Ɨ yuꞌxarij ɨ tɨ anaquéej jaatyátaahuacaꞌ ɨ San Pablo ɨ tɨ huoꞌtaꞌítyiꞌriꞌ aꞌɨ́ɨjma ɨ maj Corinto joꞌcháatɨmaꞌcaa
1Pablo pu huaꞌtyojtyeꞌ
1Nyáaj Pablo, ɨ tɨ Dios naꞌantyíhuoj juxɨéꞌviꞌraꞌ jɨmeꞌ nyej nyij tyuꞌtyáhuɨɨreꞌen ɨ Cɨríistuꞌ jitze maꞌcan tɨ ajta Jesús puéꞌeen, nyajaꞌmuatyojtyeꞌ aꞌɨ́jcɨ jamuán ɨ taꞌihuáaraꞌ Sóstenes. 2Muaꞌaj mu siaj aꞌáa jóosɨꞌrii ɨ Dios jimi aꞌájna a Corinto, ɨ siaj Cɨríistuꞌ jitze maꞌcan tyámuaꞌ tyíꞌtyesejreꞌ aꞌɨ́jna jɨmeꞌ tɨ aꞌɨ́ɨn jamuaatajé siaj sij jimí séeriaꞌaj xáꞌraꞌnyij, majta néijmiꞌi ɨ maj majta aꞌyan tyíꞌxaj tɨ Jesús huaꞌ vástaraꞌ puéꞌeen, majta ɨ maj jitzán ajtyámaꞌcan. 3Cheꞌ ɨ Dios ɨ tɨ tatáataj, ajta ɨ tavástaraꞌ aꞌɨ́jna ɨ Jesús tɨ ajta Cɨríistuꞌ puéꞌeen, micheꞌ aꞌɨ́ɨn tyámuaꞌ tyajamuaatáꞌan, majta tyámuaꞌ jamuáaꞌuurej.
Ɨ tɨ jɨn ɨ Pablo tyéꞌtyojtziꞌreꞌ ɨ Dios
4Aꞌnáj tɨnaꞌaj nu tyéꞌtyojtziꞌreꞌ ɨ Dios jaꞌmua jɨmeꞌ, aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ tɨ Dios tyámuaꞌ tyajamuaatáꞌ aꞌɨ́jcɨ jitze maꞌcan ɨ Cɨríistuꞌ tɨ ajta Jesús puéꞌeen. 5Jiꞌnye aꞌɨ́j xu jitze maꞌcan ɨ Dios seríj néijmiꞌi tyaꞌancuriáaꞌ ɨ tɨ tyajamuatyáhuɨꞌrii, ɨ siaj jɨn tyihuoꞌtéꞌexaatyeꞌen ɨ tyeɨ́tyee, ajta ɨ siaj jɨn yoꞌitéej xáꞌraꞌnyij jeꞌej tɨ tyiꞌtɨ́j een, 6ajta aꞌɨ́jna ɨ nyúucariaꞌraꞌ ɨ Cɨríistuꞌ tyámuaꞌ xu tyaꞌancuriáaꞌ jaꞌmua tzajtaꞌ. 7Aꞌɨ́j pu jɨn quee tyiꞌtɨ́j jamoꞌtyáꞌɨtziityej ɨ tɨ jɨn Dios tyámuaꞌ tyajamuaatáꞌ meentyij siooj jachoꞌveꞌ aꞌájna xɨcáaraꞌ tɨ jitzán huataséjreꞌej ɨ tavástaraꞌ, aꞌɨ́jna ɨ Jesús tɨ ajta Cɨríistuꞌ puéꞌeen. 8Dios pu caꞌnyíjraꞌaj jamuaatáꞌsij siaj sij tyoꞌtáviicueꞌ ꞌasta naꞌaj quee néijmiꞌi tyeꞌentyipuáꞌrej, tɨꞌij quee aꞌtɨ́j tyiꞌtɨ́j jɨn jaꞌmua jitze tyíꞌpuaꞌrityeꞌej aꞌájna xɨcáaraꞌ jitze tɨꞌɨj uvéꞌnyej aꞌɨ́jna ɨ tavástaraꞌ, ɨ Jesús tɨ ajta Cɨríistuꞌ puéꞌeen. 9Dios pu aꞌyan tyaꞌróoꞌastej jeꞌej tɨ tyiꞌtɨ́j jɨn tyaꞌtóoraj, aꞌɨ́ɨ pu jamuaatajé siaj sij júurij jamuán ɨ yójraꞌ aꞌɨ́jna ɨ tavástaraꞌ ɨ Jesús tɨ ajta Cɨríistuꞌ puéꞌeen.
Pablo pu caꞌnyíjraꞌaj huoꞌtaꞌ mej mij quee ajtacɨ́ꞌcaꞌan
10Nyeꞌihuáamuaꞌ, nyúucaritzeꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ tavástaraꞌ ɨ Jesús tɨ ajta Cɨríistuꞌ puéꞌeen, aꞌyaa nu jéehua tyajaꞌmuahuaviij siaj juxaꞌaj sianaꞌaj tyáꞌmuaꞌreeriaj, siaj sij quee ajtacɨ́ꞌcaꞌan. Tyámuaꞌ xu tyíꞌtyechaj juxaꞌaj xuꞌuj tyiꞌmuaꞌastɨ́j, siajta juxaꞌaj sianaꞌaj tyoꞌxáꞌpuɨꞌɨntareꞌen. 11Aꞌyaa nu tyajáꞌmuaꞌixaatyeꞌ nyeꞌihuáamuaꞌ, jiꞌnye aꞌyaa nu tyáamuaꞌreeriꞌ, aꞌɨ́ɨmaj mu aꞌyan tyinaatéꞌexaaj ɨ maj Cloé jamuán ajaꞌchej, siaj jujɨ́ɨmuaꞌaj jujaaxɨejviꞌ. 12Aꞌyaa nu tyajáꞌmuaꞌixaatyeꞌ siaj séecan aꞌyan tyíꞌxaj yee: “Nyáaj nu Pablo jitze ajtyámaꞌcan.” Majta séecan aꞌyan tɨjɨn: “Nyajta nyáaj, Apolo nu jitze ajtyámaꞌcan.” Majta séecan aꞌyan tɨjɨn: “Nyáaj nu Pedro jitze ajtyámaꞌcan”; majta aꞌyan tɨjɨn: “Nyáaj nu Cɨríistuꞌ jitze ajtyámaꞌcan.” 13¿Nyiquij huatámuiꞌriacaꞌ ɨ Cɨríistuꞌ? ¿Nyiquij Pablo óotateehuacaꞌ jaꞌmua jɨmeꞌ? ¿Nyiquij muaꞌaj xáaɨꞌhuacaꞌ nyúucaritzeꞌ ɨ Pablo? 14Tyámuaꞌ nu tyaꞌtáꞌcaa ɨ Dios nyaj quee aꞌtɨ́j huáꞌɨɨriꞌ, sulu aꞌɨ́ɨjma nuꞌuj ɨ Crispo nyajta aꞌɨ́jcɨ ɨ Gayo. 15Aꞌɨ́j pu jɨn quee aꞌtɨ́j huatácɨꞌpej tɨ aꞌyan tyúuxajtaj yee nyenyúucaritzeꞌ pu huáɨꞌhuacaꞌ. 16Aꞌɨ́ɨjma nu nyajta huáꞌɨɨriꞌ ɨ tyeɨ́tyeristyamuaꞌmeꞌen aꞌɨ́jcɨ ɨ Estéfanas, canu máaj jamuaꞌreej nyaj séecan nyajtáhuaꞌaj huáꞌɨɨriꞌ, 17jiꞌnye capu ɨ Cɨríistuꞌ nyojoꞌtaꞌítyacaꞌ nyej nyij huóꞌɨɨraj, sulu nyej nyij huóꞌixaatyeꞌen ɨ nyúucariaꞌraꞌ ɨ Dios, ajta quee aꞌɨ́jna jɨn nyojoꞌtaꞌítyacaꞌ nyaj huápuɨꞌɨj tyuꞌyíꞌtɨn nyej nyij tyiꞌtɨ́j naa huáꞌuurej, mej mij quee jáꞌxaahuataj ɨ Cɨríistuꞌ tɨ huamuɨ́ꞌ ɨ cúruuj jitze.
Cɨríistuꞌ pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tɨ jɨn ɨ Dios néijmiꞌi tyámuaꞌ tyíꞌuurej
18Ɨ nyúucarij tyaj huáꞌixaatyeꞌ tɨ Cɨríistuꞌ huamuɨ́ꞌ huaꞌ jitze maꞌcan ɨ cúruuj jitze, aꞌyaa pu huaꞌnamuajrasteꞌ cuxáa quee tyiꞌtɨ́j jeꞌej tyiꞌtyáhuɨꞌrii aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj joꞌvátzɨj, maꞌ ajta aꞌíi pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ nyúucarij ɨ tɨ jɨn ɨ Dios tɨiꞌrátoosij. 19Aꞌyájna tɨꞌɨj tyéꞌyuꞌsiꞌ ɨ yuꞌxarij jitze tɨjɨn:
Nyáaj nu huojoꞌrɨeeraj ɨ maj jéehua tyoꞌmuaꞌreej
nyajta jaꞌpuaꞌrityeꞌen ɨ maj jɨn jéehua tyuꞌyíꞌtɨn.
20¿Joꞌnyij jeꞌej jéꞌeen aꞌɨ́jna ɨ tɨ jéehua tyoꞌmuaꞌreej, ɨ tɨ tyihuáꞌmuaꞌtyej, naꞌríij ɨ tɨ jaayíꞌtɨn tɨ tyuꞌtaxáj jeꞌej tɨ tyiꞌtɨ́j rɨnyij íiyan ɨ cháanacaj japua? Dios pu arí jaataséjratacaꞌ tɨquee tyiꞌtɨ́j huɨɨreꞌ ɨ maj jɨn jéehua tyoꞌmuaꞌreej aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj aꞌyan huacháatɨmee ɨ cháanacaj japua. 21Aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj aꞌyan séejreꞌ ɨ cháanacaj japua camu aꞌyan huarɨ́j mej mij jáamuaꞌtyij ɨ Dios, ajta jeꞌej tɨ aꞌɨ́ɨn tyihuoꞌtaséjra, aꞌyaa puꞌij ɨ Dios tyaaxáꞌpuɨꞌɨntarej tɨꞌij juxɨéꞌviꞌraꞌ jɨn huiꞌrátoonyij ɨ maj jaꞌantzaahuatyeꞌsij ɨ nyúucariaꞌraꞌ, ɨ nyúucarij tɨquee jeꞌej huatóomuaꞌaj aꞌɨ́ɨjma jimi.
22Ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan, aꞌyaa mu tyáꞌxɨeꞌveꞌej maj tyiꞌtɨ́j huaséj ɨ maj jɨn tyámuaꞌ tyoꞌtaséj, majta ɨ grecia maj jáꞌmaꞌcan, aꞌyaa mu tyáꞌhuoo maj jéehua tyojoꞌitéej muáꞌraꞌnyij, 23tyajta ityáj, aꞌɨ́j tu huáꞌixaatyeꞌ ɨ Cɨríistuꞌ ɨ maj jóꞌtatee ɨ cúruuj jitze. Aꞌíi puꞌij jeꞌej puaꞌaj huaꞌnamuajrasteꞌ aꞌɨ́ɨjma ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan, ajta aꞌɨ́ɨjma jimi ɨ maj séej chuéj japua jáꞌmaꞌcan, aꞌyaa pu huáꞌsejratyeꞌ tɨquee tyiꞌtɨ́j huɨɨreꞌ, 24majta aꞌɨ́ɨmaj ɨ Dios tɨ huoꞌtajé, tɨpuaꞌaj Israel maj jitze ajtyámaꞌcan, naꞌríij séej chuéj japua maj jáꞌmaꞌcan, aꞌɨ́jna ɨ Cɨríistuꞌ aꞌɨ́ɨ pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tɨ jɨn ɨ Dios jéehua tyuꞌyíꞌtɨn. 25Aꞌɨ́jna ɨ tɨ aꞌyan huáꞌsejratyeꞌ tɨquee jeꞌej huatóomuaꞌaj ɨ Dios jimi, jéetzeꞌ pu jaayíꞌtɨn quee ɨ huaꞌmuaꞌtziiraꞌaj ɨ maj jɨn jéehua tyuꞌyíꞌtɨn ɨ tyeɨ́tyee, ajta ɨ tɨ aꞌyan séejreꞌ ɨ Dios jimi tɨꞌɨj ɨ tɨquee uhuájcaꞌnyej, jéetzeꞌ pu uhuájcaꞌnyej quee aꞌchu maj uhuácacaꞌnyeꞌ néijmiꞌi ɨ tyeɨ́tyee.
26Nyeꞌihuáamuaꞌ, xuꞌhuóomuaꞌtzɨj tɨ ɨ Dios jamuaatajé, tyij siajta quee muiꞌij mu siaj jéehua tyoꞌmuaꞌreej íiyan tɨ tyíꞌmaꞌcan ɨ cháanacaj japua, caxu siajta muiꞌij mu siaj tyiꞌtɨ́j jɨn tyityatatyíj nusu ɨ maj aꞌɨ́ɨjma jitze eerámaꞌcan ɨ maj jéehua juxɨeꞌveꞌ. 27Ajta aꞌyájna, Dios pu aꞌɨ́ɨjma antyíhuo ɨ maj aꞌyan tyihuáꞌxaj yee maj quee tyojóꞌitej, taꞌij huoꞌtatyéviꞌraꞌastaj aꞌɨ́ɨjma ɨ maj aꞌyan tyúusejrataj tɨjɨn jéehua mu tyojóꞌitej, Dios pu ajta aꞌɨ́ɨjma antyíhuo ɨ maj quee tyiꞌtɨ́j jɨn antyúumuaꞌreej tɨꞌij ajta huoꞌtatyéviꞌraꞌastaj aꞌɨ́ɨjma ɨ maj vaꞌcán jɨn tyityatatyíj. 28Dios pu huaꞌantyíhuoj aꞌɨ́ɨjma ɨ tyeɨ́tyee ɨ maj quee huaꞌxɨeꞌveꞌ, majta ɨ maj quee jéehua juxɨeꞌveꞌ ɨ cháanacaj japua, aꞌyájna matɨꞌɨj ɨ maj quee tyiꞌtɨ́j jeꞌej tyíꞌmuaꞌreej, tɨꞌij huaꞌantyipuáꞌrityeꞌen aꞌɨ́ɨjma ɨ maj tyityatatyíj. 29Aꞌyaa pu quee aꞌtɨ́j tyóotzaahuatyeꞌ ɨ Dios jimi. 30Ajta ɨ Dios pu arí muaꞌajmaj jamuaꞌajtyáhuii ɨ Cɨríistuꞌ jimi, aꞌyaa pu ajta jáaruuj tɨꞌij ɨ Cɨríistuꞌ aꞌɨ́ɨn puéꞌeenyeꞌ ɨ tyaj jɨn maꞌumuámuaꞌreꞌ, tɨ ajta tajapuá huatányuunyij, ɨ tyaj jɨn huátajajcuareꞌen, ajta tyej tyij taxáahuaj mahuatyuꞌuucaj. 31Aꞌɨ́j pu jɨn, aꞌyájna tɨꞌɨj tyéꞌyuꞌsiꞌ tɨjɨn: “Tɨpuaꞌaj aꞌtɨ́j jaxɨeꞌvaꞌaj tɨ óotzaahuatyeꞌej, cheꞌ aꞌyan huárɨnyij aꞌɨ́jna jɨmeꞌ jeꞌej tɨ ɨ tavástaraꞌ tyámuaꞌ tyaatáꞌ.”
2Ɨ nyúucarij tɨ aꞌɨ́jna áꞌxaj ɨ Cɨríistuꞌ ɨ maj jóꞌtatee
1Nyeꞌihuáamuaꞌ, nyatɨꞌɨj ujóꞌmej nyej nyij jamuaatéꞌexaatyeꞌen ɨ nyúucariaꞌraꞌ ɨ Dios, canu aꞌɨ́jna jɨn tyajamuáaꞌixaa ɨ nyúucarij tɨ naa huánamuajrii, nusu yaa tɨꞌɨj ɨ tɨ jéehua tyuꞌyíꞌtɨn. 2Ajta nyatɨꞌɨj jaꞌmua jamuán ajoꞌtyávaacaꞌaj, canu máaj tyiꞌtɨ́j muaꞌreerimuꞌcaꞌaj sulu aꞌɨ́j nuꞌuj ɨ Jesús tɨ ajta Cɨríistuꞌ puéꞌeen, ɨ maj jóꞌtatee ɨ cúruuj jitze. 3Aꞌáa nu joꞌtyéechaxɨj jaꞌmua jimi nyetyenyaxáahuataj nyajta tyenyevivéesimeꞌej, jiꞌnye nyetyiꞌtzɨɨnyaꞌcaꞌaj. 4Ajta nyatɨꞌɨj jamuaatajé nyajta jamuáaꞌixaa ɨ nyúucarij, canu aꞌɨ́j jɨn tyajamuáaꞌixaa ɨ nyúucarij tɨ naa tyojóꞌiteeriꞌij, nyej nyij jamuaꞌantyimueꞌtɨn. Sulu aꞌyaa nu tyajamuaꞌantyimueꞌtɨj nyajaꞌmuaséeratyaꞌaj nyaj aꞌɨ́jna jitze arányacaꞌnyej ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios nyajta aꞌɨ́jcɨ jitze ɨ tɨ jɨn néijmiꞌi putyíꞌuurej, 5taꞌaj ij ɨ siaj jɨn tyáꞌtzaahuatyeꞌ aꞌɨ́j jitze aróocaꞌnyej ɨ tɨ jɨn ɨ Dios néijmiꞌi putyíꞌuurej, tɨꞌij quee aꞌɨ́jna jitze aróocaꞌnyaj ɨ tyétyacaa maj jɨn tyíꞌmuaꞌreej.
Dios pu jaataséjratacaꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨ aviitziꞌhuacaꞌaj aꞌɨ́jcɨ jitze maꞌcan ɨ ju júuricamej
6Majta aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj meríj néijmiꞌi jóꞌitej ɨ maj jitzán tyáꞌtzaahuatyeꞌ, aꞌɨ́ɨ mu xaa aꞌɨ́jna jɨn tyajamuáaꞌixaa ɨ nyúucarij jɨmeꞌ tɨ naa tyojóꞌiteeriꞌij. Ajta aꞌɨ́jna ɨ nyúucarij capu aꞌyan maꞌcan ɨ cháanacaj japua, capu ajta huaꞌ jitze maꞌcan aꞌɨ́ɨjma ɨ maj tyíꞌijta ɨ maj majta meríj yoꞌrɨésij ɨ maj jɨn putyíꞌuurej. 7Aꞌɨ́ɨ pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tɨ néijmiꞌi tyíꞌmuaꞌreej, tɨ ajta aviitziꞌhuacaꞌaj ɨ Dios jimi jájcuaj ɨmuáj tɨ aꞌyan tyaaxáꞌpuɨꞌɨntarej tɨꞌij táacɨꞌtyij ityájma aꞌɨ́jna ɨ tɨ huápuɨꞌɨj naa huaséꞌrin. 8Aꞌíi pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ maj quee yóꞌitej ɨ maj tyíꞌijta íiyan ɨ cháanacaj japua, jiꞌnye tɨpuaꞌaj meyoꞌiteej, camu yoꞌtatáanyijcheꞌ ɨ tavástaraꞌ, ɨ tɨ ajta huápuɨꞌɨj naa huaséꞌrin. 9Ajta aꞌyájna tɨꞌɨj tyéꞌyuꞌsiꞌ tɨjɨn:
Dios pu arí tyámuaꞌ tyúꞌruuj aꞌɨ́ɨjma jimi ɨ maj jaxɨeꞌveꞌ,
tyiꞌtɨ́j tɨquee xu aꞌnáj aꞌtɨ́j meꞌyeꞌsej tɨ ajta quee aꞌtɨ́j aꞌnáj meꞌyaꞌnamuaj,
jeꞌej tɨquee ajta aꞌtɨ́j tyéꞌmiteerasteꞌ.
10Aꞌíi pu aꞌɨ́ɨn tyiꞌpuéꞌeen ɨ tɨ Dios tyitaataséjratyej aꞌɨ́jcɨ jitze maꞌcan ɨ júuricamaꞌraꞌ, jiꞌnye ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios néijmiꞌi pu tyíꞌsej, ajta néijmiꞌi muaꞌreej ɨ tɨ huápuɨꞌɨj aviitziꞌ ɨ Dios jimi.
11¿Aꞌtanyíj pújoorej tɨ jamuaꞌreej jeꞌej tɨ tyíꞌmuaꞌtzej sɨ́ɨj ɨ ajta sɨ́ɨj ɨ tyáatɨꞌ? Aꞌɨ́ɨ puꞌuj jamuaꞌreej ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ tyáataj. Aꞌyaa pu chaꞌtaj naꞌaj een ɨ Dios jimi, aꞌɨ́ɨ puꞌuj jamuaꞌree ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios jeꞌej tɨ tyiꞌtɨ́j jimi tyíꞌsejreꞌ. 12Tyajta ityáj catu aꞌɨ́j ancuriáaꞌ ɨ júuricamej tɨ aꞌyan séejreꞌ ɨ cháanacaj japua, sulu ɨ aꞌɨ́j tu ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios, tyej tyij yoꞌitéej táꞌraꞌnyij jeꞌej tɨ Dios juxɨéꞌviꞌraꞌ jɨn tyámuaꞌ tyitaatáꞌ. 13Aꞌyaa tu tyíꞌxaj aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ nyúucarij tɨ taamuáꞌtyej ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios, catu aꞌɨ́jna huáꞌixaatyeꞌ ɨ tyaj tajɨ́ɨmuaꞌaj tyoꞌmuaꞌreej. Aꞌyaa tu tyihuáꞌixaatyeꞌ tyiꞌtɨ́j tɨ aꞌɨ́j jitze eerámaꞌcan ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios aꞌɨ́ɨjma ɨ tɨ huaꞌ jitzán séejreꞌ ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios.
14Ajta aꞌɨ́jna ɨ tɨquee jitzán séejreꞌ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios, capu jaꞌancuriáaꞌsij tyiꞌtɨ́j tɨ aꞌáa jáꞌmaꞌcan ɨ júuricamaꞌraꞌ jimi ɨ Dios, jiꞌnye capu tyiꞌtɨ́j huɨɨreꞌ aꞌɨ́jna jimi ɨ aꞌtɨ́j. Capu ɨꞌríj tɨ yoꞌitéej jáꞌraꞌnyij, jiꞌnye aꞌyaa pu tyúuxɨeꞌveꞌ tɨ ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios jitze aróocaꞌnyej, tɨꞌij joꞌtámiteerasteꞌ jeꞌej tɨ huatóomuaꞌaj. 15Ajta ɨ tɨ jitzán séejreꞌ ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios, néijmiꞌi pu tyíꞌsej ajta néijmiꞌi tyojóꞌitej, ajta quee aꞌtɨ́j huatácɨꞌpej tɨ aꞌɨ́j ooxɨ́jtyeꞌen. 16Jiꞌnye aꞌyaa pu tyéꞌyuꞌsiꞌ ɨ yuꞌxarij jitze tɨjɨn: “¿Aꞌtanyíj júꞌmuaꞌree jeꞌej tɨ tyíꞌmuaꞌtzej ɨ tavástaraꞌ?” ¿Aꞌtanyíj jaayíꞌtɨn tɨ tyáamuaꞌtyej? Ajta aꞌyájna, ityáj tu jájchaꞌɨj ɨ muaꞌtzíiriaꞌraꞌ ɨ Cɨríistuꞌ.
3Tyaj néemiꞌij tyíꞌmuarɨeꞌ ɨ Dios jimi
1Nyeꞌihuáamuaꞌ, capu huatáɨꞌriitariacaꞌ nyaj aꞌyan tyajamuaatéꞌexaatyeꞌen tɨꞌɨj aꞌɨ́ɨjma ɨ tɨ arí huaꞌ jitze séejreꞌ ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios, sulu aꞌyaa nuꞌuj tɨꞌɨj aꞌɨ́ɨjma ɨ maj moochán jitzán ajtyáhuiixɨj ɨ Cɨríistuꞌ. 2Tyiꞌtɨ́j nu jamuaamuaꞌtyej tɨquee tyésiꞌ, aꞌyájna matɨꞌɨj ɨ unyáaqueꞌej léechij manaꞌaj tyéiꞌtyeꞌ, jiꞌnye capu eexúj yóꞌjapuɨꞌraꞌ ɨ cueꞌráj, caxu siajta seexúj muaꞌaj yóꞌjapuɨꞌraꞌ ɨ cueꞌráj, 3jiꞌnye caxu jucaꞌnyej. Ajta tɨꞌɨj ooj jaꞌmua tzajtaꞌ séjreꞌej ɨ siaj óochueereꞌ, siajta jujaaxɨejviꞌraj, aꞌyaa pu huatóomuaꞌaj siaj quee xu jucaꞌnyej, jiꞌnye aꞌyaa xu rɨcɨj matɨꞌɨj aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj aꞌyan séejreꞌ ɨ cháanacaj japua. 4Tɨpuaꞌaj sɨ́ɨj aꞌyan tyíꞌxajtaj yee: “Nyáaj nu Pablo jitze ajtyámaꞌcan”, ajta ɨ sɨ́ɨj aꞌyan tɨjɨn: “Nyajta nyáaj, Apolo nu jitze ajtyámaꞌcan”, aꞌyaa xu rɨcɨj matɨꞌɨj aꞌɨ́ɨmaj ɨ tyétyacaa ɨ maj aꞌyan séejreꞌ ɨ cháanacaj japua.
5Cheꞌ aꞌyáanaꞌaj, ¿jiꞌnye aꞌtanyíj puéꞌeen aꞌɨ́jna ɨ Apolo? ¿Aꞌtanyíj puéꞌeen ɨ Pablo? Ityáj tu jahuɨɨreꞌ ɨ tavástaraꞌ, aꞌyaa xu een jɨmeꞌ tyáꞌantzaahuaj ɨ tavástaraꞌ jimi. Aꞌyaa tu rɨcɨj jeꞌej tɨ aꞌɨ́ɨn tyitaataꞌíj séej ajta séej. 6Nyáaj nu tyuꞌhuástej, ajta ɨ Apolo pu tyúꞌipuaj, ajta ɨ Dios pu jaahuósiꞌriꞌ tɨꞌij huácɨɨrej ɨ tɨ huahuástiꞌhuacaꞌ. 7Aꞌɨ́j pu jɨn aꞌɨ́jna ɨ tɨ tyuꞌhuástej, ajta ɨ tɨ tyúꞌipuaj, camu tyiꞌtɨ́j jɨn juxɨeꞌveꞌ, sulu aꞌɨ́ɨ pu ɨ Dios ɨ tɨ jaahuásiꞌriꞌ tɨꞌij huácɨɨrej, aꞌɨ́ɨ pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tɨ juxɨeꞌveꞌ. 8Ɨ maj tyíꞌhuasteꞌ majta ɨ maj tyíꞌipuaj, juxaꞌaj muꞌuj een, ajta ɨ Dios pu aꞌyan tyihuoꞌtáꞌsij jeꞌej tɨ sɨ́ɨj ajta sɨ́ɨj tyuꞌmuárɨej. 9Néijmiꞌi tu tyíꞌmuarɨeꞌ ɨ Dios jimi, siajta muaꞌaj aꞌyaa xu tyíꞌhuɨɨreꞌ tɨꞌɨj joꞌtɨj tyajáꞌhuastiꞌ siajta tɨꞌɨj chiꞌij maj jaꞌajtaahuaj Dios tɨ jaꞌaꞌrij. 10Nyajta nyáaj, nyáaj nu aꞌyan tyíꞌmuarɨeꞌ tɨꞌɨj aꞌtɨ́j tɨ chiꞌij ájtaahuaj, ɨ tɨ Dios aꞌyan tyinaataꞌíj nyej nyij jaꞌtátaahuaxɨꞌɨn aꞌɨ́jna ɨ tɨ japuan ájtaavijhuaj ɨ jáxuꞌuj, ajta sɨ́ɨj pu japuan tyáꞌajtaahuaj. Ajta aꞌyan tyúuxɨeꞌveꞌ tɨ sɨ́ɨj ajta sɨ́ɨj tyámuaꞌ tyuꞌmuárɨeꞌen, 11jiꞌnye capu aꞌtɨ́j pújoorej tɨ ajtáhuaꞌaj séej atátaahuaj tɨꞌɨj ɨ tɨ arí atátaavijhuaj ɨ tɨ aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ Jesús tɨ ajta Cɨríistuꞌ puéꞌeen. 12Aꞌíjna jitze ɨ taꞌtátaavijhua pu ɨꞌríj tɨ aꞌtɨ́j tyiꞌtɨ́j japuan ájtaahuaj, tɨpuaꞌaj ooroj jɨmeꞌ, nusu pláataj jɨmeꞌ, naꞌríij tyetyéj jɨmeꞌ tɨ huápuɨꞌɨj tyáꞌnajchij, naꞌríij cɨyéj jɨmeꞌ, nusu ɨxáj jɨmeꞌ caꞌ huáacɨxaꞌaj jɨmeꞌ, 13aꞌyaa pu tyiꞌséereꞌej jaꞌmej jeꞌej tɨ sɨ́ɨj ajta sɨ́ɨj tyuꞌmuárɨej aꞌájna xɨcáaraꞌ jitze, tɨꞌɨj néijmiꞌi tyeꞌentyipuáꞌrij, jiꞌnye aꞌájna xɨcáaraꞌ jitze tɨéj pu uvéꞌnyesij, aꞌɨ́ɨ pu jaatyámuaꞌsij tɨpuaꞌaj xáꞌpuɨꞌ metyuꞌmuárɨej sɨ́ɨj ajta sɨ́ɨj. 14Tɨ puaꞌaj jeꞌej tɨ sɨ́ɨj tyuꞌmuárɨej tyoꞌtáviicueꞌ ɨ tɨéj tzajtaꞌ, aꞌyaa pu tyáꞌcɨꞌtyij ɨ aꞌtɨ́j jeꞌej tɨ tyaꞌráanajchi. 15Naꞌríij tɨpuaꞌaj huatyátanyij ɨ tɨ jaꞌajtaahuacaꞌ, yoꞌrɨésij ɨ tɨ tyuꞌmuárɨej, ajta ɨ aꞌtɨ́j aꞌyaa pu éenyeꞌej jaꞌmej tɨꞌɨj ɨ aꞌtɨ́j tɨ xɨéꞌchuiꞌ jáahuɨɨ ɨ tɨéj tzajtaꞌ.
16¿Nyij sequée jamuaꞌreej siaj muaꞌaj aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ chiꞌraꞌan ɨ Dios, tɨ ajta jaꞌmua tzajtaꞌ séejreꞌ ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios? 17Tɨpuaꞌaj aꞌtɨ́j jaatyúꞌuunaj ɨ chiꞌraꞌan ɨ Dios, Dios pu jaꞌantyipuáꞌrityeꞌsij aꞌɨ́jcɨ ɨ aꞌtɨ́j, jiꞌnye ɨ chiꞌraꞌan ɨ Dios naa pu arí een, ajta aꞌɨ́jna ɨ chiꞌraꞌan muaꞌaj xu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen.
18Cheꞌ quee aꞌtɨ́j jucuanamuaj, tɨpuaꞌaj sɨ́ɨj tɨ jaꞌmua jitze ajtyámaꞌcan aꞌyan tyóotzaahuatyeꞌej tɨ jéehua tyojóꞌitej íiyan tɨ tyíꞌmaꞌcan cháanacaj japua, cheꞌ aꞌyan huárɨnyij tɨꞌɨj ɨ tɨquee tyiꞌtɨ́j muaꞌreej, taꞌaj ij jɨꞌréꞌcan jɨmeꞌ aꞌɨ́ɨn puéꞌeenyeꞌej táꞌraꞌnyij ɨ tɨ jéehua tyojóꞌitej. 19Jiꞌnye ɨ maj jɨn tyuꞌyíꞌtɨn íiyan ɨ cháanacaj japua capu tyiꞌtɨ́j huɨɨreꞌ ɨ Dios jimi. Aꞌyaa pu tyéꞌyuꞌsiꞌ ɨ yuꞌxarij jitze tɨjɨn: “Dios pu huaꞌviviꞌran aꞌɨ́ɨjma ɨ maj jéehua tyuꞌyíꞌtɨn aꞌɨ́jna jɨmeꞌ ɨ maj tyíꞌhueꞌtacaa.” 20Aꞌyaa pu ajta tyéꞌyuꞌsiꞌ tɨjɨn: “Tavástaraꞌ pu jamuaꞌreej tɨquee tyiꞌtɨ́j huɨɨreꞌ jeꞌej maj tyíꞌmuaꞌtzej ɨ maj jéehua huápuɨꞌɨj tyojóꞌitej.” 21Aꞌɨ́j pu jɨn, cheꞌ quee aꞌtɨ́j óotzaahuatyeꞌej aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ tɨ séej jimi ɨ tyáataj ajtyámaꞌcan, jiꞌnye néijmiꞌi pu jaꞌmua jimi tyíꞌmaꞌcan. 22Pablo, Apolo, Pedro, ɨ cháanacaj, ɨ júuricamej, jeꞌej tɨ tyiꞌtɨ́j rɨcɨj ijíij, jeꞌej tɨ ooj atyojoꞌréꞌnyesij, néijmiꞌi pu jaꞌmua jimi tyíꞌmaꞌcan, 23siajta muaꞌaj, aꞌɨ́j xu jitze ajtyámaꞌcan ɨ Cɨríistuꞌ, ajta ɨ Cɨríistuꞌ aꞌɨ́j pu jitze ajtyámaꞌcan ɨ Dios.
4Ɨ maj jɨn tyíꞌmuarɨeꞌ aꞌɨ́ɨmaj ɨ Dios tɨ huaꞌantyíhuoj
1Aꞌyaa pu tyúuxɨeꞌveꞌ siaj aꞌyan tojoꞌmuaꞌraj ityájma tɨꞌɨj ɨ aꞌtyán maj jahuɨɨreꞌ ɨ Cɨríistuꞌ, tyaj aꞌɨ́j jɨn antyítamuaꞌreej tyej tyij jamuáamuaꞌtyej ɨ tɨ aviitziꞌ ɨ Dios jimi. 2Ajta aꞌyájna, aꞌɨ́jna ɨ maj tyiꞌtɨ́j jaaꞌíjcaj, aꞌyaa pu tyúuxɨeꞌveꞌ tɨ tyámuaꞌ tyuꞌtóosejrataj mej mij jitzán tyíꞌcaꞌnyej. 3Ajta nyéetzij jimi, capu nyejitzé juxɨeꞌveꞌ tɨpuaꞌaj muaꞌaj sianoꞌxɨ́jtyeꞌen, naꞌríij aꞌɨ́ɨmaj manoꞌxɨ́jtyeꞌen ɨ maj tyityatatyíj. Canu nyajta nyasɨ́ɨj áꞌnyaxɨjtyeꞌen. 4Aꞌyaa puꞌuj, tɨpuaꞌaj nyequee jeꞌej puaꞌaj tyíꞌmuaꞌaxcaj nyaj jɨmeꞌ, capu aꞌyan huatóomuaꞌaj yee nuꞌríj xáꞌpuɨꞌ een ɨ Dios jimi. Tavástaraꞌ pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tɨ náꞌxɨjtyeꞌen. 5Aꞌɨ́j pu jɨn, caxu tyiꞌtɨ́j áꞌxɨjtyaꞌaj tɨꞌɨj quee xu atyojoꞌreꞌnyáavaꞌcaj, setyuꞌchóꞌveꞌ ꞌasta naꞌaj quee uvéꞌnyej aꞌɨ́jna ɨ tavástaraꞌ, tɨꞌij aꞌɨ́ɨn jaataséjrataj ɨ tɨ juꞌavaatacaꞌaj ɨ tɨ́caꞌristeꞌ, aꞌɨ́ɨ pu ajta jaataséjrataj jeꞌej maj tyíꞌmuaꞌtzej ɨ tyeɨ́tyee. Aj puꞌij ɨ Dios tyámuaꞌ tyihuoꞌtáꞌsij jeꞌej tɨ tyáꞌcɨꞌpuaj séej ajta séej.
6Nyeꞌihuáamuaꞌ, aꞌyaa nu tyajáꞌmuaꞌixaatyeꞌ siaj sij tyámuaꞌ huárɨnyij, nyajta jaꞌmuaꞌséeratyeꞌej jeꞌej tɨ rɨcɨj aꞌɨ́jna ɨ Apolo nyajta nyáaj. Aꞌyaa nu tyajáꞌmuaꞌixaatyeꞌ siaj sij aꞌyan huárɨnyij jeꞌej tyaj ityáj rɨcɨj, siaj sij quee aꞌyan rɨjcaj jeꞌej tɨquee tyéꞌyuꞌsiꞌ, ajta tɨꞌij quee aꞌtɨ́j óotzaahuatyeꞌej, nusu siaj séej tyámuaꞌ tyíꞌxajtaj siajta séej áꞌxaahuataj. 7¿Aꞌtanyíj tyámuaꞌ tyíꞌmuaxaj ɨ séecan tzajtaꞌ ɨ tyeɨ́tyee? ¿Tyiꞌtanyí péjchaꞌɨj tɨquee ɨ Dios muaatáꞌ? Ajta tɨpuaꞌaj ɨ Dios néijmiꞌi tyimuaatáꞌ, ¿jiꞌnye een jɨmeꞌ aꞌyan petyáꞌtzaahuatyeꞌ cuxáa asɨ́ɨj pupáaꞌuureej?
8Xuꞌríj muaꞌaj huoochíjtyaanyiꞌtacaꞌ, siajta seríj néijmiꞌi tyíꞌijchaꞌɨj tyiꞌtɨ́j siaj jeꞌej tyíꞌxɨeꞌveꞌ, ajta aꞌyan jaꞌmuaꞌasej siaj muaꞌaj seríj tyíꞌijta, siajta quee cheꞌ ityájma taꞌtamuáꞌreꞌrii. Aꞌtzúj cuj aꞌyan tyiꞌjaꞌyájnatan, tyej tyij ityáj jaꞌmua jamuán tyuꞌtaꞌíjtaj. 9Aꞌɨ́j pu jɨn aꞌyan tyináꞌmiteerasteꞌ, tɨ ityájma ɨ tyaj huataꞌítyiꞌriꞌhuacaꞌ, Dios pu aꞌáa tojoꞌtyáhuii joꞌtɨj quee jóoxɨeꞌveꞌ, cuxáa meríj pu taatamuaꞌaj yee tyicheꞌ huácuiꞌiihuaj. Tuꞌríj aꞌtzísiꞌ huáꞌsejratyeꞌ néijmiꞌcaa ɨ maj tajapuá jáꞌsejreꞌ, tyajta huaꞌ jimi ɨ maj aꞌyan huacháatɨmee ɨ cháanacaj japua. 10Tyajta ityáj, aꞌɨ́jna jɨmeꞌ ɨ tyaj aꞌyan tyáꞌhuɨɨreꞌ ɨ Cɨríistuꞌ, aꞌyaa mu tyíꞌtaxaj tyaj nuꞌuj tatɨmueꞌ, siajta muaꞌaj, ɨ Cɨríistuꞌ jitze maꞌcan tyámuaꞌ xu metyityoomuámuaꞌreꞌ. Capu tacaꞌnyistiꞌ ityájma, siajta muaꞌaj néijmiꞌi xu jɨn tyéꞌviicueꞌ. Majta ityájma matáꞌxaahuaj, majta muaꞌajmaj mu jamuáꞌtyeseꞌ. 11Tɨꞌɨj naꞌaj yatɨj jeꞌréꞌnyej ajta ijíij, aꞌyaa tuꞌuj tyanaꞌaj tyaꞌajpuéjtzij aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ tyaj tajcuj, tyajta iꞌcuj, ajta cáanarij tyitáꞌɨtziityeꞌ, jeꞌej mu puaꞌaj táꞌmuaꞌraj ɨ tyeɨ́tyee, tyajta quee maꞌjaꞌchej, 12tyajta cuaꞌnaj tyatɨꞌɨjtá tyíꞌmuarɨeꞌej. Ɨ maj jeꞌej puaꞌaj tyíꞌtaxaj tyámuaꞌ tu ityáj tyihuoꞌtájeevij, jeꞌej mu puaꞌaj taꞌuurej, tyajta ityáj néijmiꞌi tu tyéꞌviicueꞌ. 13Ajta matɨꞌɨjta ɨ tyeɨ́tyee jeꞌej puaꞌaj tyíꞌtaxajtaj, tyámuaꞌ tuꞌuj ityáj tyihuoꞌtájeevij. Aꞌyaa mu tojoꞌmuaꞌraj tɨꞌɨj tyiꞌtɨ́j tɨquee cheꞌ tyíꞌhuɨɨreꞌ íiyan ɨ cháanacaj japua. Aꞌyaa muꞌuj manaꞌaj mij ijíij tyityaajúꞌ.
14Canu aꞌɨ́j jɨn tyajáꞌmuayuꞌseꞌ nyej nyij jamuaatatyéviꞌraꞌastaj, sulu nyej nyij tyámuaꞌ tyajamuaatáꞌitɨɨj, aꞌyájna nyatɨꞌɨj ɨ nyiyóojmuaꞌ, jiꞌnye jéehua nu jáꞌmuaxɨeꞌveꞌ. 15Tyij mequee mamueꞌtɨ́j tyajamuáamuaꞌaj ɨ Cɨríistuꞌ jitze maꞌcan, maj siajta quee muiꞌcaa tyitáatastyamuaꞌ. Nyáaj nu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ siaj jajtáataj ɨ Cɨríistuꞌ jitze maꞌcan, jiꞌnye nyáaj nu jamuáaꞌixaa ɨ nyúucarij tɨ jɨn Dios jamuiꞌrátoonyij, siaj sij jitzán ajtyáhuiixɨj ɨ Cɨríistuꞌ. 16Aꞌɨ́j nu jɨn aꞌyan jéehua tyajaꞌmuahuaviij siaj aꞌyan tyityaajúꞌcaj nyatɨꞌɨj nyáaj.
17Aꞌɨ́j nu jɨn jaꞌmua jimi jaataꞌítyacaꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ Timoteo, ɨ nyaj huápuɨꞌɨj jaxɨeꞌveꞌ, nyajta yoꞌpuáaraꞌan puéꞌeen ɨ tavástaraꞌ jitze maꞌcan. Aꞌɨ́ɨ pu jamoꞌtámuaꞌreeritziꞌtyeꞌej jeꞌej nyaj tyiꞌtyínyechaꞌɨj ɨ Cɨríistuꞌ jimi tɨ ajta Jesús puéꞌeen, ajta jeꞌej nyaj tyihuáꞌmuaꞌtyej néijmiꞌqueꞌ joꞌmaj jóosɨꞌrii. 18Séecan xu muaꞌaj seríj óotzaahuatyeꞌ, aꞌyan setyiꞌmuaꞌastɨj yee canu cheꞌ aꞌnáj amojoꞌtyésejra, 19ajta tɨpuaꞌaj ɨ tavástaraꞌ aꞌyan tyaꞌránajchij, nyáaj nu jiyeꞌtzín aꞌáa jaꞌtanyésij jaꞌmua jimi. Aj nu nyij huaꞌsejran ɨ maj jéehua óotzaahuatyeꞌ, majta aꞌyan tyiꞌtɨ́j uuriaj mej quee aꞌɨ́j manaꞌaj jeꞌej maj tyíꞌxaj. 20Jiꞌnye joꞌtɨj ɨ Dios tyejéꞌijtaj, capu nyúucarij naꞌaj jɨn tyíꞌijta, sulu ɨ tɨ ajta néijmiꞌi jɨn putyíꞌuurej. 21¿Jiꞌnye setyáꞌxɨeꞌveꞌ muaꞌaj, nyiquij nyaj aꞌɨ́jna jɨn ujóꞌmeꞌen nyej nyij puéjtzij jamuaataꞌan, naꞌríij nyaj aꞌɨ́j jɨn jamojoꞌtyéesej nyajaꞌmuaxɨéꞌveꞌej, nyajta jamuaꞌcuꞌváaj nyetyajamuáaꞌixaatyeꞌen?
5Siaj joꞌxɨ́jtyeꞌen ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj tyiꞌtyúuchaꞌɨj
1Aꞌyaa pu tyúꞌmuaꞌreeritziꞌhuacaꞌ tɨ sɨ́ɨj tɨ jaꞌmua jimi ajtyámaꞌcan juxanaꞌcɨreꞌ aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ tɨ jamuán huiꞌcaa ɨ tɨ jatyéviꞌtɨn ɨ táatajraꞌ. Huápuɨꞌɨj pu aꞌɨ́jna jeꞌej puaꞌaj namuajreꞌ, majta ɨ maj quee tyáꞌtzaahuatyeꞌ camu aꞌyan rɨcɨj. 2Maj siajta muaꞌaj, aꞌɨ́j xu jɨn óotzaahuatyeꞌ, aꞌyaa pu tyuuxɨéꞌvaꞌcaj siaj aꞌɨ́j jɨn huatóoxaamujrityeꞌen. Aꞌtɨ́j tɨ aꞌyan tyiꞌtyúuchaꞌɨj, siataꞌaj quee cheꞌ jatáꞌcareꞌen tɨ jaꞌmua jamuán séjreꞌej. 3Ajta nyéetzij jɨmeꞌ, tyij nyequee nyajta jaꞌmua jamuán ajoꞌtyéjvee, ɨ nyajúuricamej pu jaꞌmua tzajtaꞌ séejreꞌ, cuxáa nyaj jaꞌmua jamuán ajoꞌtyávaacaj, nuꞌríj nyij aꞌyan tyoꞌxɨ́jtyej aꞌɨ́jcɨ ɨ aꞌtɨ́j tɨ aꞌyan rɨcɨj. 4Siatɨꞌɨjtá muaꞌaj tyúusɨɨreꞌen, nyáaj nu jamuán séeriaꞌaj naꞌmej ɨ nyaj júuricamej jɨmeꞌ, ajta ɨ tavástaraꞌ tɨ jɨn néijmiꞌi putyíꞌuurej aꞌɨ́ɨ pu ajta jaꞌmua tzajtaꞌ séeriaꞌaj jaꞌmej. Aj puꞌij aꞌɨ́jcɨ jitze maꞌcan ɨ tavástaraꞌ Jesús, 5cheꞌ ɨ tyáatɨꞌ huatátuiiriꞌhuaj ɨ tyiyáaruꞌ jimi, taꞌaj ij ɨ tyéviraꞌ joꞌpuáꞌrixɨꞌɨn, ajta júuricamaꞌraꞌ huatyáꞌɨtzeereꞌen ɨ Dios jimi aꞌájna xɨcáaraꞌ tɨ jitzán uvéꞌnyesij ɨ tavástaraꞌ.
6Caxu muaꞌaj aꞌɨ́j jɨn huatóocɨꞌpuaj siaj sij aꞌɨ́jcɨ jɨn óotzaahuatyeꞌej. Jiꞌnye xuꞌríj aꞌyan tyáꞌmuaꞌreej tɨjɨn: “Cɨ́ɨraꞌtzuj ɨ levaduuraj néijmiꞌi pu tyináxcaj ɨ cuéjtzij.” 7Aꞌɨ́j xu jɨn siataꞌaj majúurɨeenyij aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨ míꞌmaꞌcan ɨ tɨ jamojoꞌjɨpuaj, siataꞌaj sij huóojajcuareꞌen tɨꞌɨj aꞌɨ́jna ɨ cuéjtzij tɨquee tyiꞌtɨ́j áꞌnaxcaj. Aꞌyaa xu muaꞌaj een tɨꞌɨj ɨ páan tɨquee levaduuraj áꞌnaxcaj ɨ maj jacuaꞌcaa aꞌájna xɨcáaraꞌ jitze ɨ maj jitzán hueꞌrájtoo ɨ maj Egipto jáꞌmaꞌcantacaꞌaj. Jiꞌnye puꞌríj ɨ Cɨríistuꞌ huatóomuꞌvejritacaꞌ tajitzé maꞌcan tɨꞌij quee puéjtzij táacɨꞌtyij. 8Aꞌɨ́j pu jɨn tyicheꞌ tyuꞌyéꞌestej tyaj tyeríj taxáahuaj séejreꞌ, aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ páan tɨquee levaduuraj áꞌnaxcaj, ɨ tɨ aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ táꞌtzaahuatyiꞌreꞌ ajta ɨ tɨ jɨꞌréꞌcan jɨmeꞌ, cheꞌ quee cheꞌ aꞌɨ́jna ɨ levaduuraj tɨ míꞌmaꞌcan, ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een ajta ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj tyúꞌuurej.
9Nuꞌríj aꞌyan tyajamuaatéꞌexaa séej jitze ɨ yuꞌxarij ɨ nyaj jamuaataꞌítyiꞌriꞌ siaj quee huaꞌ jamuán tyíꞌxajtaj ɨ maj juxanaꞌcɨreꞌ. 10Aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ nyúucarij canu aꞌyan jaatamuaꞌaj yee siataꞌaj sij néijmiꞌcaa jimi ajtácɨɨnyej ɨ maj íiyan juxanaꞌcɨreꞌ ɨ cháanacaj japua, nusu ɨ maj huápuɨꞌɨj tyíꞌnyacuaꞌaj, naꞌríij ɨ mej tyíꞌnahuaꞌ, caꞌ ɨ maj sáanturij naꞌmichej, siataꞌaj sij aꞌyan huárɨnyiicheꞌ, aꞌyaa pu tyuuxɨéꞌvaꞌcaj siaj iirácɨɨnyej ɨ cháanacaj japua. 11Aꞌyaa nu jaatamuaꞌaj ɨ nyaj tyajamuaataꞌítyiꞌriꞌ siaj quee cheꞌ jamuán tyiꞌtɨ́j xajtaj sɨ́ɨj tɨ aꞌyan tyúuxaj tɨ taꞌihuáaraꞌ puéꞌeen, ajta jeꞌen tyíꞌxanaꞌcɨreꞌej, nusu tyíꞌnyacuaꞌtzaj, naꞌríij huáꞌnaꞌmicheꞌen ɨ sáanturij, naꞌríij jeꞌej puaꞌaj tyíꞌjepeꞌ, nusu tɨ jutahueeveꞌej, naꞌríij tɨ tyíꞌnahuaꞌcaa. Capu aꞌyan tyiꞌtyéevijtɨj siaj huaꞌ jamuán tyíꞌcuaꞌajcaj aꞌtyán maj aꞌyan rɨcɨj. 12Capu nyéetzij nyacɨꞌpuaj nyej nyij aꞌɨ́ɨjma jooxɨ́jtyeꞌen ɨ mej quee ityájma jitze ajtyámaꞌcan, Dios pu aꞌɨ́ɨjma huáꞌxɨjtyeꞌen. 13Maj siajta muaꞌaj seríj huáꞌxɨjtyeꞌ aꞌɨ́ɨjma ɨ maj jaꞌmua jitze ajtyámaꞌcan. Aꞌɨ́j pu jɨn, siataꞌaj jatyítyej aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj tyiꞌtyúuchaꞌɨj.
6Jeꞌej maj yeꞌej tyáꞌxaꞌpuɨꞌɨntareꞌen ɨ maj tyáꞌtzaahuatyeꞌ
1Tɨpuaꞌaj sɨ́ɨj tɨ jaꞌmua jitze ajtyámaꞌcan séej jamuán metyúujaaxɨejviꞌ, ¿jiꞌnye tɨꞌij aꞌɨ́ɨjma jimi tyúunyusteꞌ ɨ juéesij ɨ maj quee ityájma jitze ajtyámaꞌcan, quee ɨꞌríj tɨ aꞌɨ́ɨjma huatéꞌexaatyeꞌ ɨ maj jimí séejreꞌ ɨ Dios, mej mij aꞌɨ́ɨmaj huoꞌxaꞌpuɨꞌɨntariꞌtzeꞌen? 2¿Nyij sequée jamuaꞌreej maj aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj tyáꞌtzaahuatyeꞌ huáꞌxɨjtyeꞌen néijmiꞌcaa ɨ maj aꞌyan séejreꞌ ɨ cháanacaj japua? Ajta tɨpuaꞌaj muaꞌaj siahuáꞌxɨjtyeꞌen, ¿jiꞌnye siaj sij quee pújoorej siaj joꞌxáꞌpuɨꞌɨntareꞌen aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨquee tyésiꞌ? 3¿Nyij sequée siajta jamuaꞌreej tyaj ityáj huáꞌxɨjtyeꞌen aꞌɨ́ɨjma ɨ maj tajapuá tyíꞌhuɨɨreꞌ? Aꞌɨ́j pu jɨn, capu tyésiꞌ tyaj tajɨ́ɨmuaꞌaj tyiꞌtɨ́j jeꞌej tyoꞌxáꞌpuɨꞌɨntarej. 4Aꞌyaa puꞌij, tɨpuaꞌaj tyiꞌtɨ́j jɨn xúujaxɨejviꞌraj, ¿jiꞌnye siaj sij aꞌɨ́ɨjma mahuatyáhuiꞌtyaa ɨ maj quee tyiꞌtɨ́j jɨn antyúumuaꞌreej jaꞌmua jimi? 5Aꞌyaa nu een jɨmeꞌ tyajáꞌmuaꞌixaatyeꞌ siataꞌaj sij huatóotyeviꞌraꞌastaj. ¿Nyiquee sɨ́ɨj jaꞌmua jimi séejreꞌ ɨ tɨ jariaꞌmuaꞌreej jeꞌej tɨ tyiꞌtɨ́j tyoꞌxáꞌpuɨꞌɨntareꞌen ɨ maj tyáꞌtzaahuatyeꞌ jimi? 6Caxu jujɨ́ɨmuaꞌaj sianaꞌaj tyúuchaꞌɨɨreꞌej, sulu siajta xu aꞌɨ́ɨjma jimi junyuusteꞌ ɨ maj quee tyáꞌtzaahuatyeꞌ.
7Xuꞌríj aꞌɨ́j jɨn huamuéꞌtɨchej aꞌɨ́jna jɨmeꞌ ɨ siaj jujɨ́ɨmuaꞌaj jujaaxɨejviꞌ. ¿Jiꞌnye siaj sij quee siaj jóꞌviicueꞌ sianaꞌaj ɨ siaj jɨn jeꞌej puaꞌaj jóomuaꞌraj? ¿Quee ɨꞌríj siaj huatóoaꞌan sianaꞌaj maj tyajamuaanáhueꞌ? 8Siajta muaꞌaj, jujɨ́ɨmuaꞌaj xu jeꞌej puaꞌaj juꞌuurej siajta tyihuáꞌnahueꞌ ɨ juꞌihuáamuaꞌ.
9¿Nyij sequée jamuaꞌreej maj quee aꞌáa joꞌtyárutyij joꞌtɨj Dios tyejéꞌijtaj ɨ maj jeꞌej puaꞌaj rɨcɨj? Caxu tóoaꞌcareꞌen tɨ aꞌtɨ́j jáꞌmuacuanamuaj, camu ujoꞌtyárutyij ɨ maj juxanaꞌcɨreꞌ, camu majta ɨ maj huaꞌnaꞌmichej ɨ sáanturij, nusu ɨ maj juxanaꞌcɨreꞌ séecan jamuán ɨ tyeɨ́tyee, nusu ɨ maj juxaꞌaj tyétyacaa jamuán juxanaꞌcɨreꞌ, 10camu majta ujoꞌtyárutyij ɨ maj tyíꞌnahuaꞌraj, nusu ɨ maj tyíꞌnyacuaꞌaj, naꞌríij ɨ maj juiꞌiveꞌ, nusu ɨ maj jeꞌej puaꞌaj tyíꞌjepeꞌ, nusu ɨ maj avíitzij jɨn tyíꞌnahuaꞌ. 11Siajta muaꞌaj jeꞌcáj xu aꞌɨ́ɨn puéꞌeenyeꞌej, siajta ijíij seríj aꞌyan tyityahuóojajcuare, siajta seríj tyámuaꞌ huarɨ́j aꞌɨ́jna jitze maꞌcan ɨ tavástaraꞌ Jesús tɨ ajta Cɨríistuꞌ puéꞌeen, siajta aꞌɨ́jna jitze ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ taj Dios.
Ɨ tyaj taxáahuaj jɨn séejreꞌ capu aꞌɨ́j jɨn tyíꞌhuɨɨreꞌ tyej tyij huátaxanaꞌcɨreꞌen
12Aꞌyaa mu tyíꞌxaj tɨjɨn: “Nyáaj nuꞌuj jamuaꞌreej jeꞌej nyaj tyiꞌtɨ́j uurej.” Aꞌyaa pu tyiꞌjaꞌyájna, ajta capu néijmiꞌi tyinyetyáhuɨꞌrii. Aꞌyaa pu tyiꞌjɨꞌréꞌcan jɨmeꞌ nyej nyáaj nyanaꞌaj jamuaꞌreej jeꞌej nyaj tyiꞌtɨ́j uurej, ajta canu jaatáꞌsij tɨ aꞌɨ́ɨn naꞌantyimuéꞌtɨn. 13Aꞌyaa mu majta tyíꞌxaj tɨjɨn: Aꞌɨ́jna ɨ cueꞌráj, jucáa jitze pu tyíꞌhuɨɨreꞌ, ajta aꞌɨ́jna ɨ jucáa, aꞌɨ́j puꞌijta jɨn tyíꞌhuɨɨreꞌ tɨꞌij ɨ cueꞌráj tyaꞌráyixɨꞌɨn. Aꞌyaa pu tyiꞌjaꞌyájna, ajta ɨ Dios pu néijmiꞌcaa antyipuáꞌrityeꞌsij ɨ jucáa, ajta ɨ cueꞌráj. Ajta ɨ tatyéviraꞌ, capu aꞌɨ́j jɨn tyíꞌhuɨɨreꞌ tyej tyij aꞌɨ́jcɨ jɨn tyíꞌxanaꞌcɨreꞌej, sulu tyej tyij aꞌɨ́jcɨ jɨn jaatyáhuɨɨreꞌen ɨ tavástaraꞌ, ajta ɨ tavástaraꞌ puꞌijta jaatyáhuɨɨreꞌej aꞌɨ́jcɨ ɨ tatyéviraꞌ. 14Aꞌyájna tɨꞌɨj ɨ Dios tyaatájuuritye ɨ tavástaraꞌ, ajta pu ityájma taatájuurityeꞌsij aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ tɨ jɨn néijmiꞌi putyíꞌuurej.
15¿Nyij sequée jamuaꞌreej tɨ ɨ Cɨríistuꞌ jitze ajtyámaꞌcan aꞌɨ́jna ɨ siaj jatyáhueꞌraꞌ? ¿Nyiquij nyáaj nyeꞌentyánajchityeꞌsij ɨ íitaj jamuán tɨ tyíꞌtyejijveꞌ ɨ jutyévij jɨmeꞌ, aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨ Cɨríistuꞌ jitze ajtyámaꞌcan? Canu xaa nyuꞌuj. 16¿Nyij sequée jamuaꞌreej yee tɨpuaꞌaj aꞌtɨ́j jaꞌantyáanaxcaj ɨ íitaj tɨ jatoj ɨ jutyéviraꞌ, aꞌɨ́ɨ mu séej tyévij manaꞌaj mij pueꞌéenyeꞌej muáꞌjuꞌun? Jiꞌnye aꞌyaa pu tyéꞌyuꞌsiꞌ ɨ yuꞌxarij jitze tɨjɨn: “Aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj huaꞌpuaj aꞌyaa mu éenyeꞌej muáꞌjuꞌun tɨꞌɨj tɨ sɨ́ɨj naꞌaj tyévij puéꞌeenyeꞌ.” 17Ajta tɨpuaꞌaj aꞌtɨ́j ajtyéchaxɨj ɨ tavástaraꞌ jimi, sɨ́ɨj puꞌuj ajta pueꞌéenyeꞌej jaꞌmej ɨ júuricamaꞌraꞌ jitze.
18Siataꞌaj néijmiꞌi huatapuáꞌcɨtaj ɨ siaj jɨn tyíꞌxanaꞌcɨreꞌ. Ajta tɨpuaꞌaj séej tyiꞌtɨ́j jɨn poꞌtyáꞌɨtzeereꞌen ɨ Dios jimi, capu jeꞌej joorej ɨ jutyéviraꞌ, ajta tɨpuaꞌaj aꞌtɨ́j aꞌɨ́j jɨn tyíꞌxanaꞌcɨreꞌej ɨ tɨ jatoj ɨ jutyéviraꞌ, aꞌɨ́ɨ pu jeꞌej puaꞌaj joorej ɨ jutyévij. 19¿Nyij sequée jamuaꞌreej tɨ jaꞌmuatyévij aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tyeyúuj ɨ tɨ tzajtaꞌ úꞌsejreꞌ ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios, aꞌɨ́ɨ tɨ ajta jamuaatáꞌ? Ajta ɨ júuricamaꞌraꞌ jaꞌmua tzajtaꞌ séejreꞌ, siajta muaꞌaj caxu jujɨ́ɨmuaꞌaj jumuaꞌree, 20jiꞌnye Dios pu arí jamuáananɨej. Aꞌɨ́j pu jɨn aꞌyan tyúuxɨeꞌveꞌ siaj jaatyátzaahuatyeꞌen ɨ jutyévij jɨmeꞌ.
7Jeꞌej tɨ tyihuáꞌcɨꞌpuaj ɨ maj nyejnyeɨꞌchej ajta ɨ maj huɨɨchej
1Ijíij nu nyijta jamoꞌriáꞌhuaꞌxɨjreꞌej ɨ siaj tyinaaꞌíhuoꞌriꞌ ɨ yuꞌxarij jitze ɨ siaj unyojoꞌtaꞌítyiꞌriꞌ. Jéetzeꞌ pu naa tɨquee aꞌtɨ́j nyeɨɨchej, 2ajta mataꞌaj mij quee aꞌyan tyúuxanaꞌcɨreꞌej, micheꞌ huanyéjnyeɨꞌchej ɨ tyétyacaa, majta ɨ úucaa huáhuɨɨchej. 3Ajta ɨ tyáatɨꞌ ajta ɨ íitɨꞌ micheꞌ aꞌyan huárɨnyij jeꞌej tɨ tyihuáꞌcɨꞌpuaj. 4Capu ajta ɨ íitɨꞌ jusɨ́ɨj antyúumuaꞌreej ɨ jutyéviraꞌ jɨmeꞌ, jiꞌnye aꞌɨ́j pu jitze ajtyámaꞌcan ɨ jucɨ́ɨn, aꞌyaa puꞌuj tánaꞌaj quee ɨ tyáatɨꞌ jusɨ́ɨj tyeꞌentyúumuaꞌree ɨ jutyéviraꞌ jɨmeꞌ, jiꞌnye juꞌɨ́ɨj jitze pu ajtyámaꞌcan. 5Aꞌɨ́j pu jɨn, caxu jeꞌej sianaꞌaj tyúujeevej ɨ siaj néemiꞌij ajaꞌchej, naꞌríij xaa seríj siajta aꞌyan tyaaxáꞌpuɨꞌɨntarej siaj aꞌtzúj aꞌtyéeviꞌij siaj quee jumuarɨeꞌej aꞌchu puaꞌan xɨcáj, siataꞌaj sij huatyényuunyij ɨ Dios jimi. Tɨpuaꞌaj seríj aꞌyan huarɨ́n aj xu sij siajtáhuaꞌaj antyóonaxcaj, tɨꞌij quee ɨ tyiyáaruꞌ caꞌnyíjraꞌaj jamuaataꞌan siaj sij séej jamuán huóoxanaꞌcɨreꞌen.
6Aꞌyaa nuꞌuj aꞌíjcɨ tyajáꞌmuaꞌixaatyeꞌ, canu jáꞌmuaꞌijtyeꞌ siaj sij aꞌyan huárɨnyij. 7Ajta nyéetzij, aꞌyaa pu tyinaꞌranáachicaj maj néijmiꞌi aꞌyan eenyeꞌ nyatɨꞌɨj nyáaj, maꞌ ajta ɨ Dios pu arí aꞌyan tyihuoꞌtáꞌ jeꞌej tɨ tyihuoꞌxáꞌpuɨꞌɨntariꞌriꞌ séej ajta séej.
8Ɨ maj quee xu nyejnyeɨꞌchej ajta ɨ maj quee xu huɨɨchej, majta ɨ maj antyúujɨɨmuaꞌastariacaꞌ, aꞌyaa pu jéetzeꞌ tyíꞌxaꞌpuɨꞌ maj aꞌyan éenyeꞌej huatyáꞌɨtzeereꞌen nyatɨꞌɨj nyáaj. 9Ajta tɨpuaꞌaj quee huáɨꞌriityaꞌaj maj huóochaꞌɨɨn, micheꞌ huanyéjnyeɨꞌchej, majta huáhuɨɨchej, jiꞌnye jéetzeꞌ pu huaꞌtyáhuɨꞌrii maj aꞌyan huárɨnyij, quee maj jajpuéjtzij.
10Majta ɨ maj meríj nyejnyeɨꞌchej ajta ɨ maj huɨɨchej, aꞌyaa nu tyajáꞌmuaꞌixaatyeꞌ, aꞌɨ́jcɨ ɨ tavástaraꞌ tɨ jaataꞌíjtacaꞌ aꞌyan tɨjɨn: Cheꞌ quee ajtáyiꞌcan ɨ ɨ́ɨraꞌraꞌan aꞌɨ́jna jimi ɨ jucɨ́ɨn. 11Ajta tɨpuaꞌaj ɨ ɨ́ɨraꞌraꞌan ajtáraꞌnyij ɨ jucɨ́ɨn jimi, cheꞌ jusɨ́ɨj huatyáꞌɨtzeereꞌen, naꞌríij quee cheꞌ ajtáhuaꞌaj jaꞌantyáanaxcaj ɨ jucɨ́ɨn. Aꞌyaa puꞌuj tánaꞌaj aꞌɨ́jna ɨ cɨ́naꞌraꞌan, cheꞌ quee jatatóꞌraꞌan ɨ juꞌɨ́ɨj.
12Ajta aꞌɨ́ɨmaj jimi ɨ séecan, nyáaj nuꞌuj aꞌyan tyihuáꞌixaatyeꞌ capu ɨ tavástaraꞌ, tɨpuaꞌaj ɨ taꞌihuáaraꞌ ɨ́ɨraꞌraꞌan quee tyáꞌtzaahuatyeꞌej, ajta ɨ íitɨꞌ aꞌyan tyaꞌajxɨéꞌviꞌraꞌaj tɨ jamuán huácatyij, cheꞌ quee ɨ taꞌihuáaraꞌ jatatóꞌraꞌan. 13Aꞌyaa pu chaꞌtaj naꞌaj tɨpuaꞌaj ɨ íitɨꞌ jaꞌantyánaxcacaꞌ séej ɨ tyáataj tɨquee tyáꞌtzaahuatyeꞌ, ajta jeꞌen aꞌyan tyaꞌajxɨéꞌviꞌraꞌaj tɨ jamuán huácatyij, aꞌyaa pu chaꞌtaj naꞌaj tyúuxɨeꞌveꞌ tɨquee jatatóꞌraꞌan ɨ jucɨ́ɨn. 14Jiꞌnye ɨ tyáatɨꞌ tɨquee tyáꞌtzaahuatyeꞌ, tyámuaꞌ pu rɨnyij aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ tɨ íitaj antyánaxcacaꞌ tɨ tyáꞌtzaahuatyeꞌ, ajta ɨ íitɨꞌ tɨ quee tyáꞌtzaahuatyeꞌ, tyámuaꞌ pu ajta rɨnyij aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ tɨ tyáataj antyánaxcacaꞌ tɨ tyáꞌtzaahuatyeꞌ. Naꞌríij quee, aꞌɨ́ɨ mu quee xáꞌpuɨꞌ metyityoomuámuaꞌreꞌej muáꞌjuꞌun ɨ huaꞌyojmuaꞌ, majta aꞌɨ́j jitze ajtyámaꞌcan ɨ maj tyáꞌtzaahuatyeꞌ. 15Ajta tɨpuaꞌaj ɨ tyáatɨꞌ naꞌríij ɨ íitɨꞌ tɨquee tyáꞌtzaahuatyeꞌ, aꞌyan metyaꞌxɨeꞌveꞌej maj huatóotonyij, micheꞌ aꞌyan huárɨnyij. Ajta ɨ taꞌihuáaraꞌ tɨ tyáatɨꞌ, nusu ɨ taꞌihuáaraꞌ tɨ íitɨꞌ, juxáahuaj mu mahuatyáhuiixɨꞌɨj, jiꞌnye Dios pu aꞌyan tyajamuatajé siaj sij juxáahuaj maj séjriaꞌaj. 16Ajta, ¿jiꞌnye pij muáaj íitɨꞌ tyáꞌmuaꞌreej yee japuan paj huatányuusij aꞌcɨ́ɨn? ajta, ¿jiꞌnye pij pajta muáaj tyáatɨꞌ tyáꞌmuaꞌreej yee japuan paj huatányuusij aꞌɨ́ɨj?
17Aꞌyaa puꞌuj, micheꞌ aꞌyan manaꞌaj tyíꞌtyechajcaj jeꞌej tɨ ɨ tavástaraꞌ tyihuoꞌtáꞌ séej ajta séej, ajta jeꞌej maj éenyeꞌej tɨꞌɨj ɨ tavástaraꞌ huoꞌtajé. Aꞌyaa nu tyihuáꞌijtyeꞌ aꞌɨ́ɨjma ɨ maj jusɨꞌrii joꞌtɨj naꞌaj ɨ tyeyúuj tzajtaꞌ. 18Tɨpuaꞌaj ɨ Dios séej huatájeevej tɨ arí jaꞌantyisíjchacaꞌ ɨ junavíj taꞌantyúuviꞌraj ɨ tɨ jitzán saꞌracaa, cheꞌ quee jaꞌavaataj ɨ tɨ antyísiichiꞌhuacaꞌ, ajta tɨpuaꞌaj aꞌɨ́j huatájeevej ɨ tɨquee xu antyísiichiꞌhuacaꞌ ɨ navíiraꞌ, cheꞌ quee jaꞌantyisíꞌcheꞌen ɨ junavíj. 19Jiꞌnye capu aꞌɨ́ɨn juxɨeꞌveꞌ tɨpuaꞌaj antyísiichiꞌhuaj naꞌríij quee, sulu tɨ aꞌyan huárɨnyij jeꞌej tɨ ɨ Dios tyaataꞌíjtacaꞌ. 20Aꞌɨ́j pu jɨn cheꞌ aꞌyan naꞌaj éenyeꞌej huatyáꞌɨtzeereꞌen sɨ́ɨj ajta sɨ́ɨj tɨꞌɨj éenyeꞌej tɨꞌɨj ɨ Dios jaatajé. 21Tɨpuaꞌaj pooj caꞌnyéjrij jɨn tyiꞌhuɨ́ɨriaꞌcaj tɨꞌɨj Dios muaatajé, capáj jeꞌej tyáꞌmuaꞌajcaj, ajta tɨpuaꞌaj jeꞌej tyíɨꞌriitan paj pajtáhuaꞌaj axáahuaj majoꞌchaꞌcanyeꞌen, pataꞌaj jitzán tyúꞌcaꞌnyej. 22Aꞌɨ́jna ɨ tɨ caꞌnyéjrij jɨn tyiꞌhuɨ́ɨriaꞌcaj tɨꞌɨj tavástaraꞌ jaatajé, puꞌríj ijíij juxɨéꞌviꞌraꞌ jɨn tyíꞌhuɨɨreꞌ ɨ tavástaraꞌ jimi, aꞌyaa puꞌuj tánaꞌaj, aꞌɨ́jna ɨ tɨ juxáahuaj majochaꞌcanyaꞌcaj tɨꞌɨj ɨ tavástaraꞌ jaatajé, aꞌɨ́ɨ pu ariꞌ taꞌij caꞌnyéjrij jɨn tyíꞌhuɨɨreꞌ ɨ Cɨríistuꞌ jimi. 23Dios pu muaꞌajmaj jamuáananɨej, aꞌɨ́j pu jɨn caxu cheꞌ tóoaꞌcareꞌen mej mij majtáhuaꞌaj séecan tyétyacaa caꞌnyéjrij jɨn tyajamuaataꞌíjtyeꞌen. 24Aꞌyaa puꞌuj nyeꞌihuáamuaꞌ, siataꞌaj aꞌyan sianaꞌaj eenyeꞌ ɨ Dios jimi sɨ́ɨj ajta sɨ́ɨj, jeꞌej siaj éenyaꞌcaj tɨꞌɨj aꞌɨ́ɨn jamuaatajé.
25Ajta aꞌɨ́ɨmaj ɨ úucaa maj quee huɨɨchej, capu tyiꞌtɨ́j jɨn jeꞌej tyinaataꞌíj ɨ tavástaraꞌ, sulu nyáaj nuꞌuj aꞌyan tyajáꞌmuaꞌixaatyeꞌ, jeꞌej nyatɨꞌɨj tyáꞌmuaꞌreej, ɨ nyaj sɨ́ɨj aꞌɨ́ɨn puéꞌeen tɨ ɨꞌríj siaj jitzán tyúꞌcaꞌnyej, aꞌɨ́jna tɨ ɨ tavástaraꞌ náꞌancuꞌvaxɨj. 26Jiꞌnye aꞌyaa pu nyéetzij tyináꞌmiteerasteꞌ tɨ jéetzeꞌ tyiꞌtyéevijtɨj siaj aꞌyan eenyeꞌ siatɨꞌɨj een ijíij, aꞌɨ́jna jɨmeꞌ tɨ jéehua tyésiꞌ jeꞌej siaj juxáahuaj tyíꞌtyechajcaj. 27Tɨpuaꞌaj penyeɨɨchej, capáj jatatóꞌraꞌan, naꞌríij tɨpuaꞌaj pequee nyeɨɨchej, capáj jahuoocaj pej pij huatyényeɨɨchej. 28Tɨpuaꞌaj puaatyényeɨɨchej, capáj tyiꞌtɨ́j jɨn ootyáꞌɨtzeereꞌej ɨ Dios jimi, ajta tɨpuaꞌaj íitɨꞌ huatyévicheꞌen, capu ajta tyiꞌtɨ́j jɨn ootyáꞌɨtzeereꞌej. Ajta ɨ maj antyóonaxcaj jéehua mu jajpuéetzij muáꞌjuꞌun, aꞌɨ́j nu nyij quee nyáaj xɨeꞌveꞌ tɨ aꞌyan tyajáꞌmuaꞌuuriaj.
29Nyeꞌihuáamuaꞌ, aꞌyaa pu huatóomuaꞌaj aꞌɨ́jna ɨ nyúucarij ɨ nyaj jáꞌmuaꞌixaatyeꞌ, cɨ́ɨ puꞌquij tyáꞌɨtzeereꞌ tɨꞌɨj néijmiꞌi tyeꞌentyipuáꞌrij. Aꞌɨ́j pu jɨn, aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj nyejnyeɨꞌchej, micheꞌ aꞌyan rɨjcaj matɨꞌɨj aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj quee nyejnyeɨꞌchej, 30majta aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj juxaamuɨjrityeꞌ, micheꞌ aꞌyan eenyeꞌ matɨꞌɨj ɨ maj tyíꞌyeꞌestej, majta ɨ maj tyíꞌyeꞌestej, micheꞌ aꞌyan eenyeꞌ matɨꞌɨj ɨ maj juxaamuɨjrityeꞌ, ajta ɨ maj tyíꞌnanaavej, micheꞌ aꞌyan tyíꞌtyechajcaj matɨꞌɨj ɨ maj quee tyiꞌtɨ́j tyíchaꞌɨj, 31majta ɨ maj aꞌɨ́jna jɨn juhuɨɨreꞌ iiyeꞌej tɨ tyíꞌsejreꞌ cháanacaj japua, micheꞌ aꞌyan tyíꞌtyechajcaj matɨꞌɨj ɨ tɨquee tyiꞌtɨ́j jeꞌej tyihuáꞌhuɨɨreꞌ ɨ cháanacaj, jiꞌnye aꞌíjna ɨ cháanacaj tyaj jaséj puꞌríj tɨn áꞌpuaꞌren.
32Nyáaj nu aꞌyan tyáꞌxɨeꞌveꞌ siaj quee tyiꞌtɨ́j jɨn jeꞌej tyíꞌmuaꞌajcaj. Aꞌɨ́jna ɨ tɨquee nyeɨɨchej, tavástaraꞌ pu jimi tyíꞌcaꞌnyej, ajta tɨꞌij tyámuaꞌ jimi tyíꞌsejreꞌej. 33Ajta aꞌɨ́jna ɨ tɨ nyeɨɨchej, aꞌɨ́j pu jitze tyíꞌmuaꞌtzej íiyan tɨ tyíꞌsejreꞌ ɨ cháanacaj japua, ajta jeꞌej tɨ yeꞌej tyámuaꞌ jimi tyiꞌtyúuchaꞌɨɨj ɨ juꞌɨ́ɨj, aꞌɨ́j pu jɨn quee cheꞌ ɨꞌríj tɨ néijmiꞌi jɨn jaatyáhuɨɨreꞌen ɨ tavástaraꞌ. 34Aꞌyaa puꞌuj tánaꞌaj, aꞌɨ́jna ɨ íitɨꞌ tɨ quee cheꞌ vícheꞌ ajta ɨ tɨ íjmueꞌestɨꞌ, aꞌyaa pu aꞌɨ́ɨjma jitze tyúuxɨeꞌveꞌ jeꞌej maj yeꞌej tyaꞌráꞌastijreꞌen ɨ tavástaraꞌ, aꞌyaa pu ajta huaꞌ jitze tyúuxɨeꞌveꞌ mej mij jɨꞌréenyaꞌaj huatyáꞌɨtzeereꞌen ɨ Dios jimi, néijmiꞌi jɨmeꞌ ɨ jutyévij jitze, ajta ɨ ju júuricamej jɨmeꞌ, ajta ɨ íitɨꞌ tɨ arí vícheꞌ, aꞌɨ́j pu jitze tyíꞌmuaꞌtzej íiyan tɨ tyíꞌmaꞌcan ɨ cháanacaj japua, ajta tɨꞌij tyámuaꞌ tyiꞌtyúuchaꞌɨɨj ɨ jucɨ́ɨn jimi.
35Aꞌyaa nu tyajáꞌmuaꞌixaatyeꞌ, canu nyej nyij tyajamuáaꞌijmuj, sulu aꞌɨ́j nuꞌuj jɨn tɨꞌij jamuaatyáhuɨɨreꞌen, ajta siaj sij tyámuaꞌ tyíꞌtyechajcaj, naa tyámuaꞌ setyaꞌhuɨ́ɨriaꞌaj ɨ tavástaraꞌ.
36Ajta tɨpuaꞌaj séej aꞌyan tyéꞌmiteerasteꞌej tɨ arí xáꞌpuɨꞌ tɨ huatyényeɨɨchej, jiꞌnye puꞌríj aꞌyan tyéejchaꞌɨɨj matɨꞌɨj puaꞌaj nyejnyeɨꞌchacaa, ajta aꞌyan tyíꞌmuaꞌajcaj yee naa pu jéetzeꞌ tɨ huatyényeɨɨchej, cheꞌ aꞌyan huárɨnyij jeꞌej tɨ tyéꞌmiteerasteꞌ, cheꞌ huatyényeɨɨchej, capu tyiꞌtɨ́j jɨn jeꞌej tyoꞌtyáꞌɨtzeereꞌej ɨ Dios jimi. 37Ajta tɨpuaꞌaj sɨ́ɨj aꞌyan tyámuaꞌ tyaaxáꞌpuɨꞌɨntareꞌen ɨ jutzájtaꞌ tɨꞌij huóochaꞌɨɨn, ajta quee caꞌnyéjrij jɨn jaꞌijtyeꞌ tɨꞌij huatyényeɨɨchej, aꞌɨ́jna ɨ aꞌtɨ́j jéetzeꞌ pu tyámuaꞌ jimi atyojoꞌréꞌnyesij. 38Aꞌɨ́j pu jɨn, tɨpuaꞌaj huatyényeɨɨchej aꞌɨ́jcɨ jamuán ɨ maj meríj néemiꞌij aꞌyan tyaaxájtacaꞌ, xáꞌpuɨꞌ pu rɨnyij, ajta tɨpuaꞌaj quee huatyényeɨɨchej, jéetzeꞌ pu xáꞌpuɨꞌ rɨnyij.
39Ɨ íitɨꞌ tɨ vícheꞌ, aꞌɨ́j pu jitze ajtyámaꞌcan ɨ jucɨ́ɨn tɨpuaꞌaj ooj júurij ɨ cɨ́naꞌraꞌan, ajta tɨpuaꞌaj huámuɨꞌnyij ɨ cɨ́naꞌraꞌan, puꞌríj ɨꞌríj tɨ ajtáhuaꞌaj juxɨéꞌviꞌraꞌ jɨn huatyévicheꞌen aꞌtɨ́j tɨ jaꞌráanajchi, aꞌɨ́ɨ puꞌuj juxɨeꞌveꞌ tɨ ɨ tyáatɨꞌ tavástaraꞌ jimi tyáꞌtzaahuatyeꞌej. 40Maꞌajta tyij quee jéetzeꞌ naa tɨpuaꞌaj quee cheꞌ vichaꞌaj. Aꞌyaa pu nyéetzij tyináꞌmiteerasteꞌ, ajta ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios nye jitze pu ajta séejreꞌ.
8Ɨ cueꞌráj ɨ maj tyuꞌtámuꞌvejritacaꞌ ɨ sáanturij jimi
1Aꞌɨ́j nu nyijta ijíij tyajamuaatéꞌexaatyeꞌej ɨ cueꞌráj ɨ maj tyíꞌmuꞌvejritacaa ɨ sáanturij jimi. Aꞌyaa pu tyiꞌjaꞌyájna matɨꞌɨj tyíꞌxaj aꞌyan tɨjɨn: Néijmiꞌi tu jamuaꞌreej ɨ tɨ jɨꞌréꞌcan jɨmeꞌ, ajta aꞌyan tyíꞌrɨnyacaa tɨ aꞌtɨ́j aꞌɨ́jna jɨn ahuóotzaahuatyeꞌen ɨ tɨ jéehua maꞌúumuaꞌrej, ajta tɨpuaꞌaj mahuóoxɨeꞌveꞌen jéetzeꞌ pu tyámuaꞌ tyeꞌmej huaꞌ jimi. 2Tɨpuaꞌaj aꞌtɨ́j aꞌyan tyóomuaꞌajcaj tɨ jéehua maꞌúumuaꞌrej, capu eexúj aꞌyan metyóomuaꞌrej jeꞌej tɨ tyúuxɨeꞌveꞌ ɨ Dios jimi. 3Naꞌríij aꞌtɨ́j jitzán tyíꞌcaꞌnyej ɨ Dios juxɨéꞌviꞌraꞌ jɨmeꞌ, Dios pu ajta jitzán séejreꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ aꞌtɨ́j.
4Ajta tɨpuaꞌaj setyúꞌcuaꞌnyij ɨ cueꞌráj tɨ tyuꞌtámuꞌvejrityiꞌhuacaꞌ ɨ sáanturij jimi, tyámuaꞌ tu tyáꞌmuaꞌreej maj quee tyiꞌtɨ́j huɨɨreꞌ ɨ sáanturij íiyan ɨ cháanacaj japua, ajta sɨ́ɨj naꞌaj ɨ Dios. 5Tyij majta mueꞌtɨ́j séejreꞌ ɨ tajapuá majta íiyan ɨ cháanacaj japua ɨ maj aꞌyan huaꞌtamuáꞌmuaj yee dioosij, jiꞌnye aꞌyaa mu tyíꞌxaj maj muiꞌij ɨ maj dioosij puéꞌeen, majta muiꞌij ɨ maj tyiꞌtɨ́j jɨn tyityatatyíj, 6ajta tajimí, sɨ́ɨj puꞌuj Dios ɨ tyaj jajvástaraꞌ, ɨ tɨ néijmiꞌi jimi tyuꞌtaséjre, tyajta ityáj néijmiꞌi tu aꞌɨ́jna jɨn séejreꞌ tyej tyij tyámuaꞌ tyeetyátoonyij. Sɨ́ɨj puꞌuj ajta ɨ tavástaraꞌ, aꞌɨ́jna ɨ Jesús tɨ ajta Cɨríistuꞌ puéꞌeen, néijmiꞌi pu aꞌɨ́j jimi tyúꞌtaavijhuacaꞌ, tyajta ityáj aꞌɨ́j tu tyajta jitze eerámaꞌcan.
7Ajta camu néijmiꞌi jamuaꞌree ɨ tɨ jɨꞌréꞌcan jɨmeꞌ. Séecan ɨ maj huaꞌnaꞌmicheꞌej ɨ sáanturij, móocheꞌ mu tyíꞌcuaꞌcaa ɨ cueꞌráj aꞌyan metyiꞌmuaꞌastɨj tɨjɨn tyuꞌtámuꞌvejrityiꞌhuacaꞌ ɨ dioosij jimi, ajta ɨ maj jɨn maꞌumuámuaꞌreꞌ aꞌɨ́j pu jɨn aꞌyan tyihuáꞌmiteerasteꞌ maj majta meríj huoꞌtyánajchacaꞌ ɨ sáanturij. 8Ajta capu ɨ Dios aꞌɨ́jna jɨn taaxɨéꞌvej jeꞌej tyaj tyiꞌtɨ́j tyíꞌcuaꞌcaa, jiꞌnye catu jéetzeꞌ tyámuaꞌ rɨnyij tɨpuaꞌaj tyetyíꞌcuaꞌcareꞌen, catu tyajta jeꞌej puaꞌaj rɨnyij tɨpuaꞌaj tyequée tyiꞌtɨ́j cuaꞌcareꞌen. 9Tyámuaꞌ xuꞌuj siaj sij quee jeꞌej puaꞌaj jáaꞌuurej séej ɨ aꞌtɨ́j tɨquee jéehua tyáꞌtzaahuatyeꞌ. 10Jiꞌnye tɨpuaꞌaj muáaj, mu paj tyámuaꞌ tyáꞌmuaꞌreej, aꞌáa petyajaꞌcuaꞌcaj joꞌmaj huajaꞌnaꞌmichej ɨ sáanturij, ajta jeꞌen aꞌtɨ́j tɨquee eexúj jéehua tyáꞌtzaahuatyeꞌ muaaséj, caꞌnyíjraꞌaj paj jaatáꞌsij aꞌɨ́jcɨ ɨ aꞌtɨ́j tɨꞌij ajta aꞌɨ́ɨn tyúꞌcuaꞌnyij ɨ cueꞌráj ɨ maj tyuꞌtámuꞌvejritacaꞌ ɨ sáanturij jimi. 11Aꞌyaa pej pij muáaj, ɨ paj tyámuaꞌ tyáꞌmuaꞌreej jeꞌej tɨ tyíꞌeen ɨ Dios jimi, aꞌyaa paj jaꞌuurej tɨꞌij jóꞌvetyij aꞌɨ́jna aꞌihuáaraꞌ tɨquee jéehua tyáꞌtzaahuatyeꞌ, aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨ ajta jitzán maꞌcan huamuɨ́ꞌ ɨ Cɨríistuꞌ. 12Tɨpuaꞌaj seríj ootyáꞌɨtzeereꞌen aꞌɨ́ɨjma jimi ɨ juꞌihuáamuaꞌ ɨ maj quee jéehua tyáꞌtzaahuatyeꞌ, muaꞌaj xu siajta aꞌɨ́jcɨ jɨn ootyáꞌɨtzeereꞌej ɨ Cɨríistuꞌ jimi. 13Aꞌɨ́j pu jɨn, tɨpuaꞌaj nyeꞌihuáaraꞌ jóꞌvetyij aꞌɨ́jna jɨmeꞌ jeꞌej nyej nyáaj tyíꞌcuaꞌ, canu aꞌnáj jacuaꞌnyij aꞌɨ́jcɨ ɨ cueꞌráj, nyej nyij quee caꞌnyíjraꞌaj jaatáꞌan tɨ aꞌyan huárɨnyij aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨ jɨn jóꞌvetyij.
9Jeꞌej tɨ tyuꞌtóocɨꞌpuaj aꞌɨ́jna ɨ tɨ huataꞌíjtyiꞌrej
1Caxu muaꞌaj aꞌyan tyuꞌtaxájtaj yee capu aꞌyan tyiꞌjaꞌyájna nyej nyaxáahuaj majoꞌchaꞌcan, nyej nyajta sɨ́ɨj aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ Dios tɨ uyoꞌtaꞌítyacaꞌ nyej nyij jitzán maꞌcan tyuꞌtaxáj, jiꞌnye nyáaj nu jaaséej aꞌɨ́jcɨ ɨ Jesús ɨ tavástaraꞌ, siajta muaꞌaj xu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ nyaj jɨmeꞌ tyíꞌmuarɨeꞌ ɨ tavástaraꞌ jimi. 2Tyij nyequee séecan jimi quee aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ Dios tɨ uyoꞌtaꞌítyacaꞌ, jaꞌmua jimi nu xaa aꞌɨ́ɨn puéꞌeen, jiꞌnye muaꞌaj xu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ siaj jimi séejreꞌ ɨ tavástaraꞌ, aꞌɨ́j pu jɨn ámiteereꞌ nyej nyáaj aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ Dios tɨ uyoꞌtaꞌítyacaꞌ.
3Aꞌíi pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ nyaj huoꞌriaꞌhuaꞌxɨjreꞌej aꞌɨ́ɨjma ɨ maj jeꞌej puaꞌaj tyíꞌnyaxaj. 4Néijmiꞌi tu jɨn huatátacɨꞌpuaj tyej tyij tyúꞌcuaꞌnyij, tyajta huayeꞌen, 5ajta tyaj séej tyéviꞌtɨnyeꞌen tɨ ajta tyáꞌtzaahuatyeꞌ, matɨꞌɨj ɨ séecan ɨ Dios tɨ huoꞌtaꞌítyacaꞌ, majta ɨ taꞌihuáamuaꞌ ɨ tavástaraꞌ jimi, ajta aꞌɨ́jna ɨ Pedro. 6¿Nyiquij ɨ Bernabé, nyajta nyáaj aꞌɨ́ɨn tyapuéꞌeen ɨ tɨquee aꞌyan tyúuxɨeꞌveꞌ tyaj tyuꞌmuárɨeꞌen? 7¿Aꞌtanyíj tyíꞌhuɨɨreꞌ xantáaruꞌ jɨmeꞌ ajta jeꞌen jusɨ́ɨj tyúunajchityeꞌ? ¿Aꞌtanyíj quee jacuaꞌnyij ɨ táqueꞌraꞌ ɨ tɨ jáahuii? ¿Aꞌtanyíj quee juquéiꞌsij ɨ huaꞌ léechij ɨ tɨ huáꞌsɨɨreꞌ ɨ yaꞌmuáatyee? 8Caxu aꞌyan tyityóomuaꞌajcaj yee jujɨ́ɨmuaꞌaj muꞌuj ɨ tyétyacaa jeꞌej tyéejtyoj, sulu aꞌyaa pu ajta tyoꞌyúꞌxacaꞌ aꞌɨ́jna ɨ Moisés. 9Aꞌyaa pu tyéꞌyuꞌsiꞌ ɨ yuꞌxarij jitze ɨ maj jɨn tyíꞌijta tɨjɨn: “Capáj jaꞌancánaamuan ɨ púuyej tɨ atayiꞌcáaj jayuhuaj ɨ tyeríicuj.” Ajta capu aꞌyan huatóomuaꞌaj maj jitzán juxɨeꞌveꞌ ɨ Dios aꞌɨ́ɨmaj ɨ púuyesij, 10sulu ityáj tu jitzán juxɨeꞌveꞌ. Jiꞌnye ityájma pu jitze maꞌcan ooyúꞌsiꞌhuacaꞌ ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyíꞌijta, aꞌɨ́jna ɨ tɨ tasaꞌhuacaa ajta ɨ tɨ tyíꞌtzaꞌnacaa aꞌyaa mu rɨcɨj mejchóꞌvaꞌaj tɨ tyiꞌtɨ́j huoꞌcɨꞌtyij ɨ tɨ huácɨɨriacaꞌ. 11Aꞌyaa puꞌij, tɨpuaꞌaj ityáj tyeríj jaahuástej jaꞌmua jimi aꞌɨ́jna ɨ tɨ Dios jimi jáꞌmaꞌcan, capu jeꞌej metyejéꞌtyiꞌtɨj tyaj jeꞌcácaa jamuaatáhuaviij ɨ tyaj jɨn huatyátahuɨɨreꞌen íiyan ɨ cháanacaj japua. 12Tɨpuaꞌaj séecan aꞌyan marɨjcaj jaꞌmua jimi, jéetzeꞌ tutyij ityáj aꞌɨ́jna jɨn huatátacɨꞌpuaj.
Tyajta ityáj, catu aꞌyan rɨcɨj, sulu néijmiꞌi tu jɨn tyéꞌviicueꞌ tyej tyij quee tyeꞌentyiúꞌunaꞌan ɨ nyúucariaꞌraꞌ jitze ɨ Cɨríistuꞌ. 13Xuꞌríj muaꞌaj jamuaꞌreej jeꞌej maj rɨcɨj aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj tyíꞌhuɨɨreꞌ ɨ tyeyúuj tzajtaꞌ, aꞌɨ́ɨ mu tyíꞌcuaꞌcaa aꞌɨ́jna ɨ maj séecan tyoꞌtyáatoꞌraj. Majta aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj aꞌáa tyíꞌhuɨɨreꞌ joꞌmaj tyajáꞌmuꞌvejritacaa, aꞌɨ́ɨ mu majta jacuaꞌcaa ɨ maj tyuꞌtámuꞌvejritacaꞌ. 14Aꞌyaa puꞌuj tánaꞌaj tavástaraꞌ pu aꞌyan tyuꞌtaꞌíjtacaꞌ tɨ aꞌyan tyeꞌtyévijtyeꞌ maj aꞌɨ́jna jɨn huatyóohuɨɨreꞌen ɨ maj huáꞌixaatyeꞌ ɨ nyúucariaꞌraꞌ ɨ Dios. 15Nyajta nyáaj, canu aꞌnáj aꞌɨ́j jɨn huatyényahuɨɨrej, canu nyajta aꞌɨ́j jɨn tyajáꞌmuayuꞌseꞌej siaj sij muaꞌaj tyiꞌtɨ́j naataꞌan. Jéetzeꞌ pu naꞌráanajchij nyaj huámuɨꞌnyij quee nyaj aꞌyan huárɨnyij. Capu aꞌtɨ́j náaꞌariꞌraj aꞌɨ́jna ɨ nyaj jɨn nyetyamuaꞌveꞌ.
16Capu aꞌyan tyinyatáꞌcaa nyej nyij aꞌɨ́j jɨn áꞌnyatzaahuatyaꞌaj, jiꞌnye Dios pu aꞌɨ́jna jɨn aꞌyan tyinaatajé tɨ puéjtzij naatáꞌsij tɨpuaꞌaj nyequee huoꞌtéꞌexaatyeꞌen. 17Aꞌɨ́j pu jɨn, tɨpuaꞌaj nyaxɨeꞌviꞌraꞌ jɨn nyetyihuoꞌtéꞌexaatyeꞌnyijcheꞌ, naatanyacɨꞌpuáacaj nu nyej nyij tyiꞌtɨ́j ancuriáan, ajta tɨ aꞌyan tyinaacɨ́ꞌɨj, aꞌɨ́j nu jɨn aꞌyan rɨcɨj, jiꞌnye Dios pu aꞌyan tyinaataꞌíj. 18Ajta aꞌyájna, aꞌɨ́jna ɨ tɨ nyéetzij nyacɨꞌtyij aꞌɨ́ɨ pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tɨ naa nyaꞌasej nyaj quee huaꞌjíiveꞌej nyetyihuáꞌixaatyeꞌ, ajta nyej quee aꞌɨ́jna jɨn huatyényahuɨɨreꞌen ɨ nyaj jɨn antyínyamuaꞌree.
19Tyij ajta quee aꞌtɨ́j tyíꞌnyeꞌijtyeꞌ, nyáaj nu nyeríj tyámuaꞌ huányaruuj mej mij néijmiꞌi tyinaataꞌíjtyeꞌen, ajta nyej nyij ɨ Cɨríistuꞌ jitze maꞌcan jéetzeꞌ huoꞌmuéꞌtɨn ɨ tyeɨ́tyee. 20Aꞌɨ́ɨmaj jimi ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan, aꞌyaa nu huányaruuj matɨꞌɨj ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan, nyej nyij huoꞌmuéꞌtɨn ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan, aꞌyaa nu huányaruuj tɨꞌɨj aꞌtɨ́j tɨ jaꞌastej ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyíꞌijta, nyej nyij huoꞌmuéꞌtɨn aꞌɨ́ɨjma ɨ maj jáꞌastijreꞌ ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyíꞌijta, tyij ajta quee nyéetzij tyíꞌnyeꞌijtyeꞌ aꞌɨ́jna ɨ nyúucarij. 21Ajta aꞌyájna, nyataꞌaj huoꞌmuéꞌtɨn aꞌɨ́ɨjma ɨ maj quee jáꞌastijreꞌ ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyíꞌijta, aꞌyaa nu nyajta huányaruuj matɨꞌɨj aꞌɨ́ɨmaj, nyajta nyáaj, nyáaj nu séej nyúucarij aráꞌastej ɨ Dios jimi, jiꞌnye aꞌɨ́ɨ pu tyíꞌnyeꞌijtyeꞌ ɨ nyúucarij ɨ tɨ jɨn ɨ Cɨríistuꞌ tyíꞌijta. 22Nyatɨꞌɨjta aꞌɨ́ɨjma jamuán ajoꞌtyávaacaj ɨ maj quee ɨꞌríj tyáꞌtzaahuatyeꞌ, aꞌyaa nu nyajta huányaruuj matɨꞌɨj aꞌɨ́ɨmaj, nyej nyij huoꞌmuéꞌtɨn aꞌɨ́ɨjma. Néijmiꞌcaa jimi nu aꞌyan huányaruuj nyej nyij séecan huamuéꞌtɨn. 23Néijmiꞌi nu jɨn aꞌyan rɨcɨj aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ nyúucarij ɨ nyaj huáꞌixaatyeꞌ ɨ tɨ jɨn Dios huiꞌrátoonyij, taꞌaj ij ajta náacɨꞌtyij ɨ tɨ jɨn ɨ Dios tyámuaꞌ tyihuoꞌtáꞌsij aꞌɨ́ɨjma ɨ maj jáꞌastijreꞌ ɨ nyúucarij.
24Xuꞌríj jamuaꞌreej tɨpuaꞌaj joꞌmaj jaꞌhuaꞌchacaa, néijmiꞌi mu huatyáhuaachij, maꞌ ajta sɨ́ɨj puꞌuj aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tɨ tyíꞌmueꞌtɨn. Siataꞌaj aꞌyan chaꞌtaj sianaꞌaj huárɨnyij siataꞌaj sij tyiꞌtɨ́j huamuéꞌtɨn ɨ Dios jimi. 25Ɨ maj tyámuaꞌ juꞌuurej mej mij huáhuajca, tyámuaꞌ mu tyúuchaꞌɨj. Aꞌyaa mu rɨcɨj mataꞌaj mij cúruun ancuraɨꞌɨn tɨquee áꞌtɨjtɨꞌ, tyajta ityáj, aꞌyaa tu rɨcɨj tyej tyij cúruun ancuraɨꞌɨn tɨ naa huaséꞌrihuaꞌaj jaꞌmej jusén jɨmeꞌ. 26Aꞌɨ́j nu jɨn nyáaj, canu chaꞌ nyanaꞌaj tɨeꞌchacaa, canu nyajta chaꞌ nyanaꞌaj tyiꞌtatóꞌxaj ɨ áacaj tzajtaꞌ, 27sulu aꞌyaa nu tyíꞌnyeꞌijtyeꞌ, tɨꞌij naꞌráꞌastijreꞌen ɨ nyaj jatyáhueꞌraꞌ, taꞌaj ij ajta quee Dios naaréꞌityej nyatɨꞌɨj nyeríj huoꞌixáatyaꞌaj ɨ séecan.
10Maj quee janaꞌmicheꞌen ɨ tɨquee Dios puéꞌeen
1Nyeꞌihuáamuaꞌ, canu aꞌyan tyáꞌxɨeꞌveꞌ siaj yóꞌhuaꞌnan tɨ ɨ jéetɨrij ajaꞌcáavaꞌaj huoꞌviꞌtɨsimeꞌej ɨ tahuásimuaꞌcɨꞌɨj, majta jeꞌen néijmiꞌi jájritzeꞌ antacɨ́j. 2Aꞌyaa mu aꞌɨ́ɨmaj néijmiꞌi mu huámuɨꞌvijhuacaꞌ aꞌɨ́jna jamuán ɨ Moisés tɨꞌɨj ooj ajaꞌcávaꞌcaꞌaj ɨ jéetɨrij, ajta matɨꞌɨj antacɨ́j ɨ jájritzeꞌ. 3Aꞌyaa muꞌuj támanaꞌaj néijmiꞌi tyáacua aꞌɨ́jna ɨ cueꞌráj tɨ ɨ Dios jimi joꞌvéꞌmej, 4majta néijmiꞌi aꞌɨ́jcɨ juquéꞌij ɨ jájtyij tɨ ajta ɨ Dios jimi joꞌvéꞌmej. Jiꞌnye aꞌɨ́j mu jitze huaꞌíj ɨ tyetyéj tɨ huaꞌ jamuán huamaꞌcaꞌaj, ajta aꞌɨ́jna ɨ tyetyéj, aꞌɨ́ɨ pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeenyeꞌej ɨ Cɨríistuꞌ. 5Majta aꞌɨ́ɨmaj, mueꞌtɨ́j mu quee tyaatatyójtziꞌrej ɨ Dios, aꞌɨ́j pu jɨn Dios huaꞌantyipuaꞌrij aꞌájna joꞌtɨj quee jáꞌtyiꞌtɨj.
6Néijmiꞌi pu aꞌyan tyuꞌrɨ́j tɨꞌij ityájma tyitáamuaꞌtyej, tyej tyij quee aꞌyan aꞌɨ́jcɨ jitze tyityaajuꞌun ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een, matɨꞌɨj aꞌɨ́ɨmaj huarɨ́j. 7Aꞌɨ́j pu jɨn, caxu muaꞌaj huaꞌnajchej ɨ sáanturij, matɨꞌɨj séecan aꞌɨ́ɨmaj huarɨ́j, jiꞌnye aꞌyaa pu tyéꞌyuꞌsiꞌ tɨjɨn: “Aꞌɨ́ɨmaj mu tyeɨ́tyee ooráꞌsacaꞌ mej mij tyúꞌcuaꞌnyij, majta huayeꞌen, matɨꞌɨj támij ájhuiixɨj mej mij huóotyamuaꞌveꞌen.” 8Tyicheꞌ quee aꞌyan tyíꞌxanaꞌcɨreꞌej matɨꞌɨj séecan aꞌɨ́ɨmaj huarɨ́j, majta jeꞌen huácuij séej xɨcáj aꞌchu seityéj japuan huéeicaj víꞌraꞌaj ɨ tyeɨ́tyee. 9Tyicheꞌ tyajta quee tyiꞌtɨ́j jaꞌihuoꞌraj ɨ tavástaraꞌ Cɨríistuꞌ, matɨꞌɨj séecan aꞌɨ́ɨmaj huarɨ́j, ɨ maj huáꞌcuii matɨꞌɨj cúꞌcuꞌsee huoꞌtyéecheꞌxɨj. 10Siajta quee jeꞌej sianaꞌaj tyíꞌtyenyuucaꞌan ɨ Dios jimi, matɨꞌɨj séecan aꞌɨ́ɨmaj huarɨ́j, aj puꞌij aꞌɨ́jna ɨ tɨ tajapuá tyíꞌhuɨɨreꞌ ɨ Dios jimi ɨ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej tɨ huaꞌantyipuáꞌrityeꞌen ɨ tyeɨ́tyee, aꞌɨ́ɨ puꞌij huaꞌantyipuaꞌrij aꞌɨ́ɨjma.
11Aꞌyaa pu tyihuóꞌruuj ɨ tahuásimuaꞌcɨꞌɨj tɨꞌij ityájma tyitáamuaꞌtyej, ajta jeꞌen aꞌɨ́j jɨn ooyúꞌsiꞌhuacaꞌ tɨꞌij tyámuaꞌ táaꞌuuren, jiꞌnye puꞌríj atyojoꞌréꞌnyesij tɨꞌɨj jitzán néijmiꞌi tyeꞌentyipuáꞌrij. 12Aꞌɨ́j pu jɨn, aꞌɨ́jna ɨ tɨ aꞌyan tyóotzaahuatyeꞌ tɨquee tyiꞌtɨ́j jɨn áꞌɨtzeereꞌ, cheꞌ tyámuaꞌ tyuꞌméꞌen tɨꞌij quee tyiꞌtɨ́j jɨn atyáꞌɨtzeꞌrihuaꞌan. 13Caxu seexúj muaꞌaj tyiꞌtɨ́j jɨn óoviicueꞌrej tɨ huápuɨꞌɨj tyésiꞌ. Ajta jaꞌmua jimi ɨꞌríj siaj ɨ Dios jimi tyúꞌcaꞌnyej, jiꞌnye capu tyuꞌtáꞌsij tɨ tyiꞌtɨ́j caꞌnyíjraꞌaj jamuaataꞌan siaj sij quee cheꞌ tyoꞌtáviicueꞌ. Sulu aꞌyaa puꞌuj, tɨꞌɨj tyiꞌtɨ́j jeꞌej jáꞌmuaꞌuurej, Dios pu ajta jamuaatáꞌsij jeꞌej siaj yeꞌej huárɨnyij siaj sij tyoꞌtáviicueꞌ.
14Aꞌɨ́j pu jɨn, nyeꞌihuáamuaꞌ, mu nyaj jáꞌmuaxɨeꞌveꞌ, caxu huaꞌnajchej ɨ sáanturij. 15Aꞌyaa nu tyajáꞌmuaꞌixaatyeꞌ tɨꞌɨj tyeɨ́tyee maj tyámuaꞌ tyojóꞌitej, siataꞌaj jujɨ́ɨmuaꞌaj jaaxáꞌpuɨꞌɨntareꞌen tɨpuaꞌaj xáꞌpuɨꞌ nyetyiꞌxajta naꞌríij nyequee. 16Tyatɨꞌɨjtá jaꞌantyiyeꞌen ɨ váasuj jitze tyej tyij tyaatatyójtziꞌreꞌen ɨ Dios, aꞌyaa pu huatóomuaꞌaj tyaj néijmiꞌi ajtyúꞌuuvej ɨ xúuriaꞌraꞌ jitze ɨ Cɨríistuꞌ. Ajta ɨ páan ɨ tyaj jaatyatáaraxɨꞌɨn tyajta jacuaꞌnyij, aꞌɨ́j tu tyajta jɨn ajtyúꞌuuvej ɨ tyéviraꞌ jitze ɨ Cɨríistuꞌ. 17Tyij tyajta muiꞌij, néijmiꞌi tu séej tyanaꞌaj ɨ páan huariátataareꞌej, jiꞌnye néijmiꞌi tu séej tyanaꞌaj jitze ajtyámaꞌcan.
18Cásɨꞌ, siahuoꞌséj aꞌɨ́ɨjma ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan, aꞌɨ́ɨmaj mu tyíꞌcuaꞌcaa ɨ maj tyuꞌtámuꞌvejritacaꞌ, aꞌɨ́ɨ mu majta tyíꞌhuɨɨreꞌ aꞌájna joꞌmaj tyajáꞌmuꞌvejritacaa. 19Canu aꞌɨ́j jɨn aꞌyan tyíꞌxaj yee tyiꞌtɨ́j mu jɨn jeꞌej tyúuxɨeꞌveꞌ ɨ sáanturij, capu ajta jéetzeꞌ tyíꞌhuɨɨreꞌ ɨ cueꞌráj tɨ tyuꞌtámuꞌvejrityiꞌhuacaꞌ ɨ sáanturij jimi. 20Aꞌyaa pu huatóomuaꞌaj ɨ nyaj tyajáꞌmuaꞌixaatyeꞌ tɨjɨn matɨꞌɨjta aꞌɨ́ɨmaj tyuꞌtámuꞌvejritaj ɨ maj quee tyáꞌtzaahuatyeꞌ, aꞌɨ́j mu tyíꞌmuꞌvejrityeꞌ ɨ tyiyáaruꞌ, camu ɨ Dios, nyajta nyáaj canu jaxɨeꞌveꞌ siaj tyiꞌtɨ́j jɨn huáꞌhuɨɨriaꞌaj ɨ tyiyáaruꞌuj. 21Capu ɨꞌríj siaj yaꞌcaj ɨ váasuj jitze siatɨꞌɨjtá tyéꞌtyojtziꞌreꞌej ɨ tavástaraꞌ, tɨpuaꞌaj siajta siooj aꞌɨ́j jitze yaꞌcaa ɨ váasuj ɨ maj jɨn janaꞌmichej ɨ tyiyáaruꞌ, capu ajta ɨꞌríj siaj japuan tyíꞌcuaꞌcaj ɨ méesaj ɨ maj japuan joꞌtámuaꞌreej ɨ tavástaraꞌ, tɨpuaꞌaj siajta siooj aꞌɨ́jna jitze tyíꞌcuaꞌajcaj ɨ méesaj ɨ maj japuan huáꞌnaꞌmichej ɨ tyiyáaruꞌuj.
22¿Caꞌ aꞌyan tyetyáꞌxɨeꞌveꞌ tɨ tyinyúꞌcaj ɨ tavástaraꞌ? ¿Nyiquij ityáj jéetzeꞌ tuꞌhuácacaꞌnyeꞌ quee aꞌɨ́jna?
Tyaj tzáahuatyiꞌraꞌaj jimi tyíchaꞌɨɨj ɨ taxaꞌaj tyévij
23Aꞌyaa mu tyíꞌxaj tɨjɨn: Aꞌtɨ́j tɨnaꞌaj pu ɨꞌriityeꞌ tɨꞌij aꞌyan huárɨnyij jeꞌej tɨ tyáꞌxɨeꞌveꞌ. Aꞌyaa pu tyiꞌjaꞌyájna, ajta capu néijmiꞌi tyiꞌtyáhuɨꞌrii. Jee xaa nyuꞌuj, aꞌtɨ́j tɨnaꞌaj pu ɨꞌriityeꞌ tɨꞌij aꞌyan huárɨnyij jeꞌej tɨ tyáꞌxɨeꞌveꞌ, ajta capu néijmiꞌcaa jimi tyámuaꞌ tyíꞌrɨnyacaa. 24Tyicheꞌ quee jahuoocaj tɨꞌij tyámuaꞌ tyíꞌeenyeꞌ tajimí, sulu tyicheꞌ jáahuoonyij tɨꞌij tyámuaꞌ tyáꞌraꞌnyij séecan jimi.
25Siataꞌaj néijmiꞌi tyúꞌcuaꞌnyij ɨ tɨ tyíꞌxoo joꞌmaj hueꞌraꞌaj jáꞌtoj, caxu tyíꞌihuoꞌoj yee tɨpuaꞌaj jeꞌej puaꞌaj táaꞌuurej tatzájtaꞌ, 26jiꞌnye tavástaraꞌ pu jaꞌaꞌrij ɨ chuéj ɨ tyaj japuan yan huacháatɨmee, aꞌɨ́ɨ pu ajta tyíaꞌrij tɨꞌɨj naꞌaj iiyeꞌej tɨ tyíꞌsejreꞌ.
27Tɨpuaꞌaj sɨ́ɨj tɨquee tyáꞌtzaahuatyeꞌ jamuaatáꞌinyen siaj jamuán tyúꞌcuaꞌnyij, siajta muaꞌaj joꞌcɨɨnyicuj, siataꞌaj néijmiꞌi tyúꞌcuaꞌnyij ɨ tɨ aꞌáan tyejeꞌtyáꞌsij jaꞌmua jimi, caxu tyíꞌihuoꞌoj sianaꞌaj yee nyiquee tyúꞌjeꞌhuaꞌaj. 28Ajta tɨpuaꞌaj aꞌtɨ́j aꞌyan tyajamuatéꞌexaatyeꞌ yee aꞌíjna ɨ hueꞌraꞌaj huatámuꞌvejrityiꞌhuacaꞌ, caxu sij jacuaꞌcaj, aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ aꞌtɨ́j tɨ aꞌyan tyaataxájtacaꞌ ajta pej pij quee jeꞌej tyáꞌmuaꞌajcaj. 29Aꞌɨ́j nu tyáxajta jeꞌej tɨ tyíꞌmuaꞌtzej ɨ sɨ́ɨj, canu jeꞌej siaj muaꞌaj tyíꞌmuaꞌtzej.
Canu nyáaj tyuꞌtáꞌsij tɨ aꞌtɨ́j tyinaꞌantyíꞌuunyiꞌraj, aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ jeꞌej tɨ aꞌɨ́ɨn tyíꞌmuaꞌtzej. 30Tɨpuaꞌaj nyetyeꞌtyójtziꞌriaꞌaj ɨ Dios nyatɨꞌɨjta tyíꞌcuaꞌcaj, canu tyuꞌtáꞌsij tɨ aꞌtɨ́j jeꞌej puaꞌaj tyíꞌnyaxajta aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ nyej tyéꞌtyojtziꞌreꞌ ɨ Dios. 31Aꞌyaa puꞌuj tánaꞌaj, tɨpuaꞌaj setyíꞌcuaꞌajca naꞌríij seyaꞌcaj, nusu tyiꞌtɨ́j siaj jeꞌej uuriaj, siataꞌaj néijmiꞌi jɨn tyéꞌtyojtziꞌreꞌej ɨ Dios. 32Caxu aꞌtɨ́j jeꞌej puaꞌaj tyíꞌiteeraj, caxu siajta aꞌɨ́ɨjma ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan, nusu ɨ maj séej chuéj japua jáꞌmaꞌcan, naꞌríij aꞌɨ́ɨjma ɨ maj tyáꞌtzaahuatyeꞌ ɨ Dios jimi. 33Ajta nyaj jɨmeꞌ nyetyíꞌtyeseꞌ nyaj tyámuaꞌ tyihuoꞌtyáhuɨɨreꞌen néijmiꞌcaa, nyej quee jahuoo tɨꞌij nyéetzij náahuɨɨreꞌen, sulu taꞌaj ij séecan huáhuɨɨreꞌen, mej mij tyámuaꞌ tyityeetyáꞌɨtzeereꞌen ɨ Dios jimi.
111Siataꞌaj muaꞌaj aꞌyan chaꞌtaj sianaꞌaj huárɨnyij nyatɨꞌɨj nyáaj, aꞌyájna nyatɨꞌɨj nyáaj ɨ Cɨríistuꞌ jimi tyuꞌméj.
Jeꞌej maj yeꞌej huárɨnyij ɨ úucaa ɨ tyeyúuj tzajtaꞌ
2Nyetyajaꞌmuatyojtziꞌreꞌ, jiꞌnye aꞌnáj tɨnaꞌaj xu naꞌtamuáꞌreꞌrii, siajta aꞌyan rɨcɨj jeꞌej nyaj tyajamuaamuáꞌtyej. 3Nyajta nyáaj, aꞌyaa nu tyáꞌxɨeꞌveꞌ siaj yóꞌitej xáꞌraꞌnyij tɨ ɨ Cɨríistuꞌ antyúumuaꞌreej aꞌɨ́ɨmaj jimi ɨ tyétyacaa, tɨꞌɨj ajta ɨ tyáatɨꞌ tyeꞌentyúumuaꞌree ɨ juꞌɨ́ɨj jimi, yaa tɨꞌɨj ajta ɨ Dios tyeꞌentyúumuaꞌree ɨ Cɨríistuꞌ jimi. 4Tɨpuaꞌaj tyáatɨꞌ utyamúucuꞌtzij huatyényuunyij nusu tyihuáꞌixaatyeꞌej, aꞌɨ́ɨ pu jaatyáxaahuataj aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨ jimi antyúumuaꞌreej. 5Ajta tɨpuaꞌaj íitɨꞌ antyimuaꞌviꞌij huatyényuunyij, nusu antyimuaꞌviꞌij tyíꞌxajtaj ɨ Dios jitze maꞌcan, aꞌɨ́ɨ pu ajta jaatyáxaahuataj aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨ jimi antyúumuaꞌreej. Aꞌyaa pu chaꞌtánaꞌaj tyúꞌtyeviꞌrasteꞌ tɨ íitɨꞌ cóoyej. 6Jiꞌnye tɨpuaꞌaj íitɨꞌ quee ahuóonaj ɨ jumuꞌúj jitze, jéetzeꞌ pu tɨ ahuóosisaaxɨꞌɨn. Naꞌríij ɨ íitɨꞌ aꞌyan tyéꞌmiteerasteꞌej tɨ tyúꞌtyeviꞌrasteꞌ tɨ cóoyej naꞌríij tɨ ahuóosisaaxɨꞌɨn, cheꞌ ahuóonaj ɨ jumuꞌúj jitze. 7Capu xáꞌpuɨꞌ tɨ tyáatɨꞌ ahuóonamuan, jiꞌnye aꞌɨ́ɨ pu aꞌyan een tɨꞌɨj ɨ Dios, aꞌɨ́j puꞌij ajta jitze séejreꞌ jeꞌej tɨ een ɨ Dios. Ajta ɨ íitɨꞌ jimi pu séejreꞌ jeꞌen tɨ een ɨ tyáatɨꞌ, 8jiꞌnye aꞌɨ́jna ɨ tyáatɨꞌ, capu aꞌɨ́jna jitze huatyátaavijhuacaꞌ ɨ íitɨꞌ, sulu ɨ íitɨꞌ pu aꞌɨ́jna jitze huatyátaavijhuacaꞌ ɨ tyáatɨꞌ. 9Capu ɨ tyáatɨꞌ aꞌɨ́j jɨn huatyátaavijhuacaꞌ tɨꞌij jaatáhuɨɨreꞌen ɨ íitaj, sulu ɨ íitɨꞌ pu aꞌɨ́j jɨn huatyátaavijhuacaꞌ tɨꞌij jaatáhuɨɨreꞌen ɨ tyáataj. 10Aꞌɨ́j pu jɨn aꞌyan tyúuxɨeꞌveꞌ tɨ ɨ íitɨꞌ ahuóonaj ɨ jumuꞌúj jitze, tɨꞌij ámiteeriaꞌaj tɨjɨn jáꞌastijreꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨ tyéꞌijtyeꞌ, ajta tɨꞌij quee jeꞌej puaꞌaj séjreꞌej aꞌɨ́ɨjma jimi ɨ maj tajapuá tyíꞌhuɨɨreꞌ. 11Ajta aꞌɨ́ɨjma jimi ɨ maj tyáꞌtzaahuatyeꞌ, camu jujɨ́ɨmuaꞌaj séejreꞌ ɨ úucaa, camu majta jujɨ́ɨmuaꞌaj séejreꞌ ɨ tyétyacaa. 12Aꞌyaa pu tyiꞌjaꞌyájna tɨ ɨ íitɨꞌ aꞌɨ́j jitze huatyátaavijhuacaꞌ ɨ tyáataj, aꞌyaa pu ajta tyiꞌjaꞌyájna tɨ ɨ tyáatɨꞌ aꞌɨ́jcɨ jitze eeráanyej ɨ íitɨꞌ, majta néijmiꞌi mu ɨ Dios jimi jeꞌrámaꞌcan.
13Siataꞌaj jujɨ́ɨmuaꞌaj jaaxáꞌpuɨꞌɨntareꞌen tɨpuaꞌaj aꞌyan tyaꞌránajchij tɨ ɨ íitɨꞌ antyimuaꞌviꞌij huatyényuunyij ɨ Dios jimi. 14Aꞌyaa tu tyáꞌmuaꞌreej tɨ tyéviꞌsiꞌ huaséꞌrin tɨpuaꞌaj ɨ tyáatɨꞌ cáatɨꞌrej, 15ajta tɨpuaꞌaj ɨ íitɨꞌ cáatɨꞌrej, aꞌɨ́ɨ pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tɨ jɨn ámiteereꞌ tɨ jáꞌastijreꞌ ɨ Dios, jiꞌnye aꞌyaa pu ɨ cɨpuáj tyuꞌtyátuiihuacaꞌ ɨ íitaj jimi tɨꞌij jaꞌváꞌnaj ɨ muꞌúuraꞌ jitze. 16Tɨpuaꞌaj aꞌtɨ́j jaxɨeꞌvaꞌaj tɨ aꞌíj tyámuaꞌ tyuꞌtaxáj, aꞌyaa pu tyúuxɨeꞌveꞌ tɨ jáamuaꞌreej tyej quee ityáj majta quee aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj jusɨꞌrii ɨ Dios jimi, seequéj tyityetyúuchaꞌɨj.
Jeꞌej maj rɨcɨj ɨ maj jusɨɨreꞌ
17Ajta ijíij nyej nyijta jamuaatéꞌexaatyeꞌsij, canu cheꞌ tyajamuaatatyójtziꞌreꞌej, jiꞌnye aꞌyaa pu cuxáa jeꞌej puaꞌaj jáꞌmuaꞌuurej siatɨꞌɨjtá jusɨɨriaꞌaj quee ɨꞌríj siaj tyámuaꞌ huárɨnyij. 18Anaquéecan jɨmeꞌ, aꞌyaa mu tyináaꞌixaaj tɨjɨn siatɨꞌɨjtá jusɨɨriaꞌaj, jeꞌej xu puaꞌaj jaꞌhuoomuaꞌraaj xáꞌcɨꞌɨj, nyajta aꞌyan tyíꞌmuaꞌtzej tɨ jeꞌcáj aꞌyan tyiꞌjɨꞌréꞌcan jɨmeꞌ. 19Aꞌyaa pu tyiꞌjɨꞌréꞌcan jɨmeꞌ tɨ aꞌyan tyúuxɨeꞌveꞌ tɨ aꞌyan tyáꞌraꞌnyij, taꞌaj ij ootámiteereꞌen aꞌtyán maj jɨꞌréꞌcan jɨmeꞌ tyáꞌtzaahuatyeꞌ. 20Muaꞌaj xu siajta aꞌyan rɨcɨj, siatɨꞌɨjtá ajaꞌtyúusɨɨreꞌen, caxu aꞌɨ́jna jɨn tyíꞌcuaꞌnyij ɨ siaj jɨn joꞌtámuaꞌreej tɨ tavástaraꞌ tajapuá huatanyúj. 21Jiꞌnye siatɨꞌɨjtá tyíꞌcuaꞌcaj, jeꞌcáj xu anaquéej tyíꞌijcueꞌsij, meentyij séecan móoj tajcuj, majta séecan huatyátaꞌruj. 22¿Nyij sequée maꞌjaꞌchej siaj aꞌáa tyojóꞌcuaꞌnyij, siajta huayeꞌen? ¿Jiꞌnye siaj sij huaꞌtyáxaꞌhuataj ɨ maj jusɨꞌrii ɨ Dios jimi, siajta huaꞌtyeviꞌraꞌastaj ɨ mej quee tyiꞌtɨ́j tyíchaꞌɨj? ¿Jiꞌnye nyetyajamuaateꞌxaatyeꞌsij? ¿Nyiquij nyetyajamuaatatyójtziꞌreꞌej? Canu xaa nyuꞌuj aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ.
Ɨ maj jɨn joꞌtámuaꞌreej ɨ tavástaraꞌ
(Mt. 26:26-29; Mr. 14:22-25; Lc. 22:14-20)
23Jiꞌnye nyáaj nu aꞌíjcɨ ancuriáaꞌ ɨ tavástaraꞌ tɨ aꞌyan jaatyájtoo, aꞌɨ́j nu nyij nyajta nyáaj jaꞌmua jimi huatyájto, aꞌájna ɨmuáj tɨ́caꞌrij tzajtaꞌ tɨꞌɨj avíitzij jɨn huatátuiiriꞌhuacaꞌ ɨ tavástaraꞌ Jesús, aꞌɨ́ɨ pu jatyɨ́ꞌpuj ɨ páan, 24ajta tɨꞌɨj tyaatatyóotziꞌriaꞌaj ɨ Dios, aj puꞌij jaatyátaaraxɨj, ajta aꞌyan tyihuoꞌtéꞌexaaj tɨjɨn: “Aꞌíi pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ nyaj jatyáhueꞌraꞌ ɨ nyaj jɨn jaꞌmua japua huatányuusij. Aꞌyaa xu huárɨnyij siaj sij aꞌíjna jɨn noꞌtámuaꞌreej.” 25Matɨꞌɨj tyuꞌcuáꞌaj, aj puꞌij jaꞌajriáj ɨ váasuj, ajta aꞌyan tyihuoꞌtéꞌexaaj tɨjɨn: “Aꞌíjna ɨ váasuj tzajtaꞌ tuꞌhuájmuaa, aꞌíi pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ nyúucarij tɨ jájcuaj ɨ tɨ jɨn Dios tyajamuaꞌtáratziiriꞌ aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ nyaxúureꞌ nyaj jeꞌráxɨreꞌsij.” Ajta siatɨꞌɨjtá aꞌyan rɨjcaj aꞌíj xu jɨn noꞌtámuaꞌreej. 26Aꞌɨ́j pu jɨn, ꞌasta naꞌaj quee uvéꞌnyej ɨ tavástaraꞌ, muaꞌaj xu aꞌyan tyihuoꞌtéꞌexaatyeꞌen jeꞌej tɨ huatóomuaꞌaj tɨ aꞌɨ́ɨn tavástaraꞌ huamuɨ́ꞌ, siatɨꞌɨjtá jáacuaꞌnyij aꞌíjna ɨ páan, siajta huayeꞌen aꞌíjcɨ jitze ɨ váasuj.
Jeꞌej maj yeꞌej tyúꞌcuaꞌnyij ɨ maj jɨn joꞌtámuaꞌreej ɨ tavástaraꞌ
27Aꞌyaa puꞌij, aꞌtɨ́j tɨnaꞌaj tɨ jáacuaꞌnyij aꞌɨ́jcɨ ɨ páan, nusu huayeꞌen aꞌɨ́jcɨ jitze ɨ váasuj jeꞌej tɨquee tyiꞌtyéevijtɨj, aꞌyaa pu jitzán tyoꞌojpuáꞌrij tɨ jaatyáxaahuatacaꞌ ɨ tyéviraꞌ ajta xúuriaꞌraꞌ ɨ tavástaraꞌ. 28Aꞌɨ́j pu jɨn, siatɨꞌɨj quee xu tyíꞌcuaꞌcaj siajta quee xu yaꞌcaj ɨ váasuj jitze, míꞌeen tyámuaꞌ setyityahuoséeraj ɨ jutzájtaꞌ. 29Jiꞌnye tɨpuaꞌaj setyúꞌcuaꞌnyij siajta huayeꞌen sequée jamuaꞌréerej tɨ aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tyéviraꞌ ɨ tavástaraꞌ, jujɨ́ɨmuaꞌaj xu puéjtzij huatóoaꞌsij siatɨꞌɨjtá tyíꞌcuaꞌcaj siajta yaꞌcaj. 30Aꞌɨ́j mu jɨn mueꞌtɨ́j tyíꞌcucuiꞌ, ajta quee cheꞌ huáꞌcaꞌnyistiꞌ, majta séecan meríj huácuij. 31Tɨpuaꞌaj tyámuaꞌ tyetyityahuátasejrajnyiicheꞌ tajɨ́ɨmuaꞌaj, capu puéjtzij taatáꞌnyijcheꞌ ɨ tavástaraꞌ. 32Ajta tɨpuaꞌaj ɨ tavástaraꞌ puéjtzij taatáꞌan, aꞌɨ́j pu jɨn tyataꞌaj tyij jáarɨꞌrej tyej tyij quee néijmiꞌi antyipuaꞌrej huaꞌ jamuán ɨ maj aꞌyan huacháatɨmee ɨ cháanacaj japua.
33Aꞌɨ́j xu jɨn nyeꞌihuáamuaꞌ, siatɨꞌɨjtá jusɨɨriaꞌaj siaj sij tyúꞌcuaꞌnyij, siahuóochoꞌveꞌej sɨ́ɨj ajta sɨ́ɨj siaj sij néijmiꞌi tyúꞌcuaꞌnyij. 34Ajta tɨpuaꞌaj sɨ́ɨj íꞌcuataj, cheꞌ juchéj tyojóꞌcuaꞌnyij, taꞌaj ij quee Dios puéjtzij jamuaataꞌan siatɨꞌɨjtá jusɨɨriaꞌaj. Ajta ɨ séecan jɨmeꞌ ɨ tɨ tyáꞌɨtzeereꞌ, nyáaj nu tyámuaꞌ tyíꞌuurej nyatɨꞌɨj aꞌáa jaꞌtanyéj jaꞌmua jimi.
12Ɨ tɨ jɨn tyihuoꞌtaꞌíj ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios
1Nyeꞌihuáamuaꞌ, nyáaxɨeꞌveꞌ siaj jáamuaꞌreej jeꞌej tɨ een ɨ tɨ jɨn tyajamuaataꞌíj ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios.
2Muaꞌaj xu jamuaꞌreej jeꞌej siaj tyeeyíꞌtɨhuaꞌaj siatɨꞌɨj quee xu tyaꞌtzáahuatyaꞌcaj, aꞌɨ́ɨjma xu jimi jucaꞌnyajcaꞌaj ɨ sáanturij ɨ maj quee atanyúuveꞌejmee. 3Aꞌɨ́j nu jɨn ijíij aꞌyan tyáꞌxɨeꞌveꞌ siaj jáamuaꞌreej tɨquee jeꞌej tyíɨꞌrij tɨ aꞌtɨ́j jeꞌej puaꞌaj tyáꞌxajta ɨ Jesús, tɨpuaꞌaj aꞌɨ́j jitze aróocaꞌnyaj ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios. Capu ajta ɨꞌríj tɨ aꞌyan tyuꞌtaxáj yee: “Jesús pu tavástaraꞌ puéꞌeen.” Tɨpuaꞌaj quee aꞌɨ́jcɨ jitze aróocaꞌnyaj ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios.
4Capu sɨ́ɨj naꞌaj ɨ tɨ jɨn tyajamuaataꞌíj ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios, maꞌ ajta sɨ́ɨj naꞌaj ɨ júuricamej tɨ tyuꞌtaꞌíjtacaꞌ. 5Mueꞌtɨ́j pu tyíꞌsejreꞌ jeꞌej siaj tyuꞌtyáhuɨɨreꞌen ɨ Dios jimi, ajta sɨ́ɨj puꞌuj ɨ tavástaraꞌ tɨ aꞌyan tyuꞌtaꞌíjtacaꞌ. 6Mueꞌtɨ́j pu ajta tyíꞌsejreꞌ ɨ siaj jɨn tyíꞌmuarɨeꞌ, ajta sɨ́ɨj puꞌuj ɨ Dios tɨ néijmiꞌi jɨn putyíꞌuurej huaꞌ jimi néijmiꞌcaa ɨ tyeɨ́tyee. 7Dios pu tyihuoꞌtaꞌíjtyeꞌsij séej ajta séej jeꞌej maj tyiꞌtɨ́j tyuꞌyíꞌtɨn, mej mij aꞌɨ́jna jɨn néijmiꞌcaa huatyáhuɨɨreꞌen. 8Aꞌɨ́jna jitze pu maꞌcan ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios, séecan huatáꞌ mej mij tyámuaꞌ tyiyoꞌitéej metyuꞌtaxáj, ajtáhuaꞌaj séecan, aꞌɨ́ɨ puꞌuj tánaꞌaj ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios huoꞌtaꞌ mej mij jéehua jariaꞌmuaꞌreeriaj maj tyuꞌtaxáj. 9Séecan mu aꞌɨ́jna ancuriáaꞌsij mej mij jéehua tyáꞌantzaahuatyeꞌen, aꞌɨ́jcɨ jitze maꞌcan ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios, majta séecan aꞌɨ́j ancuriáaꞌsij mej mij jaayíꞌtɨhuaꞌan maj tyihuóꞌhuaatyeꞌen ɨ maj tyíꞌcucuiꞌ. 10Séecan mu aꞌɨ́jna ancuriáaꞌsij maj jaayíꞌtɨhuaꞌan mej tyiꞌtɨ́j jeꞌej huáꞌuurej mej mij séecan tyámuaꞌ tyoꞌtaséj, majta séecan mej mij tyihuoꞌtéꞌexaatyeꞌen ɨ Dios tɨ jitze tyejeꞌrámaꞌcan. Ajta ɨ séecan, Dios pu aꞌyan tyihuoꞌtáꞌ mej mij jaayíꞌtɨhuaꞌan maj jáamuaꞌreej tyiꞌtɨ́j tɨ júuricamaꞌraꞌ puéꞌeen, ajta séecan maj tyuꞌtaxáj séej ɨ nyúucarij jɨmeꞌ ɨ maj quee yóꞌitej, ajta séecan maj jaayíꞌtɨhuaꞌan maj jaataxáj jeꞌej tɨ huatóomuaꞌaj aꞌɨ́jna ɨ sɨ́ɨj tɨ jaataxájtacaꞌ. 11Néijmiꞌi ɨ maj aꞌyan tyeeyíꞌtɨn, aꞌɨ́ɨ pu jusɨ́ɨj caꞌnyíjraꞌaj huaꞌtáꞌcaa ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios, aꞌɨ́ɨ pu huaꞌtáꞌcaa séej ajta séej jeꞌej tɨ tyaꞌránajchacaꞌ.
12Aꞌɨ́jna ɨ tyéviraꞌ ɨ aꞌtɨ́j, tyíꞌmuiꞌij ɨ tɨ jitzán tyíꞌsejreꞌ, ajta sɨ́ɨj puꞌuj puéꞌeen ɨ tyévij. Aꞌyaa pu chaꞌtaj naꞌaj tyíꞌeen ɨ Cɨríistuꞌ jimi. 13Aꞌyaa puꞌuj tánaꞌaj, néijmiꞌi ɨ tyaj Israel jitze ajtyámaꞌcan, majta ɨ maj séej chuéj japua jáꞌmaꞌcan, nusu ɨ maj caꞌnyéjrij jɨn tyíꞌmuarɨeꞌ naꞌríij juxáahuaj maj mahuacɨꞌɨj, néijmiꞌi tu huáɨꞌhuacaꞌ tyej tyij séej tyanaꞌaj jitze ajtyámaꞌcantaj aꞌɨ́jna jitze maꞌcan ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios, ajta sɨ́ɨj naꞌaj ɨ júuricamej tajimí huatyátuiihuacaꞌ.
14Ajta capu sɨ́ɨj naꞌaj ɨ tɨ jitzán tyíꞌsejreꞌ ɨ tyévij, sulu tyíꞌmuiꞌij. 15Tɨpuaꞌaj ɨ ɨ́ɨcaj aꞌyan tyuꞌtaxáj yee: Canu muácaꞌaj puéꞌeen, canu nyij jitzán ajtyámaꞌcan ɨ tyévij, capu aꞌɨ́jna jɨn quee cheꞌ jitzán ajtyamaꞌcáantaj jaꞌmej. 16Ajta tɨpuaꞌaj ɨ naxɨéj aꞌyan tyuꞌtaxáj yee: Jiꞌnye canu jɨꞌsíj puéꞌeen, canu nyij jitzán ajtyámaꞌcan ɨ tyévij, capu ajta aꞌɨ́jna jɨn quee cheꞌ jitzán ajtyámaꞌcantaj jaꞌmej. 17Tɨpuaꞌaj néijmiꞌi ɨ tyévij jɨꞌsíj puéꞌeenyeꞌ, capu jeꞌej tyíɨꞌrij tɨ iityánamuajra. Ajta tɨpuaꞌaj néijmiꞌi ɨ tyévij aꞌɨ́ɨn puéꞌeenyeꞌ ɨ tɨ jɨn iityánamuaj, capu ij ajta jeꞌej tyíɨꞌrij tɨ tyúuɨꞌchuej. 18Ajta ɨ Dios pu aꞌyan eenyeꞌen tyuꞌtyájtoo ɨ tyévij jitze jeꞌej tɨ aꞌɨ́j tyaꞌráꞌnajchacaꞌ. 19Tɨpuaꞌaj néijmiꞌi ɨ tɨ jitzán tyíꞌsejreꞌ sɨ́ɨj naꞌaj puéꞌeenyeꞌ, capu majaꞌhuáꞌtacajcheꞌ ɨ tyévij. 20Maꞌ ajta aꞌyaa pu tyíꞌeen, tyij ajta tyíꞌmuiꞌij ɨ tyévij tɨ jitze tyíꞌsejreꞌ, sɨ́ɨj puꞌuj ɨ tyévij puéꞌeen.
21Capu ɨꞌríj tɨ ɨ jɨꞌsíj aꞌyan tyaatéꞌexaatyeꞌen ɨ muácaꞌaj yee: “Capáj nyej jitze juxɨeꞌveꞌ”, capu ajta ɨꞌrij tɨ ɨ muꞌúuraꞌ aꞌyan tyaatéꞌexaatyeꞌen ɨ ɨ́ɨcaj yee: “Capáj nyej jitze juxɨeꞌveꞌ.” 22Sulu aꞌyaa pu tyíꞌeen, ɨ tɨ aꞌyan huaséꞌrin tɨꞌɨj ɨ tɨ jéetzeꞌ quee jucaꞌnyej ɨ tyévij jitze, aꞌɨ́ɨ pu aꞌɨ́ɨn tyiꞌpuéꞌeen ɨ tɨ jéetzeꞌ tyúuxɨeꞌveꞌ, 23ajta ɨ tɨ tajitzé tyíꞌsejreꞌ ɨ tɨquee jéehua tyúuxɨeꞌveꞌ, aꞌɨ́j tu jéetzeꞌ tyámuaꞌ tyiꞌtyécheꞌtyaa. Ajta ɨ tɨ tyúꞌtyeviꞌrasteꞌ tɨpuaꞌaj séjreꞌej jéjreꞌcɨtzeꞌ, aꞌɨ́j tu tyajta jéetzeꞌ tyámuaꞌ tyiꞌtyécheꞌtyaa, 24ajta ɨ séecan tɨ jitzán séejreꞌ, catu tyámuaꞌ tyeꞌtyécheꞌtyaa. Dios pu aꞌyan eenyeꞌ huatyájto ɨ tyévij tɨꞌij jéetzeꞌ tyámuaꞌ tyéechaꞌɨɨn aꞌɨ́jna ɨ tɨquee jéehua jitzán juxɨeꞌveꞌ, 25mej mij quee jeꞌej puaꞌaj eenyeꞌ ɨ maj tyévij jitze ajtyámaꞌcan, sulu mej mij tyámuaꞌ tyityahuóochaꞌɨɨn sɨ́ɨj ajta sɨ́ɨj. 26Tɨpuaꞌaj sɨ́ɨj aꞌyan tyaꞌajpuéjtzij, néijmiꞌi mu aꞌyan chaꞌtaj manaꞌaj tyaꞌajpuéetzij muáꞌjuꞌun, ajta tɨpuaꞌaj sɨ́ɨj tyámuaꞌ tyuꞌtyéchaꞌɨɨhuaj, néijmiꞌi mu jamuán huatóotyamuaꞌveꞌsij.
27Aꞌyaa pu xaa nyuꞌuj tyíꞌeen jaꞌmua jimi, muaꞌaj xu tyéviraꞌ puéꞌeen ɨ Cɨríistuꞌ, néijmiꞌi xu jitzán ajtyámaꞌcan sɨ́ɨj ajta sɨ́ɨj. 28Dios pu aꞌyan tyaꞌránajchacaꞌ maj joꞌmaj jóosɨɨreꞌ ɨ tyeyúuj tzajtaꞌ, aꞌyan tyíꞌtyesejreꞌej anaquéecan jɨmeꞌ ɨ maj huoꞌtaꞌítyej mej mij huóꞌixaatyeꞌen ɨ nyúucariaꞌraꞌ ɨ Dios, majta jeꞌen aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj Dios jitze maꞌcan tyíꞌxaj, majta jeꞌen ɨ maj tyihuóꞌmuaꞌtyej, majta jeꞌen ɨ maj jaayíꞌtɨn ɨ maj jɨn jeꞌej tyoꞌtaséj ɨ tyeɨ́tyee, ajta séecan ɨ maj tyihuóꞌhuaatyeꞌen ɨ maj tyíꞌcucuiꞌ, nusu ɨ maj tyiꞌtɨ́j jɨn huoꞌtyáhuɨɨreꞌen, majta ɨ maj jariaꞌmuaꞌreej, naꞌríij ɨ maj jaayíꞌtɨn maj séej nyúucarij jɨn tyuꞌtaxáj. 29Camu néijmiꞌi aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ maj mahuacɨꞌɨj mahuaꞌixáatyeꞌej ɨ nyúucariaꞌraꞌ ɨ Dios, camu majta néijmiꞌi ɨ Dios jitze maꞌcan tyíꞌxaj. Camu néijmiꞌi aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ maj tyihuáꞌmuaꞌtyej, camu majta néijmiꞌi jaayíꞌtɨn maj tyiꞌtɨ́j tyámuaꞌ huáꞌuurej mej mij séecan tyámuaꞌ tyoꞌtaséj, 30camu majta néijmiꞌi jaayíꞌtɨn mej mij tyihuóꞌhuaatyeꞌen ɨ maj tyíꞌcucuiꞌ. Camu majta néijmiꞌi séej nyúucarij jɨn tyíꞌxaj, naꞌríij ɨ maj jaayíꞌtɨn maj jaataxáj jeꞌej tɨ huatóomuaꞌaj ɨ sɨ́ɨj tɨ jaataxájtacaꞌ. 31Muaꞌaj xu aꞌɨ́jna jéetzeꞌ huáhuoonyij siaj sij jáatyoonyij ɨ Dios jimi ɨ tɨ jéetzeꞌ juxɨeꞌveꞌ, nyajta nyáaj nu jamuaatáꞌitɨɨraj jeꞌej siaj jéetzeꞌ tyámuaꞌ jɨꞌréꞌnyeꞌej tyíꞌtyesejreꞌej.
13Maj néijmiꞌi huóoxɨeꞌveꞌen
1Tɨpuaꞌaj nyetyiꞌxajta huáꞌnyuucaa jɨmeꞌ ɨ tyétyacaa nyajta aꞌɨ́jna jɨmeꞌ ɨ huáꞌnyuucaa ɨ maj tyíꞌhuɨɨreꞌ u tajapuá, nyajta quee naa tyihuojóꞌmuaꞌraj, capu tyiꞌtɨ́j huɨɨreꞌ, aꞌyaa nu een tɨꞌɨj ɨ tyapúustiꞌ tɨ chaꞌ naꞌaj tyiꞌtɨ́j jɨn táhuan, naꞌríij tɨꞌɨj túxaꞌaj tɨ jujitzé tyiꞌrájvitzej. 2Ajta tɨpuaꞌaj nyeeyíꞌtɨhuaꞌan nyej tyuꞌtaxáj Dios jitze maꞌcan, nyajta néijmiꞌi tyojóꞌiteej jeꞌej tɨ tyíꞌeen ɨ Dios jimi, nyajta néijmiꞌi tyíꞌmuaꞌreej, nyajta jéehua tyáꞌtzaahuatyeꞌ tɨꞌij nyaɨꞌríityeꞌej nyaj aꞌyan tyaataꞌíjtyeꞌen ɨ jɨríj tɨ tyíchenyij joꞌtɨj joꞌtácaj, nyajta quee tyámuaꞌ tyihuojóꞌmuaꞌraj, canu tyiꞌtɨ́j jeꞌej tyíꞌhuɨɨreꞌ. 3Ajta tɨpuaꞌaj nyetyihuoꞌriaꞌan néijmiꞌi ɨ nyaj tyíꞌijchaꞌɨj aꞌɨ́ɨjma ɨ maj quee jeꞌej tyéejviicueꞌ, naꞌríij nyajta huatányaꞌan mej mij naatyáteeraj, nyajta quee tyámuaꞌ tyihuojóꞌmuaꞌraj, capu tyiꞌtɨ́j jeꞌej tyinaatyáhuɨɨreꞌej.
4Tɨpuaꞌaj aꞌtɨ́j jɨríj tyíꞌtyevistan, aꞌɨ́ɨ pu néijmiꞌi jɨn tyéꞌviicueꞌ, ajta tyihuaꞌcuꞌvej, capu chueerij, capu ajta óotzaahuatyeꞌ, 5capu ajta axáa tyíꞌjepeꞌ, capu tyiꞌtɨ́j muajcheꞌ, capu tyoꞌcájaaxɨejveꞌ, capu ajta jaꞌtamuáꞌreꞌrii aꞌtɨ́j tɨ jeꞌej puaꞌaj jáaruuj, 6capu jutyamuaꞌveꞌ aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj een, sulu aꞌɨ́j pu jɨn jutyamuaꞌveꞌ ɨ tɨ jɨꞌréꞌcan jɨmeꞌ aꞌyan tyiꞌjaꞌyájna. 7Tɨpuaꞌaj aꞌtɨ́j ɨꞌríj tyíꞌtyevistan, néijmiꞌi pu jɨn japuéjtzitaren, néijmiꞌi pu tyáꞌtzaahuatyeꞌ ɨ tɨ Dios tyámuaꞌ tyaataꞌsij, néijmiꞌi pu ajta tyichoꞌveꞌ ɨ tɨ Dios jɨn aróoꞌastej, néijmiꞌi pu ajta jɨn tyoꞌtáviicueꞌraj.
8Capu aꞌnáj huatyápuaꞌrij ɨ tyaj jɨn taxɨeꞌveꞌ. Aꞌnáj pu huatyápuaꞌrij ɨ tyaj jɨn tyíꞌxaxaꞌaj ɨ Dios jitze maꞌcan, camu mij cheꞌ séej nyúucarij jɨn tyiꞌxáataj muáꞌjuꞌun, capu ajta cheꞌ tajimí juxɨéꞌvaꞌaj jaꞌmej tyej tyij jéehua tyuꞌyíꞌtɨhuaꞌan. 9Jiꞌnye catu néijmiꞌi tyuꞌyíꞌtɨn, catu tyajta néijmiꞌi tyíꞌmuaꞌreej ɨ Dios tɨ jitze tyíꞌmaꞌcan, 10ajta tɨꞌɨj aꞌyan huataséjreꞌen ɨ tɨ néijmiꞌi jɨn tyámuaꞌ een, aj puꞌij aꞌɨ́ɨn tyíꞌneijmiꞌtareꞌen ɨ tɨ tyáꞌɨtzeeriaꞌcaꞌaj.
11Nyatɨꞌɨj nyáaj paꞌrɨꞌɨstacaꞌaj, aꞌyaa nu tyuꞌxáxaꞌtaꞌaj tɨꞌɨj ɨ páꞌrɨꞌɨj, nyajta aꞌyan tyíꞌmuaꞌajcaa tɨꞌɨj ɨ páꞌrɨꞌɨj, nyajta aꞌyan metyóomuaꞌriajcaꞌaj tɨꞌɨj ɨ páꞌrɨꞌɨj, ajta ijíij nyaj nyeríj vástɨꞌ, nuꞌríj metyajaꞌajhuaꞌxɨj ɨ nyaj jɨn aꞌyan metyóomuaꞌriajcaꞌaj tɨꞌɨj ɨ páꞌrɨꞌɨj. 12Ajta ijíij aꞌyaa tu tyéꞌsej ɨ Dios cuxáa tɨꞌɨj jájtyaꞌhuaa jitze tɨquee tyámuaꞌ tyíꞌsejreꞌ, ajta aꞌájna xɨcáaraꞌ jitze tu tyámuaꞌ naa tyéꞌsejran ɨ nyéerimaꞌraꞌ. Ijíij canu néijmiꞌi tyuꞌyíꞌtɨn, ajta aꞌájna xɨcáaraꞌ jitze, aj nu xaa jamuaꞌtyij ɨ Dios tɨꞌɨj aꞌɨ́ɨn tyíꞌnyamuaꞌtyej.
13Aꞌɨ́j pu jɨn tyíꞌhueeicaj ɨ tɨ aꞌnáj tɨnaꞌaj tyiꞌséereꞌej jaꞌmej: tyej tyáꞌtzaahuatyeꞌ, tyaj jajchóꞌveꞌ ɨ Dios, tyaj huátaxɨeꞌveꞌen, ajta ɨ tɨ jéetzeꞌ juxɨeꞌveꞌ, aꞌɨ́ɨ pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tyaj huátaxɨeꞌveꞌen séej jamuán tyajta séej.
14Ɨ maj séej nyúucarij jɨn tyuꞌtaxáj
1Siataꞌaj jahuoocaj siaj huóoxɨeꞌveꞌen séej jamuán siajta séej, siajta aꞌyan tyáꞌhuoocaj tɨ Dios jamuaataꞌan ɨ ju júuricamej, siaj sij tyuꞌtaxáj Dios jitze maꞌcan. 2Aꞌɨ́jna ɨ tɨ jaayíꞌtɨn tɨ séej nyúucarij jɨn tyuꞌtaxáj, Dios pu tyíꞌixaatyeꞌ, capu ɨ tyeɨ́tyee tyíꞌixaatyeꞌ, jiꞌnye capu aꞌtɨ́j yóꞌitej jeꞌej tɨ tyíꞌxaj. Ɨ júuricamaꞌraꞌ pu tyíꞌxaj tyiꞌtɨ́j tɨ aviitziꞌ ɨ Dios jimi, ajta quee aꞌtɨ́j yóꞌitej. 3Maꞌ ajta ɨ tɨ Dios jitze maꞌcan tyíꞌxaj, aꞌɨ́ɨ pu aꞌyan rɨcɨj tɨꞌij huoꞌtyáhuɨɨreꞌen ɨ maj tyáꞌtzaahuatyeꞌ, ajta tɨꞌij caꞌnyíjraꞌaj huoꞌtáꞌan, ajta tyámuaꞌ tyihuoꞌtyéjeevej. 4Aꞌɨ́jna ɨ tɨ séej nyúucarij jɨn tyíꞌxaj, aꞌɨ́ɨ pu jusɨ́ɨj tyámuaꞌ juꞌuurej, ajta ɨ tɨ Dios jitze maꞌcan tyíꞌxaj, aꞌɨ́ɨ pu tyámuaꞌ huáꞌuurej néijmiꞌcaa ɨ maj jusɨꞌrii ɨ tyeyúuj tzajtaꞌ.
5Aꞌyaa nu nyáaj tyáꞌxɨeꞌveꞌ siaj néijmiꞌi séej nyúucarij jɨn tyuꞌtaxáj, ajta jéetzeꞌ pu aꞌyan tyinaꞌráanajchi siaj Dios jitze maꞌcan tyíꞌxaxaꞌtaꞌan, aꞌíjna pu jéetzeꞌ tyámuaꞌ naa quee siaj séej nyúucarij jɨn tyuꞌtaxáj, naꞌríij xaa aꞌtɨ́j séjreꞌej tɨꞌij huóꞌixaatyeꞌen ɨ tyeɨ́tyee jeꞌej tɨ huatóomuaꞌaj aꞌɨ́jna ɨ tɨ jaataxájtacaꞌ, tɨꞌij huoꞌtyáhuɨɨreꞌen ɨ maj jusɨꞌrii u tyeyúuj tzajtaꞌ. 6Ajta aꞌyájna nyeꞌihuáamuaꞌ, capu tyiꞌtɨ́j jeꞌej tyajamuaatyáhuɨɨreꞌsij tɨpuaꞌaj nyajamojoꞌváꞌmuaarej nyajta tyajamuáaꞌixaatyeꞌen séej jɨmeꞌ ɨ nyúucarij ɨ siaj quee yóꞌitej, quee tɨpuaꞌaj nyajamuaatéꞌexaatyeꞌen aꞌɨ́jna ɨ Dios tɨ taataséjra, naꞌríij ɨ siaj jɨn jáamuaꞌreej ɨ tɨ jɨꞌréꞌcan jɨmeꞌ, nusu nyaj tyajamuaatéꞌexaatyeꞌen ɨ Dios jitze maꞌcan, naꞌríij tyiꞌtɨ́j nyajamuatáꞌitɨɨ.
7Tɨpuaꞌaj ɨ maj jɨn tyíꞌcuiꞌnacaa yaa tɨꞌɨj ɨ cɨꞌsítyeꞌrij, naꞌríij ɨ áarpaj, tɨpuaꞌaj sɨ́ɨj quee seequéj huánamuajrihuaꞌan, capu ij jeꞌej ootámiteereꞌej jeꞌej tɨ huánamuajrii sɨ́ɨj ajta sɨ́ɨj. 8Ajta tɨpuaꞌaj joꞌmaj jáꞌnyoꞌseꞌ quee tyámuaꞌ tyuꞌtánamuajreꞌen ɨ cɨꞌsítyeꞌrij, capu aꞌtɨ́j tyámuaꞌ juꞌuurej tɨꞌij ujoꞌvéꞌnyoꞌseꞌen. 9Aꞌyaa puꞌuj tánaꞌaj tyíꞌrɨnyacaa jaꞌmua jimi, tɨpuaꞌaj sequée tyámuaꞌ tyuꞌxáxaꞌtaꞌan mej mij ɨ tyeɨ́tyee jamojoꞌitéej muáꞌraꞌnyij, ¿jiꞌnye tyíɨꞌrij tɨꞌij aꞌtɨ́j jáamuaꞌreej jeꞌej siaj tyiꞌtyáxajta? Aꞌyaa puꞌuj tɨꞌɨj áacaj siaj tyíꞌixaatyeꞌej. 10Tyámuaꞌ pu tyíꞌmuiꞌij ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyúuꞌixaatyeꞌ iiyeꞌej ɨ cháanacaj japua, ajta néijmiꞌi mu aꞌyan tyajaꞌhuoꞌitéecan jɨn tyíꞌxaj. 11Ajta tɨpuaꞌaj nyequee jamuaꞌreeriaj jeꞌej tɨ huatóomuaꞌaj ɨ nyúucarij, aꞌyaa nu séeriaꞌaj naꞌmej jimí ɨ tɨ tyíꞌnyeꞌixaatyeꞌ tɨꞌɨj aꞌtɨ́j tɨ séej chuéj japua jáꞌmaꞌcan, ajta ɨ tɨ tyíꞌnyeꞌixaatyeꞌ, aꞌɨ́ɨ pu ajta aꞌyan nye jimi séeriaꞌaj jaꞌmej tɨꞌɨj aꞌtɨ́j tɨ séej chuéj japua jáꞌmaꞌcan. 12Aꞌɨ́j pu jɨn, mu siaj jéehua jaxɨeꞌveꞌ tɨ ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios tyiꞌtɨ́j jamuaataꞌan, aꞌyaa pu tyúuxɨeꞌveꞌ siaj aꞌɨ́jna jéehua ancuriáan ɨ siaj jɨn tyámuaꞌ huóꞌuurej aꞌɨ́ɨjma ɨ maj jusɨꞌrii ɨ tyeyúuj tzajtaꞌ.
13Aꞌyaa puꞌij, aꞌɨ́jna ɨ tɨ séej nyúucarij jɨn tyíꞌxaj, cheꞌ jaatáhuaviij ɨ Dios tɨꞌij jaatáꞌan taꞌaj ij yoꞌitéej jáꞌraꞌnyij jeꞌej tɨ tyíꞌxaj. 14Jiꞌnye tɨpuaꞌaj nyáaj naatyényuunyij séej jɨmeꞌ ɨ nyúucarij, aꞌyaa pu tyiꞌjaꞌyájna nyej nyajúuricamej jɨn huatyényuusij, ajta ɨ nyamuaꞌtzíiraꞌaj capu yóꞌitej jeꞌej tɨ tyíꞌxaj ɨ nyaj júuricamej. 15¿Jiꞌnye nyanaꞌaj nyij huárɨnyij? Aꞌyaa pu tyúuxɨeꞌveꞌ nyej nyajúuricamej jɨn huatyényuunyij, nyajta aꞌyan chaꞌtaj nyanaꞌaj rɨnyij ɨ nyaj jɨn maꞌúumuaꞌrej jɨmeꞌ. Aꞌyaa pu ajta tyúuxɨeꞌveꞌ nyaj tyuꞌtáchuiicaj ɨ nyajúuricamej jɨmeꞌ, ajta ɨ nyaj jɨn maꞌúumuaꞌrej. 16Jiꞌnye tɨpuaꞌaj aꞌjúuricamej jɨn petyéꞌtyojtziꞌriaꞌaj ɨ Dios, ajta jeꞌen aꞌtɨ́j tɨquee jaꞌmua jitze ajtyámaꞌcan muáanamuaj, capu huatáɨꞌriitarij tɨꞌij ajta aꞌɨ́ɨn tyaatatyójtziꞌreꞌen ɨ Dios, jiꞌnye capu yoꞌitéej jaꞌmej jeꞌej paj tyiꞌtyáxajta. 17Ɨꞌríitaj pu áꞌmej paj tyámuaꞌ naa tyaatatyójtziꞌreꞌen ɨ Dios, ajta capu tyiꞌtɨ́j jeꞌej tyeetyáhuɨɨreꞌej ɨ axaꞌaj tyévij. 18Tyámuaꞌ nu tyéꞌtyojtziꞌreꞌ ɨ Dios aꞌɨ́jna jɨmeꞌ nyaj jéetzeꞌ tyíꞌxaj séej jɨmeꞌ ɨ nyúucarij sequée néijmiꞌi muaꞌaj, 19ajta aꞌájna ɨ tyeyúuj tzajtaꞌ, jéetzeꞌ pu naꞌráanajchij nyaj anxɨ́vicaa ɨ nyúucarij huataxáj ɨ tɨ jóꞌiteeriꞌij, quee nyaj tamuáamuataꞌ víꞌraꞌaj ɨ nyúucarij huataxáj siaj quee yóꞌitej.
20Nyeꞌihuáamuaꞌ, caxu aꞌyan metyityoomuámuaꞌreꞌej matɨꞌɨj ɨ tɨꞌríij. Sulu siataꞌaj aꞌyan eenyeꞌ matɨꞌɨj ɨ tɨꞌríij ɨ maj quee tyiꞌtɨ́j jɨn áꞌɨtzeereꞌ, siajta aꞌyan metyityoomuámuaꞌreꞌej matɨꞌɨj ɨ maj meríj huáasij. 21Aꞌyaa pu tyéꞌyuꞌsiꞌ ɨ yuꞌxarij jitze tɨjɨn: “Nyetyihuoꞌtéꞌexaatyeꞌsij aꞌíijma ɨ tyeɨ́tyee séej nyúucarij jɨmeꞌ, aꞌɨ́ɨmaj mu tyihuoꞌtéꞌexaatyeꞌsij ɨ maj séej chuéj japua jáꞌmaꞌcan, majta aꞌɨ́ɨmaj camu naꞌráꞌastijreꞌej, aꞌyaa pu tyíꞌxaj ɨ tavástaraꞌ.” 22Aꞌɨ́j pu jɨn tyíꞌhuɨɨreꞌ aꞌɨ́jna ɨ nyúucarij ɨ maj quee yóꞌitej, mej mij aꞌɨ́j jɨn jáamuaꞌreej ɨ maj quee tyáꞌtzaahuatyeꞌ, camu mej mij aꞌɨ́ɨmaj jáamuaꞌreej ɨ maj meríj tyáꞌtzaahuatyeꞌ. Ajta ɨ tɨ Dios jitze maꞌcan tyíꞌxaj, aꞌɨ́ɨjma pu huatyáhuɨɨreꞌej ɨ maj tyáꞌtzaahuatyeꞌ, capu aꞌɨ́ɨjma ɨ maj quee tyáꞌtzaahuatyeꞌ. 23Jiꞌnye tɨpuaꞌaj meriꞌtaj jusɨɨriaꞌaj ɨ tyeyúuj tzajtaꞌ, majta jeꞌen néijmiꞌi séej nyúucarij jɨn tyíꞌxajtaj, tɨpuaꞌaj sɨ́ɨj tɨquee tyáꞌtzaahuatyeꞌ, naꞌríij séecan ɨ maj quee yóꞌitej aꞌúun moꞌtyájrutyej joꞌsiaj jóosɨɨreꞌ, aꞌyaa mu tyíꞌmuaꞌtyij siaj seríj huóotɨmueꞌriꞌij. 24Ajta tɨpuaꞌaj néijmiꞌi setyiꞌxáatacaj ɨ Dios jitze maꞌcan ajta jeꞌen sɨ́ɨj utyájrutyej tɨquee tyáꞌtzaahuatyeꞌ, nusu tɨquee yóꞌitej, aꞌyaa pu tyoꞌtóomuaꞌsij siaj néijmiꞌi jaꞌxɨjtyeꞌ aꞌɨ́jna jɨmeꞌ tɨ aꞌɨ́ɨn ootyáꞌɨtzee ɨ Dios jimi. 25Aꞌyaa puꞌij tyuꞌtaséjre ɨ tɨ jaꞌavaatacaꞌaj ɨ jutzájtaꞌ, tɨꞌquij tyitunútan a chóotaꞌ jaatyánajchij ɨ Dios, ajta jeꞌen aꞌyan tyuꞌtaxájtaj tɨ ɨ Dios jɨꞌréꞌcan jɨmeꞌ jaꞌmua tzajtaꞌ séejreꞌ.
Maj néijmiꞌi aꞌyan huárɨnyij jeꞌej tɨ tyúuxɨeꞌveꞌ
26Nyeꞌihuáamuaꞌ, siatɨꞌɨjtá muaꞌaj jusɨɨriaꞌaj, séecan mu tyuꞌtáchuiicaj, majta séecan tyihuáꞌmuaꞌtyej, naꞌríij maj jaataxáj ɨ Dios tɨ huaꞌ jitzán jaatyájtoo, nusu séej nyúucarij jɨn setyíꞌxajtamuꞌuj, naꞌríij sɨ́ɨj jaataxáj jeꞌej tɨ huatóomuaꞌaj ɨ nyúucarij tɨ jaataxájtacaꞌ ɨ sɨ́ɨj. Siataꞌaj aꞌyan huárɨnyij siaj sij néijmiꞌi huatyóohuɨɨreꞌen. 27Ajta siatɨꞌɨjtá séej nyúucarij jɨn tyíꞌxajtaj, micheꞌ mahuaꞌpuaj, naꞌríij maj huéeicaj aꞌyan muáarɨnyij mueꞌtyooꞌastɨmaꞌaj, ajta jeꞌen sɨ́ɨj huoꞌtéꞌexaatyeꞌen jeꞌej tɨ huatóomuaꞌaj aꞌɨ́jna ɨ nyúucarij. 28Ajta tɨpuaꞌaj quee aꞌtɨ́j jaayíꞌtɨhuaꞌan tɨ huoꞌtéꞌexaatyeꞌen jeꞌej tɨ huatóomuaꞌaj, micheꞌ quee séej nyúucarij jɨn tyíꞌxajtaj huaꞌ jimi ɨ maj jusɨꞌrii, cheꞌ jusɨ́ɨj tyíꞌxajtaj ɨ jutzájtaꞌ ajta ɨ Dios jimi. 29Aꞌyaa puꞌuj tánaꞌaj aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj Dios jitze maꞌcan tyíꞌxaxaꞌaj, micheꞌ aꞌyan tyuꞌtaxáj mahuaꞌpuaj naꞌríij maj huéeicaj, majta ɨ séecan aꞌyan tyaaxáꞌpuɨꞌɨntareꞌen jeꞌej tɨ ɨ sɨ́ɨj tyíꞌxaj. 30Ajta tɨpuaꞌaj ɨ Dios séej jimi ɨ tyévij tyiꞌtɨ́j huatyátonyij tɨ ajta jaꞌmua jamuán ujeꞌrájcaj, cheꞌ huatyáapuaꞌrej ɨ tɨ anaquéej tyiꞌtyáxajtasimeꞌej. 31Aꞌyaa pu tyíɨꞌrij siaj néijmiꞌi Dios jitze maꞌcan tyuꞌtaxáj, mataꞌaj mij néijmiꞌi jáarɨꞌrej majta jeꞌen caꞌnyíjraꞌaj huatóoaꞌan. 32Ɨ maj Dios jitze maꞌcan tyíꞌxaxaꞌaj, aꞌyaa pu tyúuxɨeꞌveꞌ maj majta jaayíꞌtɨhuaꞌan maj jamuaꞌréerej aꞌnáj maj tyuꞌtaxáj, nusu aꞌnáj maj quee tyíꞌxajtaj huaꞌ jimi ɨ maj jusɨꞌrii, 33jiꞌnye ɨ Dios aꞌɨ́ɨ pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tɨ huoꞌtyápuaꞌrityeꞌsij, capu ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj huáꞌuurej mej mij quee xáꞌpuɨꞌ rɨjcaj.
Siataꞌaj aꞌyan chaꞌtaj sianaꞌaj huárɨnyij jeꞌej maj tyeeyíꞌtɨn néijmiꞌi ɨ maj tyáꞌtzaahuatyeꞌ ɨ Dios jimi, 34aꞌyaa pu tyúuxɨeꞌveꞌ maj ɨ úucaa quee jeꞌej tyáhuaasimeꞌen joꞌmaj jóosɨꞌrii ɨ tyeyúuj tzajtaꞌ, jiꞌnye capu jeꞌej tyíɨꞌrij maj tyiꞌtyáxajtasimeꞌen, sulu maj huaꞌráꞌastijreꞌen ɨ jucɨ́nastyamuaꞌ, aꞌyájna tɨꞌɨj tyéꞌyuꞌsiꞌ ɨ yuꞌxarij jitze ɨ maj jɨn tyíꞌijta. 35Tɨpuaꞌaj aꞌyan metyaꞌxɨeꞌveꞌej maj tyiꞌtɨ́j huámuaꞌree, micheꞌ huoꞌtaꞌíhuoꞌ ɨ jucɨ́nastyamuaꞌ a juchéj, jiꞌnye capu aꞌyan tyíꞌxaꞌpuɨꞌ tɨ ɨ íitɨꞌ tyiꞌtyáxajtasimeꞌen huaꞌ tzajtaꞌ ɨ maj jusɨꞌrii u tyeyúuj tzajtaꞌ. 36Siataꞌaj aꞌyan tyáꞌmuaꞌreeriaj tɨ ɨ nyúucariaꞌraꞌ ɨ Dios quee jaꞌmua jimi huatyóochej, caxu siajta muaꞌaj sianaꞌaj aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ siaj seríj jaꞌancuriáaꞌ.
37Tɨ puaꞌaj sɨ́ɨj aꞌyan tyóomuaꞌajcaj tɨ aꞌɨ́ɨn puéꞌeen sɨ́ɨj tɨ tyíꞌxaxaꞌaj ɨ Dios jitze maꞌcan, naꞌríij tɨ aꞌɨ́j jitze aróocaꞌnyej ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios, aꞌɨ́ɨ pu jamuaꞌreeren nyaj aꞌɨ́j jɨn tyajáꞌmuayuꞌseꞌej jeꞌej tɨ aꞌɨ́ɨn tyéꞌijta ɨ tavástaraꞌ. 38Ajta tɨpuaꞌaj quee jáamuaꞌtyij, capu ajta ɨ tavástaraꞌ jamuaꞌtyij aꞌɨ́jcɨ ɨ aꞌtɨ́j.
39Aꞌɨ́j pu jɨn nyeꞌihuáamuaꞌ, siataꞌaj aꞌɨ́j huáhuoonyij siaj ɨ Dios jitze maꞌcan tyíꞌxajtaj, siajta quee huáꞌijmuejra maj séej nyúucarij jɨn tyíꞌxajtaj, 40aꞌyaa xu huárɨnyij tyámuaꞌ naa siajta tzáahuatyiꞌraꞌaj jɨmeꞌ.
15Tɨꞌɨj ɨ Cɨríistuꞌ huatájuuriacaꞌ
1Ajta ijíij, nyeꞌihuáamuaꞌ, aꞌyaa nu tyáꞌxɨeꞌveꞌ siaj joꞌtámuaꞌreej ɨ nyúucarij ɨ nyaj jamuáaꞌixaa ɨ tɨ jɨn Dios jamuiꞌrátoosij. Aꞌɨ́ɨ pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ nyúucarij ɨ siaj jaꞌancuriáaꞌ, ɨ siaj siajta jitzán tyámuaꞌ tyíꞌtyesejreꞌ. 2Aꞌíi pu ajta aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ nyúucarij ɨ tɨ jɨn Dios jamuiꞌrátoosij, tɨpuaꞌaj tyámuaꞌ jitzán setyíꞌtyesejriaꞌaj, jeꞌej nyaj nyeríj tyajamuáaꞌixaa, naꞌríij sequée, capu tyiꞌtɨ́j jeꞌej tyajamuaatyáhuɨɨreꞌej ɨ siaj jaꞌantzaahuaj.
3Anaquéecan jɨmeꞌ aꞌyaa nu chaꞌtaj tyajaamuamuaꞌtyej jeꞌej nyej nyajta nyáaj tyaꞌancuriáaꞌ, tɨ ɨ Cɨríistuꞌ huamuɨ́ꞌ tajitzé maꞌcan tɨꞌij tyitaatúꞌuunyiꞌ ɨ tyaj jɨn ootyáꞌɨtzee ɨ Dios jimi, aꞌyaa pu tyéꞌyuꞌsiꞌ ɨ yuꞌxarij jitze, 4matɨꞌɨj jaꞌváꞌnaj ajta jeꞌen huéeicaj xɨcáj jitze huatájuuriacaꞌ, aꞌyájna tɨꞌɨj ajta tyéꞌyuꞌsiꞌ ɨ yuꞌxarij jitze. 5Aj puꞌij aꞌɨ́jcɨ jimi huataséjre ɨ Pedro, ajta jeꞌen huaꞌ jimi ɨ maj tamuáamuataꞌ japuan huaꞌpuaj aráꞌasej. 6Ajta jeꞌen aꞌɨ́ɨjma jimi huataséjre ɨ maj aꞌyan aráꞌasej aꞌchu anxɨ́vij ɨ anxɨtyej, majta mueꞌtɨ́j móocheꞌ júurij, tyij majta meríj jeꞌcáj huácuij. 7Tɨꞌquij téꞌej aꞌɨ́jcɨ jimi huataséjre ɨ Santiago, ajta jeꞌen néijmiꞌcaa jimi ɨ tɨ huaꞌantyíhuoj.
8Uveꞌtyáatɨcan jɨmeꞌ puꞌquij nye jimi huataséjre, nyaj aꞌyan een tɨꞌɨj ɨ páꞌrɨꞌɨj tɨ huanɨeꞌhuacaꞌ tɨꞌɨj quee xu tyaꞌráꞌaj aꞌnáj tɨ nɨeꞌhuan. 9Jiꞌnye nyáaj nu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tɨ jéetzeꞌ cɨléenyeꞌ jɨn tyiꞌtyéjvee huaꞌ jimi ɨ tɨ Dios huaꞌantyíhuoj, capu ij aꞌyan tyinyetyévijtyeꞌ nyaj aꞌyan tyaataxáj yee nyáaj nu huaꞌ jitze ajtyámaꞌcan aꞌɨ́ɨjma ɨ Dios tɨ huaꞌantyíhuoj, jiꞌnye nyáaj nu jeꞌej puaꞌaj huóꞌruuj aꞌɨ́ɨjma ɨ maj jusɨꞌrihuaꞌaj ɨ Dios jimi. 10Maꞌ ajta ɨ Dios pu tyámuaꞌ tyinaatáꞌ, aꞌɨ́j nu jɨn sɨ́ɨj aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ Dios tɨ jaꞌantyíhuoj, ajta ɨ tɨ jɨn tyámuaꞌ tyinaatáꞌ jéehua pu tyuꞌtyáhuɨɨ, jiꞌnye jéetzeꞌ nu nyeríj tyuꞌmuárɨej mequee aꞌɨ́ɨmaj, Dios pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tɨ caꞌnyíjraꞌaj naatáꞌ ajta jéehua náahuɨɨ nyej nyij tyuꞌmuárɨeꞌen. 11Ajta ɨ tɨ jéetzeꞌ juxɨeꞌveꞌ, tɨpuaꞌaj nyáaj naꞌríij aꞌɨ́ɨmaj, aꞌíi pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tyaj jáꞌmuaꞌixaatyeꞌ, ajta ɨ siaj muaꞌaj seríj jaꞌantzaahuaj.
Matɨꞌɨj huatájuurij ɨ muɨꞌchítyee
12Ajta tɨpuaꞌaj aꞌɨ́j tyajáꞌmuaꞌixaatyeꞌ tɨ ɨ Cɨríistuꞌ huatájuuriacaꞌ, ¿jiꞌnye mej mij séecan ɨ maj jaꞌmua jitze ajtyámaꞌcan aꞌyan tyíꞌxaj yee maj quee cheꞌ huatájuurij ɨ maj meríj huácuij? 13Jiꞌnye tɨpuaꞌaj mequee cheꞌ huatájuurej ɨ muɨꞌchítyee, capu ij ajta ɨ Cɨríistuꞌ huatájuuriacaꞌ, 14ajta tɨpuaꞌaj ɨ Cɨríistuꞌ quee huatájuuriacaꞌ, capu ij tyiꞌtɨ́j huɨɨreꞌ ɨ nyúucarij tyaj jáꞌmuaꞌixaatyeꞌ, capu ajta tyiꞌtɨ́j huɨɨreꞌ ɨ siaj jɨn tyáꞌtzaahuatyeꞌ. 15Tɨpuaꞌaj aꞌyan tyiꞌjaꞌyájnatan, ityáj tu aꞌyan éenyeꞌej táꞌjuꞌun tɨꞌɨj ɨ maj tyíꞌhueꞌtacaa aꞌɨ́jna jɨmeꞌ ɨ tyaj aꞌyan tyuꞌtaxájtacaꞌ tɨ ɨ Dios jaatájuurityej ɨ Cɨríistuꞌ, ajta quee jaatájuurityej, tɨpuaꞌaj aꞌyan tyiꞌjaꞌyájnatan matɨꞌɨj séecan tyíꞌxaj tɨjɨn maj quee cheꞌ huatájuurij ɨ maj meríj huácuij. 16Jiꞌnye tɨpuaꞌaj mequee cheꞌ huatájuuritaj ɨ muɨꞌchítyee, aꞌyaa pu huatóomuaꞌaj tɨ ɨ Cɨríistuꞌ ajta quee huatájuuriacaꞌ. 17Tɨpuaꞌaj ɨ Cɨríistuꞌ quee huatájuuriacaꞌ, capu tyiꞌtɨ́j huɨɨreꞌ ɨ siaj jaꞌtzaahuatyeꞌ, siajta sióocheꞌ jeꞌej puaꞌaj tyityetyúuchaꞌɨj. 18Majta aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj tyáꞌtzaahuatyeꞌej ɨ Cɨríistuꞌ jimi muáacuij, muꞌríj mij majta jóꞌvej. 19Tɨpuaꞌaj aꞌyaa naꞌaj tyíꞌtahuɨɨreꞌ ijíij tyaj tyooj júurij ɨ tyaj jɨn tyáꞌtzaahuatyeꞌ ɨ Cɨríistuꞌ jimi, jéetzeꞌ puꞌij jeꞌej puaꞌaj tyíꞌtaꞌuurej quee néijmiꞌcaa aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj aꞌyan japuan séejreꞌ ɨ cháanacaj.
20Ajta aꞌyaa pu tyiꞌjaꞌyájna tɨ ɨ Cɨríistuꞌ huatájuuriacaꞌ. Aꞌɨ́ɨ pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tɨ anaquéej aꞌyan huarɨ́j tyej tyij jáamuaꞌreej maj majta huatájuuritaj ɨ maj meríj huácuij. 21Aꞌyaa puꞌuj tɨꞌɨj ajta tyihuáꞌcɨꞌtyij ɨ tyeɨ́tyee maj huáꞌcuiꞌnyij aꞌɨ́jna jɨmeꞌ tɨ sɨ́ɨj naꞌaj ɨ tyáatɨꞌ ootyáꞌɨtzee ɨ Dios jimi, aꞌyaa pu chaꞌtaj naꞌaj tyihuáꞌcɨꞌtyij maj huatájuurej aꞌɨ́jna jɨmeꞌ tɨ ajta sɨ́ɨj ɨ tyáatɨꞌ huatájuuriacaꞌ. 22Ajta aꞌyájna matɨꞌɨj ɨ Adán jimi néijmiꞌi tyityáacuij, aꞌyaa mu chaꞌtaj manaꞌaj néijmiꞌi tyiꞌtyajúurij muáꞌjuꞌun ɨ Cɨríistuꞌ jimi. 23Ajta aꞌyaa pu tyihuáꞌcɨꞌtyij jeꞌej tɨ tyihuoꞌxáꞌpuɨꞌɨntariꞌriꞌ, anaquéej pu ɨ Cɨríistuꞌ huatájuuriacaꞌ, majta jeꞌen aꞌɨ́ɨmaj huatájuurij ɨ maj jitzán ajtyámaꞌcan. 24Aj puꞌij néijmiꞌi tyeꞌentyipuáꞌrij, tɨꞌɨj ɨ Cɨríistuꞌ aꞌɨ́ɨjma antyipuáꞌrityeꞌen ɨ maj tyityatatyíj, ajta ɨ maj tyiꞌtɨ́j jɨn antyúumuaꞌreej, ajta néijmiꞌi tyuꞌtátuireꞌen ɨ Dios jimi ɨ tɨ jɨn antyúumuaꞌreej. 25Jiꞌnye aꞌyaa pu tyúuxɨeꞌveꞌ tɨ ɨ Cɨríistuꞌ tyuꞌtaꞌíjtaj ꞌasta naꞌaj quee néijmiꞌcaa antyimueꞌtɨn ɨ maj jájchaꞌɨɨreꞌ. 26Ajta ɨ tɨ uveꞌtyáatɨcan jɨn jaꞌantyimuéꞌtɨj, aꞌɨ́ɨ pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tɨ tyeꞌentyípuaapuaꞌrityee. 27Jiꞌnye Dios pu néijmiꞌi jɨn tyuꞌtyáamueꞌtɨj ɨ Cɨríistuꞌ jimi. Ajta tɨꞌɨj aꞌyan tyíꞌxaj tɨ aꞌɨ́ɨn néijmiꞌi tyuꞌmuéꞌtɨj, capu xaa nyuꞌuj aꞌɨ́j huatyáamueꞌtɨj ɨ Dios, jiꞌnye Dios pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tɨ jaatáꞌ tɨꞌij néijmiꞌi jɨn antyúumuaꞌreeriaj. 28Ajta tɨꞌɨj ɨ Cɨríistuꞌ néijmiꞌi tyuꞌtyáamueꞌtɨj, aj puꞌij ɨ Cɨríistuꞌ ɨ tɨ yójraꞌ puéꞌeen ɨ Dios, aꞌɨ́ɨ pu jusɨ́ɨj huatóotosij ɨ Dios jimi, ɨ tɨ néijmiꞌi tyaatáꞌ. Aꞌyaa pu ɨ Dios néijmiꞌi jɨn tyeꞌentyúumuaꞌreeriaj jaꞌmej.
29Tɨpuaꞌaj seequéj eenyeꞌ, ¿jiꞌnye marɨnyij ɨ tyeɨ́tyee ɨ maj huóomueꞌhuacaꞌ aꞌɨ́ɨjma jitze maꞌcan ɨ maj meríj huácuij? Tɨpuaꞌaj mequee cheꞌ huatájuuritaj ɨ maj meríj huácuij, ¿jiꞌnye een jɨmeꞌ huaꞌnyúucaritzeꞌ mahuóomueꞌhuacaꞌ? 30¿Jiꞌnye een jɨmeꞌ ityáj tyetyaꞌajpuéjtzij aꞌnáj tɨnaꞌaj? 31Jiꞌnye een jɨmeꞌ nyeꞌihuáamuaꞌ, aꞌnáj tɨnaꞌaj nyetyaꞌajpuéjtzij. Aꞌyaa nu tyajáꞌmuaꞌixaatyeꞌ tzáahuatyiꞌraꞌaj jɨmeꞌ aꞌɨ́jna jɨmeꞌ nyaj jáꞌnyatzaahuatyeꞌ jaꞌmua jɨmeꞌ ɨ Cɨríistuꞌ jimi, aꞌɨ́jna ɨ Jesús tɨ ajta tavástaraꞌ puéꞌeen. 32Tɨpuaꞌaj mequee huatájuurej ɨ maj meríj huácuij, ¿jiꞌnye tyiꞌtɨ́j jɨn tyinyetyáhuɨꞌrii nyatɨꞌɨj huatyéenyoꞌsej aꞌɨ́ɨjma jimi ɨ tyiꞌtyán aꞌájna a Éfeso? Aꞌyaa mu séecan tyíꞌxaj tɨjɨn: “Tyicheꞌ tyúꞌcuaꞌnyij, tyajta huayeꞌen, jiꞌnye ariáꞌpuaꞌaj tu cuiꞌnyij.”
33Caxu tóoaꞌcareꞌen maj jáꞌmuacuanamuaj tyiꞌtɨ́j jɨmeꞌ. Tɨꞌɨj ɨ aꞌtɨ́j tyuꞌtaxájtacaꞌ: “Aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj jeꞌej puaꞌaj tyityetyúuchaꞌɨɨj, aꞌɨ́ɨ mu jeꞌej puaꞌaj tyihuojóꞌjɨpuaj ɨ maj tyámuaꞌ tyityetyúuchaꞌɨɨj mej mij majta jeꞌej puaꞌaj huárɨnyij.” 34Siataꞌaj tyámuaꞌ huárɨnyij, caxu cheꞌ juxanaꞌcɨriaꞌaj, jiꞌnye jeꞌcáj xu muaꞌaj quee jamuaꞌtyej ɨ Dios. Aꞌyaa nu tyajáꞌmuaꞌixaatyeꞌ siataꞌaj sij huatóotyeviꞌraꞌastaj.
Jiꞌnye metyityaatájuurij ɨ muɨꞌchítyee
35Tyij quee sɨ́ɨj aꞌyan tyuꞌtaꞌíhuoꞌsij tɨjɨn: “¿Jiꞌnye metyityaatájuurij ɨ muɨꞌchítyee? ¿Tyiꞌtanyí tyéviraꞌ jɨn maj séeriaꞌaj muáꞌjuꞌun?” 36Mu paj quee maꞌúumuaꞌrej, aꞌɨ́jna ɨ jatzíj ɨ siaj jaahuástej, capu ajnyésij tɨpuaꞌaj quee anaquéej acáanyej. 37Patɨꞌɨj tyíꞌhuasteꞌej capáj aꞌɨ́j atyáhuasteꞌej ɨ cɨyéj tɨꞌij ajnyéj, sulu aꞌɨ́j paj atyáhuasteꞌej ɨ jatzíj tɨpuaꞌaj tyeríicuj jatzeꞌ nusu tyiꞌtɨ́j séecan. 38Ajta jeꞌen ɨ Dios jaatáꞌsij ɨ cɨyáaraꞌ jeꞌej tɨ arí tyaaxáꞌpuɨꞌɨntariꞌriꞌ séej ajta séej ɨ jatzíj. 39Capu juxaꞌaj naꞌaj een ɨ huaꞌ tyéviraꞌ, sɨ́ɨj pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tyévij tɨ jatyáhueꞌraꞌ, ajta seequéj mu eenyeꞌ tyáhueꞌraꞌ ɨ yaꞌmuáatyee, majta seequéj ɨ pínaꞌsee, majta seequéj eenyeꞌ tyáhueꞌraꞌ ɨ hueꞌtyée. 40Ajta jútyeꞌ tɨ tyíꞌsejreꞌ, ajta ɨ tɨ aꞌyan tyíꞌsejreꞌ ɨ cháanacaj japua, capu juxaꞌaj naꞌaj tyíꞌeen, sɨ́ɨj pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tɨ naa tyihuáꞌsejratyeꞌ ɨ jútyeꞌ tɨ tyíꞌsejreꞌ, ajta sɨ́ɨj pu ajta aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tɨ naa tyihuáꞌsejratyeꞌ íiyan tɨ tyíꞌsejreꞌ ɨ cháanacaj japua. 41Aꞌɨ́jna ɨ xɨcáj, aꞌɨ́ɨ pu sɨ́ɨj aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tɨ naa tyihuáꞌsejratyeꞌ, ajta ɨ máxcɨrɨeꞌ, seequéj pu tyihuáꞌsejratyeꞌ, majta ɨ xúꞌraꞌvetyee, camu majta juxaꞌaj manaꞌaj een.
42Aꞌyaa pu chaꞌtaj naꞌaj tyíꞌrɨnyacaa aꞌɨ́ɨjma jimi ɨ muɨꞌchítyee. Aꞌɨ́jna ɨ tyéviraꞌ tɨ huanɨeꞌhuacaꞌ, aꞌɨ́ɨ pu áꞌpuaꞌren, ajta ɨ Dios tɨ jaꞌajriásij, capu cheꞌ aꞌnáj áꞌpuaꞌren. 43Aꞌɨ́jna ɨ tyéviraꞌ ɨ tɨ avaꞌnamiꞌhuaj, capu tyiꞌtɨ́j huɨɨreꞌ, ajta ɨ tɨ huatájuuritaj Dios pu tyámuaꞌ tyaataꞌsij. Ɨ tɨ avaꞌnamiꞌhuaj capu jucaꞌnyej, ajta ɨ Dios tɨ jaatájuurityeꞌsij, aꞌɨ́ɨ pu uhuájcaꞌnyej. 44Aꞌɨ́jna ɨ tɨ avaꞌnamiꞌhuaj aꞌyan pu maꞌcan ɨ cháanacaj japua, ajta ɨ tɨ huatájuuritaj aꞌɨ́j pu jitze aróocaꞌnyej ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios. Tɨpuaꞌaj séjreꞌej ɨ tyéviraꞌ íiyan tɨ maꞌcan ɨ cháanacaj japua, aꞌyaa pu chaꞌtaj naꞌaj tyíꞌsejreꞌ ɨ tyéviraꞌ tɨ jitzán aróocaꞌnyej ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios.
45Aꞌyaa pu tyéꞌyuꞌsiꞌ tɨjɨn: “Aꞌɨ́jna ɨ Adán ɨ tɨ anaquéej huaséjre, aꞌɨ́ɨ pu júurij huatyáꞌɨtzee”, ajta aꞌɨ́jna ɨ tɨ ajta Adán puɨ́rɨcɨj ɨ tuꞌvéꞌtyajtɨj, aꞌyaa pu júuricamej tyuꞌtyóotaahuacaꞌ tɨꞌij ajta huoꞌtáꞌan maj júurij muáꞌraꞌnyij. 46Capu anaquéej huataséjre ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios, sulu aꞌɨ́jna ɨ tɨ íiyan tyíꞌmaꞌcan ɨ cháanacaj japua, tɨꞌɨj ij téꞌej ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios. 47Ɨ tyáatɨꞌ tɨ anaquéej huaséjre, chuéj pu jɨn huatyátaavijhuacaꞌ, aꞌɨ́j pu jɨn íiyan chuéj japua maꞌcan, ajta ɨ tyáatɨꞌ ɨ tɨ jeꞌtyáaꞌsej, aꞌɨ́ɨ pu jútyeꞌ jáꞌmaꞌcan. 48Aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj aꞌyan huacháatɨmee íiyan ɨ cháanacaj japua, aꞌyaa mu een tɨꞌɨj ajta een ɨ tyévij tɨ chuéj japua maꞌcan, majta aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj aꞌɨ́j jitze ajtyámaꞌcan ɨ tɨ jútyeꞌ jáꞌmaꞌcan, aꞌyaa mu majta een tɨꞌɨj een aꞌɨ́jna ɨ tajapuá tɨ jáꞌmaꞌcan. 49Aꞌyájna tyatɨꞌɨj huaséꞌrin tɨꞌɨj aꞌɨ́jna ɨ tyévij chuéj japua tɨ maꞌcan, aꞌyaa tu chaꞌtaj tyanaꞌaj huaséꞌrihuaꞌaj táꞌjuꞌun tɨꞌɨj aꞌɨ́jna ɨ tyévij jútyeꞌ tɨ jáꞌmaꞌcan. 50Aꞌyaa nu tyajáꞌmuaꞌixaatyeꞌ nyeꞌihuáamuaꞌ, capu ɨꞌríj tɨ aꞌáa joꞌtyájrutyej joꞌtɨj Dios tyejéꞌijtaj aꞌtɨ́j tɨ ooj aꞌyan huaséꞌrin tɨꞌɨj ɨ tyévij chuéj japua tɨ maꞌcan, ajta aꞌɨ́jna ɨ aꞌtɨ́j tɨ áꞌpuaꞌren, capu ɨꞌríj tɨ aꞌyan tyáacɨꞌtyij aꞌɨ́jna ɨ tɨquee aꞌnáj áꞌpuaꞌren.
51Aꞌyaa nu tyáꞌxɨeꞌveꞌ siaj jáamuaꞌtyij aꞌɨ́jna ɨ tɨ juꞌavaatacaꞌaj ɨ Dios jimi. Catu néijmiꞌi cuiꞌnyij, sulu Dios pu néijmiꞌcaa seequéj taꞌuurej, 52aꞌyaa pu tyeꞌmej aꞌájna xɨcáaraꞌ tɨꞌɨj huatánamuajreꞌen ɨ cɨꞌsítyeꞌrij, tɨꞌɨj néijmiꞌi tyeꞌentyipuáꞌrij. Tɨꞌɨj ɨ tɨ tajapuá tyíꞌhuɨɨreꞌ tyuꞌtácɨꞌsityeꞌen, aꞌyaa pu huataséjreꞌej tɨꞌɨj maj huatyóonaꞌaxcavaꞌxɨꞌɨn jiyeꞌtzín jɨmeꞌ, aj puꞌij ɨ Dios huoꞌtájuurityeꞌsij aꞌɨ́ɨjma ɨ maj meríj huácuij, mej mij quee cheꞌ aꞌnáj áꞌpuaꞌrej. Tyajta ityáj seequéj tu huataséjreꞌsij. 53Jiꞌnye aꞌyaa pu tyúuxɨeꞌveꞌ tɨ ɨ tɨ áꞌpuaꞌren seequéj huóoꞌuurej tɨꞌij quee cheꞌ áꞌpuaꞌrej, ajta aꞌyan tyúuxɨeꞌveꞌ tɨ ɨ tɨ muɨꞌnyij, ajta seequéj huóoꞌuurej tɨꞌij quee cheꞌ aꞌnáj muɨꞌɨjcaj. 54Tɨꞌɨj seequéj huóoꞌuurej aꞌɨ́jna ɨ tɨ áꞌpuaꞌren tɨꞌij quee cheꞌ áꞌpuaꞌrej, ajta tɨꞌɨj arí seequéj huóoꞌuurej aꞌɨ́jna ɨ tɨ muɨꞌnyíicheꞌ tɨꞌij quee cheꞌ muɨꞌɨjcaj, aj pu xaa ij ajtyojoꞌréꞌnyesij jeꞌej tɨ anaquéej tyéꞌyuꞌsiꞌhuacaꞌaj, aꞌɨ́jna ɨ nyúucarij tɨ aꞌyan tyáꞌxaj yee: “Néijmiꞌi pu jɨn huamuéꞌtɨchej aꞌɨ́jna ɨ tɨ huáꞌcuiꞌcaa. 55Mu paj huáꞌcuiꞌcaa, ¿joꞌnyij jeꞌen ɨ paj jɨn huoꞌtyáamueꞌtɨj? Ajta mu paj jɨn tyihuoꞌpuéj, ¿joꞌnyij jeꞌen?” 56Ajta aꞌɨ́jna ɨ tɨ tyihuáꞌpuejtyeꞌ ajta ɨ tɨ huáꞌcuiꞌcaa, aꞌɨ́ɨ pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ xánaꞌcɨraꞌaj, ajta aꞌɨ́jna jitze aróocaꞌnyej ɨ nyúucarij ɨ maj jɨn tyíꞌijta. 57Ajta tyicheꞌ tyaatatyójtziꞌreꞌen ɨ Dios tɨ tatáꞌcaa tyaj tyuꞌtyámueꞌtɨj aꞌɨ́jna jitze maꞌcan ɨ tavástaraꞌ Jesús tɨ ajta Cɨríistuꞌ puéꞌeen. 58Aꞌɨ́j pu jɨn nyeꞌihuáamuaꞌ mu nyaj huápuɨꞌɨj jáꞌmuaxɨeꞌveꞌ, siataꞌaj tyámuaꞌ tyíꞌtyesejreꞌej siajta aꞌnáj tɨnaꞌaj aꞌyan rɨjcaj, setyiꞌmuárɨeꞌej ɨ tavástaraꞌ jimi, jiꞌnye xuꞌríj jamuaꞌreej siaj quee huáapuaꞌaj tyíꞌmuarɨeꞌ ɨ tavástaraꞌ jitze maꞌcan.
16Ɨ túmii ɨ maj tyíaꞌcaa huaꞌ jɨmeꞌ ɨ juꞌihuáamuaꞌ
1Ɨ túmii siaj jasɨꞌrii siaj sij jɨn huoꞌtyáhuɨɨreꞌen aꞌɨ́ɨjma ɨ maj Dios jitze ajtyámaꞌcan, aꞌyaa nu chaꞌtaj nyanaꞌaj tyajáꞌmuaꞌijtyeꞌ jeꞌej nyaj nyeríj tyihuoꞌtaꞌíj aꞌɨ́ɨjma ɨ maj jusɨꞌrii néijmiꞌqueꞌ a Galacia. 2Aꞌájna xɨcáaraꞌ tɨ jitzán tyoꞌtyéꞌiteesij ɨ itéerij, cheꞌ sɨ́ɨj ajta sɨ́ɨj jaꞌajtaꞌan ɨ juchéj aꞌchu tɨ caa tyaꞌajxɨéꞌviꞌraꞌ, ajta jeꞌen ayóomuaꞌreeriaj tɨꞌij quee aꞌyan tyuuxɨéꞌveꞌej siaj jasɨꞌrihuaꞌan nyatɨꞌɨj aꞌáa jaꞌtanyéj. 3Nyatɨꞌɨj aꞌáa jaꞌráꞌastij, aj nu nyij huoꞌréꞌpijtyeꞌsij ɨ yuꞌxarij aꞌɨ́ɨjma ɨ siaj huaꞌantyíhuoj mej mij jaꞌnaꞌan aꞌájna a Jerusalén ɨ siaj seríj jáasɨɨ siaj sij huoꞌtapuéjveꞌen. 4Tɨpuaꞌaj aꞌyan tyuuxɨéꞌveꞌej nyej nyajta nyáaj ujóꞌmeꞌen, néijmiꞌi tu jóꞌjuꞌuj táꞌjuꞌun.
Jeꞌej tɨ tyáꞌxaꞌpuɨꞌɨntareꞌ tɨꞌij jóꞌmeꞌen séej chuéj japua
5Nyatɨꞌɨj aꞌáa jóꞌmeꞌen aꞌáa nu joꞌréꞌnyesij a Macedonia, aj nu nyij tányij aꞌáa jaꞌráꞌastij a Corinto. 6Tyij nyequee aꞌtzúj áꞌtyeeren jaꞌmua jamuán, naꞌríij náꞌtyee tɨꞌɨj naꞌaj tyuꞌséeviꞌij jaꞌmej siataꞌaj sij naatyáhuɨɨreꞌen jóꞌnyaj joꞌmaꞌaj naꞌmej. 7Canu aꞌyan tyáꞌxɨeꞌveꞌ nyej nyij aꞌtzúj nyanaꞌaj jamuáamuarej, sulu aꞌyaa nu tyáꞌxɨeꞌveꞌ nyej nyij aꞌtzúj áꞌtyeeviꞌin nyaj aꞌáa jóꞌcatyii jaꞌmua jamuán, tɨpuaꞌaj aꞌyan tyinyatáꞌcareꞌen ɨ tavástaraꞌ, 8ajta aꞌáa nu joꞌtyaváaj naꞌmej aꞌájna a Éfeso ꞌasta naꞌaj quee tyaꞌráꞌastij aꞌájna xɨcáaraꞌ maj jitzán tyíꞌyeꞌestyaa aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ maj tyaatatyójtziꞌreꞌej ɨ Dios, aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ tɨ anaquéej tyúꞌcɨɨriacaꞌ ɨ chuéj japua, 9jiꞌnye naa pu tyináahuɨɨ aꞌɨ́jna jɨmeꞌ ɨ nyaj tyíꞌmuarɨeꞌ nyej nyij jéehua huápuɨꞌɨj jaatyáhuɨɨreꞌen ɨ tavástaraꞌ, tyij majta jéehua ɨ maj nyéjchaꞌɨɨreꞌ.
10Ajta tɨpuaꞌaj aꞌáa jaꞌráꞌastij aꞌɨ́jna ɨ Timoteo, siataꞌaj tyámuaꞌ tyeetyéjeevej, jiꞌnye aꞌɨ́ɨ pu aꞌyan chaꞌtaj naꞌaj tyíꞌhuɨɨreꞌ ɨ tavástaraꞌ jimi, nyatɨꞌɨj nyáaj. 11Cheꞌ quee aꞌtɨ́j jáꞌxaahuataj, siataꞌaj jaatáhuɨɨreꞌen tɨꞌɨj ajtáhuaꞌaj mu jaꞌrájraꞌnyij, tɨꞌij yaráꞌastij nye jimi, jiꞌnye aꞌyaa nu jajchóꞌveꞌ séecan jamuán ɨ taꞌihuáamuaꞌ.
12Ajta aꞌɨ́jna ɨ taꞌihuáaraꞌ ɨ Apolo, jéehua nu caꞌnyíjraꞌaj jaatáꞌ tɨꞌij jamojoꞌváꞌmuaarej huaꞌ jamuán ɨ séecan ɨ taꞌihuáamuaꞌ, ajta capu joꞌyiꞌmuɨ́ɨj jaꞌraa. Aj pu aꞌáa jaꞌtanyésij jaꞌmua jimi tɨꞌɨj huataꞌícɨꞌpaꞌaj.
Ɨ nyúucarij ɨ tɨ jɨn tyeꞌentyipuáꞌrij
13Tyámuaꞌ xuꞌuj muaꞌaj, siataꞌaj tyámuaꞌ tyíꞌtyesejreꞌej aꞌɨ́jna jɨmeꞌ siaj jaꞌráꞌastijrej ɨ tavástaraꞌ. Siataꞌaj huatyóocaꞌnyej ɨ jutzájtaꞌ, siajta aróocaꞌnyej aꞌɨ́jna jitze ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios siaj sij tyoꞌtáviicueꞌ. 14Ajta jeꞌej siaj tyiꞌtɨ́j uuriaj, siaaxɨéꞌveꞌej xu aꞌyan huárɨnyij.
15Nyeꞌihuáamuaꞌ, xuꞌríj jamuaꞌreej maj aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ maj anaquéej tyáꞌantzaahuaj ɨ tavástaraꞌ jimi aꞌájna a Acaya aꞌɨ́ɨmaj ɨ tyeɨ́tyeristyamuaꞌmeꞌen aꞌɨ́jna ɨ Estéfanas, aꞌɨ́ɨ mu majta meríj aꞌɨ́jna jɨn huatyóohuij maj huoꞌtyáhuɨɨreꞌen aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj Dios jitze ajtyámaꞌcan. 16Aꞌyaa nu tyáꞌxɨeꞌveꞌ siaj tzáahuatyiꞌraꞌaj huaꞌ jimi tyíchaꞌɨɨj aꞌɨ́ɨjma, siajta néijmiꞌcaa ɨ tyeɨ́tyee ɨ maj aꞌyan chaꞌtaj manaꞌaj tyíꞌmuarɨeꞌ tzáahuatyiꞌraꞌaj jɨmeꞌ ɨ tavástaraꞌ jimi.
17Nyáaj nu nyetyamuaꞌveꞌ aꞌɨ́jna jɨmeꞌ ɨ maj yaráꞌaj, aꞌɨ́jna ɨ Estéfanas, ɨ Fortunato ajta aꞌɨ́jna ɨ Acaico, jiꞌnye siatɨꞌɨj muaꞌaj quee majáꞌhuaꞌtacaꞌaj 18aꞌɨ́ɨ mu tyámuaꞌ tyinaatyéeje aꞌɨ́jna jɨmeꞌ maj yanyarámuaariacaꞌ jaꞌmua jitze maꞌcan. Aꞌyaa pu tyúuxɨeꞌveꞌ siaj tyámuaꞌ huojoꞌmuaꞌraj néijmiꞌcaa ɨ maj aꞌyan een matɨꞌɨj aꞌɨ́ɨmaj.
19Yamu jáꞌmuatyojtyeꞌ aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj jusɨꞌrii ɨ tyeyúuj tzajtaꞌ tɨ aꞌyan tyíꞌsejreꞌ tɨꞌɨj naꞌaj aꞌyaa tɨ huatacaꞌaj iiyeꞌej Asia. Aꞌɨ́jna ɨ Aquila ajta ɨ Priscila, majta néijmiꞌi ɨ maj jusɨꞌrii joꞌmaj aꞌɨ́ɨmaj jaꞌchej, aꞌɨ́ɨ mu majta yajáꞌmuatyojtyeꞌ nyúucaritzeꞌ ɨ tavástaraꞌ. 20Néijmiꞌi ɨ taꞌihuáamuaꞌ ɨ maj yahuatyíj, aꞌɨ́ɨ mu majta yajáꞌmuatyojtyeꞌ. Siataꞌaj huoꞌtatyójtyeꞌen tyámuaꞌ naa, xuiꞌtyoopuɨ́ꞌtzaꞌxɨꞌɨn nyúucaritzeꞌ ɨ tavástaraꞌ.
21Nyáaj ɨ nyaj Pablo puéꞌeen, nyamuácaꞌ nu jɨn tyajáꞌmuayuꞌseꞌej nyej nyij nyajta jamuaatatyójtyeꞌen.
22Tɨpuaꞌaj aꞌtɨ́j quee jaxɨeꞌvaꞌaj ɨ tavástaraꞌ, cheꞌ puéjtzij jáacɨꞌtyij. Nyajta nyáaj aꞌyaa nu tyáꞌhuoo tɨ yaꞌuvéꞌnyej ɨ tavástaraꞌ.
23Cheꞌ ɨ tavástaraꞌ, aꞌɨ́jna ɨ Jesús tyámuaꞌ tyajamuatáꞌcareꞌen. 24Jéehua nu jáꞌmuaxɨeꞌveꞌ aꞌɨ́jna jɨmeꞌ siaj siajta aꞌɨ́jna jitze ajtyámaꞌcan ɨ tavástaraꞌ Jesús.