SAYOOWAM

Yesu Jaramasam

SAYOOWAM

¹Ya si Teyofilosi, m kadasi n bo m du mɔ kɛrɛ maari u ni, m yo seeri u fa kɔ sam bo Yesu yo yoori bu n kɛrɛ, ni kabo i kereeri minɛm, saŋga bo i boori i juma n bu ni, ²haari fa kɔ ju saŋga bo Nyɛmɛ faari i fun kɔɔri aŋgoro ni. Kana i ba fun kɔ ni, Nyɛmɛ Awiɛwiɛ Casi n dɛɛ yiko nu ye i yo seeri i jaramasam bo wɔ yi bu n sam bo bu bá yo n a. ³Yesu wu teŋgeeri n dɛɛ sin, na wɔ wo durunya n nu cɛɛn abura­na, na i suyi i ŋu sukere bu saŋga saŋga su, bo i kere ka i la ŋgɔɔ nahɔrɛ su. Na ba ŋu i, na wɔ jɔjɔ bu dɔ fa kɔ Nyɛmɛ fɛmɛya n su. ⁴Na saŋga bo Yesu ni i jaramasam ba tiɛɛnri bu nɔɔ wo diire di su ni, na wɔ se bu ka, “Má am se ka am fite Yɛrusalem miɛ kpiri n nu, ama, am ŋminda kɔ ju saŋga bo m Si Nyɛmɛ fá Awiɛwiɛ Casi n bá ma am, yiri ye i yo seeri ka i fá ma am n a. Yiri ye m yo kaanri i jɔrɛ kereeri am n a. ⁵Yohane yo faari nzue biɛɛri am a, ama, i cɛ má, mini fá Awiɛwiɛ Casi n ba wura am ŋu a.”

Kabo Nyɛmɛ ma Yesu fun kɔɔri aŋgoro barasu ni

⁶Na saŋga bo Yesu ni i jaramasam n ba tiɛɛnri bu nɔɔ ni, na ba bisa i ka, “Ya Mibiɛ, kisa ye a káaki fa fɛmɛya n ma yɛrɛ Yisareli­fɔm, nzɛn sɛ?” ⁷Na Yesu ase bu ka, “Deke bo m Si Nyɛmɛ koro ka i yo i, ye i yo a, ambɛrɛ koro si má nyini saŋga wara cɛɛn ni.” ⁸Ama, saŋga bo Awiɛwiɛ Casi n ba wuraari am ŋu, i má am faŋga na am dí m ŋusu daani Yɛrusalem miɛ kpiri n nu, ni Yudiya awɔrɛ n kɛrɛ nu, ni Samariya awɔrɛ n kɛrɛ nu, haari kɔ kpura durunya n kɛrɛ pepere su. ⁹Saŋga bo Yesu seeri sɔ wieeri ni, na Nyɛmɛ ama wɔ fun akɔ aŋgoro, bu toko jina wo niɛ su ni, na yinyiŋgu akata i ŋu, ba ŋu má i kun. ¹⁰Bu jina wo niɛ su kabo i sufun kɔ aŋgoro n nu barasu ni, na minɛ nnyɔ nbem akaba aba ajina bu bi, bu wura sutura fofoe, ¹¹na ba bisa bu ka, “Galili­fɔm, nzu ti ye am jina niɛ aŋgoro n nu sɔ a? Yiri Yesu ni, kabo am aŋu ka i sufun kɔ aŋgoro n nu barasu ni, am bá kaaki ŋu i sɔ ɔ lɛɛ, saŋga bo i bá sukpie i nyi ba ni.”

Sɔnɔ bo i deeri Yudasi jinaa­biri n jɔrɛ

¹²Nyini saŋga ni, Yesu jaramasam yo woori buka n bo bu fere i ka Oliva Buka n su wɔ. Dɔ ni Yɛrusalem miɛ kpiri n nu waari má. Na ba kpie bu nyi akɔ Yɛrusalem. ¹³Bu kɔ juuri n na ba fun akɔ aŋgoro sɔɔ n bo bu da nu n ni. Bɛrɛ bo bu kɔɔri dɔ n la Petoro, ni Yohane, ni Yakobo, ni Andere, ni Filipu, ni Tomasi, ni Batolomeyo, ni Matio, Yakobo bo i si la Alafeyo ni, ni Simon bo i tu ŋgoni fa kɔ i asiɛn su ni, ni Yudasi bo i si la Yakobo ni. ¹⁴Bu tiɛn bu nɔɔ sɔ ɔ saŋga kɛrɛ, na bu susere Nyɛmɛ, bu ni nbaram nbem, ni Yesu ni Mariya, ni Yesu niɛmam ni.

¹⁵Cɛɛn be sɔ ɔ, na yarada­yo­fɔm n atiɛn bu nɔɔ, bu kɛrɛ kɔ yasuuri minɛ yaa ni abura­nyɔ ɔ. Dɔ na Petoro ayasu ajina bu afiɛn ase bu ka, ¹⁶“M ninbaam, wɔ yo daka ka nɔaniɛ n bo Awiɛwiɛ Casi n yo maari Fɛmɛ Davidi nɔɔ na i kɛrɛɛri i Nyɛmɛ Jɔrɛ Kadasi n nu n yo yii­wa, kabo i kɛrɛɛri fa kɔ Yudasi jɔrɛ ni, ka yiri dú minɛm bo bu ba tara Yesu n mɔ a. ¹⁷Yudasi yo tiiri ya nu kun wɔ, ya ni yiri saŋga yoori juma n a.” ¹⁸Ya si Teyofilosi, si nu ka Yudasi afa ŋwaa n bo i yoori satiɛ na i nyaari i ni, na wɔ fa ato asiɛn, dɔ na wɔ kpaasi, na wɔ wu, na i kunnu atiɛ, na i ayaya kɛrɛ afite agɔ. ¹⁹Na Yɛrusalem­fɔm kɛrɛ ati nyini jɔrɛ ni, nyini ti, na ba fere nyini asiɛn ni, bu aniɛ nu ka Akelidama, i bu la ka, Mbunja Asiɛn. ²⁰Tɔ, na Petoro akaaki ase bu ka, “Bu yo kɛrɛɛri i Kansi Jue kɛrɛɛ­wam n nu, ka,

‘Ma i dika n ka bɔnfɔ,

na má be wo nu.’

Na wɔ kaaki akɛrɛ ka,

‘Ma sɔnɔ be de i jinaa­biri ni.’

^21-22Nyini ti, wɔ yo daka ka i mi ti sɔnɔ bo i woori ya nu, saŋga bo ya Mibiɛ Yesu woori bɛrɛ na ya nati tiɛn ya nɔɔ i dɔ ni, fite saŋga n bo Yohane biɛɛri Yesu Nyɛmɛ nzue ni, haari fa kɔ juuri cɛɛn n bo Nyɛmɛ maari Yesu fun kɔɔri aŋgoro yakiiri ya ni.” ²³Nyini ti, na ba yi minɛ nnyɔ ajina. Bu kun la Yosefu bo bu fere i ka Basabasi, na bu kaaki fere i ka Jusitosi ni, ye kun n la bo bu fere i ka Matiyasi ni. ²⁴Dɔ na ba sere Nyɛmɛ, bu ŋa, “Ya Mibiɛ, wɔrɔ si kabo sɔnɔ kɛrɛ sunsunni ti barasu a. Ahin minɛ nnyɔm ni nu, kere ya bo a koro ka ya yi i, ²⁵na i yo u jaramasa na i yo ahin juma ni, na i jina Yudasi jinaa­biri, yiri bo wɔ yaki u akɔ i koroo­biri ni.” ²⁶Na ba tu mbaa na bu yi minɛ nnyɔm nu kun, na ba yi Matiyasi abuka Yesu jaramasa buru ni kunm n su.

Kabo Awiɛwiɛ Casi n wuraari Yesu susu­fɔm n ŋu ni

¹Yuda­fɔm cɛɛn­kpiri n bo bu fere i ka Pɛntɛkoti n di cɛɛn, nyini saŋga ni, na Yesu susu­fɔm kɛrɛ atiɛn bu nɔɔ dika hɔrɛ kun. ²Kpeŋga na ba ti naŋmiɛ be ŋga aŋgoro n nu ka aŋuma bo i sukpiɛ faŋga su, na wɔ de sɔɔ n bo bu tana nu n kɛrɛ abara ayɛ. ³Dɔ na ba ŋu deke be ka sin taferema dɛɛ su, na wɔ sandi atantana bu kun kun n kɛrɛ tii su. ⁴Na Awiɛwiɛ Casi n awura bu kɛrɛ ŋu, na bu sujɔjɔ aniɛ barasu barasu bo Awiɛwiɛ Casi n ma bu koro jɔjɔ i.

⁵Tɔ, nyini saŋga, Yuda­fɔm bo bu soro Nyɛmɛ n atiɛn bu nɔɔ Yɛrusalem miɛ kpiri n nu, bu fiteeri durunya n awɔrɛ n kɛrɛ baari a, ka bu ba su Nyɛmɛ. ⁶Saŋga bo bu tiiri naŋmiɛ ni ŋga sɔ ni, na jama beberebe aba atiɛn bu nɔɔ, na jɔrɛ n amiɛ bu, dama bu kɛrɛ tiiri ka Yesu susu­fɔm ni sujɔjɔ bɛrɛ kun kun n kɛrɛ bo ba tiɛn bu nɔɔ n dɛɛ aniɛ nu. ⁷Na ba birisi na ba yo alekutura, na ba se ka, “Ahin minɛm kɛrɛ bo bu wo jɔjɔ su n ti Galili­fɔm wɔ, ⁸ye i baari sɛ, ye bu sujɔjɔ, ye ya kun kun n kɛrɛ ti ka bu jɔjɔ ya dɛɛ aniɛm n a? ⁹Ya fite awɔrɛ barasu barasu kɛrɛ n nu wɔ, nbem fite Patiya, na nbem fite Mediya, na nbem fite Elam, na nbem fite Mesopotamiya, na nbem fite Yudiya, na nbem fite Kapadosiya, na nbem fite Pontusi ni Esiya, ¹⁰na nbem fite Firigiya, na nbem fite Pamfiliya, na nbem fite Ijipiti asiɛn n su, na nbem fite Libiya asiɛn bo i wo dodo Sirene miɛ kpiri n ni. Ya nbem gusu fite Roma miɛ kpiri n su wɔ. ¹¹Ya nbem ti Yuda­fɔm, ni minɛm bo bu ti má Yuda­fɔm na ba kaaki bu wo ka bu ti Yuda­fɔm ni, ye ya nbem gusu fite Kereti asiɛn n su, na nbem fite Arabiya asiɛn n su, ama, ya kɛrɛ ti ka bu jɔjɔ ya dɛɛ aniɛm n nu wɔ, fa kɔ sakpa­kpam kɛrɛ bo Nyɛmɛ ayo bu n su.” ¹²Na ba yo alekutura, ba si má kabo bu yo, na bu subisa bu ŋuŋu nu ka, “Ahin sa n bu la ka sɛ wɔ lɛɛ?” ¹³Ama, na bu nbem ayo Yesu susu­fɔm n anzasi, na ba se ka, “Ai, ba nu nzan abo wɔ.”

Kabo Petoro kaanri Nyɛmɛ nɔaniɛ barasu ni

¹⁴Dɔ na Petoro ni i beŋgu buru ni kunm n ayasu ajina, na wɔ yɛ i konvi su ase jama n ka, “M lamɔkɔ Yuda­fɔm, ni ambɛrɛ kɛrɛ bo am wo Yɛrusalem miɛ kpiri n nu ni, am so am sui nyunyumi na am ti deke n bo m sukan kere am ni. ¹⁵Ahin minɛm bo am sunsun ka ba nu nzan abo ni, ba nu má nzan, kisa ŋgarama kerefi ŋgɔna ye ya wo nu n a. ¹⁶Ama, nyini n bo am ti ka bu jɔjɔ aniɛ barasu barasu ni, i ti kabo Nyɛmɛ nɔaniɛ kan­fɔ Jowɛli yo jɔjɔɔri n wɔ lɛɛ, i ŋa,

¹⁷‘Nyɛmɛ ŋa o, fa kɔ durunya n awieeri,

m fá m Awiɛwiɛ n wura minɛm kɛrɛ ŋu.

Na am nbaa­biɛsɔm ni nbaa­baram kán Nyɛmɛ nɔaniɛ n kere minɛm,

na am ngbɛfɛnɛm ŋú deke nbem nahɔrɛ su ka alɛlɛ nu,

na am nkpiɛn­kpiɛnm dá cin alɛlɛ.

¹⁸Nahɔrɛ, nzɛn cɛɛn n ba juuri,

m fá m Awiɛwiɛ n wura m akɔɔm n ŋu,

i bara ni i biɛsɔ kɛrɛ,

na bu kán m nɔaniɛ n kere minɛ.

¹⁹Na m yó alekutura sam barasu barasu beberebe

aŋgoro ni asiɛŋgu fɛn,

na am ŋú mbunja, ni sin, ni ŋmisini bambaka.

²⁰Na wiɛ n sí biri,

na sara n káaki kɔkɔrɛ ka mbunja.

Nyini sin, na Mibiɛ n cɛɛn bambaka n bo i la jirima n nyá ju.

²¹Nyini cɛɛn ni, sɔnɔ kɛrɛ bo i bo fereeri Mibiɛ n duma, i mi nyá tii­de.’”

²²Na Petoro ase bu ka, “Ambɛrɛ Yisareli­fɔm, am so am sui na am ti fɛn. Nyɛmɛ akere am ka yiri sunmaari Yesu bo i fite Nazarɛti miɛ n nu n a. Nyini ti, ye i ma i yoori alekutura sam, ni sa ŋgbiŋgbirim am nu n a, kabo ambɛrɛ ni am tii si i ni. ²³Nyɛmɛ dɛɛ koroya­nu, ye i du mɔ ciciiri ka i má am nya Yesu taraa­biri a, ye am faari i wuraari minɛ tiɛm saa nu, ye bu kpamaari i baka jaanu n su kuunri i n a. ²⁴Ama, na Nyɛmɛ ateŋge i afite i yiwee n nu, yiwee akoro ala má i yiko, dama i tiiri kekereke na yiwee koro kunma i. ²⁵Dama Fɛmɛ Davidi yo jɔjɔɔri fa kɔ yiri Yesu ŋusu jɔrɛ, i ŋa,

‘Ma ŋu i ka Mibiɛ n wo m dɔ saŋga kɛrɛ,

nyini dɛɛ ti, puitiri­pui koro yo má m.

²⁶Nyini dɛɛ ti, m ahore ti daa­wa, na m jɔjɔ ni ahorejɔ,

haari ni bo m bá wu ni, m la tama fa kɔ m ŋuniɛ­mbaa n su,

²⁷dama wɔrɔ Nyɛmɛ, a yáki má m na m ka fuinm n nu,

a yáki má na u dɛɛ amusui­su­fɔ casi ka mini sɔ wu kpɔrɔ.

²⁸A kere m atin bo m fa na m nya ŋgɔɔ,

na kabo a wo m dɔ ni, nyini má m la ahorejɔ nahɔrɛ su a.’

²⁹M ninbaam, m koro ka m se am nahɔrɛ su wɔ, fa kɔ ya na Fɛmɛ Davidi ŋusu jɔrɛ. I yo wuuri wɔ, na ba se i, i faŋ­kunma toko wo ya nu fɛn haari ni nyuma. ³⁰I tiiri Nyɛmɛ nɔaniɛ kan­fɔ n dɛɛ ti, na wɔ si ka Nyɛmɛ atan ndiɛ ka, i yí yiri Fɛmɛ Davidi busu nu­fɔm n nu kun, na i dí i fɛmɛya n kabo yiri Fɛmɛ Davidi yo tiiri barasu ni. ³¹Fɛmɛ Davidi du mɔ ŋuuri sa n bo Nyɛmɛ bá yo i ni, na wɔ jɔjɔ fa kɔ Kristo su, Tii­de­fɔ n bo Nyɛmɛ ase ka i súnma i ni, ka i bá wu na i téŋge i yiwee nu, i ŋa,

‘Nyɛmɛ yáki má na i ka fuinm nu,

na i ŋuniɛ­mbaa n kpɔ́rɔ.’

³²Yiri Yesu n ye Nyɛmɛ teŋgeeri i yiwee n nu a, na ya kɛrɛ aŋu i, ye ya sudi i daani a. ³³I Si Nyɛmɛ ayɛ i su akɔ aŋgoro afa atana i saa fɔmbɔrɔ su, ye wɔ ma i Awiɛwiɛ Casi n bo wɔ se ka i fá ma i ni. Deke bo am aŋu i ni, ni deke n bo am ati i ni, yiri la Awiɛwiɛ Casi n bo i seeri ka i fá ma ya ni. ³⁴Má Fɛmɛ Davidi ni i tii fun kɔɔri aŋgoro a, ama, na wɔ se ka,

‘Micɛra n ase m Mibiɛ n ka,

“Bra, ba tana m saa fɔmbɔrɔ su fɛn,

³⁵haari m bá ma a kunma u kpɔ­fɔm.”’ ”

³⁶Na Petoro akaaki ase ka, “I ti ye ni ka Yisareli­fɔm kɛrɛ si ka, yiri Yesu n bo ambɛrɛ yo kpamaari i baka jaanu n su n ye Nyɛmɛ afa i ayo Mibiɛ n ni Kristo, ya Tii­de­fɔ n a.”

³⁷Saŋga bo minɛm n tiiri ahin jɔrɛ n sɔ ni, na bu ahore asaaki agaya, na ba bisa Petoro ni Yesu jaramasa nyiŋgam n ka, “Ya ninbaam, ye ya yo sɛ wɔ?” ³⁸Na Petoro ase bu ka, “Am kaaki am wo, na ya bíɛ am kun kun kɛrɛ Nyɛmɛ nzue, Yesu Kristo dɛɛ duma n nu, na Nyɛmɛ fá am satiɛ ce am, na i fá Awiɛwiɛ Casi n ce am. ³⁹Dama Nyɛmɛ yo seeri ka i fá Awiɛwiɛ Casi n ma ambɛrɛ ni am busu nu­fɔm, ni minɛm bo bu wo dede ni, ni minɛm kɛrɛ bo ya Micɛra Nyɛmɛ n fere bu ka bu bra yiri ni i tii dɔ n wɔ.” ⁴⁰Na Petoro ajɔjɔ jɔrɛ beberebe atu bu fɔ ni anyum­boro su, i ŋa, “Am yi am ŋu fite sui­cin n bo Nyɛmɛ bá fa cin ahin nyuma­fɔ satiɛ­yo­fɔm n nu.” ⁴¹Na bu dɔŋgu ayo i nɔaniɛ n yarada, na ba biɛ bu Nyɛmɛ nzue, nyini cɛɛn ni, na ba nya minɛ, ba yo ka akpii nsan abuka bu ŋu su. ⁴²Na bu nyunu aboro ka bu sɔnsɔn Yesu jaramasam keree­wam ni, na bu kɛrɛ ayo anɔɔkun, na bu susaŋga di diire, na bu susaŋga sere Nyɛmɛ.

Kabo Yesu susu­fɔm woo­wa tiiri barasu ni

⁴³Na Nyɛmɛ ama Yesu jaramasam n ayo alekutura sam barasu barasu beberebe, na sɔnɔ kɛrɛ asoro Nyɛmɛ. ⁴⁴Na yarada­yo­fɔm n ayo deke kɛrɛ ni anɔɔsɛ, na ba soro su ka, deke kɛrɛ bo bu la i n ti bu kɛrɛ dɛɛ wɔ. ⁴⁵Bu tɔ bu neŋge kɛrɛ bo bu la i wɔ, na bu kpaaki ŋwaa n nu, na bo bu la má be n kɛrɛ nya be. ⁴⁶Cɛɛn n kɛrɛ cɛɛn, bu ba tiɛn bu nɔɔ Nyɛmɛ Seree­biri Awuru n nu wɔ, na bu nati sutiɛn bu nɔɔ awuru awurum nu, na bu saŋga di diire ni ahorejɔ, ni bu kunnu fofoe, ⁴⁷na bu sukansi Nyɛmɛ, na minɛm akoro bu jɔrɛ. Na cɛɛn kɛrɛ cɛɛn na bu sunya minɛm bo Nyɛmɛ ma bu anya tii­de n abuka bu ŋu su.

Kabo wɔbuka be nyaari laifiɛ barasu ni

¹Cɛɛn n be naasɔ wiɛ kerefi nsan saŋga, na Petoro ni Yohane akɔ Nyɛmɛ Seree­biri Awuru n nu ka bu kɔ sere Nyɛmɛ. Saŋga bo bu fa sere Nyɛmɛ lɛɛ. ²Sɔnɔ be woori dɔ, bu wuuri i wɔbuka wɔ, na minɛ nbem asɔ i aba atana Nyɛmɛ Seree­biri Awuru nu anɔ n bo bu fere i ka Anɔ Nyunyumi ni, na i tana susere minɛm bo bu ba nyɛmɛsere ni, ka bu ma i ŋwaa. Cɛɛn n kɛrɛ cɛɛn bu fa i ba wɔ, na i ba susere. ³Nyini cɛɛn ni, saŋga bo i ŋuuri Petoro ni Yohane ka bu suwura Nyɛmɛ Seree­biri Awuru n nu ni, na wɔ sere bɛrɛ gusu ka bu ma i deke be. ⁴Na Petoro ni Yohane afa bu nyu­mbaa akpama i ŋu, na Petoro ase i ka, “Niɛ ya dɔ fɛn.” ⁵Nyini ti, na wɔ tu i tii suniɛ bu dɔ, i sunsun ka bu má i deke be wɔ.

⁶Na Petoro ase i ka, “M la má ŋwaa bo m ma u, ama, deke bo m la i na m fa ma u yaa, Yesu Kristo Nazarɛti­fɔ n dɛɛ duma nu, m ŋa, a yasu nati.” ⁷Dɔ na Petoro aso wɔbuka n saa fɔmbɔrɔ nu, na wɔ yɛ i su ajina, kpeŋga sɔnɔ n jaam kɛrɛ ayo faŋga, ⁸nyini ti, na wɔ warakpin, na wɔ jina i jaa su, na wɔ bo i bu sunati bara yɛ. Dɔ na wɔ su bu su awura Nyɛmɛ Seree­biri Awuru n nu, na i sunati, na i suwarakpin, na i sukansi Nyɛmɛ. ⁹Na jama n kɛrɛ aŋu ka i sunati, na i sukansi Nyɛmɛ. ¹⁰Saŋga bo minɛm ni siiri nu ka, yiri bo i yo tana Nyɛmɛ Seree­biri Awuru n Anɔ Nyunyumi n nu sere n lɛɛ ni, na ba miɛ atana, na sa n bo i yoori sɔnɔ n ayo bu alekutura.

Kabo Petoro kaanri Nyɛmɛ nɔaniɛ n Nyɛmɛ Seree­biri Awuru n nu ni

¹¹Saŋga bo wɔbuka n bita Petoro ni Yohane barasu ni, na minɛ kɛrɛ ayo alekutura, na ba ŋmati aba bu dɔ awɔrɛ be bo bu fere i ka Solomon dɛɛ Lɛlɛ n nu. ¹²Saŋga bo Petoro ŋuuri minɛm sɔ ni, na wɔ se bu ka, “Yisareli­fɔm, nzu ti ye am fa ahin sa n yo alekutura ye am niɛ ya sɔ a? Am sunsun ka ya dɛɛ yiko nu ye ahin sɔnɔ n anati a, wara am sunsun ka ya yo sa bo i kɔ atin su Nyɛmɛ dɔ n dɛɛ ti, nzɛn sɛ? Ai, i ti má sɔ. ¹³Nyɛmɛ bo Abraham ni Izaki ni Jakɔbu ni ya nam suuri i ni, yiri ye wɔ wura i amusui­su­fɔ Yesu n kpiri bambaka a. Ama, am faari i wuraari yiko­fɔm saa nu wɔ, na am akete i Gomina Pilato nyunu, ka am koro má i, haari ni bo má gomina n ŋa i yaki i nu ji ni. ¹⁴I ti Nyɛmɛ sɔnɔ fofoe wɔ, bo i yo sa bo i kɔ atin su Nyɛmɛ dɔ ɔ, ama, na am akete i, na am asere gomina n jande ka i yaki sɔnɔ kun­fɔ nu ji. ¹⁵Na am akun yiri Yesu n bo i ma ya ŋgɔɔ ni, ama, Nyɛmɛ ateŋge i yiwee n nu, ya ŋuuri i wɔ ye ya sudi i daani a. ¹⁶Ahin sɔnɔ bo am ŋu i na am si i ni, Yesu dɛɛ duma n yiko nu ma i jaam kɛrɛ ayo faŋga n a. Deke n bo am aŋu i ni, i fite ka sɔnɔ n ayo Yesu duma n yarada n dɛɛ ti, nyini ma wɔ nya laifiɛ ye am kɛrɛ aŋu i n a.”

¹⁷Na Petoro anya ase bu ka, “M ninbaam, m si ka ambɛrɛ ni am tere­tere­fɔm kɛrɛ be mmɔɔ asi má sam bo am yo yoori bu ni. ¹⁸Dawa saŋga, Nyɛmɛ ma i nɔaniɛ kan­fɔm kɛrɛ yo jɔjɔɔri ahin jɔrɛ kɛrɛ, ka, Kristo, Tii­de­fɔ n bo Nyɛmɛ ase ka i súnma i ni bá, na i bá di wahara, nyini lɛɛ ye wɔ yo yii­wa bɛrɛ n a. ¹⁹Nyini dɛɛ ti, am kaaki am wo, na am su Nyɛmɛ, na i fá am satiɛ ce am, ²⁰na i má am nyá ŋumi­yi, na i nyá sunma Kristo, Tii­de­fɔ n bo wɔ yi i ka i bá am dɔ ni, yiri la Yesu. ²¹Wɔ yo daka ka i wó Nyɛmɛ dɔ aŋgoro, haari fa kɔ ju saŋga n bo Nyɛmɛ má deke kɛrɛ yo yii­wa, kabo dawa saŋga na i maari i nɔaniɛ kan­fɔ casim n nɔɔ na bu seeri ni. ²²Moyisi yo seeri ka, ‘Am Micɛra Nyɛmɛ súnma i nɔaniɛ kan­fɔ kabo i sunmaari mini Moyisi n wɔ. Nyini sɔnɔ ni yó am dɛɛ tiɛŋgu sɔnɔ bo i fite am nu wɔ. I ti ye ni ka am de i nɔaniɛ, na am yo deke kɛrɛ bo i se ka am yo i. ²³Sɔnɔ kɛrɛ bo i de má Nyɛmɛ nɔaniɛ kan­fɔ n nɔaniɛ ni, Nyɛmɛ yí i mi fite i dɛɛ minɛm nu wɔ, na i ká ŋgbɛɛn.’ ²⁴Nyɛmɛ nɔaniɛ kan­fɔm kɛrɛ bo bu jɔjɔɔri fite Samuwɛli saŋga haari ba ju ni nyuma, bu kɛrɛ jɔjɔɔri fa kɔ ahin sam bo bu suyo nyuma n su wɔ. ²⁵Ambɛrɛ ti Nyɛmɛ nɔaniɛ kan­fɔ dɛɛ busu nu­fɔm a, am dɛɛ la sɛsɛ­su n bo Nyɛmɛ yo diiri i di ni am nam ni. Na wɔ se ya na Abraham ka, ‘U busu nu­fɔm dɛɛ ti ye m yó durunya n nu­fɔm kɛrɛ kisi a.’ ²⁶Nyini dɛɛ ti, ye i du mɔ yiiri i amusui­su­fɔ n ye i sunmaari i am dɔ n a, ka i bá yo am kisi, nyini la ka, i má am kaaki am wo, na i yí am fite am satiɛ kɛrɛ nu.”

Kabo Yuda­fɔ tere­tere­fɔm diiri Petoro ni Yohane jɔrɛ ni

¹Petoro ni Yohane toko jɔjɔ jama n dɔ ni, na minɛm nbem aba bu dɔ, bɛrɛ la Nyɛmɛ sa­yoo­wa dɔŋgu­yo­fɔm nbem, ni Nyɛmɛ Seree­biri Awuru n nu tintini­jina­fɔm kpiɛn, ni Sadusi­fɔm nbem. ²Bu baari ni yaa su wɔ, kabo Yesu jaramasa nnyɔm ni sukere minɛm ka Yesu wuuri ni, i teŋgeeri i yiwee nu wɔ, nyini kere ka minɛm wu, bu teŋge bu yiwee nu wɔ lɛɛ. ³Nyini ti, na ba tara Petoro ni Yohane. Bu taraari bu naasɔ saŋga a, na ba nyi bu haari ale akɔ acin. ⁴Ama, na minɛ dɔŋgu bo bu tiiri Yesu jaramasa ni keree­wa n ayo yarada. Nyini ti, bɛrɛ kɛrɛ bo bu yoori yarada ni, bu nbiɛsɔm kɔ yasuuri minɛ akpii nnu wɔ. ⁵Alecin ŋgarama na Yuda­fɔm tere­tere­fɔm, ni bu nkpiɛn­kpiɛnm, ni Nyɛmɛ nɔaniɛ kere­fɔm kɛrɛ atiɛn bu nɔɔ Yɛrusalem miɛ kpiri n nu. ⁶Bo bu gusu woori dɔ n la Anasi bo i ti Nyɛmɛ sa­yoo­wa dɔŋgu­yo­fɔm kɛrɛ kpiɛn ni, ni minɛ nbem bo bu fere bu ka Kayafasi, ni Yohane, ni Alɛkizanda, ni minɛm bo bu wo Nyɛmɛ sa­yoo­wa dɔŋgu­yo­fɔm busu nu n kɛrɛ tiɛɛnri bu nɔɔ ɔ. ⁷Na ba fa Petoro ni Yohane aba ajina bu afiɛn, na ba bisa bu ka, “Am yoori sɛ yoori ahin sa n a? Am la yiko bɔnɔ, wara ŋma dɛɛ duma nu ye am fa tuntuunri sɔnɔ n ye wɔ nya laifiɛ n a?”

⁸Na Awiɛwiɛ Casi n awura Petoro ŋu, na wɔ se bu ka, “Ya tere­tere­fɔm ni ya nkpiɛn­kpiɛnm, ⁹sakpa n bo ya yo i ama wɔbuka ni, ni kabo i yoori barasu na wɔ nya laifiɛ n dɛɛ ti, ye am sudi ya jɔrɛ bisa ya sɔ a, nzɛn sɛ? ¹⁰I ti ye ni ka ambɛrɛ ni Yisareli­fɔm kɛrɛ si ka o, ahin sɔnɔ n bo i jina bɛrɛ na wɔ nya laifiɛ ni, i fite Yesu Kristo Nazarɛti­fɔ n duma n nu wɔ. Yiri ye am kuunri i, ye Nyɛmɛ teŋgeeri i fiteeri i yiwee n nu n a. ¹¹Ba kɛrɛ i ŋusu jɔrɛ Nyɛmɛ Jɔrɛ Kadasi n nu ka,

‘Yabuɛ n bo ambɛrɛ bondo ta­fɔm faari i tuuri ni,

yiri ye wɔ kaaki bondo n jaa yabuɛm kɛrɛ tii a.’

¹²Yiri ŋgumi ye Nyɛmɛ ayi i ka i ba de sɔnɔ kɛrɛ tii a, duma be wo má durunya n kɛrɛ nu bo i koro de ya tii ji, má ka Yesu Kristo dɛɛ duma ni ŋgumi.”

¹³Na Yuda­fɔ yiko­fɔm ni tere­tere­fɔm n aŋu kabo Petoro ni Yohane la ahoresi barasu ni, na ba si ka ba kɔ má kara be mmɔɔ, na wɔ yo bu alekutura. Dɔ na ba si nu ka bu yo suuri Yesu su wɔ. ¹⁴Bu ŋuuri ka sɔnɔ n bo wɔ nya laifiɛ n jina Petoro ni Yohane bi ni, nyini dɛɛ ti, ba koro ase má jɔrɛ be. ¹⁵Na ba se Petoro ni Yohane ka bu fite sɔɔ n nu. Bu fite wieeri ni, na bɛrɛ nkpiɛn­kpiɛnm n abo Petoro ni Yohane n ŋusu anzama. ¹⁶Na ba bisa bu ŋuŋu nu ka, “Ye ya yó ahin minɛm sɛ wɔ? Dama sɔnɔ kɛrɛ bo i wo Yɛrusalem miɛ kpiri n nu si ka ba yo ahin alekutura sa bambaka ni, ya koro se má ka ba yo má i e. ¹⁷Ama, nzɛn ya koro má ka ahin jɔrɛ n bara yɛ deke n kɛrɛ, am ma ya ŋɔŋɔnɔ bu ka, má bu se ka bu bo Yesu duma mmɔɔ na be ti.” ¹⁸Nyini ti, na ba kaaki afere Petoro ni Yohane awura, na ba ma bu nɔɔ ka, má bu se ka bu bo Yesu duma, wara bu kan i ŋusu jɔrɛ kere minɛm. ¹⁹Ama, na Petoro ni Yohane ase bu ka, “Ambɛrɛ mmɔɔ ni am tii, am niɛ nu na am niɛ e, Nyɛmɛ atin su, bɔnɔ ti ye a, ya de am dɛɛ nɔaniɛ n wɔ, nzɛn ya de Nyɛmɛ dɛɛ n wɔ? ²⁰Ya sukan kere minɛm n wɔ fa kɔ sam n bo yɛrɛ ni ya tii ati bu, na ya ŋu bu ni, ya koro mɔ má ya nɔɔ.” ²¹Na bɛrɛ yiko­fɔm, ni tere­tere­fɔm n aŋɔŋɔnɔ bu nahɔrɛ su, na ba yaki bu nu aji. Bu niɛɛri nu, bu ŋu ka bu koro yo má bu pui, dama minɛm kɛrɛ wo Nyɛmɛ kansi su wɔ fa kɔ sa n bo wɔ yo ni. ²²Sɔnɔ n bo bu yoori nyini alekutura sa n maari i na i nyaari laifiɛ ni, i tara afɔ abura­na.

Kabo yarada­yo­fɔm n sereeri Nyɛmɛ ka i ma bu ahoresi ni

²³Saŋga bo Petoro ni Yohane nyaari bu tii ni, bu kaba kpieeri bu nyi kɔɔri bu beŋgu Yesu susu­fɔm n dɔ ɔ, na ba kan jɔrɛ n kɛrɛ bo Nyɛmɛ sa­yoo­wa dɔŋgu­yo­fɔ nkpiɛnm, ni nkpiɛn­kpiɛnm n seeri ni. ²⁴Yarada­yo­fɔm ni tiiri nyini jɔrɛ n kɛrɛ sɔ ni, na bu kɛrɛ ayo anɔɔkun, na ba sere Nyɛmɛ, bu ŋa, “Ya Micɛra Yiko­fɔ, wɔrɔ yiiri aŋgoro ni asiɛŋgu a, ni tieku n ni dekem kɛrɛ bo bu wo nu ni. ²⁵Wɔrɔ yo ma u Awiɛwiɛ Casi n wuraari ya na Davidi bo i ti u dɛɛ amusui­su­fɔ n ŋu a, na wɔ se ka,

‘Nzu ti ye minɛm bo bu ti má Yuda­fɔm afa yaa agaya sɔ a.

ye minɛm bita sunsunni bo i la má kpɛrɛ a?

²⁶Ye durunya n nu nfɛmɛm ayasu ajina,

na bu yiko­fɔm atiɛn bu nɔɔ,

ka bu tu luɛ ni Micɛra Nyɛmɛ ni,

ni Kristo, Tii­de­fɔ n bo Nyɛmɛ ase ka i súnma i n a.’

²⁷Tɔ, kabo Fɛmɛ Davidi yo kaanri ni, i ti nahɔrɛ wɔ, ka Fɛmɛ Herode, ni Gomina Pɔntiyo Pilato fa saŋga ni minɛm bo bu ti má Yuda­fɔm, ni Yuda­fɔm yo tiɛɛnri bu nɔɔ ahin miɛ n nu wɔ, na ba kete Yesu, u amusui­su­fɔ casi n bo a yiiri i ka yiri ti Tii­de­fɔ ni. ²⁸Bu tiɛɛnri bu nɔɔ ɔ, na ba yo dekem kɛrɛ bo u dɛɛ yiko n ni u koroya­nu na a du mɔ acici ka bu yo ni. ²⁹Ya Mibiɛ, ti kabo kisa bu ŋɔŋɔnɔ ya barasu, nyini ti, ma yɛrɛ u akɔɔm n ahoresi, na ya kan u dɛɛ labari kpa n na má ya soro sɛrɛ. ³⁰Fa u yiko n tuntun tukpaki­fɔm na bu nya laifiɛ, na a ma ya yiko na ya tuntun minɛ, na ya yo alekutura sam barasu barasu, u amusui­su­fɔ casi Yesu n dɛɛ duma nu.” ³¹Saŋga bo bu sereeri Nyɛmɛ n wieeri sɔ ni, na dika n bo bu wo nu n akpisi. Na Awiɛwiɛ Casi n awura bu kɛrɛ ŋu, na ba kan Nyɛmɛ jɔrɛ ni ahoresi.

Kabo Yesu susu­fɔm ni yoori anɔɔsɛ barasu ni

³²Yarada­yo­fɔm n yo yoori anɔɔsɛ wɔ, na ba saŋga ayo deke n kɛrɛ kun. Be wo má bɛrɛ bo i se ka i neŋge be tiiri i tiɛŋgu dɛɛ. Ama, bu kɛrɛ kpaaki deke n kɛrɛ bo bu la i nu ma bu beŋgu wɔ. ³³Na Yesu jaramasam n akan Nyɛmɛ jɔrɛ ni yiko bambaka, na ba kan akere minɛm kabo Yesu teŋgeeri i yiwee n nu ni. Na Nyɛmɛ ama bu kɛrɛ adi ahɔrɔma beberebe. ³⁴Be awo má bu nu bo i miɛɛri deke be busu. Bo bu laari asiɛnm, ni awurum tɔɔri bu wɔ, na ba fa ŋwaa kɛrɛ bo bu nyaari i ni, ³⁵aba ama Yesu jaramasam ni, na bɛrɛ gusu akpaaki i nu ama bo bu la má pui ni, na ba fa ayo deke bo i miɛ bu. ³⁶Sɔnɔ be yo woori bu nu, bu fere i ka Yosefu, i ti Levi busu nu­fɔ ɔ, bu wuuri i asiɛn be bo bu fere i ka Sipurusi n su wɔ. Na Yesu jaramasam n atun i duma ka Banabasi, i bu la ka, sɔnɔ bo i ma minɛ ahoresi ni. ³⁷Nyini sɔnɔ n tɔɔri i asiɛn n bo i la i, na wɔ fa ŋwaa n aba ama Yesu jaramasam ni.

Ananiyasi ni i yi Safira dɛɛ jɔrɛ

¹Sɔnɔ be yo woori dɔ bu fere i ka Ananiyasi, na bu fere i yi ka Safira, na ba tɔ bu aja be. ²Ama, na yiri ni i yi n ayo bu nɔɔkun, na wɔ yi ŋwaa n be afiɛ, na wɔ fa bo i kaari n ama Yesu jaramasam ni. ³Na Petoro abisa i ka, “Ananiyasi, nzu ti ye a ma Sitana awura u sunsunni nu, ye a fa ŋwaa n bo a tɔɔri u asiɛn n na a nyaari i n be afiɛ a, ye a ŋa a dadaka Nyɛmɛ Awiɛwiɛ Casi n a? ⁴Saŋga n bo a nya tɔ má i ni, i ti u dɛɛ wɔ, kisa gusu bo a tɔ i ni, ŋwaa n ti u dɛɛ wɔ. Ye nzu ti ye a yo ahin sa n a? Má adamande ŋgumi ye a ŋa a dadaka a, ama, a ŋa a dadaka Nyɛmɛ wɔ.” ⁵Ananiyasi tiiri nyini nɔaniɛ n sɔ ni, i kaba kpaasiiri wɔ, na wɔ wu, na sɔnɔ kɛrɛ bo i tiiri nyini sa n bo wɔ yo ni, na sɛrɛ ati bu agaya. ⁶Na ngbɛfɛnɛm ayasu afa tani apɔɔndi i, na ba fa i afite akɔ ase i.

⁷Wɔ cɛ má, na i yi gusu aba, wɔ si má sa bo wɔ yo ni. ⁸Na Petoro abisa i ka, “U ni u hun aja n bo am tɔɔri i n ŋwaa n kɛrɛ lɛɛ?” Na wɔ bɔ Petoro n nu ka, “Ɛɛn, i kɛrɛ lɛɛ.” ⁹Dɔ na Petoro abisa i ka, “Nzu ti ye u ni u hun ayo am nɔɔkun na am yo Micɛra n Awiɛwiɛ n na am niɛ a? Niɛ fɛn, minɛm bo bu faari u hun kɔ seeri i ni, bu jaa busu wo anɔ n nu, bu fá wɔrɔ mmɔɔ fite lɛɛ.” ¹⁰Jina n nu bɛrɛ, na wɔ kaba akpaasi Petoro jaa bu, na wɔ wu. Bo bu seeri i hun n ba ŋuuri ka yiri gusu awu, na ba fa i akɔ ase i adodo i hun ni. ¹¹Na Kristo jama n kɛrɛ, ni minɛm kɛrɛ bo bu tiiri nyini sa n bo wɔ yo ni, na sɛrɛ ati bu kɛrɛ agaya.

Kabo Yesu jaramasam n yoori alekutura sam barasu ni

¹²Na Yesu jaramasam n ayo alekutura sam barasu barasu dɔŋgu minɛm n nu bo i kere ka Nyɛmɛ wo bu dɔ. Na yarada­yo­fɔm n kɛrɛ atiɛn bu nɔɔ Solomon Lɛlɛ n bo i wo Nyɛmɛ Seree­biri Awuru n nu ni. ¹³Minɛm bo ba yo má Yesu yarada ni soroori sɛrɛ wɔ, ba koro asaŋga má bu nu, ama, na minɛm n awura bu kpiri. ¹⁴Na minɛ beberebe ayo Mibiɛ n yarada, subuka bu su saŋga kɛrɛ, bu sunnu, nbiɛsɔm ni nbaram. ¹⁵Na alekutura sam bo Yesu jaramasam yoori bu n dɛɛ ti, na minɛ asɔ bu tukpaki­fɔm, ni bu dasum aba ase atiŋgberem nɔɔ su, adena Petoro ba sunati sin, na haari i awiɛwiɛ mmɔɔ tɔ gɔ bu nbem ŋu, na bu nyá laifiɛ. ¹⁶Na minɛ beberebe afite miɛ miɛm bo bu bara yɛ Yɛrusalem miɛ kpiri n su ni, na ba fa tukpaki­fɔm ni minɛm bo ajinim yaki má bu n aba, na bu kɛrɛ anya laifiɛ.

Kabo bu kereeri Yesu jaramasam n wuwuruwa barasu ni

¹⁷Na Nyɛmɛ sa­yoo­wa dɔŋgu­yo­fɔm n kɛrɛ kpiɛn ni, ni i beŋgum bo bu su Sadusi­fɔm atin su ni, aba asi Yesu jaramasam ni kɔrɛ agaya. ¹⁸Na ba tara Yesu jaramasam ni, akɔ anyi bu dan­saraka. ¹⁹Ama, nyini cɛɛn n kɔŋguɛ, na Nyɛmɛ mɛrɛkɛ aba ateke dan­saraka anɔ ni, na wɔ yi Yesu jaramasam n afite, na wɔ se bu ka, ²⁰“Am kɔ na am kɔ jina Nyɛmɛ Seree­biri Awuru n nu, na am kan ahin ŋgɔɔ fɔfɔrɛ n bo am anya i n jɔrɛ kɛrɛ kere minɛm.” ²¹Na jaramasam n ade i nɔaniɛ ni, na alecin ŋgarama fuun, na ba kɔ ajina Nyɛmɛ Seree­biri Awuru n nu, na ba bo i bu sukere minɛ.

Saŋga bo Nyɛmɛ sa­yoo­wa dɔŋgu­yo­fɔm n kɛrɛ kpiɛn n ni i dɛɛ jama nbaam n ba juuri ni, na ba fere Yuda­fɔ tere­tere­fɔm ni, ni Yisareli nkpiɛn­kpiɛnm kɛrɛ, na ba tiɛn bu nɔɔ na bu fa sɛsɛ­su, dɔ na ba ma nɔɔ ka bu kɔ yi Yesu jaramasam ni dan­saraka n nu bra. ²²Ama, minɛm n bo bu sunmaari bu n kɔ juuri ni, ba ŋu má jaramasam ni dan­saraka sɔɔ n nu, na ba kpie bu nyi aba ase bu. ²³Bu ŋa, “Saŋga bo ya kɔ juuri ni, dan­saraka anɔ n kɛrɛ nyi wɔ kenken, tintini­jina­fɔm gusu jina anɔ n nu bɛrɛ, ama, saŋga bo ya ba tekeeri anɔ n ni, ya ŋu má sɔnɔ kun n kpein mmɔɔ sɔɔ n nu.” ²⁴Saŋga bo Nyɛmɛ sa­yoo­wa dɔŋgu­yo­fɔ n kɛrɛ nkpiɛnm, ni Nyɛmɛ Seree­biri Awuru n nu tintini­jina­fɔm kpiɛn n tiiri sɔ ni, na ba birisi, ba si má sa bo wɔ yo. ²⁵Dɔ na sɔnɔ be aba ase bu ka, “Am ti fɛn. Minɛm bo am taraari bu kɔ nyiiri bu ni, bu wo Nyɛmɛ Seree­biri Awuru n nu wo minɛm kere su.” ²⁶Nyini ti, na Nyɛmɛ Seree­biri Awuru n nu tintini­jina­fɔm kpiɛn n afa i minɛm akɔ, na ba kɔ atara Yesu jaramasam n aba. Bu kɔ faari bu ni, ba miɛ má bu, dama bu soroori ka minɛm ni tu bu yabuɛ wɔ.

²⁷Na ba fa jaramasam n aba, na ba fa bu ajina minɛm bo ba tiɛn bu nɔɔ n nyunu. Na Nyɛmɛ sa­yoo­wa dɔŋgu­yo­fɔm n kɛrɛ kpiɛn n abisa bu bisaa­wam. ²⁸I ŋa, “Ya maari am nɔɔ nahɔrɛ su ka, má am se ka am kere keree­wa be ahin sɔnɔ n duma nu. Ama, am niɛ kabo am ayo a. Am afa am keree­wa n abara ayɛ Yɛrusalem miɛ kpiri n kɛrɛ nu, ye am koro ka am se ka yɛrɛ kuunri i a.” ²⁹Na Petoro ni jaramasa nyiŋgam n abɔ bu nu ka, “Wɔ yo daka ka ya de Nyɛmɛ nɔaniɛ wɔ, má adamande dɛɛ. ³⁰Nyɛmɛ bo i ti ya nam dɛɛ Nyɛmɛ ni, yiri teŋgeeri Yesu fiteeri i yiwee n nu, yiri bo am kuunri i na am kpamaari i baka jaanu n su ni. ³¹Yiri Yesu, ye Nyɛmɛ afa i atana i saa fɔmbɔrɔ su, ka i yo ya Mɔ­fɔ ni ya Tii­de­fɔ, na i ma yɛrɛ Yisareli­fɔm atin, na ya kaaki ya wo, na Nyɛmɛ fa ya satiɛ kɛrɛ ce ya. ³²Yɛrɛ ni Awiɛwiɛ Casi ni di ahin sam n daani kan kere minɛ a. Yiri Awiɛwiɛ Casi n ye Nyɛmɛ afa ama minɛm bo bu de i nɔaniɛ n a.”

³³Saŋga bo minɛm bo ba tiɛn bu nɔɔ n tiiri nyini jɔrɛ n sɔ ni, na yaa ati bu agaya, má bu koroori ka bu kun Yesu jaramasam wɔ. ³⁴Ama, na bu nu kun, i ti Farasi­fɔ ɔ, bu fere i ka Gamɛli, i kaaki ti Nyɛmɛ nɔaniɛ kpamaa­wa n kere­fɔ ɔ, bo minɛm kɛrɛ ma i jirima agaya. Na wɔ yasu ajina, na wɔ ma nɔɔ ka bu fa jaramasam n fite dasin kaan ka. ³⁵Dɔ na wɔ se jama n kɛrɛ ka, “M lamɔkɔ Yisareli­fɔm, am niɛ am tii su dɔŋgu fa kɔ sa n bo am koro ka am fa yo ahin minɛm ni. ³⁶Am teŋge su ka afɔ be, na sɔnɔ be, bu fere i ka Tiyodasi, na wɔ ba, na wɔ yo i ŋu ka i ti sɔnɔ bo i ŋusu nya má durunya n nu wɔ, na minɛ ba yo ka yaa nna kɛrɛ asu i su. Ama, wɔ cɛ má, na minɛ akun i, na i susu­fɔm n kɛrɛ aŋmati asandi, na i dɛɛ atin n aka ŋgbɛɛn. ³⁷Nyini sin, saŋga bo bu ŋa bu kɛrɛ asiɛn n su jama duma na bu si bu nɔ ni, na sɔnɔ be gusu aba, yiri la Yudasi bo i fite Galili asiɛn n su ni. Na jama beberebe asu i su, ama, na minɛ akun yiri gusu, na i susu­fɔm n kɛrɛ aŋmati asandi. ³⁸Nyini ti, kabo i ti ni, m suse am wɔ, má am se ka am yo ahin minɛm ni pui. Am yaki bu bɛnlɛ. Nzɛn atin n bo bu bita i n ti adamande dɛɛ, i ká ŋgbɛɛn wɔ. ³⁹Ama, nzɛn i ti Nyɛmɛ dɛɛ, am kóro yo má ahin minɛ ni pui. Am bá ŋu ka am si má na am sukun luɛ ni Nyɛmɛ.” ⁴⁰Na ba de Gamɛli fɔ­tuu­wa ni. Na ba fere Yesu jaramasam n awura, na ba fin bu ŋgbere, na ba ma bu nɔɔ ka, má bu se ka bu bo Yesu duma mmɔɔ kere minɛ kun. Na ba yaki bu, na ba kɔ. ⁴¹Yesu jaramasam ni fiteeri minɛm bo ba tiɛn bu nɔɔ n dɔ wieeri ni, na bu ahore ajɔ agaya, ka Nyɛmɛ abu bu awura be nu, dama ba di nyinsɛ Yesu dɛɛ duma n nu. ⁴²Na cɛɛn n kɛrɛ cɛɛn, na bu suwura Nyɛmɛ Seree­biri Awuru n nu, ni minɛm dika, na bu yaki má Nyɛmɛ nɔaniɛ n kere ni, na bu sukan Nyɛmɛ labari kpa n kere bu ka Yesu ti Kristo n a, Tii­de­fɔ n bo Nyɛmɛ ase ka i súnma i ni.

Kabo bu yiiri buka­fɔ nsom ni

¹Na fa kɔ saŋga su, na Yesu susu­fɔm n asunnu abuka su, na Yuda­fɔm bo bu jɔjɔ Giriki aniɛ n ni aŋuŋuti Yuda­fɔm bo bu jɔjɔ Hiburu aniɛ ni. Bu ŋa cɛɛn kɛrɛ cɛɛn na bu ce nkuna­fɔm diire ni, bu bu má bu dɛɛm wura má nu. ²Nyini ti, na Yesu jaramasam buru ni nnyɔm n afere susu­fɔm n kɛrɛ pepere atiɛn bu nɔɔ, na ba se bu ka, “I ti má ye ni ka yɛrɛ ni ya tii yaki Nyɛmɛ jɔrɛ n kan, na ya suniɛ diire jɔrɛ su. ³Nyini ti, m ninbaam, am niɛ am ŋuŋu nu, na am yi minɛ nso bo bu la anyunuyi, na Awiɛwiɛ Casi n wo bu dɔ, na bu la alecira, na bu kaaki la sunsunni kpa, na ya má bɛrɛ niɛ nyini sereyam n kɛrɛ su. ⁴Na yɛrɛ ni ya tii nyá ya ŋu, na ya nyunu bóro nyɛmɛsere, ni Nyɛmɛ nɔaniɛ n kan su.” ⁵Yesu jaramasam n seeri sɔ ni, na wɔ yo minɛm kɛrɛ fiɛ fa kɔ bu jɔjɔɔ­wa n su. Na ba yi sɔnɔ be, bu fere i ka Satɛfano, i ti sɔnɔ bo i la yarada nahɔrɛ su wɔ, na Awiɛwiɛ Casi n wo i ŋu, ni Filipu, ni Porokoron ni, ni Nikanɔ, ni Timona, ni Pamɛnasi, ni Nikola bo i fite miɛ kpiri n bo bu fere i ka Antiyoki n su, na wɔ kaaki i ŋu ka i ti Yuda­fɔ, na i su bu dɛɛ atin n su ni. ⁶Na jama n afa bu aba Yesu jaramasam n dɔ, na ba fa bu saa anana bu ŋu, na ba sere Nyɛmɛ ama bu.

⁷Na Nyɛmɛ nɔaniɛ ni susandi subuka su. Na minɛ beberebe ayo yarada abuka Yesu susu­fɔm su Yɛrusalem miɛ kpiri n nu. Na Nyɛmɛ sa­yoo­wa dɔŋgu­yo­fɔm gusu dɔŋgu ayo yarada.

Kabo bu taraari Satɛfano barasu ni

⁸Satɛfano ti sɔnɔ bo i diiri Nyɛmɛ ahɔrɔma wɔ beberebe, na Nyɛmɛ ama i yiko nahɔrɛ su, na wɔ yo alekutura sa barasu barasu minɛm n nu. ⁹Ama, na Yuda­fɔ nbem ayasu ajina ase akuruwa ni yiri. Nyini minɛm wo asɛsɛ n bo bu fere i ka Ma De M Tii tiɛntiɛn­bunɔɔ sɔɔ n nu wɔ. Bu nbem fite miɛ kpirim n bo bu fere bu ka Sirene, ni Alɛkizanderiya n wɔ. Na bu nbem gusu fite Silisiya ni Esiya dɛɛ awɔrɛm n nu wɔ. ¹⁰Ama, na Awiɛwiɛ Casi ni ama Satɛfano alecira, na wɔ koro akan ayi bu. ¹¹Nyini dɛɛ ti, na ba ma minɛ nbem ŋwaa ka bu kpiɛ kɔrɛ sɔ Satɛfano ka, ba ti ka wɔ kpiɛ Moyisi ni Nyɛmɛ nzukɔ. ¹²Bu seeri sɔ n dɛɛ ti, na ba yɛ minɛm yaa su, ni nkpiɛn­kpiɛnm ni, ni Nyɛmɛ nɔaniɛ kere­fɔm, na ba tara i akɔ Yuda­fɔ tere­tere­fɔm dɔ. ¹³Dɔ na ba fa minɛ nbem aba, na ba kpiɛ kɔrɛ asɔ i. Bu ŋa, “Saŋga kɛrɛ ahin sɔnɔ n jɔjɔ ŋgbɛɛn­ŋgbɛɛn wɔ fa kɔ ya Nyɛmɛ Seree­biri Awuru casi n su, na i kaaki jɔjɔ ŋgbɛɛn­ŋgbɛɛn fa kɔ Nyɛmɛ nɔaniɛ kpamaa­wa su. ¹⁴Ya ti ka i ŋa, Yesu Nazarɛti­fɔ ni bó fufu ya Nyɛmɛ Seree­biri Awuru n kɛrɛ gɔ, na i kaaki ya nana sa­yoo­wam kɛrɛ bo Moyisi fa kereeri ya ni.” ¹⁵Na bɛrɛ tere­tere­fɔm n kɛrɛ afa bu nyu­mbaa akpama Satɛfano ŋu, na ba ŋu ka i nyunu­awa akaaki wo ka Nyɛmɛ mɛrɛkɛ dɛɛ su.

Kabo Satɛfano jɔjɔɔri barasu ni

¹Na Nyɛmɛ sa­yoo­wa dɔŋgu­yo­fɔm kɛrɛ kpiɛn n abisa Satɛfano ka, “Ahin jɔrɛ n kɛrɛ bo ba kan i n ti nahɔrɛ wɔ?” ²Na Satɛfano abɔ i nu ka, “M sim ni m ninbaam, am so am sui na am ti fɛn. Kana ya na Abraham kɔ wo Harani miɛ kpiri n nu ni, Nyɛmɛ Kpiri n yo yiiri i ŋu kereeri Abraham Mesopotamiya dɛɛ asiɛn n su wɔ. ³Na wɔ se i ka, ‘Fite yaki u asiɛn n bo a tana su ni, ni u minɛm, na m kére u asiɛn bo m koro ka a kɔ tana su ni.’ ⁴Nyini ti, na Abraham ayasu Kaladiya asiɛn n su, na wɔ kɔ awo Harani miɛ kpiri n nu. I woori dɔ ye i si ba wuuri a. Nyini sin, na Nyɛmɛ ama wɔ yasu dɔ aba atana ahin asiɛn n bo ya wo su kisa ni. ⁵Nyini saŋga, Nyɛmɛ nya fa má asiɛn n haari kampiti sɔ mmɔɔ ma má Abraham na i se ka i ti i dɛɛ. Nyɛmɛ yo seeri i ka i fá asiɛn n ma i ni i busu nu­fɔm wɔ. Saŋga bo i seeri i sɔ ni, na Abraham nya wu má baa. ⁶Na Nyɛmɛ ase i ka, ‘U busu nu­fɔm bá kɔ yo wɔfɔm wɔ asiɛn be su, na bu fá bu yo nkɔkɔm, na bu kére bu wahara agaya kɔ ju afɔ yaa nna.’ ⁷Ama, na Nyɛmɛ ase ka, ‘M bá cin minɛm n bo bu fá u minɛm yo bu nkɔkɔm n sui, na m nyá yi u minɛm fite nyini asiɛn n su, na bu káaki ba fɛn, na bu bá su m.’ ⁸Dɔ na Nyɛmɛ afa sɛsɛ­su na wɔ di i di ni Abraham, i ŋa, ‘Baa kɛrɛ bo a wuuri i, i ti ye ni ka a wura i kɛnkɛnnɛ. Nyini kere ka a bita sɛsɛ­su n bo ya di i di n a.’ Nyini ti, Abraham ba wuuri Izaki ni, i wuraari i kɛnkɛnnɛ wɔ le­mɔcuɛ cɛɛn. Na Izaki gusu aba wu Jakɔbu, na wɔ wura i kɛnkɛnnɛ i le­mɔcuɛ cɛɛn, na Jakɔbu gusu aba awu i nbaa buru ni nnyɔm bo bu ti ya nam ni, na wɔ wura bu kɛnkɛnnɛ le­mɔcuɛ cɛɛn.

⁹Na Jakɔbu nbaam n asi bu niɛma Yosefu kɔrɛ, na ba tɔ i afa ama Ijipiti asiɛn n su­fɔm. Ama, na Nyɛmɛ awo i dɔ, ¹⁰na wɔ yi i afite kekereke kɛrɛ bo i tuuri i nu, na wɔ ma i alecira, na wɔ di Ijipiti Fɛmɛ Faaro ahɔrɔma. Na fɛmɛ n afa i dika n kɛrɛ, ni Ijipiti asiɛn n ama i ka i niɛ i dika. ¹¹Na ahɔɛ aba atɔ Ijipiti, ni Kanana asiɛnm n su, abi aboro minɛ ŋu, bo ya nam anya má diire bo bu di. ¹²Na bu si Jakɔbu ati ka diire wo Ijipiti asiɛn n su, na wɔ sunma i nbaam. Ciciri su dɛɛ sunma ni, na ba kɔ ato diire n aba. ¹³Bu ba kpieeri bu nyi kɔɔri ajaari nnyɔ su ni, na Yosefu ayi i ŋu akere i sinbaam ni, na Fɛmɛ Faaro gusu asi Yosefu dika­fɔm. ¹⁴Na Yosefu asunma i sinbaam n ka bu kɔ fa bu si, ni i dika­fɔm kɛrɛ ka bu bra i dɔ Ijipiti asiɛn n su. Minɛm kɛrɛ kɔ yasuuri abura­so ni nnu wɔ, bo bu baari Ijipiti asiɛn n su. ¹⁵Na Jakɔbu, ni i dika­fɔm kɛrɛ akɔ Ijipiti asiɛn n su, dɔ ye i ni i nbaam n kɛrɛ kɔ wuuri a. ¹⁶Na ba fa bu aba Sɛkɛm miɛ kpiri n nu, na ba se bu faŋ­kunma n bo Abraham toori i jɛtɛ ŋwaa beberebe Hamɔ nbaam dɔ ni.

¹⁷Saŋga n ba dodoori bo deke n bo Nyɛmɛ yo seeri ka i yo ma Abraham n yo yii­wa ni, nyini saŋga ni, na ya minɛm ni atɛrɛ ade Ijipiti asiɛn n kɛrɛ su. ¹⁸Bo woori dɔ sɔ ɔ, haari na sɔnɔ be aba adi Ijipiti asiɛn n su fɛmɛ, yiri asi má Yosefu. ¹⁹Na yiri ni afa sunsunni tiɛ adadaka ya nam, na wɔ bita bu ni tiɛ bita, na wɔ se ya nam ka bu fa bu nbaam fa tu, adena bu wu. ²⁰Nyini saŋga n ye bu wuuri Moyisi a, i yo ti baa bo i yo nyumi agaya Nyɛmɛ dɔ ɔ. Na ba bita i i si dika haari sara nsan, ²¹na ba nya ayi i afite, na Fɛmɛ Faaro wa baa­bara afa i ayo i kunnu wa. ²²Na ba kere i Ijipiti­fɔm ŋgɔnlɛ ni alecira barasu barasu kɛrɛ, na wɔ yasu, na i duma ata fa kɔ i sa­yoo­wa ni i jɔjɔɔ­wa kɛrɛ nu.

²³Saŋga bo Moyisi ba juuri afɔ abura­na ni, na i sunsunni ama i ka i kɔ niɛ i lamɔkɔ Yisareli­fɔm busu. ²⁴Na wɔ ŋu ka Ijipiti­fɔm be sukere Yisareli­fɔ kun be wuwuruwa. I ŋuuri i sɔ ni, wɔ sun má i nu, na wɔ kɔ abo akun Ijipiti­fɔ ni. ²⁵Moyisi sunsuunri ka, i dɛɛ minɛm ni tí i bu wɔ, ka, Nyɛmɛ ye wɔ yi i ka i ba de bu tii ji a, ama, ba ti má i bu sɔ. ²⁶I alecin, na wɔ ŋu ka Yisareli­fɔm minɛ nnyɔ sudi aluwa n bu ŋuŋu nu, na wɔ kɔ akpata bu, na wɔ se bu ka, ‘Njam, am ti fɛn, m ŋa am kɛrɛ ti kun wɔ e, ye nzu ti ye am sudi aluwa?’ ²⁷Ama, na yiri n bo i sukere i beŋgu n wuwuruwa n asun Moyisi akɔ i sin, na wɔ bisa i ka, ‘Ŋma fa u yoori ya niɛsu­fɔ ni ya jɔrɛ­di­fɔ a? ²⁸A koro ka a kun mini gusu, kabo anuma a kuunri Ijipiti­fɔm wɔ, nzɛn sɛ a?’ ²⁹Moyisi tiiri nyini jɔrɛ n sɔ ni, na wɔ ŋmati afite Ijipiti asiɛn n su akɔ awo Madiya asiɛn n su akaaki wɔfɔ dɔ. Dɔ na wɔ ba aja bara, na wɔ wu nbaa­biɛsɔm nnyɔ.

³⁰Na afɔ abura­na sin, na Nyɛmɛ mɛrɛkɛ be ayi i ŋu akere Moyisi boro kpantain n nu, fa dodo buka n bo bu fere i ka Sinayi n su, i ŋu ka sin fofoe be je buwe baka be su, ama, i yara má, mɛrɛkɛ n wo sin n nu. ³¹Moyisi ŋuuri i sɔ ni, na wɔ yo alekutura, na wɔ cin adodo ka i niɛ i nyunyumi. Dɔ na Micɛra n ajɔjɔ i dɔ, ase i ka, ³²‘Mini ti u nam Nyɛmɛ a, u na Abraham, ni Izaki, ni Jakɔbu.’ Na sɛrɛ ati Moyisi, na i ŋuniɛ subobo i, wɔ bo má su ka i niɛ i kun. ³³Na Micɛra n ase Moyisi ka, ‘Deke bo a jina n ti m tiɛŋgu dɛɛ asiɛn casi wɔ, cin yi u gbagbaa ni. ³⁴Ma ŋu kabo m minɛm wo kekereke nu Ijipiti asiɛn n su barasu. Ma ŋu kabo bu fiɛfiɛ barasu, nyini dɛɛ ti ye ma jura aba ka m ba de bu tii ji. Bra na m sunma u Ijipiti asiɛn n su.’

³⁵Tɔ, yiri Moyisi ye Yisareli­fɔm keteeri i n a, na ba bisa i ka, ‘Ŋma fa u yoori ya niɛsu­fɔ ni ya jɔrɛ­di­fɔ a?’ Moyisi, yiri ye Nyɛmɛ sunmaari i mɛrɛkɛ i dɔ baka n bo i je sin fofoe na i yara má n su, na mɛrɛkɛ n ase i ka i kɔ de minɛm tii ji na i yo bu kpiɛn n a. ³⁶Na wɔ du Yisareli­fɔm mɔ, na wɔ yi bu afite Ijipiti asiɛn n su, na wɔ yo alekutura sam beberebe dɔ, ni kunma kpiri n bo bu fere i ka Kunma Kɔkɔrɛ n su, ni saŋga bo bu wo boro kpantain n nu afɔ abura­na ni. ³⁷Yiri Moyisi yo seeri Yisareli­fɔm ka, ‘Nyɛmɛ bá yi am busu nu­fɔ be na i yó i nɔaniɛ kan­fɔ, kabo m ti ni.’ ³⁸Yiri Moyisi, i ni ya na Yisareli­fɔm yo woori boro kpantain n nu n a, yiri ye Nyɛmɛ mɛrɛkɛ n jɔjɔɔri i dɔ Sinayi Buka n su n a, yiri ye Nyɛmɛ yo faari i nɔaniɛ n bo i ma ŋgɔɔ n maari i ka i fa ma ya nam n a. ³⁹Ama, ya nam akoro má ka bu de i, na ba kete i na ba koro ka má bu kpie bu nyi kɔ Ijipiti asiɛn n su. ⁴⁰Na ba se Moyisi gɔrɔ Aarɔn ka, ‘Ta amɔɛm ma ya na bu du ya mɔ fa ya nati. Ya si má sa bo wɔ yo yiri Moyisi n bo i faari ya fiteeri Ijipiti asiɛn n su ni.’ ⁴¹Na ba yiyi bu sikam, na ba fa ata amɔɛ ka nambaa dɛɛ su, na ba yo tiɛ ama i, na ba su i, na ba di cɛɛn­kpiri fa kɔ nyini deke n bo bɛrɛ ni bu tii ayo i n su. ⁴²Nyini ti, na Nyɛmɛ akaaki i sin abo bu, na wɔ ma bu susu asara­mbaam bo bu wo aŋgoro ni, kabo ba kɛrɛ i Nyɛmɛ nɔaniɛ kan­fɔm dɛɛ kadasi n nu lɛɛ. Bu ŋa,

‘Ambɛrɛ Yisareli­fɔm, am yo yoori yoo­wam boro kpantain n nu afɔ abura­na ni,

am yo maari mini wɔ?

⁴³Ai, am yo sɔɔri amɔɛ n bo bu fere i ka Mɔlɛki na am afa tani abo i nambue n sɔ i nati wɔ,

ni amɔɛ n bo bu fere i ka Rɛfani na i ti ka asara­mbaa be ni.

Bɛrɛ ye am ta bu ka amɔɛm ye am su bu a.

Nyini ti, ye m má bu taraari am kɔ miɛ be bo i sin Babilɔn miɛ kpiri n ŋu n a.’

⁴⁴Ya nam ni, bɛrɛ yo laari nambue n bo i kere ka Nyɛmɛ wo bu dɔ n boro kpantain n nu a. Bu yoori i kabo Nyɛmɛ kereeri Moyisi ka i yo i n wɔ. ⁴⁵Ya nam yo faari nyini nambue n maari bu sin­fɔm wɔ, na bu ni bu mɔ­fɔ Yosuwa afa i akɔ asiɛn n bo Nyɛmɛ fɔn yiiri minɛm su na i fa maari bu ni. Na nyini nambue n awo bu dɔ haari Fɛmɛ Davidi saŋga. ⁴⁶Na Fɛmɛ Davidi adi ahɔrɔma Nyɛmɛ dɔ, na wɔ sere Nyɛmɛ ka i ma i ta awuru bo Jakɔbu ni i dika­fɔm fa su Nyɛmɛ. Fɛmɛ Davidi akoro ata má i, ⁴⁷ama, i wa Fɛmɛ Solomon yo taari awuru n maari Nyɛmɛ a. ⁴⁸Haari ni nyini mmɔɔ, Micɛra Nyɛmɛ Kpiri n yiri tana má awuru bo adamande ata i nu, kabo Nyɛmɛ nɔaniɛ kan­fɔ n ajɔjɔ i ni. I ŋa,

⁴⁹‘Micɛra n ŋa o,

Aŋgoro ni ti m fɛmɛya tanaa­biri a,

na asiɛŋgu nya ti deke bo m jaa gbagbaa tiɛn.

Ye am ta nzu awuru barasu ma m a?

Am nya nyini fofoe n ni ye m wo nu a?

⁵⁰Má mini yoori ahin dekem ni kɛrɛ a?’”

⁵¹Na Satɛfano akaaki ase bu ka, “Ambɛrɛ, am ahore­mbaa ti kekereke, na am sui ti tan­tanantan ka minɛm bo bu su má Nyɛmɛ ni. Am nati kete Nyɛmɛ Awiɛwiɛ Casi n wɔ, kabo am nam yo yoori lɛɛ. ⁵²Nyɛmɛ nɔaniɛ kan­fɔ bɔnɔ ye am nam akere má i wuwuruwa? Na ba kun minɛm ni, bo bu seeri ka Sɔnɔ n bo i yo sa bo i kɔ atin su ni bá ni. ⁵³Ambɛrɛ ye Nyɛmɛ yo sunmaari i mɛrɛkɛm ye bu faari i nɔaniɛ kpamaa­wa maari am n a, ama, am ade má i.”

Kabo bu tuuri Satɛfano yabuɛ bo kuunri i barasu ni

⁵⁴Kabo Satɛfano jɔjɔɔri sɔ ni, na yaa ati Yuda­fɔ tere­tere­fɔm n agaya, na ba kan bu nɔɔ awura nu, na bu sukpɛsɛ bu jee. ⁵⁵Ama, na Awiɛwiɛ Casi n awura Satɛfano ŋu, na wɔ tu i tii aniɛ aŋgoro, na wɔ ŋu kabo Nyɛmɛ woo­wa ata papasi barasu. Na wɔ ŋu ka Yesu jina Nyɛmɛ saa fɔmbɔrɔ su. ⁵⁶Na wɔ se bu ka, “Am niɛ, ma ŋu ka aŋgoro n ateke ye Adamande Wa n jina Nyɛmɛ saa fɔmbɔrɔ su.” ⁵⁷I seeri sɔ ni, na Yuda­fɔ tere­tere­fɔm n atiɛn kpa, na ba fa bu saa atɔ bu suim. Dɔ na ba kaba abereki atɔ Satɛfano ŋu. ⁵⁸Na ba cin i afite miɛ n ahɛmɛ, na bu sutu i yabuɛ, na bɛrɛ bo bu di daani jaraki i, na bu sutu i yabuɛ, na ba yi bu suturam ama gbɛfɛnɛ anyunuti­fɔ be ka i suniɛ bu dika, bu fere nyini gbɛfɛnɛ n ka Sɔɔlu. ⁵⁹Bu wo Satɛfano yabuɛ n tu su sɔ ni, na i gusu subo fere Mibiɛ ni, i ŋa, “M Mibiɛ Yesu, de m ŋgɔɔ ni.” ⁶⁰Na wɔ kutu asiɛŋgu, na wɔ bo awie kpa, i ŋa, “M Mibiɛ, má a fa bu ŋgasi fa kɔ sa n bo bu suyo i n su.” I seeri sɔ wieeri ni, kpeŋga na i ni durunya n akpaaki.

¹Sɔɔlu yo soroori su ka bu kun Satɛfano a.

Kabo Sɔɔlu kereeri Kristo jama n wuwuruwa barasu ni

Nyini cɛɛn n gbingbin ye bu boori i bu kereeri Kristo jamam wuwuruwa agaya, bɛrɛ bo bu wo Yɛrusalem miɛ kpiri n nu ni. Na bu kɛrɛ aŋmati asandi akɔ Yudiya, ni Samariya dɛɛ awɔrɛ n kɛrɛ nu, i kɔ kaari Yesu jaramasam ni ŋgumi wɔ, Yɛrusalem miɛ kpiri n nu a. ²Na Nyɛmɛ su­fɔ nbem akɔ ayo Satɛfano sutura, na ba sun sukoko agaya. ³Ama, na Sɔɔlu aboro i nyi kabo i yo na i ka Kristo jama ni ŋgbɛɛn, na i suwura awuru awurum nu, na i sucin yi yarada­yo­fɔm ni, nbaram ni nbiɛsɔm kɛrɛ, na i ma bu kɔ nyi bu dan­saraka.

Kabo Filipu kaanri labari kpa n jɔrɛ kereeri Samariya­fɔm ni

⁴Yarada­yo­fɔm n bo bu sandiiri awɔrɛ n kɛrɛ nu ni, na ba nati sukan labari kpa n kere minɛm kɛrɛ. ⁵Na Filipu akɔ Samariya miɛ kpiri n su, akɔ sukan kere minɛm fa kɔ Kristo, Tii­de­fɔ n bo Nyɛmɛ ase ka i súnma i ni. ⁶Na wɔ yo alekutura sam. Bu tiiri kabo i jɔjɔ na bu ŋuuri alekutura sam bo i yoori bu ni, na bu kɛrɛ aso bu sui nyunyumi, na ba ti kabo i se ni. ⁷Na wɔ fɔn ayi ajinim minɛ dɔŋgu ŋu. Bu ba sufite yaki minɛm ni, bu tiɛn ni faŋga su na bu fite. Na minɛm beberebe bo bu saam ni bu jaam awu ni, ni wɔbukam kɛrɛ anya laifiɛ. ⁸Nyini ti, na ahorejɔ bambaka aba Samariya miɛ kpiri n nu.

⁹Na sɔnɔ be ayo awo Samariya miɛ kpiri n nu, bu fere i ka Simon, i nati yo boboyaya wɔ, na minɛm bo bu wo miɛ n nu ayo alekutura, na i sukere i ŋu ka i ti sɔnɔ bambaka a. ¹⁰Na sɔnɔ kɛrɛ, tarakam ni nfaŋga­fɔm kɛrɛ asoro su ka yiri la Nyɛmɛ dɛɛ yiko n a. Na ba fere i ka Yiko Bambaka­fɔ n bo i fite Nyɛmɛ dɔ n a. ¹¹Deke bo i ti na bu koro i jɔrɛ n la ka, i yo yoori nyini boboyaya juma n bu dɔ acɛ. ¹²Ama, saŋga bo Filipu ba kaanri labari kpa n jɔrɛ n fa kɔ Nyɛmɛ fɛmɛya n ni Yesu Kristo dɛɛ atin n su, na bu deeri i nɔaniɛ ni, na wɔ biɛ bu Nyɛmɛ nzue, nbaram ni nbiɛsɔm kɛrɛ. ¹³Na Simon mmɔɔ ni i tii ayo yarada, na Filipu abiɛ i Nyɛmɛ nzue, na i susu Filipu su deke kɛrɛ bo i kɔ, na wɔ ŋu abonɔ sam barasu beberebe bo Filipu yoori bu ni, na wɔ yo i alekutura.

¹⁴Na Yesu jaramasam bo bu wo Yɛrusalem miɛ kpiri n nu n ati ka Samariya­fɔm gusu ade Nyɛmɛ nɔaniɛ n ni, nyini ti, na ba sunma Petoro ni Yohane bu dɔ. ¹⁵Saŋga bo bu kɔ juuri dɔ ni, na ba sere Nyɛmɛ ama bɛrɛ bo ba yo yarada ni, adena Awiɛwiɛ Casi n wura bu ŋu. ¹⁶Dama ba biɛ bu Nyɛmɛ nzue ya Mibiɛ Yesu dɛɛ duma n nu wɔ, ama, Awiɛwiɛ Casi n nya wura má bu ŋu. ¹⁷Na Petoro ni Yohane afa bu saa anana bu tii su, na ba sere Nyɛmɛ ama bu, na Awiɛwiɛ Casi n awura bu ŋu. ¹⁸Simon ŋuuri ka Yesu jaramasam faari bu saa nanaari yarada­yo­fɔm ni tii su, na bu sereeri Nyɛmɛ maari bu, na Awiɛwiɛ Casi n wuraari bu ŋu ni, na wɔ fa ŋwaa aba ka i fa ma Petoro ni Yohane, ¹⁹na wɔ se bu ka, “Am ma mini mmɔɔ ahin yiko n be, adena sɔnɔ kɛrɛ bo m fa m saa nana i ŋu na Awiɛwiɛ Casi n wura i mi ŋu.” ²⁰Ama, na Petoro ase i ka, “Wɔrɔ, u ni u ŋwaa kɛrɛ ka ŋgbɛɛn, dama a sunsun ka a koro fa ŋwaa to Nyɛmɛ aceeri n wɔ. ²¹U saa wo má juma n nu fieo, dama u sunsunni ti má kpa Nyɛmɛ dɔ. ²²Kaaki u wo fa kɔ u satiɛ n bo a bita i n su, na a sere Nyɛmɛ, adena nyini sunsunni tiɛ n bo i wo u ahore su ni, i fá ce u. ²³Dama ma ŋu ka u ahore­mbaa yo wi agaya, na u satiɛ akunma u.” ²⁴Dɔ na Simon ase Petoro ni Yohane ka, “Jande, am sere Mibiɛ n ma m, adena má ahin sam kɛrɛ bo am ajɔjɔ i n be ba tu m.”

²⁵Petoro ni Yohane diiri daani n na bu kaanri Mibiɛ n labari kpa n jɔrɛ kereeri minɛ wieeri ni, na ba kpie bu nyi akɔ Yɛrusalem miɛ kpiri n nu. Bu wo kɔ su ni, na ba kan labari kpa n Samariya miɛ ahɛmɛ ahɛmɛ dɔŋgu su.

Filipu ni Itiyopiya sɔnɔ n jɔrɛ ni

²⁶Na Micɛra n mɛrɛkɛ aba ase Filipu ka, “Yasu na a fa wiɛ atɔɔri u saa biɛ su dɛɛ atin n bo i fa Yɛrusalem miɛ kpiri n nu fa kɔ Gaza miɛ kpiri n nu ni.” I ti atin bo i fa boro kpantain n nu wɔ. ²⁷Na Filipu ayasu, na wɔ kɔ, i wo kɔ su n na wɔ kɔ atu Itiyopiya sɔnɔ bo i fite Itiyopiya asiɛn su, i la jinaa­biri bambaka, yiri niɛ Itiyopiya fɛmɛ bara n neŋge kɛrɛ su a. Wɔ kɔ asu Nyɛmɛ Yɛrusalem ²⁸sukpie i nyi kɔ awuru, i tana i kpɔŋgɔ toroku nu wɔ, na i sukan Nyɛmɛ nɔaniɛ kan­fɔ Esaya dɛɛ kadasi ni. ²⁹Na Awiɛwiɛ Casi n ase Filipu ka, “Cin dodo kpɔŋgɔ toroku n na a su i su.” ³⁰Na wɔ ŋmati akɔ ati ka i sukan Nyɛmɛ nɔaniɛ kan­fɔ Esaya dɛɛ kadasi ni. Na wɔ bisa sɔnɔ n ka, “A ti kadasi n bo a sukan i n bu?” ³¹Na sɔnɔ n abɔ i nu ka, “M yo sɛ ti i bu a, bo má ka sɔnɔ akan i bu akere m?” Na wɔ se Filipu ka i wura toroku n nu ba tana i bi. ³²Nɔaniɛ n bo i wo i kan su n la bo ba kɛrɛ i ka,

“Yiri ti ka bɔɛ bo bu sufa i kɔ kpiɛ i kɔm wɔ,

i kaaki ti ka bɔmbaa bo bu sukpiɛkpiɛ i ndɔrɛ,

na i sun má,

sɔ ye wɔ se má jɔrɛ be a.

³³Bu yo faari i wuraari jɔrɛ­di­fɔm saa nu wɔ,

na ba kpiɛ kɔrɛ asɔ i, na ba wura i nyinsɛ.

Be wo má bɛrɛ bo i bá koro jɔjɔ fa kɔ i busu nu­fɔm dɔ,

dama bu yo yiiri i ŋgɔɔ durunya n nu fɛn.”

³⁴Na Itiyopiya sɔnɔ n abisa Filipu ka, “Jande, m koro ka a se m, Nyɛmɛ nɔaniɛ kan­fɔ n yo jɔjɔ ahin jɔrɛ n ni ŋma a? I jɔjɔ niiri i ŋu wɔ, nzɛn be a?” ³⁵Dɔ na Filipu abo i bu ni nyini Nyɛmɛ Jɔrɛ Kadasi n bo yiri sɔnɔ n sukan i ni, na wɔ kan Yesu labari kpa n jɔrɛ n akere i. ³⁶Bu wo kɔ su ni, na ba kɔ aju awɔrɛ be nu, na ba ŋu nzue, na sɔnɔ n ase i ka, “Niɛ, nzue yaa e, ye nzu kanda ka a koro biɛ má m Nyɛmɛ nzue a?” [ ³⁷Na Filipu abɔ i nu ka, “Nzɛn a yoori Yesu Kristo yarada ni u ahore­mbaa kɛrɛ, m koro biɛ u.” Na sɔnɔ n ase i ka, “Ma yo yarada ka Yesu Kristo ti Nyɛmɛ Wa n a.”] ³⁸Na wɔ ma toroku n ajina, na bu kɛrɛ ajura awura nzue n nu, na Filipu abiɛ i Nyɛmɛ nzue ni. ³⁹Na ba fite nzue n nu, bu fite wieeri ni, na Mibiɛ n Awiɛwiɛ n akaba akpara Filipu akɔ, sɔnɔ n aŋu má i kun, na wɔ kɔ awuru ni ahorejɔ. ⁴⁰Na Filipu aŋu ka i wo miɛ kpiri n bo bu fere i ka Azotusi n nu, na wɔ yasu dɔ sukɔ, na wɔ kan labari kpa n akere minɛm miɛ kɛrɛ bo i siinri su ni, haari na wɔ kɔ aju Sizariya miɛ kpiri n nu.

Kabo Sɔɔlu wo kaakiiri barasu ni

^1-2Nyini saŋga n kɛrɛ ni, na Sɔɔlu suboro i nyi se kabo i yo na i kere Yesu susu­fɔm n wuwuruwa haari i bá kun bu. Na wɔ koro ka i kɔ Damasiko miɛ kpiri n nu, na i kɔ tara nbaram ni nbiɛsɔm bo bu su Yesu atin su ni, na i wura bu jɔrɔkɔ, na i fa bu ba Yɛrusalem miɛ kpiri n nu. Nyini dɛɛ ti, na wɔ kɔ Nyɛmɛ sa­yoo­wa dɔŋgu­yo­fɔm kɛrɛ kpiɛn n dɔ, akɔ ade kadasi bo i koro la atin wura Yuda­fɔm tiɛntiɛn­bunɔɔ sɔɔm n nu na i tara bu. ³Na wɔ de atin akɔ, i kɔ sudodo Damasiko, na sin akaba afite aŋgoro ata abara ayɛ i. ⁴Na wɔ kpaasi haari asiɛŋgu, na wɔ ti akonvi be ŋga, i ŋa, “Sɔɔlu, Sɔɔlu e, nzu ti ye a kere m wuwuruwa sɔ a?” ⁵Na wɔ bisa ka, “M Mibiɛ, wɔrɔ ŋma a?” Na wɔ bɔ i nu ka, “Mini Yesu, mini ye a kere m wuwuruwa n a. ⁶Ama, yasu jina na a wura miɛ n kunnu na m má sɔnɔ be kere u deke bo wɔ yo daka ka a yo ni.” ⁷Na minɛm n bo bu su Sɔɔlu su n aka ajina surum, ba koro ase má jɔrɛ be, bu tiiri akonvi ni ŋga a, ama, ba ŋu má sɔnɔ be. ⁸Na Sɔɔlu ayasu ajina, na wɔ teke i nyu­mbaa, ama, wɔ ŋu má asi. Nyini ti, na ba so i saa nu, na ba cin i awura Damasiko miɛ n kunnu. ⁹I woori dɔ, i le­san bo wɔ nya koro ŋu má asi, nyini saŋga n gusu, i di má, i nu má.

¹⁰Yesu susu­fɔ n kun be woori Damasiko miɛ kpiri n nu dɔ, bu fere i ka Ananiyasi. Na Mibiɛ ni aba i dɔ ka alɛlɛ nu. Na wɔ jɔjɔ i dɔ ka, “Ananiyasi.” Na wɔ bɔ i nu ka, “M Mibiɛ, mini yaa.” ¹¹Na Mibiɛ n ase i ka, “Yasu, fa atin n bo bu fere i ka Atiŋgbere Teŋgee­wa n su, na a kɔ sɔnɔ n bo bu fere i ka Yudasi n dika, na a bisa ka a koro sɔnɔ be bo bu fere i ka Sɔɔlu ni, na i fite miɛ kpiri n bo bu fere i ka Tarasu n wɔ. Yiri Sɔɔlu n wo dɔ wo nyɛmɛsere su, ¹²wɔ ŋu sɔnɔ be ka alɛlɛ nu, bu fere i ka Ananiyasi, wɔ wura i dɔ afa i saa anana i ŋu ka i kaaki ŋu asi bekun.” ¹³Na Ananiyasi abɔ i nu ka, “M Mibiɛ, minɛ dɔŋgu akan nyini sɔnɔ n jɔrɛ akere m, kabo i kere u minɛm ni wuwuruwa Yɛrusalem miɛ kpiri n nu barasu. ¹⁴Ye wɔ de yiko afite Nyɛmɛ sa­yoo­wa dɔŋgu­yo­fɔ nkpiɛn­kpiɛnm dɔ, aba Damasiko fɛn, na i ba tara minɛm bo bu su u n kɛrɛ.” ¹⁵Ama, na Mibiɛ n ase i ka, “Kɔ, dama mini ye ma yi i ka i yo m juma a, na i kɔ bo m duma kere minɛm bo bu ti má Yuda­fɔm ni, ni bu nfɛmɛm, ni Yisareli­fɔm, adena bu si m. ¹⁶Na m kére i wahara n kɛrɛ bo wɔ yo daka ka i di i, mini dɛɛ ti ni.” ¹⁷Nyini ti, na Ananiyasi akɔ Yudasi dika, na wɔ wura Sɔɔlu dɔ, na wɔ fa i saa anana i ŋu, na wɔ se i ka, “M niwa Sɔɔlu, ya Mibiɛ ni sunmaari m u dɔ a, yiri Yesu n ye i yiiri i ŋu kereeri u saŋga bo a wo atin n nu suba n a. Yiri sunmaari m ka m ba ma a ŋu asi bekun, na Awiɛwiɛ Casi n wura u ŋu a.” ¹⁸Kpeŋga na deke be afite Sɔɔlu nyu­mbaa n nu atɔ, i ti ka jombaa bui wɔ. Na wɔ kaaki aŋu asi bekun. Na wɔ yasu ajina, na Ananiyasi abiɛ i Nyɛmɛ nzue, ¹⁹na wɔ di diire, na wɔ nya faŋga bekun.

Kabo Sɔɔlu kaanri Nyɛmɛ jɔrɛ Damasiko miɛ kpiri n nu barasu ni

Na Sɔɔlu awo Yesu susu­fɔm n dɔ le­nnyɔ Damasiko miɛ kpiri n nu. ²⁰Na wɔ kaba sukan Nyɛmɛ jɔrɛ Yuda­fɔm tiɛntiɛn­bunɔɔ sɔɔm nu, ka Yesu ti Nyɛmɛ Wa n a. ²¹Na jɔrɛ n amiɛ minɛm kɛrɛ bo bu tiiri ka i sukan Nyɛmɛ jɔrɛ ni, na ba bisa bu ŋuŋu nu ka, “Má sɔnɔ n bo i wo Yɛrusalem miɛ kpiri n nu kun minɛm bo bu su Yesu su n lɛɛ? Ye kisa wɔ ba fɛn ka i ba tara minɛm wura bu jɔrɔkɔ, fa bu kpie bu nyi kɔ ma Nyɛmɛ sa­yoo­wa dɔŋgu­yo­fɔ nkpiɛn­kpiɛnm ni, má sɔ?” ²²Ama, na Sɔɔlu anya faŋga abuka su, na wɔ kan akunma Yuda­fɔm bo bu wo Damasiko n nu, na wɔ kan ateke bu nyi na wɔ ma ba si ka Yesu ti Kristo n a, Tii­de­fɔ n bo Nyɛmɛ ase ka i súnma i ni.

²³Na wɔ yo le­nnyɔ, na Yuda­fɔm n atiɛn bu nɔɔ afa sɛsɛ­su kabo bu yo na bu kun Sɔɔlu, ²⁴ama, na wɔ ti kabo ba sɛsɛ­su ka bu kun i ni. Na ba ŋminda i miɛ ni anɔm n nu, wiɛsu ni kɔŋguɛ, ka nzɛn i ba sufite na bu kun i. ²⁵Ama, na cɛɛn n be kɔŋguɛ, na Sɔɔlu susu­fɔm afa i awura kandiɛ nu, na ba fa i acɔɔndi miɛ n kobe tukoro nu ase.

Kabo Sɔɔlu kɔ juuri Yɛrusalem miɛ kpiri n nu ni

²⁶Saŋga bo Sɔɔlu kɔ juuri Yɛrusalem miɛ kpiri n nu ni, na wɔ koro ka i fa i ŋu bo Yesu susu­fɔm n su, na i ni bɛrɛ yo kun, na sɛrɛ ati bu, dama ba yo má yarada ka i ti Yesu susu­fɔm n be wɔ. ²⁷Dɔ na Banabasi afa i akɔ Yesu jaramasam n dɔ. Na yiri Banabasi akan akere bu kabo Sɔɔlu wo atin n nu sukɔ Damasiko miɛ kpiri n nu, na i ŋuuri Mibiɛ ni, ni kabo Mibiɛ n jɔjɔɔri i dɔ barasu ni, ni kabo Sɔɔlu kaanri Nyɛmɛ jɔrɛ Yesu duma nu Damasiko, ni ahoresi ni. ²⁸Banabasi seeri sɔ ni, na ba soro su, na Sɔɔlu awo bu dɔ Yɛrusalem, na i sujeŋgbe sukan Nyɛmɛ jɔrɛ Yesu duma nu, ni ahoresi. ²⁹Na i ni Yuda­fɔm bo bu jɔjɔ Giriki aniɛ ni abo anzama haari na ba se akuruwa ni bu beŋgu. Na ba koro ka bu kun i. ³⁰Saŋga bo yarada­yo­fɔm n tiiri ahin jɔrɛ n sɔ ni, na ba fa Sɔɔlu akɔ aju Sizariya miɛ kpiri n nu, na ba ma wɔ kɔ Tarasu miɛ kpiri n nu.

³¹Na Kristo jama n anya faŋga abuka su, na bu susoro Mibiɛ n nahɔrɛ su, na bu suwo ni Awiɛwiɛ Casi n dɛɛ ahoresi nu, na bu sunya minɛm subuka su.

Kabo Petoro yoori abonɔ sam ni

³²Na Petoro ajeŋgbe ka i bara yɛ awɔrɛ n kɛrɛ, na cɛɛn n be sɔ ɔ, na wɔ kɔ ka i kɔ niɛ Nyɛmɛ minɛm n bo bu wo Luda dɛɛ miɛ kpiri n nu n busu. ³³Dɔ na wɔ kɔ aŋu sɔnɔ be, bu fere i ka Aniyasi, i saam ni i jaam kɛrɛ awu, i da sɔrɔ ɔ, i afɔ mɔcuɛ lɛɛ bo i koro yasu má. ³⁴Na Petoro ase i ka, “Aniyasi, Yesu Kristo ama u laifiɛ. Yasu na a nyanya u dasu ni.” Kpeŋga na wɔ kaba ayasu. ³⁵Minɛm kɛrɛ bo bu wo Luda miɛ kpiri n nu, ni bo bu wo Saroni awɔrɛ n nu n kɛrɛ ŋuuri i sɔ ni, na ba kaaki bu wo na ba fa bu ŋu ama Mibiɛ ni.

³⁶Bara be yo woori miɛ kpiri be bo bu fere i ka Jopa n nu, bu fere i ka Tabita, i ti Yesu susu­fɔ ɔ, bu fere i duma Giriki aniɛ nu ka Dɔkasi, i bu la ka aja. I yo sakpa wɔ saŋga kɛrɛ, na i si yaari­fɔm aŋunfɔ. ³⁷Ama, na wɔ ba ada tukpaki na wɔ wu, na ba biɛ i nzue, na ba fa i ada aŋgoro sɔɔ nu. ³⁸Jopa gusu waari má ni Luda, na saŋga bo Yesu susu­fɔm bo bu wo Jopa n tiiri ka Petoro wo Luda ni, na ba sunma minɛ nnyɔ i dɔ ka i yo aniɛ na i bra ndende. ³⁹Nyini ti, na Petoro ayasu asu bu su na bu kɛrɛ akɔ. Saŋga bo i kɔ juuri ni, na ba fa i afun akɔ aŋgoro sɔɔ n nu, na nkuna­fɔm kɛrɛ atiɛn bu nɔɔ abara ayɛ i, na bu susun, na ba fa tanlɛɛm ni tani barasu barasu bo Dɔkasi la ŋgɔɔ na i kpa maari bu n akere yiri Petoro. ⁴⁰Na Petoro afɔn bu kɛrɛ afite sɔɔ n nu, na wɔ kutu i naŋgoroma su, na wɔ sere Nyɛmɛ, na wɔ kaaki i nyunu awɔ fuin ni, na wɔ se i ka, “Tabita, yasu.” Saŋga bo i tekeeri i nyu­mbaa ni, na wɔ ŋu Petoro, na wɔ yasu atana. ⁴¹Na Petoro aso i saa nu abuka i, na wɔ yasu ajina, na wɔ fere Nyɛmɛ minɛm n ni nkuna­fɔm ni kɛrɛ, na wɔ fa i akere bu ka wɔ teŋge. ⁴²Na nyini labari ni abara ayɛ Jopa miɛ n kɛrɛ nu, na minɛ beberebe ayo Mibiɛ n yarada. ⁴³Na Petoro awo Jopa le­nnyɔ, i yo woori jɛrɛkɛ be dika a, bu fere i ka Simon.

Petoro ni Koneliyo dɛɛ jɔrɛ

¹Sɔnɔ be yo woori Sizariya miɛ kpiri n nu, bu fere i ka Koneliyo, i ti Roma­fɔ sojam n kpiɛn wɔ, i niɛ soja mbaa yaa su a. Bu fere nyini soja jama mbaa n ka Itali sojam. ²Koneliyo ti sɔnɔ bo i su Nyɛmɛ atin su wɔ, i ni i dika­fɔm kɛrɛ, na bu soro Nyɛmɛ. Na i suyo sakpa ma Yuda­fɔm bo bu ti yaari­fɔm ni, na i susere Nyɛmɛ saŋga kɛrɛ. ³Na cɛɛn n be wiɛsu kerefi nsan saŋga, na wɔ kaba aŋu Nyɛmɛ mɛrɛkɛ be, na mɛrɛkɛ n aba ase i ka, “Koneliyo.” ⁴Na wɔ niɛ i gbirim, na sɛrɛ ati i, na wɔ bisa i ka, “M Mibiɛ, nzu a?” Na mɛrɛkɛ n abɔ i nu ka, “Nyɛmɛ ade u sere, wɔ ŋu sakpa n bo a yo ama yaari­fɔm ni, i wara koro fi má nyini sam kɛrɛ. ⁵Tɔ, kisa, sunma minɛm na bu kɔ Jopa miɛ kpiri n nu na bu kɔ fere sɔnɔ bo bu fere i ka Simon Petoro ni. ⁶I wo jɛrɛkɛ be dika a, bu fere i gusu ka Simon, i dika n wo fa dodo tieku n wɔ.” ⁷Mɛrɛkɛ n jɔjɔɔri i dɔ wieeri ni, na wɔ kɔ, na Koneliyo afere i ngbɛfɛnɛm nnyɔ, ni soja kun be bo i su Nyɛmɛ atin su na i wo i dika ni. ⁸Na wɔ kan jɔrɛ n kɛrɛ bo mɛrɛkɛ n seeri i ni akere bu, na wɔ sunma bu Jopa miɛ kpiri n nu.

⁹Na alecin ŋgarama, na ba de atin na bu kɔ Jopa, bu kɔ sudodo dɔ fa kɔ wiɛ kekete saŋga, na Petoro gusu ayasu afun sɔɔ su ka i sere Nyɛmɛ. ¹⁰Na ahɔɛ ati i, na wɔ koro deke be i di. Saŋga bo bu wo diire n yo su ni, na deke be aba i dɔ ka alɛlɛ nu dɛɛ su. ¹¹Na wɔ ŋu ka aŋgoro n ateke, na wɔ ŋu deke be i ti ka tani bambaka wɔ, ba cici i bue nna n kɛrɛ, i sucɔɔndi ba asiɛŋgu. ¹²Ajaa­nna barasu kɛrɛ, ni cin­bukunnu­su­fɔm barasu kɛrɛ, ni laŋkpɛtɛ­fɔm barasu kɛrɛ ka bu wo nu. ¹³Na wɔ ti akonvi be ŋga, i ŋa, “Petoro, yasu na a kun di.” ¹⁴Ama, na Petoro ase i ka, “M Mibiɛ, ai. M nya di má deke bo i ti ciire na i la fin.” ¹⁵Na akonvi n akaaki ase i bekun ka, “Deke kɛrɛ bo Nyɛmɛ ayo i casi, má a se ka i ti fin.” ¹⁶Deke n yoori sɔ kɔ juuri kun kun kpe nsan a, na wɔ kaba afun akɔ aŋgoro.

¹⁷Saŋga n bo Petoro subirisi fa kɔ deke n bo wɔ ŋu i n su ni, nyini saŋga, minɛm bo Koneliyo sunmaari bu ni, abisa asi Simon dika, na ba ka ajina awuru n anɔ nu. ¹⁸Na ba fere sɔnɔ be, abisa i ka, Simon Petoro wo dɔ ɔ? ¹⁹Petoro toko wo sunsun su, fa kɔ deke bo i baari i dɔ ka alɛlɛ nu n bu. Dɔ na Awiɛwiɛ Casi n ase i ka, “Ti fɛn. Minɛ nsan nbem wo fɛn suniɛniɛ u busu. ²⁰Nyini ti, yasu na a jura, na u ni bɛrɛ kɔ, má a yo sika, dama mini sunmaari bu a.” ²¹Na Petoro ajura akɔ minɛm n dɔ, na wɔ se bu ka, “Mini ye am niɛniɛ m n a. Am natiiri bu la ka sɛ wɔ?” ²²Na ba bɔ i nu ka, “Sojam kpiɛn Koneliyo sunmaari ya u dɔ a. I ti sɔnɔ kpa a, na i soro Nyɛmɛ, na Yuda­fɔm kɛrɛ bu i agaya. Nyɛmɛ mɛrɛkɛ be seeri i ka i fere u, na a ba i dika na a ba kan jɔrɛ bo a la i kere i a.” ²³Nyini ti, na Petoro ade minɛm n awura, na ba da i dɔ.

Alecin ŋgarama, na Petoro ayasu, na i ni minɛm n akɔ, bu sukɔ ni, na yarada­yo­fɔm nbem bo bu wo Jopa n gusu asu i su akɔ. ²⁴Na i alecin fɔfɔrɛ, na ba ju Sizariya, bu kɔ ŋu ka Koneliyo atiɛn i lamɔsim, ni i danfo kpam nɔɔ suŋminda yiri Petoro. ²⁵Saŋga bo Petoro kɔ ŋa i wura awuru n nu ni, na Koneliyo akpa i atin akutu i jaa bu haari asiɛŋgu, na wɔ su i. ²⁶Ama, na Petoro ayɛ i su ajina, na wɔ se i ka, “Mini ni m tii mmɔɔ, ti adamande wɔ.” ²⁷Petoro ni Koneliyo bitaari anzama sɔ ɔ haari bu kɔ wuraari awuru n nu, dɔ na wɔ ŋu ka minɛ beberebe atiɛn bu nɔɔ. ²⁸Na wɔ se bu ka, “Ambɛrɛ mmɔɔ ni am tii si ka, i ti ciire wɔ ka yɛrɛ Yuda­fɔm fa ya ŋu saŋga ni daanfiɛ barasu be nu, wara ya wura bu dika. Ama, Nyɛmɛ akere m ka má m sinndi sɔnɔ be ka i woo­wa ti fin. ²⁹Nyini ti, ye a sunma fereeri m ye ma kete má ye ma ba n a. M koro ka m bisa u wɔ, nzu ti ye a sunma fereeri m a?”

³⁰Na Koneliyo ase i ka, “I nyuma le­nna lɛɛ, ka ahin saŋga n sɔ, fa kɔ wiɛsu kerefi nsan, m wo m dika n nu wo nyɛmɛsere su, na sɔnɔ be akaba aba ajina m nyunu, i wura sutura fofoe papasi, ³¹na wɔ se m ka, ‘Koneliyo, Nyɛmɛ ade u sere, ye wɔ teŋge u sakpa bo a yo ama yaari­fɔm n su. ³²Nyini ti, sunma na bu kɔ Jopa, na bu kɔ fere Simon Petoro ni. I wo jɛrɛkɛ be dika a, bu fere i gusu ka Simon, i dika n wo dodo tieku n wɔ.’ ³³Nyini ti, ye m kaba sunmaari ka bu fere u n a, ye wɔrɔ gusu a yo sakpa ye a ba. Kisa, ya kɛrɛ gusu atiɛn ya nɔɔ fɛn Nyɛmɛ nyunu, na ya ti deke n kɛrɛ bo Mibiɛ n ama u nɔɔ ka a fa ma ya ni.”

Kabo Petoro kaanri Nyɛmɛ jɔrɛ n Koneliyo dika ni

³⁴Na Petoro anya ase ka, “Kisa, ma si nahɔrɛ su ka adamande kɛrɛ ti kun wɔ Nyɛmɛ dɔ, i tambu má nu. ³⁵Sɔnɔ kɛrɛ bo i soro Nyɛmɛ na i yo sa bo i kɔ atin su i dɔ, i mi koro i ti nzu daanfiɛ sɔnɔ, Nyɛmɛ de i wɔ. ³⁶Am si labari n bo Nyɛmɛ fa maari Yisareli­fɔm, nyini labari kpa n kere ka minɛm nya tana­laifiɛ Yesu Kristo dɛɛ ti, yiri ti sɔnɔ kɛrɛ Mibiɛ a. ³⁷Am kɛrɛ si sa bo i boori i bu Galili dɛɛ awɔrɛ n nu, saŋga bo Yohane kaanri Nyɛmɛ nzue biɛ n jɔrɛ ni, haari na wɔ bara ayɛ Yudiya dɛɛ awɔrɛ n kɛrɛ nu. ³⁸Am si Yesu Nazarɛti­fɔ n jɔrɛ ni, kabo Nyɛmɛ faari i Awiɛwiɛ Casi n ni yiko n wuraari i ŋu ni, ni kabo i nati bara yɛɛri deke kɛrɛ suyo sakpa sutuntun minɛm kɛrɛ bo Sitana miɛ bu n na bu nya laifiɛ, dama Nyɛmɛ woori i dɔ a. ³⁹Yɛrɛ, ya ŋuuri deke n kɛrɛ bo i yoori bu Yuda­fɔm dɛɛ asiɛn su, ni Yɛrusalem miɛ kpiri n nu ni. Na ba kpama i baka jaanu n su, na wɔ wu. ⁴⁰Ama, i le­san cɛɛn, na Nyɛmɛ ateŋge i afite i yiwee n nu, na Nyɛmɛ ama minɛm aŋu i. ⁴¹Má sɔnɔ kɛrɛ ŋuuri i a, ama, yɛrɛ bo Nyɛmɛ du mɔ yiiri ya ka ya di i daani ni, yɛrɛ ŋuuri i a, na ya ni yiri asaŋga adi, na ya nu, saŋga bo i teŋgeeri ni. ⁴²Na wɔ ma ya nɔɔ ka ya kɔ kan labari kpa n kere minɛm na ya di daani ka, yiri ye Nyɛmɛ ayi i ka i bá di ŋgɔɔ­fɔm, ni bo ba wu n kɛrɛ jɔrɛ a. ⁴³Nyɛmɛ nɔaniɛ kan­fɔm kɛrɛ yo jɔjɔɔri Yesu jɔrɛ, bu ŋa, ‘Sɔnɔ kɛrɛ bo i yoori i yarada, Nyɛmɛ fá i mi satiɛ bo wɔ yo i fa ce i, Yesu dɛɛ duma n nu.’”

Kabo Awiɛwiɛ Casi n wuraari minɛm bo bu ti má Yuda­fɔm n ŋu ni

⁴⁴Saŋga bo Petoro toko jina wo jɔjɔ su ni, na Awiɛwiɛ Casi n aba awura minɛm kɛrɛ bo bu jina suti labari n ŋu. ⁴⁵Na Yuda­fɔm bo bu ti yarada­yo­fɔm na bu suuri Petoro su fiteeri Jopa miɛ kpiri n nu baari n ayo alekutura, kabo Nyɛmɛ afa i Awiɛwiɛ Casi n awura minɛm n bo bu ti má Yuda­fɔm mmɔɔ ŋu ni. ⁴⁶Na bɛrɛ Yuda­fɔm ni, ati ka minɛm n sujɔjɔ aniɛ barasu barasu sukansi Nyɛmɛ. Na Petoro ase ka, ⁴⁷“Nyɛmɛ afa i Awiɛwiɛ Casi n awura ahin minɛm n ŋu, kabo i fa wuraari ya ŋu ni. Ye ŋma koro kete ka má ya biɛ bu Nyɛmɛ nzue a?” ⁴⁸Nyini ti, na Petoro ama nɔɔ ka bu biɛ bu Nyɛmɛ nzue, Yesu Kristo duma n nu. Na ba sere i ka i wo bu dɔ le­nnyɔ.

Kabo Petoro kaanri i sa n bu kereeri Kristo Jama n Yɛrusalem ni

¹Na Yesu jaramasam ni, ni yarada­yo­fɔm n kɛrɛ bo bu wo Yudiya awɔrɛ n nu n ati ka, minɛm bo bu ti má Yuda­fɔm n gusu ade Nyɛmɛ nɔaniɛ n ayo i yarada. ²Nyini ti, saŋga bo Petoro kɔ Yɛrusalem miɛ kpiri n nu ni, na Yuda­fɔ yarada­yo­fɔm nbem ajaraki i. ³Bu ŋa, “Nzu ti ye a kɔ minɛm bo bu wura má kɛnkɛnɛ n dika ye u ni bɛrɛ kɔ saŋga di diire a?” ⁴Dɔ na Petoro abo i bu, na wɔ kan kabo jɔrɛ n kɛrɛ boori i bu kun kun n akere bu. ⁵I ŋa, “M wo Jopa miɛ kpiri n nu, wo nyɛmɛsere su ni, na ma ŋu deke be, i yo m ka alɛlɛ dɛɛ su wɔ. M ŋuuri deke be, i ti ka tani bambaka wɔ, ba cici i bue nna n kɛrɛ, i sucɔɔndi fite aŋgoro n nu suba asiɛŋgu, na wɔ ba ajina m bi. ⁶Na ma niɛ i nu nyunyumi, na ma ŋu ajaa­nnam barasu kɛrɛ, ni cin­bukunnu­su­fɔm barasu kɛrɛ, ni laŋkpɛtɛ­fɔm barasu kɛrɛ ka bu wo nu. ⁷Na ma ti akonvi be ŋga, i ŋa, ‘Petoro, yasu na a kun di.’ ⁸Ama, na ma se i ka, ‘M Mibiɛ, ai. M nya di má deke bo i ti ciire na i la fin.’ ⁹Na ma kaaki ati akonvi ni ŋga bekun, i fite aŋgoro wɔ, i ŋa, ‘Deke kɛrɛ bo Nyɛmɛ ayo i casi, má a se ka i ti fin.’ ¹⁰Deke n yoori sɔ kɔ juuri kun kun kpe nsan a, na wɔ kaaki afun akɔ aŋgoro. ¹¹Nyini saŋga n nu, na minɛ nsanm n bo bu sunmaari bu m dɔ n afite Sizariya miɛ kpiri n nu aba aju awuru n bo m wo nu ni. ¹²Na Nyɛmɛ Awiɛwiɛ Casi n ase m ka m yasu na m su bu su kɔ, má m yo sika. Na ma su bu su, na ya kɛrɛ akɔ. Na ahin yarada­yo­fɔ nsɛnm n gusu asunma m afite Jopa, na ya kɛrɛ akɔ Sizariya, na ya kɔ awura Koneliyo dika. ¹³Na wɔ se ya kabo i ŋuuri Nyɛmɛ mɛrɛkɛ i dika barasu ni, ni kabo mɛrɛkɛ n ase i ka i sunma na bu kɔ Jopa, na bu kɔ fere sɔnɔ n bo bu fere i ka Simon Petoro ni, ¹⁴na i bá kan jɔrɛ be kere u ni u dika­fɔm kɛrɛ na am nya tii­de. ¹⁵Na ma bo i bu ka m jɔjɔ. Saŋga bo m wo jɔjɔ su ni, na Awiɛwiɛ Casi n ajura awura bu ŋu, kabo i yo ba wuraari ya ŋu bumboori ni. ¹⁶Na ma teŋge su kabo Mibiɛ n yo seeri ni. I ŋa, ‘Yohane yo faari nzue biɛɛri am a, ama, mini fá Awiɛwiɛ Casi n ba wura am ŋu a.’ ¹⁷I ti nahɔrɛ wɔ ka Nyɛmɛ faari i Awiɛwiɛ Casi n wuraari yɛrɛ Yuda­fɔm bo ya yo ya Mibiɛ Yesu Kristo yarada n ŋu, ye wɔ fa awura bo bu ti má Yuda­fɔm gusu ŋu. Mini la ŋma bo m koro kanda Nyɛmɛ ka má i yo sa bo i koro ka i yo i a?” ¹⁸Saŋga bo bɛrɛ Yuda­fɔm tiiri sɔ ni, ba se má jɔrɛ be kun, na ba kansi Nyɛmɛ, bu ŋa, “Nyɛmɛ ama minɛm bo bu ti má Yuda­fɔm n atin ka bɛrɛ gusu kaaki bu wo na bu nya ŋgɔɔ.”

Kristo jama n bo i wo Antiyoki n jɔrɛ

¹⁹Fite saŋga n bo bu kuunri Satɛfano n dɛɛ sin, na ba kere yarada­yo­fɔm wuwuruwa, nyini ti, na ba sandi abara ayɛ deke kɛrɛ, na nbem akɔ Fonisiya awɔrɛ n nu, ni Sipurusi asiɛn n su, ni Antiyoki miɛ kpiri n nu, na bu kɔ sukan Nyɛmɛ nɔaniɛ n sukere Yuda­fɔm ŋgumi. ²⁰Ama, bu nbem wo nu, bu fite Sipurusi, na nbem gusu fite Sirene miɛ kpiri n nu, na ba kɔ Antiyoki, na bu sukan ya Mibiɛ Yesu labari kpa n jɔrɛ sukere minɛm bo bu ti má Yuda­fɔm ni. ²¹Na Mibiɛ n yiko awo bu dɔ nahɔrɛ su, na minɛ beberebe ayo yarada, na ba kaaki bu wo, na ba su Mibiɛ n dɛɛ atin n su.

²²Nyɛmɛ minɛm bo bu wo Yɛrusalem miɛ kpiri n nu n tiiri nyini labari sɔ ni, na ba sunma Banabasi Antiyoki dɔ. ²³Saŋga bo i juuri na i ŋuuri sakpa bo Nyɛmɛ ayo ama minɛm sɔ ni, na i ahore ajɔ, na wɔ tu bu fɔ ka bu ma bu nyunu boro yarada n bo bu bita i fa kɔ Mibiɛ n dɛɛ atin n su ni, na bu su i su ni bu ahore­mbaa kun. ²⁴Banabasi tiiri sɔnɔ kpa a, na Awiɛwiɛ Casi n awo i dɔ, na i la yarada agaya. Na minɛ beberebe aba ayo Mibiɛ n yarada. ²⁵Na Banabasi akɔ Tarasu miɛ kpiri n nu ka i kɔ niɛniɛ Sɔɔlu. ²⁶Saŋga bo Banabasi kɔ ŋuuri Sɔɔlu ni, na wɔ fa i na ba kɔ Antiyoki, na bɛrɛ minɛ nnyɔ n kɛrɛ akɔ awo dɔ afɔ kun, na ba tiɛn Kristo jama n nɔɔ, na ba kere minɛ beberebe. Antiyoki dɔ ye bu du mɔ fereeri yarada­yo­fɔm n ka Kristo­fɔm a.

²⁷Nyini saŋga n nu, na Nyɛmɛ nɔaniɛ kan­fɔ nbem afite Yɛrusalem aba Antiyoki dɔ. ²⁸Bu fere bu nu kun ka Agabusi, dɔ na Awiɛwiɛ Casi n ama i yiko, na wɔ yasu ajina ajɔjɔ ka, ahɔɛ bambaka be bá tɔ durunya n kɛrɛ nu. Nyini ahɔɛ n ba tɔɔri saŋga bo Roma­fɔm fɛmɛ kpiri bo bu fere i ka Kalodisi n diiri i fɛmɛya n a. ²⁹Na Kristo susu­fɔm ni ayo anɔɔkun ka bu kun kun n kɛrɛ yiyi ŋwaa kabo bu faŋga nyaari ti barasu, na bu fa kɔ buka bu beŋgu yarada­yo­fɔm bo bu wo Yudiya awɔrɛ n nu ni. ³⁰Na ba yiyi ŋwaa ni, na ba fa ŋwaa n asunma Banabasi ni Sɔɔlu ka bu fa kɔ ma Kristo jama nkpiɛn­kpiɛnm ni.

Kabo bu kereeri Kristo jama n wuwuruwa barasu ni

¹Fa kɔ nyini saŋga n nu, na Fɛmɛ Herode abo i bu sukere Kristo jama minɛ nbem wuwuruwa. ²Na wɔ ma ba fa takobe akun Yohane gɔrɔ Yakobo. ³I yoori saŋga bo Yuda­fɔm sudi bu Butara cɛɛn­kpiri n wɔ. ⁴Bu taraari Petoro wuraari dan­saraka nu ni, na ba fa i awura sojam buru ni nsɛn saa nu ka bu niɛ i dika. Na bɛrɛ gusu akpaaki nu ka minɛ nna niɛ i dika kɔ ju saŋga su, na nyiŋgam nya de. Na Fɛmɛ Herode asɛsɛ su ka bu diiri Butara cɛɛn­kpiri n siinri, i fa Petoro jina jama n kɛrɛ nyunu wɔ, na i di i jɔrɛ. ⁵Nyini ti, na wɔ ka dan­saraka n nu, na Kristo jama n asere Nyɛmɛ ni anyum­boro ama i.

Kabo Nyɛmɛ mɛrɛkɛ n yiiri Petoro fiteeri dan­saraka n nu ni

⁶Nyini cɛɛn n kɔŋguɛ n bo i alecin na Fɛmɛ Herode má bu yi Petoro fite na bu di i jɔrɛ ni, i da sojam nnyɔ afiɛn wɔ. Na ba wura i jɔrɔkɔ aminda bu i bue nnyɔ n kɛrɛ, na nbem gusu kaaki jina dan­saraka anɔ n nu ŋminda. ⁷Kpeŋga na Nyɛmɛ mɛrɛkɛ be aba ajina dan­saraka n nu, na sɔɔ n ata wein. Na mɛrɛkɛ n abo Petoro gbɛngbɛn, na wɔ teŋge i, na wɔ se i ka, “Yasu ndende.” Na jɔrɔkɔ n bo i wo Petoro saa n afite atɔ. ⁸Na mɛrɛkɛ n ase i ka, “Bo u dambara ni, na a fa u gbagbaa n wura.” Na Petoro ayo sɔ, na wɔ kaaki ase i ka, “Fa u tanlɛɛ n wura, na a su m su.” ⁹Na Petoro asu i su afite dan­saraka sɔɔ n nu, wɔ si má ka sa n bo mɛrɛkɛ n suyo i n ti nahɔrɛ wɔ, i sunsun ka i yo i ka alɛlɛ dɛɛ su wɔ. ¹⁰Na ba kɔ asin sojam ciciri su dɛɛ n ŋu, na ba kɔ asin nnyɔ su dɛɛ n gusu ŋu, na ba kɔ aju bulaari anɔ n bo bu teke i ka na bu sin kɔ miɛ n kunnu ni. Na anɔ n ni i tii ateke, na ba fite. Bu toori atiŋgbere n nu kɔɔri mɔ kaan, na mɛrɛkɛ n akaba ayaki Petoro. ¹¹Dɔ na Petoro nyunu akoro, na wɔ se ka, “Kisa, ma si ka i ti nahɔrɛ wɔ, ka Micɛra n ye wɔ sunma i mɛrɛkɛ n ka i yi m fite Fɛmɛ Herode saa nu, ni deke n kɛrɛ bo Yuda­fɔm sunsun ka bu yó m ni.”

¹²I faari nyini sa n kɛrɛ nu sɔ ni, na wɔ kɔ Mariya dika, i wa la Yohane n bo bu kaaki fere i Marako ni, nyini saŋga, jama beberebe atiɛn bu nɔɔ wo nyɛmɛsere su. ¹³Na Petoro abobo dasin anɔ ni, na afani be, bu fere i ka Roda, na wɔ ba ka i ba niɛ sɔnɔ n bo i bobo anɔ ni. ¹⁴Na wɔ si akonvi n ka Petoro lɛɛ, i ahore ajɔ agaya n dɛɛ ti, wɔ teke má anɔ ni, na wɔ ŋmati akpie i nyi, na wɔ kɔ ase minɛm bo bu wo awuru n nu n ka Petoro jina dasin. ¹⁵Na ba se i ka, “A bo fiɛ wɔ.” Ama, na wɔ kaaki ajɔjɔ ni anyum­boro ka i ti nahɔrɛ wɔ. Dɔ na ba se ka, “Kisa, i mɛrɛkɛ a.”

¹⁶Nyini saŋga n kɛrɛ Petoro toko jina anɔ n nu wo bobo su. Kasin, na ba ba ateke anɔ ni, na saŋga bo bu ŋuuri ka yiri ni, na ba yo alekutura. ¹⁷Na Petoro afa i saa ayo bu ka bu yaki naŋmiɛ. Na wɔ kan akere bu kabo Mibiɛ n yiiri i fiteeri dan­saraka sɔɔ n nu barasu ni. Na wɔ se bu ka, “Am kɔ kan ahin jɔrɛ n kere Yakobo ni yarada­yo­fɔ nyiŋgam n kɛrɛ.” Na wɔ fite bu bi bɛrɛ akɔ deke be.

¹⁸Ale ba ciinri ni, na jɔrɛ n amiɛ sojam ni, ba si má kabo bu yo. Na ba se ka, “Ye nzu ayo Petoro a?” ¹⁹Na Fɛmɛ Herode ama nɔɔ ka bu niɛniɛ Petoro busu, ama, ba ŋu má i. Nyini ti, na wɔ bisa sojam bu jɔrɛ ni, na wɔ ma nɔɔ ka bu kun bu. Nyini sin, na Fɛmɛ Herode afite Yudiya awɔrɛ n nu, na wɔ kɔ awo Sizariya miɛ kpiri n nu fa kɔ saŋga su.

Kabo Fɛmɛ Herode wuuri barasu ni

²⁰Na Fɛmɛ Herode afa yaa agaya Tiro ni Sidon miɛ n nu­fɔm ŋu, nyini ti, na ba fa sɛsɛ­su, na ba kɔ ka bu ŋu i. Bu du mɔ kɔɔri sɔnɔ be dɔ ɔ ka, bu fere i ka Blasitusi, na bu ni i dɛɛ ayo kun ka. Blasitusi ti Fɛmɛ Herode gisan n niɛ­fɔ kpiɛn wɔ. Na wɔ nya fa bu akɔ Fɛmɛ Herode dɔ, na ba kɔ asere ka i ma bu ni yiri nya tana­laifiɛ. Deke bo i ti na bu yoori sɔ n la ka, dama bu diire kɛrɛ fite yiri fɛmɛ n dɛɛ asiɛn n su wɔ. ²¹Cɛɛn n bo bu kpamaari i ba juuri ni, na Fɛmɛ Herode awura i fɛmɛya sutura, na wɔ tana i fɛmɛya biɛ n su, na wɔ jɔjɔ minɛm n dɔ. ²²I jɔjɔ wieeri ni, na minɛ kɛrɛ atiɛn, bu ŋa, “Ahin yiri, nyɛmɛ be ajɔjɔ a, má adamande.” ²³Kpeŋga na Micɛra n mɛrɛkɛ akaba abo i aji, dama wɔ ma má Nyɛmɛ jirima n dɛɛ ti. Na wɔ da tukpaki, na kakabam awura i, na wɔ wu.

²⁴Na Nyɛmɛ nɔaniɛ n asandi abara ayɛ deke n kɛrɛ, na ba nya minɛ dɔŋgu abuka su. ²⁵Banabasi ni Sɔɔlu yoori bu juma n Yɛrusalem miɛ nu wieeri ni, na ba fa Yohane bo bu kaaki fere i ka Marako ni, na ba fite Yɛrusalem na ba kaaki akɔ Antiyoki miɛ kpiri n nu.

Kabo bu yiiri Sɔɔlu ni Banabasi sunmaari bu ni

¹Kristo jama n bo i wo Antiyoki miɛ kpiri n nu ni, bu nu nbem ti Nyɛmɛ nɔaniɛ kan­fɔm wɔ, na nbem gusu ti kere­fɔm. Bɛrɛ la Banabasi, ni Simeyon bo bu kaaki fere i ka Nigɛri ni, ni Lukiyosi bo i fite Sirene miɛ kpiri n nu ni, ni Manaye bo bu yo saŋga taari i ni Fɛmɛ Herode, ni Sɔɔlu ni. ²Saŋga bo bu cici bu nɔɔ na bu wo Mibiɛ n su su ni, na Awiɛwiɛ Casi n ase bu ka, “Am yi Banabasi ni Sɔɔlu ma m, na bu yo juma n bo ma yi bu ka bu yo i ni.” ³Bu ciciiri bu nɔɔ, na bu sereeri Nyɛmɛ n wieeri ni, na ba fa bu saa anana bu ŋu, na ba ma bu atin na ba kɔ.

Kabo Banabasi ni Sɔɔlu kɔɔri Sipurusi ni

⁴Na Awiɛwiɛ Casi n asunma Banabasi ni Sɔɔlu na ba kɔ aju miɛ kpiri be su, bu fere i ka Sɛlusiya, na ba fa lee bambaka dɔ, na ba kɔ miɛ be bo i wo lui bambaka be su, bu fere nyini lui n ka Sipurusi n su. ⁵Saŋga bo bu kɔ juuri lui n miɛ kpiri n bo bu fere i ka Salamisi n su ni, na ba kan Nyɛmɛ jɔrɛ Yuda­fɔm tiɛntiɛn­bunɔɔ sɔɔm nu. Na Yohane bo bu kaaki fere i ka Marako n awo bu dɔ abuka bu juma. ⁶Na ba fa bɛrɛ asin akɔ aju lui bambaka n wiɛ atɔɔri dɛɛ bue ni, miɛ kpiri be su, bu fere i ka Pafɔsi. Na ba kɔ aŋu boboyaya­fɔ be dɔ, bu fere i ka Baari Yesu, i ti Yuda­fɔ ɔ, i yo i ŋu ka i ti Nyɛmɛ nɔaniɛ kan­fɔ ɔ, ama, i ti má i. ⁷I yo wo lui bambaka n su gomina n dɔ ɔ, bu fere gomina n ka Sɛgosi Pɔɔlu, i ti si­fɔ ɔ. Na wɔ fere Banabasi ni Sɔɔlu, dama i koroori ka i ti Nyɛmɛ nɔaniɛ n wɔ. ⁸Ama, boboyaya­fɔ ni, bu kaaki fere i duma Giriki aniɛ nu ka Elamasi ni, na wɔ boro i nyi ka i kanda gomina n na má i yo Yesu yarada. ⁹Ama, na Nyɛmɛ Awiɛwiɛ Casi n awura Sɔɔlu, bo bu kaaki fere i ka Pɔɔlu ŋu, na wɔ niɛ boboyaya­fɔ n gbirim, na wɔ se i ka, ¹⁰“Wɔrɔ, a ti Sitana dɛɛ wa a. A ti deke kɛrɛ bo i ti kpa n kpɔ­fɔ ɔ. Kɔrɛ ni satiɛ­yo asunnu u ŋu. A ti Mibiɛ n atin kpa n saaki­fɔ ɔ. Cɛɛn bɔnɔ ye a yaki i a? ¹¹Ti fɛn, Mibiɛ ni bó u ji kisa, na a yó anyinsin fa kɔ saŋga su, na a ŋú má wiɛ ka i ta kun.” Kpeŋga na i nyunu akaba asi biri, na i suturiŋgi suniɛniɛ sɔnɔ bo i kere i atin. ¹²Saŋga bo gomina n ŋuuri nyini n sɔ ni, na i tiiri kabo bu kan Nyɛmɛ nɔaniɛ ni, na wɔ yo i alekutura, nyini dɛɛ ti, na wɔ yo Mibiɛ n yarada.

Kabo Pɔɔlu ni Banabasi kɔɔri Pisidiya dɛɛ Antiyoki miɛ n nu ni

¹³Na Pɔɔlu ni i lamɔkɔm n afa lee bambaka afite Pafɔsi dɛɛ miɛ kpiri n nu akɔ aju miɛ kpiri n bo bu fere i ka Pɛrɛga na i wo Pamfiliya awɔrɛ n nu ni. Na Yohane bo bu kaaki fere i ka Marako n akpaaki ayaki bu, na wɔ kpie i nyi akɔ Yɛrusalem miɛ kpiri n nu. ¹⁴Na ba fite Pɛrɛga akɔ aju Antiyoki miɛ kpiri n bo i wo Pisidiya awɔrɛ n nu ni. Na Ŋumi­yi cɛɛn, na ba kɔ awura atana bu tiɛntiɛn­bunɔɔ sɔɔ n nu. ¹⁵Saŋga bo bu kaanri Nyɛmɛ nɔaniɛ kpamaa­wa kadasi n bo Moyisi kɛrɛɛri i ni, ni Nyɛmɛ nɔaniɛ kan­fɔm dɛɛ kadasi n wieeri ni, na bu tiɛntiɛn­bunɔɔ sɔɔ ni nkpiɛn­kpiɛnm n asunma ase Pɔɔlu ka, “Njam, nzɛn am la jɔrɛ be bo am kan kere jama ni, na i ma bu ahoresi, am kan kere bu.” ¹⁶Dɔ na Pɔɔlu ayasu ajina, na wɔ yɛ i saa su, na wɔ bo i bu na i jɔjɔ, i ŋa, “M lamɔkɔ Yuda­fɔm, ni ambɛrɛ bo am ti má Yuda­fɔm na am su Nyɛmɛ ni, am ti fɛn. ¹⁷Yisareli­fɔm Nyɛmɛ ni, yiri yo yiiri ya nam a, na wɔ ma ba tɛrɛ abuka su, saŋga bo bu yo ti wɔfɔm Ijipiti asiɛn su ni. Na Nyɛmɛ afa i dɛɛ yiko bambaka n na wɔ yi bu afite Ijipiti asiɛn n su, ¹⁸na wɔ mindi abita bu boro kpantain n nu akɔ aju afɔ abura­na. ¹⁹Na wɔ butu daanfiɛ barasu nso n bo bu wo Kanana asiɛn n su ni, na wɔ fa bu asiɛn n ama Yisareli­fɔm ka bu fa yo bu tiɛŋgu dɛɛ. ²⁰Ahin n kɛrɛ yoori sɔ kɔ juuri afɔ yaa nna ni afɔ aburu­nu wɔ. Nyini sin, na Nyɛmɛ ayi mɔ­fɔm ama bu haari fa kɔ ju saŋga bo i yiiri i nɔaniɛ kan­fɔ Samuwɛli maari bu ni. ²¹Na ba ba ase Samuwɛli ka bu koro fɛmɛ wɔ, na Nyɛmɛ ama Sɔɔlu bo i ti Kisi wa n ayo bu fɛmɛ, i fite Bɛnjamin n dɛɛ busu nu wɔ, na wɔ bita bu akɔ aju afɔ abura­na. ²²Na Nyɛmɛ ayi Sɔɔlu fɛmɛya n nu, na wɔ fa Fɛmɛ Davidi bo i ti Jese wa n ajina i jinaa­biri. Na Nyɛmɛ adi i ŋusu daani, i ŋa, ‘Yiri Davidi, Jese wa n ti sɔnɔ bo m ahore atara i a, yiri yó m sa koroo­wa kɛrɛ a.’ ²³Yiri Fɛmɛ Davidi dɛɛ busu nu ye Nyɛmɛ seeri ka Yisareli­fɔm Tii­de­fɔ Yesu ni fite n a. ²⁴Kana Yesu ba ba, Yohane du mɔ ba kaanri Nyɛmɛ jɔrɛ kereeri Yisareli­fɔm wɔ, ka bu kaaki bu wo na i biɛ bu Nyɛmɛ nzue. ²⁵Na saŋga bo Yohane ba sukoro ka i wie i juma n ni, na wɔ se minɛm n ka, ‘Am sunsun ka mini la ŋma a? Ai, má mini la sɔnɔ n bo am ŋminda i ka i bá n a. Ama, am ti fɛn. Yiri bo i wo m sin suba ni, m ti kaan mmɔɔ ni bo m dodo i.’

²⁶M ninbaam, ambɛrɛ bo am ti Abraham busu nu­fɔm ni, ni ambɛrɛ bo am ti má Yuda­fɔm na am su Nyɛmɛ ni, yɛrɛ ye Nyɛmɛ ma ba fa ahin tii­de labari n ama ya a. ²⁷Dama Yɛrusalem­fɔm ni bu nkpiɛn­kpiɛnm kɛrɛ asi má Nyɛmɛ nɔaniɛ kan­fɔm dɛɛ kadasi n bu, haari ni bo bu kan i bu Ŋumi­yi cɛɛn n kɛrɛ mmɔɔ ni. Ba kaaki asi má kabo Yesu ti barasu, na ba ma ba kun i. Nyini ma Nyɛmɛ nɔaniɛ kan­fɔm kadasi n ayo yii­wa a. ²⁸Haari ni bo ba yo aŋu má deke n bo i ti na wɔ yo daka ka bu kun i ni, bu sereeri Gomina Pilato wɔ, ka i ma bu kun i. ²⁹Na saŋga bo bu yoori sa n kɛrɛ bo ba kɛrɛ i Nyɛmɛ Jɔrɛ Kadasi n nu fa kɔ i ŋusu jɔrɛ ni, na ba jura i baka jaanu n su, na ba fa i awura yabuɛ buɛ faŋ­kunma nu. ³⁰Ama, na Nyɛmɛ ateŋge i yiwee n nu, ³¹na wɔ yi i ŋu bo i la má nɔ akere minɛm kɛrɛ bo bu suuri i su fiteeri Galili awɔrɛ n nu kɔɔri Yɛrusalem ni. Bɛrɛ n bo bu ŋuuri sam bo bu yoori ni, kisa bɛrɛ sudi i daani kere ya minɛm n a. ³²Nyini ti, ya ba ka ya kan labari kpa sam n bo Nyɛmɛ seeri ka i fa ma ya nam ni kere am a, ³³ye i ma nɔaniɛ n ayo yii­wa ama yɛrɛ bo ya ti bu busu nu­fɔm n a, wɔ teŋge Yesu i yiwee n nu, kabo ba kɛrɛ i Kansi Jue kɛrɛɛ­wam n nu, i jue nnyɔ su ni. Nyɛmɛ ŋa,

‘Wɔrɔ ti m Wa a,

nyuma, m káaki u Si.’

³⁴Bekun, kabo i teŋgeeri i yiwee n nu na i kpɔrɔ má faŋ­kunma nu ni, Nyɛmɛ akaaki ase ka,

‘M fá deke kpa n bo i ti casi na i la anyunuyi n ma u,

yiri ye m seeri ka m fa ma Fɛmɛ Davidi n a.’

³⁵Ba kaaki akɛrɛ i Kansi Jue kɛrɛɛ­wam n awɔrɛ be nu, ka,

‘A yáki má na u Amusui­su­fɔ Casi n wu kpɔrɔ.’

³⁶Fɛmɛ Davidi yo yoori Nyɛmɛ kun koroo­wa haari na wɔ ba awu, na ba se i deke bo bu seeri i nam ni, na i ŋuniɛ­mbaa n akpɔrɔ faŋ­kunma n nu. ³⁷Ama, yiri n bo Nyɛmɛ teŋgeeri i yiwee n nu ni, wɔ kpɔrɔ má. ³⁸Nyini ti, m ninbaam, m koro ka am si ka yiri Yesu dɛɛ ti ye bu kaanri labari kpa n jɔrɛ kereeri am a, ka Nyɛmɛ afa am satiɛ ace am. ³⁹Sɔnɔ kɛrɛ bo i yoori yiri n yarada, Nyɛmɛ afa i mi satiɛ kɛrɛ ace i. Nɔaniɛ kpamaa­wa n bo Moyisi fa maari ni, wɔ koro afa má minɛm satiɛ ace má bu. ⁴⁰Am si am ŋu sa, adena má sam bo Nyɛmɛ nɔaniɛ kan­fɔm yo seeri n be tu am. ⁴¹Bu yo seeri ka,

‘Ambɛrɛ bo am yo Nyɛmɛ anzasi ni, am ti fɛn,

am yo alekutura na am ka ŋgbɛɛn,

dama m suyo juma be am dɛɛ saŋga nu,

haari má be kan kereeri am, am dé má i.’”

⁴²Na saŋga bo Pɔɔlu ni Banabasi sufite tiɛntiɛn­bunɔɔ sɔɔ n nu ni, na minɛm n asere bu ka bu kaaki bra Ŋumi­yi cɛɛn n bo i suba ni, na bu ba kan nyini jɔrɛm bo ba kan akere bu ni, na bu tí bekun. ⁴³Saŋga bo minɛm ni ba sandiiri tiɛntiɛn­bunɔɔ sɔɔ n ni, na Yuda­fɔm nbem, ni bo bu ti má Yuda­fɔm na ba kaaki bu woo­wa na bu su Yuda­fɔm atin n su ni, na bu dɔŋgu asu Pɔɔlu ni Banabasi su. Na Pɔɔlu ni Banabasi atu bu fɔ, ka má bu kaaki bu sin bo sakpa n bo Nyɛmɛ ayo ama bu ni. ⁴⁴Ŋumi­yi cɛɛn n ba juuri ni, na minɛm n dɔŋgu bo bu wo miɛ n nu n aba atiɛn bu nɔɔ tiɛntiɛn­bunɔɔ sɔɔ n nu na bu ti Nyɛmɛ jɔrɛ ni. ⁴⁵Saŋga bo Yuda­fɔm nkpiɛn­kpiɛnm ni ŋuuri jama n sɔ ni, na ba si Pɔɔlu kɔrɛ, na bu ni yiri awura akuruwa, na ba kpiɛ i nzukɔ. ⁴⁶Ama, na Pɔɔlu ni Banabasi ajɔjɔ ni ahoresi, bu ŋa, “I ti ye ni ka ya du mɔ kan Nyɛmɛ nɔaniɛ n kere ambɛrɛ wɔ ka. Ama, kabo am akete i na am koro má ka am nya ŋgɔɔ n bo i la má awieeri ni, ya yáki am wɔ, na ya kɔ́ kan kere minɛm bo bu ti má Yuda­fɔm ni. ⁴⁷Dama nɔaniɛ maa­wa bo Mibiɛ n fa maari ya n lɛɛ. I ŋa,

‘Ma yi u ka a yo wein ma minɛm bo bu ti má Yuda­fɔm ni,

adena durunya n nu­fɔm kɛrɛ nya tii­de.’”

⁴⁸Saŋga bo minɛm n bo bu ti má Yuda­fɔm tiiri ahin nɔaniɛ n sɔ ni, na bu ahore ajɔ, na ba kansi Mibiɛ n nɔaniɛ ni. Na minɛm bo Nyɛmɛ ayi bu ka bu nya ŋgɔɔ n bo i la má awieeri n ayo yarada. ⁴⁹Na Mibiɛ n nɔaniɛ n asandi abara ayɛ nyini awɔrɛ n kɛrɛ nu. ⁵⁰Ama, na Yuda­fɔm nkpiɛn­kpiɛnm n awura minɛm bu sin, bɛrɛ la nbaram bo bu la wo na bu su Nyɛmɛ ni, ni nbiɛsɔm bo bu wo miɛ n nu na bu se na i bi ni. Na ba kere Pɔɔlu ni Banabasi wuwuruwa, na ba fɔn bu afite bu asiɛn n su. ⁵¹Na Pɔɔlu ni Banabasi akpɔnkpɔn bu jaa tuturi agɔ bu ŋu, nyini kere ka ba kete miɛ n nu­fɔm lɛɛ, na ba kɔ miɛ kpiri be bo bu fere i ka Ikoniyom n su. ⁵²Na Yesu susu­fɔm bo bu wo Antiyoki dɔ ni, bu ahore ajɔ agaya, na Awiɛwiɛ Casi n awo bu dɔ.

Kabo Pɔɔlu ni Banabasi kɔɔri Ikoniyom miɛ kpiri n nu ni

¹Pɔɔlu ni Banabasi kɔ juuri Ikoniyom miɛ kpiri n nu ni, bu kaaki yoori sɔ bekun, na ba wura bu tiɛntiɛn­bunɔɔ sɔɔ n nu, na ba kan Nyɛmɛ jɔrɛ n ni anyum­boro haari na minɛ beberebe ayo yarada, Yuda­fɔm, ni bo bu ti má Yuda­fɔm n kɛrɛ. ²Ama, na Yuda­fɔm nbem bo bu yo má yarada n awura minɛm bo bu ti má Yuda­fɔm bu sin akpura bu ni yarada­yo­fɔm n tii. ³Na Pɔɔlu ni Banabasi awo dɔ ayo le­nnyɔ. Na bu sujɔjɔ Mibiɛ n jɔrɛ ni ahoresi, na Mibiɛ n ama bu faŋga, na wɔ ma bu atin na ba yo alekutura sa barasu barasum, adena minɛ ŋu bu na bu si ka i ti nahɔrɛ wɔ. ⁴Na kpakpaaki­nu aba miɛ n nu­fɔm dɔ, na nbem ajina Yuda­fɔm n sin, na nbem gusu ajina Yesu jaramasam n sin.

⁵Na bo bu ti má Yuda­fɔm ni, ni Yuda­fɔm ni, fa saŋga ni bu mɔ­fɔm n afa sɛsɛ­su atara kabo bu yo Yesu jaramasam ni tiɛ, na bu tu bu yabuɛ. ⁶Na Yesu jaramasam n afa nu fa kɔ kabo bu koro ka bu yo ni, na ba ŋmati akɔ miɛ kpiri nbem bo bu fere bu ka Lisitira ni Dɛrɛbi n su. Bu wo Likawoniya awɔrɛ n nu wɔ, na bu nya nati subara yɛ ahɛmɛ ahɛmɛm. ⁷Dɔ na ba kan labari kpa n akere minɛm.

Kabo Pɔɔlu ni Banabasi kɔ woori Lisitira miɛ kpiri n nu jɔrɛ ni

⁸Sɔnɔ be woori Lisitira miɛ kpiri n nu, i jaa awu, kabo bu wuuri i ni, i ti wɔbuka a, wɔ nati má. ⁹Na wɔ tana aso i sui ati kabo Pɔɔlu sujɔjɔ ni. Na Pɔɔlu afa i nyu­mbaa akpama i ŋu, na wɔ fa nu ka sɔnɔ n ayo yarada, ka i koro tuntun i na i nya laifiɛ. ¹⁰Na wɔ tiɛn kpa ase i ka, “Yasu jina cencen.” Na sɔnɔ n ayasu kungere­kun awarakpin sunati bara yɛ. ¹¹Saŋga bo jama n ŋuuri sa n bo Pɔɔlu ayo i sɔ ni, na ba tiɛn kpa Likawoniya aniɛ n nu, bu ŋa, “Ya nyɛmɛm akaaki ka adamandem wɔ, ye ba jura aba ya dɔ a.” ¹²Na ba fere Banabasi duma ka Ziyosi, bu amɔɛ kpiri duma lɛɛ, na ba fere Pɔɔlu ka Hɛrɛmesi, dama yiri ti amɔɛ n cɛm a. ¹³Na amɔɛ n bo bu fere i ka Ziyosi n sɔɔ jina miɛ n ahɛmɛ, na amɔɛ n fɔ n ni miɛ n nu­fɔm anyɔndi tooram ni baka pum afa aba miɛ n anɔ nu ka bu fa yo tiɛ ma Pɔɔlu ni Banabasi. ¹⁴Saŋga bo Pɔɔlu ni Banabasi tiiri kabo minɛm koro ka bu yo ni, na bu ahore asaaki na yaa ati bu, nyini ti, na ba cin asɔn bu sutura bo bu wura i, na ba ŋmati awura jama n afiɛn sutiɛn bu ŋu, ¹⁵bu ŋa, “Njam o e, nzu ti ye am suyo sɔ a? Yɛrɛ mmɔɔ ni ya tii, ti adamandem kabo am ti n wɔ. Ya ba ka ya kan labari kpa n kere am wɔ, na am yaki nyini deke ŋgbɛɛnm ni, na am su Nyɛmɛ bo i wo bɛrɛ saŋga kɛrɛ ni. Yiri yiiri aŋgoro, ni asiɛŋgu, ni tieku n ni dekem kɛrɛ bo bu wo nu n a. ¹⁶Dawa saŋga ni, yiri Nyɛmɛ yo maari atin wɔ ka daanfiɛ kɛrɛ yo kabo i koro. ¹⁷Ama, haari ni nyini n kɛrɛ, saŋga kɛrɛ i yo sakpa ma am wɔ, i ma nzue tɔ ma am wɔ, na am alɛ­mbaa bo am dɔ bu n yo nyunyumi, na am di, na am kunnu yi, na i ma am ahorejɔ. Nyini kɛrɛ kere am ka i wo bɛrɛ a.” ¹⁸Haari ni nyini jɔjɔɔ­wa n kɛrɛ n mmɔɔ ni, i yoori kekereke maari Pɔɔlu ni Banabasi ye bu koro kandaari jama n ye ba yo má tiɛ ama bu n a.

¹⁹Na Yuda­fɔ nbem afite Antiyoki ni Ikoniyom miɛ kpirim n nu aba Lisitira, na ba ma minɛm ade bu nɔaniɛ, na ba tutu Pɔɔlu yabuɛ, bu sunsun ka wɔ wu wɔ, na ba cin i afite miɛ n nu. ²⁰Ama, na Yesu susu­fɔm n atiɛn bu nɔɔ abara ayɛ i, na wɔ yasu, na wɔ kpie i nyi awura miɛ n nu. Na alecin fɔfɔrɛ, na yiri ni Banabasi afite dɔ, na ba kɔ Dɛrɛbi miɛ kpiri n nu.

Kabo Pɔɔlu ni Banabasi kaaki kɔɔri Siriya dɛɛ Antiyoki n su ni

²¹Na Pɔɔlu ni Banabasi akan labari kpa n Dɛrɛbi miɛ kpiri n nu, na ba nya susu­fɔm beberebe dɔ. Na ba kpie bu nyi akɔ Lisitira, ni Ikoniyom miɛ kpirim n nu, na ba nya akɔ Antiyoki miɛ kpiri n bo i wo Pisidiya awɔrɛ n nu ni. ²²Na ba se yarada­yo­fɔm ni ka, bu ma bu yarada n yo bii­wa, na ba ma bu ahoresi. Na ba se bu ka, “Wɔ yo daka ka bu kere ya wuwuruwa beberebe ka, na ya nya koro wura Nyɛmɛ fɛmɛya n nu.” ²³Miɛ kɛrɛ bo bu wɔɔri su, bu yi nkpiɛn­kpiɛnm wɔ Kristo jama n nu, na bu cici bu nɔɔ, na bu sere Nyɛmɛ, na bu fa bu wura yiri Mibiɛ n bo ba yo i yarada n saa nu ka i niɛ bu dika. ²⁴Bu fite dɔ ni, na ba fa Pisidiya awɔrɛ n nu akɔ atiɛ Pamfiliya dɛɛ awɔrɛ n nu. ²⁵Dɔ na ba kan Nyɛmɛ jɔrɛ Pɛrɛga miɛ kpiri n nu, na ba nya akɔ Ataliya miɛ kpiri n nu, ²⁶na ba fa lee bambaka afite dɔ akpie bu nyi akaaki akɔ Antiyoki miɛ kpiri n bo i wo Siriya awɔrɛ n nu. Dɔ ye bu du mɔ sereeri Nyɛmɛ maari bu ka bu di i ahɔrɔma fa kɔ nyini juma n bo kisa ba yo i awie ni. ²⁷Saŋga bo bu kɔ juuri Antiyoki ni, na ba tiɛn Kristo jama n nɔɔ, na ba kan sam n bo Nyɛmɛ ayo bu ni, ni kabo wɔ teke atin ama bo bu ti má Yuda­fɔm na ba yo yarada barasu ni. ²⁸Na ba wo yarada­yo­fɔm n dɔ miɛ n nu acɛ.

Kabo Kristo jama n tiɛɛnri bu nɔɔ Yɛrusalem ciciri su ni

¹Tɔ, na minɛ nbem afite Yudiya awɔrɛ n nu aba Antiyoki miɛ kpiri n nu, na bu sukere yarada­yo­fɔm ni bu dɛɛ keree­wam. Bu ŋa, “Má ka ba wura am kɛnkɛnnɛ kabo Moyisi yo kereeri ni, am koro nya má tii­de.” ²Na Pɔɔlu, ni Banabasi, ni bɛrɛ ase akuruwa nyannyan fa kɔ nyini jɔrɛ n bu su. Nyini ti, na ba fa sɛsɛ­su ka Pɔɔlu, ni Banabasi, ni yarada­yo­fɔm nbem bo bu wo Antiyoki ni, ka bu kɔ Yɛrusalem miɛ kpiri n nu na bu kɔ bisa Yesu jaramasam ni, ni Kristo jama nkpiɛn­kpiɛnm n nyini jɔrɛ ni.

³Na Kristo jama n akaari bu na ba kɔ. Bu wo kɔ su ni, na ba fa Fonisiya, ni Samariya awɔrɛm n nu, na ba kan akere dɔ­fɔm kabo minɛm bo bu ti má Yuda­fɔm n ayo Nyɛmɛ yarada barasu ni, na nyini labari n ama yarada­yo­fɔm n ahore ajɔ akɔ asin su. ⁴Saŋga bo bu kɔ juuri Yɛrusalem ni, na Kristo jama ni, ni Yesu jaramasam, ni nkpiɛn­kpiɛnm n ade bu ni bu saa nnyɔ, na ba kan akere bu fa kɔ deke n kɛrɛ bo Nyɛmɛ ma ba koro ayo i ni. ⁵Ama, na yarada­yo­fɔ nbem bo bu su Farasi­fɔm atin n su n ayasu ajina, ase ka, “Wɔ yo daka ka minɛm bo bu ti má Yuda­fɔm na ba yo Yesu yarada n awura kɛnkɛnnɛ ka, na bu nya ma bu nɔɔ ka bu su Nyɛmɛ nɔaniɛ kpamaa­wa n bo i fa maari Moyisi n su.” ⁶Na Yesu jaramasam ni nkpiɛn­kpiɛnm ni, atiɛn bu nɔɔ, na bu kpokpo jɔrɛ n nu nyunyumi. ⁷Na ba se nyini jɔrɛ n akuruwa bu ŋuŋu nu acɛ, na Petoro ayasu ajina, na wɔ se bu ka, “M ninbaam, am si ka mini ye Nyɛmɛ du mɔ yiiri m fiteeri am nu, ka m ma minɛm bo bu ti má Yuda­fɔm n ti labari kpa ni, adena bu yo yarada. ⁸Na Nyɛmɛ bo i si kabo adamande ahore­mbaa ti barasu ni, akere ka ba yo yarada nahɔrɛ su, dama wɔ fa i Awiɛwiɛ Casi n ama bu, kabo i yo fa maari yɛrɛ mmɔɔ ni. ⁹Nyɛmɛ dɔ, yɛrɛ ni bɛrɛ la má kpakpaaki­nu lɛɛ, dama yarada n bo ba yo i n dɛɛ ti, wɔ ŋmisi ayi satiɛ kɛrɛ bo i wo bu ahore su ni. ¹⁰Kisa, nzu ti ye am koro ka am yo Nyɛmɛ na am niɛ a, ye am susɔ yarada­yo­fɔm sɔɔri bo ya nam, ni yɛrɛ ni ya tii akoro asɔ má i a? ¹¹Ai. Yɛrɛ ayo yarada ka ya Mibiɛ Yesu ahɔrɔma n dɛɛ ti, ye ya nya tii­de a, nyini ma bɛrɛ gusu nya tii­de a.”

¹²Na minɛm kɛrɛ atɔ amuna, na bu ti kabo Banabasi ni Pɔɔlu sukan kere bu fa kɔ alekutura sa barasu barasum bo Nyɛmɛ ma bu koro yo maari minɛm bo bu ti má Yuda­fɔm ni. ¹³Saŋga bo bu jɔjɔ wieeri ni, na Yakobo gusu ayasu ajɔjɔ. I ŋa, “M ninbaam, am ti fɛn. ¹⁴Simon ateŋge ya su kabo Nyɛmɛ ni i tii adu mɔ akere ka i cɛcɛ wo minɛm bo bu ti má Yuda­fɔm nu ni, ni kabo wɔ yi bu nbem afa bu ayo i dɛɛ minɛm ni. ¹⁵Nyɛmɛ nɔaniɛ kan­fɔm dɛɛ nɔaniɛ n bo bu yo seeri n ni ahinm n kɛrɛ ti kun wɔ, dama bu kɛrɛɛri ka, ¹⁶Micɛra n ŋa,

‘Nyini sin, m káaki ba yɛ Fɛmɛ Davidi awuru n bo wɔ tɔ n su,

na m tá i bɔnfɔ ni, na m yó i dɔŋgu.

¹⁷Adena daanfiɛm n bo ba ka n kɛrɛ bá kpini Mibiɛ busu,

bɛrɛ la minɛm bo bu ti má Yuda­fɔm

na ma fere bu ka bu ti m dɛɛm ni.

Micɛra ni seeri sɔ a,

¹⁸yiri bo i yo seeri dada kɛrɛ ka i yó i ni.’”

¹⁹Na Yakobo akaaki ase bu ka, “Mini dɛɛ sunsunni la ka, minɛm bo bu ti má Yuda­fɔm na bu suba Nyɛmɛ dɔ ni, wɔ yo má daka ka ya miɛ bu. ²⁰Ama, i ti ye ni ka ya kɛrɛ kadasi ma bu, na ya se bu ka, má bu di tiɛ niɛ, na má bu yo sakaraya, na má bu di niɛ bo ba kpiɛ má i kɔm, na má bu di niɛ mbunja. ²¹Dama ba du mɔ akan Moyisi nɔaniɛ kpamaa­wa n jɔrɛ ya nam saŋga, haari ni nyuma bu toko kan i kadasi miɛ n kɛrɛ su wɔ, na bu sukan i na sɔnɔ kɛrɛ ti bu tiɛntiɛn­bunɔɔ sɔɔm nu Ŋumi­yi cɛɛn kɛrɛ.”

Kabo bu kɛrɛɛri kadasi maari Antiyoki­fɔm ni

²²Dɔ na Yesu jaramasam ni, ni nkpiɛn­kpiɛnm ni, ni Kristo jama n kɛrɛ afa sɛsɛ­su asoro su ka bu yi bu nu nbem, na bu sunma bu ni Pɔɔlu, ni Banabasi Antiyoki miɛ kpiri n nu, bɛrɛ la Yudasi bo bu fere i ka Basabasi ni, ni Silasi. Nyini minɛ nnyɔm kɛrɛ ti Kristo jama n mɔ­fɔm wɔ. ²³Na ba kɛrɛ kadasi ama bu ka bu fa kɔ. Kɛrɛɛ­wa n la ka,

“Yɛrɛ am ninbaam, ni Kristo jaramasam, ni nkpiɛn­kpiɛnm ni subisa am dɔŋgu, ambɛrɛ bo am ti má Yuda­fɔm na am wo Antiyoki ni, ni bo bu wo Siriya ni Silisiya dɛɛ awɔrɛm nu ni. ²⁴Ya ti ka ya nbem afite ya nu fɛn aba am dɔ, aba akan jɔrɛ nbem akere am bo wɔ miɛ am, na wɔ yo am sunsunni agaya. Yɛrɛ ni ya tii asunma má bu. ²⁵Nyini ti, ye ya kɛrɛ atana asɛsɛ su, asoro su ayi minɛm asunma bu ni ya danfo kpam Banabasi ni Pɔɔlu am dɔ. ²⁶Bɛrɛ ye ba fa bu ŋgɔɔ ama ya Mibiɛ Yesu Kristo dɛɛ ti n a. ²⁷Nyini ti, ya súsunma Yudasi ni Silasi am dɔ, na bɛrɛ ni bu tii bá teke bu nɔɔ, na bu kán jɔrɛ kɛrɛ bo i wo kadasi n nu kere am. ²⁸Kabo ya ni Awiɛwiɛ Casi n dɛɛ ayo kun, na ya soro su lɛɛ, ka ya sɔ má am sɔɔri nɔnɔɔri be, sin ahin dekem bo wɔ yo daka ka am yo bu ni. ²⁹Má am di tiɛ niɛ, má am di niɛ mbunja, má am di niɛ bo ba kpiɛ má i kɔm, na má am yo sakaraya. Nzɛn am tara am ŋu na am ayo má ahin sam ni, i yó kpa ma am. Tɔ, ya ka saŋga lɛɛ.”

³⁰Na minɛm bo bu sunmaari bu n akɔ aju Antiyoki. Bu kɔ juuri ni, na ba nya atiɛn yarada­yo­fɔm kɛrɛ nɔɔ, na ba fa kadasi n ama bu. ³¹Saŋga bo bu kaanri kadasi n wieeri ni, na bu ahore ajɔ, na wɔ kaaki ama bu ahoresi. ³²Na Yudasi, ni Silasi bo bɛrɛ ni bu tii ti Nyɛmɛ nɔaniɛ kan­fɔm ni, akan Nyɛmɛ jɔrɛ beberebe akere bu, na bu ahore asi, na wɔ buka bu faŋga. ³³Na ba wo dɔ acɛ, na yarada­yo­fɔm n akaari bu ni ahoreda, na ba kpie bu nyi akɔ bɛrɛ n bo bu sunmaari bu n dɔ. [ ³⁴Ama, Silasi ase ka i ka bu dɔ.] ³⁵Ama, na Pɔɔlu ni Banabasi aka Antiyoki, na bu ni bu beŋgu dɔŋgu akan na ba kere minɛm Mibiɛ n nɔaniɛ ni.

Kabo Pɔɔlu ni Banabasi kpaaki yakiiri bu beŋgu ni

³⁶Tɔ, fa kɔ saŋga su, na Pɔɔlu ase Banabasi ka, “Ma ya kpie ya nyi kɔ miɛm kɛrɛ bo ya kaanri Mibiɛ n jɔrɛ kereeri bu n su, na ya kɔ niɛ kabo ya ninbaam ti barasu.” ³⁷Má Banabasi koro ka bu fa Yohane bo bu kaaki fere i ka Marako n na bu kɛrɛ kɔ ɔ, ³⁸ama, na Pɔɔlu akete ka i sú má bu su, dama saŋga bo bu wo Pamfiliya awɔrɛ n nu ni, i ŋmati yakiiri bu wɔ, wɔ su má bu su abuka má bu ni juma ni. ³⁹Dɔ na akuruwa bambaka aba bu afiɛn, na ba kpaaki ayaki bu beŋgu, na Banabasi afa Marako abuka i ŋu su, na ba fa lee bambaka akɔ Sipurusi asiɛn n su, ⁴⁰na Pɔɔlu gusu afa Silasi ka i su i su, na yarada­yo­fɔm n atiɛn bu nɔɔ asere Nyɛmɛ ama bu, ka bu di Mibiɛ n ahɔrɔma. ⁴¹Na wɔ kɔ abara ayɛ Siriya, ni Silisiya awɔrɛm n nu, na wɔ ma Kristo jama n ahoresi.

Kabo Timoti, ni Pɔɔlu, ni Silasi nati yoori juma ni

¹Na Pɔɔlu anati haari na wɔ kɔ aju Dɛrɛbi, ni Lisitira miɛ kpirim n nu, sɔnɔ be woori dɔ, i ti Kristo susu­fɔ ɔ, bu fere i ka Timoti. I ni ti Yuda­fɔ bara bo wɔ yo Kristo yarada wɔ, ama, na i si ti Giriki­fɔ. ²Na yarada­yo­fɔm bo bu woori Lisitira ni Ikoniyom miɛ kpirim n nu n kɛrɛ ase ka Timoti ti sɔnɔ kpa a. ³Pɔɔlu koroori ka i fa Timoti buka i ŋu su wɔ, na bu sunati, na wɔ wura i kɛnkɛnnɛ. Má deke be dɛɛ ti a, ama, Yuda­fɔm bo bu woori dɔ n dɛɛ ti, dama bu kɛrɛ si ka Timoti si ti Giriki­fɔ ɔ. ⁴Na ba nati miɛ miɛm su, na ba kan akere yarada­yo­fɔm fa kɔ jɔrɛ n kɛrɛ bo Yesu jaramasam, ni nkpiɛn­kpiɛnm bo bu wo Yɛrusalem miɛ kpiri n nu n asɛsɛ su asoro su ka bu yo i n su. Na ba se bu ka bu su nyini atinm su nyunyumi. ⁵Nyini ti, na Kristo jamam n anya faŋga, na bu yarada ayo bii­wa abuka su, na bu sunya minɛm subuka su ale kɛrɛ bo i cin.

Kabo Pɔɔlu ŋuuri sɔnɔ be ka alɛlɛ nu dɛɛ su ni

⁶Na ba fa Firigiya, ni Galatiya dɛɛ awɔrɛ n nu asin, dama Awiɛwiɛ Casi n ama má bu atin na bu kan Nyɛmɛ jɔrɛ n Esiya dɛɛ awɔrɛ n nu. ⁷Saŋga bo bu kɔ juuri Masiya dɛɛ awɔrɛ awieeri ni, má bu koroori ka bu wura Bitiniya dɛɛ awɔrɛ n nu wɔ, ama, Yesu dɛɛ Awiɛwiɛ n asoro má bu su ka bu wura dɔ. ⁸Nyini ti, na ba fa Masiya awɔrɛ n nu, na ba sin akɔ miɛ kpiri be bo bu fere i ka Tɔrasi n nu. ⁹Nyini cɛɛn n kɔŋguɛ, na Pɔɔlu aŋu deke be ka alɛlɛ nu dɛɛ su, ka sɔnɔ be wo Makɛdoniya awɔrɛ n nu, jina susere i, i ŋa, “Jande, bra Makɛdoniya fɛn na a ba buka ya.” ¹⁰Pɔɔlu ŋuuri nyini deke n ka alɛlɛ nu n dɛɛ ti, ya kaba yoori siriya a, na ya kɔ Makɛdoniya, dama ya si ka Nyɛmɛ ye wɔ se ka ya kɔ dɔ na ya kɔ kan i labari kpa n jɔrɛ kere minɛm n bo bu wo dɔ n a.

Kabo Lidiya yoori Yesu yarada ni

¹¹Na ya fa lee bambaka afite Tɔrasi miɛ kpiri n nu akpiɛ akɔ aju miɛ be bo i wo lui bambaka be su, bu fere nyini lui n ka Samotarase. I alecin fɔfɔrɛ na ya kɔ aju miɛ kpiri n bo bu fere i ka Nɛpolisi n su. ¹²Na ya fite bɛrɛ akɔ miɛ kpiri be bo bu fere i ka Filipiya n su, yiri ti Makɛdoniya awɔrɛ n nyini bue n miɛm kɛrɛ tii a. Roma­fɔm niɛ i su a. Na ya yo le­nnyɔ dɔ. ¹³Na Ŋumi­yi cɛɛn ni, na ya fite miɛ n nu akɔ kunma nu, dɔ ye ya sunsun ka ya kɔ ŋu ka deke bo Yuda­fɔm n tiɛn bu nɔɔ sere Nyɛmɛ a. Na ya tana, na ya ni nbaram bo ba tiɛn bu nɔɔ n abo anzama. ¹⁴Bara be woori bu nu, bu fere i ka Lidiya, i fite miɛ kpiri be bo bu fere i ka Tiyatira n su wɔ, i tɔ sanvuin kpakpam bo i la gɔ, i ti bara bo i su Nyɛmɛ wɔ, na Nyɛmɛ ateke i sunsunni, na wɔ so i sui nyunyumi, na wɔ ti kabo Pɔɔlu suse ni. ¹⁵Na ba biɛ i ni i dika­fɔm kɛrɛ Nyɛmɛ nzue, na wɔ sere ya jande ka, “Nzɛn am asoro su ka ma yo Mibiɛ n yarada nahɔrɛ su, am ba wo m dika.” I yoori ya awaraye n dɛɛ ti, na ya soro su.

Kabo bu nyiiri Pɔɔlu ni Silasi dan­saraka nu ni

¹⁶Cɛɛn n be sɔ ɔ, ya sukɔ deke bo Yuda­fɔm n tiɛn bu nɔɔ sere Nyɛmɛ ni, na ya ni suŋguru be ayɛ, i ti afani wɔ, ajini wo i ŋu, na i nati yi munzue. Nyini dɛɛ ti, na i to­fɔm anya ŋwaa beberebe afite i munzue yi n nu. ¹⁷Na i nati susu ya ni Pɔɔlu su, na i sutiɛn suse ka, “Ahin minɛm ti Nyɛmɛ Kpiri n dɛɛ amusui­su­fɔm wɔ. Bɛrɛ kere am kabo am yo na am nya tii­de a.” ¹⁸I nati yoori sɔ ɔ, cɛɛn n kɛrɛ cɛɛn, haari na yaa aba ati Pɔɔlu, na wɔ kaaki aniɛ i, na wɔ tiɛn ajini n bo i wo suŋguru n ŋu n na wɔ se i ka, “Yesu Kristo dɛɛ duma n dɛɛ yiko nu, fite yaki i.” Kpeŋga, na ajini n afite ayaki i.

¹⁹Tɔ, saŋga bo afani n to­fɔm ŋuuri ka bu koro nya má ŋwaa fite má i n dɔ kun ni, na ba tara Pɔɔlu ni Silasi, na ba cin bu akɔ miɛ n kunnu afa bu awura yiko­fɔm saa nu. ²⁰Bu faari bu kɔ juuri jɔrɛ­di­fɔm nkpiɛn­kpiɛnm dɔ, na ba se ka, “Ahin minɛm ni ti Yuda­fɔm wɔ, na bu nati sukpini jɔrɛ ya miɛ n nu. ²¹Bu nati sukere sa­yoo­wam bo ya dɛɛ nɔaniɛ kpamaa­wa atin n su, wɔ yo má daka ka ya de bu, wara ya su bu su, dama ya ti Roma­fɔm wɔ.” ²²Na jama n kɛrɛ atɔ Pɔɔlu ni Silasi ŋu ni jɔrɛ ŋgbɛɛn­ŋgbɛɛn. Na jɔrɛ­di­fɔ nkpiɛn­kpiɛnm ama ba yi Pɔɔlu ni Silasi suturam, na ba ma nɔɔ ka bu fin bu ŋgbere. ²³Nyini dɛɛ ti, na ba bo bu nyunyumi, na ba kɔ anyi bu dan­saraka, na ba ma dan­saraka niɛ­fɔ n nɔɔ ka i tu anɔ n na i niɛ bu dika nyunyumi. ²⁴Dan­saraka niɛ­fɔ n deeri nyini nɔaniɛ n wieeri sɔ ni, na wɔ fa bu akɔ awura dan­saraka n sɔɔ n bo i wo mɔ n nu, na wɔ bo bu tobarim.

²⁵Na fa kɔ kɔŋguɛ jinanjin saŋga, na Pɔɔlu ni Silasi susere Nyɛmɛ, na bu sudi jue kansi i, na bu beŋgu dan­sarakam ni suso bu sui suti. ²⁶Jina n nu bɛrɛ, na asiɛn n akpisi agaya, haari na dan­saraka sɔɔ n jaafa bo bu fa boori i bu n kɛrɛ akpisi, na anɔm n kɛrɛ ateke, na tobari n kɛrɛ n bo bu fa boori bu n akporo atɔtɔ. ²⁷Na dan­saraka niɛ­fɔ n abo nu ayasu, na wɔ ŋu ka dan­saraka sɔɔ anɔm n kɛrɛ ateke, i sunsun ka dan­sarakam kɛrɛ aŋmati asandi wɔ, nyini ti, na wɔ cin awɔrɔ i takobe ka i kun i ŋu wɔ. ²⁸Ama, na Pɔɔlu atiɛn kpa ase ka, “Má a ma u ŋu mandim. Ya kɛrɛ wo fɛn.” ²⁹Na dan­saraka niɛ­fɔ n afere ka bu fa sin bra, na wɔ bereki awura Pɔɔlu ni Silasi sɔɔ n nu, na sɛrɛ ati i, na i ŋuniɛ subobo i, na wɔ kɔ akutu bu jaa bu. ³⁰Dɔ na wɔ fa bu afite, na wɔ bisa bu ka, “M mibiɛm, m yo sɛ ye m nya tii­de a?” ³¹Na ba bɔ i nu ka, “Yo Mibiɛ Yesu yarada, na a nyá tii­de, wɔrɔ ni u dika­fɔm kɛrɛ.” ³²Na ba kan Mibiɛ n nɔaniɛ n akere i, i ni bo bu wo i dika n kɛrɛ. ³³Nyini cɛɛn n kɔŋguɛ n kɛrɛ, na dan­saraka niɛ­fɔ n afa Pɔɔlu ni Silasi akɔ, na wɔ kɔ aŋmisi bu kani n kɛrɛ, na ba kaba abiɛ yiri ni i dika­fɔm kɛrɛ Nyɛmɛ nzue. ³⁴Dɔ na wɔ fa bu akɔ i dika, na wɔ ma bu diire, na ba di. Na yiri ni i dika­fɔm kɛrɛ ahore ajɔ agaya ka ba yo Nyɛmɛ yarada n dɛɛ ti.

³⁵Alecin ŋgarama, na jɔrɛ­di­fɔm n asunma npulisim ka bu kɔ se dan­saraka niɛ­fɔ n ka i yaki nyini minɛm nu ji na bu kɔ. ³⁶Nyini ti, na dan­saraka niɛ­fɔ n asere Pɔɔlu ka, “Jɔrɛ­di­fɔm n ama nɔɔ ka ya yaki am na am kɔ. Nyini ti, am kɔ ni ahoreda.” ³⁷Ama, na Pɔɔlu ase npulisim ni ka, “Haari ni bo ya ti Roma­fɔm ni, ba di má ya jɔrɛ aŋu má ya ŋgasi be, na ba bo ya jama n kɛrɛ nyunu, na ba nyi ya dan­saraka. Ye kisa bu sukoro ka bu fiɛ yi ya ji bɛnlɛ, nzɛn sɛ? Nyini koro yo má, má ka bɛrɛ ni bu tii aba na bu ba yi ya ji.” ³⁸Na npulisim n akɔ ase jɔrɛ­di­fɔm ni. Bu tiiri ka Pɔɔlu ni Silasi ti Roma­fɔm ni, na sɛrɛ ati bu. ³⁹Nyini ti, na ba ba atara Pɔɔlu ni Silasi jaa, na ba nya ayi bu afite dan­saraka n nu, na ba sere bu jande ka bu fite miɛ n nu. ⁴⁰Na ba fite dan­saraka sɔɔ n nu, na ba kaaki akɔ Lidiya dika, na ba kɔ aŋu yarada­yo­fɔm ni, na ba ma bu ahoresi, na ba nya afite miɛ n nu akɔ.

Kabo Pɔɔlu kɔɔri Tɛsalonika miɛ kpiri n nu ni

¹Na Pɔɔlu ni Silasi afa asin Amfipolisi, ni Apoloniya miɛ kpirim su, na ba kɔ aju Tɛsalonika miɛ kpiri n nu. Yuda­fɔm tiɛntiɛn­bunɔɔ sɔɔ wo dɔ. ²Nyini ti, kabo i nati yo ni, na Pɔɔlu awura bu tiɛntiɛn­bunɔɔ sɔɔ n nu akɔ aju Ŋumi­yi cɛɛn nsan, na i ni bɛrɛ subo anzama fa kɔ Nyɛmɛ Jɔrɛ Kadasi n su, ³na i sukan, na i suyi i bu kere bu, kabo wɔ yo daka ka Kristo Tii­de­fɔ n ba di wahara na i teŋge i yiwee nu ni. Na wɔ se bu ka, “Yiri Kristo Tii­de­fɔ n la Yesu n bo m kan i jɔrɛ kere am ni.” ⁴Na Yuda­fɔm nbem ade jɔrɛ n bo Pɔɔlu kaanri i ni, ni Giriki­fɔm beberebe bo bu su Nyɛmɛ ni, ni nbaram beberebe bo bu la anyunuyi ni, na bu kɛrɛ afa bu ŋu amata Pɔɔlu ni Silasi. ⁵Ama, na Yuda­fɔm n asi bu kɔrɛ agaya, na ba fere minɛm ŋgbɛɛn­ŋgbɛɛn nbem bo bu la má kpɛrɛ na bu nati tana gɔɔsu ni, na ba tiɛn jama dɔŋgu nɔɔ. Na ba kpisi miɛ ni, na ba kɔ sɔnɔ be bo bu fere i ka Jason n dika, akɔ ajina i dika anɔ nu, deke bo Pɔɔlu ni Silasi wo ni, na bu sutiɛntiɛn ka i yi bu ma bu na bu fa bu kɔ jama n nu. ⁶Ama, bu kɔ niɛniɛɛri na ba ŋu má bu ni, na ba tara Jason ni yarada­yo­fɔ nbem acin bu afa bu akɔ miɛ n nu yiko­fɔm dɔ, na bu sutiɛn suse ka, “Ahin minɛm n bo ba saaki durunya n abara ayɛ ni, aba ya miɛ n nu fɛn, ⁷haari Jason ade bu awura i dika. Ba kete Roma­fɔm fɛmɛ kpiri n nɔaniɛ n bo wɔ fa ama ka ya su i su ni, bu ŋa fɛmɛ be wo bɛrɛ bekun, bo bu fere i ka Yesu.” ⁸Bu seeri sɔ ni, na wɔ yɛ yiko­fɔm ni jama n ahore su. ⁹Na yiko­fɔm n akpiɛ Jason ni i beŋgum kɔbuka, na ba tɔ kaari, na ba nya ayaki bu aji.

Kabo Pɔɔlu woori Bɛriya miɛ kpiri n nu ni

¹⁰Nyini cɛɛn n kɔŋguɛ n kɛrɛ, na yarada­yo­fɔm n ase Pɔɔlu ni Silasi atin nu akɔ aju miɛ kpiri be bo bu fere i ka Bɛriya n su. Bu kɔ juuri dɔ n na ba kɔ awura Yuda­fɔm tiɛntiɛn­bunɔɔ sɔɔ n nu. ¹¹Dɔ dɛɛ Yuda­fɔm joko n ti kpa tara bɛrɛ n bo bu wo Tɛsalonika miɛ kpiri n nu ni. Bu soori bu sui wɔ ni nahɔrɛ su, na ba ti keree­wa n bo bu kere bu ni, na ale kɛrɛ bo i cin, bɛrɛ ni bu tii kan Nyɛmɛ Jɔrɛ Kadasi n wɔ, na bu niɛ ka, deke n bo Pɔɔlu sukere bu n ti nahɔrɛ wɔ, nzɛn i ti má nahɔrɛ. ¹²Na Yuda­fɔm ni dɔŋgu ayo yarada, fa saŋga ni Giriki­fɔm beberebe, nbaram bo bu la anyunuyi n ni nbiɛsɔm. ¹³Ama, saŋga bo Yuda­fɔm bo bu wo Tɛsalonika n tiiri ka Pɔɔlu akɔ akan Nyɛmɛ jɔrɛ Bɛriya dɔ gusu ni, na ba ba dɔ aba awura minɛm bu sin, na ba yɛ bu yaa su. ¹⁴Kpeŋga na yarada­yo­fɔm n ayo ndende afa Pɔɔlu akɔ ase haari tieku n nɔɔ su, ama, na Silasi ni Timoti yiri aka Bɛriya dɔ. ¹⁵Na minɛm n bo bu seeri Pɔɔlu atin nu ni, afa i akɔ aju haari miɛ kpiri be bo bu fere i ka Atensi n su. Bu kpieeri bu nyi sukɔ ni, na Pɔɔlu akaari bu ka bu kɔ se Silasi ni Timoti ka bu bra na bu ba tu i dɔ ndende.

Kabo Pɔɔlu kɔɔri Atensi miɛ kpiri n nu ni

¹⁶Saŋga bo Pɔɔlu wo Atensi miɛ kpiri n nu suŋminda Silasi ni Timoti ni, na i ahore asaaki agaya kabo i ŋuuri ka amɔɛm asunnu miɛ n nu ni. ¹⁷Nyini dɛɛ ti, na wɔ kɔ awura Yuda­fɔm tiɛntiɛn­bunɔɔ sɔɔ n nu, na i ni bɛrɛ, ni minɛm bo bu ti má Yuda­fɔm na bu su Nyɛmɛ ni, subo anzama. Na i sukɔ gɔɔsu cɛɛn n kɛrɛ cɛɛn, na i sukan kere minɛm bo bu wo dɔ ni. ¹⁸Sifɔm asɛsɛ nbem wo miɛ n nu, bu fere bu kun ka Epikurifɔm, na bu fere nyiŋga n ka Sitɔwa­fɔm, na bu suse akuruwa ni Pɔɔlu, na bu nbem abisa ka, “Ye ahin jɔrɛ beberebe­fɔ n ŋa sɛ wɔ lɛɛ?” Na bu nbem abɔ nu ka, “I jɔjɔ fa kɔ amɔɛ fɔfɔrɛ nbem jɔrɛ wɔ.” Deke bo i ti na bu seeri sɔ n la ka, Pɔɔlu sukan Yesu ni yiwee teŋge n su jɔrɛ wɔ. ¹⁹Na ba fa Pɔɔlu akɔ awɔrɛ be bo bu fere i ka Aropagɔsi na bu tiɛn bu nɔɔ di jɔrɛ n nu. Na ba se i ka, “A koro kere ya na ya ti ahin keree­wa fɔfɔrɛ n bo a sufa kere n bu? ²⁰Ahin keree­wa n bo a sukere i ni, ya si má i, ya koro ka a ma ya ti i bu wɔ.” ²¹Dama Atensi­fɔm ni wɔfɔm bo bu wo miɛ n nu n dɛɛ la ka, saŋga kɛrɛ bu sukan na bu suti keree­wa fɔfɔrɛm wɔ.

²²Na Pɔɔlu ayasu ajina miɛ n nu tere­tere­fɔm n afiɛn, na wɔ se ka, “Ma ŋu kabo ambɛrɛ Atensi­fɔm su amɔɛm na am yo munzue sam ni anyum­boro. ²³Dama kabo m nati bara yɛ niɛ yi kɔrɛsi ni, ma ŋu dekem bo am su bu ni, na ma ŋu bimbindi be bo am akɛrɛ su ka, ‘Nyɛmɛ n bo ya si má i n dɛɛ woo­biri lɛɛ.’ Tɔ, yiri n bo am su i na am si má i ni, yiri ye m kan i jɔrɛ kere am a. ²⁴Nyɛmɛ bo i yiiri durunya n ni deke n kɛrɛ bo i wo nu ni, yiri ti aŋgoro ni asiɛŋgu kɛrɛ Mibiɛ a, i wura má amɔɛ sɔɔm bo adamande afa i saa ata bu n nu na i da. ²⁵Sasu bekun, i fun má deke be bo i se adamande ka i yo ma i, dama yiri ni i tii ma adamande ŋgɔɔ ni ŋumi a, ni deke n kɛrɛ a. ²⁶Yiri ma adamande n kɛrɛ fite sɔnɔ kun busu n nu wɔ, na wɔ ma ba tɛrɛ ade durunya n kɛrɛ. Na wɔ nya akpama saŋga saŋga ama bu kɛrɛ, na wɔ kaaki akere bu kabo bu asiɛn nyaari ti. ²⁷Deke n bo i ti na i yoori sɔ n la ka, bu bá turiŋgi niɛniɛ i busu na beni bu ŋú i. Ama, haari ni nyini mmɔɔ ni, i wo má dede ni yɛrɛ kɛrɛ be. ²⁸Dama yiri dɛɛ ti ye ya la ŋgɔɔ ye ya wo bɛrɛ ye ya nati a. Kabo am jue­di­fɔ nbem gusu ase ni, ka,

‘Yɛrɛ mmɔɔ ti i nbaam wɔ.’

²⁹Nyini dɛɛ ti, kabo ya nya ti Nyɛmɛ nbaam ni, má ya sunsun ka i woo­wa ti ka sika, wara jɛtɛ, wara yabuɛ nyunyumi, wara deke be bo juma si­fɔm afa bu alecira ayo i. ³⁰Dawa saŋga ni, Nyɛmɛ ayo aniɛ má minɛm fa kɔ bu sa­yoo­wam su, dama bu yo si má. Ama, kisa, wɔ ma nɔɔ ka sɔnɔ kɛrɛ bo i wo deke kɛrɛ kaaki i wo na i yaki i satiɛ. ³¹Dama wɔ du mɔ akpama cɛɛn na wɔ yi sɔnɔ be ka i bá di durunya n nu­fɔm jɔrɛ ni nahɔrɛ. Deke bo i kere ya kɛrɛ ka i bá yo sɔ n la bo i teŋgeeri i yiwee n nu ni.”

³²Saŋga bo bu tiiri ka Pɔɔlu sukan fa kɔ yiwee teŋge n su n jɔrɛ ni, na bu nbem ayo i anzasi. Ama, na bu nbem ase ka, “Ya koro ka a kaaki ba kan ahin jɔrɛ n bekun na ya ti.” ³³Dɔ na Pɔɔlu akɔ ayaki bu. ³⁴Na bu nbem asu i su na ba yo yarada. Bɛrɛ la Diyonusiyɔsi, i ti Aropagɔsi­fɔm n nu kun wɔ, ni bara be bo bu fere i ka Damarisi ni, ni minɛm nbem.

Kabo Pɔɔlu kɔɔri Kɔrinto miɛ kpiri n nu ni

¹Nyini sin, na Pɔɔlu afite Atensi miɛ kpiri n nu, na wɔ kɔ Kɔrinto miɛ kpiri n nu. ²Na wɔ kɔ atu Yuda­fɔ sɔnɔ be dɔ, bu fere i ka Akuyila, i ti Pontusi asiɛn su fɔ ɔ, i ni i yi, bu fere i ka Pirisila, bu fiteeri Itali asiɛn su baari a, wɔ nya cɛ má ye Pɔɔlu ŋuuri bu n a, dama Roma­fɔm fɛmɛ kpiri n bo bu fere i ka Kalodisi n ama nɔɔ ka Yuda­fɔm kɛrɛ fite i asiɛn n su. Nyini dɛɛ ti, na Pɔɔlu akɔ ka i kɔ niɛ bu busu, ³na wɔ kɔ aseke bu wɔfɔ, na i ni bɛrɛ asaŋga ayo juma, dama bu kɛrɛ ti jɛrɛkɛm ni tani wu­fɔm wɔ. ⁴Na Ŋumi­yi cɛɛn kɛrɛ, i suwura bu tiɛntiɛn­bunɔɔ sɔɔ n nu, na i subo anzama ni bɛrɛ, ni Giriki­fɔm kɛrɛ, adena i kaaki bu sunsunni na bu yo yarada.

⁵Saŋga bo Silasi ni Timoti fiteeri Makɛdoniya awɔrɛ n nu ba juuri ni, Pɔɔlu nyunu aboro ni labari kpa n jɔrɛ kan su ŋgumi wɔ. Na i sukere Yuda­fɔm n ka, Yesu ti Kristo n a, Tii­de­fɔ n bo Nyɛmɛ ase ka i súnma i ni. ⁶Ama, Yuda­fɔm n keteeri i nɔaniɛ n wɔ, na ba kpiɛ i nzukɔ. Nyini dɛɛ ti, na wɔ kpɔnkpɔn i sutura wuraa­wa tuturi agɔ bu ŋu, na wɔ se bu ka, “Ambɛrɛ, nzɛn am nya má tii­de, i ti am dɛɛ jɔrɛ wɔ, má m dɛɛ. Fite kisa fa kɔ, m kɔ́ minɛm bo bu ti má Yuda­fɔm n dɔ ɔ lɛɛ.” ⁷Dɔ na Pɔɔlu afite tiɛntiɛn­bunɔɔ sɔɔ n nu ayaki bu, na wɔ kɔ sɔnɔ be dika, i ti má Yuda­fɔ, ama, i su Nyɛmɛ wɔ, bu fere i ka, Titosi Jusitosi, i dika n mata tiɛntiɛn­bunɔɔ sɔɔ n wɔ. ⁸Na sɔnɔ n be bo bu fere i ka Kirisipusi na i ti bu tiɛntiɛn­bunɔɔ sɔɔ n kpiɛn n ayo Mibiɛ n yarada, i ni i dika­fɔm kɛrɛ, na Kɔrinto­fɔm dɔŋgu bo bu tiiri labari n bo Pɔɔlu kaanri i ni, na bu kɛrɛ ayo yarada, na ba biɛ bu Nyɛmɛ nzue.

⁹Cɛɛn n be kɔŋguɛ sɔ ɔ, na Mibiɛ n ajɔjɔ Pɔɔlu dɔ ka alɛlɛ nu dɛɛ su, i ŋa, “Má a soro sɛrɛ, ama, kɔ su na a sukan labari kpa n kere bu, má a mɔ u nɔɔ, ¹⁰dama m wo u dɔ. Be koro fa má i saa kan má u na i yo u pui. Niɛ fɛn, m la minɛ beberebe miɛ n nu fɛn bo bu ti m dɛɛ.” ¹¹Na wɔ wo bu dɔ akɔ aju afɔ kun ni kpaaki nu, na i sukere bu Nyɛmɛ nɔaniɛ ni.

¹²Tɔ, bu wo bɛrɛ na sɔnɔ n be bo bu fere i ka Galiyo n aba adi Akaya awɔrɛ n nu gomina. Nyini saŋga n na Yuda­fɔm kɛrɛ nɔɔ ayo kun, na ba kete Pɔɔlu ŋu na ba fa i akɔ jɔrɛ dii­biri. ¹³Na ba se ka, “Ahin sɔnɔ ni suboro i nyi sukere minɛm keree­wa bo i wo i ŋgumi ni Nyɛmɛ nɔaniɛ kpamaa­wa ni.” ¹⁴Saŋga bo Pɔɔlu tekeeri i nɔɔ ka i jɔjɔ ni, na Gomina Galiyo ase Yuda­fɔm ka, “Nzɛn má i ti ka wɔ yo satiɛ be, wara wɔ do ŋgasi be, ye am sujaraki i a, má m ti i bu ma am. ¹⁵Ama, kabo i nya ti bisaa­wam fa kɔ nɔaniɛm, ni dumam, ni am dɛɛ nɔaniɛ kpamaa­wam n su ni, ambɛrɛ ni am tii kɔ yo i dɔŋgu. Mini, m koro di má nyini jɔrɛ ni.” ¹⁶Na wɔ ma ba fɔn ayi bu afite jɔrɛ dii­biri sɔɔ n nu. ¹⁷Na bu kɛrɛ akaba atɔ sɔnɔ n bo bu fere i ka Sositeni n ŋu na bu subo i wɔ, jɔrɛ dii­biri n nyunu bɛrɛ, yiri ti tiɛntiɛn­bunɔɔ sɔɔ nkpiɛn a. Ama, Gomina Galiyo cɛcɛ awo má nyini n be nu.

Kabo Pɔɔlu kpieeri i nyi kɔɔri Antiyoki miɛ kpiri n nu ni

¹⁸Na Pɔɔlu awo Kɔrinto miɛ kpiri n nu acɛ, nyini sin na wɔ kaari yarada­yo­fɔm ni na i ni Pirisila ni Akuyila akɔ. Bu kɔ juuri miɛ kpiri n bo bu fere i ka Kenciriya n su ni, na Pɔɔlu ayi i tii dɔ, dama wɔ du mɔ atan ndiɛ n dɛɛ ti. Na ba wura lee bambaka be nu dɔ, i sukɔ Siriya awɔrɛ n nu. ¹⁹Bu kɔ juuri Ɛfɛso miɛ kpiri n nu ni, na wɔ yaki Pirisila ni Akuyila dɔ, ama, na yiri akɔ awura Yuda­fɔm tiɛntiɛn­bunɔɔ sɔɔ n nu, na i ni bɛrɛ abo anzama fa kɔ labari kpa n su. ²⁰Na ba sere i ka i wo bu dɔ le­nnyɔ, ama, wɔ soro má su. ²¹Na wɔ sere bu atin na wɔ kaari bu, na wɔ se bu ka, “Nzɛn Nyɛmɛ maari m atin, m kpíe m nyi ba am dɔ.” Na wɔ yasu Ɛfɛso dɔ, na wɔ fa lee bambaka akɔ. ²²Saŋga bo i kɔ juuri Sizariya miɛ kpiri n nu ni, na wɔ sin akɔ Yɛrusalem miɛ kpiri n nu akɔ ayo Kristo jama n ansɛ, na wɔ nya kɔ Antiyoki miɛ kpiri n nu. ²³Na wɔ yo le­nnyɔ dɔ, na wɔ nya akaaki ayasu dɔ, abara ayɛ miɛ miɛm bo bu wo Galatiya, ni Firigiya dɛɛ awɔrɛm n nu n kɛrɛ, na wɔ ma yarada­yo­fɔm n kɛrɛ ahoresi.

Kabo Apolosi kɔɔri Ɛfɛso ni Kɔrinto miɛ kpirim n nu ni

²⁴Nyini saŋga ni, Yuda­fɔ sɔnɔ be aba Ɛfɛso miɛ kpiri n nu, bu fere i ka Apolosi, bu wuuri i Alɛkizanderiya miɛ kpiri n nu wɔ. I yo la si fa kɔ Nyɛmɛ Jɔrɛ Kadasi n su, na i koro jɔjɔ nahɔrɛ su. ²⁵Ba du mɔ akere i keree­wam fa kɔ Mibiɛ n dɛɛ atin su, na i ahore abi na i ŋuniɛ ti nyakanyaka, na i sukan na i kere minɛm Yesu jɔrɛ nahɔrɛ su. Ama, i si má nzue biɛɛ­wa be, má ka Yohane dɛɛ Nyɛmɛ nzue biɛɛ­wa ni ŋgumi. ²⁶Na wɔ bo i bu na i sukan i ni ahoresi Yuda­fɔm tiɛntiɛn­bunɔɔ sɔɔ n nu. Saŋga bo Pirisila ni Akuyila tiiri i keree­wam n sɔ ni, na ba fa i akɔ awuru, na ba kere i Nyɛmɛ atin n su jɔrɛ nyunyumi abuka su. ²⁷Nyini sin, na Apolosi akoro ka i kɔ Akaya awɔrɛ n nu, na yarada­yo­fɔm ni bo bu wo Ɛfɛso n ama i ahoresi, na ba kɛrɛ kadasi ama bu ninbaam bo bu wo Akaya n ka bu de i wɔfɔ nyunyumi. Saŋga bo i kɔ juuri dɔ ni, na wɔ buka minɛm bo Nyɛmɛ dɛɛ ahɔrɔma n nu na ba yo yarada ni. ²⁸Na Yuda­fɔm seeri akuruwa n dɛɛ ti, na wɔ fa Nyɛmɛ Jɔrɛ Kadasi n na wɔ kan ayi bu fieo fieo jama n kɛrɛ nyunu, ka, Yesu ti Kristo n a, Tii­de­fɔ n bo Nyɛmɛ ase ka i súnma i ni.

Kabo Pɔɔlu kɔɔri Ɛfɛso miɛ kpiri n nu ni

¹Saŋga bo Apolosi toko wo Kɔrinto miɛ kpiri n nu ni, na Pɔɔlu anati abara ayɛ dɔ dɛɛ ahɛmɛ miɛ miɛm n kɛrɛ su, haari na wɔ kɔ aju Ɛfɛso miɛ kpiri n nu. Dɔ na wɔ kɔ atu Yesu susu­fɔ nbem, ²na wɔ bisa bu ka, “Saŋga bo am yoori yarada ni, Awiɛwiɛ Casi n awura am ŋu?” Na ba bɔ i nu ka, “Ai, ya nya ti má ka Awiɛwiɛ Casi wo bɛrɛ mmɔɔ.” ³Dɔ na Pɔɔlu abisa bu ka, “Ye nzu Nyɛmɛ nzue ye bu biɛɛri am a?” Na ba bɔ i nu ka, “Bu biɛɛri ya Yohane dɛɛ nzue biɛɛ­wa n wɔ.” ⁴Na Pɔɔlu ase bu ka, “Yohane nzue biɛɛ­wa n bu la ka, minɛ kaaki bu wo na bu yaki bu satiɛ wɔ. Na wɔ se minɛm n ka bu yo sɔnɔ n bo i wo i sin suba n yarada, yiri la Yesu.” ⁵Bu tiiri nyini n sɔ wieeri ni, na ba biɛ bu Nyɛmɛ nzue ya Mibiɛ Yesu n dɛɛ duma nu. ⁶Na Pɔɔlu afa i saa anana bu ŋu, na Awiɛwiɛ Casi n awura bu ŋu. Na ba jɔjɔ aniɛ barasu barasu nbem, na ba kan Nyɛmɛ nɔaniɛ akere minɛm. ⁷Bu kɛrɛ kɔ yasuuri nbiɛsɔm buru ni nnyɔ ɔ.

⁸Na wɔ wo dɔ haari sara nsan, na Ŋumi­yi cɛɛn kɛrɛ, na i suwura bu tiɛntiɛn­bunɔɔ sɔɔ n nu, na i sukan kere bu fa kɔ Nyɛmɛ fɛmɛya n su ni ahoresi, na i ni bɛrɛ subo anzama, na wɔ boro i nyi akere bu ka, kabo i kan n ti nahɔrɛ wɔ. ⁹Ama, na bu nbem afa ahore­mbaa kekereke, na ba kete ka bu yo má yarada. Na ba jɔjɔ jɔrɛ tiɛ fa kɔ Mibiɛ n dɛɛ atin n su, jama n kɛrɛ nyunu. Nyini ti, na Pɔɔlu ayaki bu, na wɔ fa yarada­yo­fɔm n afite akɔ Tiranusi tiɛntiɛn­bunɔɔ sɔɔ bambaka n nu, na i ni bɛrɛ sutiɛn bu nɔɔ subo anzama, fa kɔ Yesu dɛɛ atin n su cɛɛn n kɛrɛ cɛɛn. ¹⁰Pɔɔlu bitaari i sɔ ɔ, haari afɔ nnyɔ, na minɛm kɛrɛ bo bu wo Esiya dɛɛ awɔrɛ n nu n ati Mibiɛ n nɔaniɛ ni, bo bu ti Yuda­fɔm, ni bo bu ti má Yuda­fɔm n kɛrɛ.

Sikeva nbaa­biɛsɔm n jɔrɛ

¹¹Na Nyɛmɛ ama Pɔɔlu ayo alekutura sam bo bu la má ŋusu. ¹²Haari na sanvuinm ni suturam kɛrɛ bo ba kan i ŋuniɛ, na bu fa kɔ nana tukpaki­fɔm ŋu, bu nya laifiɛ wɔ, na ajinim fite yaki minɛm bo bu wo bu ŋu ni. ¹³Na Yuda­fɔm nbem bo bɛrɛ gusu nati jeŋgbe fɔn yi ajinim fite minɛm ŋu ni, aboro bu nyi ka bu fa Yesu duma n fɔn yi ajinim. Bu ŋa, “Yesu n bo Pɔɔlu kan i jɔrɛ n dɛɛ duma nu, ye m se am ka am fite yaki sɔnɔ n a.” ¹⁴Yuda­fɔm minɛ nso nbem nati yo nyini sam n a. Bɛrɛ la Nyɛmɛ sa­yoo­wa dɔŋgu­yo­fɔm n kɛrɛ kpiɛn be bo bu fere i ka Sikeva n dɛɛ nbaa­biɛsɔm ni.

¹⁵Ama, na ajini n ase bu ka, “M si Yesu, na m kaaki si Pɔɔlu, ama, ye ambɛrɛ la ŋma n wɔ?” ¹⁶Na sɔnɔ n bo ajini n wo i ŋu ni, atɔ bu ŋu na wɔ kunma bu kɛrɛ faŋga, na wɔ bo bu na wɔ ma bu mandim, na ba ŋmati afite i dika n nu bu bu ŋgbɛɛn. ¹⁷Saŋga bo Yuda­fɔm ni minɛm bo bu ti má Yuda­fɔm na bu wo Ɛfɛso miɛ kpiri n nu n kɛrɛ tiiri nyini sa n sɔ ni, na sɛrɛ ati bu, na ba kansi Mibiɛ Yesu n duma agaya. ¹⁸Na minɛ dɔŋgu bo ba yo yarada n afite ajina, na ba kan bu ŋgasim ni bu satiɛm kɛrɛ bo ba yo bu n akere jama ni. ¹⁹Na minɛ dɔŋgu bo bu nati yo boboyaya juma n afa bu boboyaya kadasim ni, na ba tiɛn bu nɔɔ jama n kɛrɛ nyunu, na ba yara bu kɛrɛ. Kadasim n kɛrɛ bo bu yaraari bu ni, i ŋwaa sunnu agaya, bu buuri i akunta, i kɛrɛ kɔ yasuuri bu dɛɛ jɛtɛ ŋwaa akpii aburu­nu wɔ. ²⁰Nyini n dɛɛ ti, na minɛ beberebe ati Mibiɛ n nɔaniɛ ni, na wɔ sandi abara yɛ ni faŋga.

Kabo minɛm tiɛntiɛn yoori naŋmiɛ Ɛfɛso miɛ kpiri n nu ni

²¹Nyini n kɛrɛ sin, na Pɔɔlu afa sunsunni ka i kɔ Makɛdoniya ni Akaya dɛɛ awɔrɛm n nu, na i nya sin kɔ Yɛrusalem miɛ kpiri n nu. Na wɔ se ka, “Nzɛn m nya ŋuuri m natiiri n kɛrɛ nyaari, wɔ yo daka ka m kɔ́ Roma miɛ kpiri n nu gusu.” ²²Na wɔ sunma i buka­fɔ nnyɔm ni, bɛrɛ la Timoti ni Irasitusi ka bu kɔ Makɛdoniya, na yiri aka Esiya dɛɛ awɔrɛ n nu, ayo le­nnyɔ.

²³Nyini saŋga n ye Mibiɛ n atin n su su n ayo jɔrɛ agaya Ɛfɛso miɛ kpiri n nu n a. ²⁴Jɛtɛ tunmi be yo wo dɔ, bu fere i ka Demetirɔsi, i fa jɛtɛ wɔ, na i fa yo sɔɔ kan kanm, bu ti ka amɔɛ n bo bu fere i ka Atɛmisi n wɔ, na i sufa tɔ ma minɛm. Na minɛm bo bu yo nyini juma n anya kpɛrɛ beberebe afite nu. ²⁵Tɔ, na yiri Demetirɔsi afere minɛm bo bu yo nyini juma atiɛn bu nɔɔ, na wɔ se bu ka, “Njam, am si ka ya nya ya dɛɛ ajɛkɛ kɛrɛ fite ahin juma n bo ya yo i n nu wɔ e. ²⁶Yiri Pɔɔlu ni, kisa, am aŋu i e, am ati kabo wɔ koro akan ateke minɛ beberebe nyi ni, má bo bu wo Ɛfɛso fɛn ŋgumi, ama, ni bo bu wo Esiya dɛɛ awɔrɛ n nu kɛrɛ, i ŋa amɔɛm bo adamandem yo bu n ti má nyɛmɛ ni. ²⁷Nyini n bo i wo su ni, nzɛn ya yakiiri na i yó sɔ ɔ, ya juma n bo ya yo i ni, i ká ŋgbɛɛn wɔ. Má nyini ŋgumi, ama, minɛm fá má ya amɔɛ kpiri Atɛmisi sɔɔ n yo má pui, dama yiri Atɛmisi n ye minɛm bo bu wo Esiya awɔrɛ n nu ni durunya n nu­fɔm kɛrɛ su yiri wɔ. I nya yoori sɔ, Atɛmisi fún nyini jirima n wɔ lɛɛ.”

²⁸Jama n tiiri ahin jɔjɔɔ­wa n sɔ ni, na yaa ati bu, na ba tiɛn kpa, bu ŋa, “Yɛrɛ Ɛfɛso­fɔm dɛɛ amɔɛ Atɛmisi ni, yiri ti yiko­fɔ a.” ²⁹Na miɛ n abo nu, na minɛm suyo naŋmiɛ. Na jama n akaba akɔ atara Gayosi ni Arisitakusi, bɛrɛ bo bu suuri Pɔɔlu su fiteeri Makɛdoniya baari ni. Na ba cin bu akɔ tiɛntiɛn­bunɔɔ fofoe paa n nu. ³⁰Má Pɔɔlu ni i tii koroori ka i kɔ deke bo jama n atiɛn bu nɔɔ n wɔ, na i jɔjɔ bu dɔ, ama, yarada­yo­fɔm n asoro má i su. ³¹Haari na nyini awɔrɛ n nu yiko­fɔm bo bu ti i danfom n asunma asere i jande ka má i kɔ tiɛntiɛn­bunɔɔ fofoe n nu. ³²Nyini saŋga n kɛrɛ ni, bu nyunu ata, na jama n sutiɛntiɛn, suyo naŋmiɛ, nbem ŋa sɔ, nbem gusu ŋa ahin, ama, bu dɔŋgu asi má deke n bo i ti na ba ba atiɛn bu nɔɔ ni. ³³Na Yuda­fɔm asun sɔnɔ be bo bu fere i ka Alɛkizanda n adu jama n nyunu, nyini dɛɛ ti, minɛ nbem sunsun ka yiri faari nyini sam n kɛrɛ baari a. Dɔ na wɔ yɛ i saa su ka jama n yaki naŋmiɛ, na i sukan na minɛm si deke bo i wo nu. ³⁴Ama, saŋga bo bu faari nu ka i ti Yuda­fɔ ni, na bu kɛrɛ atiɛn kungere­kun, bu ŋa, “Yɛrɛ Ɛfɛso­fɔm dɛɛ amɔɛ Atɛmisi ni, yiri ti yiko­fɔ a.” Ba tiɛntiɛn sɔ ɔ acɛ haari saŋga su. ³⁵Na sɔnɔ be bo i ti bu miɛ n nu kadasi kɛrɛ­fɔ n aba bu dɔ, na wɔ se bu ka, “Am yaki naŋmiɛ.” Dɔ na wɔ nya se bu ka, “Ambɛrɛ Ɛfɛso­fɔm, am ti fɛn, ŋma wo bɛrɛ bo i si má ka Ɛfɛso­fɔm niɛ Atɛmisi amɔɛ kpiri sɔɔ n ni yabuɛ n bo i fiteeri aŋgoro tɔɔri n su a?” ³⁶Sɔnɔ be wo má bɛrɛ bo i koro se ka ahin jɔrɛ n ti má nahɔrɛ. Nyini ti, wɔ yo daka ka am tara am ŋu, má am koro nde yo sa be bo i kunma am. ³⁷Ahin minɛm bo am afa bu aba fɛn ni, ba wɔ má puitiri­pui afite má amɔɛ sɔɔ n nu, ba kaaki akpiɛ má nzukɔ be ajaraki má ya amɔɛ ni. ³⁸Nzɛn Demetirɔsi ni i beŋgu juma­yo­fɔm ni, la jaraki fa kɔ bu be dɔ, jɔrɛ­di­fɔm ni gomina nkpiɛn­kpiɛnm wo bɛrɛ, bu koro jaraki nyini minɛm bu dɔ. ³⁹Ama, nzɛn sa be wo bɛrɛ buka su na am koro ka ya yo i dɔŋgu a, am fa bra saŋga bo miɛ n nu jama n kɛrɛ la bu tiɛntiɛn­bunɔɔ ni. ⁴⁰Naŋmiɛ n bo am ayo i nyuma ni, i la má kpɛrɛ, i koro fa ya wura jɔrɛ nu, dama ya koro kan má deke n bo i ti na am ayo sɔ ni. ⁴¹I jɔjɔɔri sɔ wieeri ni, na wɔ ma jama n asandi.

Kabo Pɔɔlu kɔɔri Makɛdoniya ni Giriki­fɔm dɛɛ awɔrɛ n nu ni

¹Minɛm ni yoori naŋmiɛ n wieeri ni, na Pɔɔlu afere yarada­yo­fɔm n atiɛn bu nɔɔ, na wɔ ma bu ahoresi, na wɔ kaari bu, na wɔ kɔ Makɛdoniya awɔrɛ n nu. ²Na wɔ fa nyini awɔrɛ n kɛrɛ nu, na wɔ jɔjɔ yarada­yo­fɔm kɛrɛ dɔ, na wɔ ma bu ahoresi, na wɔ fa dɔ akɔ aju Giriki­fɔm dɛɛ awɔrɛ n nu, ³na wɔ wo dɔ haari sara nsan. Na saŋga bo i wo sɛsɛ­su su ka i kɔ Siriya awɔrɛ n nu ni, na wɔ ti ka Yuda­fɔm akpa bu ŋu akɔ aŋminda i atin nu, nyini dɛɛ ti, na wɔ yo i sunsunni ka i kpie i nyi fa Makɛdoniya a. ⁴Na minɛ nbem asu i su akɔ, bɛrɛ la Sopateri bo bu fere i si ka Pirihusi na i fite Bɛriya miɛ kpiri n nu ni, ni Arisitakusi, ni Sekundosi bo bu fite Tɛsalonika miɛ kpiri n nu ni, ni Gayosi bo i fite Dɛrɛbi miɛ kpiri n nu ni, ni Tikikusi, ni Torofimosi bo bu fite Esiya dɛɛ awɔrɛ n nu ni, ni Timoti. ⁵Na bɛrɛ kɛrɛ adu mɔ akɔ aŋminda ya Tɔrasi miɛ kpiri n nu. ⁶Na yɛrɛ aka Filipiya miɛ kpiri n nu, haari na Yuda­fɔm aba adi bu cɛɛn­kpiri n asin, bo bu di i ni kpɔnɔ na bu gɔ má ayiri nu na i yasu ni, na ya nya afa lee bambaka, na i le­nnu cɛɛn na ya kɔ atu bu Tɔrasi, na ya wo dɔ akɔ aju le­so.

Kabo Pɔɔlu kɔɔri Tɔrasi miɛ kpiri n nu awieeri su ni

⁷Na Yuda­fɔm bakuɛ n bumboori, mɔnɛ cɛɛn, na ya kɛrɛ atiɛn ya nɔɔ ka ya saŋga di diire. Na Pɔɔlu ajɔjɔ minɛm dɔ, haari kɔŋguɛ jinanjin, dama i koroori ka nyini cɛɛn alecin i kaari bu wɔ, na i kɔ yaki bu. ⁸Ya tiɛɛnri ya nɔɔ aŋgoro sɔɔ be nu wɔ, fitanam sunnu nu dɔ. ⁹Na gbɛfɛnɛ be, bu fere i ka Itikusi, na wɔ fun atana sɔɔ aŋgoro nsan n tukoro n su, na daafiri ati i. Pɔɔlu jɔjɔ cɛɛri na wɔ daafi, na wɔ fite aŋgoro aba atɔ asiɛŋgu. Bu jura kɔ maari i su ni, nyini saŋga wɔ wu. ¹⁰Na Pɔɔlu ajura akɔ asiɛŋgu, na wɔ fun abutu i ŋu, na wɔ fa i saa abara ayɛ i, na wɔ se bu ka, “Má am ma sɛrɛ ti am, dama i la ŋgɔɔ.” ¹¹Dɔ na Pɔɔlu akpie i nyi afun akɔ aŋgoro sɔɔ n nu dɔ, na i ni bɛrɛ kɛrɛ asaŋga adi diire, na ba bo anzama, haari ale akɔ acin, na wɔ kaari bu na wɔ kɔ. ¹²Na ba nya afa gbɛfɛnɛ n akɔ awuru ni laifiɛ, na bu ahore ajɔ akɔ asin su.

Kabo Pɔɔlu fiteeri Tɔrasi kɔɔri Miletosi ni

¹³Na Pɔɔlu afa sɛsɛ­su ka yɛrɛ fa lee bambaka du mɔ ɔ, na yiri nati na ya ni yiri kɔ saa nu Asosi miɛ kpiri n nu. ¹⁴Saŋga bo i ba tuuri ya dɔ ni, na wɔ wura lee n nu, na ya ni yiri kɛrɛ akɔ miɛ kpiri n bo bu fere i ka Mitulene n su. ¹⁵Na ya yasu dɔ, i alecin, na ya kɔ dodo lui bambaka n bo bu fere i ka Kiyɔsi n su. Na i alecin bekun, na ya kɔ aju lui bambaka nyiŋga n bo bu fere i ka Samosi, na i alecin fɔfɔrɛ, na ya kɔ aju miɛ kpiri n bo bu fere i ka Miletosi n su. ¹⁶Na Pɔɔlu aboro i nyi ka i ju Yɛrusalem miɛ kpiri n nu ka, na bu di Pɛntɛkoti cɛɛn­kpiri ni, nyini ti, wɔ koro má ka i cɛ Esiya dɛɛ awɔrɛ nu, na wɔ san asin Ɛfɛso miɛ kpiri n dɛɛ bue ni.

Kabo Pɔɔlu kaariiri Ɛfɛso dɛɛ Kristo jama nkpiɛn­kpiɛnm ni

¹⁷Saŋga bo Pɔɔlu wo Miletosi miɛ kpiri n nu ni, na wɔ sunma afere Kristo jama nkpiɛn­kpiɛnm bo bu wo Ɛfɛso miɛ kpiri n nu n ka bu ma bu ni yiri yɛ. ¹⁸Saŋga bo bu ba juuri i dɔ ni, na wɔ se bu ka, “Ambɛrɛ ni am tii si kabo m woo­wa ti barasu, saŋga kɛrɛ bo m woori am dɔ ni, fite cɛɛn gbingbin n bo m ba juuri Esiya awɔrɛ n nu ni. ¹⁹M yoori m ŋu kaan wɔ, na ma yo Mibiɛ n juma n ni nyunvuin. Haari ni bo Yuda­fɔm sɛsɛɛri su ka bu kere m wuwuruwa barasu n kɛrɛ ni, m mindi deeri i wɔ. ²⁰Am si ka deke kɛrɛ bo i ti kpa na i buka am ni, m kaanri i kereeri am wɔ jama n kɛrɛ nyunu, ma fa afiɛ má am su, na m sunati awuru awurum n kɛrɛ nu na m sukere am. ²¹M kan kereeri Yuda­fɔm ni bo bu ti má Yuda­fɔm n kɛrɛ wɔ, ka bu kaaki bu wo fa kɔ Nyɛmɛ dɔ, na bu yo ya Mibiɛ Yesu n yarada. ²²Tɔ, kisa Awiɛwiɛ Casi ni ma m sukɔ Yɛrusalem miɛ kpiri n nu n a, ama, m gusu si má deke bo i kɔ́ yo m dɔ. ²³Deke bo m si i n la ka, miɛ kɛrɛ bo m kɔ su ni, Awiɛwiɛ Casi n se m ka bu kére m wuwuruwa, na bu nyí m dan­saraka. ²⁴Ama, m fa má m tiɛŋgu ŋgɔɔ yo má pui. Deke bo i kpiɛ m daafiri n kɛrɛ la ka, má ka ma yo juma n bo Mibiɛ Yesu n afa ama m n awie. Yiri la ka, m kan labari kpa n fa kɔ Nyɛmɛ ahɔrɔma n bo wɔ fa ama minɛm ni.

²⁵Kisa m si ka am be mmɔɔ ŋú má m kun, ambɛrɛ bo m yo nati am nu kan Nyɛmɛ jɔrɛ fa kɔ i fɛmɛya n su kere am ni. ²⁶Nyini dɛɛ ti, m suse am wɔ lɛɛ nyuma, ka wɔrɔ kɛrɛ bo a kaari ŋgbɛɛn, i ti má m jɔrɛ. ²⁷Dama deke kɛrɛ bo Nyɛmɛ koroori ka am yo i ni, ma fa afiɛ má am su, ma kan i akere am. ²⁸Nyini ti, am bita am ŋu nyunyumi, na am kaaki niɛ Kristo jama minɛm kɛrɛ su, bɛrɛ bo Awiɛwiɛ Casi n afa ama am ka am niɛ bu dika ni, kabo bɔɛ­sasa­fɔ niɛ i nbɔɛm su ni. Nyini minɛm ye Nyɛmɛ faari i tiɛŋgu Wa mbunja deeri bu jiiri n a. ²⁹M si tenle su ka m kɔ yakiiri am, minɛ tiɛm ba wura am nu, kabo bedi wura nbɔɛm nu sandi bu n wɔ. ³⁰Haari na am dɛɛ minɛm nbem bo bu wo am nu fɛn ni, bu bá kaaki nahɔrɛ ni, na bu dádaka yarada­yo­fɔm nbem na bu su bu dɛɛ atin n su. ³¹Nyini dɛɛ ti, am kpa am ŋu, na am teŋge su ka afɔ nsan lɛɛ bo m nati bɔbɔ am ni nyunvuin, kɔŋguɛ ni wiɛsu. ³²Kisa, m sufa am wura Nyɛmɛ saa nu wɔ lɛɛ, na i niɛ am dika, na m kaaki fa am wura i dɛɛ nɔaniɛ n bo i ma am ahɔrɔma nu, na i buka am na i má am nya deke n bo Nyɛmɛ ase ka i fá ma i tiɛŋgu minɛm kɛrɛ ni. ³³M konviki awo má be ŋwaa, wara sutura nu. ³⁴Ambɛrɛ mmɔɔ ni am tii si ka m yo faari m saa yoori m juma a, ye m fa bukaari m ŋu ni m lamɔkɔm n kɛrɛ a. ³⁵Kabo ma yo juma n sɔ ni, m sukere am ka am gusu yo i sɔ ɔ lɛɛ, na am buka yaari­fɔm, na am teŋge su kabo ya Mibiɛ Yesu n ni i tii seeri ni. I ŋa, ‘Tere­fiɛ wo sɔnɔ bo i ce aceeri n dɔ tara sɔnɔ bo i de aceeri ni.’” ³⁶Saŋga bo Pɔɔlu jɔjɔ wieeri ni, na i ni bɛrɛ kɛrɛ akutu bu jaa naŋgoroma su, na wɔ sere Nyɛmɛ. ³⁷Na bu kɛrɛ asun, na ba fa bu saa abara ayɛ i, na ba biti i. ³⁸Na bu ahore asaaki agaya, dama i seeri bu ka bu ŋú má i kun. Na ba se i atin nu, na wɔ kɔ awura lee bambaka n nu.

Kabo Pɔɔlu kɔɔri Yɛrusalem ni

¹Na ya kaari bu, na ya fa lee bambaka, na ya wɔ ya tii cein akɔ aju miɛ n bo i wo lui bambaka n su na bu fere i ka Kosi ni. Na i alecin na ya kɔ aju awɔrɛ n bo bu fere i ka Rodesi ni, na ya fite dɔ, na ya kɔ Patara miɛ kpiri n nu. ²Dɔ na ya ŋu lee bambaka be ka i sukɔ Fonisiya dɛɛ awɔrɛ n nu, na ya wura i akɔ. ³Ya sukɔ ni, na ya ŋu Sipurusi lui bambaka ni, na ya yaki ya saa biɛ su, na ya sin akɔ Siriya awɔrɛ n nu. Na ya nya akɔ ajina Tiro miɛ kpiri n nu, dɔ ye bu yi bu sɔɔri n lee n nu a. ⁴Na ya kɔ aniɛniɛ Yesu susu­fɔm busu, na ya wo bu dɔ le­so. Na Awiɛwiɛ Casi n ama ba se Pɔɔlu ka má i kɔ Yɛrusalem miɛ kpiri n nu. ⁵Ama, ya yasu cɛɛn n ba juuri ni, na ya fite ka ya kɔ, na bu ni bu yim, ni bu nbaam ase ya atin nu afite miɛ n nu akɔ tieku n nɔɔ su. Dɔ na ya ni bɛrɛ kɛrɛ akutu ya jaa naŋgoroma su, na ya sere Nyɛmɛ. ⁶Nyini sin, na ya kaari ya beŋgu, na yɛrɛ awura lee bambaka n nu, na bɛrɛ gusu akpie bu nyi akɔ awuru.

⁷Na ya fite Tiro akɔ aju miɛ kpiri n nu, na ya kɔ aniɛ yarada­yo­fɔm ni busu, na ya da bu dɔ le­kun. ⁸I alecin fɔfɔrɛ na ya fite bɛrɛ akɔ aju Sizariya miɛ kpiri n nu. Dɔ na ya kɔ awo sɔnɔ be dika, bu fere i ka Filipu, i ti Nyɛmɛ jɔrɛ kan­fɔ ɔ. Yiri bukaari minɛ nsom bo bu yo yiiri bu ka bu buka Kristo jama n bo bu wo Yɛrusalem n a. ⁹I yo la nbaa­baram nna a, bu be nya ja má. Bɛrɛ nati yo Nyɛmɛ nɔaniɛ kan­fɔ juma n a. ¹⁰Ya woori dɔ yoori le­nnyɔ, na Nyɛmɛ nɔaniɛ kan­fɔ be aba dɔ, bu fere i ka Agabusi, i fite Yudiya awɔrɛ n nu wɔ. ¹¹Na wɔ ba ya dɔ, na wɔ fa Pɔɔlu dambara, acici i dɛɛ jaam ni i saam. Na wɔ nya ase ka, “Awiɛwiɛ Casi n ŋa o, kabo Yuda­fɔm bo bu wo Yɛrusalem ni cíci ahin dambara n fɔ lɛɛ, na bu nyá fa i ma minɛm bo bu ti má Yuda­fɔm ni.” ¹²Saŋga bo ya tiiri nyini jɔrɛ n sɔ ni, na ya ni minɛm n bo bu wo dɔ n asere Pɔɔlu jande ka má i kɔ Yɛrusalem. ¹³Ama, na wɔ bisa, “Nzu ti ye am suyo sɔ na am saaki m ahore a? Mini, ma yo siriya na m kɔ Yɛrusalem, na bu kɔ́ cici m nyama, má nyini ŋgumi, ama, haari na bu kún m, ya Mibiɛ Yesu n dɛɛ ti.” ¹⁴I seeri sɔ ni, ya koro akanda má i ka má i kɔ, na ya mɔ ya nɔɔ, na ya se i ka, “Tɔ, ma Mibiɛ n dɛɛ koroo­wa yo.”

¹⁵Ya diiri le­nnyɔ dɔ ni, nyini sin, na ya sɛsɛ ya ŋu su, na ya nya akɔ Yɛrusalem. ¹⁶Na Yesu susu­fɔm nbem bo bu fite Sizariya n asu ya su, na ba fa ya akɔ ka ya kɔ wo sɔnɔ be dika, bu fere i ka Manesoni, i ti Sipurusi­fɔ ɔ, wɔ su Yesu dɛɛ atin n su acɛ.

Kabo Pɔɔlu kɔ niɛɛri Yakobo busu ni

¹⁷Saŋga bo ya kɔ juuri Yɛrusalem miɛ kpiri n nu ni, na ya ninbaam n ade ya ni ahorejɔ nyunyumi. ¹⁸I alecin na Pɔɔlu afa ya akɔ Yakobo dɔ, na ya kɔ atu Kristo jama nkpiɛn­kpiɛnm kɛrɛ ka bu wo i dɔ. ¹⁹Ya bisaari ahin n wieeri ni, na Pɔɔlu akan deke n kɛrɛ kun kun fa kɔ kabo Nyɛmɛ ma wɔ yo i juma ama minɛm bo bu ti má Yuda­fɔm ni. ²⁰Bu tiiri nyini nɔaniɛ n sɔ ni, na ba kansi Nyɛmɛ. Ama, na ba se i ka, “Ya niwa Pɔɔlu, m ŋa a ŋu Yuda­fɔm akpii beberebe bo bu wo ya nu fɛn na ba yo Yesu yarada, ye bu gusu nyunu aboro ka bu su Nyɛmɛ nɔaniɛ kpamaa­wa n su. ²¹Ba ti ka a kere Yuda­fɔm bo bu tana minɛm bo bu ti má Yuda­fɔm n nu ni, ka má bu su Nyɛmɛ nɔaniɛ kpamaa­wa n bo Moyisi fa maari n su, ye a se bu ka má bu wura bu nbaam kɛnkɛnnɛ, na má bu kaaki su Yuda­fɔm nana sa­yoo­wam su. ²²Nahɔrɛ, bu tí ka a ba. Ye ya yo sɛ wɔ? ²³Ti fɛn, kabo ya yo n la ka, minɛ nna nbem wo ya nu fɛn bo ba tan ndiɛ. ²⁴Su bu su na a kɔ biɛ fin kabo bu yoo­wa kere ni, na a tɔ bu tii su kaari, adena bu koro yi bu tii. Nyini ni má sɔnɔ kɛrɛ si ka jɔrɛ n kɛrɛ bo bu kan i fa kɔ u dɔ n ti kɔrɛ wɔ, na bu si ka wɔrɔ mmɔɔ ni u tii su Nyɛmɛ nɔaniɛ kpamaa­wa n su wɔ. ²⁵Ama, minɛm bo bu ti má Yuda­fɔm na ba yo yarada n yiri, ya kɛrɛ kadasi ama bu, ka má bu se ka bu di tiɛ niɛ, wara mbunja, wara deke bo wɔ wu i ŋgumi na ba kpiɛ má i kɔm, na má bu yo sakaraya.” ²⁶I alecin, na Pɔɔlu afa minɛm n akɔ na ba kɔ ayo fin biɛɛ­wa yoo­wa ni, na wɔ nya awura Nyɛmɛ Seree­biri Awuru n nu, na wɔ jɔjɔ akere Nyɛmɛ sa­yoo­wa dɔŋgu­yo­fɔm ni, cɛɛn n bo bu ba biɛ fin n wie, na bu kun kun n kɛrɛ yo bu tii su sa­yoo­wa ni.

Kabo bu taraari Pɔɔlu Nyɛmɛ Seree­biri Awuru n nu ni

²⁷Saŋga bo wɔ ka kaan na le­so cɛɛn n wie ni, na Yuda­fɔ nbem afite Esiya dɛɛ awɔrɛ n nu aba dɔ, na ba ŋu Pɔɔlu Nyɛmɛ Seree­biri Awuru n nu. Na ba yɛ jama n kɛrɛ ahore su, na ba tara Pɔɔlu. ²⁸Na ba tiɛn, bu ŋa, “Yisareli­fɔm, am buka ya. Ahin sɔnɔ ni nati jeŋgbe deke n kɛrɛ kere minɛm kɛrɛ ɔ, ka má bu bu Yisareli­fɔm, ni Nyɛmɛ nɔaniɛ kpamaa­wa ni, ni Nyɛmɛ Seree­biri Awuru ni. Ye wɔ kaaki afa minɛm bo bu ti má Yuda­fɔm aba awura Nyɛmɛ Seree­biri Awuru n nu, na wɔ yo ahin woo­biri casi n fin.” ²⁹Deke n bo i ti na bu seeri sɔ n la ka, ba du mɔ aŋu Torofimosi bo i fite Ɛfɛso miɛ kpiri n nu ni, ni Pɔɔlu miɛ kunnu, nyini dɛɛ ti ye bu sunsuunri ka Pɔɔlu afa i awura Nyɛmɛ Seree­biri Awuru n nu n a. ³⁰Na miɛ n abo nu, na minɛm kɛrɛ aŋmati atiɛn bu nɔɔ, na ba tara Pɔɔlu acin ayi i afite Nyɛmɛ Seree­biri Awuru n nu. Na ba kaba anyi Nyɛmɛ Seree­biri Awuru n anɔ ni ndende. ³¹Má bu koroori ka bu kun Pɔɔlu wɔ. Dɔ na labari n atu Roma­fɔm sojam kɛrɛ kpiɛn n ka Yɛrusalem miɛ kpiri n abo nu. ³²Kpeŋga na wɔ yasu ndende, na wɔ fa sojam ni bu nkpiɛn­kpiɛnm, na ba ŋmati aju dɔ. Saŋga bo jama n ŋuuri soja kpiɛn n ni i sojam ni, na ba yaki Pɔɔlu, ba bo má i kun. ³³Na sojam kpiɛn n akɔ atara Pɔɔlu, na wɔ ma nɔɔ ka bu wura i jɔrɔkɔ nnyɔ. Na wɔ bisa ka, “Ahin sɔnɔ ti nzu sɔnɔ ɔ? Ye wɔ yo nzu wɔ?” ³⁴Na jama ni nbem sutiɛntiɛn sujɔjɔ, bu jɔjɔɔ­wa n woori i ŋgumi ŋgumi wɔ, ba jɔjɔ má jɔrɛ kun. Bu naŋmiɛ dɛɛ ti, wɔ koro asi má jɔrɛ n bu. Na wɔ ma nɔɔ ka bu fa Pɔɔlu kɔ bɛrɛ sojam dika bambaka n nu. ³⁵Bu faari Pɔɔlu kɔ juuri bimbindi bo bu tiɛntiɛn su fun na bu wura gisan nu ni, na i boori i bu ka i fun kɔ sɔɔ n aŋgoro ni, sojam n kukuuri i wɔ, dama jama n biɛkpa n dɛɛ ti. ³⁶Na bu suŋmati su i su, sutiɛn kpa, bu ŋa, “Am kun i, am kun i.”

Kabo Pɔɔlu kaanri i jɔrɛ n kereeri jama n ni

³⁷Saŋga bo bu sukoro ka bu fa Pɔɔlu wura sojam dika bambaka n nu ni, na Pɔɔlu ase sojam kɛrɛ kpiɛn n ka, “Ma m kan jɔrɛ be na a ti.” Na sojam kɛrɛ kpiɛn n abisa i ka, “A ti Giriki aniɛ? ³⁸Nyini yiri, a ti má Ijipiti sɔnɔ n bo i yo duuri minɛ akpii nna mɔ ka bu tu gomina n ni, na i faari nyini minɛ akpii nna n kɛrɛ kɔɔri boro kpantain n nu ni.” ³⁹Na Pɔɔlu abɔ i nu ka, “Ai, mini, m ti Yuda­fɔ ɔ, m ti miɛbaa a, m fite Tarasu wɔ, miɛ kpiri n bo i la duma na i wo Silisiya awɔrɛ n nu ni. Jande, ma m jɔjɔ minɛm ni dɔ.” ⁴⁰Na sojam kɛrɛ kpiɛn n ama i atin ka i jɔjɔ, na Pɔɔlu ajina bimbindi n bo bu tiɛntiɛn su fun na bu wura gisan nu ni, na wɔ fa i saa ayo minɛm n ka bu yaki naŋmiɛ. Na ba tɔ amuna, na Pɔɔlu ajɔjɔ bu dɔ Hiburu aniɛ nu.

¹I ŋa, “M sim ni m ninbaam, am ti fɛn, m koro ka m kan m jɔrɛ n na am ti.” ²Saŋga bo bu tiiri ka i sujɔjɔ bu dɔ Hiburu aniɛ nu ni, na ba yaki naŋmiɛ na ba mɔ bu nɔɔ surum. Na Pɔɔlu ase ka, ³“M ti Yuda­fɔ ɔ, bu wuuri m Tarasu miɛ kpiri n nu wɔ bo i wo Silisiya awɔrɛ n nu ni, ama, bu taari m Yɛrusalem miɛ kpiri n nu fɛn wɔ, Gamɛli kereeri m kara a, ye m sɔnsɔɔnri ya nam sa­yoo­wa atin n kɛrɛ ni anyum­boro. Na ma fa m ŋu kɛrɛ ama Nyɛmɛ, kabo ambɛrɛ bo am jina fɛn nyuma n afa am ŋu ama i ni. ⁴Na ma kere minɛm bo bu su ahin atin n su n wuwuruwa, haari na ma kun bu nbem. Na ma tara bu nbiɛsɔm ni nbaram anyi bu dan­saraka. ⁵Nzɛn am bisaari Nyɛmɛ sa­yoo­wa dɔŋgu­yo­fɔm n kɛrɛ kpiɛn ni, ni tere­tere­fɔm ni, bu sé am ka nɔaniɛ n bo m sujɔjɔ i n ti nahɔrɛ wɔ. Haari na ba ma m kadasi ka m fa kɔ ma ya minɛm bo bu wo Damasiko miɛ kpiri n nu ni, adena m koro tara Yesu minɛm ni, na m wura bu jɔrɔkɔ fa bu ba Yɛrusalem na bu bá cin bu sui.”

Kabo Pɔɔlu kaanri kabo i kaakiiri i wo barasu ni

⁶Na Pɔɔlu asa su ase bu ka, “Saŋga bo m wo kɔ su n na m kɔ dodoori Damasiko miɛ kpiri n ni, wiɛ kekete saŋga lɛɛ, na sin be akaba afite aŋgoro ata abara ayɛ m. ⁷Na ma kpaasi haari asiɛŋgu, na ma ti akonvi be ŋga, i ŋa, ‘Sɔɔlu, Sɔɔlu e, nzu ti ye a kere m wuwuruwa sɔ a?’ ⁸Na ma bisa i ka, ‘M Mibiɛ, wɔrɔ ŋma a?’ Na wɔ bɔ m nu ka, ‘Mini Yesu Nazarɛti­fɔ n a, mini ye a kere m wuwuruwa n a.’ ⁹Na minɛm bo bu su m su n aŋu sin ni, ama, ba ti má akonvi n yiri ŋga. ¹⁰Na ma bisa i ka, ‘M Mibiɛ, ye a ŋa m yo nzu wɔ?’ Na wɔ se m ka, ‘Yasu na a kɔ Damasiko, dɔ ye bu sé u deke n kɛrɛ bo Nyɛmɛ koro ka a yo i ni.’ ¹¹Sin n bo i ta wuraari m nyu­mbaa nu agaya n dɛɛ ti, na ma yo anyinsin, na minɛm ni bo bu su m su n aso m saa nu afa m awura Damasiko. ¹²Tɔ, sɔnɔ be woori miɛ n nu, bu fere i ka Ananiyasi, i su Nyɛmɛ wɔ, na i su i nɔaniɛ kpamaa­wa n su, i ti sɔnɔ n bo Yuda­fɔm bo bu wo miɛ n nu n kɛrɛ ma i jirima agaya a. ¹³Na wɔ ba m dɔ ajina adodo m, na wɔ se m ka, ‘M niwa Sɔɔlu, niɛ, a ŋú asi.’ Jina n nu bɛrɛ na ma ŋu asi bekun, na ma niɛ aŋu i. ¹⁴Na wɔ se m ka, ‘Nyɛmɛ n bo ya nam su i ni, yiri ye wɔ yi u a, na a si i sa koroo­wam, ye wɔ yi Sɔnɔ n bo i yo sa bo i kɔ atin su n akere u, na a ti yiri ni i tii nɔaniɛ jɔjɔɔ­wa. ¹⁵Dama deke bo a ŋu i na a ti i ni, wɔrɔ kán kere minɛm kɛrɛ. ¹⁶Ye kisa, a ŋminda nzu wɔ? Yasu na bu biɛ u Nyɛmɛ nzue. Bo fere i duma na i ŋmisi yi u satiɛ kɛrɛ.’”

Kabo Pɔɔlu kaanri ka Nyɛmɛ asunma i minɛm bo bu ti má Yuda­fɔm dɔ ni

¹⁷Na Pɔɔlu asa su ase bu ka, “Nyini ti, na ma kpie m nyi akɔ Yɛrusalem miɛ kpiri n nu, saŋga bo m wo Nyɛmɛ Seree­biri Awuru n nu wo nyɛmɛsere su ni, na wɔ yo m ka alɛlɛ dɛɛ su wɔ, ¹⁸na ma ŋu Yesu ka i sujɔjɔ m dɔ, i ŋa, ‘Yasu na a fite Yɛrusalem ndende, dama minɛm bo bu wo fɛn ni dé má m jɔrɛ n bo a kan kere bu ni.’ ¹⁹Na ma bɔ i nu ka, ‘M Mibiɛ, bɛrɛ ni bu tii si tenle su ka m yo wuraari bu tiɛntiɛn­bunɔɔ sɔɔm nu wɔ, na ma tara minɛm bo bu yo u yarada ni, na ma nyi bu dan­saraka, na ma bo bu. ²⁰Sasu bekun, saŋga bo bu sukun Satɛfano bo i diiri u ŋusu daani kereeri minɛm ni, m yo jinaari bɛrɛ, na ma soro su, mini niɛɛri minɛm bo bu kuunri i n suturam su a.’ ²¹Na Mibiɛ n ase m ka, ‘Wɔrɔ kɔ, m súnma u dede minɛm bo bu ti má Yuda­fɔm ni dɔ.’”

²²Nyini saŋga n kɛrɛ ni, minɛm ni soori bu sui wɔ, na ba ti jɔrɛ n kɛrɛ bo Pɔɔlu kaanri i ni, ama, i ba kaanri sɔ ni, na ba tiɛn kpa, bu ŋa, “Am yi i fite fɛn. Am mini i mmɔɔ. Wɔ ti má ye ni ka i wo ni ŋgɔɔ.” ²³Na bu sutiɛntiɛn, yaa ati bu n dɛɛ ti, na bu sufikindi bu suturam tu, na bu susa fa sutu sandi aŋgoro. ²⁴Na Roma­fɔm soja kɛrɛ kpiɛn n ama nɔɔ ka bu fa Pɔɔlu wura bu dika bambaka n nu, na bu bisa i bisaa­wam na bu fin i ŋgbere na bu si deke bo i ti na Yuda­fɔm ni tiɛntiɛn sɔ ni. ²⁵Ama, saŋga bo bu ciciiri Pɔɔlu nyama n ka bu bo i ni, na wɔ bisa soja kpiɛn n bo i jina dodo i ka, “Atin wo nu ka am bo Roma miɛbaa na am asi má satiɛ bo wɔ yo i?” ²⁶Saŋga bo soja kpiɛn n tiiri nyini jɔrɛ n sɔ ni, na wɔ kɔ sojam kɛrɛ kpiɛn n dɔ, akɔ abisa i ka, “A koro ka a yo ahin sɔnɔ n sɛ wɔ? I ti Roma miɛbaa a.” ²⁷Nyini ti, na sojam kpiɛn n akɔ Pɔɔlu dɔ, akɔ abisa i ka, “A ti Roma miɛbaa a, nahɔrɛ su?” Na wɔ bɔ i nu ka, “Ɛɛn.” ²⁸Na sojam kpiɛn n ase i ka, “Mini, m tɔɔri ŋwaa beberebe wɔ ye m nya kaakiiri Roma miɛbaa a.” Na Pɔɔlu ase i ka, “Ama, mini yiri, bu wuuri m miɛbaa a.” ²⁹I seeri sɔ ni, kpeŋga na sɛrɛ ati sojam bo ba yi bu ka bu bisa i bisaa­wa ni, na ba kɔ bu sin. Na sɛrɛ ati soja kpiɛn ni mmɔɔ, dama wɔ du mɔ abo Pɔɔlu jɔrɔkɔ ka, ye i nya siiri ka i ti Roma miɛbaa a.

Kabo bu faari Pɔɔlu kɔɔri Yuda­fɔ tere­tere­fɔm dɔ ni

³⁰Na i alecin, sojam kpiɛn n akoro ka i si sa bo Pɔɔlu ayo i na Yuda­fɔm jaraki i ni, na wɔ yi Pɔɔlu jɔrɔkɔ ni, na wɔ ma nɔɔ ka Nyɛmɛ sa­yoo­wa dɔŋgu­yo­fɔ nkpiɛn­kpiɛnm ni, ni Yuda­fɔ tere­tere­fɔm n kɛrɛ tiɛn bu nɔɔ. Na wɔ ma Pɔɔlu aba ajina bu nyunu.

¹Na Pɔɔlu afa i nyu­mbaa akpama Yuda­fɔ tere­tere­fɔm n ŋu, na wɔ se ka, “M ninbaam, m sunsunni ti kpa wɔ Nyɛmɛ dɔ, fite m kaan nu haari ni nyuma.” ²Na Ananiyasi bo i ti Nyɛmɛ sa­yoo­wa dɔŋgu­yo­fɔm n kɛrɛ kpiɛn n ama minɛm bo bu jina dodo Pɔɔlu n nɔɔ, ka bu bo i nɔɔ dika, fa kɔ i nɔaniɛ jɔjɔɔ­wa n dɛɛ ti. ³Na Pɔɔlu ase i ka, “Nyɛmɛ bó wɔrɔ mmɔɔ, wɔrɔ bo a tana dɔ ka kobe dawa bo ba bo i ŋgoro fofoe ni. A tana na a di m jɔrɛ, fa kɔ Nyɛmɛ nɔaniɛ kpamaa­wa n dɛɛ atin su, ama, wɔrɔ ni u tii asu má i nɔaniɛ kpamaa­wa n su na a tana ma nɔɔ ka bu bo m.” ⁴Na minɛm bo bu jina dodo Pɔɔlu n ase i ka, “Wɔrɔ la ŋma na a kpiɛ i nzukɔ a, yiri Nyɛmɛ sa­yoo­wa dɔŋgu­yo­fɔm n kɛrɛ kpiɛn ni?” ⁵Na Pɔɔlu abɔ bu nu ka, “M ninbaam, ma si má ka yiri ti Nyɛmɛ sa­yoo­wa dɔŋgu­yo­fɔ n kɛrɛ kpiɛn n a. Dama ba kɛrɛ i Nyɛmɛ Jɔrɛ Kadasi n nu ka, ‘Má a jɔjɔ sɔnɔ bo i niɛ u minɛm su jɔrɛ tiɛ.’” ⁶Saŋga bo Pɔɔlu faari nu ka, minɛm ni nbem ti Sadusi­fɔm, na bu nbem gusu ti Farasi­fɔm ni, na wɔ tiɛn kpa jama n nu, i ŋa, “M ninbaam, m ti Farasi­fɔ ɔ. M sim mmɔɔ suuri nyini atin ni su a. Deke n bo i ti na ya tiɛn ya nɔɔ n la ka, m la tama ka minɛm wu, bu téŋge bu yiwee nu wɔ.” ⁷Pɔɔlu seeri sɔ wieeri na akuruwa aba Sadusi­fɔm ni Farasi­fɔm n afiɛn, na bu tiɛntiɛn­bunɔɔ n akpaaki nu nnyɔ. ⁸Sadusi­fɔm n ŋa, sɔnɔ wu, i téŋge má i yiwee nu kun, ye bu kaaki ŋa, Nyɛmɛ mɛrɛkɛm, wara awiɛwiɛm wo má bɛrɛ. Ama, Farasi­fɔm bɛrɛ yo nyinim n kɛrɛ yarada a. ⁹Na jama ni sutiɛntiɛn suyo naŋmiɛ agaya buka su. Na Nyɛmɛ nɔaniɛ kere­fɔ nbem bo bu wo Farasi­fɔm asɛsɛ n nu n ayasu ajina atiɛn faŋga su, bu ŋa, “Yɛrɛ aŋu má ahin sɔnɔ ni ŋgasi bo wɔ do i. Beni, awiɛwiɛ be, wara Nyɛmɛ mɛrɛkɛ ajɔjɔ i dɔ a.”

¹⁰Saŋga bo akuruwa n ba bi boroori agaya ni, na sɛrɛ ati soja kpiɛn ni, ka minɛm ni bá cincin titi Pɔɔlu nu. Nyini ti, na wɔ ma sojam nɔɔ ka bu wura jama n nu na bu yi Pɔɔlu fite bu nu, na bu fa i ba wura bu dɛɛ dika bambaka n nu. ¹¹Nyini cɛɛn n kɔŋguɛ, na Mibiɛ n ayi i ŋu akere Pɔɔlu, na wɔ se i ka, “Ma u ahore si, na má a soro sɛrɛ. Kabo a di m ŋu daani Yɛrusalem miɛ kpiri n nu fɛn ni, sɔ ye i ti ye ni ka a kɔ di i Roma miɛ kpiri n nu gusu a.”

Kabo minɛ nbem sɛsɛɛri su ka bu kun Pɔɔlu ni

¹²I alecin fɔfɔrɛ, na Yuda­fɔ nbem atiɛn bu nɔɔ, na ba fa sɛsɛ­su na ba tan ndiɛ ka bu di má, bu nu má, má ka ba kun Pɔɔlu. ¹³Bɛrɛ n bo bu tana faari nyini sɛsɛ­su ni, bu taraari minɛ abura­na. ¹⁴Na ba kɔ Nyɛmɛ sa­yoo­wa dɔŋgu­yo­fɔ nkpiɛn­kpiɛnm ni, ni Yuda­fɔ tere­tere­fɔm ni dɔ, akɔ ase bu ka, “Yɛrɛ, ya tiɛn ya nɔɔ atan ndiɛ ka ya dí má pui, má ka ya kun Pɔɔlu. ¹⁵Nyini ti, ambɛrɛ ni tere­tere­fɔm ni, am sunma Roma­fɔm soja kpiɛn n dɔ kɔ se i ka, i fa Pɔɔlu bra am dɔ ka am koro ka am niɛ i jɔrɛ n nu nyunyumi bekun wɔ. Ama, na ya yó siriya ŋminda i, na ya kún i atin nu na i nya ba ju fɛn.” ¹⁶Ama, na Pɔɔlu niwa bara be wa ati sɛsɛ­su n bo ba fa i ni, na wɔ kɔ awura sojam sɔɔ bambaka n nu, na wɔ se Pɔɔlu. ¹⁷Dɔ na Pɔɔlu afere sojam n kun, na wɔ se i ka, “Fa ahin gbɛfɛnɛ n kɔ am kpiɛn n dɔ, i la jɔrɛ be bo i kán kere i.” ¹⁸Na soja n afa i akɔ bu kpiɛn n dɔ, na wɔ se i ka, “Pɔɔlu bo ba nyi i dan­saraka ni fereeri m a, na wɔ se m ka m fa ahin gbɛfɛnɛ n ba u dɔ, dama i la jɔrɛ bo i kán kere u.” ¹⁹Na sojam kɛrɛ kpiɛn n aso i saa nu, na i ni yiri ŋgumi afite ahɛmɛ, na wɔ bisa i ka, “A koro ka a kan nzu jɔrɛ kere m a?” ²⁰Na wɔ se sojam kpiɛn n ka, “Yuda­fɔm n asɛsɛ su ye ba soro su ka ahunma bu bá sere u na a fa Pɔɔlu ma bu na bu fa i kɔ bu tere­tere­fɔm ni dɔ, na bu yó bu ŋu ka bu koro ka bu niɛ i jɔrɛ n nu nyunyumi wɔ. ²¹Ama, má a soro bu su, dama bu nbem ŋa bu kɔ ŋminda i atin nu wɔ, bu tara minɛm abura­na. Ba tan ndiɛ ka bu dí má, bu nú má, má ka ba kun Pɔɔlu. Kisa ba yo siriya su aŋminda na bu ti kabo a sé.” ²²Na sojam kɛrɛ kpiɛn n abɔbɔ i ka, “Má a ma be si ka a kan ahin jɔrɛ n akere m.” Na wɔ ma gbɛfɛnɛ n atin na wɔ kɔ.

Kabo bu faari Pɔɔlu kɔɔri Gomina Felika dɔ ni

²³Na sojam kɛrɛ kpiɛn ni, afere soja nkpiɛn­kpiɛnm ni nnyɔ, na wɔ ma bu nɔɔ ka, “Am fa sojam yaa nnyɔ, ni soja kpɔŋgɔ­fun­fɔm abura­so, ni soja kpiɛ­bita­fɔm yaa nnyɔ, na am yo siriya kɔŋguɛ n nu, kerefi ŋgɔna saŋga, na am kɔ Sizariya miɛ kpiri n nu. ²⁴Na am nya kpɔŋgɔ ma Pɔɔlu gusu, na am fa i haari na am kɔ ju Gomina Felika dɔ, na má pui yo i.” ²⁵Na sojam kpiɛn n akɛrɛ kadasi ama gomina n ka,

²⁶“Mini Kalodisi Lisiyasi sukɛrɛ ahin kadasi n bisa wɔrɔ, m si Gomina Jirima­fɔ Felika dɔŋgu a. ²⁷Yuda­fɔm taraari ahin sɔnɔ n a, má bu koro ka bu kun i wɔ. Ama, na ma ti ka i ti Roma miɛbaa a, nyini ti, na ma fa m sojam, na ya kɔ ade i aji. ²⁸Na ma koro ka m si deke n bo i ti na bu jarakiiri i ni, nyini ti, na ma fa i akɔ Yuda­fɔ tere­tere­fɔm dɔ. ²⁹Na ma ŋu ka fa kɔ bu nɔaniɛ kpamaa­wa n dɛɛ atin su ye bu jarakiiri i a, ama, wɔ yo má sa be bo i ti ye ni ka bu kun i, wara bu nyi i dan­saraka. ³⁰M tiiri ka Yuda­fɔm asɛsɛ su akɔ ada aŋminda atin nu ka bu kun i, nyini dɛɛ ti, ye m ma ba kaba afa i aba u dɔ n a. Ma se minɛm bo bu jarakiiri i n ka bu fá jɔrɛ n bra u dɔ.”

³¹Na sojam n ayo kabo i kereeri bu ka bu yo ni, na ba fa Pɔɔlu nyini kɔŋguɛ n kɛrɛ, na ba fa i akɔ aju miɛ kpiri n bo bu fere i ka Antipatiriso n su. ³²Na i alecin fɔfɔrɛ na sojam bo bu nati bu jaa su n akpie bu nyi akɔ sojam sɔɔ bambaka n nu, na ba ma soja kpɔŋgɔ­fun­fɔm n afa i akɔ aju deke bo bu sukɔ ni. ³³Bu kɔ juuri Sizariya ni, na ba fa kadasi n ama gomina ni, na ba nya afa Pɔɔlu awura i saa nu. ³⁴Gomina n kaanri kadasi n wieeri ni, na wɔ bisa Pɔɔlu awɔrɛ bo i fite nu. I faari nu ka i fite Silisiya awɔrɛ n nu wɔ, ³⁵na wɔ se i ka, “Minɛm bo bu jarakiiri u n ba juuri, m tí u nɔaniɛ.” Na wɔ ma nɔɔ ka bu fa Pɔɔlu wura Fɛmɛ Herode dika n nu, na bu niɛ i dika nyunyumi.

Kabo Yuda­fɔm jarakiiri Pɔɔlu Gomina Felika n nyunu ni

¹Na i le­nnu cɛɛn sin, na Ananiyasi bo i ti Nyɛmɛ sa­yoo­wa dɔŋgu­yo­fɔ n kɛrɛ kpiɛn n aba aju Sizariya miɛ kpiri n nu, i ni Yuda­fɔ tere­tere­fɔ nbem, na ba fa jɔrɛ­si­fɔ be bo bu fere i ka Tɛtulɔsi n abuka bu ŋu su. Na ba jaraki Pɔɔlu gomina n nyunu. ^2-3Bu faari Pɔɔlu ba juuri n na Tɛtulɔsi abo i bu na i kan ŋgasi bo Pɔɔlu ado i. I ŋa, “Ya si Felika jirima­fɔ, u ŋgɔnlɛ kpa n bo a la i n dɛɛ ti, nyini ma ya nya tana­laifiɛ acɛ a, ye kaaki aba ya asiɛn n su a, fa kɔ nyini sunsunni n bo a la i ni. Deke kɛrɛ bo ya wo ni saŋga kɛrɛ, ya nyunu ayi u fa kɔ deke n kɛrɛ bo a yo ama ya ni, nyini dɛɛ ti, ya da u asi beberebe. ⁴Tɔ, m koro má ka m jɔjɔ saaki u saŋga, ama, m sere u wɔ, sawɔrɛ n bo a la i n dɛɛ ti, ti ya ahin jɔrɛ kaan ni. ⁵Ya ŋu ka ahin sɔnɔ n ti miɛbo­fɔ ɔ, na i nati sukpukpura Yuda­fɔm tii durunya n kɛrɛ nu, na bu sudi aluwa ni bu beŋgu. I ti mɔ­fɔ ɔ, fa kɔ minɛm bo bu su Nazarɛti­fɔ n atin n su ni. ⁶Haari i yo koroori ka i wura Nyɛmɛ Seree­biri Awuru n nu wɔ na i saaki i na i yo i fin, ye ya taraari i a. [Má ya koroori ka ya fa ya nɔaniɛ kpamaa­wa n atin su di i jɔrɛ wɔ, ⁷ama, na sojam kpiɛn Lisiyasi n ade i ya dɔ ni faŋga, ⁸na wɔ ma nɔɔ ka, bo bu ni yiri la jɔrɛ n kɛrɛ bra u dɔ.] Na nzɛn wɔrɔ mmɔɔ ni u tii niɛɛri jɔrɛ n nu, a sí deke n bo i ti na ya jaraki i ni.” ⁹Na Yuda­fɔm n kɛrɛ ajina su ka, jɔrɛ n kɛrɛ bo bu jɔjɔ i n ti nahɔrɛ wɔ.

Kabo Pɔɔlu kaanri i nahɔrɛ Gomina Felika n nyunu ni

¹⁰Na Gomina Felika ama Pɔɔlu atin ka i jɔjɔ, na Pɔɔlu ase ka, “M si ka a di jɔrɛ ahin asiɛn n su acɛ, nyini ti, m ahore ti sii­wa ka ma ba u dɔ na m kan de m tii. ¹¹Wɔrɔ mmɔɔ ni u tii koro bisa na a ti, ka i nyuma le­buru le­nnyɔ lɛɛ, bo m kɔɔri Yɛrusalem miɛ kpiri n nu ka m kɔ su Nyɛmɛ. ¹²Bɛrɛ n aŋu má ka m ni be suse akuruwa Nyɛmɛ Seree­biri Awuru n nu, ba kaaki aŋu má ka m ni be suwura minɛm bu sin na bu yo sa be tiɛntiɛn­bunɔɔ sɔɔm n nu, wara miɛ n nu. ¹³Bɛrɛ gusu koro kan kere má u deke n bo i ti na kisa bu sujaraki m ni. ¹⁴Ama, deke bo m soro i su ka i ti nahɔrɛ n la ka, m su Nyɛmɛ wɔ, kabo ya nam su i ni, nyini atin n gusu ye bu ŋa i ti má nahɔrɛ n a. Ama, m yo deke bo ba kɛrɛ i nɔaniɛ kpamaa­wa n nu n yarada, na m kaaki yo deke bo ba kɛrɛ i Nyɛmɛ nɔaniɛ kan­fɔm dɛɛ kadasi n nu n yarada. ¹⁵M la tama Nyɛmɛ dɔ ka minɛm bo bu yo sa bo i kɔ atin su, ni bo bu yo sa bo i kɔ má atin su n kɛrɛ bá teŋge bu yiwee n nu, kabo bɛrɛ n bo bu jaraki m n gusu la nyini tama ni. ¹⁶Nyini dɛɛ ti, saŋga kɛrɛ m boro m nyi wɔ, na m sunsunni ti casi fa kɔ Nyɛmɛ ni adamandem dɔ. ¹⁷M fiteeri Yɛrusalem, wɔ cɛ, nyini sin, na ma kpie m nyi akɔ dɔ ka m kɔ fa ŋwaa ce m minɛm bo bu ti yaari­fɔm n na m yo m dɛɛ yoo­wa ma Nyɛmɛ. ¹⁸M wo nyini yoo­wa n yo su ye bu ŋuuri m Nyɛmɛ Seree­biri Awuru n nu a. Nyini saŋga ni, ma yo fin biɛ yoo­wa n awie mmɔɔ. Jama be awo má m dɔ, be gusu ayo má naŋmiɛ be. ¹⁹Ama, Yuda­fɔm nbem bo bu fite Esiya awɔrɛ n nu ni, yo woori dɔ a. Wɔ yo daka ka má bɛrɛ mmɔɔ ni bu tii wo fɛn, na bu kan m ŋgasi bo ma do i n kere u. ²⁰Nzɛn má nyini, yaki na ahin minɛm bo bu jina fɛn n kan ŋgasi bo m doori, saŋga bo m jinaari bu tere­tere­fɔm nyunu na bu diiri m jɔrɛ ni. ²¹Má ka deke kun n kpein be bo bu yo sudi m jɔrɛ na m jinaari bu nyunu ni. Yiri la bo m seeri ka minɛm wu, bu káaki teŋge bu yiwee nu ni, nyini dɛɛ ti, ye a sudi m jɔrɛ nyuma n a.”

²²Na Gomina Felika si Mibiɛ n atin n sereya n kɛrɛ nyunyumi n dɛɛ ti, na wɔ se bu ka, “Am kɔ ka, na sojam kpiɛn Lisiyasi ba baari, na m nyá di jɔrɛ ni.” ²³Na wɔ ma nɔɔ ka soja kpiɛn n niɛ Pɔɔlu dika nyunyumi, ama, i ma i atin na i nati i koroya­nu, na i ma i danfom gusu atin na bu koro ba buka i.

Kabo bu faari Pɔɔlu jinaari gomina n ni i yi n nyunu ni

²⁴I yoori le­nnyɔ, na Gomina Felika akaaki aba, i ni i yi Durusila, i ti Yuda­fɔ baa a. Na wɔ sunma afere Pɔɔlu na i ba kan kabo sɔnɔ yo Yesu Kristo yarada barasu ni. Na wɔ so i sui ati. ²⁵Ama, saŋga bo Pɔɔlu wo jɔjɔ su fa kɔ sa bo i kɔ atin su, ni tara­buŋu, ni kabo Nyɛmɛ bá di minɛm n jɔrɛ ni, na sɛrɛ ati Gomina Felika na wɔ se ka, “Tɔ, kisa, wɔ sɛ su. A koro kɔ, na m ba nya saŋga na m fére u.” ²⁶Nyini saŋga n kɛrɛ ni, i sunsunni la ka Pɔɔlu má i ŋwaa a, nyini ti ye saŋga saŋga i fere Pɔɔlu, na bu subo anzama n a. ²⁷Na afɔ nnyɔ aba asin, na sɔnɔ be bo bu fere i ka Pɔkiyɔsi Fɛsitosi ade Felika jinaa­biri ni. Na Gomina Felika akoro ka i jɔ Yuda­fɔm n ahore, nyini dɛɛ ti, na wɔ yaki Pɔɔlu dan­saraka n nu, i ma ba yi má i.

Kabo Pɔɔlu sereeri ka bu fa i jɔrɛ n kɔ Roma­fɔm fɛmɛ kpiri n dɔ ni

¹Gomina Fɛsitosi ba juuri nyini awɔrɛ n nu ni, i le­san, na wɔ fite Sizariya miɛ kpiri n nu, na wɔ fun akɔ Yɛrusalem miɛ kpiri n nu. ²Na Nyɛmɛ sa­yoo­wa dɔŋgu­yo­fɔ nkpiɛn­kpiɛnm, ni Yuda­fɔ tere­tere­fɔm n aba akan ŋgasi bo Pɔɔlu ado i n akere Gomina Fɛsitosi. Na ba sere i jande ³ka i boro i nyi na i ma bu fa Pɔɔlu ba Yɛrusalem. Deke n bo i ti na bu seeri sɔ n la ka, ba sɛsɛ su ka bu kɔ ŋminda i atin nu wɔ na bu kun i. ⁴Na Gomina Fɛsitosi abɔ bu nu ka, “Pɔɔlu wo dan­saraka nu Sizariya, mini ni m tii, m kpie m nyi kɔ dɔ kisa. ⁵Am ma am nu nbem bo bu la yiko n su m su, na ya kɔ Sizariya, na nzɛn wɔ do ŋgasi be a, na bu koro kan i na bu jaraki i.”

⁶Na Gomina Fɛsitosi awo bu dɔ, le­mɔcuɛ ni le­buru afiɛn, na wɔ nya aba Sizariya. I alecin na wɔ kɔ atana jɔrɛ dii­biri ni, na wɔ ma nɔɔ ka bu fa Pɔɔlu bra. ⁷Saŋga bo bu faari Pɔɔlu ba juuri n ni, na Yuda­fɔm bo bu fiteeri Yɛrusalem baari n atiɛn bu nɔɔ abara ayɛ i. Na ba kan i ŋgasi tiɛtiɛ beberebe bo bu ŋa wɔ do i, bu gusu akoro akere má ŋgasi n bo bu ŋa wɔ do i n tenle su. ⁸Na Pɔɔlu ase ka, “Ma do má ŋgasi be fa kɔ Yuda­fɔm dɛɛ nɔaniɛ kpamaa­wa n su, ma do má ŋgasi be fa kɔ Nyɛmɛ Seree­biri Awuru n su, ma kaaki ado má ŋgasi be fa kɔ Roma­fɔm Fɛmɛ Kpiri Siza n dɔ.” ⁹Ama, na Gomina Fɛsitosi akoro ka i buka Yuda­fɔm ni, na i da bu ahore, nyini dɛɛ ti, na wɔ bisa Pɔɔlu ka, “A soro su ka ya kɔ Yɛrusalem na bu kɔ di u jɔrɛ n dɔ m nyunu, fa kɔ ahin sereyam kɛrɛ su?” ¹⁰Ama, na Pɔɔlu abɔ i nu ka, “M jina Roma­fɔm fɛmɛ kpiri n jɔrɛ dii­biri wɔ lɛɛ, fɛn ye wɔ yo daka ka bu di m jɔrɛ a. Wɔrɔ mmɔɔ ni u tii si tenle su ka ma do má Yuda­fɔm ŋgasi be. ¹¹Nzɛn ma do ŋgasi be bo wɔ yo daka ka bu kun m, ma kete má ka má bu kun m. Ama, nzɛn jɔrɛ n kɛrɛ bo ba kan i n be ti má nahɔrɛ, be la má atin bo i koro fa m wura bu saa nu. Nyini ti, m sere ka a fa m jɔrɛ n kɔ Roma­fɔm fɛmɛ kpiri n dɔ.” ¹²Na Gomina Fɛsitosi ni i nkpiɛn­kpiɛnm n atana aŋu bu ŋu, na ba soro su, na wɔ se Pɔɔlu ka, “A sere ka ya fa u jɔrɛ n kɔ Roma­fɔm fɛmɛ kpiri n dɔ. Tɔ, ya fá u kɔ i dɔ.”

Kabo bu faari Pɔɔlu baari Fɛmɛ Agiripa n nyunu ni

¹³Na wɔ yo le­nnyɔ, na Fɛmɛ Agiripa ni i siwa baa­bara Bɛrɛnisi aba Sizariya miɛ kpiri n nu, ka bu ba niɛ Gomina Fɛsitosi busu. ¹⁴Bu woori dɔ cɛɛri kaan n dɛɛ ti, na Gomina Fɛsitosi akan Pɔɔlu jɔrɛ n kɛrɛ n akere fɛmɛ ni. I ŋa, “Felika yo yakiiri sɔnɔ be dan­saraka n nu fɛn. ¹⁵Saŋga bo m kɔɔri Yɛrusalem miɛ kpiri n nu ni, na Yuda­fɔ Nyɛmɛ sa­yoo­wa dɔŋgu­yo­fɔ nkpiɛn­kpiɛnm, ni Yuda­fɔ tere­tere­fɔm n aba m dɔ, na ba kan nyini sɔnɔ n jɔrɛ, ka m boro m nyi di i jɔrɛ n na m se ka wɔ do ŋgasi. ¹⁶Ama, na ma se bu ka yɛrɛ Roma­fɔm, ya yo má sɔ, nzɛn minɛm ajaraki sɔnɔ, ya ma bu kɛrɛ tiɛn bu nɔɔ ɔ, na i mi si deke n bo i ti na bu jaraki i ni, na i gusu nya kan i dɛɛ bo i la i ni. ¹⁷Saŋga bo bu suuri m su ba juuri fɛn ni, ma wura má nnyɔ nu, i alecin m kaba kɔ tanaari jɔrɛ dii­biri n wɔ, na ma ma nɔɔ ka bu fa sɔnɔ n bra. ¹⁸Saŋga bo bu yasu jinaari na bu jaraki i ni, ba kan má satiɛ bo má m sunsun ka wɔ yo i na bu fa jaraki i ni. ¹⁹Ama, i ti akuruwa ye bu seeri a, fa kɔ bu nyɛmɛsu atin su, ni sɔnɔ be bo bu fere i ka Yesu n busu, bu ŋa wɔ wu, ama, Pɔɔlu ŋa i toko la ŋgɔɔ. ²⁰Ma si má kabo m tara ahin jɔrɛ n tii ni i jaa barasu, na ma bisa Pɔɔlu ka, i koro ka ya fa i kɔ Yɛrusalem na bu kɔ di i jɔrɛ n dɔ, nzɛn sɛ? ²¹Ama, na Pɔɔlu asere ka, i koro ka i ka dan­saraka n nu haari i ba kɔ Roma­fɔm fɛmɛ kpiri n dɔ. Nyini ti, na ma ma nɔɔ ka bu subita i haari m ba nya atin na m ma bu fa i kɔ fɛmɛ kpiri n dɔ.” ²²Na Fɛmɛ Agiripa ase Gomina Fɛsitosi ka, “M koro ka mini ni m tii ti ahin sɔnɔ n jɔrɛ ni.” Na Gomina Fɛsitosi ase i ka, “Ahunma a tí i jɔrɛ ni.”

²³Tɔ, na i alecin, na Fɛmɛ Agiripa, ni Bɛrɛnisi afite ni bu fɛmɛya jirima bambaka, na bu ba wura tiɛntiɛn­bunɔɔ sɔɔ bambaka n nu, bu ni soja nkpiɛn­kpiɛnm, ni miɛ n nu minɛ anyunuyi­fɔm. Na Gomina Fɛsitosi ama nɔɔ, na ba fa Pɔɔlu awura. ²⁴Na Gomina Fɛsitosi ase ka, “Ya si Fɛmɛ Agiripa, ni ambɛrɛ kɛrɛ bo am atiɛn am nɔɔ fɛn ni, am niɛ ahin sɔnɔ ni. Yiri dɛɛ ti ma Yuda­fɔm kɛrɛ bo bu wo Yɛrusalem, ni bo bu wo fɛn n yo baari m dɔ a, na bu sutiɛntiɛn ka i ti má ye ni ka i wo ni ŋgɔɔ. ²⁵Ama, m gusu afiiti i jɔrɛ n nu, ma ŋu má i ŋgasi bo wɔ do i na i ti ye ni ka i wu. Nyini ti, kabo yiri ni i tii asere ka m fa i jɔrɛ n kɔ Roma­fɔm fɛmɛ kpiri n dɔ ni, m fá i kɔ dɔ ɔ. ²⁶Ama, m la má deke be tenle su bo m kɛrɛ fa ma fɛmɛ kpiri ni, fa kɔ ahin n jɔrɛ n su. Nyini ti ye ma fa i aba wɔrɔ Fɛmɛ Agiripa dɔ a, adena m ni ambɛrɛ kɛrɛ niɛ i jɔrɛ n nu, na m si deke bo m kɛrɛ kɔ ma fɛmɛ kpiri ni. ²⁷Dama mini dɔ, wɔ kɔ má atin su ka m fa sɔnɔ bo ba nyi i dan­saraka kɔ ma fɛmɛ kpiri n na m la má jɔrɛ bo m kan kere i fa kɔ deke n bo i ti na bu jaraki i n su.”

Kabo Pɔɔlu kaanri i jɔrɛ Fɛmɛ Agiripa nyunu ni

¹Na Fɛmɛ Agiripa ase Pɔɔlu ka, “Atin wo nu ka wɔrɔ ni u tii jɔjɔ.” Na Pɔɔlu ayɛ i saa su, na wɔ bo i jɔrɛ n bu, i ŋa, ²“Fɛmɛ Agiripa, wɔ yo m fiɛ nyuma ka m jina u nyunu, na m kan m jɔrɛ n nahɔrɛ su fa kɔ deke n kɛrɛ bo Yuda­fɔm jaraki m n su. ³Dama wɔrɔ ni u tii asi kabo Yuda­fɔm nana sa­yoo­wam n ti, ni kabo ya se bu akuruwam barasu ni. Nyini dɛɛ ti, m sere u wɔ, ka a fa sawɔrɛ na a ti m jɔrɛ ni.

⁴Yuda­fɔm kɛrɛ si kabo m woo­wa yo ti barasu fite m gbɛfɛnɛya nu, saŋga bo m wo m bɔsu­fɔm nu ni, haari ni bo m kɔ woori Yɛrusalem miɛ kpiri n nu ni. ⁵Bu si m sa kabo m woo­wa yo ti, má nyuma. Nzɛn bu ŋa bu kan nahɔrɛ, bu se u ka m yo ti Farasi­fɔm be wɔ, na ma su ya dɛɛ nyini atin n bo i su ti kekereke n su ni anyum­boro. ⁶Kisa, deke bo i ti na m jina am nu nyuma na am sudi m jɔrɛ ni, yiri la tama n bo m la i fa kɔ deke n bo Nyɛmɛ seeri ka i yó ma ya nam ni. ⁷Nyini n ye ya anɔ buru ni nnyɔ n bo ya su Nyɛmɛ ni anyum­boro wiɛsu ni kɔŋguɛ n ŋminda ka ya nya i n a. Fɛmɛ, ti fɛn, nyini tama n bo m la i n dɛɛ ti, ye Yuda­fɔm jaraki m n a. ⁸Nzu ti ye am de má ka Nyɛmɛ koro teŋge minɛm bu yiwee nu a? ⁹Nahɔrɛ mini ni m tii yo sunsuunri ka wɔ yo daka ka m yo sam dɔŋgu na m saaki Yesu Nazarɛti­fɔ n duma. ¹⁰Kabo m yo yoori Yɛrusalem lɛɛ. Nyɛmɛ sa­yoo­wa dɔŋgu­yo­fɔ nkpiɛn­kpiɛnm yo maari m yiko, na ma tara Nyɛmɛ minɛm beberebe anyi bu dan­saraka, na saŋga bo bu diiri bu jɔrɛ na bu ŋa bu kun bu ni, mini mmɔɔ jina bu sin wɔ. ¹¹Saŋga kɛrɛ saŋga, m nati wura ya tiɛntiɛn­bunɔɔ sɔɔm nu wɔ, na m sucin bu sui, na m sumiɛ bu ka bu kete Yesu. Na ma fa yaa bu ŋu agaya, haari na m sukɔ miɛ nyiŋgam su, kɔ sukere bu wuwuruwa.”

Kabo Pɔɔlu kaanri kabo i kaakiiri i wo ni

¹²Na Pɔɔlu asa su ase ka, “Nyini dɛɛ ti, na ma sere atin Nyɛmɛ sa­yoo­wa dɔŋgu­yo­fɔ nkpiɛn­kpiɛnm n dɔ, na ba ma m yiko ka m kɔ Damasiko miɛ kpiri n nu. ¹³Fɛmɛ, ti fɛn, m wo atin n nu wo kɔ su ni, fa kɔ wiɛ kekete saŋga, na ma ŋu sin be ka i fite aŋgoro, i ta tara wiɛ, na i wein ata abara ayɛ m ni minɛm kɛrɛ bo bu su m su ni. ¹⁴Na yɛrɛ kɛrɛ akpaasi haari asiɛŋgu, na ma ti akonvi be ŋga, ka i sujɔjɔ m dɔ Hiburu dɛɛ aniɛ n nu, i ŋa, ‘Sɔɔlu, Sɔɔlu e, nzu ti ye a kere m wuwuruwa sɔ a? A sukere u ŋu yaari ŋgbɛɛn wɔ, kabo bu fa toora dɔdɔɔri­fɔ sudɔ na i kete, na bu fin i baka n wɔ.’ ¹⁵Na ma bisa ka, ‘M Mibiɛ, wɔrɔ ŋma a?’ Na Mibiɛ n abɔ nu ka, ‘Mini Yesu ye a sukere m wuwuruwa n a. ¹⁶Ama, yasu jina. Deke n bo i ti na ma yi m ŋu akere u n la ka, m fa u yo m amusui­su­fɔ, na a di m daani kere minɛm fa kɔ deke bo a ŋu i nyuma n su, ni dekem bo m bá yi m ŋu kere u bekun n su. ¹⁷Na m dé u tii fite minɛm saa nu, Yuda­fɔm ni bo bu ti má Yuda­fɔm ni, dama m susunma u bɛrɛ dɔ a, ¹⁸na a teke bu nyi, na a yi bu fite awosin nu ba wein nu, na a yi bu fite Sitana saa nu, na a fa bu wura Nyɛmɛ saa nu, adena bu yo m yarada na m fa bu satiɛ ce bu, na bu nya jinaa­biri Nyɛmɛ minɛ n nu, na bu kɛrɛ saŋga wo.’”

Kabo Pɔɔlu kaanri kabo i yoori i juma n ni

¹⁹Na Pɔɔlu asa su ase ka, “Fɛmɛ Agiripa, nyini dɛɛ ti ni, ma kete má deke n bo Nyɛmɛ yi kereeri m ka alɛlɛ nu dɛɛ su ni. ²⁰Nyini ti, m du mɔ boori i bu Damasiko miɛ kpiri n nu wɔ, na ma kan akere bu ka bu kaaki bu wo na bu su Nyɛmɛ, na bu yo sakpa bo i kere ka ba kaaki bu wo. Na ma kɔ akan akere Yɛrusalem­fɔm n gusu, na ma nya akɔ akan akere Yudiya dɛɛ awɔrɛ n nu fɔm kɛrɛ. Nyini sin, na ma kɔ akan akere minɛm bo bu ti má Yuda­fɔm n gusu. ²¹Nyini dɛɛ ti, ye Yuda­fɔm taraari m Nyɛmɛ Seree­biri Awuru n nu, ka bu kun m n a. ²²Ama, Nyɛmɛ abuka m dɛɛ ti, ye m toko wo bɛrɛ haari ni nyuma n a, adena m jina fɛn di daani kere nfaŋga­fɔm ni tarakam kɛrɛ, ni minɛ barasum kɛrɛ. M sukan má jɔrɛ fɔfɔrɛ be wɔ, má ka sam bo Nyɛmɛ nɔaniɛ kan­fɔm ni Moyisi yo seeri ka bu yó ni, ²³ka, wɔ yo daka ka Kristo, Tii­de­fɔ n bo Nyɛmɛ ase ka i súnma i ni bá di wahara. Yiri ti sɔnɔ bo i wú na i dú mɔ teŋge i yiwee n nu a. Na i kán wein n jɔrɛ kere Yuda­fɔm, ni minɛm bo bu ti má Yuda­fɔm n kɛrɛ.”

²⁴Pɔɔlu wo nyini jɔjɔɔri n su na i kan i nahɔrɛ ni, na Gomina Fɛsitosi atiɛn i ŋu kpa, i ŋa, “Pɔɔlu, a bo fiɛ wɔ. U kara sɔnsɔn ni u si agaya n ma u tii yo má juma.” ²⁵Na Pɔɔlu abɔ i nu ka, “Gomina Fɛsitosi jirima­fɔ, ma bo má fiɛ, ama, m jɔjɔ anyuŋkoro ni nahɔrɛ jɔrɛ wɔ. ²⁶Fɛmɛ Agiripa si ahin jɔrɛm kɛrɛ, nyini dɛɛ ti, ye m la ahoresi jɔjɔ i nyunu n a. M si tenle su ka i si ahin sam n kɛrɛ bo m sukan kere am ni, dama i be mmɔɔ ayo má fiɛɛ­wa nu. ²⁷Fɛmɛ Agiripa, a yo Nyɛmɛ nɔaniɛ kan­fɔm jɔrɛ n yarada a? M si tenle su ka a yo yarada.” ²⁸Na Fɛmɛ Agiripa ase Pɔɔlu ka, “Ahin saŋga kaan nu, a sunsun ka a koro jɔjɔ na a ma m kaaki Kristo susu­fɔ ɔ, nzɛn sɛ?” ²⁹Na Pɔɔlu abɔ i nu ka, “Nzɛn i cɛ o, i cɛ má o, mini yiri, m nyɛmɛsere la ka, wɔrɔ ni minɛm n kɛrɛ bo m sujɔjɔ am dɔ nyuma ni, am ba kaaki na am yo kabo m ti barasu ni, ama, bu wura má am jɔrɔkɔ kabo ba wura m ni.”

³⁰I seeri sɔ ni, na fɛmɛ n ayasu ajina, yiri ni gomina ni, ni Bɛrɛnisi, ni nyiŋgam n kɛrɛ bo bu tana bɛrɛ ni. ³¹Bu yasuuri na bu wo kɔ su ni, na ba se bu ŋuŋu nu ka, “Ahin sɔnɔ n ayo má sa be bo i ti ye ni ka bu kun i, wara bu nyi i dan­saraka nu.” ³²Na Fɛmɛ Agiripa ase Gomina Fɛsitosi ka, “Nzɛn má ahin sɔnɔ n asere má ka bu fa i jɔrɛ n kɔ Roma­fɔm fɛmɛ kpiri n dɔ, má ya koro yaki i nu ji.”

Kabo bu faari Pɔɔlu sufa kɔ Roma miɛ kpiri n nu ni

¹Tɔ, saŋga bo bu faari sɛsɛ­su ka ya fa lee bambaka kɔ Roma miɛ kpiri n bo i wo Itali n asiɛn n su ni, na ba fa Pɔɔlu ni dan­saraka nyiŋga nbem ama soja kpiɛn be bo bu fere i ka Juliyosi ni, yiri niɛ soja asɛsɛ be su a, bu fere i ka Roma­fɔm Fɛmɛ Kpiri Agusito dɛɛm. ²Na ya kɔ awura lee bambaka be, i fite miɛ n bo bu fere i ka Adaramuteno n wɔ. Lee n ayo siriya sukɔ Esiya awɔrɛ n nu dɛɛ miɛ nbem su, na ya wura i akɔ. Yɛrɛ ni sɔnɔ be bo bu fere i ka Arisitakusi n kɔɔri a, i fite Tɛsalonika miɛ kpiri n bo i wo Makɛdoniya awɔrɛ n nu wɔ. ³Na i alecin, na ya kɔ aju Sidon miɛ kpiri n nu, na Juliyosi ayo Pɔɔlu sakpa, i maari i atin wɔ, na wɔ kɔ aniɛ i danfom busu, adena i kɔ nya deke bo i koro. ⁴Ya yasuuri Sidon ka ya kɔ ni, ya faari Sipurusi lui bambaka n dɛɛ bue n wɔ, ya koro fa má deke bo má ya sukoro ka ya fa ni, dama aŋuma n cin ya kɔ ya sin wɔ. ⁵Ya yasu bɛrɛ ni, na ya kpiɛ tieku n bo i wo Silisiya, ni Pamfiliya dɛɛ awɔrɛm n nu ni, na ya nya akɔ aju miɛ kpiri n bo bu fere i ka Mira na i wo Lisiya dɛɛ awɔrɛ n nu ni. ⁶Dɔ na soja kpiɛn n aŋu lee bambaka be ka i fite Alɛkizanderiya miɛ kpiri n nu sukɔ Itali, na wɔ fa ya awura nu. ⁷Ya yasuuri bɛrɛ ka ya kɔ ni, aŋuma n kpa ya atin wɔ, ya koro akɔ má ndende. I yoori kekereke ye ya nya kɔ dodoori miɛ n bo bu fere i ka Kinidosi n a. Aŋuma n dɛɛ ti, ya koro akɔ má deke bo má ya sukɔ ni. Nyini dɛɛ ti, na ya fa lui bambaka n bo bu fere i ka Kereti dɛɛ bue ni, akpiɛ akɔ adodo miɛ n bo bu fere i ka Salamone ni. ⁸Ya faari bɛrɛ ni, i yoori ya kekereke ye ya nya kɔ juuri miɛ kpiri n bo bu fere i ka Dika Nyunyumi n a, lee ŋgbiŋgbirim jinaa­biri ni, i mata miɛ kpiri n bo bu fere i ka Lasiya n wɔ.

⁹Na ya wo dɔ acɛ, haari na Yuda­fɔm nɔɔ cici n aba asin, bu ŋa nyini saŋga ni, tieku n su natiiri ti tiɛ. Nyini dɛɛ ti, na Pɔɔlu abɔbɔ bu, i ŋa, ¹⁰“Njam, ma ŋu ka nzɛn ya ŋa ya kɔ ya nyunu, i yó kekereke, na deke dɔŋgu sáaki, má lee bambaka n ni neŋgem ŋgumi, ama, ya ŋgɔɔ mmɔɔ wo nu.” ¹¹Ama, haari ni nyini mmɔɔ, soja kpiɛn n keteeri Pɔɔlu nɔaniɛ n wɔ, na wɔ de lee­kan­fɔ n ni lee n fɔ n dɛɛ nɔaniɛ ni. ¹²Deke bo ya wo ni, i ti má kpa ka ya wo dɔ haari fufuku ba tu ya, nyini dɛɛ ti, na ya dɔŋgu asoro su ka ya yasu dɔ, na ya niɛ, beni, ya koro kɔ ju miɛ kpiri n bo bu fere i ka Foniki n su na i wo Kereti lui bambaka n su ni. Lee ŋgbiŋgbirim jinaa­biri wo dɔ ɔ, i nɔɔ wɔ wiɛ atɔɔri dɛɛ bue n wɔ, ya koro kɔ wo dɔ, haari na fufuku n ba sin.

Kabo aŋuma bambaka be yasuuri tieku n nu ni

¹³Na aŋuma fafari be sukpiɛ fite ya nyunu ndiɛma biɛ su. Na ba sunsun ka bu koro kɔ deke bo ba fa bu tii awɔ ni. Nyini dɛɛ ti, na ba cin atu bulaari n bo bu fa kpamaari lee ni, na ya san tieku n ahɛmɛ akɔ adodo Kereti lui bambaka n dɛɛ bue ni. ¹⁴Ama, wɔ cɛ má, na sɔɔ sin aŋuma be bo i nati kpiɛ fite wiɛ afiiri saa fɔmbɔrɔ su n akpiɛ faŋga su afite Kereti dɔ. ¹⁵Ya kpa aŋuma n atin wɔ, ya koro akɔ má deke bo ya fa ya tii awɔ ni. Nyini dɛɛ ti, na ya yaki lee bambaka ni, na wɔ su aŋuma n su. ¹⁶Na ya kɔ adodo lui be bo bu fere i ka Kawuda ni, na ya fa i sin. Lee kaan be sa lee bambaka n su, i yoori kekereke ye ya nya koro taraari i jinaari a. ¹⁷Na ba nya acin i afun awura lee bambaka n nu. Na ba fa nyama awura lee bambaka n bu, na ba cici i kenken, na i bu n ayo faŋga. Bu soro sɛrɛ ka lee ni kpama tɛtɛkɛ n dika wɔ, miɛ kaan be wo bɛrɛ, bu fere i ka Siritisi. Nyini dɛɛ ti, na ba jura lee tani n bo i bo aŋuma na lee n kɔ ni, na ba nyanya i, na lee n asu aŋuma n su. ¹⁸Kabo aŋuma n kereeri ya wahara sɔ ni, i alecin, na ba yiyi neŋgem bo bu wo lee n nu ni nbem ajiji nzue n nu. ¹⁹I le­san cɛɛn, na bu kɛrɛ afa bu saa ayi lee n dɛɛ neŋge kɛrɛ aji nzue n nu. ²⁰Na wɔ cɛ bo ya ŋu má wiɛ, wara asara­mbaam, na aŋuma n sukpiɛ agaya sɔ, haari na ya ba ayi tama ka ya fite má nu.

²¹Tɔ, wɔ cɛ bo minɛm n adi má diire n dɛɛ ti, na Pɔɔlu ayasu ajina bu afiɛn, na wɔ se bu ka, “Njam, nzɛn má am tiiri m nɔaniɛ ni, má ya yasu má Kereti, má ya neŋgem ni saaki má, na bu ka ŋgbɛɛn sɔ. ²²Ama, kisa, m sutu am fɔ ɔ, am ma am ahoresi. Am be mmɔɔ ŋgɔɔ ká má nu, má ka lee bambaka ni ŋgumi saaki a. ²³Dama anuma kɔŋguɛ, Nyɛmɛ n bo m su i na i dɛɛ la m ni, i mɛrɛkɛ be ba jinaari m bi, ²⁴na wɔ se m ka, ‘Pɔɔlu, má a ma sɛrɛ ti u. Wɔ yo daka ka a kɔ́ jina Roma­fɔm fɛmɛ kpiri n nyunu wɔ, na i dí u jɔrɛ. Ti fɛn, Nyɛmɛ afa minɛm kɛrɛ bo u ni bɛrɛ saŋga wo lee n nu n ama u.’ ²⁵Nyini ti, njam, am fa ahoresi. Dama m daafi Nyɛmɛ ŋu ka i yó kabo i seeri m n wɔ. ²⁶Haari ni nyini mmɔɔ, aŋuma ni sún ya kɔ jina lui bambaka be su wɔ.”

²⁷Tɔ, i bita ya fikindi Adiriya tieku n nu sɔ ɔ, haari i le­buru le­nna cɛɛn kɔŋguɛ fa kɔ i jinanjin saŋga, na lee juma­yo­fɔm n afa nu ka bu sudodo asiɛn. ²⁸Nyini ti, na ba fa nyama bo bu bita sunsun niɛ kabo nzue ŋgoŋgo ti barasu. Na ba ŋu ka i toko wo ŋgo. Na ba kɔ mɔ kaan abuka su, na ba sunsun bekun, na ba ŋu ka i wo má ŋgo kun. ²⁹Na sɛrɛ ati bu, bu sunsun ka lee bambaka ni kɔ́ si yabuɛm wɔ, na i sandi nu, nyini dɛɛ ti, na ba cɔɔndi lee n sin bulaari nɔnɔɔri nna asiɛŋgu. Na bu susere Nyɛmɛ ka ale cin bu. ³⁰Na lee juma­yo­fɔm n akoro ka bu wɔ ŋmati, na ba yi lee kaan n afa ase nzue n su, na ba kpiɛ mbɛnlɛ ka bu suyi bulaari nɔnɔɔri nbem lee bambaka n tii dika a. ³¹Ama, na Pɔɔlu ase soja kpiɛn n ni i sojam ni ka, “Má ka ahin minɛm n aka lee n nu, am be mmɔɔ fíte má nu.” ³²Na sojam n akpiɛ nyamam bo bu bita lee kaan n aji, na wɔ kɔ.

³³Saŋga bo ale ba sukoro cin ni, na Pɔɔlu asere minɛm kɛrɛ ka, bu nya diire be di. I ŋa, “I nyuma le­buru le­nna lɛɛ, bo am wo ahoresaaki nu, na am adi má pui. ³⁴Nyini ti, m sere am wɔ, am di diire, adena i buka am na am nya ŋgɔɔ. Haari am be mmɔɔ tii­ŋmiɛ kun n kpein ká má ŋgbɛɛn.” ³⁵Pɔɔlu seeri sɔ wieeri ni, na wɔ fa kpɔnɔ, na wɔ da Nyɛmɛ asi bu kɛrɛ nyunu, na wɔ bu i nu, na wɔ di. ³⁶Na bu kɛrɛ afa ahoresi, na bɛrɛ gusu adi diire. ³⁷Yɛrɛ bo ya yo woori lee bambaka n nu ni, ya ti minɛ yaa nnyɔ ni minɛ abura­so ni nsɛn wɔ. ³⁸Bɛrɛ kɛrɛ diiri na bu kunnu yiiri ni, na ba sasa diire mbaa n bo wɔ ka n agɔ nzue n nu, adena lee bambaka n ka fafaki.

Kabo lee bambaka n sandiiri nu barasu ni

³⁹Saŋga bo ale ba ciinri ni, lee juma­yo­fɔm ŋuuri asiɛn be, ba si má i, ama, na ba ŋu ka nzue be ati ada bɛrɛ, ŋmiɛ abara ayɛ i. Na ba fa sunsunni ka nzɛn má bu koro yo, na ba boro bu nyi na bu fa lee bambaka n kɔ wura ŋmiɛ n nu na i kpama. ⁴⁰Na ba nyaŋgi lee bambaka n bulaari nɔnɔɔrim n aji nzue n nu, na ba nyaŋgi bakam bo bu fa kan lee n dɛɛ nyamam ni, na ba yɛ tani n bo i wo lee n tii su n aŋgoro ka aŋuma n fa lee n kɔ, na bu sukan sukɔ ahɛmɛ. ⁴¹Ama, na ba kɔ aju kunma kpiri saŋgaa­biri, na ba wura ŋmiɛ be nu, na lee bambaka n tii dika n aka akpama, wɔ koro akɔ má. Na nzue nyama ni subo lee ni, na wɔ paparaki i sin dika ni. ⁴²Na sojam n asɛsɛ su ka bu kun dan­sarakam n kɛrɛ wɔ, adena má be wiɛ kpiɛ na i ŋmati kɔ. ⁴³Ama, soja kpiɛn n koroori ka i de Pɔɔlu tii ji n dɛɛ ti, na wɔ kete bu ŋu ka má bu yo sɔ. Na wɔ ma nɔɔ ka, bo bu si nzue wiɛ n kɛrɛ, bu du mɔ ti to nu na bu wiɛ kpiɛ kpɛrɛ su, ⁴⁴na minɛm bo bu kaari n kɛrɛ nya so baka sinsinm, ni lee buebuem n nu, na bu wiɛ kɔ ju ahɛmɛ. Kabo i yoori na ya kɛrɛ koro fiteeri nu, na pui ayo má be n lɛɛ.

Deke bo i yoori Pɔɔlu Malite lui bambaka n su n jɔrɛ

¹Saŋga bo ya fiteeri nzue n nu wieeri ni, na ba se ya ka bu fere lui bambaka n ka Malite. ²Na miɛ n nu­fɔm ade ya na ba yo ya sakpa agaya. Nzue sutɔ na ayɛrɛ wo bɛrɛ n dɛɛ ti, na ba tɔrɔ sin ama ya, na ya kɛrɛ atun. ³Na Pɔɔlu atiɛntiɛn yee nɔɔ agɔ sin n nu, jaa pumpuni wo yee n nu, na sin n waraŋgu awura i, na wɔ fite akan i saa aka asense su. ⁴Miɛ n nu­fɔm ni ŋuuri ka woo n akan asense Pɔɔlu saa su sɔ ni, na ba se bu ŋuŋu nu ka, “Ahin sɔnɔ n ti sɔnɔ kun­fɔ ɔ nahɔrɛ su, haari ni bo wɔ koro afite n nzue n nu ni, i nyɛmɛ atin su, wɔ yo má daka ka i nyá ŋgɔɔ.” ⁵Ama, na Pɔɔlu akpisi woo n aji sin n nu, wɔ ŋu má yaari be. ⁶Na minɛm n asunsun ka i cɛ́ má, i ŋuniɛ wúra a, wara i kába kpaasi wu. Ama, bu ŋminda cɛɛri na bu ŋu má ka deke be ayo i ni, na ba kaaki bu sunsunni, na ba se ka, “I ti nyɛmɛ be wɔ.”

⁷Deke bo ya sekeeri ni, fie be wo dodo dɔ, i fɔ n ti lui bambaka n su sɔnɔ anyumbaa­fɔ ɔ, bu fere i ka Pubiliyosi. Na wɔ de ya wɔfɔ nyunyumi, na ya ka ada i dika haari le­san. ⁸Nyini saŋga Pubiliyosi si gusu la má laifiɛ, i da sɔrɔ, i ŋuniɛ ado, na i suje tɔtɔkɔ. Na Pɔɔlu awura sɔɔ n bo i da nu ni, na wɔ fa i saa anana i ŋu, na wɔ sere Nyɛmɛ ama i, na wɔ nya laifiɛ. ⁹I yoori sɔ n dɛɛ sin, na tukpaki­fɔm kɛrɛ bo bu wo lui bambaka n su n gusu aba Pɔɔlu dɔ, na wɔ tuntun bu, na ba nya laifiɛ. ¹⁰Na ba wura ya kpiri, na ba ce ya aceerim beberebe. Na saŋga bo ya ba suyasu ka ya fa lee na ya kɔ ni, na ba fa deke kɛrɛ bo i ti ya miɛɛ­wa awura lee bambaka n nu ama ya.

Kabo Pɔɔlu yasu Malite na i kɔ juuri Roma miɛ kpiri n nu ni

¹¹Ya woori dɔ haari sara nsan, na ya nya fa lee bambaka be bo i fite Alɛkizanderiya dɛɛ miɛ kpiri n nu wɔ. Amɔɛ ndaam anyaari see­wa mata i. Fufuku saŋga n dɛɛ ti, wɔ jina dɔ acɛ. ¹²Na ya kɔ aju miɛ kpiri n bo bu fere i ka Sarakusasi n su, na ya wo dɔ le­san. ¹³Na ya nya akaaki ayasu bɛrɛ bekun, akɔ aju miɛ kpiri n bo bu fere i ka Regiyoni n su. Na i alecin, na aŋuma abo i bu sukpiɛ fite ya nyunu ndiɛma saa biɛ su. Na i le­nnyɔ cɛɛn n na ya kɔ aju miɛ kpiri n bo bu fere i ka Potiyoli n su. ¹⁴Na ya ŋu yarada­yo­fɔ nbem dɔ, na ba sere ya ka ya wo bu dɔ le­so. Na ya nya yasu aba Roma miɛ kpiri n nu. ¹⁵Saŋga bo yarada­yo­fɔm n bo bu wo Roma n tiiri ya ŋga ka ya suba ni, na ba fite akpa ya atin, na ya ni bu nbem akɔ ayɛ miɛ n bue bo bu fere i ka Apiyɔsi Gɔɔ n su, na ya ni bu nbem gusu akɔ ayɛ Wɔfɔm Daa­biri Awuru Nsan miɛ n nu. Saŋga bo Pɔɔlu ŋuuri bu ni, na wɔ da Nyɛmɛ asi, na wɔ nya ahoresi.

Kabo Pɔɔlu kaanri Yesu jɔrɛ Roma miɛ kpiri n nu ni

¹⁶Saŋga bo ya kɔ juuri Roma miɛ kpiri n nu ni, na ba ma Pɔɔlu atin ka i nya awuru be na yiri ni i tii suwo nu, na ba ma i soja kun ka i suniɛ i dika. ¹⁷I woori dɔ i le­san, nyini sin, na Pɔɔlu afere Yuda­fɔm bo bu la anyunuyi na bu wo miɛ n nu ni, ka bu tiɛn bu nɔɔ. Bu tiɛn bu nɔɔ wieeri ni, na wɔ se bu ka, “M ninbaam, ma yo má ya minɛm n sa be, ma bu má ya nana sa­yoo­wa n be ŋgbɛɛn, ama, haari ni nyini mmɔɔ, bu taraari m Yɛrusalem miɛ kpiri n nu wɔ, na ba nya afa m awura Roma­fɔm saa nu. ¹⁸Bɛrɛ gusu bisaari m bisaa­wam wieeri ni, má bu ŋa bu fa m ji wɔ, dama ba ŋu má satiɛ bo ma yo i na i ti ye ni ka bu kun m. ¹⁹Ama, na Yuda­fɔm n akete ka má Roma­fɔm n yaki m nu ji, na wɔ yo daka ka m sere ka bu fa m jɔrɛ n kɔ Roma­fɔm fɛmɛ kpiri n dɔ, haari ni bo m la má jɔrɛ be bo m fa jaraki m tiɛŋgu minɛm ni. ²⁰Nyini dɛɛ ti, ye m fere am a, na m jɔjɔ am dɔ na am si bo i wo bɛrɛ, ka, sɔnɔ n bo Yisareli­fɔm yo i tama n dɛɛ ti, ye m wo ahin jɔrɔkɔ n nu a.”

²¹Na ba se ka, “Ya nya de má kadasi be Yudiya­fɔm dɔ fa kɔ u jɔrɛ su. Ya minɛm bo bu fiteeri dɔ baari n gusu, be nya kan má, wara i jɔjɔ jɔrɛ tiɛ be fa kɔ u dɔ. ²²Ama, ya koro ka ya ti fite u dɔ kabo u sunsunni ti, dama ya si ka nyini atin n bo a bita i ni, deke kɛrɛ bo a kɔ, minɛ jaraki i wɔ.” ²³Na ba kpama cɛɛn ka bu tiɛn bu nɔɔ. Nyini cɛɛn n na minɛ beberebe aba atiɛn bu nɔɔ deke bo Pɔɔlu da ni. Na wɔ kan akere bu kabo Nyɛmɛ fɛmɛya n atin ti barasu. Fite ŋgarama haari kɔŋguɛ, na wɔ boro i nyi na i ma bu si kabo Yesu ti barasu, fite kabo ba kɛrɛ i Moyisi dɛɛ nɔaniɛ kpamaa­wa kadasi n nu ni, ni kabo ba kɛrɛ i Nyɛmɛ nɔaniɛ kan­fɔm dɛɛ kadasi n nu ni. ²⁴Na bu nbem ade i nɔaniɛ ni, ama, na nbem akete, ba yo má yarada. ²⁵Nyini ti, bu nɔɔ ayo má kun, na ba yasu ka bu kɔ awuru, na Pɔɔlu ase bu jɔrɛ kun be abuka su, i ŋa, “Nahɔrɛ ye Nyɛmɛ Awiɛwiɛ Casi n jɔjɔɔri am jɔrɛ n a. I yo maari Nyɛmɛ nɔaniɛ kan­fɔ Esaya seeri am nam ka,

²⁶‘Kɔ na a kɔ se nyini minɛm ka, Nyɛmɛ ŋa o,

Am só am sui ni nahɔrɛ su,

ama, am tí má deke bo am so am sui ka am ti i n bu.

Am káaki niɛ ni nahɔrɛ su,

ama, am ŋú má pui.

²⁷Dama ahin minɛm tii ti kekereke,

ba tɔ bu sui na má bu ti,

ba kata bu nyu­mbaa na má bu ŋu.

Má nyini, bu nyu­mbaa ŋú i wɔ,

na bu sui tí,

na bu sí bu ahore su,

na bu káaki bu wo,

na m má bu nya laifiɛ.’”

²⁸Na Pɔɔlu akun i jɔjɔɔ­wa n nɔɔ, na wɔ se bu ka, “Nyini ti, m koro ka am si ka Nyɛmɛ asunma ya ka ya fa tii­de labari kpa n kɔ ma minɛm bo bu ti má Yuda­fɔm ni. Bɛrɛ dé i a.” [ ²⁹Na Pɔɔlu kaanri sɔ wieeri ni, na Yuda­fɔm n ayasu afite akɔ ase akuruwa nyannyan bu ŋuŋu nu.] ³⁰Na Pɔɔlu ade sɔɔ, na i sutɔ kaari, na wɔ wo nu haari afɔ nnyɔ, na i sude minɛm kɛrɛ bo bu ba i dɔ ni, ³¹na i sukan Nyɛmɛ fɛmɛya n ŋusu jɔrɛ, na i sukere minɛm ya Mibiɛ Yesu Kristo jɔrɛ ni ahoresi, be akanda má i.