jɨn aꞌtɨ́j aꞌyan rɨjcaj quee tyámuaꞌ tyáꞌtzaahuatyeꞌej, aꞌɨ́j pu jɨn ootyáꞌɨtzeereꞌej ɨ Dios jimi.

15

Tyej tyámuaꞌ tyiꞌtyítachaꞌɨɨj ɨ taxaꞌaj tyeɨ́tyee jimi

1Tyajta ɨ tyaj jéetzeꞌ tyámuaꞌ tyáꞌtzaahuatyeꞌ, tyicheꞌ tyámuaꞌ tyihuoꞌtyéjeevej aꞌɨ́ɨjma ɨ maj quee xu aꞌchu tyáꞌtzaahuatyeꞌ, tyajta quee aꞌɨ́j tyanaꞌaj huoocaj jeꞌej tɨ ityájma tyitaꞌráanajchij. 2Aꞌyaa pu tyúuxɨeꞌveꞌ tyaj néijmiꞌi tyámuaꞌ tyihuoꞌtyáhuɨɨreꞌen ɨ taxaꞌaj tyeɨ́tyee, tyajta tyámuaꞌ tyihuoꞌtyáhuɨɨreꞌen, tyej tyij néijmiꞌi tyámuaꞌ eenyeꞌ. 3Jiꞌnye capu ɨ Cɨríistuꞌ aꞌyan tyáꞌhuoocaꞌaj jeꞌej tɨ aꞌɨ́ɨn tyáꞌxɨeꞌvaꞌcaꞌaj, sulu aꞌyaa pu aꞌɨ́j jimi tyaꞌróoꞌastej jeꞌej tɨ tyéꞌyuꞌsiꞌhuacaꞌaj ɨ yuꞌxarij jitze tɨ aꞌyan tɨjɨn: “Aꞌɨ́jna ɨ maj jɨn jeꞌej puaꞌaj tyajaꞌmuaxajtacaꞌaj nyéetzij pu naacɨꞌɨj.” 4Néijmiꞌi ɨ tɨ anaquéej ooyúꞌsiꞌhuacaꞌ ɨ yuꞌxarij jitze, aꞌyaa pu tyoꞌyúꞌsiꞌhuacaꞌ tɨꞌij tyitáamuaꞌtyej, tɨꞌij aꞌɨ́ɨn caꞌnyíjraꞌaj tatáꞌcareꞌen, tyej tyij tyooj tyiꞌijchóꞌveꞌej ɨ Dios jimi. 5Ajta ɨ Dios ɨ tɨ caꞌnyíjraꞌaj tyuꞌtáꞌcaa tɨ ajta tyámuaꞌ tyitaatyéjeevij, aꞌɨ́ɨ pu jamuaatyáhuɨɨreꞌej siaj sij tyámuaꞌ jaꞌhuóomuaꞌraj séej jamuán siajta séej, aꞌyájna siatɨꞌɨj tyaarɨꞌrej ɨ Cɨríistuꞌ jimi tɨ ajta Jesús puéꞌeen, 6siaj sij néijmiꞌi tyaatatyójtziꞌreꞌen ɨ Dios ɨ tɨ vástariaꞌraꞌ puéꞌeen ɨ tavástaraꞌ, aꞌɨ́jna ɨ Jesús tɨ ajta Cɨríistuꞌ puéꞌeen.

7Siataꞌaj aꞌyan chaꞌtaj sianaꞌaj tyámuaꞌ tyityahuóoxɨeꞌveꞌen séej jamuán siajta séej, aꞌyájna tɨꞌɨj ɨ Cɨríistuꞌ muaꞌajmaj tyajamuaataxɨéꞌvej, siataꞌaj sij tyaatatyójtziꞌreꞌen ɨ Dios. 8Aꞌyaa nu tyajáꞌmuaꞌixaatyeꞌ tɨ ɨ Cɨríistuꞌ aꞌɨ́jna jɨn mujoꞌvéꞌmej taꞌaj ij huoꞌtyáhuɨɨreꞌen aꞌɨ́ɨjma ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan ajta jeꞌen aꞌyan tyaꞌróoꞌastej jeꞌej tɨ ɨ Dios tyihuaꞌtáratziiriꞌ aꞌɨ́ɨjma ɨ maj anaquéej huaséjre, taꞌaj ij aꞌɨ́jna jɨn huataséjreꞌen tɨ Dios aróoꞌastee jeꞌej tɨ tyiꞌtɨ́j jɨn tyaꞌtóorasij. 9Aꞌɨ́j pu ajta jɨn mujoꞌvéꞌmej mej mij majta aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj séej chuéj japua jáꞌmaꞌcan tyaatatyójtziꞌreꞌen ɨ Dios aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ tɨ aꞌɨ́ɨn huaꞌancuꞌvajxɨ, aꞌyaa pu tyéꞌyuꞌsiꞌ ɨ yuꞌxarij jitze tɨjɨn:

Aꞌɨ́j nu jɨn tyimuaatatyójtziꞌreꞌej huaꞌ tzajtaꞌ ɨ maj séej chuéj

japua jáꞌmaꞌcan, nyajta a jitze maꞌcan tyuꞌtáchuiicaj.

10Ajtáhuaꞌaj pu aꞌyan tyáꞌxaj ɨ yuꞌxarij tɨjɨn:

Siataꞌaj huatóotyamuaꞌveꞌen huaꞌ jamuán

ɨ maj tyeɨ́tyeristyamuaꞌmeꞌen puéꞌeen ɨ Dios.

11Ajtáhuaꞌaj pu séej jitze aꞌyan tyáꞌxaj tɨjɨn:

Néijmiꞌi ɨ siaj aꞌyan huacháatɨmee ɨ cháanacaj japua,

siataꞌaj tyaatatyójtziꞌreꞌen ɨ tavástaraꞌ.

12Ajta ɨ Isaías aꞌyaa pu tyoꞌtyéyuꞌxacaꞌ tɨjɨn:

Sɨ́ɨj pu eerányesij aꞌɨ́jcɨ jitze ɨ Jesé,

aꞌɨ́ɨ puꞌij tyihuoꞌtaꞌíjtyeꞌsij néijmiꞌcaa ɨ maj séej chuéj japua jáꞌmaꞌcan,

majta aꞌɨ́ɨmaj, aꞌyaa mu jitzán tyiꞌijchóꞌveꞌsij tɨꞌij aꞌɨ́ɨn huiꞌrátoonyij.

13Ajta aꞌɨ́jna ɨ Dios ɨ tɨ caꞌnyíjraꞌaj tatáꞌcaa tyej tyij jitzán tyiꞌijchóꞌveꞌej, cheꞌ aꞌɨ́ɨn tyámuaꞌ tyajamuaatáꞌan siaj sij huatóotyamuaꞌveꞌen ajta jamuaatyápuaꞌrityeꞌen muaꞌajmaj mu siaj jitzán tyáꞌtzaahuatyeꞌ ɨ tavástaraꞌ, cheꞌ aꞌɨ́ɨn ajta tyámuaꞌ jamuáaꞌuurej siaj sij jéetzeꞌ jitzán tyiꞌijchóꞌveꞌej aꞌɨ́jcɨ jitze xaꞌroocaꞌnyéej ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios.

14Nyeꞌihuáamuaꞌ, aꞌyaa nu tyámuaꞌ naa tyáꞌmuaꞌreej siaj néijmiꞌi tyámuaꞌ tyityetyúuchaꞌɨj séej jamuán siajta séej, siajta jaayíꞌtɨn siaj tyámuaꞌ tyiꞌhuóoꞌixaatyeꞌen séej siajta séej, 15nyajta aꞌíjna jitze ɨ yuꞌxarij aꞌyaa nu tyaꞌhuányacaꞌan nyaj aꞌyan tyajamuaatayúꞌseꞌen tyiꞌtɨ́j jɨmeꞌ, siaj sij quee yóꞌhuaꞌnan. Aꞌyaa nu rɨcɨj siaj sij quee yóꞌhuaꞌnan tɨ ɨ Dios juxɨéꞌviꞌraꞌ aꞌɨ́jna jɨn tyinaꞌantyáarujtyej, 16nyej nyij jaatyáhuɨɨreꞌen ɨ Cɨríistuꞌ tɨ ajta Jesús puéꞌeen, nyajta jeꞌen nyúucariaꞌraꞌ ɨ Dios huoꞌtéꞌexaatyeꞌen aꞌɨ́ɨjma ɨ maj séej chuéj japua jáꞌmaꞌcan, mej mij majta aꞌɨ́ɨmaj aꞌyan éenyeꞌej muáꞌraꞌnyij tɨꞌɨj muꞌvéjrij tɨ sɨ́ɨj jaatyájtoo ɨ Dios jimi, aꞌɨ́jna jitze maꞌcan ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios.

17Aꞌɨ́j nu jɨn huatányacɨꞌpuaj nyej nyij huatányetyamuaꞌveꞌen aꞌɨ́jcɨ jimi ɨ Cɨríistuꞌ tɨ ajta Jesús puéꞌeen aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ nyaj aꞌyan tyáꞌhuɨɨreꞌ ɨ Dios, 18jiꞌnye canu áꞌnyacaꞌnyej nyej nyajtáhuaꞌaj séecan tyiꞌtɨ́j jamuáaꞌixaatyeꞌen, sulu aꞌɨ́j nuꞌuj jeꞌej tɨ ɨ Cɨríistuꞌ arí tyúꞌruuj nye jitze maꞌcan, mej mij aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj séej chuéj japua jáꞌmaꞌcan majta jaꞌantzaahuatyeꞌen ɨ Dios. Aꞌyaa mu aꞌɨ́jna jɨn tyáꞌantzaahuaj jeꞌej nyaj tyihuóꞌixaaj, ajta jeꞌej nyaj tyiꞌtɨ́j jɨn rɨcɨj, 19aꞌɨ́jna jɨmeꞌ jeꞌej nyaj tyíꞌmuarɨeꞌ ɨ maj jɨn jeꞌej tyoꞌtaséj, jiꞌnye aꞌɨ́j nu jitze arányacaꞌnyej ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios. Aꞌɨ́j nu jɨn néijmiꞌqueꞌ nyeríj huóꞌixaaj ɨ nyúucariaꞌraꞌ ɨ Cɨríistuꞌ, tɨꞌɨj naꞌaj aꞌáa maj huacháatɨmee a Jerusalén, ꞌasta nyanaꞌaj quee aꞌáa jaꞌtanyéj aꞌáa tɨ huatacaꞌaj a Iliriaj. 20Aꞌyaa nu nyij aꞌnáj tɨnaꞌaj tyíꞌtyeseꞌ nyej nyij tyihuóꞌixaatyeꞌen joꞌmaj quee xu aꞌnáj yóꞌnamuajriꞌ ɨ nyúucariaꞌraꞌ ɨ Cɨríistuꞌ, nyej nyij quee aꞌɨ́jcɨ jitze ootyényechenyij joꞌtɨj arí sɨ́ɨj tyojoꞌmuárɨej, 21sulu nyej nyij aꞌyan huárɨnyij jeꞌej tɨ tyéꞌyuꞌsiꞌ ɨ yuꞌxarij jitze tɨjɨn:

Aꞌɨ́ɨ mu jaséjran aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨquee eexúj aꞌtɨ́j huoꞌtéꞌexaa,

majta yoꞌitéej muáꞌjuꞌun aꞌɨ́jcɨ ɨ maj quee xu aꞌnáj jáanamuajriꞌ.

Pablo pu jaaxáꞌpuɨꞌɨntarej tɨꞌij aꞌáa joꞌmej a Roma

22Aꞌɨ́j nu jɨn quee pu jáaruuj nyej nyij jamojoꞌtyéesej, tyij nyajta nyeríj mueꞌtɨ́j aꞌyan tyaaxáꞌpuɨꞌɨntarej nyaj aꞌáa jaꞌtanyéj jaꞌmua jimi. 23Ajta ijíij nyaj nyeríj antyínyacɨꞌɨj ɨ nyaj jɨn tyuꞌmuárɨej aꞌyaa tɨ huatacaꞌaj, nyajta nyeríj aꞌchu puaꞌan nyinyiꞌraꞌaj áꞌtyeej nyaj aꞌyan tyáꞌxɨeꞌveꞌ nyaj jamojoꞌváꞌmuaarej, 24aꞌyaa nu tyáꞌxɨeꞌveꞌ nyaj aꞌyan huárɨnyij nyatɨꞌɨj aꞌáa jóꞌmeꞌen a España. Ajta nyatɨꞌɨj jamuaaséeran, tyij nyajta quee aꞌchu áꞌtyeeren, aꞌyaa nu tyeꞌejchóꞌveꞌ siaj muaꞌaj naatáhuɨɨreꞌ nyej nyij huameꞌen jóꞌnyej nyooj jóꞌyiꞌij. 25Ajta ijíij aꞌáa nu joꞌmaꞌaj naꞌmej a Jerusalén nyej nyij huoꞌtáhuɨɨreꞌen aꞌɨ́ɨjma ɨ taꞌihuáamuaꞌ ɨ maj aꞌáa jaꞌchej. 26Jiꞌnye ɨ maj Macedonia huacháatɨmee, majta ɨ maj Acaya jaꞌchej, aꞌyaa mu juxɨéꞌviꞌraꞌ jɨn tyaaxáꞌpuɨꞌɨntarej maj huoꞌtáhuɨɨreꞌen aꞌɨ́ɨjma ɨ taꞌihuáamuaꞌ ɨ maj quee jeꞌej tyéejviicueꞌ ɨ Jerusalén maj jaꞌchej. 27Juxɨéꞌviꞌraꞌ mu jɨn aꞌyan tyaaxáꞌpuɨꞌɨntarej, ajta aꞌyan huaꞌ jitze tyuuxɨéꞌvaꞌcaj maj aꞌyan huárɨnyij, jiꞌnye aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan aꞌyaa mu tyihuoꞌtáhuɨɨ aꞌɨ́ɨjma ɨ maj séej chuéj japua jáꞌmaꞌcan, aꞌɨ́j mu jɨn majta aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj séej chuéj japua jáꞌmaꞌcan aꞌyan tyityatóocɨꞌpuaj maj huoꞌtyáhuɨɨreꞌen aꞌɨ́ɨjma ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan. 28Aꞌyaa nu nyij nyatɨꞌɨj huoꞌtatuíireꞌen ɨ maj tyuꞌtáꞌ ɨ taꞌihuáamuaꞌ, aj nu nyij aꞌáa joꞌmaꞌaj naꞌmej jaꞌmua jimi, nyajta jeꞌen aꞌáa joꞌmaꞌaj naꞌmej a España. 29Aꞌyaa nu tyáꞌmuaꞌreej tɨ aꞌyan tyeꞌmej nyatɨꞌɨj aꞌáa jóꞌmeꞌen jaꞌmua jimi tɨ ɨ tavástaraꞌ néijmiꞌi jɨn tyámuaꞌ tyitaatyátoosij capu ij tyiꞌtɨ́j taꞌɨtzíityaꞌaj taꞌmej.

30Aꞌyaa nu jéehua tyajaꞌmuahuaviij nyeꞌihuáamuaꞌ aꞌɨ́jna jitze maꞌcan ɨ tavástaraꞌ, aꞌɨ́jcɨ ɨ Jesús tɨ ajta Cɨríistuꞌ puéꞌeen, nyajta aꞌɨ́jcɨ jitze maꞌcan ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios, siaj jéehua jahuaviiraj ɨ Dios nyéetzij jɨmeꞌ. 31Aꞌyaa xu tyáꞌhuaviiraj ɨ Dios tɨꞌij aꞌɨ́ɨn nyaj japua huatányuunyij aꞌɨ́ɨjma jimi ɨ maj quee jáꞌastijreꞌ ɨ tavástaraꞌ ɨ maj Judea huacháatɨmee, siajta aꞌɨ́jna jɨn jahuoocaj mej mij tyámuaꞌ tyaꞌancuriáan ɨ maj Jerusalén jáꞌmaꞌcan ɨ nyaj jɨn huoꞌtáhuɨɨreꞌej, 32aꞌyaa xu huárɨnyij nyej nyij aꞌáa jóꞌmeꞌen jaꞌmua jimi tɨpuaꞌaj ɨ Dios aꞌyan tyiꞌtáꞌcareꞌen, tyej tyij huátatyamuaꞌveꞌen, tyajta caꞌnyíjraꞌaj huatátaꞌan séej tyajta séej. 33Cheꞌ ɨ Dios tyámuaꞌ tyajamuaatyápuaꞌrityeꞌen muaꞌajmaj. Cheꞌ aꞌyan tyáꞌraꞌnyij.

16

Pablo pu huaꞌtyojtyeꞌ aꞌɨ́ɨjma ɨ tɨ huáꞌmuajtyej

1Aꞌyaa nu tyajáꞌmuaꞌixaatyeꞌ tɨ ɨ taꞌihuáaraꞌ tɨ íitɨꞌ aꞌɨ́jna ɨ Febe tyámuaꞌ naa tyihuáꞌhuɨɨreꞌ aꞌɨ́ɨjma ɨ maj jusɨꞌrii aꞌájna a Cencrea. 2Siataꞌaj tyámuaꞌ tyaataxɨeꞌveꞌen tavástaraꞌ jitze maꞌcan, aꞌyájna tɨꞌɨj tyiꞌtyéevijtɨj ɨ tajimí ɨ tyaj ɨ Dios jimi tyáꞌtzaahuatyeꞌ, siajta néijmiꞌi jɨn jaatáhuɨɨreꞌen ɨ tɨ tyáꞌɨtziityeꞌ, jiꞌnye aꞌɨ́ɨ pu arí muiꞌcaa huatyáhuɨɨ ɨ tyeɨ́tyee, ajta pu nyéetzij naatáhuɨɨ.

3Siataꞌaj jaatatyójtyeꞌen aꞌɨ́jcɨ ɨ Priscila, siajta aꞌɨ́jcɨ ɨ Aquila, aꞌɨ́ɨ mu nyaj jamuán tyíꞌmuarɨeꞌ tyej tyij néijmiꞌi jaatyáhuɨɨreꞌen ɨ Cɨríistuꞌ tɨ ajta Jesús puéꞌeen. 4Aꞌɨ́ɨ mu jéehua huápuɨꞌɨj naatáhuɨɨ, majta aꞌɨ́j jɨn tɨn huácuij, nyajta quee nyáaj nyanaꞌaj huaꞌtyojtyeꞌ, sulu majta mu aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj séej chuéj japua jáꞌmaꞌcan ɨ maj majta tyáꞌtzaahuatyeꞌ. 5Siataꞌaj siajta huoꞌtatyójtyeꞌen aꞌɨ́ɨjma ɨ maj aꞌáa jóosɨꞌrii joꞌmaj jaꞌchej ɨ Priscila, ajta aꞌɨ́jna ɨ Aquila. Siataꞌaj siajta jaatatyójtyeꞌen aꞌɨ́jcɨ ɨ Epéneto, ɨ tɨ aꞌáa jaꞌchej a Asia ɨ tɨ anaquéej tyáꞌantzaahuaj ɨ Cɨríistuꞌ jimi. 6Siajta aꞌɨ́j huatatyójtyeꞌen ɨ Maríia, ɨ tɨ arí jéehua tyuꞌmuárɨej jaꞌmua jimi. 7Siataꞌaj huoꞌtatyójtyeꞌen ɨ Andrónico, siajta ɨ Junias, aꞌɨ́ɨ mu nyaj jamuán huanámiꞌhuacaꞌ, majta tyámuaꞌ naa tyihuáꞌmuajtyej aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj tamuáamuataꞌ japuan huaꞌpuaj aráꞌasej, jiꞌnye aꞌɨ́ɨ mu anaquéej tyáꞌantzaahuaj ɨ Cɨríistuꞌ jimi nyequee nyáaj.

8Siataꞌaj jaatatyójtyeꞌen aꞌɨ́jcɨ ɨ Ampliato, ɨ nyaj jéehua jaxɨeꞌveꞌ ɨ tavástaraꞌ jimi. 9Aꞌyaa xu siajta tyaatatyójtyeꞌen aꞌɨ́jcɨ ɨ Urbano ɨ tɨ tajamuán tyíꞌmuarɨeꞌ ɨ Cɨríistuꞌ jimi, siajta aꞌɨ́jcɨ ɨ Estaquis, ɨ nyaj nyajta jéehua jaxɨeꞌveꞌ. 10Siataꞌaj jaatatyójtyeꞌen ɨ Apeles, aꞌɨ́ɨ pu jéehua áꞌviicueꞌreꞌ ɨ Cɨríistuꞌ jitze maꞌcan, siajta aꞌɨ́ɨjma ɨ maj Aristóbulo jamuán jaꞌchej. 11Siataꞌaj jaatatyójtyeꞌen ɨ nyeꞌihuáaraꞌ Herodión, siajta ɨ maj Narciso jamuán ajaꞌchej ɨ maj tyáꞌtzaahuatyeꞌ ɨ tavástaraꞌ jimi. 12Siataꞌaj jaatatyójtyeꞌen aꞌɨ́jcɨ ɨ Trifena, siajta aꞌɨ́jcɨ ɨ Trifosa, ɨ maj tavástaraꞌ jitze maꞌcan tyíꞌmuarɨeꞌ, siajta aꞌɨ́jcɨ ɨ Pérside, ɨ jéehua huápuɨꞌɨj arí tyuꞌmuárɨej ɨ tavástaraꞌ jimi. 13Siataꞌaj jaatatyójtyeꞌen aꞌɨ́jcɨ ɨ Rufo, tavástaraꞌ tɨ jaꞌantyíhuoj, siajta ɨ náanajraꞌ, jiꞌnye aꞌɨ́ɨ pu aꞌyan tyináachaꞌɨj tɨꞌɨj nyaj yójraꞌ puéꞌeenyeꞌ. 14Siataꞌaj jaatatyójtyeꞌen ɨ Asíncrito, siajta ɨ Flegonte, siajta ɨ Hermas, siajta aꞌɨ́jcɨ ɨ Patrobas, siajta ɨ Hermes, siajta aꞌɨ́ɨjma ɨ taꞌihuáamuaꞌ ɨ maj jamuán ajaꞌchej. 15Siataꞌaj siajta aꞌɨ́j huatatyójtyeꞌen ɨ Filólogo, siajta ɨ Julia, siajta ɨ Nereo, siajta ɨ ihuáariaꞌraꞌ tɨ íitɨꞌ, siajta ɨ Olimpas, siajta néijmiꞌcaa aꞌɨ́ɨjma ɨ maj huaꞌ jamuán aꞌáa jaꞌchej ɨ maj majta tyáꞌtzaahuatyeꞌ.

16Siataꞌaj huatóotyojtyeꞌen séej jamuán siajta séej jeꞌej tɨ tyiꞌtyéevijtɨj ɨ Dios jimi. Néijmiꞌi ɨ maj jusɨꞌrii ɨ Dios jimi, aꞌɨ́ɨ mu yajáꞌmuatyojtyeꞌ.

17Nyeꞌihuáamuaꞌ, aꞌyaa nu tyajáꞌmuaꞌixaatyeꞌ tzáahuatyiꞌraꞌaj jɨmeꞌ, siaj tyámuaꞌ tyihuoꞌséj aꞌɨ́ɨjma ɨ maj quee xáꞌpuɨꞌ rɨcɨj ɨ maj majta meríj ajtacɨ́j aꞌɨ́jcɨ jitze jeꞌej tyaj tyajamuaamuáꞌtyej. Siajta ajtácɨɨnyej aꞌɨ́ɨjma jimi, 18jiꞌnye camu aꞌɨ́ɨmaj jahuɨɨreꞌ ɨ tavástaraꞌ tɨ ajta Cɨríistuꞌ puéꞌeen, sulu aꞌyaa muꞌuj jeꞌej maj jujɨ́ɨmuaꞌaj tyáꞌxɨeꞌveꞌ, aꞌyaa mu mij tyihuáꞌcuanamuaj nyúucarij jɨmeꞌ tɨ naa namuajreꞌ aꞌɨ́ɨjma ɨ tyeɨ́tyee ɨ maj quee tyiꞌtɨ́j jɨn áꞌɨtzeereꞌ. 19Néijmiꞌi mu aꞌyan tyáꞌmuaꞌreej siaj tyámuaꞌ tyáꞌtzaahuatyeꞌ ɨ tavástaraꞌ jimi. Aꞌɨ́j nu jɨn nyetyamuaꞌveꞌ jaꞌmua jɨmeꞌ, nyajta aꞌyan tyáꞌxɨeꞌveꞌ siaj sij tyámuaꞌ tyityetyúuchaꞌɨj jeꞌej tɨ tyiꞌtyéevijtɨj ɨ Dios jimi, caxu siaj sij jeꞌej puaꞌaj rɨjcaj, 20aꞌyaa puꞌij ɨ Dios ɨ tɨ tyámuaꞌ tyitaatyápuaꞌrij jiyeꞌtzín tyeꞌentyipuáꞌrityeꞌsij aꞌɨ́jcɨ ɨ tyiyáaruꞌ tɨꞌij jamuaataꞌan siaj néijmiꞌi jɨn tyuꞌtyámueꞌtɨn. Cheꞌ ɨ tavástaraꞌ aꞌɨ́jna ɨ Jesús tyámuaꞌ tyajamuaatyátoonyij.

21Aꞌɨ́ɨ pu yajáꞌmuatyojtyeꞌ ɨ Timoteo, ɨ tɨ nyaj jamuán tyíꞌmuarɨeꞌ, ajta aꞌɨ́jna ɨ Lucio, ajta ɨ Jasón, ajta ɨ Sosípater ɨ maj nyaj jamuán yahuatyíj.

22Nyajta nyáaj, Tercio nyaj puéꞌeen, ɨ nyaj áꞌyuꞌxaj aꞌíjcɨ ɨ yuꞌxarij ɨ Pablo jitze maꞌcan, nyáaj nu nyajta jáꞌmuatyojtyeꞌ ɨ tavástaraꞌ jitze maꞌcan.

23Aꞌɨ́ɨ pu ajta yajáꞌmuatyojtyeꞌ ɨ Gayo. Ɨ nyaj jimi yahuácaj, aꞌɨ́ɨ pu tyámuaꞌ tyihuáꞌchaꞌɨj néijmiꞌcaa ɨ maj aꞌyaa jusɨꞌrii. 24Yapu ajta jáꞌmuatyojtyeꞌ aꞌɨ́jna ɨ Erasto ɨ tɨ aꞌɨ́jna jɨn tyiꞌtyéjvee tɨ túmii sɨɨreꞌej, ajta aꞌɨ́jna ɨ taꞌihuáaraꞌ Cuarto.

Ɨ tɨ jɨn jaꞌantyipuáꞌrij

25Tyicheꞌ tyaatatyójtziꞌreꞌen ɨ Dios, ɨ tɨ jaayíꞌtɨn tɨ caꞌnyíjraꞌaj jamuaataꞌan siaj sij tyámuaꞌ tyityetyúuchaꞌɨɨj aꞌyájna nyatɨꞌɨj nyeríj tyajamuáaꞌixaa aꞌɨ́jcɨ ɨ nyúucariaꞌraꞌ ɨ Jesús tɨ ajta Cɨríistuꞌ puéꞌeen. Aꞌɨ́jna ɨ nyúucarij, aꞌɨ́ɨ pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tɨ Dios jɨn arí tyitaataséjra ɨ tɨ aviitziꞌhuacaꞌaj jájcuaj ɨmuáj tɨꞌɨj quee xu séeriaꞌcaj ɨ cháanacaj, 26ajta ijíij ɨ Dios arí taataséjratyej aꞌɨ́jna jitze jeꞌej maj tyoꞌyúꞌxacaꞌ ɨ maj jitzán maꞌcan tyíꞌxaxaꞌtaꞌaj, jeꞌej tɨ ɨ Dios ɨ tɨ jusén jɨmeꞌ séejreꞌ tyuꞌtaꞌíjtacaꞌ. Aꞌɨ́jna ɨ tɨ aviitziꞌhuacaꞌaj, puꞌríj huataséjre néijmiꞌqueꞌ ɨ cháanacaj japua, mej mij jitzán tyáꞌantzaahuatyeꞌen majta jaꞌráꞌastijreꞌen.

27Tyicheꞌ jusén jɨmeꞌ tyéꞌtyojtziꞌreꞌej ɨ Dios ɨ tɨ néijmiꞌi jɨn antyúumuaꞌreej, tyicheꞌ ɨ Jesús tɨ ajta Cɨríistuꞌ puéꞌeen jitze maꞌcan tyaatatyójtziꞌreꞌen. Cheꞌ aꞌyan tyáꞌraꞌnyij.