Isáysarini kuku

Isáysarinee kuku pakich kamanchintspa

¿Chakaja yandarang?

Isáysarini waanaatsi kuk yandarangiya. Apanll kamachtarangu, Utaáchchee tputsi waneerangiya. Irusarinash taarangiya. Kurak Osiyasarin taarangu, anush Apanllee kuk kamanimaam chtarangiya. Kurakawin Jotamarini, Akásarini, Esekiyasarini, ashpari taarangsin, Isáysarini Apanllee kuk kamanimantar ashirangiya. Isáysarini wizanllpat, wipapa tsimbun taarangiya. Isáysarini kurakamand tsipasamunparee, ¿tamarima kurakap pang’ naataranga?

¿Chakaam yandarang?

Irusarinshucheem kirakaa yandarangiya. Arapich tputs, Asiriyashuchsha kizpurimuncha tputsee wamari kasikastar ashishtaranaya. Utaáchchee tputs wamari kasimaam zandaranganaya. Ashirucha, Utaáchich tputs punirpat taataranaya. Samariyshuchee tputs izuuru kasirangusin, muchchureem ínarangusin, arap machtaranganaya.

¿Mayaamaja yandarang?

Utaáchich tputs kizpur kiyung kachiyaranganaya. Asiriyshuch tputs ichingaru masach kurikee zapan panangandama, táranganaya. Utaáchchee tputsi ashpatam putayarusin, araptam machtaranganaya. Ashkusin, Utaáchichsha nda waanitaritam taaranganaya. Nllitarit tputs wamari kasitaranaya. Ashirucha, nda kis taaranganaya. Isáysarini zapan waneerangu, Yutaritshishireetsis ksangtsa. Apanlleetsimari chinangtsa. ¿Mayaamsha kis apanllputsingaz chinaksa? tárangiya. Mishat, ayam Apanll waanaa wipaa zanganchima. Ashkachuri, kisshapari taatssa, Apanll átcha, tárangu, tputssha mang’ ksarangiya.

¿Mayaatseeja kamanik?

Na yuwaa kamanku anoo kamanchintspa.

Kapitoro 1—39: Apanll wanasirinandari chinakiya. Ashirucha, kizpur tsiyantakiya yuwamand Utaáchich tputs yutarit taakanaya. Utaáchich kurakareew nda wanasir yaspatarangana. Ashirucha, uwshtisin tiptsir yutarit taarangusin, natsashish zapan taarangiya. Tsiyatssee yaramaam izuuru pinasarangiya, watam yasampan nda tputsee tatsamooru naparanguwa. Anumand Apanllsha, Nuw Asiriyashuchee tputsi, misha Babiloniyashcheetstam zanganchima siyaa wanimaama, tárangiya. Itaru, siynaa nuwash itsinsaru tachitkinaareesa, siyaa yusur istachintspa; siyaa tapachindachintspa, tárangiya. Anushsha Dapiyarini nlluranur kurakaam kinachu, urutamari tputsee ksutchiya.

Kapitoro 40—55: Apanll tiptsiree kizpuritaa waneerangu, arapchish tputs tsap machtarangitaatssin, tputssha kizpuritam mang’ mantsarangusin, ashiritaa Apanllsha, Siy yusur nuwaa chinakinaareesa, nuwsha siyaa tapachindachintspa. Yusur kisshapari taatssa, tárangiya. ¿Antaati apanllputs wizpur taar? Nda. Nuw maacheetsi ichinguru tinaranguri, ¿tamaree nuw siyaa nda yusur istachee? Siysa nuwaa kuki payukinaareesa, nuw siyaa yusur wanasir ksutchintspa, tárangiya. Apanll waanaatsi wipunashee kamankiya.

Kapitoro 56—66: Apanllsha, Ayamtaati nuw tsapurunasee kaneesich tínayaruri, tputs ichingurusin kisshapari taachinllinaya. Anush tputs ichingurusin, nuwaa kuki payuchinllinaya. Kisshapari taachinllinaya, tárangiya.

Nuw Isáysi yuwaa Apanll kamanirangu anoo kamanchintspa

1

1 Nuw Isáysi Apanllee kuk kamanchintspa. Nuw apari Amoscha. Apanll nuwaa yámandarangiya yuwaa Utaáchchee wanichu anootsi. Yuwapur Osiyas, Jotantam, Ajastam, Esikiyastam kurak taarangana anpur Apanll nuwaa tsiyatarangu, anoo kamanchintspa.

Utaáchchis, siy uru yutaritshishee kis chinaksa, nuw siyaa waneekuri atina

2 Tsapurunasshuchis, kanindshuchtamtis ichingurus,

Apanllee kuk mazinangtsa. Apanll ateeja:

Nuw tputsireetsi ipareepzi ashiru yanungakuri,

siy kis kanungarangsa.

Ashiritaa, tputsirshti nuwaa natsarangusin, nuwaa kasaranganaya.

3 ¿Antaati wakar wamkuree kuk nda mazinak?

¿Antaati burr minush tputs pang’ watungasheem nachungak? Nda.

Chinuz mang’ ndunaritaa, mangoonkiya.

Itaru, nuw tputsiri mangsharitssincha.

Nuwaa nda pakchiyam chinakana; nda mangoonkana.

4 ¿Nuw siyaa yutaritshishpaneetsis tamaycheezi?

Siy yutaritshisheetsimari uru chinaksa.

¡Siy shuchitampazis wipis ashirus yutaritshisheetsim kis chinaksa!

Nuwaatssha Taarashipaneetsi arap kasarangsa.

Nuw Apanlli siyaam Israelaamis taaritaati,

ashiritaa siy nuwaa wanllitarangsa.

Nuw siyaa kizpur chinarangitaati,

ashiritaa siysa nuwaa natsaksa.

5 ¡Mangishis nuwaa kapeetamaam chinachintar ashiksa!

Nuw siyaa kapungtaa pzkookpaz ashiruri,

siyaa waniwantar ashkitaati,

ashiritaa, nda siy kitsis mazinaksa.

Muchis chuwimpaz ashiksa.

Kapung tanukus, wizpuris ndunnaar taaksa.

6 Nutsis kpumawpaz ashirus ashchiri shuneekiya.

Nda pakchiyam matambish taaksa.

K’tsimandis káyaru, muchipis wásur shuneekiya.

Kpumaris, kuchakpaz ashiru kpuneekiya.

Minamtiyam tputs siyaa nda istaku,

irimiyapat taparat, taparat nda ashkiya,

wásuree mayungamaama.

Ashikpaz ashkitaatis, nda kitsis mazinakus, yutaritshishee kis chinaksa.

7 Nuw siyaa waneektaati, itaru siysa nuwaa kuki nda payukus,

kundararis siyaa kachingeersin, tsapuneetsis itutskachu,

Mzarshitis mangutarisha taakiya.

Ashkus, tatsumaris mangutarit itsankiya.

Siyaa pangis tirooksin, yaktaris mzeeztar ashkiya.

Saanasha anoo ngutis napataranll ashiksa.

Kundararis tatsumareetsis kis shamangayarusin,

katungkusin, kaching, kaching ashkanaya.

Sodomshuch tamarangpari ashiritam tsapunis mangu kuree ashkiya.

8 Kundararis siyaa pacharangusin,

Siyonshuchis minamaritis katuchim taaksa.

Na kundararis siyaam tsangakanaya.

Siyonshuchis yakat tambpaz ashiru mzatsip upusanand xiyaa ashkiya.

Sundarshat kachingamamari iturpipitaraa, iturpipitaraa ashishtangat ashkanaya.

9 Kundararis ashirangtaa, nuw wizpurirpati,

nuwamari kasiyeeruri,

siyaa Utaáchcheetsis nayaniranguri,

nda siy musá tsiparangsa.

Ndunnaari siyaa istaranguri,

Sodomaa, Gomorshuchee tamarangpari sheernapsinaya siyaa izuuru kachingaranganaya.* 1:9 Yuwaa nish átu anootstam Romshucheema 9.29 tayusima kamankiya.

Apanll áttanda tángcha, tárangiya nuwaatsi.

Ashiriya, yutaritshishirimandis Apanllsha siyaa kapung waneekiya, nuw siyaa atina.

Anoomcha, Apanllee zurumpatari chinangtsa, nuw siyaa atashina

10 Siy kurakis Sodomshuch tamapari ashirus mantsir taakis anis,

Apanllee kuk kaapaniri mazinangtsa.

Siy tputsis Gomorshuch tamapari ashirus yutarit taakis anis,

kitsis zurampatari mazinangtsa.

Apanll siyaa tayaspataku, anoo ngatintspa.

11 Apanll Taarashipan ateeja:

¿Mayaamsa nuwaam maachee zapan wayaksa?

Opeejaa, wakaraatstam karupana, nuwaam wayayarus, muchkis,

anoo nuw kapung tsachiktana.

¿Antaati wayungunoo muchkis, anoo nuw ksaja ishingchee?

¿Maacheetsi ursir ksatamtaja napkee?

12 Siy nuwash pangi kuseerus,

maacheetsi nuwaam yushindaktaateesa,

itaru, ¿chak siyaa, ngutis Apanllish pang’ xitangtsa, táranlla?

13 Nuwaam maachee ngutis wayarintspa.

Watam an msas nuwaam nda wanasiriwa.

Tputsee tushaneeyarus,

Tsup kaneeschish shambateeni, atitaateesa,

Zar kanusishush tushiyani, atitaateesa,

itaru wand yutaritshishee kis payuksa.

¿Antaati nuw piy shingtsa, tárangee?

Anoo pamaam zandkeezi.

14 Tsup kaneeschish yakchu anush shaniykis,

anoo nuw ksaja napkee.

¿Wanip ngutis ashiksa?

¡Wappa! Anoo zandkeezi.

15 Siy nuwaa mashamaam kuweetsis íwar itsirkachis,* 1:15 Matiwa 6.5 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

anoo nuw pamaam zandkeezi.

Zapantaa nuwaa mashkus,

ashiritaa siyaa nda mazinakina.

Watam kuwis tputs ursir paxatasawa.

16 ¡Watsta! Yutaritshishireetsis ksangtsa.

¿Antaati siyaa yutaritshishireetsis nuw kis napkee?

¡Yutaritshishireetsis zurampatari ksangtsa!

17 Wanasiriri taangtsa. Anoori chinangtsa.

Itsinsaru taangtsa. Tputsee chinangtsa.

Saanpatatis istangtsa.

Mxaxzeewaa nayaningtsa.

Mashindoo tayutaritarinllpa,

Apanlli siyaa Utaáchcheetsis tárangiya.

18 Apanll átcha:

Mazinangandama. Na tsiyatssee wanasir yareeni.

Wandaya siy yutaritshishiris kuraspaz ashiru kizpur chumbeep paxataru,

ashiritaa nuw tachingkachuri, kizpur mburash taatssa.

Kachizamash tamapari ashiru mburash taatssa.

Mishat, kamis kizpur kawambanataa, itaru opeej pur tamapari ashirisha mburash taachiya.

Nuw siyaa yutaritshishireetsis tachingkachuri, amb ashikpaz ashtatssa.

19 Wandaya siy nuwaa kuki payukchus,

yusur mzarshis yuwariz kisshaparee kanungchiya.

20 Wandaya kitsis nda mazinakus,

kundararis waani shamangayarusin, siyaa kiyung yachachintsa.

Nuw Apanlli siyaa atina,

Apanll waana nuwaa tárangiya.

Ashirucha, Apanllee zurumpatari chinangtsa, nuw Isáysi siyaa atashina.

Waana Apanll Taarashipan Irusarinshucheetsis izuuru yarchiya

21 Siy Irusarinshuchis, sirú Apanllee chinarangitaatis,

itaru natsha ¿tamaysha kiz mshipan tamaparee ashirus nuwaa kasarangus, kis apanllputsush tachitaksa?

Sirútari siy tputsis ashparitis itsinsaru taarangus,

tputsee zurampatari tatsamooru istarangsa.

Ashirangtaatis, itaru natsha pachampaniri taaksa.

22 Sirú siy ur tamapari ashirus wanasir taarangsa.

Itaru, natsha chkaz tamapari ashirus kinarangsa.

Kapusis kam ashirus taarangtaatis,

itaru na kizpur misingapishpaz ashirus kinarangsa.

23 Siy kurakaris na wits nda mazinaksin,

washchirpat tputsi kis amikurtakanaya.

Kurikingazim chinaksin, tputsee nda itsinsaru chinakanaya.

Maachtangazimari támaraksin, mantsir chinakanaya.

Mxaxzee nda nayaniksin,

Mashindootstam nduntam pakchiyam istakanaya.

24 Yuwamand siy Utaáchchis yutarit taakis anumand, Apanll Taarashipan, yuw wamari kasiru an atiya.

¡Wapparita! Na siyaa kundartaranguri, wanichintspa,

Yuwaa tumashtakis anoo tuwapamaama.

25 Nuw kuwipti wizpurirpati, siyaa wanichima.

Chkazeetspaz ashiru izuuru kapeetchintspa.

Yutaritshishireetsis ashparit kachingchima.

26 Ashkachuri, yusur shiyashuchsha yasampan tputsee tatsamooru chinachinllinaya.

Kuraksha wipunash yusur wanasir kamanchinllinaya.

Amb ashkachuri, tputssha siyaa wanasir ínachinllinaya.

Siyaa Irusarinshucheetsis, Yakat itsinsampancha;

apanllpancha, siyaa táchinllinaya.

27 Nuw siyaa itsinsari yasayaruri, tapachindakchuri,

siysa yusur kis taatssa.

Siy Siyonshuchis, yusur nuwash kis tachitatssa.

28 Itaru, yutaritshishpan tputs nuwaa nda chinaku,

nuwsha anoo tputs toro, toro sheeruri kapeetchima.

Nuwaa kuki kapeetkusin, zurampatari tsipachinllinaya.

29 Ashirucha, nuw siyaa atashina:

Siy apanllputseem zapan kis nashamangamaam chapoom yanungarangsa.

Anush kis apanllputsee ungirtarangsa.

Itaru, anumand kapung pazichpasa.

30 Pazikchus, tatsumimpaz ashirus mawirutssa.

Kung ndunpaz ashirus puzataraa ashitssa.

31 Tputs kizpurimuntaa taarangu,

itaru mashar puz ashiru kurachiya.

An tputs wanasirimshingaz nazandku,

yuw tarawztarangu an, mikeeru kurakchu machingchiya.

¿Tamareeja anoo ztazchich?

¿Chakaja anoo tputs istach?

Apanll átcha tángcha, nuwaa tárangiya.

Ashirucha, waana Apanll Taarashipan Irusarinshucheetsis izuuru yarachshapari, nuw Isáysi siyaa atashina.

2

Apanll Taarashipansha istakchu, tsapurunasush ztaru tputs mapiyrsin taachinllinaya

1 Nuw Isáysi Apanllee kuk kamanchintspa. Nuw apari Amoscha. Apanll waana nuwaa yámandarangiya. Yuwaa Utaáchchee, Irusarinshucheetstam tputs ashtachu anoo kamanchintspa. Apanll waana tárangiya:

2 Yap tsapurunas tspakattu amb,

nuwsha Irusarinaa yakat mbamari wayachima.

Anush nuw pangi kizpur taachiya.

Anu mach íwar pshkurutar ashku taachiya.

Minup mach ningich taachiya.

Amb ashkachuri, tsapurunasshuchsha tputs ichingarusin anush kuschinllinaya.

3 Tputs amb naakchusin, shurungakataraa sheersin,

waanpatatin táchinllinaya:

Pzaya. Apanllip machip káreeruni,

Akoparinshini Apanllirini pang’ pshtuyani.

Amb ashkachuni, waana Apanll iyaa tayaspatachiya.

Waa kuk mazinaruni,

Apanllish kissha tachiteeni, táchinllinaya.

Anushsha Siyonamand Apanllee Taarashipanee kuk tayaspatachinllinaya.

Irusarinamand Apanllee kuk mazinachtamanaya.

4 Apanllsha Taarashipan tsapurunasee tputs itsinsar yasachiya.

Tputs waanpatatin tsiyatssee mantsir payukinaareesinaya,

Taarashipansha waana tsiyatssee yarchiya.

Anpur, ayamtaatiya tputs waanpatatin waratchazinllinaja.

Tapazeetstam waanpatatin nda tayaspatachinllinaya.

K’chirpungoo mangutarisha payuchinllinaya.

M’chitaatssha waratamapani mázareemsha tatsummapaneem ínachinllinaya.

Turuwaatssha wareemsha ínachinllinaya.

5 Akoparinchichis, ¿mayaamsha kiyung kachiyatssa?

¡Wanasir itsinsar taayani! Waana Apanll Taarashipan iyaa ’sineekpaz ashkachu, kis taapani, atina.

Ashiriya, Apanll Taarashipansha ayam iyaa istakachu, tsapurunasush ztaru tputs mapiyrshtisin taachinllinaya, nuw siyaa atina.

5

Utaáchich kizarun tatsumim tamapari ashirusin taakanaya

1 Nuw Isáysi kizarunaa tatsumma yasichima.

Nuw amikuri yuw kizpur taaku an wamin yasichima.

Nuw amikuri kizarunaa tatsumma ksutarangiya.

Mázarush kizarun kizpur wanasir tatsumarangiya.

2 Wanasir puyayaru,

Maachtaa patumbchee ichingaru kapeetarangiya.

Kizarunaa ipus ipus sheeru, wanasirimsheetsimari tatsumarangiya.

Mázarish apusanand torre napamaam kayatarangiya.

Sheeru, Vinoo wayar waapi átu, kamiyamaam wayarangitamta.

Iwaparangu, wanuseemsha kutarangiya.

Kam waapi, tárangitaa,

waaj, kizarunsha kizpur kapiz yusirangiya.

3 Anumandsha amikuri Apanll, Yutaritischa, siy Irusarinshuchis.

Na pindanaru k’kuz mangeetsis p’tsimaam kamanchintspa, tárangiya.

Utaáchchis, na nuwaa mangiptis kamaningandama.

¿Chakamandaja chayarini mzats mantsir yusirang?

¿Antaati nuwamand ashirang?

¿Ndush mzats waanamandari ashirang?

4 ¿Mayaaja mzatseem pishtarang wanasir yanungamaama?

Nuw siyaa, Kam yusichpa aturi,

itaru, siysa nuwaa tamapingarangus, kapizsha yusirangsa.

5 Ashiriya, nuwaa kuki mazinangtsa.

Yuw nuw mangishi chinaki anoo kamanchintspa.

Mzareetsi watandpun kapeetkachuri,

waani arapich tputs, Mzatsee kachingpana, atina.

Ashkachuri, watspat kat, kat ashchinllinaya.

6 Nuw mzareetsi ndusha pakchiyam ktsutchima.

¿Chakaja karutaa púyach?

Kpanandarishaparee kxuneeru, karutamunaam kinachiya.

Msaseetssha, Amb sinatpa, táchima.

Pakchiyam mzarimuni sinacheeja.

7 Nuwamari kasiruri, siyaa Utaáchcheetsis atashina.

Nuw mzari watacha siyaya.

Nuw tatsumareetspazi ashiruri kizpur siyaa chinarangina.

Siy Israelchichis nuwpaz mzari ashirus taaksa.

Itaru, nuw siyaa, Nuwaa kuki payuchinllinpa, tárangitaati,

Siysa pachampaneemarisha kinarangsa.

Waanpatatin wanasir napchinllinpa; itsinsaru chinachinllinpa, tárangitaati,

itaru, siysa tputsee kiyung yachakus,

siyamun tputs kiyung kachiykusin,

wasureemun, Ay átangat ashkanaya.* 5:7 Lukasa 13.6-9 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

Amb ashirangus, kizarun wanus kapiz tamaparee ashirangsa.

Ashirucha, anumand siyaa zurampatari kasachintspa,

nuw atashina, Apanll siyaa Utaáchcheetsis tárangiya.

Utaáchich kizarun tatsumim tamapari ashirusin taakanaya, atiya.

6

Waana Apanll nuwaa, Isáysaatsi kamachtarangiya

1 Yuwapur kurak Usiyas tsiparangu, anpur nuw Apanllee parangina. Taarashipan kizpur ’sineerangu, wamari kasiru, waanamun watsirar kuxinarangiya. Watunir wazuraneeru, waanaatsi pang’ purangiya. 2 Waana tiptsir sumas ashiru Apanllimun iwaz itureeranganaya. Ichingaru wazitpungach 6 taarangiya. Wazitpungachpa tsimbun waanaatsi wach kámanarangiya. Tsimbunatam wanutsee watspatari kámanarangitamta. Itaru, tsimbunatam mangaktangat ashiranganaya. Waanpatatin tsiyatkusin, táranganaya:

3 Apanll Taarashipan wamari kasiriya.* 6:3 Apanll wanichu anu 4.8 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

Wanasiriri chinakiya. Wanasiriri taakiya.

Kizpur wanasir ’sineekiya.

Tsapurunas shuneeriya wanasirimshirini,

ántar ashiranganaya.

4 Kizpur zunganeerangusin, Apanll pang’ washitungash zpuzarangiya. Pangush wantsush msas tuwap mzeezarangiya.* 6:4 Apanll wanichu anu 15.8 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.5 Anoo paranguri, nuwsha, Sitatstee. Nishuripa tsipachina, watam kchipti Apanllee nuw pakeenawa. Kurakari wamari kasiru anoo pakeenawa. ¿Tamari nuw mantsirimshee tsiyatkuri taaki? Nuw tputspa yutaritamashpa taakina. Sitatstee, tárangina.

6 Amb táranguri, Apanllsha tiptsir sumas ashiru nuwanung mangarangiya. Kucharash masunll Apanllish wasum yáyaru, 7 nuwash kuki chka’ ashirangiya. Nuwaatssha,

Masunll k’keetsish kandanirangu,

na yutaritshishireetsish ichingaru tachingarangiya.

Apanll shiyaa yutaritshishireetsish zurampatari mbizayanlliya,

nuwaa tárangiya. 8 Tárangu, Apanllsha waana tsiyatku kímarangu, nuwaa tárangiya.

¿Chakaatseeja nuw zangankachee?

¿Chakaatseeja nuwaa kuki kamanipaneem ínachee?

tárangu, nuwsha,

Apaa, nuwaa kamanipaneem ínayarush, zanganingandama,

tárangina. 9 Apanllsha,

Nuw shiyaa zanganchinllpa.

Naayarush, tputsi yutaritaa Israelchichee kamanishini. Apanll ateeja, tángcha.

Nuwaa kuki zapantaa mazinakus,

ashiritaa nda mangoonaksa.

Nuw kizpur istaktaati, anoo pakitaateesa,

nduntam mangeetsis p’tsichima.

10 Siyaa mangeetsis tamiroosinlltakchuri,

kitseetstamtis tamirkachuri,

kcheetstamtis kámanakchuri,

siysa ¿tamareeja mangoonchis?

¿Antaati mazinacheezis?

¿Nitaati pangcheezis? Ndambaree.

Mangoontapa, siyaa aturi,

nda siyaa yaramaam zurampatari zandkina.* 6:10 Yuwaa nish átu anootstam Matiwa 13.14-15; Márkosa 4.12; Lukasa 8.10; Wanga 12.40; Tayaspatampani 28.26-27 tayusima kamankiya.

Apanll átcha tángcha, tárangiya nuwaatsi. 11 Nuwsha, Apaa, ¿ashinooja amb ashchinllina? táranguri, Apanllsha,

Anoo tputs izuuru kachiykachuri,

pakchimarisha katuchkachu,

anootsimsha ayam zapish yusur tputsireetsi chinachima.

Israelchichee yaktarini izuuru pátangachinllinaya.

Ashkatssin, tputs ndunichparee.

Pangush minamtiyam tputs nda taachinllinaya.

Mázarish mangu kuree ashtachinllinaya.

12 Nuw anoo tputs arap minup tsap tuzanganeekchuri,

Utaáchchish watsapun tputs izuuru ndunichiya.

13 Wandaya chungaa arangeem tputs minam taarinaariya,

anootstam kapeetchima.

Yasinaa washitanee tuwayaruch,

izuuru kapeetkachuch,

Puchimsha pshkoorutar ashtaru ashtachiya.

Itaru, xixpurootspaz ashiru tputsireemi yusur katuchimaa wayachima.

Annaa tputs nuwaa kuki mazinachinllinaya.

Anush tputsireetsi yusur chinachima,

tárangiya Apanlli nuwaatsi.

Ashirucha, Apanll nuwaa Israelchichee tputsee kamanimaam nuwaa zanganirangiya.

7

Nuw Isáysi kurakaa Ajasa Apanllee kuk ichtakachuri kamanirangina

1 Síriyshuch kurak, Resín Israelshuchpat urkar tsiyatarangu, Zuwaa Pékaa, Irusarinshuchpat warateeni. Yamari kasiyeeruni, kasayani, tárangitaatssin, xapooranganaya. Anpur kurak Ajas Irusarinshuchee ksutarangiya. Ajas watacha Jotamarini wipa. 2 Síriyshuch urkar tsiyatssipanee tputs Ajasap zanganirangu, kusarangiya. Iy Síriyshuchini Efrayinchichpa amikurtaranguni, siyapa waratamaam zandkiniya, tárangiya. Ajassha anoo k’kuz mazinarangu, kapung punirangu, kizpur kambustaku yasin shpu shpu shitangat ashtaru, ashiru kizpur puniku, ta ta shitar ashirangiya. Sitatstee. ¿Tamachina? tárangiya.

3 Itaru, Apanllsha nuwaa tsiyatarangu, Isáysaa, shiy iparpatish, Sear-yasubpa ipuneerush, kurakap Ajasap napashincha. Ajas tsap kpimash kung tashtap taariya. Ngootsip yap chirikoo káchakana amb naangcha. Ajasaa anush chamayangayarush, nuwaa kuki kamaningcha.

4 Papcha, ichee, kurak Resínpa, min Pékpa amikurtarangitaatssin, anoo tputsi punirinllpa. Itaru, shiynaa kizpurtangcha.

Kizpuritaa tsiyantaksin, itaru mangu ashtachinllinaya.

Sumas mangu mzeetar ashtaru ashtachinllinaya.

Kurak Resín wamkurpat kurakpat Pékpa mangu nllur tamaparee ashirusin taakanaya.

5 Síriyshuch Efrayinshuchpat washunand shiyaa kiyung yachamaam zandkanaya.

Uwshtisin shiyaa táranganaya:

6 Pza, Utaáchchish watsapun pshtuyaruni, tputsee tpuxtayaruni,

iyamari kasiyaruni, kasayani.

Sheeruni, Tabeelarineetsi wip kurakaam ínayani, táranganaya.

7 Itaru atitaatssin, Apanllsha:

¡Ayamtaati ashtachazinllinaja! atiya. Mazinangcha. Resín yaktarini

Damásokcha, Síriyash tsap taariya.

8 Pék yaktarini Samariycha, Efrayinash tsap taaritamta.

Itaru, nimun 75 masach tushiykchu,

Efrayinshuch tputs izuuru tsípachinllinaya.

Siysa Utaáchchis ndunnaa sambaytakus, an

tputs siyaa nda izuuru kachingkachinllinaya.

Ashiriya, paptsa. Punirustarintspa, Apanll átcha,

nuw siyaa atina.

Ashirucha, Apanllee kuk zurampatari mazinangtsa, nuw atashina.

Nuw Ajaspa yusur tsiyataranguri, Emanowelaa kamanirangina

10 Apanllsha Taarashipani yusur tsiyatssee Ajasaam kamachtarangiya. 11 Shiysha, Ajasaa, Apanllee, Tsapush wantsush wizpurirish yámandanda, tángcha. Wandaya anoo nda zandkush, kanindash íwar yámandanda, tángcha, waa kuk zurampatari yasamaama, tárangina. 12 Ajassha, Nduni. Apanllee nguti mashcheezi, ndambari. Watsta, tárangiya. 13 Tárayaru, nuwsha:

Dapiyarinchichis ichingarus mazinangtsa.

Siy ngutis tputsee kuk ngataksa. Ngatkus, ¿mayaamsha

Apanllee kuk tuxaraksa?

14 Itaru, siy nduntaa Apanllee Wizpurirish yámandanda, átus,

ashiritaa waana Apanll siyaa yámandachiya.

Apanll kuk zuramaritcha, tátssa.

Mazinangtsa. Kiz kamasin mireeyaru, kamuz tatsipchiya.

Tatsipkachu, Emanowelaa yásamachiya, watam Apanll iyapa taakuwa,* 7:14 Yuwaa nish átu anootstam Matiwa 1.23 kamankiya. táchiya.

15 Nllur ndaturi putsisaru, wand mangsharit taaku,

kesoa kindurpa katungchiya.

16 Itaru, ndaturi yutaritshishee kasaru, misha ndaturi

wanasirimshee chinaru,

anush Efrayinshuch tputs urkarpatari ndunichiya.

Síriyshuchsha tputs urkarpataritam tsípchitamparee.

Watsapunsha mangu kurimunaziri taachiya.

17 Itaru, Apanll shiyaatstam, tputsiriptartis, iparpatatamtis wanichiya.

Waneeshshee sirútama nduntaa ashiru nda patarus, waneeshimun kiyung kachiyatssa. Apanll

Efrayinshuchee, misha Síriyshucheetstam waneekchu, itaru siyaatsinaa ningattam wanichiya.

Asiriyshuch tputs zapan kuschinllinaya.

18 Apanll Ijiptomand arap tputsee kungumand aship yáyanll zanganchiya.

Asiriyshuchsha tputs aship zan kuschinllinaya.

19 Kuskatssin, tsapunshis shuneeru pshtuchinllinaya.

Wazanganash taachinllinaya.

Patumbchish wach, misha kpashtam, misha kung wanasirimshishtam taachinllinaya.

20 Apanll shiyaa ashkachu,

Asiriyshuch kurak wachinpatari siyaa kiyung yachachinllinaya.

Kung Eufratisamand kuskatssin, siyaa ipazamaam

suseetsis, mucheetstamtis, tandacheetstamtis puris kumachinllinaya.

21 Shiyachich tputs kapung mariz kayatchinllinaya. Tputssha minamari wakar, opeejpatari tsimbunandari chinuku, 22 ¿tamareeja mimir zapaneekchu, wayayaru, kesoa katungchis? Yuw tputs katuchim taaru, ¿antaati an keso kindurpat katungchazinllinaja? Watam iwariz kapung maringachuwa.

23 Mzarshis mangu kpanandari taachiya. Anush sirú mzarshis kizarunaa zapan milo yanungarangsa. ¿Kurik mbammash wanipaja mil taaranga? Itaru, natunaa karutanandarisha taachiya. 24 Kapanandarisha mzarshis yambutachiya. Anush pshtuyarush, k’chirpunguriptish napamaam waritariya. 25 Kizpur punikus, m’chitariptis ndusha puyamaam waritatssa, watam anush wakar opeejpatari mangu xitangat ashchinllinawa, nuw siyaa tina.

Ashiriya, paptsa. Yuwash Emanowel kuskachu, anush siy kiyung kachiyatssa, nuw siyaa atina.

8

Apanll Asiriyashchee wanimpaneem wayarangiya

1 Apanll Taarashipani nuwaa, Shiy Isáysaa, patumbchee yáyarush, anush, Maher-salal-hasbasa átush yandangcha. 2 Anoo yandayarush, tputsee kamanipaneem nachungangcha, tárangiya. Nuwsha tputsee nachungaranguri, Uriyasa, misha Sakáriyas, Jeberikiyasarini wipa nuw parangina.

3 Anumunsha, izanllpati maaranguri, izanlli nlluraa mireeyaru, kamuzaa iparinarangiya. Izanlli Apanllee kamanimapanitamcha. Apanllsha nuwaa, Ipareetsish Maher-salal-hasbas ísamangcha. 4 Ndatuma iparish, Apaa, misha Ataa, táru, arapich tputs Síriypat, misha Efrayinpatatam waratchinllinaya. Yaktaa Damáskoo, misha Samariyaatstam kasikchusin, pangoo ichingaru kapeeteersin, maachiritaa izuuru yachinllinaya. Urkireetstam ichingchinllinaya, Apanll nuwaa tárangiya. 5 Yusur Taarashipan nuwaa tsiyatarangu, tárangiya.

6 Siyaam Utaáshucheemis, Sitatstee, atina.

Kung Silowepaz ashirus apinll naantar ashkus taaksa.

Siy Resínaa, misha Pékaatstam punirangus, Asiriyshuchpa amikurtarangsa.

7 Yuwamand siy Asiriyshuchpa tputs amikurtarangis anumand,

Apanll siyaa waneekchu, kung Eufratis ashiru kumbiyaru,

siyaa kizpur zaw ashtachiya.

Asiriyshuch urkar wasundururpat zapan siyash kuskatssin, siyaa uru kasichinllinaya. Kung wingoo putaru sheersin,

tsapuruneetsis izuuru itutschinllinaya.

8 Kungpaz ashiru kumbiyaru, Utaáshuchee watsapun izuuru puchiya.

Tputsee wayarpunumun tutsipchiya. Ashkachu, kiyung kachiychinllinaya.

Yunganpaz ashiru wazitpungichpat

tsapuneetsis izuuru yambutakpaz ashchiya.

Asiriyshuch tputs ashikpaz sheeru, izuuru siyaa kasichinllinaya.

Emanowel iyash taaktaa, ashchinllinaya.

9 Aparich kurak ateeja. Shaniyeerus, nuwaa kuki mazinangtsa.

Mazinakchus, kizpur puningtsa.

Maachee tapazpanee zapantaa xanatarus,

ashiritaa siyaa tpuxtachintsa.

10 Mangishis kapungtaa chinakus,

izuuru xapoochpasa.

Piy sheeruni, kasichinipa, atitaatis,

itaru izuuru pinasatssa.

Pinasakitaatis, itaru watam Emanowel iyapa taakuwa;

iyaa kapung istakuwa, siy uru taachpasa,

Apanll nuwaa tárangiya.

Ashiriya, punirintspa, nuw Isáysi siyaa atashina, watam Apanll iyaa ksutkuwa.

¿Mayaamaja tputsee punichich? Apanlleetsimari punimaam waritakcha

11 Apanllsha Taarashipan kuweetsi kizpur patsisayaru, Utaáchchish tputs tchitinllpa; an tamaparee ashiru chinarinllpa, nuwaa tárangiya. 12 Piyartach tputs, Amikurtayani, atitaatssin, itaru siysa Utaáchchis anoo chinarintspa. Tputs nllitarit kizpur puniktaateesinaya, itaru siynaa punirintspa. 13 Apanlleetsimari puningtsa, watam wamari kizpur taakuwa. Apanlleetsimari chinangtsa, nuw siyaa atashina. Apanll chiyaa napku, ¿chakaja tasasach?* 8:13 1 Pitoru 3.14-15 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.14 Watam Apanll siyaa ksutkuwa. Itaru, Apanllimunari xarashish taariya. Xarakchus, izuuru pantsaksa. Siy Utaáchchis, misha Efrayinshuchitamtis Apanllimun patumbchimunpaz ashiru xarakus, pantsaksa. Ashkus, Irusarinshuchtam ashpari pantsachinllinaya. 15 ¿Tputs wanipaja pantsaksin, tsipakana?

Ashirucha, Apanlleetsimari punimaam waritakiya, nuw Isáysi siyaa atashina.

Nuw Isáysi nuwaanaatsi ipunshi waneerangina

16 Nuw ipunsheetsi tárangina. Siy nuwaa kuki mbizarintspa.

Nuw siyaa waneekuri,

siysa zurampatari payungtsa.

Izuuru mangishis pshtangtsa.

17 Apanll Taarashipan

Akoparinchichee tputs tsiyantarangu, uwshtisin Apanllee kuk payumaam pinasaranganaya.

Ashiritaa, nuw urutamari Apanllimun mangi tatkina.

Apanllee, Shiy nuwaa istangasindama, tárangina.

18 Taarashipan nuwaa ipusarangiya Israelchichee mangoo p’tsimaama.

Apanll nuwaa ipari wayarangiya Irusarinshuchee tpuxtamaama.* 8:18 Yuwaa nish átu anootstam Utaáshucheema 2.13 tayusima kamankiya.

Waana kizpureeru, Siyonamand nuwaa ashirangiya.

19 Itaru, ayam Israelchichisha tputs siyaa táchinlliniya.

Kanizee mashangtsa.

Wázirir wee wee tákchusin,

Siyaa istachparee.

¿Watam yaana anoo apanlliriniwa?

Uru chiy tputsich kchit taakuch, kanizee mashamaam chinakaniya wasina yasamaama.

20 tputs siyaa táchinllinaya. Ashiriya,

nuw siyaa atina. ¿Antaati nguti áti? nda. Siyaa zurampatari uru táchapsiniya.

Atitaatssin, itaru anoo mazinarintspa, watam mangshari ashiru atanawa.

21 Yuw tputs atana an kiyung kachiychinllinaya.

Mariz kapung kayatkusin,

mangu piyari xitangat ashchinllinaya.

Marizimun watsiyun kizpur musáchinllinaya.

Urkaree kapeetamaam zandchinllinaya.

Waanaatsisha apanllirini yutaritaam ínachinllinaya.

Kanindapsha nachayarusin,

22 tsapush napkusin,

mantsirimsheetsimari pangchinllinaya.

Tputsee kiyung yachaksin, Ay átangatkana,

anootsim mazinachinllinaya. Ashkusin,

ichingaru mantsirish tunimash taachinllinaya.

9

1 An tputs kiyung kachiykitaa taaksin,

kamungumaam wanindaja,

nuw siyaa waneekuri, ipunsheetsis atina.

Ashirucha, nuwaa kuki mazinangtsa; mbizarintspa, atashina.

Ayam zapish Apanll ipusamarini kuskachu, mapiyshapsinaya tputs taachinllinaya

Ichtaru Apanll Galileyshuchee tputs kiyung yacharangiya. Uwshtisin arapich tputs Sabulónush, misha Neftaliyash watsapun taaranganaya. Ortagamand wing káyaruch, zar puku amb naayaruch, maramun wing kusachchi. Sirútamasa Apanll anoo tputsee kiyung yacharangitaa, itaru zapshinaa kizpur wanasireemsha ínachiya. Anoo nuwsha Isáysi kamankuri atashina.

2 Siyaa Galileyshuchee tputsis tina:

Tapshutaa taakus, kiyungtaa kachiykus,

itaru zapshinaa ’sinee kizpur pangatssa.

’Sinsha siyash kuskachu,

siyaa tuwasinichiya.

Ndusha yutaritshishush tunimushpaz ashirus taatssa.* 9:2 Yuwaa nish átu anootstam Matiwa 4.16; misha Lukasa 1.79 kamankiya.

3 ¡Apaa, shiy iyaa mangeetsini ksashishsha wayarangsha!

Natunaa shiyapa taakurini,

shiyaa tasaseeruni, kisshapa taachiniya.

Tputs katungtsee zapan pusaksin,

tputs maachee zapan mangu pana, pana ashkana,

ashikpaz ashkuni, mangini ksachshapariniya.

4 Watam tputs iyaa tamuchchurtarangusin, itaru

shiysha, Watsta táyarush, iyaa itutsirangshawa.

Shiyamari izuuru tputsee kasirangush,

Madiyanshuchee kasirangish ashirangtamsha.

5 Wasundaruree wasapturi itutseerush,

misha wamaree kuras ixataru,

anoo ichingaru sumasish kapeetachpasha.

6 Waana Apanll iyaam nlluraa wayarangiya.

Nllursha nllurtakachu, kanungeeru,

kizpur kurakaam kinachshaparee.

Kurakaa ichingaru wamari kasichiya.* 9:6 Matiwa 27.28-29; Wanga 19.2-3 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

Nlluraa Apanllee ipusamarini ísamachinllinaya.

An nllur kizpur mangoozee p’tsimpancha.

Apanlliritcha wamari kasiriya.

Apanll Taarashipancha. Apanll urutamarit mapiymash

mangoozee panakiya, nlluraa táchinllinaya.

7 Uwsha nllur kurakaam kinayaru, Dapiyarinish zamuchiya.

Tsapurunashuchee tputsi ztaru ksutchiya.

Urutamari tputsee tatsamooru napchiya.

Yutaritshishpanee waneeyaru, wanasirimshee tputsi zurampatari istachiya.

Ayamtaatiyam mapiyshish nda pastachiya.* 9:7 Lukasa 1.32-33 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

Apanll waana iyaam nlluraa wayachiya, nuw Isáysi siyaa Galileyshucheetsis atina.

14

Israelchich tputs Babiloniyshuchee urkari kizpur stachinllinaya

3 Siy Israelchichis, mazinangtsa. Apanll iyaa kizpur tapachindachiya. Ashkachu, ndusha kiyung kachiychiniya. Tputssha nduntam iyaa tumuchchurtachinlliniya. 4 Anpursha iy Babiloniyshuchee urkari stachiniya. Stakurini, yaseesshee kis yasichiniya.

5 Apanll Babiloniyshuchee urkar kapeetarangiya.

Nimun arapcheewaa tputs yusur nda kiyung yachachiya.

Yuw tputsee pakchiyam nda nayanirangu, an kurak na pastarangiya.

7 Na tsapurunasshuch tputs ichingarusin mapiyrshapsinaya taachinllinaya.

Mang’ kis yasiyastar ashchinllinaya.

8 Shiy Babiloniyshuchish kurakish na tsiparangush, Libanshuchee wárpanari nda

tuwakush, karipansha

ksatam taachiya. Apanll shiyaa

Babiloniyshucheetsish kurakish na waneerangiya.

¿Antaati shiy karipanaa na yusur tuwakush kiyung yachacheezish? Ndambari.

9 Kanizpitam naatarangush, amb kaniz shiyaa paksin, zamangachinllinaya.

Maamaartaatssin, támeersin,

shiyaa paksin, shitungartakanaya.

Kaniz urkareew ashparit uxinashee kasayarusin,

shiyaa chamayangakanaya.

10 Shiyaa chamayangayarusin, atanaya:

Na shiy wizpurirish nduneerangu,

ningeem kanizshutam kusarangsha.

Iy tsiparangini, shiy ashiritamtish tsiparangsha.

11 Ngutish ungareem taarangush, itaru natunaa mantsirishtam taakamatsha.

Mangish kis kitarpa michitarangush,

natsha mbich shiyaa nutseetsish katungkana.

¿Tamaysha shiy kizpuritaatish ashirangsha?

kaniz staksin atanaya shiyaatsi.

12 Babiloniyshucheetsish kurakish, nuw shiyaa atashina.

Kizpuritaa taarangush, shiyamari tsapurunasshchee kasirangsha.

¿Tamaysha shiy kanindash kizpuritaa taarangush,

natsha tsapush pantsarangsha?* 14:12 Apanll wanichu anu 9.1 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

Shiy, Nuw Apanll tamaparee ashiruri kizpur taakina, tárangitaatish,

itaru natsha pantsatataraa ashirangsha.

13 Itaru, shiy tárangimandish:

Nuwamari kanindap káreeruri,

anush tsirari mbam wayayaruri, anumun nuw kuxinxinaw ashtachima.

Amb ashkachuri, Apanll tínamarini, tsangachtam ichingaru tsapush taachinllinaya.

Machimun apanlleeruri, Apanllpa ipuneeruri, taachina.

14 Msasee arang káreeruri,

Apanllpaz ashiruri kizpur kurakaam kinachima,

tárangsha.

15 Itaru, na ¿tamasha ashirangsha?

Waj, Apanll shiyaa tsapush kapeetarangu,

marush wantsushpaz ashiru yangakataraa ashirangush,

kanizshutam taaksha.* 14:15 Matiwa 11.23; Lukasa 10.15 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

16 Tputs shiyaa atusin,

mangu napataranll ashkanaya.

Pakchusin, shiyaa atanaya:

¿Chak in ashtar?

¿Ndusha yuw tputs tsapurunasee tpuxtarangu an?

¿Ndusha tapazpan taarangu,

wamarisha kasirangu, nda an?

17 Sirú yaktaa kapeetarangush,

tsapunandari taarangu,

Tputsee tumanarangush, tashitungamaam nda zandarangish.

¿Antaati shiy wattish? Ndambaree.

Itaru na ¿tamaru taaka?

Tputs shiyaa atanaya.

Nuw shiyaa Israelshucheetsis Babiloniyshuchee urkari kizpur stakus tángtsa tina.

25

Apanll tsapurunasshuchee tputs ztaru shambatamaama yambichiya

6 Apanll wamari kasiru,

nish Irusarinush shambatshisheem wayachiya.

Ztaru tputsee tsapurunasshuchi katungamaam yambichiya.

Anush katungats kizpur wanasir wayachiya.

Tputs kisshapari katungchinllinaya.

Katungkusin, ksatam vinoo waachinllinaya.

7 Anush Apanll kizpur istakachu,

ksushish ndunshapari taachchi.

Ayamtaati tputs mang’ nda mantsachinllinaya.

8 Tputssha ndusha tsipachinllinaya.* 25:8-9 1 Koríndshucheema 15.26, 54 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

Suris nduntam taachiya.* 25:8-9 Apanll wanichu anu 7.17; 21.4 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

Apanllee tiptsir nduntam pazichinllinaya.

¿Chakaja mantsiri tsiyatach?

Anush tputs mang’ kis taachinllinaya.

Tputs anoo tsiyatkusin,

In watacha iy Aparini.

Waamun mangini taturanguni,

iyaa kizpur tapachindarangiya.

Ashirucha, mangini kis, ¡Jay, jay táyani! atashina.

Watam Apanll iyaa tapachindaranguwa,

tputs táchpasinaya.

Apanll zurampatari ashtachiya, watam waana ashtachima táranguwa, nuw Isáysi siyaa atina.

32

Kurak wanasirimish Apanllee tiptsiri ksutchiya

1 Nuw Isáysi arangeem Apanllee kuk kamankina.

Yuwash waritakchu anush, kurak wanasirimash nuwaa tputsiri ksutchiya.

Kuraka wipunashpatari wanasirinandari ksutchiya.

Tputsee ichingaru tatsamooru napchiya.

2 Tputs kiyung kachiykana, anoo tapachindachiya.

Undararsha, Pachapani atitaatssin,

kuraksha tiptsiree tapachindachiya.

Mantsirimish tushiykchu, uwsha istachiya.

Waanpatatin shuchimaam ndunshaparee chinachinllinaya.

3 Kuraksha uru wanasir napchiya.

Tiptsirsha, Papcha. Tputs nuwaa kiyung yachakachpa, tákchusin,

kuraksha mazinakchu, wanasir istachiya.

4 Mang’ putitiri, itsinsaru chinachiya.

Zurampatari tsiyatchiya.

5 Yuw tputs yutaritshishpan taakana, misha tputsee kiyung yachakana anoo,

ndusha kurak kis napchiya.

6 An tputs yutaritcha.

Watam tsiyatkusin, mantsir tsiyatkanawa.

Tputsee kiyung yachamaam chinakanaya.

Tputsee pachamaam zandkanaya.

Tputs mariz kayatkana, anoo

¿nitaati pakchiyam nayanikazinllinaja?

Katungtsee nda panakanaya: waamaamtam nda yáskanaya.

Mishat, ¿Antaati yuwaa nuw ngichki anoo Apanll yasakeeja? atanaya.

7 An tputs kizpur ngichimapancha.

Mangush chinachintar ashkusin,

tputsee kiyung yachamaam chinakanaya.

Pukiree tputs nduntam pakchiyam istakanaya.

Kiyung kachiykana anoo nda nayanikanaya.

8 Itaru, wanasirimashsha tputs nda ashkanaya.

Wanasirimsheetsimari chinakanaya.

Tputsee itsinsaru napkanaya.

Anumun mangich tatkuch, ndusha chiyaa tamapingachiya.

Mishat, nuw kizaatstamtis arangeem waneekina.

9 Nuw siyaa kizaatsis waneekuri, atashina, Mazinangandama.

¿Mayaamsa kizis siy piyari chinaksa?

Siy naturi mapiyrus taaksa.

Kaapa nuwaa kuki mazinangtsa.

10 Iyaam ichingaru wanasircha, átpasa.

Itaru, nuw siyaa atashina:

Nduma in masach tushiyru,

kizpur punikus, nutsis ta ta ashitssa.

Watam marizimun tsipatssawa.

Waamaamtam ndunarichuwa.

11 Mangoonpana aturi, siyaa tsiyatssee tayuschima.

¿Mayaamsa piyari chinaksa?

Siy naturi mapiyrus taaksa.

Itaru, zapish kizpur punikus, nutsis ta ta ashitssa.

Punikus, kamareetsis wanasirimshee kasayarus,

chirik’ kamartatssa.

12 Kchishis suris xuwat xuwat ashkachus,

yuwaa áti anoo pangatssa.

Mzareetsis, tirikootstam, kizarunaatstam,

13 pangeetstamtis, anoo ichingaru kapeetamaw pangatssa.

¿Waninll anumun mangis kis taarangsawa?

Itaru, nimun an ichingaru karutamunaam kinachiya.

14 Yaktash Irusarinush yuwash nuw taarangi anush tputs tatsitaritaa taarangu,

itaru, nimun uru kurimunazshapari taachiya.

Kurak pang’ kurimunaztam taachiya.

Sundar ksutamapan kuree ashchiya.

Irusarin izuuru kurimunazkachu, burr kayustan anush kis taachinllinaya.

Mangu pastoomarisha kinachiya,

nuw siyaa kizaatsis atina.

15 Itaru, Apanllsha iyaa istakchu, waana wani wizpuriri zangankachu, iyaa istachiya.

Waana wizpuripa tsapoo puz mzareemani kizpur wanasireemashat panachiya.

Sin ndusha pishtaku, yuwariz kisshapa kanungchiya.

16 Tputssha waanpatatin kis taaksin, waanpatatin ndusha kiyung yachachinllinaya.

Israelshuch tputs ashpari kis taachinllinaya.

17 Kurak tputsee tatsamooru napkusin,

uru mapiyrsin taachinllinaya.

18 Nuw tputsiri waanpatatin, Zuraktishcha tákchusin,

anumun mangich tatuchpachi.

19 Sis kizpur pantsatkachu, mangin yurangakchu,

Irusarin yusur yurangakchitaa,

20 ashiritaa, kis taatssa.

Mzareemis sin ndusha pishtachiya.

Chineemis pasut izapaneekchu,

chinshitish kis taachinllinaya,

Apanll nuwaa tárangiya.

Ashirucha, mangis mantsarintspa. Kurak wanasirimish kuskachu, Apanllee tiptsiri uru ksutchiya, nuw siyaa atashina.

40

Apanll Irusarinshuchee mangoo tusichimaam k’kuz wanasirimash tsiyatarangiya

1 Apanll waana ateeja:

Israelchichee mangoo tusichimaam wanasir tsiyatangtsa.

2 Nayanimpatari Irusarinshuchee tsiyatangtsa.

Sirú m’chachumuntaa taarangsin, na tushiyanlliya.

Yuwamand yutarit taarangana anumand túmshir tuwaparanganaya.

Nuw Apanlli Israelchichee waneekuri,

kuwipti pzkoorangina.

Yutaritshishimand wappari kiyung yacharangina.* 40:2 Apanll wanichu anu 18.6 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

3 Wanimaam na iwaparanguri,

natunaa tputs tayaspatakchu anoo kisshapari mazinachinllinaya.

Mazinangtsa. Na kurak kizpur naanllpa.

Tsap puzaa ngootseem wanasir yarangtsa.

Ngootsee itsinsaru tuwitangtsa.

Apanlleem yarangtsa, watam kuschuwa.* 40:3 Yuwaa nish átu anootstam Matiwa 3.3, misha Márkosa 1.3, misha Lukasa 3.4-5, misha Wanga 1.23 kamankiya.

4 Wazawaa tupareerus,

machee kapeeteerus, itsinsaru tuwitangtsa.

Yuwaa machtaru anoo watandsaam ínayarus ksangtsa.

5 Apanlleem ashikpaz shingtsa mangeetsis yaramaama.

Yutaritshishireetsis kapeeteerus mangeetsis Apanlleem yarangtsa.

Ashkachus, Apanllsha Taarashipan kizpur wanasir napchintsa.

Ztaru tputs tsapurunasush Apanllee pangchinllinaya.* 40:5 Wanga 1.14 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

¿Antaati ngichkeezi áti? nda.

Watam waana Apanll nuwaa kamanku táranguwa.

6 K’kuz íwarimand kímarangu, nuwaa, Kizpur tsiyatangi, tárangiya.

Nuwsha, Kizpur tsiyatkuri, ¿ameecheezi? tárangina.

Uwsha, Tputs ichingarusin chirichir tamapari ashiru taakanaya.

Wanuts chap ashiru musásimashcha.

7 Waana Apanll chirichirimun tapus ashkachu,

chirichirsha mawirutaraa sheeru,

chap kurustariya.

Tputs ashiritamcha; chirichir tamaparee ashiru nda kizpur taakanaya.

8 Tputs chappaz ashiru mawiruyaru kuruschiya.

Itaru, Apanll kuk urutamari taachiya.

Uw kuk ayamtaatiya pastacheeja, ndambaree.* 40:8 Sandeeku 1.10-11 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta; Yuwaa nish átu anootstam 1 Pitoru 1.24-25 tayusima kamankiya.

Apanll waana nuwaa tárangiya.

9 Siy Siyonshuchis, mazinangtsa.

Machimun íwar káreerus,

anush kizpur tsiyateerus,

Utaáchich tputs ichingaru mazinaksin, anoo kamaningtsa.

Tsiyatsis kizpur wanasir kamaningtsa.

Siy Irusarinshuchis, ¿mayaamaja punirpatis tsiyatchis?

Wanasiriri nuwaa kuki kamaningtsa.

Napangtsa. Neewa. Apanll kuseenlltanda, tángtsa.

10 Apanll kizpureeru, tapachindamaam kusarangiya.

Undararee wamari kasiyaru,

waanaatsisha tiptsir itutseeru, ksutkiya.

11 Chinuzpan ashiru tiptsiree wanasir ksutkiya.

Tputs opeejaa wip chipayaru, mangumunari chipaypaytar ashku wanasir ksutkiya.

Opeej wipaa kaneeschiri tatsipkachu,

wanasir ksutaru,

ashiru Apanll iyaa Israelchicheetsini ksutchiya,

waana Apanll siyaa tárangiya.

Nuw siyaa, ¡Apanll tamara! átana

12 ¿Chakaja musá kapungumashi, maree uwpatari táchich?

¿Chakaja kanindaatstam táchich?

¿Antaati kuwiptich tách tách ashkuch yasacheezich?

¿Chak mazachee tsaparunasush ichingaru táchka?

¿Chakaja machee íwar itsireeru kayxuyach?

13 ¿Chakaja Apanllee, Shiy ngichiktishcha, tách?

¿Chakaja Apanllee, Mangish pishtakcha; piy shingcha, táyach?* 40:13 Yuwaa nish átu anootstam Romshucheema 11.34, misha 1 Koríndshucheema 2.16 tayusima kamankiya.

14 ¿Antaati Apanll chiyaa, Istanda. Mangeetsi p’tseengandama, tácheeja?

¿Nitaati chiy Apanllee, Nuw shiyaa kamankachuri, shiysha tputsee mangu itsinsarush yasangcha, tácheezich?

¿Chakaja Apanllee, Piy shingcha maachee tinakush, tárang?

¿Yapeeja Apanll pshtuyaru, yasasshee kizpur yasarang?

15 Apanll kandoozeewaa kung pakich xuwat xuwat ashishtar ashtaru,

ashiru pakiya.

Mazach tamapari ashiru pakich pakiya.

Kurakaw shaniykana,

anoo mazacheetspaz ashiru kata kata ashkiya.

16 Apanlleem muchimaam ¿ndusha maachee pishtachiya?

Manginush ichingaru nachungayarush,

maachee zapantaa muchta muchta ashkuch,

Apanlleem wand pishtachiya.

Sumas zapantaa yarayaruch, Apanlleem muchkuch, nda waritachiya. Ashiritaa wand pishtachiya.

17 Tputs tsapurunasush ztaru waritarazinllinaja.

Apanlleem nda pakchiyam waritakiya.

18 Na kamaningandama.

¿Chakpataja Apanll tatsamooch?

¿Yapeeja maachee yasin tinam yáyaruch, In watacha iy Aparini, táchich?

19 Yasampan tputs ngusamb yáyaru,

maachee tinayaru,

orpa taparayaru,

yarangasheem wayat wayat sheeru,

kurikpat kateen tinayaru,* 40:19 Tayaspatampani 17.29 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

In watacha iy Aparini, mangu ngichkusin atanaya.

20 Nduntaati ashiru, yasinaa nachungayaru,

karipanaa pakeeru, tputsee kamachtakiya.

Neewa. Nuwaam Apanlliri tinanda, tákchu,

tputssha tinampan tinayaru, watseem mbam pashuchchiya, nda mangu pantsamaama.

¿Antaati an chiyaa istaku istacheeja? Nduni.

21 Mangeetsis p’tsichintspa.

¿Antaati siy nda yasarangis?

¿Antaati kitsis nda mazinarangis?

¿Ndusha zitaminaris siyaa kamanirang?

¿Tsapurunasee pakus, ndusha chinakis yuwaa Apanll waana tinarangu anootsee?

22 ¿Apanll nishooja tsapush taak?

Apanll watsirar kanindaa kánucha.

Tsapush napku, chiyaa pchichpaz ashiru pakiya.

Waana zandku, kanindaa kamis ashishisha wayakataraa ashchiya.

Watambureempaz ashisha kamiran wayakuwa.

23 Kurak kizpuritaa taaru, anoo kamiran kachingamaam taariya.

Tpachingakchu, ¿yapeeja yusur pangchich?

24 Yuwat kaneeschiri kxuneeru,

Apanllsha tapuskachu, izuuru mawirukchiya.

Kambusur ashiru kambustakachu, yasin yurangat, yurangat ashikpaz sheeru kurak tsípachinllinanaya.

25 Apanll siyaa mashkiya.

¿Chakpataja nuw waritachi?

¿Chakaja nuwapa tatsamooch?

26 Kaapa kanindap napangtsa.

Amb napeerush, ¿Chakaja kanindaa tinarang? tángtsa.

Tsangacheetstam minu piyam wayat, piyam wayat sheeru,

ichingaru an surunarangiya.

¿Antaati tsangach pantsacheeja? Nda.

Apanll waanpatari wizpur mbammari wayarangiya.

27 Ashirucha, nuw siyaa Israelchichis atashina.

¿Mayaamshtaja mangis mantsachis?

¿Mayaamsa ngutis átssa?

Apanll nuwaa mbizarangparee.

Apanll ndunpari nuwaa chinakiya.

Apanll nuwaam kapung pachindkuwa, átssa.

28 Itaru, nuw siyaa atashina.

¿Ndusha tputs siyaa tayaspatarang?

Sirútari mazinarangpasa.

Apanll Taarashipan urutamari taarangiya.

Tsapurunasee ichingaru tinarangiya.

Maacheewaatstam ichingaru wayarangiya.

¿Antaati Apanll, Kanuschimasima, tárang?

Apanll wayasash iyapat nda waritariya.

29 Tputs wizpur pishtakinaariya, anoo tuwizpurtakiya.

Wanguytakinaariya, anoo yarkachu, támkiya.

30 Tputs kanungastaa nizkanaya.

Wanuts kapungtaa taaku, itaru wand pishtakiya.

31 Itaru, tputs Taarashipanimun mang’ tatkinaariya,

wizpur ayamtaatiyam pishtacheeja.

Yunganpaz ashirusin kis naachinllinaya.

Kapungtaa iripkusin, ndusha kanusamaam zandchinllinya.

Araptaa naakchusin, uru kis naachinllinaya,

Apanll átcha, tángcha, nuwaa tárangiya.

Ashiriya, Mangoonangtsa, nuw Isáysi siyaa atina.

42

Mishat, nuw Apanllee wipunashee kamanchintspa

1 Apanll ateeja:

Napangtsa. In watacha nuw ipunshi kizpuri.* 42:1 Romshucheema 1.1 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

Nuw ipusaranguri, ksutkuri, kizpur wamun mangi kischa.* 42:1 Matiwa 3.17; 17.5; Márkosa 1.11; Lukasa 3.22; 9.35 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

Nuwaatsi kani ipunshishi tapshtuchima.

Ashkuri, uwsha tputsee mangoo ichingarootsin itsinsaru natstachiya.

2 Kizpur, Jay tácheeja.

Tsiyatku, ndusha zunganeechiya.

Yaktash nduntam tamundachiya.

3 Watsiyunpa nda taachiya.

Tputsee iwatootspaz ipusamaatsi ashiru ndusha tzayaru kapeetchiya wanimaamaya.

Nambarin achitamari tirooyaruch, kurakurtar ashtaru nuw tputsiri ndunsha ashtachiya.

Tputs kiyung kachiykana an ashikpaz ashiru, ndusha arangeem kiyung kachiychinllinaya.

Ashkachu, tatsamooru tputsee napchiya.* 42:3 Yuwaa nish átu anootstam Matiwa 12.18-20 kamankiya.

4 Tputsee mangoo itsinsar yasachima, átu,

nduntam kanusku,

nduntam sambaytachiya.

Ashkachu, tputssha ichingarusin mapiyrsin taachinllinaya.

Arapich tputs marush kung arachich taakana,

Antamsin mang’ kis ipunshireetsi kuk mazinachinllinaya,

Apanll wipunashee tárangiya.

5 Nuw Apanlli Taarashipani kanindaa tinaranguri, íwar kasarangina.

Tsapurunaseetstam tinaranguri, maacheetssha kanungkakaru wayarangitamti.

Tputseetstam kchitamaam shipush kanusarangina.* 42:5 Tayaspatampani 17.24-25 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

Nuwaana ichingaru tinarangina.

Nuw Apanlli ipunsheetsi tárangina.

6 Nuw Taarshipantana siyaa, ipunshee, ipusarangina.

Shiyaa kuwish putaranguri,

tputsee ichingaru tapachindampaneem ínarangina.

Nuw shiyaa wayarangina.

Nuw Israelchichee yasapana aturi, tárangina.

Ashkachuri, tsapurunasshuch tputs nuwaa chinachinllinaya.* 42:6 Lukasa 2.32; Tayaspatampani 13.47 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

7 Tputsee wach mchusaa yarangcha, shiyaa atina.

Putamawaa tputsee tashitungangcha.

¿Mayaamaja tapish tumanam mangu taachinllina?

8 Nuw watatana Taarashipani. Watacha nuw surina.

Nuw kizpur tputsireetsi pachindkina.

¿Antaati maacheetsi nllitaritaa, Watacha iy Aparini, támaam waritak? Nda.

¿Nitaati apanllputsee chinangtsa nuw tárangee?

Tputsee anumasheem, Watsta. Shirintspa, atinawa.

Nuwaatsimari chinangtsa, atina.

9 Nuw sirú tárangi anoo ichingaru tuminarangina.

Nat in tsiyatsis kaneesich kamankina,

anoo zurampatari tuminchima.

Ndatuma parus, wasina nuw siyaa kamankuri atashina,

Apanll tárangiya wipunasheetsi.

Ashirucha, nuw Isáysi siyaa, Apanllee mangoonangtsa, atashina.

44

Apanll Taarashipan chiyaa nda kasakiya

1 Apanll ateeja:

Siy Israelshuchis, nuwaa kuki mazinangtsa.

Siy Akoparinchichtischa.

Nuw siyaa tputsireemi ipusarangina.

2 Nuw Taarashipantana. Nuw siyaa tinarangina.

Ndatuma nllurtachus,

nuw siyaa kayatakpaz ashirangina.

Uru nuwtanda siyaa istaki.

3 Napa, nuw kungoo apusap tsap siyaam zaw ashirangina.

Amb nduntaa kung pakchiyam taarangu,

ashiritaa wayarangina.

Na siyaam iparis kapung yusur istachima.

Taárasheemis kaneesich panakuri, kisshaparee taatssa.

4 Chirichir kungumun wing kis kanungku,

misha karipan washitan wazanganamun kis kanungku,

ashikpaz ipareemis ashtachima.* 44:4 Wanga 7.37-39; Apanll wanichu anu 22.1-2 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

5 Anpursha tputs, Nuw Taarashipaneetsim chinakina, táchinllinaya.

Nllitaritsha tputs, Akoparin tamaparee Apanllimun mang’ taturangu, nuw ashkitamana, táchiya.

Nllitaritsha uwimun yandashish yandachiya.

Apanll nuwaa kasicha, yandakchu táchiya.

An tputs uru Israelaa surunchiya,

Apanll siyaa átcha.

6 Apanlli Taarashipan siyaam kurakcha.

Uru siyaa Israelchicheetsis tapachindakiya.

Wamari kasikiya.

Waana Apanll siyaa átcha.

Nuw ichtakachuri taarangina.

Nuw urutamari taaki antana.* 44:6 Apanll wanichu anu 1.17; 22.13 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

Nuw minamari Apanlltana.

Arang minamtiyam nuwapa waritarazinllinaja.

7 ¿Chakaja nuwapa tatsamooch?

¿Antaati tsiyatssee kaneesich yuw nuw nda yasari anoo kamancheeja?

¿Chak sirútamastaa nuwaa tuwacheeru,

Piyparee ashtachiya, nuwaa tách?

Tputs támaam wanindaja.

8 Nduntaa tputs ashim taaru,

anoo punirintspa.

Sambaytarintspa, nuw siyaa atashina.

Sirútari, Nuw piy ashtachima, táranginawa.

Zitaminaris nuwaa kuki mazinaranganaya.

Siy ichingarus mazinarangitamsa.

Nuwamari Apanlltana.

Nllitarit Aparis wanindaja.

Siyaa tapachindampaneem min nduncha.

Nuw minamtiyam patareezi,

Apanll waana siyaa Israelchichis áttanda.

Ashirucha, nuw Isáysi siyaa atashina.

9 Tputs apanllputsee tinakchu, anoo chinakchu, waritachazinllinaja. Apanllputseem wanasireewtaa tinayarusin, chiyaa pakchiyam nda istakanaya. Anoo ungirtakuch, mangshar ashkiya. Mirusinlltakana. Anoo stamaam waritakiya. 10 Tputs apanllputseem ngusambaa tinakchu, mangu ashkiya. ¿Antaati istamanaa istacheeja? nuw siyaa atashina.

Ashirucha, Apanlleetsimari Taarashipani chinangtsa, nuw siyaa atashina.

45

Apanll Taarashipan apanllputsee stakiya

20 Apanll ateeja:

Natu, shaniyeeni.

Israelchichis katuchimis tputsis, naani tsiyatsteeni.

Mazinangtsa. Tputs yasinaa yáyarusin,

apanllputseem tinakchusin,

shurangakataraa, kuktaraa ashkusin,

mangsharit ashirusin chinakanaya.

Apanllputsee mashimashtar ashkusin,

¿mayaamaja ashkana?

Watam nda pakchiyam istaku tapachindachuwa,

nuw siyaa atina.

21 Natu, siysat tsiyatangtsa. Kamaningandama.

Saanpatatis tsiyateerus, yasayarus, ¿amcheezis?

¿Chak yuw nuwaa tushiyru anoo wasina kamaniranga?

¿Chak sirútamasa siyaa, Piy sheenlliya, átu kamaniranga?

¿Ndusha nuw, Taarashipani, siyaa sirútari kamanirangee?

¿Antaati apanllputs, kaniz ashiru, ashimaam waritak?

Nuw minamariti siyaam Aparis taarina.

Nuwamari kasikuri, siyaa tapachindampani.

22 Ashirucha, nuwaa mashangandama.

Nuw siyaa kamiran tapachindachintspa; istachintspa.

Araptaati taakus, yambtaa tsapurunas katuktakatu ambitaa taakus,

ashiritaa nuw siyaa istachintspa.

Nuw Apanlltana. Arang min Apanll wanindaja.

23 Yuwaa nuw tárangi anoo zurampatari tuminchima.

Nuw kuraki táranguri, ¿tamareeja pinaschee?

Nuwamari kasichuri, kundarareetsis kachingchima, táranginawa.

Kasikchuri, tputs ichingurusin nuwash kuseersin,

tutunlltayarusin, nuwaa ungirtachinllinaya.

Nuwaa yasakchusin, zurampatari táchinllinaya.

24 Taarashipaniri kizpur taakiya.

Wamari ichingaru tputsee kasikiya, táchinllinaya.

Tputs nuwaa niyrkana, anoo nuwsha stachparina.

25 Israelchich tputs nuwamun kasichinllinaya.

Nuwaatsimari kis chinachinllinaya.

Watam kizpur tapachindachinawa Israelchicheetsi,

Apanll waana tárangiya.

Ashirucha, Apanllimunarisha mangis tatungsha, nuw Isáysi siyaa atashina.

49

Apanll wipunash ztaru tputsee tuwasinichiya

1 Nuw Apanll wipunashi atina:

Siy tputsis, yuwis arap arachich mar taakis anis,

yuwis tsapurunas yap katukatu amb taakis anis,

kaapa nuwaa kuki mazinangtsa.

Nduma nuw nllurtachuri,

Apanll Taarashipan nuwaa ipusarangiya.

Ataatash waxankan wand taaranguri,

Apanll nuwaa yásamarangiya.

2 Nuwaa sundaroom ínarangiya.

Nuwaa kuki m’chit wawits ashiru wayarangiya.* 49:2 Utaáshucheema 4.12 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta; yuwaa nish átu anootstam Apanll wanichu anu 1.16 tayusima kamankiya.

Nuwaa turuwpaz ashiru wayarangitamta.

Sheeru, uwpat nuwaa ksutarangu,

nuwaa purishpaz ashiru pshtarangiya.

3 Apanll waana nuwaa tárangiya:

Shiy nuwcha ipunshish.

Shiy uru nuwaa izuuru chinakush,

tputsirshitish nuwaa kis napchinllinaya,

tárangiya.

4 Nuwsha nllitarit chinarangitaati,

ashiritaa, Apanll nuwaa anoo tárangiya.

Nuw ngutariti kiyung kachiyarangina.

Kizpur apanllpan taarangitaati,

itaru, ngutariti Apanllee chinarangina,

nuwaanitari tárangina.

Itaru, Taarashipansha waana nuwaa yasariya.

Yuwash waritaku anush Apanll nuwaa tuwapchiya,

atina.

5 Waanasha Taarashipani nuwaa kis napchiya.

Watam nuwaa tuwizpurtakuwa. Waana

nuwaa wipunasheem ínaranguwa.

Nuw aneershi waxankan taaruri,

nuwaa ipusarangiya.

Shiysha ipunshee, Nuwaa tputsiri, Israelchichee mangoo p’tseengcha.

Ashkachush, Akoparinchichsha yusur nuwaa chinachinllinaya,

tárangiya. Arang tárangitamta.

6 Nuw shiyaa kizpur chinaktana.

Arangeem nuwaa istangcha.

Nuwaa tputsireetsi, Akoparineetsini mangoo p’tseekchush,

Israelchichee katuchimarini nuwaa yusur mangoonkatssin,

anush arangeem tsapurunasshuch ztaru tputs nuwaa mangoonchinllinaya.

Nuwaa kuki tuwasineekchush,

nuwsha tputsee arapcheetstaa tapachindachima.* 49:6 Lukasa 2.32; Wanga 8.12; Tayaspatampani 26.23 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

Tsapurunas katuktakachu amb ichingarusin mazinachinllinaya,* 49:6 Tayaspatampani 13.47 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

Apanll nuwaa tárangiya.

7 Apanll Taarashipan siyaa Israelchichee itutseeru, tapachindachiya.

Siy Israelchichis tsíparangitaatis,

m’chachurtarangunts, kiyungtaa kachiyarangus,

arapich tputs siyaa natsarangitaatssin,

ashiritaa, Apanll siyaa chinaku, ateeja.

Tsapurunashuch kurak shiyaa pakchusin,

punirustakchusin, shiyaa tutunlltachinllinaya.

Nuw Apanlli Taarashipani shiyaa sirútari ipusaranguri,

natsha in yuwaa tárangi anoo shiyaam tuminkina,

Apanll nuwaa wipunashi átcha.

Waana wipunashee ashkachu, ztaru tputsee tuwasineekchiya, nuw Isáysi siyaa atina.

Yakat Irusarinaa yusur wanasiritam panguchinllinaya

8 Apanll Taarashipan ateeja:

Nat in nuw Irusarinshuchee nayanimpatari istachima.

Nuw siyaa atashina:

Nat in nuw siyaa tapachindachintspa.

Nuw siyaa kapung istachintspa.* 49:8 Yuwaa nish átu anootstam 2 Koríndshucheema 6.2 tayusima kamankiya.

Nuw siyaa tputsireemi ínarangunts,

siyaa ksutaranguri,

na siysa yusur kisshaparee taatssa.

Watam nuw siyaa itsinsar tsiyataranguri, amikurtaranginawa.

Nimunari yuwaa tsapoo mantsarangana, anoo

siysa yusur kis tarawaztatssa.

9 Nuw ipunshi tputsee putamawaa tashitungachiya.

Tputsee yuw tapish taakana anoo, Yusur kis napangtsa, táchiya.

Ipunshi tputsireetsi wanasir ksutchiya.

Katungtsee ngootsinung zapan pangchinllinaya.

Kung nduntaa sirú taarangu, ambiritaa opeejarineetsini kis martatssin, kungootstam yaschinllinaya.

10 Ipunshi tputsireetsi ksutkachu,

marizimun ndusha kiyung kachiychinllinaya;

kungoo waamaam nduntam pishtachiya.

Zar kizpurtaa zatku,

kizpurtaa ksaneeku,

ndusha kiyung kachiychinllinaya.

Amb kung zapan shitungataraa ashkachu,

anoo ipunshi tputsireetsi yámandachiya.* 49:10 Apanll wanichu anu 7.16-17 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

11 Mach kizpur íwartaa taaru,

anoo ngootsee wanasirsha tuwitchiya.

Wazawap tupareeyaru, tándsaam ínachiya. Anush kamiran tputs naachinllinaya.

12 Napangcha. Tputsiri arapiritaa taaksin,

yap zar yaku amb, yap zar puwachingaru ambtam, kizpur arap taakchusin,

nuwsha amb yamayaruri, yusur Irusarinap wayachima,

Taarashipan átcha.

13 Nuwsha, Isáysi siyaa atina:

Taarashipan waanaa tiptsiree tuwizpurtachiya.

Nayanichu, yusur kiyung kachiymaam, Watsta, táchiya.

Ashkachu, íwarpichis, mangis kis, Jay, jay tátssa.

Tsapurunasshuchtis, shambatchitamsa.

Yuwis machis taakis anis, shambatkus, Jay, jay, táchtamsa,

nuw Isáysi siyaa atashina.

Apanll ateeja;

14 Siy Siyonshuchis tárangsa.

Taarashipani iyaa kapeetarangiya.

Apanll iyaa mbizarangiya, tárangsa.

15 Itaru, ¿antaati ashirang?

¿Antaati kiz wipaa mbizatar?

¿Ashinooja kiz wipaa chinamaam mbiztar?

Kizataa wipaa mbizakitaatiya,

itaru, nuwsha Taarashipani, siyaa ayamtaatiya mbizacheezi.

16 Siyaa Israelshucheetsis suris kuwimuni yandarangina.

Siyaa taarashis uru chinakina.

17 Ashirucha, sirú pangusee pátangampani kusarangtaatssin,

natsha pangoompan tputs yusur pangoomaam zapan mikeeru kuschinllinaya.

Pátangamapan tputs sirútari suwaranganaya.

18 Ashiriya, napangtsa. Nashamangantsa.

Tputs ¿wanipamasaja Irusarinap naakchusin,

siyash musá shaniychinllina?

Nuwsha Taarashipani zurampatari atashina.

Ndunnaa k’keetsi tuminkuri, tsipachshaparina nuwaya.

Ashiriya, mazinangtsa.

Yusur kis taatssa.

Yarangasheetsis yusur yarareerus, kis yupzingambeerus, taatssa.

19 Tsapuneetsis kapeetarangitaatssin,

pangeetsis tunuparangtaatssin,

maachiritaatsis shuchirangitaatssin,

ashiritaa, siysa yusur izapaneekchus,

tsapunis tatsitkachus, tsapuneemis pishtachshaparee.

Watam kundararis arap suwasuwaranganawa.

20 Siyachich nlluranuris arap suwarangitaatssin,

yusur kitsishis tsiyatchinllina.

Iyaam tsapoonni pishtakiya.

Tsapuneemani arang wayangasindama, táchinllinaya.

21 Itaru, siysa mangishis tátssa,

¿Chak nee ipareemi panaranga?

Watam ipari ndunarimunawa.

¿Antaati nuw iparinarangee?

Nuw arapari taaranguri,

zaranlli nduntam taarangiya.

Ashiriya, ¿chak, Neewa ipareemish, nuwaa táranga?

Nuw minamariti apusap suwaruri taaranguri,

¿yapamasaja ipareemi shitungarang?

siysa Irusarinshuchis tátssa.

22 Itaru, Apanll Taarashipansha siyaa ateeja;

Nuwsha tsapurunasshuchee tputs kamachtachima.

Tputssha ichingarusin nuwaa wizpuriri pakchusin, punirustachinllinaya.

Anoo pakchusin, Israelchichee pachipeersin,

yusur watsapunish wayachinllinaya.

Kizaa nllura kuyarusin, yusur wayachinllinaya.

23 Tsapurunasshuch urkar siyaa wapareepaz ashiru ínachinllinaya.

Kurak wizanllin siyaam ksutamapaneem taachinllinaya.

Uwshtisin siyaa kapung chinaksin,

tsapush siyanung tutunlltayarusin,

tsapoo iput iput ashchinllinaya.

Ashkatssin, siysa nuwaa, Taarashipaneetsi mangoonatssa.

Tputssha nuwamun mang’ tatkusin,

Ayamtaati nuw siyaa ngichcheezi,

Apanll siyaa Irusarinshucheetsis átcha.

24 Kaapa mangishis itsinsar chinangtsa.

Kizpur kurak taaru,

¿antaati anoo maacheetsi itutsimaam waritak?

Tputspa waratkachu, kasichu, ¿tamareeja chiy watsta táchich?

Mishat, ¿antaati putamaw tputs tumaneersin shitungeecheeja?

mangeetsis p’tseekuri atashina.

25 Itaru, Apanll Taarashipansha siyaa ateeja;

Nuwsha kizpureeruri, piy ashtachintspa.

Kurak tputspa waratkachu, maachee itutskachitaatiya,

ashiritaa nuwamarisha kasikastachima.

Tputs siyaa natsakchusin, mantsiritaa tsiyatkusin,

ashiritaa, nuwsha ipareetsis tapachindachima.

26 Ashkachuri, yuw siyaa kiyung yacharangana,

ansha tputs paziksin, nuw waneekchuri, waanaatsee wanuts kamu kamu ashchinllinaya.

Waanaatstaatam ursir waakchusin, vinumunpaz ashiru karuschinllinaya.

Sheeruri, tsapurunashuch ztaru tputs nuwaa yasachinllinaya.

Paja. Apanll Taarashipan wamari Israelchichee tapachindakuwa.

Wamari Apanll Akoparinchichee itutskuwa,

táchinllinaya, tsapurunashuch tputsi, nuw Isáysi siyaa atina.

50

Saanamun yutaritshish Apanll siyaa kizpur waneerangiya

1 Apanll waana ateeja.

¿Antaati nuw siyaa Israelchicheetsis tputs kizaa kasataru, sheeruri kasarangee? Nda.

Tputs wizanllee natsaku, kapeetaru, ¿antaati nuw siyaa ashirangeezi?

Saantari nuwaa ngatarangus, nuwaa kuki nduntam mazinarangus,

nuw siyaa anumand arap kapeetarangina.

¿Nitaati nuw siyaa tputsireem muchchuri tupaxanxarangee? Nda.

¿Mayaamaja nuw siyaa tupaxanxachee?

¿Antaati nuw tputseem tumashtakinawa, kurik putapi aturi, siyaa tupaxanxapi?

Saanamandari yutaritshishiris saanaatsis tumuchchurtarangsa.

2 Nuw siyash kusaranguri, naparanguri, minamtiyam tputsee nda parangina.

Nuw siyaa kapung kuruzaranguri, minamtiyam nda ¡Maya! siy tárangsa.

Itaru, siy nuwaa, ¿Antaati Apanll iyaa istacheeja? tárangsa.

¿Nitaati Apanll kundarareetsini iyaa itutsimaam waritcheeja? tárangsa.

Nuw kizpurtana. Minamari nuw tsiyatkachuri,

musá kapungu, Puzangi tákchuri, puzataraa ashtachiya.

Kung imuritaa kamiran puzachiya.

Ashkachu, kayupichsha ichinguru tsipachinllinaya.

Kung nduneekchu, mangu kayupich tsipayarusin, kuchachinllinaya

3 Nuw kamachtakuri,

kanind kantseerpipitaraa, sheeru, sin sinakchu, tputs tsiparingaz tanuku sur xuwat xuwat ashtaru ashtachiya.

¿Chakaja nuwapa waritak?

átcha Apanllee.

Ashiriya, saanamandari yutaritshishiris Apanll siyaa waneekiya, nuw siyaa atina.

Apanllee wipunash kizpuritaa kiyung yachakusin, uru Apanllimun mang’ tatkiya

Apanll wipunash átcha:

4 Apanll Taarashipan nuwaa tayaspatarangiya.

Tayaspatarangu, tputs kizpur nizkitaa,

nuwsha apinll tsiyatkuri, mangoo isitchichina.

Zar taraseekchu, Apanll nuwaa ituyamachu,

kis támkachuri, kukoo kamiran nuw mazinakina.

5 Apanll nuwaam mangeemi putit panarangiya.

Nuw Apanllee kuk pakchiyam nda kapeetkina.

Nuw Apanllee kushtarangeezi.

6 Itaru, nuw kamiran kushtarangina, kundarari nuwaa kushi pzkoomaama.

Kundararshiti nuwaa susi xputa xputa ashiranganaya.

¿Antaati nuw ksimunarangeezi? Nuwash kachi kawachta, kawachta ashiranganaya.* 50:6 Matiwa 26.67; Márkosa 14.65 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

Nuwaa kizpuritaa yutarit tsiyatarangsin, nuwsha zamaruri mazinazinaw ashirangina.

7 Apanllimari Taarashipan nuwaam istarangiya.

Anumun nuwaa aranginasha mantsir tsiyataranganaya.

Nuw patumbichpaz ashiruri, nda pakchiyam pazirangina.

Ayamtaa Apanll nuwaa tapachindakchu, ndunshaparee pazichina.

8 Waana Apanll nuwaa tapachindachiya.

¿Chakaja nuwaa kasiku kasich? Zapishsha

nuwsha, Natunaa, kurakap nuwaa, Naani, táyarus, nuwaa yutarit tsiyatangandama, táchima.

¿Chakaja nuwaa yutarit tsiyatku tsiyatach?

Mishat, ¿chakaja nuwaa kasiku kasich?

Wandaya tputs nuwaa yutarit tsiyatamaam taarinaariya,

waani nuwaa yutarit ínachindama.

9 Apanllimari Taarashipan nuwaam istamapaneem taakiya.

Ashirucha, ¿chakaja nuwaa yutaritaam ínachinda?

Nuw kundarari tsípakchusin, zaputaru taachinllinaya.

Ndunichshaparee.

Chirik’ kucharpaz ashiru ndunichiya,* 50:9 Romshucheema 8.33-34 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

Apanll wipunash tárangiya.

Ashiriya, Apanllee wipunash kizpuritaa kiyung yachaksin, uru Apanllimun mang’ tatkiya, nuw siyaa atina.

52

Waana Apanll Irusarinshuchee itutschiya

Apanll ateeja:

1 Siyonshuchis, támangints. Kizpurtangints.

Irusarinshuchis, kamaris kizpur wanasir kamartangints.

Siy apanllpantischa. Ashiriya, shambatangints.

Arapich tputs ayamtaati siyash yusur tamundachazinllinaya.

Uwshtisin Apanllee ngatamapaniri taakanaya. Kizpur yutaritshishee chinakanaya.

2 Irusarinshuchis, chiyzangints. Tsarunaa kpitangints.

Kurakamun watsirar k’xinartangints.

Siyonshuchis kizis kamasinis siyaa tumanirangitaatssin,

ashiritaa yuwaa kayak chiparis anoo kpitangints,

Apanll siyaa Irusarinshuchis tárangiya.

3 Apanll ateeja:

Arapich tputs siyaa muchchureem putarangusin,

nuwaa itutsirangsin, nuwaamsha nda pakchiyam tuwaparanganaya.

Anumun na siyaa yanpukchuri, siyaa itutskachuri,

uwaam nduntam pakchiyam tuwapchina.

4 Napa: sirútamasa siy Ijiptop naatarangus,

anush arapich tputs tamatarparee ashiru taarangsa.

Anumunsha, Asiriyshuch tputs siyaa mangutari kiyung yacharanganaya.

5 Naachsha, ¿kamaparee arapich tputs siyaa kiyung yachachiya?

Mangutaritam yaktap Babiloniyap siyaa putayarusin, machiranganaya.

Amb kusarangus, siyaa kiyung yachakanaya.

Kurakaam ínaksin, kizpur, ¡Jay! ¡Jay! atanaya.

Ashkusin, nuwaa tutsiyuntaranganaya.

6 Yuwash zar waritakchu anush, nuwsha siyamand kisatakchuri,

siy nuw tputsiris nuwaa, Apanll Taarashipancha.

Apanll waanaatsi kuk uru payukiya, nuwaa táchpasa.

7 Tputs tsiyatssee wanasirimshee machip wayakchusin,

machshuchsha tputs anoo mazinakchusin,

mang’ shambatchinllinaya.

Watam, Apanll siyaa tapachindaranguwa.

Na ndusha siyaa m’chachurtachintsa, átcha.

Na mapiyrus taangtsa, atiya.* 52:7 Yuwaa nish átu anootstam Romshucheema 10.15 tayusima kamankiya, misha Ipísshucheema 6.15 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

Siyonshucheetsis, Apanll siyaa kurakcha, táchshaparee.

8 ¡Mazinangantsa! Sundarshat tsangampani kizpur, ¡Napangtsa!

¿Kamaparee Apanll Taarashipan waana Siyonash kuschiya? táchpasinaya.

9 Kizpur shambatangtsa. ¡Jay! ¡Jay! tángtsa.

Watam siyamari kasitssawa.

Apanll Taarashipan siyaa, waanaatsi tiptsiree nayinirangu,

kundarareetsis itutsirangiya.

Irusarinshuchis kisshapari taatssa.

Na ndushaparee siyaa m’chachurtachintsa.

Irusarinshuch pang’ ichingaru yurangarangitaa,

ashiritaa shambatangtsa.

10 Apanll Taarashipan kizpureeru,

tsapurunasshuch tputs ichingarusin wach parsin,

ichingarusin yasachpasinaya.

Waana Apanll iyaa Utaáchcheetsini tapachindachiya.

11 Ashirucha, nuw siyaa, ¡Shtungangints! Yaktash Babiloniyaa ksangtsa.

Maachee yutaritshish ptatintspa.

¡Mikintsa! Babiloniyaa izuuru ksangtsa.

¡Yutaritshishee pakchiyam chinarintspa; ptatintspa!* 52:11 2 Koríndshucheema 6.17 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

Apanllee maachirit yáyarush,

waptam Apanllip pang’ chipayarus, wayangtsa.

12 Shitungachus, suwamari suwacheezis;

apinll mapiyrus naatssa.

Watam Taarashipansha, siy Apanlliris, kizpur siyaa napchuwa,

Apanll Irusarinshuchee tárangiya.

Ashiriya, Waana Apanll Irusarinshuchee itutschiya, nuw siyaa atina.

Apanllsha wipunash kizpur kiyung kachiyeeru, anumun wamari kasichiya

Apanll ateeja:

13 Ayam nuw ipunshi ichingaru wanasir shitungchiya.

Apanll kizpur kurakaam ínachiya.

Tputs ichingarusin waa chinachinllinaya.

14 Ichtaru, nuw ipunshi kizpur kiyung kachiyarangu,

wanutsee pzkooksin, tpit tpit ashirangsin,

wachsha nda tputs ashiru parangusin,

tsapurunasshuch tputs ichingarusin kapung punirustaranganaya.

15 Itaru, natsha ashiritam, ichingarusin yusur punirustachinllinaya.

¿Tamara Apanll wipunash? táchpasinaya.

Kuraksha Apanllee wipunashi pakchusin,

mangu nda tsiyatkusin, zaputaraa ashchinllinaya.

Pakchusin, mangoonachpasinaya.

Nduntaa sirú anoo mazinamaam zandarangusin,

natsha kizpur wanasirimshee mazinachinllinaya,* 52:15 Yuwaa nish átu anootstam Romshucheema 15.21 tayusima kamankiya.

Apanll tárangiya wipunasheetsiya.

53

Itaru, nuwsha Isáysi Apanllee wipunashi siyaa kamanchintspa.

1 Kitsiptini mazinarangini, anoo kamankuri,

tputssha anoo k’kuz mangoonamaam nda zandkanaya.* 53:1 Yuwaa nish átu anootstam Romshucheema 10.16 tayusima kamankiya.

Apanllsha Taarashipan wizpuree yámandarangu,

¿chakaja anoo mangoonach?* 53:1 Yuwaa nish átu anootstam Wanga 12.38 tayusima kamankiya.

2 Apanllsha wipunash Apanllee kukoo payumpanimuncha.

Tsap puzamunpaz ashiru kxoonarangiya.

Wachsha mantsireem ínarangusin,

¿chakaja waa kis napach?

¿Antaati waa kurakaam ínacheezich? Nda.

3 Atusin, tputsshitisin Apanllee wipunash nda kis naparusin,

zurampatari ngataranganaya.

Apanllsha wipunash kizpur kiyung kachiyarangiya.

Urutari kiyung kachiyku taarangiya.

¿Antaati kis pamaam waritak? Nda.

Iy tputsini niyraranguni,

¿Antaati in waritak? táranginiya.

4 Itaru, iyamand wásuree, Ay, tárangiya.* 53:4 Matiwa 8.17 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

Iysha, Apanll waana nee tputsee waneekiya.

Waana zandarangu, kiyung yachakiya, tárangtanicha.

5 Tárangitaatini, itaru iyamand yutaritshishini kiyung kachiyarangiya.

Yuwamand iy Apanllee kuku nda payurangini anumand mangoo kayungaranganaya.

Anumunsha, Apanll iyaa yutaritshishee mapiykiya.

Yuwamand kiyung kachiyarangu, anumand iyaa wanasirimsheem wayarangiya.* 53:5 1 Pitoru 2.24 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

6 Itaru, iysha opeej tamaparee ashiruni mantsirish masaru taaranguni,* 53:6 1 Pitoru 2.25 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

yuwari yaana zandkini anuri mapiyruni yutarit taarangini.

Itaru, Taarashipansha iyamand yutaritshishirini wipunashee yutaritaam ínarangiya.

7 Kizpuritaa kiyung yacharangsin,

ashiritaa muxarpaz ashiru kamiyarangiya.

Zaputaraa ashirangiya.

Opeejaatspaz ashirusin pachamaam machtarangusin,* 53:7 Apanll wanichu anu 5.6 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

nda pakchiyam yámarangiya.

Mishat, opeejaa pur kumaksin, nda pakchiyam yamtaru ashirangiya.

8 Nda tsiyatssee yaramaam zandarangsin,

yutaritap machtaranganaya.

Minamtiyam tputs, In wanasircha.

¿Mayaamaja kiyung yachamaam zandchich? nda tárangiya.

¿Chakaja, Nee tputs yutaritaam ínarintspa, tách?

taárashee izuuru kanatsipamamari machtarangana.

Apanllimand tiptsiri yutaritshishirini pacharanganaya.* 53:8 Yuwaa nish átu anootstam Tayaspatampani 8.32-33 tayusima kamankiya.

9 Sheersin, wanutsee mapurangusin,

yutaritshishpanpa tputs washunand wayaranganaya.

Uw yutaritshishirinee ndunarimuntaa,

kuk nduntam minamtiyam tsiyatarangu,* 53:9 1 Pitoru 2.22 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

ashiritaa mangu pacharanganaya.

10 Taarashipansha waana wipunashee kiyung yachamaam zandarangiya.

Wipunashsha tputsimand yutaritshishirinee tuwapamaam waana zandarangu, ashirangiya.

Itaru, zapshinaa urutamari taachiya.

Waanaa tiptsiri yusur kis pangchiya.

Yuwamand ashirangu anumand Apanllsha tiptsir kukoo kis payuchinllinaya.

11 Apanllsha wipunash kapung kiyung kachiyaru,

anumunsha yusur támeeru, kis ’sinish taachiya.

Ashkachu, mang’ kis taachiya.

Taarashipan wipunash wanasirimshipan tputsee zapan tapachindachiya.

Watam tputsimand yutaritshish waana tuwaparanguwa.

12 Anumunsha, Apanll wipunashee kizpur kurakaam ínachiya.

Wamari kasiru, taachiya. Itaru, kurak nllitaritsha ningach taachinllinaya.

Kizpur shambatchiya.

Watam waanaatsi watsipun nda pachindaranguwa.

Yutaritshishpaneempaz ashirusin, wayaranganawa.* 53:12 Lukasa 22.37 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

Itaru, ¿mangutaja ashirang?

Watam ichingaru tputseem yutaritshishirineem tuwaparanguwa.

Apanll tputseemani ashirangiya,

Anoo nuw Isáysi Apanllee wipunashee kamankina.

54

Apanll urutari tiptsiree chinakiya

1 Siy Irusarinshuchis, kiz mipish tamaparee ashirus taarangsa.

Tputsiris ndunari; iparis ndunarpaz ashiru taarangsa.

Natunaa, kizpur shambatangtsa.

Mangis kis, Jay, jay, tángtsa.

Watam Apanll Taarashipan atuwa.

Kasamawtaa kiz wip zapan taachiya.

Wamari kasichiya yuw wazaranll taaru anootsi,* 54:1 Yuwaa nish átu anootstam Gálatasshcheema 4.27 tayusima kamankiya.

atiya.

2 Pangeetsis aranginasha yápungangtsa.

Mapiyrus pangeemis tambtatssa.

Mbamari pashuchutssa.

Maachiritish zapan anush taachiya.

3 Watam siy tputsiris zapan taachuwa.

Ningich watandaram taaksin, arangeemsha watandaram taachtamanaya.

Siyachich shitungeersin, wamari arapchee tputs kasichinllinaya.

Tputsee watsapun itutseersin, anushsha taachinllinaya.

4 Pzirintspa, watam mapiyrus taatssawa.

Minamtiyam tputs siyaa mantsir tsiyatchazinllinaja.

Siyaa tpazamaam ndunshaparee.

Sirú kiz mashind ashirus taarangus, pazirpatis taarangus,

itaru natunaa, anoo chinacheezis.

5 Tsapurunassee tinampansha siyaa chinaku,

siyaa wizanlleempaz ashiru yamayaru,

siysa anush kisa taatssa.

Uw kizpurcha. Apanll Taarashipancha.

Siyaa tapachindampancha.

Tsapurunassee zurampatari ksutkiya.

Apanlliritcha. Yuwartatam zitaminaris Israelarini chinarangu anuritamcha.

6 Siysa kiz kamasin kasam ashirus

kapung kiyung kachiyarangsa.

Itaru, Apanllsha siyaa yusur kuruzeeru,

siyaa átcha.

7 Nuw siyaa natumasaam kasarangina.

Itaru natsha, nuw siyaa kapung nayanikuri,

yusur nuwapat kis taatssa.

8 Nuw kapung tsiyantaranguri,

natumasam siyaa suwayaruri, tapishurangina.

Ashirangtaati, itaru nuw siyaa uru chinarangina.

Nuw siyaa kizpur nayanikina,

Apanll Taarashipan siyaa átcha,

watam siyaa tapachindampanawa.

9 Apanll ateeja:

Sirútama yuwapur nuw tsapurunasee kungupat waneerangi,

anpursha nuw zurampatari Nowerineetsi tárangina. Ayamtaatiya yusur kungupat nuw wanicheezi, tárangina.

Natsha nuw siyaa zurampatartatam atashina.

Ayamtaatiya yusur nuw siyaa kiyung yachacheezi.

Mishat, siyaa mantsir tsiyatcheezi.

10 Mach íwar nllitaritap naanataraa ashkachtaatiya,

tsapush pantsaktaatiya,

ashiritaa nuw siyaa uru chinachina.

Nuw siyapa amikurtaranguri,

siyaam mapiyshish uru panachintspa, táranguri,

nuwaanaatsi kuki uru tuminchima.

Nuw siyaa uru nayanikina,

Apanll Taarashipan siyaa Irusarinshuchis áttanda.

Yaktaa Irusarina yusur kaneesich panguchima, Apanll átcha

Apanll ateeja:

11 Siyaa yaktaris pangis yurangamaa.

Sin sinaku, kambusur kizpur kambustaku, pangeetsis kapeetataraa ashirangu,

siy yuwapur kiyung kachiyarangis,

anpur minamtiyam tputs siyaa istarangeeja.

Wayanut siy ashirangtaateesa, natsha nuw siyaa uru istachintspa.

Patumbichpa kawambanamashpa pangeemis panguchima.

Patumbich mbammashish chumbeepamashish pangis taatssa.

12 Torre tsangampaneemsha chumbeepamashtam pashuchchima.

Patumbichpat kurakurtaru anpat yaktareetsis tandapunuyaruri, íwar iturpichima.

Washtangashsha zar tamapari ashiru tuwasiniru taachiya.* 54:12 Apanll wanichu anu 21.18-21 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

13 Anush taakchus, nuwaana ipareetsis tayaspatachima.* 54:13 Wanga 6.45 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

Ashkachuri, anush iparshitis uru kis taachinllinaya.

14 Siysa tsiyatsis mantsirimshee itsinsaru yasakus,

kizpursha taatssa.

Ayamtaati tputs siyaa kiyung yachachazichinllinaja.

Siy ndusha punitssa.

Yutaritshishsha siyash ayamamtiyam yusur nda tushiychiya.

15 Tputs siyapa waratamaam zandkitaatiya,

nda nuwamand xarashish siyaa waratchinllinaya.

Ashiritaa, siyamari kasitssa,

Apanll siyaa átcha.

16 Napangcha. Nuwaana tputsireetsi ngusambamsheem ínarangina.

Tputs ngusambaa sumasish kizpur ksaneeyaru,

maachee ichingaru waratamaam tinakiya.

Nuwaantatam tputsee pachampaneem ínarangina.

¿Chakaja uwapat waritaku waritach?

17 Kizpuritaa taaksin,

siyaatssha kasimaam wanindaja.

Tputs siyaa yutaritaam ínaktaatssin,

ashiritaa siysa yámkus, zamaru taachinllinaya.

Tputs uru nuwaa chinakchusin,

nuwaa kuki payukchusin,

nuwsha anoo tputsee istakchuri,

urutamari wamari kasichinllinaya,

Apanll Taarashipan zurampatari siyaa átcha.

55

Apanll uru shiyaa zandkiya

Apanll shiyaa átcha.

1 Neewa. Shiy sachitkush, nuwash waangcha.* 55:1 Wanga 7.37-38; Apanll wanichu anu 21.6; 22.17 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

Kurikirish nduntaa payurush, ashiritaa, Neewa, atina.

Nuwaa mashkush, nuwsha ngutiriti istachinllpa.

Kis waangcha. Ksatam ktungangcha.

¿Antaati anumand nuw, Tuwapanda tácheezi? Ndambari.

2 ¿Mayaamaja shiy ngutish kurikee katungtsimand kucharimand kpunimand itsanchish?

¿Mayaamaja kurikingaz zapan zaree tarawuztakush,

kiyung kachiykush,

katungtseem kapungtaa kapeetkush,

ashiritaa nda tazazarush taachsha?

Nuwaa kuki kaapaniri mazinangcha.

Nuwaa mashkush, nuw shiyaa wanasir istachinllpa.

Tazazapaz ashirush, kis taatsha.

Katungtseempaz ashiru kis katungatsha.

3 Nuwaa mashkinaareesha, nuwaa kuki mazinakinaareesha,

kisshaparee taatsha,

zurampatari nuw shiyaa atashina.

Nuw shiyapa tsiyatssee yarkachuri,

shiyapa amikurtakchuri,

zurampatari nuwaanaatsi kuki tuminchima.

Amb ashkachuri, Dapiyarinimand chinakuri,

nuw kuki Dapiyarinpat tatsamchima.* 55:3 Tayaspatampani 13.34 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

4 Sirú nuw arapchee tputs, Dapiyaa napangtsa.

¿Waninll chinakinawa? tárangina.

Dapiyamand tputs ichingarusin nuwaa chinachinllinaya.

Dapiy ztaroo tputsee wamari kasiriya, táranginawa.

5 Dapiychich arapchee tputs kuruzkiya.

Nduntaa wach parangu,

nduntaa Dapiyarinichichee yasarangusin,

ashiritaa Dapiyap iripuptaraa ashchinllinaya.

Nuw Taarashipaneeruri, Israelchichee Apanllirini taakuri,

Dapiyarinchichee kizpur kurakaam ínachima,

Apanll Dapiyarinchichee átcha.

Nuwsha Isáysi siyaa atashina.

6 Mikeerus Taarashipanee nachungangtsa.

Ndatuma tsípachu, chinangtsa.

Nduma arap naachu, kuruzeerus, Apaa, tángtsa.

7 Yutaritshishpanis, yutaritshishireetsis izuuru kasayarus, Apanllee mangoonangtsa.

Kitsis mitsshartawis mantsir chinarintspa.

Apanllee yusur chinangtsa.

Ashkachinaareesa, siyaa nayinichintsa.

Siyaa mangeetsis yarchiya.

Yutaritshireetsis ichingaru mbizachiya,

watam siyaa kizpur chinakuwa,

nuw siyaa atashina.

Apanll waana ateeja:

8 Siy nuwapa chinashi nda waritaksa.

Yuwari nuw zandki, nuwsha anuri ashtachima.

Pzitamaam nuw yasareezi. ¿Antaati nuw tputseezi?

Napa: kanind kizpur tsapoo kánuruwa.

Nuwsha ashiritamti shiyaa kánuritamti.

Apanlleeruri siyaa kasirina,

Apanll siyaa átcha.

10 Sin kamaparee,

kanindap pantsakchu,

tsapush zaw shitaranllu, kachachtakchu,

maacheetsi ichingaru yanungakchu,

anootssha siysa kis katungkachpasa.* 55:10 2 Koríndshucheema 9.10 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

¿Antaati sin waptam kanindpitam kanapcheeja? Nda.

11 Nuw tsiyatkuri, sin ashiru kuki tsiyatkina.

Kuki tsiyatkuri, tputsee istakiya.

Kamachtakuri, tputssha anuritam payukanaya.

Nuw ngutariti nda tsiyatkina.

Nuwaanaatsi kuki zurampatari payukina.

Nuw Apanlli siyaa atashina.

12 Siynaa na araptaa taakus,

nuwsha siyaa tashitungakchuri,

shamangarush naatssa.

Mapiyrus pangipis kanaputssa.

Siyamari mangis kis taatssa.

Mishat, machsha íwar shambatchinllinaya;

yaseekpaz ashchinllinaya.

Uw tuwat tuwat ashikpaz ashchinllinaya.

13 Kapsha ndusha mzatsish karutachiya.

Karipan kisshapari kxunchiya.

Karipan taakchu,

simbunsha ksatam kanungchiya.

Ashkachuri, tputs ichingarusin nuwaa, Taarashipaneetsi, yasachinllinaya.

Nuwaa chinachinllinaya.

Urutamari nuwaa mangoonachshapsinaya,

Apanll Taarashipan, Zurampatari nuw siyaa zandkina, tárangiya.

56

Siy Apanlleetsimari kuk payukus, Apanllsha siyaa kis napchintsa

Apanll ateeja:

6 Arapich tputs, kandoozeew nuwaatsimari kuki payukchusin,

nuwaatsimari chinakchusin,

nuwsha tputsireemi ínachima.

Zar kanusishshee ndunnaa yankusin,

kis anush kanuskusin,

yuwaa tárangi anoo ndunnaa kapeetkusin,

7 nuwsha kis napkuri,

machip Irusarinap machchima.

Anush, nuwash pangi kis nuwapa tsiyatchinllinaya.

Mashkusin, nuwsha kis mazinachina.

Maacheetsi sumasimun muchkusin,

anoo kisshaparee nuw napchima.

Watam ztaru tputseem shaniymaam nuw pangi taaruwa.

Anush kandoozeew ichingarusin nuwaa tsiyatchinllinaya.* 56:7 Matiwa 21.13; Márkosa 11.17; Lukasa 19.46 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

8 Tputs arap pseertarangitaatssin,

nuwsha pangipi anoo tputs machchina.

Nllitaritap tputs watsapun taarangtaatssin,

nuwashsha shaniychinllinaya.

Nuw tputsireetsi Israelchichee ashchitamana.

Araptaa pseertarangusin,

nuwsha yamayaruri,

nuwashsha kis napchinllinaya,

Apanll Taarashipan siyaa tárangiya.

Ashirucha, nuw Isáysi siyaa, Apanlleetsimari kuk payukus, Apanllsha siyaa kis napchintsa, atina.

58

Zurampatari nuwaa mangoomaam piy shingcha, Apanll átcha* 58:0 Matiwa 6.16-18 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

1 Apanll Taarashipan nuwaa tárangiya.

Kizpur tsiyatangcha. Pzirinllpa.

Wakar wits tamaparee ashiru kapung zunganeengcha.

Nuwaa tputsiri waneengcha, watam yutarit taakanawa.

Akoparinchich tputs yutaritshishee kis chinakanaya.

2 Uru nuwaa mangutari chinamanaa chinakanaya.

Mishat, nuwaa yandamari mangutaritam uwish kis payukanaya.

Kamachmareetsi kizpur payupani mangu atanaya.

Nuwaa, Itsinsar iyaa Apanll yasachpa, mangu atanaya.

Nuwash pangi kis pshtukanaya, nuwapa tsiyatamaama. Itaru, mangu ashkanaya.

3 Nuwaa atanaya:

¿Mayaamaja katungtsee ngutich manguchich? ¿Watam Apanll nda chiyaa pakuwa?

¿Mayaamaja Apanlleem mangukuch, ngutich kiyung kachiychich?

¿Antaati Apanll yuwaa chiy manguchich anoo pakeeru, chiyaa chinacheeja? átssa siya.

Itaru, nuw Apanlli siyaa atina.

Zaree mangumaam nuw siyaam wayarangitaati,

itaru siysa anush zar nda wanasir taaksa.

Anush zar ngutis paxanxatangat ashiksa.

Tputsee tupatangakus, nduntam tatsamooru tuwapaksa.

4 Saanpatatis natsatangat ashkus,

waratatangat ashiksa.

Muchoo putayarus, tiyá tiyá ashkus,

mangushishsha zar nuwaa mashkus,

¿antaati siyaa kukis nuw ksaja mazinachi?

5 Mishat, Iy Apanllimand wamin kiyung kachiykini, anumand

Apanll iyaa kisparee napchiya, ngutis átus,

muchis timuchkus,

kóstaramun kxumaw tamutamur ashkus,

Piy ashkuni, zurampatari mangukaniya.

Apanll anoo pakeeru, chiyaa wanasir napchiya, átssa.

6 ¿Antaati Apanll anoo ksaja napach? Nda.

Na wanasiri anoo zurampatari kamanchintspa,

Apanll ateeja.

Tputs nduntaa yutarit taarangana, anumand siysa natsakus, tumanshishush kiyung yachatssa.

Anoo tputsi tashitungangtsa.

Tputs watumshirimand tuwapamaam pinasakana,

anoo siysa istayarus ksangtsa.

Tputs m’chachurtaku anoo itutsingtsa.

Ashkachus, siy tputsee kiyung yachamaam zurampatari kasatssa.

7 Tputs mariz kayatku anoom watungasheem panangtsa.

Pukiree tputs istakus, pangishis ishinangtsa.

Pukir watunir ndunareewa pakchus, istangtsa.

Kandoozpatatis, tunareetstaa wanasiri ishinangtsa.

8 Ashkinaareesa, zar shitungachu kizpur ’sinitaru ashiritam kizpur ’sineekus,

nuwsha siyaa kis napchintspa.

Itsinsaru taakus, tputs siyaa wanasirishaparee napachinllinaya.

Yuwaa kiyung kachiyarangis anoo izuuru pastachshaparee.

9 Nuwaatssha, Istanda tákchus, nuwsha zurampatari mazinachina.

Nuwaa kizpur kuruzkachus, nuwsha, ¿Maya? Ashiriya, istachinllpa, táchshaparina.

Siysa, Izuuru ayamtaatiya tputsee kiyung yachacheezi, tákchus,

tputsee ndunnaa mantsir tsiyatkus,

nduntam yutarit ínakus,

10 yuw tputs marizimun tsipakana anoo shaantari watungasheem mbaseerus panakchus,

yuw kiyung kachiyku anoom ngutiritis istakus,

ashkus, siysa ’sineekpaz ashirus taaksa.

Yuw saana kiyung kachiykis an ndunichshaparee.

Wazareetsiri taatssa, zar wachamuree tamaparee ashiru.

11 Nuwaana siyaa imachchintsa.

Tsap puzap taaktaateesa,

anush nuwsha siyaam katungsheemis zapan panachintsa.

Nutseetsis tuwizpurtachina.

Tatsumim tamapari ashirus wanasirshapari kis taatssa.

Kung uru zaw ashtaru, ashku siyaam pishtats ndunshaparee.

12 Siysa pangeetsis yurangamaw yusur wanasir pangutssa.

Yuwashtam zitaminaris kis taarangana anshutam taatssa.

Tputs siyaa, Tandapunumpansincha, táchinllinaya.

Mishat, In tputs pangumpansincha, siyaa táchtamanaya.

Apanll siyaa átcha.

Uru zar kanusish chinangtsa

Aparini siyaa ateeja.

13 Zar kanusissheem nuw wayaranguri,

Anush zar kanusangtsa, siyaa táranginawa.

Ashiriya, nuwaa kuki kpitintspa, atashina.

¿Mayaamaja anush zar paxanxtangat ashiksa?

Kanusisish mangis kis shambatangtsa.

Anush zar uru nuwaa chinangtsa, watam nuwaana wayaranginawa.

¿Mayaamaja anush zar tarawazureemis chinachis?

Yuwari zandkich anoo ¿mayaamaja ashtachich?

¿Antaati piy ashkus wanasireeja?

14 Zar kanusish nuwaam kanuskachinaareesa,

nuwamun kisshaparee taatssa.

Nuwsha siyaa istakachuri,

uru siyamari kasirus taatssa.

Zitaminaris Akoparini siyaam wanasir tsiyatarangu,

anoo kis pangatssa,

waana iy Aparini Taarashipan siyaa tárangiya.

60

Yakat Irusarina kizpur wanasir taachiya

Apanll siyaa Irusarinshucheetsis átcha.

1 Irusarinshuchis, chiyzangints.

Wanasirimish na taartanda.

Watam Apanll siyash kuseenlluwa.

Siyaa wanasir paku, kis napchiya.

2 Tsapurunasish ichingaru tunee ashikcha.

Piyartach tputs tapishpaz ashiru pátangtangat ashkanaya.

Itaru, Apanllsha Taarashipani siyaam tuwasineekpaz ashkiya.

Apanll wanasirimish siyash kis taachiya.

3 Arapich tputs siyaa wanasirimshee pakchusin,

siyangaz kizpur zandchinllinaya.

Urkartam ichingarusin siyap naachinllinaya.

Siy zarpaz ashiru taakchus, siyangaz zandachpasinaya.* 60:3 Apanll wanichu anu 21.24 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

4 Siy ichingaroo napangtsa.

¿Kamaparee arapich tputs siyap kus kus ashchinllinaya?

Siyash Irusarinush shaniypani atanaya.

Siyachich tputs tsapurunasush arap taaktaatssin,

siyash kuschinllinaya.

Siyachchee kizanur pachipeersin, yusur siyash wayachinllinaya.

5 Anoo pakeerus, kachis munitssa.

Ashkachus, mangis kis shamangarus taatssa.

Kuskusin, musash marush arachich kurikee zapan yachinllinaya.

Arapich tputs siyaa chinakchusin,

kurikee ¿wanipaja siyaam panachinllina?

6 Kameech zapan shurangaru, anush

siyaam kurikee, mishat yasin kzammasheetstam wayawaytangat ashtachinllinaya.

Madiyanamand, Efamandtam, Sambamandtam káyarusin, siyaam wayachinllinaya.

Siyaa pakchusin,

¿Apanll tamara? ¿Waninll Irusarinshuchee istaka? táchinllinaya siyaatsiya.

7 Siyaam Kedarshuch opeejarini panachinllinaya.

Siysa Nebayotshuchee opeejarini karupan Apanlleem muchitssa.

Anoo pachayarus, Apanllimun wasuma wayatssa.

Kisshaparee Apanll anoo ishingku,

waanaatsi pangu kis chinachiya.

8 ¡Napangtsa! ¿Chak an tputs msaspaz ashirusin kanindap naanataraa ashkana?

¿Chak an mukukpaz ashirusin waanpee purangataraa ashkana?

9 Pa. Mundariy zapan washunand kambusurush naakana.

Társisshuch múndariy imazakanaya.

Irusarinchich nlluranur araptaa taarangsin,

zaruyarusin kuskanaya.

Oroo xanatkana. Kurikee mbammash zapantam wayakanaya.

Israelchichee Apanllirini kizpur chinaksin,

Taarashipanee kis shambateeni, atusin, kuskanaya.

Watam Apanll yaktaa Irusarina wanasireem ínaranguwa.

10 Arapchitaa tputs siyaa istaksin,

yaktaa watandpunu yusur wanasir wayachinllina.

Urkarsha m’chachoom kinachinllinaya.

Watam sirú Apanll siyaa tsiyanuspa waneerangu, na siyaa chinakuwa.

Apanll siyaa natunaa nayaniku,

siyaa kis chinakiya.

11 Siy kisa na mapiyrus taatssa.

Irusarin watandpun wapshtushi uru tawatam taachiya.

Psaantam, kaschiritam ¿mayaamaja shtandachich?

Arapich tputs maachee yuw arap waritaku anoo siyaam wayat wayat ashchinllinaya.* 60:11 Apanll wanichu anu 21.25-26 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

Urkarsha wipunashpatari kusatataraa ashchinllinaya.

12 Tputssha siyaa niyrkusin,

uwshtisin tsipachinllinaya.

Urkarpatarit washunandari kachingchinllinaya,

Apanll siyaa Irusarinshucheetsis tárangiya.

13 Apanll Taarashipan ateeja.

Libanush káyandsin,

siyaam maachee kizpur wanasir yushindachinllinaya.

Apanllee pang’ wanasireem ínayani, atusin,

karipanaa washitan zapan siyaam panachinllinaya.

Ashkatssin, nuwsha kis anush yusur pshtuyaruri, naanat ashchina.

14 Sirú tputs siyaa kiyung yacharangusin,

siyaa yutaritaam ínarangusin,

natsha uw nlluranur siyaa kis napchintsa.

Nlluranursha siyash kuseersin,

siyaa ungirtachinllinaya.

Siyash tutunlltayarusin,* 60:14 Apanll wanichu anu 3.9 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

Nuw shiyaa kurakartana, táchinllinaya.

Yaktareetsis, Apanll Taarashipancha yaktarini.

Israelchich Apanllirini Siyonamandari kis napkiya, siyaa táchinllinaya.

15 Natsha ndusha kasampaz ashirus taatssa.

¿Chakaja siyaa natsach? Wanindaja.

Itaru, urutamari arapich tputs siyaa kis chinachinllinaya.

16 Watungashee kizpur wanasir siyaam panachapantsa.

Urkarsha waanaatsi maachiri wanasirimshee yushindayarusin, panachintsa.

Anushsha, Apanll waana iyaa Irusarinshuchee tapachindachiya.

Apanll iyaam kundarareetsini itutsirangiya.

Watam Apanll iyaa Akoparinchicheetsini kizpur istaranguwa, táchpasa,

Apanll átcha siyaa Irusarinshucheetsis.

Mishat, Apanll siyaa atitamcha.

17 Nuw siyaa kapung istakchuri,

ngusambaa bronsi ndusha panakuri,

orootsimsha panachintspa.

Ngusambaa mbammashee ndusha panakuri,

oroo mburshimasheetsimsha yátssa.

Karipanaa ndusha panakchuri,

ngusambanandarisha bronsi xanatatssa.

Patumbichpa kapungumashpa ndusha pangukus,

ngusambpasha pangeemis pangutssa.

18 Siyash tsapunis tputs waanpatatin kiyung yachaksin,

zamangakana anoo ndusha mazinatssa.

Kundararis ndunsha siyash kuseeru, pachachintsa.

Ashkachuri, yaktaa watandpun, Tapachindampanee, átus, ísamatssa.

Mishat, yaktaa pshtushee, Apanlli yaseesshee, átus ísamachtampasa.

19 ¿Mayaamaja kaschir zar zatach?

¿Mayaamaja tsup psaan ’sineech?

Watam nuwsha, Taarashipani siyaam urutamari ’sineekpaz ashiru taachinawa.

Nuw siyaa Apanlleeruri,

siyaam ’sininitaraa ashtachima.* 60:19 Apanll wanichu anu 21.23; 22.5 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

20 Nuw siyaam zarpaz ashiruri uru ’sineekchuri,

ayamtaati tsípcheeja.

Nuw siyaam tsuppaz ashiruri uru taachima.

Ashkachuri, ayamtaatiya suris ndunichshaparee.

Watam nuw siyaam urutamari tuwasineeru taachinawa.

21 Siyashuch ichingarusin kurak taachinllinaya.

Urutamari tsapuneetsis ksutatssa.

Nuwaana zandaranguri,

nuw siyaa yusur wayachintspa.

Yasin wanasirimash ashirus yusur kxunakpaz sheerus taatssa.

Ashkachuri, ztaru tputs nuwaa chinachinllinaya.

22 Siy anuri pakchitaa kuwiz m’cheeru taarangus,

nimun yusur milshaparee tputsis taatssa.

Ashkachus, tsapunshish siy tatsitatssa.

Nuw siyaam taarashee panampantana.

Yuwash zar waritakchu, anush nuwaanaatsi kuki uru tuminchima,

Apanll tárangiya siyaatsi Irusarinshucheetsis.

61

Apanll Israelchichee tputs tapachindachiya

[Apanll wipunash waana átcha.]

1 Apanll Taarashipan wani nuwash wizpur taachiya.

Apap nuwaa ipuseeru, wipunasheemsha ínarangiya.

Nuwaa kamachtaku, Yuw kiyung kachiykana anoo istashini, tárangiya.

Pukireem nuwaa kuki kamanishini.

Putamawaa tputs yanpushini.

Tumanshishush wantsush taakana, anoo tashitungangcha.* 61:1 Matiwa 11.5; Lukasa 7.22 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

2 Yuw kiyung kachiykana an nimun kiyung kachiyachtazinllinaja, Apanll átanda, tángcha.

Na musápa Apap iyaa istamaam kuschiya.

Apap iyamand kundarareetsini kisatachiya.

Apap nuwaa, Yuw tputs mang’ mantsakana, anoo mangoo tuwizpurtangcha.* 61:2 Yuwaa nish átu anootstam Lukasa 4.18-19 tayusima kamankiya. Mishat, Matiwa 5.4 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

3 Shiysha ipunshee, Siyonshuchee tputs mangoo yarangcha.

Sirú mang’ mantsaksin, masunllpa muchimun tapararangana,

anoo shiyshat kapeeteerush, wanasirsha tútiyachtayarush ksangcha.

Ndusha mang’ mantsaksin taamaama.* 61:3 Matiwa 5.4 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

Kzammashee mang’ ksamaam tparangcha, tárangiya.* 61:3 Wanga 19.40; 12.7 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

¿Tamaycheezich? ndusha tputs táchiya.

Apaa, shiy kizpurtishcha.

Shiy iyaa kapung istaksha, tputs táchinllinaya.

Tputssha siyaa Irusarinshucheetsis, Apanll tatsumarinee wanasirimishcha, táchinllinaya.

Simbunpaz ashirus kizpur wanasir taatssa, tángcha,

Apap nuwaa tárangiya.

Apap ashkachu, tputssha ichingarusin Apanllee wanasirimshirini pakchinllinaya,

Apap nuwaa kamachtaku tárangiya.

4 Pang’ yurangamawaa yusur panguchinllinaya.

Undarar sirútari pangoo kapeetarangtaa,

itaru, natsha nimun yusur wanasir taachinllinaya.

Yaktareetsis kapeetamawmuntaa, anush yusur siy kis taatssa.

5 Arapich tputs chineetsis ksutkusin taachinllinaya.

Tatsumareetsis puyachtamsinaya.

Kizarunaa tatsumma napchinllinaya.

6 Siyaatssha apanllpaneem ínachinllinaya.

Taarashipanee iyaam mashangandama, táchinllinaya.

Arapich tputs shiyaa chinakchusin,

siyaa kurikpaneem ínachapantsa.

Tputsee wanasirimshee saanshu pangis ishinanaw ashitssa.

7 Sirú siy kiyung kachiyarangus,

itaru, natsha nimun mangis kis kizpur taatssa.

Sirú tputs siyaa yutaritaam ínarangunts,

itaru natsha tputs siyaam mangutari urkiree panapantar ashchintsa.

8 Waana Apanll tatsamooru yasayaru istakiya.

Washchiree tputsi natsakiya.

Wapchaatssha tputs tsiyantakitamta.

Itaru, siyaatsinaa tatsamooru istachiya.

Siyapat urutamari amikurtachiya.

9 Siy iparis tsapurunasush kizpur taachinllinaya.

Arapich tputs, ¿Tamaru Irusarinshuch taakanaya? táchinllinaya.

¿Tamaru Apanll Taarashipan istaka?

Watam Apanll waana tiptsiriwa, siyaa iparis táchinllinaya.

10 ¡Nuw Apapamand, Taarashipanimand ksumish mangi kischa!* 61:10 Lukasa 1.46-47 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

Waana Apap nuwaa mangi kis taamaam wayarangiya.

Apap nuwaa kapung tapachindarangiya.

Nuwaam kurakaam ínayaru, nuwamari kasikina.

Kizaatspaz mashkuri ashiruri mangi kis shambatkina.

Kiz zaranllpi átu, wayarangashee mang’ kis yártaru ashiruri mangi ksakina.* 61:10 Apanll wanichu anu 21.2 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

11 Napa: Yuwatoo tatsumeeruch,

wanasir kxuntaru ashikpaz ashiritam,

Apap iyaa kizpur wanasir istakachu, kissha taachiniya.

Ashkachu, arapich tputs ichingarusin,

Apapaa yaseeksin, shambatchinllinaya,

tárangiya Apanll wipunashi.

65

Apanll tputsee yutaritshishpani waneekiya

1 Apanll Taarashipan átcha.

Tputs sirú nduntaa nuwaa masharangsin,

natsha nuwaa, Istangasinda, atanaya.

Tputs nuwangaz nduntaa nachungarangusin,

natsha nuwaa parangusin, nuwash kusaranganaya.

Tputs nduntaa nuwaa, Apaa, tapachindanda, tárangusin,

itaru natsha nuwsha, ¿Maya? Natu tsiyatangandama, atina.* 65:1 Yuwaa nish átu anootstam Romshucheema 10.20 tayusima kamankiya.

2 Ichingaru zar nuw Israelchichee kuruzaranguri,

Nuw siyaa istapi, atina, táranguri,

kuwi nguti paxa ashirangina.

Ashkitaati, siysa nuwaa niyrarangus,

zurampatari nuwaa ngatarangsa.* 65:2 Yuwaa nish átu anootstam Romshucheema 10.21 tayusima kamankiya.

Yuwari saana zandarangis,

anuri kis chinarangsa.

Siy yutaritaringaziri zandarangus, anootsim payurangsa.

3 Siy putam putam nuwaa kachi parangitaatis,

nuwaa yutaritam ínarangsa.

Siy kis apanllputsee chinarangus,

tatsumshishee wanasirimshi ungirtarangus,

ladrichumun maachee wayayarus, mbutarangsa.

4 Siy kis tsiparip mapshiship kuxinxinaw ashkus,

kanizpat kis tsiyatarangsa.

Psaan upusap naayarus,

arutamangaz nachungarangsa.

Mishat, mantsamoo k’chee wanuts

chirimbuchirishis masamurtayarus,

kis katungarangsa,

Apanll tárangiya yutaritshishpaneetsi.

66

Nuwamaritana kizpur taaki, Apanll nuwaa Isáysaatsi tárangiya

Apanll Taarashipan átcha.

1 Nuw tsirari kaninda kánuru taariya.* 66:1 Matiwa 5.34; 23.22 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

Anumand kuxinkuri, kutsi tsapurunasimun katkina.* 66:1 Matiwa 5.35 tsiyatsis nipta tatsamooru taaritamta.

Ashirucha, amb ashkuri, nuw kizpur taakina.

¿Tamareeja siy tputsis nuwaam pangi panguchis?

¿Yapeeja nuwaam kanusamaam panguchis?

Izuuru pinasaksa.

2 Watam nuwaana maacheetsi ichingaroo tinaranginawa.

Nuw ndunnaar tinaranguri, ¿ashireeja maachi taar?* 66:2 Yuwaa nish átu anootstam Tayaspatampani 7.49-50 tayusima kamankiya.

Apanll waana tárangiya.

[Watamari nuw Isáysi kuki.]