1 Tésalonik

A bécéiuhe tii te Paulo

nge céii lépwo

Tésalonik

Atabuhi ko a tii

Woo na e tii a tii ce?

Wo Paulo, pa apostolo. Lu mu pelen wo Timoté me Silas.

E tii éniile?

Ha awieme a jo 49 me 52, ha a béalohe bwo engen de Paulo, he lé mu ha a pwomwo ubwo Korénit me Timoté me Silas. (Omehi Apostolo 18.1 me 18.5.)

E tii me dee?

Me de ni acéihi ne Tésalonik, a pwomwo ubwo ha amu Grèce, a céiu duaan ko a province Macédoine, ha a benaamwon na lé pihuô nelang wo lépwo Roma. E pipatemehi nelang a Pwooti Wâé wo Paulo he na cié ni naadenitan, ânebuhe a bwo cela ten ko lépwona lé cubwonieng (Apostolo 17.1−10). Kehe icehi ana hiwon lépwona lé céihi mu ko a pwooti ten, ke e tii a tii ce, wieli céiu jo alecehen, beme e pamwoiuhi ni céihi telé na mwo coho.

É ko ade na e tii?

É he e tabuhi a puco te ni acéihi ne Tésalonik wo Paulo, ke time uce wâé te ni béé Juif a pwooti na e pipatemehi, ke lé pawieeng mu ha a pwomwo ubwo. (Omehi Apostolo 17.1−9.) E tii me de lépwo acéihi na élé lang, beme e pamwoiulé ke pacémunilé.

Ade ace âne a tii ce?

E pipwodéén wo Paulo ko ati ni naado na wâé, ne ha a mulihe ni acéihi. Ke e pamwoiulé, beme lé piwéden koja ni gia me tacebwén. Ke e pacémunilé ko a bwo mulie telé, me lé ucéihi a bwo mwojuia mwobé te Padaame Iésu. Be wo lépwo béén mu kolé, ke caa tabuhi pinekepé ne telé ko aceli e o tuie ne ko lépwo acéihi na lé mele ânebuhe a bwo mwojuia mwobé te Iésu. Ke é mu ko ana lé céihi pie caa e mwonu a bwo mwojuia mwobé te Padaame, ke wo lépwo béén mwo, ke lé niimihi pie, wâé heme lé mulie hauli, ke me lé pwoemaan.

A bwomune a tii 1 Tésalonik

Pipwobwocu (1.1)

A mulie na wâé ne pele lépwo Tésalonik (1.2−10)

A penem de Paulo ne Tésalonik (2.1―3.13)

A mulie na wâé te Padué (4.1−12)

A bwo mwojuia cemwo te Padaame (4.13―5.11)

Bénebwéne pwooti ke a bépinelé (5.12−28)

Pipwobwocu

¹1.1 Apostolo 17.1−9Woéo1.1 Woéo—Grek: Wogeme. Wo Paulo na e pwotii, kehe icehi ana e habwii pie céiu pwonimelé me Timoté me Silas he lu mu pelen. Paulo na é pwotii, he wogeme me Silas1.1 Silas—A niin, ke Silvain he pwo latin, ke Silas he pwo grek. Omehi Apostolo 17.1. me Timoté.É pwotii lé céiikewé, ni acéihi ne ha a pwomwo ubwo Tésalonik, na geé mu ko Padué Caa tenye, me Padaame Iésu *Kériso.

Wâé heme e mu kowé a *pipwoééhe tice ja kon, me a péém. Adéikewé!

A mulie na wâé @ ne pele lépwo Tésalonik

^2-31.3 1 Korénit 13.13; Kolosé 1.4−6Geme te cuwo ko pipwo-olé te Padué Caa, heme geme pwoiitihi me dewé. Geme pipwo-olé ten ko ati ni penem na geé pwo, ne ha a céihi me a pipwoééhe tewé. Ke geme pipwo-olé ten mwo ko a bwo cumang dewé, be geé ucéihi ne he ni céihi tewé [a bwo mwojuia mwobé te] Padaame Iésu Kériso. ⁴Lépwo bééme ne ko Kériso, geme te temehi pie, e pipwoééhewé wo Padué, ke e pipégalikewé, beme geé apulie ten.

Geé pipwohewiikeme

⁵1.5 1 Korénit 2.4−5He li geme pii beetihi tewé a *Pwooti Wâé te Iésu, ke time geme uce ju pii tewé ko pwocihe cehi; kehe geme pipatemehi tewé ko a junuu a *Jenen Iitihi. Geme céihi pie, a pwooti teme, ke a juuju. Ke geé temehi ehi a muliheme ne pelewé, me a bwo picani teme tewé. ⁶1.6 Apostolo 17.5−9Ke wogewé, ke geé âcehi a bwo mulie teme me a bwo mulie te Padaame. Be geé caa hegi a pwooti, ne he ni tacebwén na ubwo. Kehe icehi ana a Jenen Iitihi, ke e ne tewé a pipwodéén na te junihe ubwo. ⁷Ke geé caa béhabwiinen de ni acéihi, ati ne he lupwo province Macédoine, me Akaï1.7 Akaï—Ha amu Grèce jenaa..

⁸Be a pwooti te Padaame, na e engen mu pelewé, ke genye téne a één pitihi a Macédoine, me a Akaï [pwohewii a tikekele]. Ke ati ni apulie lang, ke lé temehi pie, geé céihi ne ko Padué.

Te tice pwooti celi jan me geme pii. ⁹Be, me lé pwojepule kome, ke lé te piuti mwo a bwo hegikeme tewé, ne pelewé. Ke lé pii pie, geé caa bitekewé nge céii Padué. Ke geé necu ni *déme duéé, beme geé pipaunu, me piténede Padué na e mulip, ke juuju.

¹⁰Ke lé piuti ngen pie, geé *ucéihi ne ha a céihi, pa Naîn Iésu Kériso, na e bo mwojuia mwobé, mu he *miiden. Be e caa mulie cemwo mu ha amele, ke e celuimikenye mu ha a cuhinaado ko ni ta: a cuhinaado na e bo ne te ni apulie wo Padué, ne ha a okéé ten.

A penem de Paulo ne Tésalonik

¹Geé te temehi, wogewé mwo ni bééme acéihi, pie a bwo mu teme pelewé, ke time uce piticenaado ne kon. ²2.2 Apostolo 16.19−24, 17.1−9É he li geme mu Filipi, ke geme mu he ni picani, ke lé téétikeme, ke lé pijeta kome, me pwohewii ana geé temehi. Kehe icehi ana wo Padué, ke e pamwoiukeme, beme geme patemehi tewé a Pwooti Wâé ten, ne ha awieme ni tacebwén.

³Be ana geme cihe kon, ke time e uce cuwo pwo a gele, ai é ne pwo ni naado na time uce wâé, ai é ne ha a pipwohuô. ⁴2.4 Galat 1.10Kehe wo Padué, ke e niimihi pie wâé heme e ne teme a Pwooti Wâé, me geme cihe, time uce a bwopwonen beme lé piwâékeme wo lépwo apulie, kehe me de Padué na e alihi bwoluhi ni pwonimeme.

⁵Geé te temehi pie, time geme mu uce téele cihe me geme pihaami ni apulie. Ana nimeme kon, ke time uce aceli me geme pé ce mwani kon. Wo Padué, ke e te alihi ni pwonimeme. ⁶Ke time geme uce hane *a wâé na e âbé mu ko ni apulie, ai é mu kowé, ai é mu ko ce béén.

⁷Kehe wogeme lépwo *apostolo te Kériso, hemepie nimeme, ke geme o huôhi ne huîiwé. Kehe é he li geme mu pelewé, ke te ju bwala geme, pwohewii ê nyaa te ewa na e cile ehi ni naîn. ⁸É mu ko a bwo wâé geme ne kowé, geme caa piwâam beme geme ne tewé, time uce a Pwooti Wâé cehi te Padué, kehe ni muliheme mwo. Be te junihe ubwo a pwonimeme kowé. ⁹2.9 Apostolo 20.34Wogewé ni bééme, geé teko piniimihi ni bwo penem deme, ke ni bwo mwaale geme. Geme penem bwén ke pwang, beme te tice celi gia gewé kon. Ke wonaa a bwo patemehi nen dewé a Pwooti Wâé te Padué.

A bwopemikeme ne pelewé ke wâé

¹⁰Wogewé lépwo *apajuujuhi nen, ke wo Padué mwo, pie a bwopemikeme ne pelewé, wogewé lépwo acéihi, ke mwomwon, ke juuju, ke te tice celi me tautikeme kon. ¹¹2.11−12 Apostolo 20.31Geé te temehi mwo pie, muko pétaapwo wogewé, ke geme pwohewii pa caa te ewa ne ko ni naîn me dewé. ¹²Geme ne tewé ni pune, beme be pamwoiukewé. Geme wâgo kowé me geé mulie pwohewii ana nime Padué kon, weeng Pana e todekewé me geé taa ha a Mwametau ten, beme geé mu pelen ne ha a bwo ubwo na a wâé ten.

Geé caa hegi ehi a pwooti te Padué

¹³2.13 2 Tésalonik 2.13Geme te pipwo-olé te Padué, be li geé hegi a pwooti ten he li geme patemehi, time uce pwohewii a pwooti te ni apulie, kehe a pwooti te Padué na e penem kowé, wogewé na geé céihi.

¹⁴2.14 Apostolo 17.5Be wogewé ni bééme, geé pipwohewii ni acéihi2.14 Ni acéihi—Grek: Églises. ne ko Padué ne *Judé, na élé he Kériso Iésu. Be wogewé mwo, ke geé mu he ni picani mu ko lépwo bééwé mu ha amu tewé, pwohewii ni acéihi na lé mu he ni picani mu ko lépwo âjiénelé juif, ¹⁵2.15 Apostolo 9.23,29, 13.45,50, 14.2,5,19na lé pwo me e mele wo Padaame Iésu, me lépwo *péroféta. Ke lé pwotahinaado ne kome, ke lé tééti ni apulie!

Ke wo Padué, ke muhi ten kolé. ¹⁶Nimelé me lé pwo me time geme cihe te lépwona time uce lépwo *Juif ko a pwooti na me e celuimilé. Ke lé bwo nihe pwo kuti nina ta. É mu ko anaa, ke wo Padué, ke e bo tautilé, ke e bo pwocuhinaado telé2.16 Dernière phrase—Grek: Kehe icehi ana o caa mu kolé a pwo-okéé..

Nimung me é alikewé mwo

¹⁷Mepwo é ne kome, wogewé lépwo bééme, alecehe a bwo pipiiden denye lépwo apulie ha a céiu benaamwon2.17―2.18 Lu engen mu Tésalonik wo Paulo me Silas, beme lu cela ko lépwona lé cubwonilu. Omehi Apostolo 17.10., ke time nye uce pialikenye, kehe te wogewé he ni pwonimeme! Ke geme hane me geme alikewé mwo, be geme te junihe niimikewé. ¹⁸Ke nimeme mwo me geme âdé die pelewé, te woéo Paulo, pa bécéiuhen; kehe wo *Caatana, ke e pwo me time geme uce âdé. ^19-202.19 Filipi 2.15−16, 4.1; 2 Tésalonik 1.4Nihe wâé teme gewé, ke geme pipwodéén kowé. Ke é mu kowé na geme ucéihi a tan na e bo mwojuia mwobé wo Padaame henye Iésu Kériso. Be, é ha a tan naa, ke o wogewé na geé o cememe, pwohewii ana ne te lépwona lé piwéden.

Geme pahede Timoté lé céiikewé

¹3.1 Apostolo 17.15Caa time geme uce ucéihi, geme niimihi pie wâé heme gemu te pimu cehi éni Atène, ²3.2 Apostolo 16.1−3ke gemu3.2 Gemu—Paulo me Silas. ne lé pa béému Timoté, pa eabwé te Padué, ke pa béému ko penem, ko a bwo patemehi na a Pwooti Wâé te Iésu Kériso, beme e paûmiêhi, ke pamwoiukewé ne he ni céihi tewé, ³3.3 2 Timoté 3.12beme te tice paceli me pihauli nang ne he ni tacebwén jenaa.

Be geé te temehi pie é lang he na nime Padué me nye â die lang. ⁴É he geme mwo mu pelewé, ke geme pii tewé ânebun pie, genye bo mu he ce picani celi ubwo; ke anaa, ke e caa tehenebé, geé teko temehi.

E pii me wâé gewé

⁵É mu ko anaa, ke é caa ne lé Timoté, be time uce nimung me é tee uca, kehe nimung me é alihi ace bwo engen dewé ne ha a céihi. Be mwotiéo pie pa atacebwénikenye, ke e caa tacebwénikewé, ke wieli geme penem me te ju piticenaado ne kon.

⁶3.6 Apostolo 18.5Kehe wo Timoté, ke e mwo ju tehenebé mu pelewé, ke e ne teme ni jepule wâé mu ko a céihi tewé, ke a pwonimewé ne ko Padué. E pii teme pie, geé teko pipaniimikeme, ke nimewé me geé alikeme mwo, pwohewii ne kome mwo. ^7-83.7 2 Tésalonik 1.4É mu ko anaa, ke wogewé ni bééme, é ne ha awieme ni tacebwén, me ni picani, ke te junihe pamwoiukeme a céihi tewé, be geé teko cumang ne he Padaame. ⁹Ade ace bépipwo-olé celi me geme ne te Padué, é ne kowé, mu ko a bwo piwâénimeme kowé ne ânebuhe Padué? ¹⁰Bwén ke pwang, geme ileeng ne he ni ju pwonimeme, beme e ne teme beme geme alikewé mwo, ke me geme ne behi nina tieden he ni céihi tewé, beme jéhin.

É pwoiitihi me dewé

¹¹3.11 2 Tésalonik 2.16Ke me weeng Padué Caa tenye, ke Padaame henye Iésu Kériso, ke me lu tehi ace pwaaden die pelewé! ¹²Ke wo Padaame, ke me e pwo me ubwo a bwo eânimen dewé me de ni bééwé, ke me de mwo ati ni apulie, pwohewii a bwo eânimeme tewé. ¹³Ke me e pwo me mang ni pwonimewé, ke me te tice celi me pipé ne kon, é ne ha a bwo pipaciitikewé, ne ânebuhe Padué Caa tenye, heme e bo âbé wo Padaame henye Iésu me ati ni apulie iitihi ten.

A mulie na wâé te Padué

¹Lépwo bééng ne he Kériso, geme panebwénihi [ne ha a bwo niimihi nen ce]: Geme caa pacémunikewé ko a mulie na wâé te Padué, ke geé caa mulie hen. Ke é jenaa ni, ke geme cuwokowé, ne he nii Padaame Iésu, pie, me geé pwo celi piwéden. ²Be geé caa te temehi li pihuô li geme caa ne tewé, ne he niin. ³4.3 1 Tésalonik 5.23; 1 Pétéru 1.16Wo Padué, ke nimen me geé mulie ne ha a mulie na wâé ten, ha ati ni bwomunen.

Ke geé nemwo pule imi ni apulie hauli.

⁴4.4−5 1 Korénit 6.13Go wéihi ehi a éém4.4 Go wéihi ehi a éém—ai Go wéi me paciiti ê mwodem., beme go iitihi, ke me wâé go, ne he pwahamii Padué.

⁵Go nemwo pwo me céiko nina te nimem kon na ta, pwohewii lépwona time lé uce temehi Padué.

⁶Go nemwo pipwohuô te pa acéihi béém, ke me go pule imi ê mwoden4.6 Pipwohuô…me go pule imi ê mwoden—ai Pipwohuô ne he ni âicu tem..

Wo Padué, ke e pwocuhinaado te lépwona lé wonaa, pwohewii a bwopiinen na geme caa mi pii tewé. ⁷4.7 1 Pétéru 1.15−16Be time e uce todekenye, beme nye mulie hauli. Kehe e todekenye beme nye mulie me den. ⁸4.8 Luka 10.16; 2 Korénit 1.22Ke wo pana e tahi taabwon a pwooti naa, ke time e uce tahi taabwon ni pihuô te ni apulie, kehe e tahi taabwoni Padué, Pana e ne tewé a *Jenen Iitihi ten.

Pwo me piubwo da a bwo pieânimewé tewé

⁹4.9 Ioane 13.34Mepwo é ne ko a bwo pieânimewé tewé, ke te tice aceli me é pii tewé ne kon. Be geé caa te temehi, mu ko Padué, a bwo eânime ni bééwé ne ko Kériso. ¹⁰Ke [geme temehi pie] te junihe ubwo a bwo eânimewé te lépwo acéihi na ati ha a Macédoine. Ke geme pii tewé pie, wâé heme geé junihe pwo celi piwéden.

¹¹4.11 Éféso 4.28Geé hane me geé mulie ha a péém me ni béén. Ke geé nemwo pwo me ânenimewé ko ce bwomu te pace céiu. Kehe geé penem ehi, pwohewii a bwo ilehi nen deme kojakewé.¹²Ke me wonaa, ke wo lépwona time uce lépwo acéihi, ke lé paunuhi a bwo mulie tewé. Be o time geé uce wiinaado téte nge he ni pwomwo4.12 2e phrase—ai Beme te tice ace céiu naado celi tieden kojakewé..

A bwo mwojuia cemwo te Padaame

Lé o bo mulie mwo ne ni amele

¹³Lépwo bééng ne he Kériso, nimeme me geé temehi ana e o tuie ne ko lépwo a[céihi na lé caa] mele. Beme o time uce piwahin gewé, pwohewii lépwona time uce lépwo acéihi. ¹⁴4.14 Roma 14.9; 1 Korénit 15.3−4,12Be genye céihi pie, e mele wo Iésu, ke e mulie cemwo mu ha amele. Ke é nelang he na geme temehi pie, é heme e mele wo pa acéihi ne kon, ke wo Padué, ke e pwo me e mulie cemwo4.14 E pwo me e mulie cemwo—Grek: E pééeng bé., mu ko Iésu.

¹⁵4.15−16 1 Korénit 15.51−52Éa, weengi a pwooti te Padaame na geme pii tewé: É ha a tan na e bo mwojuia mwobé wo Padaame, ke ni apulie ten na lé caa mele, ke [lé o bo mulie cemwo mu ha amele, ke lé o tooeng. Ke] o time lé o uce ucéikenye lépwona nye mwo mulie. ¹⁶É ha a tan naa, ke genye bo téne ce pwowiikau celi ubwo: a pati pa daame he ni *âcélo, me a éé a tutu te Padué. Ke wo Padaame, ke e bo opé, mu he miiden. Ke wo lépwona lé céihi ne kon na lé caa mele, ke lé mi cuwoda mu ha amele.

¹⁷Ke é alecehen, ke wogenye lépwona nye mwo mulie, ke o tai céikenye da ibu me woélé, da he ni nii, da céii Padaame, ke o pitapitikenye me weeng. Ke genye o bo pimu ibu me Padaame dieli mwo. ¹⁸Geé pipamwoiukewé ko a pwooti naa!

Patéeti lépwo apulie

¹Time geme uce tii ace benaamwon, ke ace tan celi e bo tuie hen wo Padaame. ²5.2 Mataio 24.42−43; 2 Pétéru 3.10; Pii Beetihi 3.3Be geé caa te temehi ehi pie, e mwojuia mwobé, pwohewii pa abune heme e âbé he bwén. [Be time lé o uce ucéieng wo lépwo apulie.] ³5.3 Mataio 24.39; Luka 21.34−35Be lé o niimihi pie, lé caa mulie ha a péém, ke o wâé ne kolé ati. Kehe icehi ana o patéetilé a tan naa, pwohewii a bwo cunu ê toomwo na e piâbeele ewa. Ke o time uce jan me lé cela.

⁴Ke mepwo é ne kowé, ni acéihi bééng ne ko Kériso, ke time geé uce mulie ne ha a melepiing. Ke time geé o uce téetihi a tan naa, na e tuie pwohewii pa abune. ⁵5.5 Roma 13.12Be wogewé ni apulie ha a pwéélang, be wogewé ni apenem heme pwang. Kehe time genye uce mu ha a melepiing.

Genye tee ûmiê

⁶Genye nemwo pule pwohewii lépwo béén, kehe genye tee ûmiê, ke nye wéa, ke pipwocilekenye. ⁷Be a bwén, ke a de lépwona lé pule, me lépwona lé piolo. ⁸5.8 Ésaïe 59.17; Éféso 6.14,17[É pii mwo pie]: Wogenye, ke lépwo apulie ha a pwéélang. Ke genye wéa, ke pipwocilekenye. Genye pé a céihi, me a bwo pieânime beme epwén ko pa. Genye pé me boonye a bwo mwomwohi nen pie caa celuimikenye.

⁹Wo Padué, ke time e uce todekenye me e pwocuhinaado tenye, kehe me e celuimikenye, na e pwaadeniin bé wo Padaame henye, Iésu Kériso. ¹⁰5.10 Roma 14.8−9; 1 Tésalonik 4.14Be wo Iésu, ke e caa mele me denye, beme genye o pimulie ibu me weeng, [hemepie genye caa mele, ai hemepie nye mwo te mulie; ke] mepie genye teko pule, ai é hemepie nye teko ûmiê; ha ace tan celi e o bo mwojuia mwobé hen. ¹¹É mulang, he na wâé heme geé te cuwo ko picani tewé, me pipamwoiukewé, pwohewii ana geé caa teko pwo.

Bénebwéne pwooti

¹²Lépwo bééme ne he Kériso, geme ilekewé pie, me geé pipaunu lépwo apihuô tewé ne ha a céihi na e nelé wo Padaame me lé pwopune tewé, ke pacémunikewé. ¹³Geé paciitilé, ke geé pipwoééhelé ne ko nina lé pwo ati ne kowé. Ke geé mulie ha a péém me lépwo bééwé.

¹⁴5.14 2 Tésalonik 3.6,11Geé cihe me mwoiu ne ko ni apwoemaan5.14 Lépwo apwoemaan—ai Lépwona time lé uce pipwoiipilé., ke geé pamwoiu nina piwâ jélé [me lé penem de Padué] ke geé picani te nina tice niihelé, ke geé picani ne kolé ati.

¹⁵5.15 Roma 12.17; 1 Pétéru 3.9Geé pipwocile, geé nemwo pwotacu ko a ta, ko ana ta. Kehe geé hane me geé te cuwo ko pipwo tewé nina wâé. Ke geé wonaa mwo te ati ni apulie.

¹⁶5.16 Filipi 4.4Geé te cuwo ko pipwodéén, ¹⁷geé te cuwo ko pwoiitihi, ¹⁸5.18 Éféso 5.20ke geé te cuwo ko pipwo-olé te Padué, heme wâé ai, é heme ta ne kowé. Be weengaa kuti, ana nimen me geé pwo, wogewé nina caa céiu gewé me Kériso Iésu.

¹⁹5.19 Éféso 4.30Geé nemwo pacuwohi a *Jenen Iitihi heme e penem. ²⁰Ke geé nemwo pwo me piticenaado ne ko ni pwooti na lé pébé wo lépwo péroféta ne he nii Padué. ²¹5.21−22 1 Ioane 4.1Geé omehi ati me pineitééhi nina wâé koja nina ta. Ke geé cile cehi nina wâé, ²²ke geé â ité koja nina ta.

Bépinelé

²³5.23 2 Tésalonik 3.3Geme ilehi koja Padué, Pana e ne a péém, pie, me e pwo me geé iitihi, ke me geé mulie me den cehi. Ke me e wéihi dieli mwo ati ni mulihewé: ni jenewé, me ni pwonimewé, me ni bwo niimihinaado tewé, me ni ééwé. Ke, é ha ace tan celi e o mwojuia mwobé hen wo Padaame henye Iésu Kériso, ke o te tice ta kowé celi me tautikewé kon. ²⁴Be wo Padué na e caa todekewé, ke e caa te cuwo pwo ana e pii, ke e bo te tai pacuwohi ati ninaa.

²⁵5.25 Kolosé 4.3; 2 Tésalonik 3.1Ke geé pwoiitihi me deme mwo, wogewé lépwo bééme ne he Kériso.

²⁶Geé pipwobwocu mu he ni ju pwonimewé te ati ni béénye acéihi ne ko Kériso.

²⁷Ke é ilehi kojakewé, ne he nii Padaame pie, me geé bo pine a tii ce, te ati ni acéihi.

²⁸Wâé heme e mu pelewé a *pipwoééhe tice ja kon de Padaame henye Iésu Kériso!

Adéikewé!