Марк
11 Энэ болбол Бурханай Хүбүүн Иисус Христос тухай Һайн Мэдээсэл юм. 2 Тэрэнь Исайя лүндэншын ном соо Бурханай иигэжэ хэлэһэнэй ёһоор эхилнэ: «Шинии ябаха харгы бэлдэхыень би түрүүндэшни ѳѳрынгѳѳ Эльгээмэлые ябуулнаб», 3 баһа «Дээдын Эзэнэй ябаха замыень бэлдэгты, алхаха харгыень дардам сэхэ болгогты гэжэ хэн бэ даа сүл губида хашхарба». 4 Сүл губида Уһаар арюудхагша Иоанн бии боложо: «Нүгэл шэбэлнүүдээ хүлисүүлхын тула Бурханда хандан, уһаар арюудхуулагты», – гэжэ айладхаба. 5 Иудейн можоһоо, Иерусалим хотоһоо олон зон Иоанные шагнахаяа ошобо. Тэдэнэр нүгэл шэбэлнүүдээ мэдэрэн гэмшэбэ, тиин Иоанн тэдэниие Иордан голдо шунгуулан уһаар арюудхаба. 6 Иоанн тэмээнэй нооһон хубсаһа үмдѳѳд, һур бэһэ бэһэлээд ябадаг, таршаагаар ба зэрлиг зүгын балаар хооллодог бэлэй. 7 «Хойноһоомни ерэхэ хүн намда ороходоо аргагүй ехэ һүр жабхалантай юм. Би бүгтыгѳѳд, тэрэнэй гуталайнь ооһорыешье тайлаха эрхэгүйб. 8 Би таанадые уһаар арюудханаб, харин тэрэ таанадые Нангин Һүлдѳѳр арюудхаха юм», – гээд Иоанн номнодог бэлэй. 9 Уданшьегүй тэдэ үдэрнүүдтэ Галилей можын Назарет хотоһоо Иисусай ерэхэдэнь, Иоанн тэрэниие Иордан голдо шунгуулан уһаар арюудхаба. 10 Уһанһаа гарахатайгаа сасуу Иисус огторгойн нээгдэхые, Нангин Һүлдын гулабхаадал адляар дээрэнь буухые хараба. 11 «Ши хайрата Хүбүүмни гээшэш, һанаа сэдьхэлдэмни таатайш», – гэһэн дуун тэнгэриһээ дуулдаба. 12 Тиигэмсээрнь Һүлдэ Иисусые сүл губи руу ябуулба. 13 Тэндэ Иисус дүшэн үдэрэй туршада сатанагаар туршуулан, зэрлиг ан арьяатанаар хамта байлсаа, зүгѳѳр Бурханай Эльгээмэлнүүд тэрээндэ туһалжа байгаа. 14 Иоанные барижа түрмэдэ хааһан хойнонь Иисус Галилейн можо ерэжэ, Бурханай Һайн Мэдээсэл номнобо. 15 «Таарамжатай саг ерэбэ! Бурханай зонхилхо хаһа ойртобо. Нүгэл шэбэлээ орхижо, Һайн Мэдээсэлдэ этигэгты!» – гэжэ тэрэ айладхаба. 16 Нэгэтэ Галилей далайн хажуугаар ябахадаа, тэрэ Симон ба Андрей гэдэг тэрэнэй ахые хараба. Тэдэ хоёр загаһашад гүльмэеэ далайда хаяжа байгаа. 17 «Намтай ябалсагты, тиигэбэл загаһа барихын орондо хүнүүдые намда хандуулха ажалда би таанадые һургахаб», – гэжэ Иисус тэдэ хоёрто хэлэбэ. 18 Тиигэхэдэнь тэдэнэр дары гүльмэеэ орхёод, Иисусай хойноһоо ябаа һэн. 19 Тэндэһээ саашалжа ябатараа, тэрэ Зэбэдэйн хүбүүдые, Яков ба Иоанн гэдэг аха дүүнэрэй онгосо соо һуугаад, гүльмэеэ заһажа байхыень харамсаараа, 20 дуудаба. Тэдэнь Зэбэдэй эсэгэеэ хүдэлмэришэдтэйнь хамта онгосодонь орхёод, Иисустай ябаба. 21 Иисус шабинартайгаа хамта Капернаум хото ерэжэ, субботын болоходо мүргэлэй гэртэ орожо, хүн зониие һургаба. 22 Тэрэнэй һургаал шагнаһан хүнүүд булта ехээр гайхаба. Ушарынь юуб гэхэдэ, тэрэ Хуули заадаг багшанарта адляар бэшэ, харин эрхэ засаг барижа байһан хүндэл адляар һургаһан байгаа. 23 Тэрэ мүргэлэй гэртэ ада шүдхэртэ барюулһан хүн орожо: 24 «Назаредэй Иисус, ши бидэниие яаха гээбши? Ши маниие үгы хэхэеэ ерээ гүш? Би шамайе мэдэхэб, ши Бурханай нангин Хүбүүнши», – гээд хашхарба. 25 «Абяа аниргүй болоод, энэ хүнһѳѳ гара!» – гэжэ Иисус шангаар ада шүдхэртэ захирба. 26 Тиигэхэдэнь ада шүдхэр үнѳѳхи хүнѳѳ ехээр ордоһолуулан, шангаар хашхараад, бэеһээнь гаража арилба. 27 Хүн зон булта аргагүй ехээр гайхажа, бэе бэедээ: «Энэшни юун гээшэб? Һүр хүсэтэй шэнэ һургаал байнал! Яаһан ехэ эрхэ засагтай хүн гээшэб? Ада шүдхэрнүүдшье тэрэнэй үгэ дуулажа байнал», – гэлдэжэ байгаа. 28 Уданшьегүй Иисус тухай һураг суу бүхы Галилейн можоор хаа хаанагүй тараба. 29 Яков Иоанн хоёр шабинараараа хамта Иисус мүргэлэй гэрһээ гараад, Симон Андрей хоёрой гэртэнь ошоо һэн. 30 Иисусай орожо ерэхэтэйнь сасуу Симонэй хадам эжын ехэ халууржа хэбтэһэн тухай дуулгаа бэлэй. 31 Иисус тэрэ эхэнэртэ ойртожо, гарһаань баряад бодхообо. Тиихэдэнь халууниинь бууража, эхэнэр айлшадаа хүндэлжэ оробо. 32 Үдэшэлэн, наранай ороходо, Иисуста үбшэн хүнүүдые, ада шүдхэрнүүдтэ барюулһан хүнүүдые бултыень асаржал байгаа. 33 Хотын зон бултадаа шахуу гэрэй үүдэндэ сугларба. 34 Иисус элдэб үбшэнтэй олон зониие аргалан эдэгээбэ, олон ада шүдхэрнүүдые намнажа гаргаба. Тэрэнэй Бурханай табисуурта байһыень ада шүдхэрнүүдэй һайн мэдэжэ байһан хадань, тэдэнэй юумэ хэлэхые тэрэ хорижо байгаа. 35 Иисус хойто үглѳѳнь хара үүрээр бодоод, гэрһээн гаража нэгэ эзэгүй газарта ошоод, Бурханда зальбарба. 36 Тиихэдэнь Симон ба тэрээнтэй ябаһан зон хойноһоонь гаража бэдэрбэ. 37 Һүүлдэнь тэрээниие олоод: «Бүхы зон шамайе бэдэржэ байнал», – гэбэ. 38 «Дүтэ оршодог ондоо тосхонуудаар ябая, би тэндэхи зондо баһал номнохо ёһотой хүм, тиимэл зорилготойгоор би иишэ ерээ ха юмбиб», – гэжэ Иисус тэдээндэ харюусаба. 39 Тиигэжэ тэрэ бүхы Галилей можын мүргэлэй гэрнүүдээр һургаалаа номножо, ада шүдхэрнүүдые даража байгаа. 40 Иисуста арһанай бузар үбшэнтэй хүн ерэжэ, үбдэг дээрээ байгаад, тэрэниие гуйна: «Хэрбээ ши хүсэбэл, намайе арюудхан эдэгээжэ шадахаш». 41 Иисус тэрэ хүниие хайрлаад, гараа һарбайжа тэрээндэ хүрѳѳд: «Эдэгээхэ хүсэлтэйб, арюун болыш даа», – гэбэ. 42 Тэрэ дары арһанайнь бузар үбшэниинь үгы боложо, үнѳѳхи хүмнай арюун сэбэр болобо. 43 Тиигээд эмнүүлһэн хүнѳѳ харгыгаараа ябахыень, мүн: 44 «Энээн тухай ши хэндэшье бү хэлээрэй. Зүгѳѳр санаартада сэхэ ошожо, бэеэ үзүүлэ, тиигээд аргалуулһанаа хүн бүхэндэ гэршэлхын тула ши Моисейн зарлигай ёһоор үргэл асараарай», – гэжэ захирба. 45 Зүгѳѳр үнѳѳхи хүниинь гараад, эмнүүлһэн тухайгаа хүн бүхэндэ хѳѳрэбэ. Тиимэһээ Иисус энэ хотодо үзэгдэхэ байхын аргагүй боложо, хотоһоо гадуур эзэгүй газарта ошоо һэн. Тиигэбэшье хүн зон тэрээндэ газар бүхэнһѳѳ ерэжэ байгаа.
21 Нэгэ хэды үдэр болоод, Иисус Капернаум хотодоо бусажа ерэбэ, тиин тэрэнэй гэртээ байһан тухай һураг дары тараба. 2 Удангүй хүн зон олоороо сугларжа, гэртэньшье, газаа хаалгандашье багтаха газаргүй болоо һэн. Иисусай сугларагшадта номножо байхада, 3 дүрбэн хүн саа үбшэнтэй хүниие тэлээд ерэбэ. 4 Хүн зоной угаа олон байһанһаа тэрэ үбшэн хүниие Иисуста ойртуулхын арга үгы байгаа. Тиимэһээ үнѳѳхи ерэһэн хүнүүд Иисусай байһан газарай тушаа гэрэй хушалта задалан, нүхэ гаргаад, үбшэн хүнѳѳ шэрдэгтэйнь доошонь буулгаба. 5 Иисус тэдэ хүнүүдэй этигэл һүзэгэйнь аргагүй ехэ байхые харахадаа, саа үбшэнтэндэ хандан: «Хүбүүмни, нүгэлнүүдшни хүлисэгдэбэ», – гэбэ. 6 Тэндэ һууһан Хуули заадаг хэдэн багшанар досоогоо: 7 «Юундэ тэрэ иимэ мэтын юумэнүүдые хэлэн, Бурханиие доромжолно гээшэб? Ганса Бурханһаа ондоо хэн хүнэй нүгэлые хүлисэдэг юм?» – гэжэ бодожо байгаа. 8 Тиигэжэ бодожо байхыень Иисус гансата мэдээд: «Юундэ тиигэжэ сэдьхэлдээ бодобот?» – гэжэ асууба. 9 «Саа үбшэнтэй хүндэ „Нүгэлнүүдшни хүлисэгдэбэ“ гэхэдэ бэлэн гү, али „Бодоод, дэбисхэрээ абаад яба“ гэжэ хэлэхэдэмни бэлэн гү? 10 Хүн түрэлхитэнэй Хүбүүнэй газар дэлхэй дээрэ нүгэл шэбэлнүүдые хүлисэхэ эрхэтэй байһые би таанадта баталан харуулхаб». Тиигээд саа үбшэнтэй хүндэ хандан: 11 «Шамда хэлэнэб, бодоод, дэбисхэрээ абаад, гэртээ хари», – гэбэ. 12 Бүхы хүнүүдэй хараһаар байтар үнѳѳхи үбшэн хүн бодоод, дэбисхэрээ абаад, гаража ябаба. Улад зон бултадаа айхабтар ехээр гайхалдан: «Бидэ иимэрхүү юумэ хэзээшье хараагүйбди», – гэлдэн, Бурханиие алдаршуулжа ороо һэн. 13 Иисус дахин Галилей далайн эрьедэ ошобо. Ехэл олон зоной сугларан тэрээндэ ерэхэдэ, Иисус тэдэниие һургаба. 14 Нэгэтэ гансаараа ябатараа тэрэ татабари суглуулдаг Алфейн Левий хүбүүнэй ажалаа хэжэ һуухыень хараа һэн. «Хойноһоомни яба», – гээд Иисус тэрээндэ хэлэбэ. Тиихэдэнь Левий бодоод, хойноһоонь ябаба. 15 Хожомынь Иисус шабинартайгаа хамта, тэрэниие олоороо дахажа ябадаг алба татаашадтай, бусадшье нүгэлтэнүүдтэй хамта Левиин гэртэ үдэшын хоол барижа байгаа. 16 Хуули заадаг зарим багшанар Иисусай нүгэл хэгшэдтэй ба алба татагшадтай хамта хоолложо байхыень хараад, «Юундэ багшатнай иимэ зоноор хамта эдеэлнэб?» – гэжэ шабинарһаань һураба. 17 Иисус тэрэнииень дуулахадаа: «Элүүр уладта эмшэн хэрэггүй, харин үбшэн хүнүүдтэ хэрэгтэй юм. Би үнэн сэдьхэлтэниие бэшэ, харин нүгэл хэгшэдые дуудахаяа ерээ хүнби», – гэжэ хэлэбэ. 18 Иоаннай шабинарай, мүн фарисейнүүдэй масаглажа байха үедэ зарим хүнүүд Иисуста ерээд: «Иоаннай, мүн фарисейнүүдэй шабинарай масаг сахижа байхада, шинии шабинар юундэ масагланагүйб?» – гэжэ асууба. 19 Иисус иигэжэ сасуулан тэдэндэ харюусаба: «Түрэ хуримда ерэһэн айлшад хүрьгэн хүбүүнтэй байхадаа, масаг сахиха аал? Үгыл даа! Хүрьгэн хүбүүнтэй байха сагтаа тэдэнэр масаглахагүйл. 20 Зүгѳѳр хүрьгэн хүбүүниие тэдэнһээ абаад ябаха үдэрэй ерэхэдэнь, тэдэ айлшад масаглахал». 21 «Хэншье хуушан хубсаһанда шэнэ бүдѳѳр халааһа табидаггүй бшуу, тиимэ халааһан хуушан хубсаһые удара татахал, хахархайень улам ехэ болгохол. 22 Хэншье һая нэрэһэн архияа хуушан туламда хэдэггүйл, тиигээ һаа, тэрэ архинь эһээд, хуушан туламаа хахалжа, архиньшье, туламыньшье хэндээшье хэрэггүй болохол. Тиимэһээ һая нэрэһэн архи шэнэ туламда хэхэ хэрэгтэй юм». 23 Нэгэ субботодо Иисус шабинартайгаа таряалангай газараар ябажа ябаа. Шабинарынь таряанай залаа таһалан үйрүүлээд, эдижэ байгаа. 24 Зарим фарисейнүүд Иисуста: «Үгы, харыш, шабинаршни субботодо хэжэ болохогүй юумэ хэжэ ябанал!» – гэбэ. 25 «Давид хаанай, тэрээнтэй хамта ябаһан хүнүүдэй ехээр гэдэһээ үлдэхэдѳѳ юу хэһэн тухайнь хэзээшье уншаагүй һэн гүт? 26 Тэрэ ушар Авиафарай ахамад санаарта байхада тохёолдоо юм. Давид Бурханай гэртэ ороод, санаартадһаа бэшэ ондоо хүнүүдэй эдижэ болохогүй үргэлэй хилээмэ эдеэд, хажуудахи хүнүүдтээшье хубаажа үгѳѳ юм», – гэжэ Иисус тэдэндэ харюусаба. 27 Түгэсхэлдэнь Иисус тэдэ фарисейнүүдтэ иигэжэ хэлэбэ: «Хүн гээшэмнай субботын тулада бэшэ, харин суббото хүнэй туһада бии болгогдоо юм. 28 Тиимэһээ Хүн түрэлхитэнэй Хүбүүн субботыншье Эзэн мүн».
31 Иисусай дахинаа мүргэлэй гэртэ ошоходонь, тэндэ хатаһан гартай хүн байба. 2 Баһа буруу юумэ хэһэнэйнь түлѳѳ Иисусые зэмэлхэ һанаатайшуулшье байжа, үбшэн хүниие субботодо аргална аа гү гэжэ тэрэниие ажаглан хаража байбад. 3 «Бодоод, хүн зоной урда гара!» – гээд Иисус хатаһан гартай хүндэ хэлэбэ. 4 Тиигээд хүн зонһоо: «Субботодо бидэ һайн юумэ бүтээхэ ёһотой гүбди, али харата юумэ үйлэдэхэ гү? Хүнэй ами наһые абарха гү, али хороохо гү?» – гэжэ һураа бэлэй. Тиигэхэдэнь хүн зон абяа аниргүй байгаа һэн. 5 Иисус тэдэниие сухалтайгаар хараад, зүрхэ сэдьхэлэйнь мохооршоһондо уйдан гашуудажа, үбшэн хүндэ хандан: «Гараа һарбай», – гэбэ. Үбшэн хүнэй гараа һарбайхадань, хатаһан гарынь эдэгэшэһэн байгаа. 6 Фарисейнүүд мүргэлэй гэрһээ гараад, дары Иродэй талынхидаар уулзажа, Иисусые яажа алаха тухайгаа зүбшэн хэлсэбэ. 7 Иисусай шабинартайгаа хамта далайн эрьедэ ошоходонь, тэрэниие үй түмэн зон дахажа ябаа. Тэдэ зон Галилей, Иудей можонуудһаа, 8 Иерусалим хотоһоо, Иордан голой саада бэеһээ, Тир, Сидон хотонуудай оршон тойронһоо сугларһан байгаа. Тэдэнэр булта Иисусай бүтээһэн хэрэгүүд тухайнь дуулаад, тэрээндэ ерэбэ. 9 Иисус эдэ үй түмэн зондо шахуулжа, низа даруулшахагүйн тула онгосо бэлдээд байхыень шабинартаа захиба. 10 Тэрэнэй ехэ олон хүнүүдые эмшэлэн эдэгээһэн хадань үбшэн хүнүүд тэрээндэ гараараа хүрѳѳд абаха һанаатайгаар Иисусай зүг руу түлхилсэжэ байгаа. 11 Досоогоо ада шүдхэртэй хүнүүд Иисусые харахадаа, урдань һүгэдэн унаад: «Ши Бурханай Хүбүүн байнаш», – гэжэ хашхаралдадаг байгаа. 12 Бурханай табисуурта байһыемни нэгэшье хүндэ бү мэдүүлэгты гэжэ Иисус ада шүдхэрнүүдтэ хатуугаар захирдаг һэн. 13 Иисус хэдэн шабинараа ѳѳртэйнь хамта хада дээрэ гарахыень дурадхаба, тиигээд тэдэнь ябалсаба. 14 Тэдэнэйнгээ дундаһаа Иисус арбан хоёрыень шэлэжэ абаад, элшэнэрээр томилоо бэлэй. Тэдэнь Иисустай хамта ябалсахаһаа гадна Һайн Мэдээсэл дэлгэрүүлхэ уялгатай, 15 ада шүдхэрнүүдые дараха эрхэ засагтай байгаа. 16 Арбан хоёрой нэгэнь Симон байгаа, Иисус тэрэниие Пётр гэжэ нэрлээ. 17 Баһа Яков ба Иоанн гэдэг Зэбэдэйн хоёр хүбүүд байлсаа. Иисус тэдэ хоёрто тэнгэриин дуунай хүбүүд гэһэн удхатай «Боанергес» гэһэн нэрэ алдар үгэбэ. 18 Элшэнэрэй тоодо Андрей, Филипп, Варфоломей, Матвей, Фома, Алфейн Яков хүбүүн, Фаддей, Симон Кананит, 19 һүүлдэнь Иисуста урбаһан Иуда Искариот байгаа. 20 Иисусай гэртээ ерэхэдэнь, баһал хүн зон олоороо сугларжа, тэрэ шабинартаяа эдеэлхэшье забгүй болобо. 21 Тэрээн тухай Иисусай түрэлхидынь дуулахадаа, ухааниинь муудаа байна гэжэ бодоод, тэрэнээ асархаяа ошобо. 22 Иерусалим хотоһоо ерэһэн Хуули заадаг багшанар: «Энэ хүн Веельзевулай, ада шүдхэрнүүдэй ноёной мэдэлдэ байна! Веельзевулай аша туһаар ада шүдхэрнүүдыешье дарана!» – гэжэ хэлсэбэ. 23 Тиигэхэдэнь Иисус тэдэ багшанарые ѳѳртѳѳ дуудаад, һургаалта үгэнүүдые хэлэбэ: «Бодоод үзыт, сатана яажа ѳѳрыгѳѳ дараха юм? 24 Хубааралдаад, хоорондоо дайлалдажа байһан хаан орон удаан байнгүй бутарха. 25 Хубааралдаад, хоорондоо арсалдажа байһан гэр бүлэ удаан байнгүй һалаха. 26 Сатанашье ѳѳрынгѳѳ урдаһаа эсэргүүсэн бодобол, удангүй хосорхо юм. 27 Бар хүсэтэй хүнэй гэртэ ороод, түрүүн эзэнииень хүлижэ уяагүй һаа, хэншье эд зѳѳрииень тоножо шадахагүйл. Эзэнииень хүлиһэн хойноол гэр барааень дээрмэдэхэ бшуу. 28 Хүнэй үйлэдэһэн нүгэл шэбэлнүүдэй, хэлэһэн харата үгэнүүдэй хэдышье ехэ хара нүгэлтэй байбалнь, Бурхан тэдэниие хүлисэхэ юм, 29 харин Нангин Һүлдые муушалһан муудхаһан хүниие Бурхан хэзээдэшье хүлисэхэгүй, тэрэ нүгэл шэбэлынь хүниие хэтэ заяандаа дахажа ябаха юм гэжэ таанадта үнэн зүбые хэлэнэб». 30 Досоогоо ада шүдхэртэй байна гэжэ Хуули заадаг багшанарай хэлсэдэг хадань Иисус иимэ юумэ хѳѳрэһэн ушартай юм. 31 Иисусай эжынь, дүүнэрынь ерэбэ. Тэдэнэр газаа байгаад, тэрэниие дуудахыень гэр руу хүниие эльгээбэ. 32 Иисусые тойроод һууһан олон зон: «Хара даа, эжышни, дүүнэршни ерээд, шамайе хүлеэжэ байна», – гэбэ. 33 Тиигэхэдэнь Иисус: «Минии эжы хэн гээшэб? Минии аха дүүнэр хэд гээшэб?» – гэжэ урдаһаань һураба. 34 Тиигээд ѳѳрыень тойроод һууһан зониие шэртэн хараад: «Эдэл минии эжы, минии аха дүүнэр гээшэ. 35 Бурханай эрхэ хүсэлые дүүргэжэ байһан хүн бүхэн лэ минии аха дүүнэр, эгэшэ дүүнэр, эжымни гээшэ», – гэбэ.
41 Иисус Галилей далайн дэргэдэ дахин хүн зониие һургаба. Тэрэниие тойроод олон мянган зоной суглархада, Иисус онгосодо һууха болобо. Онгосонь далайн уһанда, харин хүн зон эрье дээрэ зогсожо байгаа һэн. 2 Тиигээд Иисус һургаалта үгэнүүдые хэрэглэн зондо ухаа зааба: 3 «Шагнагты даа! Нэгэ таряашан таряа тарихаяа гараба. 4 Үрэһэеэ сасахадань, зариманиинь харгын хажууда унаба, тэдэнииень шубууд ерэжэ тоншобо. 5 Зарим үрэһэниинь хүрьһэ багатай, шулуутай газарта унаба, тиигээд нимгэн хүрьһэтэй газарһаа түргэн бултайба. 6 Харин наранай гарахада, гүнзэгы үндэһэлѳѳгүй зүлгэ ногоон уршыгаад хатажа байгаа. 7 Баһа зарим үрэһэнүүд үүргэнэ соо унажа, хѳѳгтэ даруулаад, ургаса үгэжэ шадабагүй. 8 Зарим үрэһэниинь үрэжэлтэй газарта унажа, ехэ һайн ургаса үгэбэ: тариһанда ороходоо гуша, жара, али зуу дахин ехэ ургаса хадагдаба». 9 Тиигээд Иисус: «Шэхэтэй юм һаа, анхарагты», – гэжэ хэлэбэ. 10 Зоной тарахада Иисусай арбан хоёр элшэнэр, үшѳѳ нэгэ хэды хүн тэрээнтэй үлѳѳд, хѳѳрэһэн һургаалта үгэнүүдээ тайлбарилжа үгэхыень гуйба. 11 Иисус тэдэндэ: «Бурханай хаан түрэ тухай гүн нюусанууд таанадтал тайлбарилагдана, харин гадуур байһан тэдэ зондо би һургаалта үгэнүүдээр лэ хѳѳрэнэ гээшэб. 12 Тиимэһээ: „Тэдэнэр хараба, шэртэбэшье, юумэ обёорхогүй. Тэдэнэр сонособо, шагнабашье, юумэ ойлгохогүй. Хэрбээ юумэ обёордог, ойлгодог һаа, тэдэ Бурханда хандаха һэн, тиигээд Бурхан тэдэниие хүлисэхэ һэн“», – гэжэ хэлэбэ. 13 Удаань Иисус һураба: «Һургаалта эдэ үгэнүүдые таанад ойлгоногүй аалта? Тиихэдээ бусад һургаалта үгэнүүдые яажа ойлгохотнай гээшэб? 14 Үнѳѳхи тарилгашамнай Бурханай үгэ тарина. 15 Бурханай үгэ дуулабашье, тэрээндэ гүйсэд һаналаа табяагүй хүндэ шолмос ерээд, сэдьхэл зүрхэндэнь һуурижаагүй үгэ абаад арилшадаг – харгын хажууда таригдаһан үрэһэн тон энээндэл адли юм. 16 Шулуутай газарта таригдаһан үрэһэн тухай тайлбарилбал, иимэ: али нэгэ хүн үгэ шагнаад, тэрээниие абаһаар лэ баяртайгаар сахина, 17 зүгѳѳр тэрэ үгэ сэдьхэлдэнь гүнзэгы үндэһэлээгүй, тиимэһээ удаан тогтоногүй. Үгын түлѳѳ бэрхэшээлэй тудаа һаань, али мүрдэлгэ зоболонгуудай дайраа һаань, энэ хүн айһан һүрдэһэндѳѳ Бурханай үгэһѳѳ тэрэ дороо арсаха. 18 Үүргэнэ соо унаһан үрэһэн тухай удхалбал, иимэ байна: хэн нэгэн Бурханай үгэ шагнабашье, 19 энэ оршолонгой байдалда дашууран абтаһандаа, баялиг зѳѳридэ, тэрэ мэтын элдэб юумэнүүдтэ шунаһандаа үгын удха ойлгодоггүй, тиимэһээ тэрэ үгэ ямаршье үрэгүй байдаг. 20 Үрэжэлтэй хүрьһэндэ ургаһан үрэһэн иимэ удхатай: Бурханай үгэ шагнаад, тэрэниие хэшээлтэйгээр сахижа байһан хүнүүд саашадаа аша туһатай юм. Нэгэ зариманиинь зуу дахин, нүгѳѳдүүлынь жара дахин, бусадынь гуша дахин үлүү үрэ дүн асардаг». 21 Иисус үргэлжэлүүлбэ: «Таанад зула аһаагаад, тэрэнээ ямар нэгэн амһартаар бүглэдэггүйт, али орон дороо табидаггүйт. Харин тэрэнээ үндэр табюур дээрэ табидаг ха юмта. 22 Ямаршье нюуса заабол эли болодог, ямаршье далда юумэн заабол мэдэгдэдэг юм. 23 Тиимэһээ шэхэтэй юм һаа, анхарагты. 24 Дуулажа байһан юумэеэ анхаралтайгаар шагнагты! Ямар хэмжээгээр хэмжэнэбта, тэрэл хэмжээгээр, үшѳѳ нэмээдшье Бурхан таанадта хэмжэжэ үгэхэ. 25 Ушарынь юуб гэбэл, юумэтэй байһан хүндэ нэмэгдэжэ үгтэхэ. Юумэгүй байһан хүнһѳѳ һүүлшын юумэниинь абтаха». 26 Иисус үргэлжэлүүлэн хэлэбэ: «Бурханай хаан түрэ ямархан бэ? Бодоод үзэгты, нэгэ хүн газарта үрэһэ тарина, 27 тиигээд һүниндѳѳ унтана, үдэртѳѳ бодоод ябана, зүгѳѳр үрэһэниинь ургажал байна. Теэд хайшан гээд ургажа байһыень тэрэ хүн мэдэнэгүй. 28 Газар ѳѳрѳѳ үрэһыень ургуулна бшуу. Түрүүшээр ногоониинь бултайна, тиигээд залаална, хожомынь залаагаар дүүрэн орооһо таряан бии боложо эдеэшэнэ. 29 Тиин ургасын эдеэшэхэдэ хуряалгын саг боложо, үнѳѳхи хүн хадуураа баряад хадахаяа гарадаг юм». 30 Иисус иигээд үүргэлжэлүүлбэ: «Зай, Бурханай хаан түрэ юунтэй адлиб? Ямар һургаалта үгэнүүдээр тэрэниие тайлбарилжа болохоб? 31 Бурханай хаан түрэ болбол газарта һуулгагдаһан горчицын үрэһэнтэй адли юм. Тэрэ үрэһэн газар дэлхэйдэ ургадаг ургамалнуудай хамагай жэжэниинь юм. 32 Харин ургахадаа, тэрэ бүхы ургамалнуудһаа ехэ болодог, тэнгэриин шубуудай уурхайгаа заһажа боломоор һаглагар томо һалаануудые үгэдэг». 33 Хүнүүдтэй хѳѳрэлдэхэдѳѳ Иисус бусадшье олон һургаалта үгэнүүдые хэрэглэжэ байгаа, тиихэдэ тэдэнэй ойлгожо абаха аргаар һургадаг байгаа. 34 Тэдэ зондо Иисус гансал һургаалта үгэнүүдээр хэлэдэг бэлэй. Харин шабинартайгаа гансаараа үлэхэдѳѳ тэрэ бүхы юумэнүүдые тайлбарилжа үгэдэг һэн. 35 Тэрэл үдэшэлэн Иисус шабинартаа: «Далайн нүгѳѳ эрьедэ гараябди», – гэжэ дурадхаба. 36 Иисус шабинартайгаа хүн зониие орхёод, онгосоороо далай гаталба. Баһа ондоошье онгосонууд хойноһоонь тамарба. 37 Гэнтэ хуй һалхин буужа, онгосонь далайн долгиндо сохюулаад, арайл шэнгээгүйхэн уһаар дүүрэшэбэ. 38 Энэ үедэ Иисус тархи дороо юумэ дэрлээд онгосын һүүл хабида унтажа байгаа. Шабинарынь багшаяа һэрюулэн: „Багша! Бидэнэй үхэхэеэ байхада, танда хамаагүй гээшэ гү?“– гэлдэбэ. 39 Тиигэхэдэнь Иисус хүл дээрээ бодоод, һалхи саража, долгинуудта: «Аалин бологты, намдагты!» – гэжэ захирба. Тэрэ дороо һалхин намдажа, далай долгилхоёо болижо, оршон тойрон огто аалин намдуу болошобо. 40 Тиигээд Иисус шабинартаа хандажа: «Таанад юундэ иитэрээ айбабта? Этигэл һүзэггүйл байна гүт?» – гэбэ. 41 Тэдэнь бүришье ехээр айн һүрдэһэн юумэд: «Һалхииешье, далайешье мэдэлдээ оруулаад байдаг энэ хүмнай хэн гээшэб?» – гэжэ ѳѳһэд дундаа хэлсэбэ.
51 Иисус шабинартайгаа Галилей далай гаталаад, Гераса хотын шадар ерэбэ. 2 Тэрэнэй онгосоһоо буухатайнь сасуу досоогоо ада шүдхэртэй нэгэ хүн агы нүхэн хуурсагуудһаа шамдуухан гаража ерэбэ. 3 Тэрэ хүн агы нүхэн хуурсагуудта байрладаг байгаа, тиихэдэ хэншье тэрэниие гэнжээршье хүлин барижа шададаггүй бэлэй. 4 Тэрэнэй гар хүл оло дахин гэнжээр хүлибэшье, тэрэ гэнжэнүүдээ таһа татадаг, түмэр шүдэрнүүдые эбдэдэг байгаа. Тиигээд хэншье тэрэниие диилэжэ мэдэлдээ абаха аргагүй бэлэй. 5 Тэрэ хүн үдэр һүнигүй хада уулаар гү, али агы нүхэн хуурсагуудаар тэнэжэ, хашхаржа, бэеэрээ шулуу нэшэжэ байдаг һэн. 6 Тэрэ хүн Иисусые холоһоо хараһаар хажуудань гүйжэ ерээд, хүлдэнь унажа: 7 «Иисус, Дээдын Бурханай Хүбүүн, би танда ямар хамаатай хүнбиб? Намайе бү зобоогыш даа гэжэ Бурханай нэрээр гуйнаб!» – гэжэ байгаад бархирба. 8 Тиигэжэ бархирһанайнь ушар хэлэбэл, Иисус ада шүдхэртэ: «Энэ хүнһѳѳ гара!» – гэжэ захирһан байгаа. 9 Тиигээд Иисус: «Нэрэшни хэн бэ?» – гэжэ һураба. «Үй түмэн гэжэ нэрэтэйб, юундэб гэхэдэ, бидэ угаа олонбди», – гэжэ үнѳѳхи хүниинь харюусаба. 10 «Энэ орон нютагһаа ада шүдхэрнүүдые бү үлдыт даа», – гэжэ тэрэ дахин дахин Иисусые гуйба. 11 Тэрэ үедэ хадын хаяагаар һүрэг гахай бэлшэжэ байгаа. 12 «Маанадые энэ гахайн һүрэгтэ эльгээгыш даа, гахайнууд соо орохыемнай зүбшѳѳгыш даа», – гэжэ ада шүдхэрнүүд Иисусые гуйба. 13 Иисусай зүбшѳѳхэдэ, ада шүдхэрнүүд үнѳѳхи хүнһѳѳ гараад, гахайнууд руу оробо. Тиин хоёр мянган тооной шахуу гахайн һүрэг эгсэ эрьеһээ далай руу һүрэжэ шэнгэшѳѳ бэлэй. 14 Гахай манаашад хото хүдѳѳгѳѳр ябаад, энэ ушар тухай зондо дуулгаба. Тиигээд хүн зон юунэй болоһые харахаяа тэрэ газарта ерэжэ байгаа. 15 Тэдэнэй Иисуста ерэхэдэнь, үй түмэн ада шүдхэрнүүдтэ барюулаатай байһан хүн хубсалаад, элүүр ухаантай һууба, тиимэһээ хүн зон ехээр айжа һүрдэбэ. 16 Ада шүдхэрнүүдтэ барюулаатай байһан хүнтэй, гахайн һүрэгтэй юунэй болоһые хараһан зон суглараашадта хѳѳрэбэ. 17 Тиигэхэдэнь хүн зон нютагһаань гаража ошохые Иисусые гуйба. 18 Иисусай онгосодоо һуужа байхадань, урдань досоогоо ада шүдхэрнүүдтэй байһан хүн суг ябалсахаар зүбшѳѳл гуйба. 19 Теэд Иисус зүбшѳѳбэгүй, харин: «Гэртээ харижа, шамда Дээдын Эзэнэй хэды ехэ юумэ бүтээһэн тухай, үршѳѳл хайратай байһан тухай гэртэхиндээ хѳѳрэжэ үгэ», – гээ һэн. 20 Тиимэһээ тэрэ хүн Декаполис гэдэг арбан хотын оршон тойроноор ябажа, тэрээндэ Иисусай хэды ехэ юумэ бүтээһэн тухай хүн бүхэндэ хѳѳрэбэ. Энэ ушар тухай дуулаһан лэ хүн бүхэн гайхажа ханаба. 21 Иисус онгосоороо дахин Галилейн далай гаталжа, нүгѳѳ эрьедэнь гараба. Тэндэнь тэрэниие тойроод олон зон суглараа бэлэй. 22 Мүргэлэй гэрэй дарганарай нэгэн болохо Иаир гэжэ нэрэтэй хүн тиишээ ерээ. Иисусые хараад, тэрэ хүлдэнь унажа, 23 ехээр гуйжа оробо: «Бага басагамни үхэхэеэ хэбтэнэ. Ошожо, тэрэнииемни гараараа хүрыш даа, тиигээ һаашни тэрэмни эдэгэхэ, амиды байхал». 24 Иисус тэрэ хүнтэй гэртэнь ошобо. Хойноһоонь үнѳѳхил олон зон дахасалдан, эндэ тэндэһээнь түрисэлдэн ябаба. 25 Тэрэ зоной дунда арбан хоёр жэлэй турша соо шуһа гоожоод тогтодоггүй үбшэнтэй нэгэ эхэнэр ябалсаа. 26 Тэрэ эхэнэр олон эмшэдээр ябажа, бүхы алта мүнгэеэ бараһаншье һаа, оройдоо һайжараагүй, харин бүри муудажал байгаа. 27 Иисус тухай дуулахадаа, тэрэ улад зоноор түрисэлдэн Иисусай араһаа дүтэлѳѳд, мэдүүлэнгүйгѳѳр хубсаһандань халта хүрэбэ. 28 Иисусай хубсаһандань халташье хүрѳѳ һаа эдэгэхэб гэжэ тэрэ һанажа байгаа ха юм. 29 Тиигэхэтэйнь сасуу үнэхѳѳрѳѳ шуһаниинь гарахаяа болижо, тэрэ эдэгэһэнээ мэдэрбэ. 30 Тэрэл үедэ Иисус хүсэ шадалайнгаа буураһые ойлгобо. «Хэн намайе хүрѳѳб?» – гэжэ тэрэ асууба. 31 Багшынгаа юун тухай һураһыень ойлгоогүй шабинарынь: «Таниие тойроод байһан зон эндэ тэндэһээтнай түринэл. „Хэн намайе хүрѳѳб“ гэжэ юундэ асуугаа юмта?» – гэбэ. 32 Тиихэдэнь Иисус хубсаһандань хүрэһэн хүниие харахаяа тойрон шэртэбэ. 33 Үнѳѳхи эхэнэр ѳѳртэйнь юунэй ушарһые тухайлаад, айһан һүрдэһэн, шэшэрһэн юумэ Иисуста дүтэлэн, урдань һүгэдэн унажа, сэхыень хэлэбэ. 34 «Басаган, этигэлшни шамайе абараа. Ши амгалан тайбан, элүүр энхэ, үбшэ хабшангүй ябыш даа», – гэжэ Иисус эхэнэртэ хэлэбэ. 35 Тиигэжэ байтарынь мүргэлэй гэрэй даргада хэдэн хүн ерэжэ: «Басаганшни наһа бараа, ши багшые бү тухашаруула», – гэжэ хэлэбэ. 36 Зүгѳѳр Иисус хэлээшыень тоонгүй: «Бү ай. Этигээд лэ бай», – гэжэ Иаирта хэлэбэ. 37 Тиигээд Пётр, Яков, тэрэнэй Иоанн дүү гурбанһаа ондоо хэндэшье хойноһоонь ябахые Иисус зүбшѳѳбэгүй. 38 Тэдэ мүргэлэй гэрэй даргында ерээд, зоной хѳѳрсэгэнэхые, бахардан үймэхые, шангаар уйлалдахые, бархиралдахые хараба. 39 Иисус гэртэ ороод: «Юундэ иитэрээ бархиралдана гээшэбта? Басаган үхѳѳгүй, миин лэ унтажа байнал», – гэбэ. 40 Тиигэхэдэнь тойроод байһан улад зон Иисусые наада барин энеэлдэбэ. Иисус бүгэдэ зониие гаргаад, үнѳѳхи басаганай аба эжытэй, гурбан шабинартайгаа басаганай хэбтэһэн таһалгада оробо. 41 Тиигээд басаганай гарһаань баряад: «Талита кум!» – гэбэ (энэнь: «Басаган, бодо!» – гэһэн удхатай). 42 Басаган тэрэ дороо бодоод, таһалгаараа ябаба. Тэрэ арбан хоёр наһатай байгаа. Энэ ушарай гэршэ болоһон зон ехэл гайхажа ханаба. 43 Гэхэдэ Иисус энээн тухай нэгэшье амитанда бү дуулгагты гэжэ захираа һэн. Тиигээд: «Басаганда эдихэ юумэ үгэгты», – гэжэ хэлээ.
61 Тэндэһээ Иисус шабинартайгаа хамта түрэһэн хотодоо бусажа ерэбэ. 2 Тэрэ суббото болоходо хүн зониие һургахаяа мүргэлэй гэртэ ошобо. Тэрэниие шагнаһан олон зон гайхалдажа: «Яажа эдэ бүхэниие энэмнай бүтээнэ гээшэб? Иимэ гайхамшагта үйлэ хэрэгүүдые бүтээхэ сэсэн ухаан, хүсэ шадал тэрээндэ хаанаһаа заяагдаа гээшэб? 3 Үгы, энэмнай дархан бэшэ һэн гү? Мариягай хүбүүниинь, Яковай, Иосиин, Иудын, Симонэй ахань бэшэ һэн гү? Дүү басагадынь энэ хотодо маанадаар ажаһууна бэшэ аал?» – гэлсэбэ. Тиигэжэ тэдэ зон тэрэнэй талаар һэжэглэжэ байгаа. 4 Харин Иисус тэдэндэ: «Лүндэншэдые нютагынхидһаань, түрэлхидһѳѳ, гэр бүлэһѳѳнь бусад зон булта хүндэлжэ ябадаг юм», – гэжэ хэлэбэ. 5 Иимэл ушарһаа Иисус нютагтаа гайхамшагта хэрэгүүдые бүтээхэ аргагүй боложо, үсѳѳхэн лэ үбшэнтэниие гараараа адислан эдэгээбэ. 6 Нютагайнгаа зоной тиимэ этигэл һүзэггүй байдалые Иисус гайхаһаар лэ байгаа. Иисус оршон тойрон тосхонуудаар ябажа, зониие һургаба. 7 Тэрэ арбан хоёр шабинараа дуудаад, ада шүдхэрнүүдые дараха эрхэ засаг олгон, хоёр хоёроорнь иишэ тиишэнь эльгээбэ. 8 Тиигэхэ зуураа тэдэндээ иимэ захяа үгэбэ: «Замдаа гансал тулга таягтай гаража байгты. Эдеэ хоол гү, али туулмаг сүүмхэ гү, али алта мүнгэ абаад ябахын хэрэг үгы. 9 Сандаали үмдѳѳд гарагты, гэхэтэй зэргэ һэлгэхэ хубсаһа абаад ябахын хэрэг үгы. 10 Ямар нэгэн гэртэ уригдаһан байбал, хотоһоо гаража ошотороо тэрэл айлдаа байха ёһотойт. 11 Хэрбээ ямар нэгэ нютагта таанадые угтажа абаха дурагүй гү, али хэлэһыетнай дуулаха дурагүй байбал, хүлдэтнай халдаһан тооһо һэжэрэн дурагүйлхэһэнѳѳ мэдүүлээд, тэрэ нютагһаа гаража ошогты». 12 Тиигэхэдэнь элшэнэр замда мордожо, нүгэлѳѳ орхёод, Бурханда хандагты гэжэ хүн бүхэндэ номнобо. 13 Тэдэнэр ада шүдхэрнүүдые олоор гаргажа, үбшэн зониие олива тоһоор түрхеэд эдэгээжэ байгаа. 14 Иисус тухай һураг хаа хаанагүй таража, Иродойшье һонорто хүрэбэ. Зарим хүнүүд: «Энэ Уһаар арюудхагша Иоанн амидыраад, иимэ гайхамшагта хэрэгүүдые бүтээнэ», – гэлсэжэ байба. 15 Нүгѳѳ зариман: «Энэ Илия байна», – гэбэ. Үшѳѳ нүгѳѳдүүлынь: «Эртэ урда үеын лүндэншэдтэл адли лүндэншэн хаш», – гэлсэбэ. 16 Харин Ирод энээн тухай дуулахадаа: «Энэ намда толгойгоо таһа сабшуулһан Иоанн амидыраа», – гэжэ хэлэбэ. 17 Ушарынь хэлэбэл, Ирод Филипп дүүгэйнгээ Иродиада һамгатай һууһан байгаа. Тиигэхэдэнь Иоанн: «Ши дүүгэйнгээ һамгатай гэрлэхэ ёһогүйш», – гэжэ Иродтэ хэлээ һэн. Тиимэһээл Ирод Иродиадын һайшаалда хүртэхын тула Иоанные түрмэдэ һуулгаһан байгаа. 19 Тиихэдэ Иродиада Иоаннда ехээр хороо бусалжа, тэрэниие алахаяа һанаа, гэхэдэ Иродһээ боложо хүсэлѳѳ бэелүүлхэ аргагүй байгаа. 20 Иоаннай эрхим һайн, гэгээн хүн байһыень мэдээд, Ирод тэрээнһээ айдаг, тэрэниие хамгаалдаг бэлэй. Иоаннай хэлэһэн юумэнүүдэй һанааень зобоодогшье һаань, Ирод тэрэниие шагнаха дуратай байгаа, шагнадагшье байгаа. 21 Одоошье Иродиадада таарамжатай саг тудаба. Ирод түрэһэн үдэртѳѳ дашарамдуулан, бүхы түшэмэлнүүд, сэрэгэй дарганар, Галилейн нэрэ хүндэтэй хүнүүдые суглуулаад, ехэ найр хэбэ. 22 Тэндэ Иродиадын басаган хатаржа, Иродтэ, айлшадтань ехээр һайшаагдаба. Тиимэһээ Ирод тэрээндэ: «Дуратай юумэеэ эри, хүсэһэн лэ юумыешни үгэхэб!» – гэбэ. 23 «Эриһэн лэ юумыешни үгэхэб, хаан оронойнгоо хахадыньшье үгэхэдэ бэлэнби», – гэжэ Ирод тангариглаһан байгаа. 24 Басаган эжыдээ ошожо: «Юу эрихэбиб?» – гэжэ һураба. «Уһаар арюудхагша Иоаннай толгой эри», – гэжэ эхэнь харюусаба. 25 Басаган һѳѳргѳѳ хаанда түргэхэн ошожо: «Уһаар арюудхагша Иоаннай толгой табаг дээрэ табяад, намда энэ гэһээр үгэхыешни хүсэнэб», – гэбэ. 26 Ирод хаан һанаата болобошье, бүхы айлшадай урда үгѳѳ үгэһэн тула басаганай хүсэл дүүргэнгүй байха аргагүй байба. 27 Ирод тэрэ дороо харуулайнгаа сэрэгшэдэ түрмэдэ байһан Иоаннай толгой таһа сабшаад, абаад ерэхыень захирба. 28 Тэрэ сэрэгшэнь Иоаннай толгойе табаг дээрэ табяад, басаганда асаржа үгэбэ, тэрэнииень басаган эхэдээ үгэбэ. 29 Иоаннай шабинарынь энээниие дуулаад, бэеыень агы нүхэн хуурсагта абаашажа хүдѳѳлүүлһэн байгаа. 30 Элшэнэр Иисустаа бусажа ерээд, юу хэһэнээ, улад зондо юу зааһанаа хѳѳрэбэ. 31 Ехэ олон зоной ерэжэ ошожол байһан хада Иисус элшэнэртэйгээ эдихэ уухашье сүлѳѳгүй байгаа. Тиимэһээ тэрэ шабинартаа: «Эзэгүй газарта ошожо, нэгэ бага амарая», – гэжэ дурадхаба. 32 Тиигээд тэдэнэр онгосодоо һуугаад, эзэгүй газар руу тамарба. 33 Теэд олон зон тэдэнэй тамаржа ябахые хараад, хайшаа ошохыень тухайлжа байгаа. Тиимэһээ элдэб хотын зон Иисусай ба шабинарайнь урда гаража нуурай эрьеэр гүйлдэбэ. 34 Иисус онгосоһоо буухадаа, тэндэ олон зоной сугларһые хараба, хонишонгүй хонидтол мэтэ байһан тэдэниие хайрлан, олон юумэнүүдтэ һургажа эхилбэ. 35 Үдэшэ болоходо шабинарынь багшадаа ойртоод: «Мүнѳѳ орой болошоо, энэ эзэгүй газар байна. 36 Тиимэһээ хажуугаархи тосхон, отогуудаар орожо, эдихэ юумэ худалдажа абахыень эдэ зоноо табиит даа», – гэбэ. 37 «Таанад ѳѳһэдѳѳ эдэндэ эдихэ юумэ үгэгты», – гэжэ Иисус харюусаба. «Эдэ зониие эдеэлүүлхын тула хоёр зуун динари мүнгѳѳр хилээмэ худалдажа абахамнай гээшэ гү?» – гэжэ шабинарынь гайхаба. 38 «Хэды хилээмэтэй байнабта, хараад ерэгты», – гэбэ Иисус. Тэдэнь ошожо хараад: «Табан монсогор хилээмэтэй, хоёр багахан загаһатай байнабди», – гэжэ дуулгаба. 39 Тиигэхэдэнь Иисус эдэ зоноо бүлэг бүлэгѳѳр хубаагаад, зүлгэ ногоон дээрэ һуулгагты гэжэ шабинартаа захирба. 40 Хүн зон зуу зуугаар, али таби табяар хубааралдан, бүлэгүүд болон һуубад. 41 Тиигээд Иисус үнѳѳхи табан монсогор хилээмэеэ, хоёр загаһаяа абаад, тэнгэри ѳѳдэ шэртэн, Бурханда баяр баясхалан хүргэбэ. Хилээмэеэ хухалан, хүн зондо хүртѳѳжэ хубаахыень шабинартаа үгэбэ. Удаань хоёр загаһаяа хухалжа, хүн зондо хүртүүлбэ. 42 Хүн бүхэн дураараа эдижэ садаа һэн. 43 Тиигээд шабинарынь арбан хоёр түрсүүгээр дүүрэн хилээмэнэй, загаһанай үлѳѳдэһэ суглуулба. 44 Хамта дээрээ эдеэлһэн зоной тоодо табан мянга шахуу гансал эрэшүүл байлсаа һэн. 45 Тиигэмсээрээ Иисус шабинараа онгосодо һуулгажа, нуурай нүгѳѳ бэедэ оршоһон Бетсаида хото руу ѳѳрһѳѳнь түрүүлэн тамархыень захирба. Харин ѳѳрѳѳ улад зоной таратар үлѳѳ бэлэй. 46 Зоной тарахада Иисус хада ѳѳдѳѳ зальбархаяа гараба. 47 Үдэшэ болоходо тэрэ үнѳѳхи газартаал гансаараа байба, харин шабинарынь онгосоороо далайн тэгэндэ хүрэжэ байгаа. 48 Урдаһаань үлеэһэн һалхинтай тулалдажа байһан шабинараа харахадаа, Иисус һүниин дүрбэдэхи харуулай үеэр уһан дээгүүр ябаад, шабинартаа ошобо. 49 Тэрэнэй уһан дээгүүр ябаһыень хараһан шабинарынь сошожо, хии үзэгдэл гэжэ һанаад, айһандаа хашхаралдаба. 50 Тэрэниие хараад, шабинарынь бултадаа ухаа алдаба. Харин Иисус тэдээндэ: «Зоригоо бү алдагты. Би Иисус байнаб, бү айгты», – гэбэ. 51 Тиигээд Иисус шабинарайнгаа онгосодо һууба, һалхиншье намдаба. Харин шабинарынь гайхахын ехээр гайхаба. 52 Тэдэнэр хилээмэнтэй бүтээһэн гайхамшагта хэрэгэй үнэн удхые ойлгоогүй, тэдэнэй ухаан бодолынь балартаад байгаа бшуу. 53 Иисус шабинартайгаа далайе гаталжа, Геннисаредэй газарта хүрэжэ ерээд, онгосоо эрье дээрэ гаргаба. 54 Онгосоһоо буухатайнь сасуу тэндэхи улад зон Иисусые таниба. 55 Тиигээд оршон тойронхи бүхы нютагуудаар гүйжэ, Иисусай хаана байһыень дуулахадаал, тиишэнь үбшэн зониие дэбисхэртэйнь асаржа байгаа. 56 Иисусай хаанашье ябахада, хото хүдѳѳгѳѳршье ороходо, хүнүүд тэрээндэ үбшэн хүнүүдые асаржа, хубсаһандатнай халташье хүрэхыень зүбшѳѳгыт даа гэжэ гуйдаг байгаа. Тиин хубсаһандань гараараа хүрѳѳд абаһан бүхы хүнүүд эдэгэшэдэг бэлэй.
71 Иерусалимһаа хэдэн фарисейнүүд, Хуули заадаг зарим багшанар ерээд, Иисусые тойрон сугларба. 2 Иисусай зарим шабинарай гараа гуримай ёһоор угаангүй эдеэлжэ байхые тэдэ обёорбо. 3 Фарисейнүүд, бусадшье бүхы еврейнүүд хуушан заншалнуудаа наринаар сахижа, гар угаалгын тусхай ёһололгүйгѳѳр эдеэ хоолдо хүрэдэггүй байгаа. 4 Худалдаа наймаанай газарһаа юумэ асараад, ѳѳһэдыгѳѳ угаажа арюудхаагүй һаа, тэдэ эдидэггүй байгаа. Мүн тэдэ аяга шанагаа, амһарта табагаа, забьяануудаа, һандали һуудалнуудаа оро дэрээ угааха гэхэ мэтын ондоошье заншал гуримуудые сахидаг бэлэй. 5 Тиимэһээ фарисейнүүд, Хуули заадаг багшанар Иисуста хандан: «Шабинаршни юундэ үбгэ эсэгэнэрэймнай зааһан заншалнуудые сахинагүйб? Тэдэшни яахадаа гараа угаангүйгѳѳр эдеэлнэб?» – гэбэ. 6 Иисус харюудань хэлэбэ: «Хоёр нюурта таанад тухай Бурханай хэлэһые Исайя лүндэншэ үнэн зүбѳѳр буулгажа бэшээ юм: „Эдэ зон намайе миин лэ үгѳѳрѳѳ хүндэлѳѳд, харин зүрхэ сэдьхэлдээ нам тухай огто бодоногүй. 7 Хүнүүдэй зохёоһон ёһо гуримуудта һургажа байхадаа, тэдэ дэмы намда мүргэнэ даа“. 8 Таанад Бурханай захяа заабаринуудһаа арсаад, хүнэй зааһан ёһо гуримуудые сахибат. 9 Таанад Бурханай захяа заабаринуудые гурим заншалнуудаараа арга мэхэтэйгээр һэлгэжэ шададаг байнат. 10 „Аба эжы хоёроо хүндэлэ“, „Аба эжы хоёроо муушалһан хүн үхэлдэ хүртэхэ ёһотой“ гэжэ Моисейгээр дамжуулан Бурхан хэлэһэн байгаа. 11 Харин таанад эхэ эсэгэдээ туһалха юумэтэй байгаад, „Энэшни Корбан“, ондоогоор хэлэбэл, Бурханда үргѳѳтэй юм гэхэнь зүб гэжэ зониие һургахадаа, 12 аба эжыдээ ямаршье туһа бү хүргэгты гэжэ һурганат. 13 Тиигэжэл таанад Бурханай захяа заабариие ѳѳһэдынгѳѳ тогтооһон ёһо заншалаар һэлгэнэт, тиин үшѳѳшье олон иимэрхүү юумэнүүдые таанад үйлэдэжэ байдагта». 14 Иисус дахин улад зониие ѳѳртѳѳ дуудажа хэлэбэ: «Хүн бүхэн хэлэһыемни шагнажа, ойлгохые хэшээгты! 15 Гаднаһаа досоотнай орожо байһан юумэн таанадые бузарладаггүй юм. Харин досооһоотнай гаража байһан юумэн таанадые бузарладаг. 16 Шэхэтэй юм һаа, анхарагты». 17 Иисусай улад зониие орхёод гэртэ ороходонь, хэлэһэнээ манда тайлбарилжа үгыт гээд шабинарынь тэрэниие гуйба. 18 «Мүнѳѳ болотор таанад хэлэһыемни ойлгобогүй гээшэ гүт? Гаднаһаа зосоотнай ороһон ямаршье юумэн үнэндѳѳ таанадые бузарлажа шадахагүй, 19 юундэб гэхэдэ, тэрэ юумэн танай зүрхэндэ ороно бэшэ, харин танай хотондо ороод, һүүлдэнь бэеһээтнай гаргагдадаг ха юм». (Иигэжэ хэлэхэдээ Иисус ямаршье эдеэ хоолые эдихэдэ зохихо юм гэжэ батална гээшэ). 20 Тиигээд Иисус үргэлжэлүүлбэ: «Досооһоотнай гарадаг юумэн таанадые бузарладаг гээшэ. 21 Досоотнай, һанаа зүрхэндэтнай нүгэлтэ хүсэлэнгүүд түрэжэ, таанадые ташаяангы ябадалда хүргэдэг, хулгай хүүлэдэг, алаха хюдаха тээшэ, 22 эрэдээ гү, али эхэнэртээ урбаха тээшэ түлхидэг, хомхой сэдьхэлтэй, хара һанаатай болгодог, худал хуурмаг, зальхай ябадал, атаа жүтѳѳ түрүүлдэг, хэрүүл ама гаргадаг, бардам зан, тэнэг ааша гаргадаг. 23 Эдэ бүхы нүгэлтэ юумэнүүд досооһоотнай гараад, ѳѳһэдыетнай бузарладаг юм». 24 Иисус Галилейһээ гаража, Тир хотын шадар ерэжэ, нэгэ гэртэ зогсобо. Эндэ ерэһэн тухайгаа хүнүүдтэ мэдүүлхэ дурагүй байбашье, танигдангүй байжа шадабагүй. 25 Ада шүдхэртэ барюулһан басаганай эхэнь Иисус тухай дуулаад, тэрээндэ ерэжэ, хүлдэнь унаба. 26 Еврей-бэшэ тэрэ эхэнэр Сириин Финики гэжэ газарһаа гарбалтай байгаа. Басагыемни бариһан ада шүдхэрые гаргажа үгыт даа гэжэ тэрэ эхэнэр Иисусые гуйба. 27 Харин Иисус тэрэ эхэнэртэ: «Нэн түрүүн үхибүүдые садхааха хэрэгтэй. Тэдэнэй эдихэ хоол абаад, нохойнуудта хаяхань зохихогүй юм», – гэбэ. 28 «Тиимэшьел даа, Дээдын Эзэн, теэд шэрээһээ унаһан үхибүүдэй үлѳѳдэһые нохойнуудшье эдидэг ха юм», – гэжэ үнѳѳхи эхэнэрынь харюусаба. 29 «Зүб даа энэ харюушни. Ши гэртээ хари, басаганайшни досооһоо ада шүдхэр гаража тонилоо», – гэжэ Иисус эхэнэртэ хэлэбэ. 30 Гэртээ ерээд, тэрэ эхэнэр басаганайгаа орон дээрээ хэбтэхыень хараба; досоохи ада шүдхэрынь гаража ошоһон байба. 31 Тирэй шадархи газарһаа гараад, Иисус Сидон хотоор дайраад, Галилей далай тээшэ зүглэбэ. Замдаа тэрэ Декаполис гэжэ нэрэтэй арбан хотын хажуугаар үнгэрбэ. 32 Хэдэн хүн тэрээндэ дүлии, арай шамай дуугардаг хүниие асаржа, дээрэнь гараа табижа адислыт даа гэжэ Иисусые гуйба. 33 Иисус тэрэниие гансаарыень зонһоо зайсуулаад, шэхэнүүдтэнь хургануудаа хэбэ, тиигээд тэдээн дээрээ нёлбоод, хэлэндэнь халта хүрэбэ. 34 Тиигээд огторгой ѳѳдэ хаража, ехэтэ һанаа алдаад: «Эффата!» (энэнь «Нээгдыш!» гэһэн удхатай) – гээд үнѳѳхи хүндѳѳ хэлэбэ. 35 Тиигэмсээрнь тэрэ хүн дары дууладаг, ямаршье бэрхэшээлгүй хэлэдэг болошобо. 36 Хэһэн юумэн тухаймни хэндэшье бү дуулгаарайгты гэжэ Иисус зондо захирба. Теэд тэрэнэй хорихо тумань, зон бүришье ехээр энэ ушар тухай хэлсэжэ байгаа. 37 Дуулаһан зон булта аргагүй ехээр гайхалдажа: «Иисус ямаршье юумые һайнаар хэнэ. Дүлии зониие дууладаг болгоно, хэлэгүй зониие дуугардаг болгоно», – гэлсэжэ байгаа.
81 Тэдэ үдэрнүүдтэ дахин ехэ олон зон Иисусые тойроод сугларба. Тэдэ зоной эдихэ юумэгүй болоходо, Иисус шабинараа дуудажа хэлэбэ: 2 «Би эдэ зониие хайрланаб. Тэдэ намтай гурбан үдэр байлсаа, теэд мүнѳѳ эдихэ юумэгүй болоод байна. 3 Тэдэнэй зариманиинь холоһоо ерээ. Тиимэһээ үлэн хооһон гэртэнь табибални, тэдэ замдаа һуларжа ядаржа магадгүй». 4 «Теэд эзэгүй хооһон энэ газарта эдэ зониие бултыень садхааха хилээмэ хүн хаанаһаа олохоб?» – гэжэ шабинарынь урдаһаань хэлэбэ. 5 «Таанадта хэды шэнээн хилээмэ байнаб?» – гэжэ Иисус һураба. «Долоон жэжэхэн монсогор хилээмэн байна», – гэжэ шабинарынь харюусаба. 6 Иисус улад зониие һуухыень захирба. Тиигээд үнѳѳхи долоон хилээмэеэ абаад, Бурханда баяр баясхалан хүргэбэ. Хилээмэеэ хухалан, хүн зондо хүртѳѳжэ хубаахыень шабинартаа үгэбэ. Шабинарынь хубааба. 7 Үшѳѳ тэдэ хэдыхэн загаһатай һэн. Иисус тэдэнэй түлѳѳ Бурханда баясхалан хүргѳѳд, тэрэ загаһа хубаажа үгэхыень шабинартаа захиба. 8 Дүн хамтадаа дүрбэн мянган шахуу хүн булта дураараа эдижэ садаа, үшѳѳ тиихэдэ эдеэнэй үлѳѳдэһэн долоон түрсүүгээр дүүрэн суглараа. Иисус хүн зоноо тараагаад, 10 шабинартайгаа хамта онгосодо һуужа, Далмануфын газар нютаг руу тамарба. 11 Хэдэн фарисейнүүд Иисуста ерэжэ, үгѳѳр буляасалдаба. Тиигээд тэрэниие туршахаяа һэдэжэ, тэнгэриһээ баталагдаһан гайхамшагта дүлгэ тэмдэг харуулыш даа гэбэ. 12 Иисус хүндѳѳр һанаа алдажа: «Оршон үеын зон яахадаа гайхамшагта дүлгэ тэмдэг харуулхые шаарданаб? Зүб даа, ямаршье тиимэ юумэн тэдэ зондо харуулагдахагүй», – гэжэ хэлээ һэн. 13 Тиигэмсээрээ тэрэ фарисейнүүдые орхёод, дахин онгосодоо һуугаад, далайн нүгѳѳ эрье руу тамарба. 14 Шабинарынь хилээмэ абахаяа мартажа, онгосодонь тэдэндэ оройдоол гансахан монсогор хилээмэн байгаа. 15 «Һэргэг байгты! Фарисейнүүдэй, Иродэй эһээбэриһээ болгоомжолжо ябагты», – гэһэн һэргылэмжэ Иисус шабинартаа үгэбэ. 16 Шабинарынь ѳѳһэд хоорондоо: «Маанадта хилээмэнэй үгы байһан дээрэһээ тиигэжэ хэлээ ёһотой», – гэжэ тухайлба. 17 Юун тухай хэлсэжэ байһыень мэдээд, Иисус тэдэндээ хэлэбэ: «Хилээмэгүй байһан тухайгаа юундэ хэлсээбта? Мүнѳѳ болотор мэдэнэгүй, ойлгоногүй гээшэ гүт? Ухаан бодолтнай тиимэ мунхаг байна гээшэ гү? 18 Нюдэтэй байгаад, харанагүй гээшэ гүт? Шэхэтэй аад лэ, дууланагүй гээшэ гүт? Табахан монсогор хилээмэ табан мянган хүндэ хубаажа үгэхэдэмни, хэды түрсүүгээр дүүрэн үлѳѳдэһэ суглуулһанаа һананагүй аалта?» «Арбан хоёр түрсүүг», – гэжэ шабинарынь харюусаба. 20 «Тиигээд долоон хилээмэ дүрбэн мянган хүндэ хубаахадамни, хэды түрсүүгээр дүүрэн үлѳѳдэһэ суглуулаа һэмта?» – гэжэ Иисус һураба. «Долоон түрсүүг», – гэжэ шабинарынь харюусаба. 21 «Теэд юун тухай хэлэһыемни мүнѳѳшье болотор ойлгоногүй гээшэ гүт?» – гэжэ Иисус дахин һураба. 22 Иисусай шабинартайгаа Бетсаида хото ерэхэдэнь, хэдэн хүн тэрээндэ һохор хүниие хүтэлжэ асараад, гараараа адис хүртүүлэн эдэгээхыень гуйба. 23 Иисус тэрэ һохор хүниие гарһаань барижа, тосхонһоо хүтэлэн гаргаба. Тиигээд нюдэндэнь нёлбоод, дээрэнь гараа табин адислаад: «Зай, юумэ харана гүш?» – гэжэ һураба. 24 Тэрэнь иишэ тиишээ хараад: «Хүнүүдые харанаб, теэд тэдэ тойроод ябаһан мододтол адли үзэгдэнэ», – гэжэ хэлэбэ. 25 Иисус дахин нюдэндэнь гараараа хүрэбэ. Тиигэхэтэйнь сасуу үнѳѳхи хүн хараатай болобо; нюдэнь эдэгэжэ, тэрэ бүхы юумэ эли тодоор харадаг болоо. 26 «Зай, ши гэртээ хари, тосхондо бү ороорой», – гэжэ захин, Иисус тэрэ хүниие ябуулба. 27 Иисус шабинартайгаа Филиппэй Кесари хотын хажуудахи тосхонуудта ошобо. Замдаа Иисус: «Хүнүүд намайе хэн гэжэ һананаб?» – гэжэ шабинарһаа асууба. 28 «Зариманиинь Уһаар арюудхагша Иоанн байнат, нүгѳѳдүүлынь Илия гээшэт, үшѳѳ бусадынь лүндэншэдэй нэгэниинь байнат гэжэ хэлсэнэ», – гээд шабинарынь харюусаба. 29 «Теэд таанар намайе хэн гэжэ һананабта?» – гээд Иисус һураба. «Та Бурханай табисуурта гээшэт», – гэжэ Пётр харюусаба. 30 «Хэн байһан тухаймни хэндэшье бү хэлээрэйт», – гэжэ Иисус шабинартаа захирба. 31 Иисус ѳѳртэйнь юу болохо тухай шабинартаа хѳѳрэжэ эхилбэ: «Хүн түрэлхитэнэй Хүбүүн аргагүй ехээр зобохо, ахамадууд, ахамад санаарта болон Хуули заадаг багшанар тэрээнһээ арсаха. Тэрээниие алаха, теэд гурбадахи үдэртѳѳ тэрэ дахин амидырха». 32 Тиигэжэ Иисус шабинартаа тон эли тодоор хэлэжэ байгаа. Тиимэһээ Пётр тэрэниие хажуу тээшэнь дуудажа абаашаад, тиигэжэ хэлэхэеэ боли гэбэ. 33 Харин Иисус шабинар тээшээ эрьен хараад, Пётрые зэмэлэн: «Холо боло намһаа, сатана! Шинии һанал бодолнуудшни Бурханһаа үршѳѳгдэнэ бэшэ, харин хүн шанарһаашни бүрилдэнэ!» – гэбэ. 34 Удаань Иисус улад зониие, шабинараа дуудаад хэлэбэ: «Намтай ябалсаха дуратай хүн ѳѳр тухайгаа бодохоёо болёод, үдэр бүхэн хэрээһэеэ үргэлѳѳд, хойноһоомни яба. 35 Ушарынь хэлэбэл, ами наһаяа абарха һанаатай хүн тэрэнээ алдаха, харин минии түлѳѳ, мүн Һайн Мэдээсэлэй түлѳѳ ами наһаяа үгэбэл, тэрэнээ абарха. 36 Хэрбээ танай бүхы дэлхэй олзолоод, ами һүнэһэеэ алдабалтнай, танда ашагтай гү? Үгыл даа! 37 Таанад ямаршье юумэ түлѳѳд, ами һүнэһэеэ бусаажа шадахагүйлта. 38 Хэрбээ забхай, нүгэлтэ энэ дэлхэйн зон дунда байхадаа намһаа, минии һургаалһаа эшэбэлтнай, Хүн түрэлхитэнэй Хүбүүн Эсэгынгээ алдар соонь Бурханай Эльгээмэлнүүдтэй хамта ерэхэдээ, таанадһаа эшэхэл.
91 Эндэ байгшадай зариманиинь һүр хүсэтэй Бурханай хаан түрэ үзѳѳгүйдѳѳ үхэхэгүй гэжэ таанарта үнэниие хэлэнэб». 2 Зургаан үдэр болоод, Иисус гансал Пётр, Яков, тэрэнэй дүү Иоанные абажа, үндэр хада дээрэ гараба. Тэндэ Иисус шабинарайнгаа урда эрид хубилба. 3 Тэрэнэй хубсаһан һаргама сагаан болобо, газар дэлхэй дээрэ ямаршье будаг тиигэжэ сагааруулжа шадахагүйл. 4 Иисустай хѳѳрэлдэжэ байһан Моисей Илия хоёр бии болобо. 5 Тиихэ зуура Пётр Иисуста: «Рабби! Эндэ байхадамнай манда ямар һайн гээшэб. Гурбан майхан бодхоое: нэгыень шамда, нэгыень Моисейдэ, үшѳѳ нэгыень Илияда», – гэбэ. 6 Пётр юушье хэлэһэнээ мэдэнгүй тиигэжэ хэлээ бшуу, юундэб гэхэдэ, шабинар ехээр айһан һүрдэһэн байгаа. 7 Тиигэжэ байтарынь үүлэн бии боложо, тэдэниие хушаад, тэндэһээнь: «Энэ минии инаг хайрата Хүбүүмни юм, таанад үгыень дуулажа байгты», – гэһэн абяан дуулдаба. 8 Шабинарайнь тойроод харан гэхэдэнь, Иисусһаа ондоо хэншье үгы байба. 9 Хадаһаа буужа ябахадаа Иисус шабинартаа: «Хүн түрэлхитэнэй Хүбүүнэй үхѳѳд амидыртар энэ үзэһэн хараһанаа хэндэшье бү хэлээрэйт», – гэжэ захирба. 10 Шабинарынь энэ нюусые хадагалжа ябаа, теэд «үхѳѳд амидырхань» ямар удхатайб гэжэ бэе бэеһээ һурадаг байгаа. 11 «Хуули заадаг багшанар юундэ Бурханай табисуурта Христосой ерэхын урда тээ Илия лүндэншэ ерэхэ ёһотой гэдэг бэ?» – гэжэ шабинарынь Иисусһаа асууба. 12 Иисус харюусаба: «Үнэхѳѳрѳѳ Илия түрүүн ерэжэ, бүхы юумэ бэлдэхэ ёһотой. Тиихэдээ юундэ Хүн түрэлхитэнэй Хүбүүн ехээр зобохо, тэрээнһээ арсаха юм гэжэ Нангин Бэшэг соо хэлээтэй байдаг бэ? 13 Гэхэдэ Илия ерээ юм, тиин Нангин Бэшэг соо хэлэгдэһэнэй ёһоор хүнүүд дура зоргоороо тэрээнтэй болоо юм гэжэ таанадта хэлэхэ байнаб». 14 Иисусай гурбан шабинартайгаа хамта бусад шабинартаа ерэхэдэнь, тэдэнииень ехэ олон зон тойроод, Хуули заадаг багшанарай тэдээнтэйнь арсалдажа байхань харагдаба. 15 Иисусые харахадаа улад зон ехээр гайхалдажа, тэрэниие мэндэшэлхэ гэжэ гүйлдэбэ. 16 «Таанад эдэнтэй юун тухай арсалданабта?» – гэжэ Иисус шабинарһаа асууба. 17 Улад зоной дундаһаа нэгэ хүн харюусаба: «Багша, би шамда хүбүүгээ абажа ерээб. Тэрэнииемни ада шүдхэр дараад, хэлэгүй болгоод байна. 18 Ада шүдхэр добтолходоол хүбүүемни газараар мухарюулна, аманһаань хѳѳһэ бурана, шүдэнь хабирна, бэень хүшэлдэнэ. Тэрэ ада шүдхэрые намнажа үгыт гээд шабинарыетнай гуйхадамни, тэдэтнай оролдоод шадабагүй». 19 Иисус улад зондо хандан: «Этигэл һүзэггүй зон аа! Үшѳѳ хэды шэнээн таанадтай байхабиб? Үшѳѳ хэды болотор таанадые тэсэжэ байхабиб? Тэрэ хүбүүе намда асарагты!» – гэжэ хэлэбэ. 20 Хүбүүе асарба. Иисусые харамсаараа ада шүдхэр хүбүүе таталзуулан һалагануулба. Хүбүүнэй аманһаа хѳѳһэ буран, тэрэ газараар мухариба. 21 «Үнинэй иимэ болоо һэн гү?» – гэжэ Иисус хүбүүнэй эсэгэһээ һураба. Тэрэнь: «Багаһаал тиимэ һэн. 22 Ада шүдхэр хүбүүемни оло дахин галда, уһанда шэдээд, алахаяа забдаа. Маанадые хайрлажа, шадахал һаа, туһалыт даа!» – гэжэ гуйба. 23 «Юундэ „шадахал һаа“ гэбэш? Этигэл һүзэгтэй һаашни, хүсэһэн лэ юумэншни бүтэхэ юм!» – гэжэ Иисус харюусаба. 24 Тиигэхэтэйнь сасуу хүбүүнэй эсэгэ: «Би этигэнэб! Бүри ехэ этигэл һүзэг хайрлан туһалыш!» – гэжэ хашхарба. 25 Улад зоной үшѳѳ олоор сугларжа байхые харахадаа, Иисус ада шүдхэртэ захирба: «Хэлэгүй, дүлии ада шүдхэр! Би шамда захирнаб: энэ хүбүүнһээ гара, хойшодоо тэрээндэ бү оро!» 26 Ада шүдхэр хашхараад, хүбүүе ехээр һалагануулан, досооһоонь гараба. Хүбүүн үхэшэһэн шэнги байба, хүнүүдшье: «Тэрэ үхэшѳѳ», – гэлдэбэ. 27 Харин Иисус гарһаань баряад, хүл дээрээ бодоходонь туһалба. 28 Һүүлдэ Иисусай шабинартайгаа гэртээ ерээд, гансаараа байхадань, тэдэнь: «Яахадаа бидэ тэрэ ада шүдхэр даража шадабагүй гээшэбибди?» – гэжэ асууба. 29 «Иимэрхүү ада шүдхэрнүүдые имагтал зальбаралаар даража болохо юм», – гэжэ Иисус харюусаба. 30 Иисус шабинартайгаа тэндэһээ гараад, Галилейе үнгэржэ ябаба. Хаана ябаһанаа хүнүүдтэ мэдүүлхэгүй гэжэ тэрэ оролдоо. 31 Ушарынь юуб гэбэл, тэрэ шабинараа һургажа байгаа. «Хүн түрэлхитэнэй Хүбүүн хүнүүдэй гарта тушаагдахань, тиигээд тэрэ алуулаад, гурбадахи үдэртѳѳ амидырха», – гэжэ хэлэбэ. 32 Гэбэшье шабинарынь энэ хэлээшыень ойлгобогүй, тиин һурахаяашье зүрхэлбэгүй. 33 Иисус шабинартайгаа гэртээ Капернаум хото ерэбэ. Гэртэ ороод тэрэ: «Хэлэгты даа, замдаа таанад юун тухай арсалдабат?» – гэжэ шабинарһаа һураба. 34 Хоорондоо тэдэ хэмнай эгээн ехэб гэжэ арсалдаһан байгаа, тиимэһээ багшынгаа урда шэмээгүй байба. 35 Иисус һуугаад, арбан хоёр шабинараа дуудаад: «Хүндэтэй газарта һууха дуратай хүн һүүл хабида байха, бусадай зараса болохо», – гэбэ. 36 Тиигээд Иисус нэгэ үхибүүе шабинарайнгаа дунда байлгаад, тэрэниие тэбэреэд хэлэбэ: 37 «Минии нэрээр иимэ нэгэ үхибүүе тогтоожо абаһан хүн намайе тогтоожо абаһан болоно. Тиихэдэ намайе тогтоожо абаһан хүн намайе иишэ эльгээһэн Бурханиие тогтоожо абана гээшэ». 38 «Багша, шинии нэрээр ада шүдхэрнүүдые дарадаг хүниие бидэ хараабди. Тиихэдээ тэрэ хүн маанадаар суг ябалсаагүй, тиимэһээнь бидэ тэрэниие хорёобди», – гэжэ Иоанн хэлэбэ. 39 Иисус шабинартаа хэлэбэ: «Тэрэниие хорихо гэжэ бү оролдогты. Минии нэрээр гайхамшагта үйлэ бүтээһэн хүн тэрэ дороо намайе муудхажа шадахагүй. 40 Танда эсэргүүсээгүй хүн танай талада байна ха юм. 41 Намһаа боложо Христосой шабинар байһан хадатнай таанадта аяга уһа хэжэ үгэһэн хүн ѳѳрынгѳѳ шагнал заабол абаха гэжэ би баталнаб. 42 Зүгѳѳр намда этигэгшэ эдэ багашуулай нэгыеньшье нүгэл хилэнсэдэ түлхиһэн хүн дээрэ аймшагтай хэһээлтэ бууха. Тэрэ хүнэй хүзүүндээ тээрмын шулуу уюулаад, далайн оёорто хаюулбалнь, тэрээндэ ѳѳртэнь дээрэ байха һэн. 43 Хэрбээ гарайшни шамайе нүгэлдэ оруулаа һаань, тэрэнээ таһа сабшаад хая. Хоёр гартайгаа залирдаггүй гал тамада орожо хосоронхаар, ганса гартайгаар мүнхын амидарал амсабалшни шамда дээрэ байха. 45 Хэрбээ хүлэйшни шамайе нүгэлдэ оруулаа һаань, тэрэнээ таһа сабшаад хая. Хоёр хүлтэйгѳѳ гал тамада орожо хосоронхаар, ганса хүлтэйгѳѳ амиды ябаһан дээрэ. 47 Хэрбээ нюдэнэйшни шамайе нүгэлдэ оруулаа һаань, тэрэнээ һуга тата. Хоёр нюдэтэйгѳѳ гал тама руу хаюуланхаар, үрѳѳһэн нюдэтэйгѳѳ Бурханай хаан түрэдэ ороболшни шамда дээрэ. 48 Гал тама соо нүгэлтэдые эдидэг үтэ хорхойнууд хэзээшье үхэдэггүй, галыньшье залирдаггүй. 49 Ямаршье тахил яажа дабһаар дабһалуулан арюудхагдадаг бэ, тон тиигэжэл хүн бүхэн галаар туршуулан арюудхагдаха. 50 Дабһан болбол һайн юумэн гээшэ, теэд амтаяа гээхэдэнь, дахин яажа гашуун болгохобта? Таанад досоогоо дабһатай байгты, хоорондоо эбтэй эетэй ажамидарагты».
101 Иисус тэндэхи газарһаа гараад, Иордан голой нүгѳѳ талада оршодог Иудей можодо ерэбэ. Дахяад лэ ехэ олон зон тэрээндэ ерэжэ, Иисус тэдэниие урдынхидаал адляар һургаба. 2 Хэдэн фарисейнүүд тэндэнь ерээд, Иисусые үгэдэнь торгоохо һанаатайгаар: «Хэлыш даа, Хуулиин ёһоор үбгэн һамганһаа һалаха эрхэтэй гү?» – гэжэ һураба. 3 Урдаһаань Иисус: «Моисей таанадта юун гэжэ захяа һэн бэ?» – гэжэ һураба. 4 «Һалаха тухай гэршэлгэ һамгандаа үгѳѳд лэ тэрээнһээ һалажа болохо гээд Моисей захяа һэн», – гэжэ фарисейнүүд харюусаба. 5 Тиихэдэнь Иисус хэлэбэ: «Шулуун сэдьхэлтэй байһан хадатнай Моисей тиимэ ёһо заншал таанадта тогтоогоо юм. 6 Тиихэдэ юртэмсэ дэлхэй зохёон бүтээхэдээ, Бурхан нэн түрүүн эрэ эмэ хоёрые бүтээгѳѳ юм. 7 Тиимэһээл эрэ хүн эхэ эсэгэеэ орхёод, һамгантайгаа нэгэдэхэ, 8 тиин тэрэ хоёр ганса бэе болон эблэрхэ гэжэ хэлээ юм. Тиихэлээрээ тэдэ хоёр болбол хоёр бэшэ, харин нэгэ бэе гээшэ. 9 Тиимэһээ Бурханай нэгэдүүлһэн юумэ хүн хубааха ёһогүй». 10 Һүүлдэнь гэртээ ерээд байхадаа шабинарынь үнѳѳхи һургаһан юумэн тухайнь һураба. 11 «Һамганһаа һалаад, ондоо эхэнэртэй һууһан хүн түрүүшынгээ һамганда урбаба гээшэ. 12 Тон тиигэжэл нүхэрһѳѳ һалаад, ондоо эрэтэй һууһан эхэнэр түрүүшынгээ нүхэртэ урбаба гээшэ», – гэжэ Иисус тайлбарилба. 13 Зарим хүнүүд гараараа хүрэжэ адислахаарнь Иисуста хүүгэдые асарба. Зүгѳѳр шабинарынь тэдэ үхибүүдые багшадаа ойртуулбагүй. 14 Тиигэхыень ойлгоходоо, Иисус уурлажа: «Үхибүүдые наашань табигты, намда ерэхэдэнь һаалта бү хэгты, ушарынь юуб гэбэл, эдэ үхибүүдтэл адли зон Бурханай хаан түрын мэдэлдэ юм. 15 Эдэ үхибүүд мэтээр Бурханай хаан орониие тогтоон абаагүй хүн тэндэ хэзээшье орожо шадахагүй гэжэ баталан хэлэнэб», – гэбэ. 16 Тиигээд Иисус үхибүүдые тэбэреэд, гараараа адислаба. 17 Иисусай харгыда ябахада нэгэ хүн тэрээндэ гүйжэ ерээд, үбдэг дээрээ һүгэдэн унажа: «Эрхим багша! Мүнхын амидаралда хүртэхын тула би юу хэхэ ёһотойбиб?» – гэжэ һураба. 18 Иисус харюудань хэлэбэ: «Юундэ намайе эрхим гэбэш? Имагтал Бурхан эрхим гээшэ. 19 Ши захяа заабаринуудые мэдэнэ ха юмши. „Бү ала, ханидаа бү урба, хулгай бү хэ, бусад тухай худал юумэ бү хэлэ, хүниие мэхэлжэ, юумыень бү аба. Эхэ эсэгэеэ хүндэлэ“». 20 «Багша аа, эдэ захяа заабаринуудые бултыень би эдир наһанһаа сахижа ябадаг хүнби», – гэжэ үнѳѳхи хүниинь хэлэбэ. 21 Иисус тэрэ хүниие шэртэжэ, һайшаан хэлэбэ: «Шамда нэгэл юумэн дутана: ошожо зѳѳри зѳѳшэеэ бултыень худалдаад, мүнгыень үгытэйшүүлдэ хубаажа үгэ, тиигээ һаа, тэнгэри дээрэ баялиг зѳѳритэй болохош. Тиигээд намда ерэжэ, хажуудамни ябаарай». 22 Тиигэжэ хэлэхыень дуулахадаа, үнѳѳхи хүнэй шарайнь хубилба. Тэрэ уйдхартайгаар саашалба, ушарынь юуб гэхэдэ, тэрэ хүбүүн аргагүй ехэ эд зѳѳритэй байгаа. 23 Иисус тойрожо хараад: «Баян хүнүүдэй Бурханай хаан орондо орохонь бэрхэтэйл байха даа!» – гэжэ шабинартаа хэлэбэ. 24 Эдэ үгэнүүдыень дуулахадаа, шабинарынь сошолдон гайхалдаба. Харин Иисус дабтажа: «Үхибүүдни, Бурханай хаан орондо орохонь бэрхэтэйл байха даа! 25 Баян хүнэй Бурханай хаан орондо орохоһоонь бэлээр зүүнэй һүбѳѳр тэмээн ороод гарахал», – гэжэ хэлэбэ. 26 Тиигэхэдэнь шабинарынь бүришье ехээр гайхалдан: «Тиигэхэдээ хэн абарагдаха аргатайб?» – гэжэ бэе бэеһээн һураба. 27 Иисус тэдэнээ шэртэн хараад: «Хүнүүд ѳѳһэдыгѳѳ абаржа шадахагүй, харин юушье хэхэ аргатай Бурхан тэдэниие абаржа шадаха юм», – гэжэ хэлэбэ. 28 Тиигэхэдэнь Пётр: «Бидэ хамаг юумэеэ орхёод, шамайе дахаабди, һаныш», – гэбэ. 29 «Минии тулада, Һайн Мэдээсэлэй аша туһада гэрээ гү, аха дүүнэрээ гү, эгэшэ дүүнэрээ гү, аба эжыгээ гү, һамга үхибүүдээ гү, али эдлэжэ байһан газараа орхиһон хүн 30 энэ дэлхэйдэ бүришье ехэ юумэндэ хүртэхэ юм гэжэ би баталнаб. Тэдэнэр зуу дахин олон гэрнүүдтэй, аха дүүнэртэй, эгэшэ дүүнэртэй, эжынэртэй, үхибүүдтэй, эдлэхэ газартай байха, хашалга мүрдэлгэнүүдыешье ѳѳр дээрээ мэдэрхэ, тиин ерээдүйдэ мүнхын ажамидаралтай болохо. 31 Зүгѳѳр мүнѳѳ түрүү зэргэдэ байгшадай олониинь һүүл зэргэдэ орохо, тиихэдэ мүнѳѳ һүүл зэргэдэ байһанай олониинь түрүүлэн гараха». 32 Иисус шабинартайгаа Иерусалим хото руу зорибо. Тэрэ айһан зобоһон шабинарайнгаа урдань алхалба, харин тэдэнэй хойноһоо баһа айшаһан хүн зон һубарилдан ябаба. Нэгэ һабаандаа Иисус арбан хоёр шабинараа хажуу тээшэнь абаашаад, ѳѳртэйнь юу ушарха тухай хѳѳрэжэ үгэбэ. 33 «Мүнѳѳ бидэ Иерусалим орохомнай. Тэндэ Хүн түрэлхитэнэй Хүбүүниие түрүү санаартанай, Хуули заадаг багшанарай гарта тушааха. Тэдэнэр Хүбүүе гэмнэн, үхэлэй саазада хүртѳѳхэ гэжэ шиидээд, бусад арадай гарта тушааха. 34 Тэдэнь тэрэниие баһаха, нёлбохо, сохихо, хожомынь алаха байна. Зүгѳѳр Хүбүүн гурбадахи үдэртѳѳ амидырха». 35 Яков Иоанн гэдэг Зэбэдэйн хоёр хүбүүд Иисуста ерэжэ: «Багша аа, бидэ шамайе нэгэ юумэн тухай гуйхамнай», – гэбэ. 36 «Юун тухай гуйнабта?», – гэжэ Иисус һураба. 37 «Алдарта хаан түрынгѳѳ шэрээдэ һуухадаа, бидэ хоёрой нэгыемнай баруун таладаа, нүгѳѳдыемнай зүүн таладаа һуулгажа хайрлыш даа», – гэжэ тэдэ Иисусһаа гуйба. 38 «Таанад юун тухай гуйжа байһанаа үнэхѳѳрѳѳ ойлгоногүйт. Минии амсаха ёһотой зоболонгой аягаһаа таанад уужа амсажа шадаха аалта? Минии хүртэхэ ёһотой зоболонто уһан арюудхалгада таанад хүртэжэ шадаха аалта?» – гэжэ Иисус хэлэбэ. 39 «Шадахабди», – гэжэ Яков Иоанн хоёр харюусаба. «Үнэхѳѳрѳѳ таанад минии зоболонгой аягаһаа амсахат, минии хүртэхэ уһан арюудхалгада хүртэлсэхэт. 40 Теэд баруун таладамни, зүүн таладамни һууха хүнүүдые һунгахань минии мэдэлдэ бэшэ. Тэдэ һууринуудта Бурханай табиһан хүнүүд һууха юм», – гэжэ Иисус хэлэбэ. 41 Нүгѳѳ арбан шабинарынь энэ хѳѳрэлдѳѳ дуулахадаа, Яков Иоанн хоёрто сухалдаба. 42 Тиимэһээ Иисус тэдэниие дуудажа хэлэбэ: «Арад зоной захирагшад гэжэ нэрлэгдэдэг хариинхид тойроошо арад зоноо зонхилхо дуратай байдаг, мүн түшэмэд һайдуудыньшье албатанаа захирха бүрин засагтай байдаг. 43 Харин таанад тэдэндэл адляар бэеэ абажа бү ябагты. Агууехэ болохо һанаатай хүнтнай бусадайнгаа бултанайнь зараса болохо ёһотой. 44 Али түрүү зэргэдэ гараха һанаатай хүнтнай бусадайнгаа бултанайнь барлаг болохо ёһотой. 45 Ушарынь юуб гэхэдэ, Хүн түрэлхитэнэй Хүбүүн хүнүүдые зарахаяа ерээ бэшэ, харин бусад уладта алба хэхэеэ, мүн үнэтэ ами наһанайнгаа сэнгээр олон хүнүүдые абархаяа ерээ». 46 Иисус шабинартайгаа Иерихон хото ерэбэ. Хожом хотоһоо ехэ олон зоноор үдэшэлүүлэн гаража ябахадань, харгын хажууда Тимейн Бартимей гэдэг һохор хүбүүн юумэ гуйраншалжа һууба. 47 Хажуугаарнь Назаредэй Иисус үнгэрнэ гэжэ дуулахадаа, тэрэ: «Давидай үри һадаһан, Иисус! Намайе үршѳѳжэ хайрлыш даа!» – гэжэ хашхарба. 48 Олохон зон тэрээндэ дуугүй бай гэжэ зандарба, теэд тэрэнь бүришье шангаар: «Давидай үри һадаһан, намайе үршѳѳн хайрлыш даа!» – гэжэ хашхарба. 49 Иисус зогсоод: «Дуудагты тэрэниие!» – гэбэ. Тэрэ һохор хүниие хүнүүд дуудан: «Бү ай! Бодо, тэрэ шамайе дуудана», – гэбэд. 50 Бартимей һүрэн бодохотойгоо зэргэ гадар хубсаһаа тайлажа хаяад, Иисуста ерэбэ. 51 «Шамда юу хэжэ туһалхабиб?» – гэжэ Иисус тэрээнһээ һураба. «Багша, намайе харадаг болгыш даа», – гэжэ Бартимей харюусаба. 52 «Яба даа, этигэлшни шамайе элүүр мэндэ болгобо», – гэжэ Иисус хэлэбэ. Һохор хүниинь тэрэ дороо харадаг боложо, Иисусай хойноһоо харгыгаар дахан ябаба.
111 Иисус шабинартайгаа Элеон хадын хаяада оршодог Беттагэ ба Бетани тосхонуудта ойртоод, тиишэнь хоёр шабияа эльгээбэ. 2 «Шанха урдатнай байһан тосхон ошогты. Тэндэ оромсоороо хүн амитанай оройдоо унаагүй залуу элжэгэнэй уяатай байхые харахат. Тэрэниие уяаһаань тайлаад, наашань хүтэлжэ асарагты. 3 Хэрбээ таанарһаа: „Юу хэжэ байнабта?“ – гэжэ һураа һаань, „Энэ элжэгэн Эзэндэ хэрэгтэй болоо“, – гэжэ харюусаарайт, тиихэдэтнай тэрэ элжэгэ абажа ябахыетнай дары зүбшѳѳхэ». 4 Шабинарынь ошожо, гудамжада нэгэ гэрэй хажууда уяатай залуу элжэгэ олоод, тэрэниие уяаһаань тайлаба. 5 Тэндэ байһан зон: «Таанад юундэ энэ элжэгэ сэргэһээнь тайланабта?» – гэжэ һураба. 6 Шабинар Иисусай захиһан ёһоор харюусаба, тиихэдэнь хүнүүд тэдэниие табиба. 7 Шабинар тэрэ элжэгэ асаржа, нюрган дээрэнь хубсаһаяа дэбдибэ, тиигээд Иисус тэрээниие унаба. 8 Олон зон Иисусай ябаха харгы дээгүүрнь хубсаһаяа дэбдибэ, зарим зон мүшэрнүүдые отолоод, харгы дээгүүрнь табиба. 9 Урдань ябаһан, хойноһоонь дахаһан зон булта: «Бурханда алдар соло! Дээдын Эзэнэй нэрээр заларан Ерэгшэ үршѳѳл хайратай байһай! 10 Манай үбгэ эсэгэ Давид хаанай мандуулһан хаан түрэ алдар солотой байһай! Дээдын тэнгэридэ оршоһон Бурханда алдар соло!» – гэжэ шанга шангаар хашхаралдаба. 11 Иерусалимда ороод, Иисус Бурхан Һүмэ ошожо, досоонь байһан бүхы юумэ анхаралтайгаар хараба. Тиигээд орой болошоһон дээрэһээ арбан хоёр элшэнэрээрээ хамта тэрэ Бетани руу бусажа ошобо. 12 Хойто үдэрынь Иисусай шабинартайгаа Бетаниһаа гараад ябахадань, тэрэнэй гэдэһэниинь үлдэбэ. 13 Тэрэ холоһоо набшаһадаар бүрхѳѳгѳѳтэй боди модо хараад, тэндэнь эдихээр юумэн олдоно аа гү гэжэ харахаяа ошобо. Теэд модондонь набшаһадһаа бэшэ юушье байбагүй, ушарынь юуб гэбэл, тиигэхэдэ боди модоной үрэ жэмэс үгэхэ саг болоогүй байгаа. 14 Тиимэһээ Иисус тэрэ модондо: «Хойшодоо энэ модонһоо хүн хэзээдэшье жэмэс бү эдиһэй!» – гэжэ хэлэбэ. Тиигэжэ хэлэхыень тэрэнэй шабинарынь дуулаһан байгаа. 15 Иисус шабинартайгаа Иерусалим ерэхэдээ Бурхан Һүмэ оробо. Тэндэһээ наймаашадые, юумэ худалдажа абагшадые намнажа оробо, мүнгэ танга һолигшодой шэрээнүүдые, гулабхаа худалдагшадай һандалинуудые хүмэрюулбэ. 16 Тиигээд худалдаа наймаанай ямаршье юумэ Бурхан Һүмын дотор хорёогоор абажа ябахые хорибо. 17 «Нангин Бэшэгтэ: „Минии гэр бүхы арадуудай мүргэл зальбаралай гэр гэжэ нэрлэгдэхэ“ гэжэ бэшээтэй байдаг. Харин таанад энэ гэр дээрмэшэдэй шэбээлдэг үүр болгожорхёот», – гэжэ Иисус хэлэбэ. 18 Тиигэжэ хэлэхыень түрүү санаартан, Хуули заадаг багшанар дуулаад, тэрэниие хюдаха арга бэдэрбэ. Юундэб гэбэл, бүхы хүн зон тэрэнэй һургаал гайхан анхаржа байгаа, тиимэһээл тэдэнэр Иисусһаа айжа байгаа. 19 Үдэшэ болоходо Иисус шабинартайгаа хотоһоо гаража ошобо. 20 Хойто үглѳѳгүүрынь боди модоной хажуугаар үнгэрхэдѳѳ, шабинарынь тэрэ модоной үндэһѳѳрѳѳ хүрэтэр хаташоод байхые хараба. 21 Пётр урдань Иисусай тэрэ модондо юумэ хэлэжэ байһыень һанаад: «Рабби, харыш! Шинии хараалда хүртэһэн модон хаташоод байнал», – гэжэ багшадаа хэлэбэ. 22 Иисус харюудань хэлэбэ: «Бурханда этигэл һүзэгтэй байгты! 23 Хэрбээ Бурханда этигэл һүзэгтэй, зүрхэ сэдьхэлдээ ямаршье һэжэг маргалтагүй һаа, уулада хандан: „Эндэһээ хүдэлѳѳд, далай руу һүрэ» гээ һаатнай, захирһан бүхэнтнай бүтэхэ гэжэ би баталан хэлэнэб. 24 Тиимэһээ Бурханда зальбаржа юумэ гуйхадаа, ямаршье эриһэн юумэеэ заабол абахаб гэһэн этигэлтэй байгты, тиигэбэл тэрэ юумэеэ абахат. 25 Баһа таанад зальбаржа байхадаа, хэн нэгэндэ гомдолтой һаа, тэрэ хүнѳѳ хүлисэгты. Тиигэбэл тэнгэридэ оршодог Эсэгэтнайшье танай нүгэлые хүлисэхэ». 27 Иисус шабинартайгаа дахин Иерусалим орожо ерэбэ. Бурхан Һүмѳѳр ябахадань, тэрээндэ түрүү санаартан, ахамадууд, Хуули заадаг багшанар ойртобо. 28 «Ши иимэ юумэ хэхэ ямар эрхэтэйбши? Иимэ эрхэ засаг шамда хэн үгѳѳб?» – гэжэ һурабад. 29 Иисус: «Бишье таанадһаа нэгэ юумэ һурахамни. Хэрбээ харюу үгэбэлтнай, иимэ юумэ хэхэ ямар эрхэтэй байһанаа таанарта хэлэхэб. 30 Хэлыт даа, уһаар арюудхаха эрхэ Иоаннда Бурхан үгѳѳ юм гү, али хүнүүд гү?» – гэжэ урдаһаань асууба. 31 Нүгѳѳдүүлынь хоорондоо шэбэнэлдэбэ: «Хэрбээ Бурханһаа тиимэ эрхэ үгтѳѳ гэбэлнай, тиигэбэл юундэ Иоаннда этигэдэггүй байгаабта гэхэл. 32 Нүгѳѳ талаһаа, хүн зон булта Иоанные лүндэншэн гэжэ тоолодог. Тиимэһээ уһаар арюудхаха эрхэ тэрээндэ юрэ хүнүүд үгѳѳ гэхын аргагүйбди». Тэдэнэр хүн зонһоо айжа байгаа ха юм. 33 Тиимэһээ тэдэнэр Иисуста: «Бидэ мэдэнэгүйбди», – гэжэ харюусаба. Тиихэдэнь Иисус: «Эдэ юумэнүүдые хэхэ эрхэ намда хэнэй үгэһые би баһа хэлэхэгүйб!» – гэжэ тэдэндэ хэлэбэ.
121 Тиигээд Иисус тэдэндэ иимэ һургаалта үгэнүүдые хѳѳрэбэ: «Нэгэ хүн үзэмэй сэсэрлиг таряад, тойруулан хүреэлжэ, досоонь үзэмэй шүүһэ шахадаг түхеэрэлгэ хэхэеэ нүхэ малтаба, башни бариба, тиигээд тэрэнээ үзэмшэдтэ хүлһэлѳѳд, аянда мордобо. 2 Жэмэсэй эдеэшэхэ багта үзэмэй ургасаһаа ѳѳрынь хуби абажа ерэхээр тэрэ эзэн үзэмшэдтэ зарасаяа эльгээбэ. 3 Теэд үзэмшэд зарасыень барижа зада сохёод, һѳѳргэнь хооһоор бусаагаа һэн. 4 Тиигэхэдэнь эзэн ондоо зарасаяа ябуулаа; теэд үзэмшэд тэрэнэй тархи хаха сохёод, баһажа баһажа ябуулба ха. 5 Эзэнэй дахин ондоо зарасаяа эльгээхэдэ, тэрэнииень үзэмшэд алажархёо һэн. Сэсэрлигэй эзэн хойно хойноһоонь зарасанараа ябуулжал байгаа; харин үзэмшэд тэдэнэй зарим нэгыень зада сохиһоор, нүгѳѳдыень алаһаар лэ байгаа. 6 Һүүлэй һүүлдэ эзэн хүбүүемни тэдэ хүндэлхэ аабза гэжэ һанан, үзэмшэдтэ ори ганса инаг хайрата хүбүүгээ ябуулба. 7 Теэд үзэмшэд: „Энэ хүбүүн эсэгынгээ эд зѳѳри залгамжалха. Энээниие алая, тиигэбэл бүхы зѳѳринь манай болохо “, – гэжэ ѳѳһэд хоорондоо хэлсэбэ. 8 Тиигээд тэрэ хүбүүень барижа алаад, бэеыень үзэмэй сэсэрлигһээ гаргажа хаяба». 9 «Зай, тиихэлээрээ үзэмэй сэсэрлигэй эзэн тэдэ үзэмшэдые яаха болоноб?» – гэжэ Иисус һураба. «Эзэн ерээд, тэдэ үзэмшэдые алаха, тиигээд ондоо үзэмшэдтэ сэсэрлигээ даалгаха. 10 „Хэрэггүй гэжэ барилгашадай голожо хаяһан шулууниинь гэрэй гол шухала тулга шулууниинь болоо: энээниие Дээдын Эзэн бүтээгээ, тиин манда ехэл үзэсхэлэнтэ гоёор харагдана“, – гэжэ Нангин Бэшэг соо бэшээтэй байхые таанар хэзээшье уншаагүй аалта?» 12 Иисусай хэлэһэн һургаалта үгэнүүдые дуулаад, түрүү санаартан ба фарисейнүүд ѳѳһэд тухайнь хэлэжэ байна гэжэ ойлгобо. Тиимэһээ Иисусые барижа хэһээхэеэ хүсэбэ, теэд улад зонһоо айжа, тэрэниие хүрэбэгүй. 13 Һүүлдэнь тэдэ тушаалтан Иисусые үгѳѳрнь торгоожо хардахын тула тэрээндэ хэдэн фарисейнүүдые, Иродэй талын хэдэн хүнтэй ябуулба. 14 Тэдэнь Иисуста ерээд: «Багша аа! Ши үнэн сэхэш, Бурханай бодото замаар ябахые һургадагши, хэнэйшье урда билдагуушалдаггүйш, юуб гэбэл, нюур харадаггүйш гэжэ бидэ мэдэнэбди. Тиимэһээ манда хэлыш, Римэй хаанда алба татабари түлэхэнь зүб гү, али буруу гү?» – гэжэ асууба. 15 Иисус тэдэнэй муу мэхые мэдээд: «Таанар юундэ намайе туршабат? Нэгэ динари намда асаржа харуулагтыл даа», – гэбэ. 16 Нүгѳѳдүүлынь нэгэ динари асаржа үгэбэ. «Эндэ хэнэй дүрсэ зураатай, хэнэй нэрэ бэшээтэй байнаб?» – гэжэ Иисус һураба. «Римэй хаанай», – гэжэ тэдэнь харюусаба. 17 «Тиимэһээ хаанай юумэ хаандань, Бурханай юумэ Бурханда үгэгты», – гэжэ Иисус тэдэндэ хэлэбэ. Энээниие дуулахадаа, тэдэ зон Иисусай сэсэн ухаанда гайхалдаба. 18 Хүнүүд үхѳѳд амидырдаггүй гэжэ тоолодог саддукейнүүдэй зариманиинь Иисуста ерэжэ хэлэбэ: 19 «Багша аа, үхибүүгүй ахынгаа наһанһаа нүгшэхэдэ, тэрэнэй дүүнь бэлбэһэн эхэнэртэйнь һууха ёһотой, тиигээд тэдэнһээ гараһан үхибүүн нүгшэһэн ахынь үхибүүн гэжэ тоологдохо зэргэтэй гэжэ Моисей манда бэшэһэн байдаг. 20 Зай, долоон аха дүүнэр байгаа гэе. Тэдэнэй ахань һамга абаад, үхибүүтэй болонгүйгѳѳр наһа бараба. 21 Дүүнь ахынгаа һамгантай һуугаад, баһал үхибүүтэй болонгүйгѳѳр наһа барашаба. Гурбадахиньшье тиимэл табилантай байгаа. 22 Тиигэжэл долоон аха дүүнэр бултадаа үнѳѳхи эхэнэрые һамга болгон абаад лэ, үхибүүтэй болонгүйгѳѳр хойно хойноһоо наһанһаа нүгшэжэ байгаа. Һүүлэй һүүлдэ тэдэнэй һамганииньшье наһа бараба. 23 Теэд Бурханай үхэһэн хүнүүдые амидыруулхада тэрэ эхэнэр хэнэйнь һамган байхаб? Һүүлэй һүүлдэ тэрэ долоон аха дүүнэртэй бултантайнь һууһан байна ха юм». 24 Иисус тэдээндэ хэлэбэ: «Таанад Нангин Бэшэгэй юун гэжэ һургадагые, Бурханай һүр хүсэ мэдэдэггүй тула эндүүржэ байнат. 25 Бурханай хүнүүдые амидыруулхада, тэдэ зон Бурханай Эльгээмэлнүүдтэл адли байха, тиин һамгашье абахагүй, хадамдашье гарахагүй. 26 Зай, саашань үргэлжэлүүлбэл, үхэһэн зоной амидырха тухай таанад Моисейн номдо уншаагүй аалта? Шатажа байһан һѳѳг бургааһан сооһоо Бурхан Моисейдэ: „Би Абраһамай Бурхан, Исаагай Бурхан, Яковай Бурханби“, – гэжэ хэлээ һэн. 27 Бурхан болбол үхэһэн хүнүүдэй бэшэ, харин амиды хүнүүдэй Бурхан юм. Тиимэһээ таанад саддукейнэр огто эндүүржэ байнат». 28 Иисусай саддукейнэртэй арсалдажа байхада нэгэ Хуули заадаг багша ерэбэ. Тэрэ Иисусай бодомжотой харюу үгэхые дуулаад, тэрээнһээ: «Бүхы захяа заабаринуудай эгээн шухалань алинь бэ?» – гэжэ һураба. 29 Иисус харюусаба: «Эгээн шухала захяа заабари иимэ: „Израилиин арад, манай Эзэн Бурхан ори ганса Дээдын Эзэн юм. 30 Ши Эзэн Бурхандаа бүхы зүрхэ сэдьхэлээрээ, бүхы һүнэһэ һүлдѳѳрѳѳ, бүхы ухаан бодолоороо, байһан хүсэ шадалаараа дуратай бай“. 31 Хоёрдохи эгээн шухала захяа заабари иимэ: „Бусад зондо ѳѳртѳѳл адли дуратай бай“. Эдэ хоёрһоо үлэмжэ шухала захяа заабари үгы юм». 32 Хуули заадаг багша Иисуста хэлэбэ: «Багша аа, Бурхан ори ганса юм, тэрээнһээ ондоо Бурхан үгы гэжэ хэлэхэдээ ши тон зүб хэлэнэш. 33 Тиин Эзэн Бурхандаа бүхы зүрхэ сэдьхэлээрээ, бүхы һүнэһэ һүлдѳѳрѳѳ, бүхы ухаан бодолоороо, байһан хүсэ шадалаараа дуратай бай; бусад зондо ѳѳртѳѳл адли дуратай бай гэхэдээ ши баһал тон зүб хэлэнэш. Эдэ захяа заабаринууд маанадай үргэхэ аргатай бүхы тахилнуудһаа, бүхы үргэл бэлэгүүдһээ шухала юм». 34 Хуули заадаг багшын иигэжэ бодомжотойгоор харюусахада, Иисус тэрээндэ: «Ши Бурханай хаан түрэһѳѳ холо бэшэ байнаш», – гэбэ. Тиигэхэһээнь хойшо Иисусһаа юумэ һурахаяа хэншье зүрхэлбэгүй. 35 Бурхан Һүмэ соо хүн зониие һургажа байхадаа Иисус һураба: «Бурханай табисуурта болбол Давидай үри һадаһан байха гэжэ Хуули заадаг багшанар юундэ хэлэдэг бэ? 36 „Бузар дайсадыешни хүлдэш мүргүүлтэрни баруун таладамни һуугаарай гэжэ Дээдын Эзэн минии Эзэндэ хэлээ“, – гээд Нангин Һүлдѳѳр урмашуулагдаһан Давид айладхаба. 37 Тиихэлээрээ, хэрбээ Давид ѳѳрѳѳ Бурханай табисууртые Эзэмни гэжэ нэрлээ хадаа, яажа Бурханай табисуурта Давидай үри болохоб?» Тэндэ байһан олон зон Иисусые ехэ ханалгатайгаар шагнаба. Тэндэ байһан олон зон Иисусые ехэ ханалгатайгаар шагнаба. 38 Тэдэниие һурган Иисус үргэлжэлүүлбэ: «Хуули заадаг багшанарһаа бэеэ һэргылжэ ябагты. Тэдэнэр ута суба үмдѳѳд ябаха, олон зоной дунда мэндэшэлүүлхэ дуратай байдаг. 39 Мүн тэдэнэр мүргэлэй гэр соо урдуур һууха, түрэ найрташье эгээн хүндэтэй һуури эзэлхэ дуратай байдаг. 40 Тэдэнэр бэлбэһэн эхэнэрнүүдэй зѳѳри һэшхэлгүйгѳѳр үбэртэлдэг, удаань олоной нюдэн дээрэ удаан зальбардаг юм. Тиимэрхүү зон хатуу хэһээлтэдэ хүртэхэ даа». 41 Иисус Бурхан һүмын үргэлэй сангай хажууда һуугаад, хүн зоной мүнгэ үргэхыень ажаглан хаража байба. Олон баяшуул ехэ мүнгэ үргэбэ. 42 Харин нэгэ үгытэй бэлбэһэн эхэнэр ерэжэ, хоёр жэжэ мүнгэ табиба. 43 Иисус шабинараа дуудаад: «Энэ үгытэй бэлбэһэн эхэнэр хэнһээш ехэ үргэл һанда үргэбэ. 44 Юундэб гэхэдэ, нүгѳѳ зон бултадаа үлүү гараһан юумэеэ үргѳѳ, харин энэ эхэнэр үгытэй ядуу байбашье, хоолойгоо тэжээхэ бии үгы юумэеэ дууһан үргэбэ», – гэжэ хэлээ бэлэй.
131 Иисусай Бурхан Һүмэһѳѳ гаража ябахада, нэгэ шабинь: «Багша аа, харалши даа, ямар үзэсхэлэнтэ гоё шулуунууд, байшангууд гээшэб!» – гэбэ. 2 «Эдэ томо байшангуудые харана гүш? Энэ һууринда ганса шулууншье үлэхэгүй, хуу баран һандаргагдаха», – гэжэ Иисус харюудань хэлэбэ. 3 Удаань Иисусай Элеон хада дээрэ, Бурхан Һүмын тушаа һуужа байхада тэрээндэ Пётр, Яков, Иоанн ба Андрей дүрбэн ерэжэ: 4 «Шинии хэлээшэ бүхы юумэн хэзээ болохоб? Тэрэнэй болохын урда ямар дүлгэ тэмдэгүүд харуулагдахаб?» – гэжэ асууба. 5 «Хэн нэгэнэй мэхэдэ орохоһоо болгоомжолжо байгты. 6 Юуб гэхэдэ, олон хүнүүд минии нэрэ зүүжэ ерэхэ: „Би Бурханай табисууртаб“, – гэжэ ѳѳһэд тухайгаа гэршэлхэ, тиигэжэ олонииетнай мэхэдээ оруулха. 7 Мүн байлдаанууд тухай, дайн сэрэг тухай һураг дуулабал, бү айгаарайгты. Тиимэрхүү юумэнүүд болохо ёһотой. Зүгѳѳр энэнь үшѳѳл эсэс бэшэ байха. 8 Нэгэ арад нүгѳѳ арадтаа добтолон орохо, хаан оронууд хоорондоо хёморолдон тэмсэхэ; эндэ тэндэ газар хүдэлхэ, үлэсхэлэн зоболон, үхэл тахал тохёолдохо. Зүгѳѳр эдэ бүхэн бэрхэшээл зоболонгуудай эхииень лэ табиха. 9 Таанад ѳѳһэдѳѳ һэргэг байха ёһотойт. Таанадые зарга шүүбэриин газарта абаашажа тушааха, мүргэлэй гэр соо сохихо. Минии түлѳѳ таанад захирагшадай, хаашуулай урда зогсоод, этигэл һүзэг тухайгаа хэлэхэт. 10 Тиин юумэнэй эсэс болохын урда Һайн Мэдээсэл хамаг оршолонгоор бүхы арадуудта номногдохо юм. 11 Таанадые барижа тушаахадань, юу хэлэхэ тухайгаа һанаагаа бү зобооройгты. Сагай ерэхэдэ хэрэгтэй зүб үгэнүүд һанаандатнай орохо. Зүгѳѳр таанад ѳѳрһѳѳ хэлэхэгүйт, харин Нангин Һүлдын хайрлаһан үгэнүүдые дабтахат. 12 Аха дүүнэр, эгэшэ дүүнэр бэе бэеэ тушаажа алуулха, эсэгэнь үхибүүдээ баһал тушаажа алуулха; үхибүүдынь эхэ эсэгынгээ урдаһаа үһѳѳрхэн бодоод, тэдэнээ алаха. 13 Минии түлѳѳ таанадые булта үзэн ядаха; зүгѳѳр эсэстэнь хүрэтэр тэсэжэ гараһаниинь абарагдаха. 14 Нэгэтэ таанад тиимэ юумэнэй байха ёһогүй газарта хооһоролго һүйдхэлдэ хүргэдэг „жэрхэдэһэтэй юумэнэй“ байхые үзэхэт. Эдэ мүрнүүдые уншажа байһан хүн бүхэн ушар удхыень ойлгохые хэшээг лэ. Тиихэдэ Иудейдэ байһан хүнүүд хада гүбээ руу тэрьедээрэйгты. Уншажа байһан хүн бүхэн энээниие зүбѳѳр ойлгохые оролдохо ёһотой. Тиихэ үедэ Иудейдэ ажаһуудаг һаа, хада гүбээнүүд ѳѳдэ гүйжэ гара. 15 Гэрэй орой дээрэ байһан зон гэрһээн юумэ абахаяа доошоо бү буугаарайт. 16 Хээрэ талада ябаһан зон хубсаһа хунараа абахаяа гэртээ бү бусаарайт. 17 Тэдэ үдэрнүүдтэ хээлитэй, хүхѳѳр үхибүүдтэй эхэнэрнүүдтэ ехэл гай зоболон тудаха. 18 Таанарай зугадаха саг үбэлэй хүйтэндэ бү тудаһай гэжэ Бурхандаа зальбарагты. 19 Газар дэлхэй Бурханай зохёон бүтээхэһээ нааша мүнѳѳнэй үе саг болотор үзэгдѳѳгүй, дахинаашье үзэгдэхэгүй аймшагтай гай зоболон болохо. 20 Хэрбээ Дээдын Эзэн тэдэ аймшагтай үдэрнүүдэй тоое үсѳѳрүүлээгүй һаа, хэншье абарагдахагүй һэн. Зүгѳѳр шэлэжэ абаһан хүнүүдэйнгээ аша туһада Дээдын Эзэн тэдэ үдэрнүүдэй тоо үсѳѳрүүлхэ юм. 21 Хэрбээ тэрэ сагта: „Бурханай табисуурта Христос эндэ байна“, али „тэндэ байна“ гэжэ таанарта хэн нэгэнэй хэлээ һаа, бү этигээрэйгты. 22 Ѳѳһэдыгѳѳ Бурханай табисуурта гү, али лүндэншэн гэжэ нэрлэһэн олон мэхэшэд бии болохо. Тэдэ аргатайл һаа, Бурханай шэлэжэ абаһан хүнүүдыешье ѳѳрынгѳѳ мэхэдэ оруулхын тула элдэб янзын гайхамшагта тэмдэгүүдые, эди шэди харуулха. 23 Тиимэһээ таанад һэргэг байгты. Болохо бүхы юумые би таанадта эртэнһээ һэргылжэ хэлэбэб. 24 Тиигээд зоболонто тэдэ үдэрнүүдэй үнгэрһэн хойно наран балартаха, һарашье гэрэлтэхэеэ болихо, 25 одо мүшэдшье тэнгэриһээ унаха, тэнгэриин хүсэнүүдшье тэнсүүриеэ алдаха. 26 Тэрэ үедэ үүлэн дундуур Хүн түрэлхитэнэй Хүбүүнэй һүр хүсэтэйгѳѳр, алдар солотойгоор ерэжэ ябахань хүнүүдтэ үзэгдэхэ. 27 Тиигээд тэрэ Бурханай шэлэжэ абаһан зониие суглуулхын тула газар дэлхэйн заха хизаарһаа огторгойн заха хизаар хүрэтэр Эльгээмэлнүүдээ ябуулха. 28 Боди модонһоо жэшээ абагты: тэрэнэй һалаа мүшэрнүүдэй зѳѳлэрѳѳд, набша намаагайнь һалбархада, зун ойртобо гэжэ мэдэдэгта. 29 Тон тиигэжэл минии түрүүн хэлэһэн юумэнүүдэй болохые үзэхэдѳѳ, саг дүхэжэ байна, бүри ойртоо гэжэ мэдэхэт. 30 Мүнѳѳ ажамидаржа байһан хүнүүдэй бултанайнь үхэжэ үрдеэгүй байхада минии таанадта хэлэһэн бүхэн тохёолдохо гэжэ таанадта баталан хэлэнэб. 31 Огторгой тэнгэри, газар дэлхэйшье һүнэн һалаха, харин минии хэлэһэн үгэнүүд мүнхэ оршохо. 32 Тэрэ Үдэрэй, тэрэ сагай болзор хэншье мэдэхэгүй, тэнгэридэ оршодог Бурханай Эльгээмэлнүүдшье мэдэхэгүй, Хүбүүн ѳѳрѳѳшье мэдэхэгүй. Гансал Эсэгэ Бурхан тэрэниие мэдэхэ юм. 33 Тиимэһээ һэргэг байгты, юундэб гэбэл, тэрэ үдэрэй, тэрэ сагай хэзээ ерэхые таанад мэдэнэгүй ха юмта. 34 Бүхы юумээ зарасанартаа даалгаад, холын замда мордоһон хүнтэй энэ байдал сасуулмаар юм. Тэрэ хүн зараса бүхэндѳѳ даабари үгѳѳд, үүдэнэй харуулшанда һэргэг байхыень захидаг. 35 Тиимэһээ һэргэлэн байгты! Таанад гэрэй эзэнэй хэзээ бусажа ерэхыень мэдэнэгүй ха юмта. Тэрэ үдэшэндѳѳшье, али һүниин тэн багааршье, али эрэ тахяагай дуугархадашье, али үүр сайлганааршье, ямаршье сагта ерэжэ магадгүй. 36 Харин гэнтэ ерэхэдэнь, таанад унтажа һажажа бү байгаарайт. 37 „Һэргэг байгты“ гэжэ таанадта хэлэһэнээ би мүн бултанда хэлэнэб».
141 Хоёр хоноод Паасхын һайндэр, ондоогоор хэлэбэл Эһээгдээгүй хилээмэнэй һайндэр болохо байгаа. Түрүү санаартан, Хуули заадаг багшанар Иисусые мэхэдээ оруулжа бариха, тиигээд алаха арга бэдэрбэ. 2 Теэд улад зоной дунда буһалгаанай үүсхэгдэхэгүйн тула һайндэртэ тиимэ юумэ хэхэгүй гэжэ хэлсэбэ. 3 Иисусай Бетанида һэлхэ үбшэндэ дайруулһан Симонэй гэртэ хоол барижа байхадань, нэгэ эхэнэр тон үнэтэй домбо соо һайхан хангалтай тоһо барижа оробо. Тэрэ тоһон ехэл үндэр сэнтэй һэн. Эхэнэр домбынгоо амһарынь нээгээд, Иисусай толгой дээрэ тоһоёо адхаба. 4 Тиихэдэнь зарим айлшад дураа гутажа: «Юу гээшын ехэ тоһо гарзална гээшэб? 5 Энэ тоһо бидэ гурбан зуун динаряар худалдаад, мүнгыень үгытэйшүүлдэ хубаажа үгэхэ байгаабди», – гэжэ тэрэ эхэнэрые зэмэлбэ. 6 Харин Иисус тэдэ зондо хэлэбэ: «Болигты даа! Юундэ энэ эхэнэрые аягүй байдалда оруулнабта? Энэ намда ехэл һайн юумэ хээ гээшэ. 7 Үгытэй ядуушуул хододоо таанартай байхал, таанад дуратайл сагтаа тэдэндэ туһалха аргатай байхат. Харин би таанартай ходо байхагүйб. 8 Энэ эхэнэр минии бэеые хүдѳѳлүүлгэдэ бэлдэн тоһоор түрхихэдѳѳ шадаха зэргээрээл оролдобо гээшэ. 9 Һайн Мэдээсэлэй бүхы газар дэлхэйгээр хаа хаанагүй номногдоходо, энэ эхэнэрэй хэһэн хэрэг тухай хүнүүд дурсан һанажа байха, хэлэжэ байха гэжэ би таанадта баталнаб». 10 Арбан хоёр шабинарайнь нэгэн болохо Искариодой Иуда түрүү санаартанда ошожо, Иисусые барихада таанадта туһалхаб гэбэ. 11 Түрүү санаартан Иудын хэлэһые ехэ дуратайгаар шагнажа, шамда мүнгэ үгэхэбди гэжэ амалба. Тиимэһээ Иуда Иисусые барижа тушааха таарамжатай ушар бэдэрбэ. 12 Эһээгдээгүй хилээмэнэй һайндэрэй түрүүшын үдэр болобо. Тэрэ үдэр Паасхын хурьга гаргаад байхада, шабинарынь Иисусһаа: «Паасхын хоол хаана бэлдэхэбибди?» – гэжэ һураба. 13 Иисус хоёр шабидаа: «Таанад хото ошогты, тэндэ домбо соо уһа абажа ябаһан хүнтэй уулзахат, тэрэниие дахаад ябаарайт. 14 Тэрэ хүнэй ороһон гэртэ ороод, гэрэй эзэндэ: „Багшамнай шамда эльгээгээ. Шабинартаяа хамта Паасхын хоол ямар таһалгада барихабибди?“ – гэхэт. 15 Тэрэтнай танда ехэ уужам, зохидоор түхеэрэгдэһэн таһалга дээдэ дабхарта харуулжа үгэхэ. Тэндэл шэрээгээ заһагты», – гэжэ хэлэбэ. 16 Хоёр шабинарынь хото орожо, Иисусай хэлэһэн бүхы юумые оложо, Паасхын хоол бэлдэбэ. 17 Үдэшэ болоходо Иисус арбан хоёр шабинартайгаа ерэбэ. 18 Шэрээдэ һуугаад, хоол барижа байха зуураа Иисус: «Намтай хамта эдеэлжэ байһан нэгэнтнай намайе барижа үгэхэнь, би баталан хэлэнэб», – гэбэ. 19 Тиигэхэдэнь шабинарынь һанаагаа ехээр зобожо: «Би бэшэ аабзаб?» – гэжэ Иисусһаа хойно хойноһоон һуража оробо. 20 Иисус: «Намтай хамта нэгэ табагта хилээмээ дүрэжэ эдигшэ та арбан хоёрой нэгэнь юм. 21 Хүн түрэлхитэнэй Хүбүүн Нангин Бэшэг соо хэлэгдэһэнэй ёһоор үхэхэ. Харин тэрээниие барижа үгэһэн хүн аймшагтай гай зоболон амсаха: тэрэ хүнэй юрэдѳѳ түрѳѳгүй һаань, ѳѳртэнь һураггүй дээрэ байха һэн», – гэжэ хэлэбэ. 22 Хоол бариха үедѳѳ Иисус гартаа хилээмэ абаад, Бурханда баяр баясхалан хүргэн, тэрэнээ хухалаад, шабинартаа үгэн: «Энээниие абаад эдигты. Энэ минии махабад бэе гээшэ», – гэжэ хэлэбэ. 23 Тиигээд улаан архитай аяга абаад, Бурханда баяр баясхалан хүргѳѳд, шабинартаа үгэбэ. Шабинарынь булта тэрэ аягаһаань амсаба. 24 «Энэ болбол олоной түлѳѳ адхарха минии шуһан гээшэ, тиин энэ шуһаар Бурхан хүнүүдтэй Шэнэ Хэлсээ батална. 25 Бурханай хаан түрэдэ шэнэ дарһа ууха үдэрэй болотор би архи дарһа уухагүйб», – гэжэ Иисус хэлэбэ. 26 Тиигээд тэдэнэр магтаал дуу дуулаһаар Элеон хада дээрэ гараба. 27 Иисус шабинартаа иигэжэ хэлэбэ: «Энэл һүниндѳѳ таанар бултадаа намһаа арсажа холодохот, ушарынь гэбэл: „Хонишонииень дайража һалгаахадамни, һүрэг хонидынь тарашаха“ гэжэ Нангин Бэшэг соо хэлэгдэнэ. 28 Харин амидырһан хойноо би таанадай түрүүндэ Галилейдэ ошоод байхаб». 29 «Бултанай шамайе орхёошье һаань, би шамһаа хэзээшье арсахагүйб», – гэжэ Пётр тэрээндэ хэлэбэ. 30 «Энэ һүни эрэ тахяагай хоёр дахин дуугархаһаань урда ши намһаа гурба дахин арсахалши даа гэжэ баталан хэлэнэб», – гэжэ Иисус харюусаба. 31 «Шамтай хамта үхэхэшье болобол, би шамһаа арсахагүйб», – гэжэ Пётр бүришье хатуугаар хэлэбэ. Бусадшье шабинарынь булта баһал тиигэжэ хэлэбэ. 32 Иисус шабинартайгаа Гефсимани гэдэг сэсэрлигтэ ерээд: «Минии зальбараад ерэтэр таанад эндээ һуужа байгты», – гэжэ шабинартаа хэлэбэ. 33 Тэрэ Пётр, Яков, Иоанн гурбые абажа ошобо. Тэрэ ехэл уйдхар гашуудалтай, ехэл һанаагаа зобоһон юумэн 34 шабинартаа: «Минии ами һүнэһэн туйлай ехээр уйдажа, үхэһэндэл адли байнаб. Таанар эндэ намтай хамта һэргэг байгты», – гэбэ. 35 Тиигээд тээ хажуу тээшээ ошожо, үбдэг дээрээ һуугаад, зальбарба: «Аба, Эсэгэмни! Ши ямаршье юумэ хэхэ аргатайш! Энэ аягаһаа амсуулангүй, иимэ ехэ зоболон намһаа зайлуулыш даа. Тиигэбэшье минии хүсэлѳѳр бэшэ, харин шиниихеэр болог». 37 Удаань шабинартаа бусажа ерэхэдэнь, тэдэнь унтажа байба. Тэрэ Пётрто: «Симон, ши унтана гүш? Гансаханшье саг соо унтангүй байха аргагүй байна гүш?» – гэбэ. 38 Тиигээд бултандань: «Хорхойтуулгада абтахагүйн тула таанад һэргэг байгты, зальбарагты: сэдьхэл дорюуншье һаа, бэе махабад ахир һула бшуу», – гэжэ хэлэбэ. 39 Иисус дахин хажуу тээшээ ошожо, урданайгаа үгэнүүдые дабтан зальбарба. 40 Тиигээд шабинартаа ерэхэдэнь, тэдэнь баһал унтажа байгаа. Тэдэнэй нюдэниинь анилдаад нээгдэжэ үгэнгүй, тэдэ юу хэлэхэеэшье мэдэнгүй байгаа. 41 Иисус гурбадахияа ерэхэдээ шабинартаа хэлэбэ: «Таанад үшѳѳл унтажа, амаржа байна гүт? Зай, болоо! Хүн түрэлхитэнэй Хүбүүнэй нүгэл үйлэдэгшэдэй гарта тушаагдаха сагынь ерээ! 42 Бодогты, ябаябди! Намайе барижа үгэхэ хүн дүтэлжэ байна». 43 Иисусай үшѳѳ хэлэжэ байхадань, арбан хоёр шабинарайнь нэгэн болохо Иуда бии болобо. Тэрээнтэй хамта түрүү санаартанай, ахамадуудай, Хуули заадаг багшанарай эльгээһэн һэлмэ, шиидам һаднаг бариһан олон зон байба. 44 Урбагша хамта ябаһан зондоо ямар дохёо тэмдэг үгэхэ тухайгаа хэлсэжэ: «Минии таалан мэндэшэлхэ хүн танда хэрэгтэй хүн гээшэ, тэрэниие барижа, харуул доро абаарайгты», – гэбэ. 45 Иуда дары Иисуста ойртоод: «Рабби!» – гэбэ. Тиигээд тэрэниие таалаба. 46 Үнѳѳхи хүнүүд Иисусые барижа, харуул дооро абаба. 47 Тэндэ зэргэлээд байгшадай нэгэн һэлмэеэ гаргаад, ахамад санаартын зарасын шэхые таһа сабшажархёо. 48 Иисус тэдэ хүнүүдтэ хандан: «Таанар дээрмэшэниие барихаяа гараһандал һэлмэ, шиидам һаднагтайгаар намайе барихаяа ерэбэ гүт? 49 Теэд үдэр бүхэн таанадые Бурхан Һүмэ соо һургахадамни намайе барижа хаадаггүй бэлэйлта. Зүгѳѳр Нангин Бэшэгэй үгэнүүд хүсэлдэг лэ даа», – гэбэ. 50 Шабинарынь булта Иисусые орхёод, иишэ тиишээ зугадаба. 51 Нюсэгэн бэеэ хушалгаар орёогоод ябаһан тэдэнэй нэгэнь Иисусай хойноһоо ябаа. Тэрэ хүбүүе бариха гэхэдэнь, 52 тэрэ нэмэрһэн хушалгаа намнагшадайнгаа гарта үлээгѳѳд, нюсэгѳѳр тэндэһээ гүйбэ. 53 Иисусые ахамад санаартында абаашаба. Тэндэнь түрүү санаартан, ахамадууд, Хуули заадаг багшанар булта суглараад байгаа. 54 Пётр зай баряад ахамад санаартын хорёо хүрэтэр Иисусай хойноһоо гэтэн ерэбэ. Тиигээд хорёо соо орожо, харуулшадтай хамта галай хажууда дулаасажа һууба. 55 Түрүү санаартан, дээдын Зүблэлэй гэшүүд булта Иисусые үхэлэй саазада хүртѳѳхэ һанаатай байгаа. Тиимэһээ тэдэнэр Иисусые гэмнэхэ гэршэ баримта бэдэрбэ, теэд юуншье олдобогүй. 56 Олон худалша гэршэнэрэй хардажа гэршэлхэдэнь, тэдэ гэршэлгэнүүдынь хоорондоо харша байба. 57 Һүүлдэнь хардахаяа ерэһэн хэдэн гэршэнэр бодоод: 58 «Маанадай бариһан Бурхан Һүмэ бута буулгаад, гурбан үдэр соо ямаршье хүнэй туһагүйгѳѳр шэнэ Һүмэ бодхохоб гэжэ тэрэнэй хэлэһыень дуулаа һэмди», – гэжэ хэлэбэ. 59 Теэд энэ гэршэлгэньшье баримтагүй байгаа бэлэй. 60 Ахамад санаарта Зүблэлэй гэшүүдэй урда байгаад: «Ши юундэ харюусанагүйбши? Шамайе зэмэлһэн гэршэлгэнүүдые дууланагүй гүш?» – гэжэ Иисусһаа асууба. 61 Харин Иисус ямаршье харюу үгэнгүй, дуугүй байба. Тиихэдэнь ахамад санаарта тэрээндэ дахин хандан: «Ши магтаалта Бурханай Хүбүүн, Бурханай табисуурта гүш?» – гэжэ һураба. 62 «Тиимэб. Һаяар Хүн түрэлхитэнэй Хүбүүнэй Һүр хүсэтэй Бурханай баруун талада һуухыень, тэнгэриин үүлэнүүд дээгүүр заларан ерэхыень үзэхэт», – гэжэ Иисус тэрээндэ хэлэбэ. 63 Тиихэдэнь ахамад санаарта уурлаһандаа хубсаһаяа шуу татажа: «Бидэндэ үшѳѳ ямар гэршэ хэрэгтэйб? 64 Бурханиие доромжолхыень дуулаа бэзэт! Таанад юун гэжэ һананабта?» – гэжэ Зүблэлэй гэшүүдһээ һураба. «Үхэлэй саазада хүртэхэ ёһотой», – гэжэ булта тэрэниие гэмнэбэ. 65 Тиигээд зариманиинь Иисусые нёлбожо оробо, нюдыень боогоод, нюдаргаараа шаан: «Шамайе хэн сохёоб, хэлэл даа!» – гэлдэбэ. Удаань харуулшад тэрэнэй хасарые альгадаба. 66 Пётрой хорёо соо байхадань, ахамад санаартын нэгэ зараса һамган тэндэнь ерэжэ, 67 түүдэгэй хажууда дулаасажа байһан Пётрые анхаралтайгаар хараад: «Ши баһал Назаредэй Иисустай хамта байлсаа һэнши», – гэбэ. 68 «Шинии юун тухай хэлэжэ байһыешни би ойлгоногүйб», – гээд Пётр мэлзэбэ. Тиигээд хорёогой үүдээр гаража байхадань, эрэ тахяа дуугарба. 69 Тэрэ зараса эхэнэр Пётрые дахин хараад, тэндэ байһан зондо: «Энэл Назаредэй Иисустай хамта ябагшадай нэгэн байна», – гэжэ дабтаба. 70 Пётр дахин мэлзэбэ. Нэгэ хэды болоод, тэндэ зогсогшод Пётрто дүтэлжэ: «Ёһоороо ши тэдэнэй нэгэниинь байнаш, юундэб гэхэдэ, ши баһал Галилейһээ байнаш», – гэбэд. 71 Тиигэхэдэнь Пётр: «Тэрэ хүниие би мэдэхэгүйлби», – гээд Бурханиие дурдажа байгаад тангариглаба. 72 Тэрэ үедэнь эрэ тахяа хоёрдохиёо дуугарба. «Эрэ тахяагай хоёр дахин дуугархаһаань урда ши намһаа гурба дахин арсахалши даа» гэжэ Иисусай хэлэһэниинь Пётрой һанаанда оробо. Тиимэһээ тэрэ сэдьхэл һанаагаараа унажа, бархирба.
151 Үүр сайха үеэр түрүү санаартан, ахамадууд, Хуули заадаг багшанар яаралтайгаар Зүблэлэй гэшүүдтэй уулзажа хуралдаба. Тэдэ Иисусые хүлижэ, Пиладта абаашажа тушаагаа. 2 «Ши еврейнүүдэй хаан гүш?» – гэжэ Пилат Иисусһаа асууба. «Ши тиигэжэ хэлэнэш», – гэжэ Иисус харюусаба. 3 Түрүү санаартан Иисуста олон зэмэ тохожо байгаа. 4 Тиимэһээ Пилат: «Ши харюу үгэхэгүй гээшэ гүш? Шамда эдэнэй иимэ олон зэмэ тохожо байхые дууланагүй гээшэ гүш?» – гэжэ хэлэбэ. 5 Харин Иисус харюу үгэнгүй Пиладые гайхуулба. 6 Паасхын һайндэрѳѳр Пилат хаалтада һуугшадай нэгыень зоной дурадхалаар сүлѳѳлдэг заншалтай байгаа. 7 Тэрэ үедэ Барабба гэдэг хүн түрмэдэ һуугаа. Хотодо үймѳѳнэй болоходо тэрэниие үшѳѳ хэдэн үймүүлэгшэдтэй хамта алуур һүйдхэл гаргаһанайнь түлѳѳ барижа хааһан байгаа. 8 Улад зон сугларжа, урданайнгаа заншалаар хаалтада һууһан нэгэ хүниие табихыень Пиладһаа гуйба. 9 «Еврейнүүдэй хааниие танда табихыемни хүсэнэ гүт?» – гэжэ Пилат тэдэнһээ һураба. 10 Иисуста атаархажа байһан дээрэһээ түрүү санаартан тэрээние барижа асараа гэжэ Пилат һайн ойлгожо байгаа бшуу. 11 Теэд түрүү санаартан Бараббые табихыень Пиладһаа гуйгты гэжэ улад зониие идхаба. 12 «Еврейнүүдэй хаан гэжэ таанадай нэрлэдэг хүниие би яаха болонобиб?» – гэжэ Пилат улад зонһоо асууба. 13 «Тэрэниие хэрээһэндэ хада!» – гэжэ зон хашхарба. 14 «Ямар гэмтэй юумэ тэрэ хээб?» – гэжэ Пиладай һурахадань, улад зон харюудань: «Тэрээниие хэрээһэндэ хада!» – гэжэ бүри шангаар гааралдан хашхарба. 15 Пилат улад зоной һайшаалда хүртэхэеэ һанажа, тэдэндэ Бараббые табиба, харин Иисусые сохёод, хэрээһэндэ хадахыень захирба. 16 Сэрэгшэд Иисусые Пиладай ордоной хэрэмэй хорёодо абаашажа, тиишэнь бүхы бүлэг сэрэгшэдээ дуудаба. 17 Тэдэ Иисуста улаан суба үмдэхүүлбэ, үүргэнээр гүрлѳѳ гүрэжэ, толгойдонь углаба. 18 Тиигээд тэрэниие баһажа: «Еврейнүүдэй хаан мандаха болтогой!» – гэжэ байгаад хашхарба. 19 Тиигээд сэрэгшэд тэрэнэй тархи түрүүень таягаар сохижо, тэрээниие нёлбожо, мүн урдань үбдэг дээрээ унажа байгаад дохибо. 20 Тиигэжэ сэрэгшэд Иисусые ханатараа баһаад, удаань үнѳѳхи улаан субыень тайлаба. Тиигээд ѳѳрынь хубсаһа үмдэхүүлээд, хэрээһэндэ хадахаяа абаашаа һэн. 21 Харгыдаа тэдэнэр хээрэһээ гэртээ бусажа ябаһан Кириней нютагай Симон гэдэг хүнтэй уулзаба. Сэрэгшэд тэрэниие Иисусай хэрээһэ үргэлѳѳд ябахыень баалаба. (Симон болбол Александр Руф хоёрой эсэгэ байгаа.) 22 Сэрэгшэд Иисусые «Хохимой» (еврей хэлээр «Голгофо») гэдэг газарта асараа. 23 Тиигээд үбшэнэй мэдэрэл алдуулдаг эмтэй холиһон улаан архи үгэхэдэнь, Иисус уубагүй. 24 Удаань сэрэгшэд Иисусые хэрээһэндэ хадаад, жээрэб татажа, хубсаһыень дундаа хубаажа абаа. 25 Тэрэниие хэрээһэндэ хадахада үглѳѳнэй юһэн саг боложо байгаа. 26 Юундэ хэрээһэн дээрэ хадуулааб гэжэ тайлбарилһан модон хабтагай дээрэнь: «Еврейнүүдэй хаан» гэжэ бэшээтэй байба. 27 Иисустай хамта үшѳѳ хоёр хоротониие саазалба: нэгыень баруун таладань, нүгѳѳдыень зүүн таладань хэрээһэндэ хадаба. 29 Хажуугаарнь үнгэрһэн зон толгойгоо һэжэржэ, Иисусые шоглон: «Зай, ши Бурхан Һүмые һандаргаад, гурбан үдэр соо бодхоохоб гээ бэлэйш. 30 Ши түрүүн хэрээһэнһээ буужа, ѳѳрыгѳѳ абарыш!» – гэжэ хашхаралдаба. 31 Тон тиигэжэл Иисусые түрүү санаартан, Хуули заадаг багшанар шоглон, бэе бэедээ: «Бусадые абардаг аад, харин ѳѳрыгѳѳ абаржа шаданагүйл. 32 Хэрбээ Израилиин хаан, Бурханай табисуурта юм һаа, хэрээһэнһээ бууг лэ! Тиигэбэл бидэ нюдѳѳрѳѳ хараад, этигэхэбди», – гэлдэжэ байба. Мүн Иисустай хамта хэрээһэндэ хадуулһан дээрмэшэдшье тэрээниие шоглон баһажа байгаа. 33 Хахад үдэрэй багһаа үдэрэй гурбан саг болотор бүхы газар дэлхэй шэб харанхыда хушагдаба. 34 Гурбан сагай багаар Иисус: «Элои! Элои! Лама сабахтани?» (Бурхамни, Бурхамни! Юундэ намайе орхибош?) – гэжэ шангаар хашхарба. 35 Хажуудань зогсожо байһан зарим зон хэлэһыень дуулаад: «Шагныта, тэрэ Илияе дуудана!» – гэлдэбэ. 36 Тэдэнэй нэгэниинь гүйжэ ошоод, бамбагар юумэн дээрэ гашуун архи адхаад, тэрэнээ тулуурай үзүүртэ табяад, Иисуста уухыень үгэхэ зуураа: «Хүлеэгты, Илия тэрээниие хэрээһэнһээнь буулгахаяа ерэгшэ аа гү, харая!» – гэбэ. 37 Иисус шанга абяа гаргаад, амяа табиба. 38 Тиихэдэнь Һүмэ соо Хамагай Нангин газарта ороходо үлгѳѳтэй байһан хүшэгэ дээрэһээ доошоо шууража, хоёр боложо хахарба. 39 Иисусай сэхэ урдань зогсожо байһан зуунай дарга тэрэнэй хашхараад, амяа табихыень харахадаа: «Энэ хүн үнэхѳѳрѳѳ Бурханай Хүбүүн байгаа», – гэбэ. 40 Тээ холохоно зогсоод эдэ бүгэдые хэдэн эхэнэрнүүд хаража байгаа. Тэдэ Иисустай хамта Иерусалим ерэһэн юм. Тэдэ үшѳѳ энэ ушарай тохёолдохын урда, Иисусай Галилейдэ байхада тэрэниие дахажа ябадаг, тэрээндэ туһаламжа үзүүлдэг һэн. Тэдэнэй дунда Магдалай Мария, балшар Яков Иосия хоёрой эхэ Мария ба Саломия гэгшэд байлсаба. 42 Тиихэдэ субботын урдахи үдэшэ бэлэй. Тиимэһээ еврейнүүд энэ нангин үдэртэ бэлдэжэ байгаа. 43 Аримафейн Иосиф гэдэг хүн Пиладта орохоёо зүрхэлжэ, тэрээнһээ Иисусай шарил эрибэ. Иосиф ѳѳрѳѳ дээдын Зүблэлэй ехэ хүндэтэ гэшүүниинь һэн, тиин тэрэ Бурханай хаан түрын мандахые хүлеэжэ байгаа. 44 Иисусай тиимэ түргѳѳр үхэһэн тухай дуулаад, Пилат гайхаба. Тиигээд зуунай нэгэ даргые дуудаад, Иисус хэзээ үхѳѳб гэжэ һураба. 45 Пилат тэрэ даргые шагнаад, Иисусай бэе абахыень Иосифто зүбшѳѳбэ. 46 Иосиф нарин улһаар нэхэһэн бүд худалдажа абаа. Удаань Иисусай шарилые хэрээһэн дээрэһээ буулгаад, бүдѳѳр орёогоод, хабсагайда түнхигдэһэн агы нүхэн соо хадагалаа һэн. Тиигээд агы нүхэнэй амһартые томо шулуугаар хааба. 47 Иисусай шарилай хаана хадаглагдахые Магдалай Мария, Иосийн эхэ Мария гэгшэд ажаглан хаража байгаа.
161 Субботын үнгэрһэн хойно Магдалай Мария, Саломия, Яковай эхэ Мария гэгшэд Иисусай шарилые түрхихѳѳр хангалтай зүйлнүүдые худалдажа абаба. 2 Тиигээд гарагай нэгэнэй, воскресениин эртэ үглѳѳгүүр нара гарахын урда тээхэнэ агы нүхэн хуурсагта ошобо. 3 Замдаа тэдэнэр: «Агы нүхэ хааһан шулууе хэн бидэндэ хажуу тээшэнь үмхирүүлжэ үгэхэб?» – гэжэ бэе бэеһээ һуража байгаа. 4 Зүгѳѳр, ерэжэ харахадань, асари томо тэрэ шулуун хажуу тээшээ болгогдоһон байба. 5 Тэдэнэр агы соо ороод, үүдэнэй баруун талада суй сагаан хубсаһатай залуу хүнэй һуухые харабад. Эхэнэрнүүдэй айн мэгдэхэдэ, 6 тэрэ хүн: «Бү айгты! Таанад хэрээһэндэ хадуулһан Назаредэй Иисусые бэдэрнэт гэжэ би мэдэнэб. Тэрэтнай эндэ үгы, тэрэтнай амидыраа. Энэ шарилыень табиһан газар харыт. 7 Мүнѳѳ шабинартань, илангаяа Пётрто ошожо: „Таанадта хэлэһэнэйнгээ ёһоор, тэрэ таанадһаа түрүүн Галилей ошохо, тэндэ тэрэниие харахат“, – гэжэ дуулгагты». 8 Эхэнэрнүүд агы сооһоо айхабтар ехээр сошоһон һүрдэһэн юумэд гүйжэ гарабад. Тон ехээр мэгдэһэн дээрэһээ тэдэ хэндэшье юумэ дуулгабагүй. 9 Гарагай нэгэнэй, воскресениин эртэ үглѳѳгүүр Иисус амидыраад, анха түрүүн Мария Магдалинада ерэбэ. Урдань Иисус тэрэ эхэнэр сооһоо долоон ада шүдхэрые намнажа гаргаһан байгаа. 10 Мария Иисустай хамта ябалсаһан шаналжа, уйлажа байһан хүнүүдтэ ошожо, 11 Иисусай амидырһан тухай, ѳѳрѳѳ тэрэниие хараһан тухайгаа хѳѳрэбэ. Гэбэшье тэдэнь үнэншэбэгүй. 12 Удаань Иисус ондоо шарай шарайлаад, хотоһоо гараад ябаһан хоёр шабинартаа ерээ. 13 Тэдэнь бусажа ерээд, ушарһан бүгэдые нүгѳѳ шабинартаа хѳѳрэбэ, харин тэдэнь этигэбэгүй. 14 Һүүлдэнь Иисус үдэшын хоол барижа байһан арбан нэгэн шабинартаа ерэбэ. Амидырһан хойнонь хараһан зондо үнэншэжэ үгэнгүй зүрюутэһэнэйнь түлѳѳ, этигэлгүй байһанайнь түлѳѳ шабинараа тэрэ харааба. 15 Тиигээд тэдэндээ иигэжэ хэлэбэ: «Бүхы газар дэлхэйгээр ябажа, хүн бүхэндэ Һайн Мэдээсэл номногты. 16 Намда этигэһэн, уһан арюудхалгада хүртэһэн хүн бүхэн абарагдаха. Харин намда этигэхэеэ арсаһан хүн бүхэн гэмнэгдэхэ. 17 Намда этигэһэн хүн бүхэн гайхамшагта үйлэ хэрэгүүдые бүтээхэ аргатай байха. Минии нэрээр тэдэ ада шүдхэрнүүдые намнажа гаргаха, танигдахагүй хэлэнүүдээр дуугарха. 18 Тэдэ могойнуудые барибашье, хоро уубашье, ѳѳһэдыгѳѳ гэмтээхэгүй. Мүн гараа үбшэн зон дээрэ табяад, тэдэниие эдэгээжэ байха». 19 Эдэ бүгэдые шабинартаа хэлээд, Дээдын Эзэн Иисус тэнгэридэ дэгдэжэ, Бурханай баруун таладань һууба. 20 Тиигээд шабинарынь хаа хаанагүй ябажа, эндэ тэндэ номножо байба. Дээдын Эзэн тэдэндэ хамһалсажа, хэлэһэн үгэнүүдэйнь үнэн зүб байһые гайхамшагта үйлэ хэрэгүүдээр баталдаг байгаа.