Matiu

Matiu

¹ Talisibaralae sulia tha Jisas na Kraes. Nia ’e futa mai ’ana ’aebara tha Deved na ngwane ’inito nee ’e futa mai ’ana kwalafaa tha Abraham. ² Ma na talisibaralae neri, ’e thafali mai ’ana tha Abraham. Na ’alakwa tha Abraham ne tha Aesak, tha Aesak alua tha Jakob, ma tha Jakob ka alua tha Jiuda fonea doorana ki. ³ Ma na ’alakwa nia ki tha Jiuda ne tha Peres ma tha Sera. (Gaa keerua thatana ni Tama.) Ma na ’alakwa tha Peres ne tha Hesron, tha Hesron ne alua tha Ram. ⁴ Tha Ram ka alua tha Aminadab, tha Aminadab ka alua tha Nason, tha Nason ka alua tha Salmon. ⁵ Tha Salmon ka alua tha Boas, ma gaa nia thatana ni Rahab. Tha Boas ka alua tha Obed, ma gaa nia thatana ni Rut. Tha Obed ka alua tha Jesi. ⁶ Tha Jesi ne alua tha Deved na ngwane ’inito ’i Israel. Tha Deved ka alua tha Solomon, ma gaa nia ne gwe ’oru bae tha Iuraea. ⁷ Tha Solomon ka alua tha Rihoboam, tha Rihoboam ka alua tha Abaeja, tha Abaeja ka alua tha Asa. ⁸ Tha Asa ka alua tha Jehosafat, tha Jehosafat ka alua tha Joram, tha Joram ka alua tha Iusaea. ⁹ Tha Iusaea ka alua tha Jotam, tha Jotam ka alua tha Ehas, tha Ehas ka alua tha Hesekaea. ¹⁰ Tha Hesekaea ka alua tha Manase, tha Manase ka alua tha Emon, tha Emon ka alua tha Josaea. ¹¹ Tha Josaea ka alua tha Jekonaea ma na thaasina ki. Kera da futa sui naa si manga na malimae kera ki da ngala imole ki ’i Israel ’uria maetoaa baita ’i Babilon. ¹² ’I buri na malimae kera ki da ka ngala imole ki ’i Israel ’uria ’i Babilon, tha Jekonaea ka fi alua tha Sialtiel. Ma tha Sialtiel ka alua tha Serababel. ¹³ Tha Serababel ka alua tha Abaeud, tha Abaeud ka alua tha Elaeakim, tha Elaeakim ka alua tha Aso. ¹⁴ Tha Aso ka alua tha Sadok, tha Sadok ka alua tha Akim, tha Akim ka alua tha Eliud. ¹⁵ Tha Eliud ka alua tha Eliesa, tha Eliesa ka alua tha Matan, tha Matan ka alua tha Jakob. ¹⁶ Tha Jakob ka alua tha Josef arai ni Meri na gaa nia tha Jisas na da ’alangia laubo ’ania na Kraes, sulia nia nee na ngwane tha God ’e filia fasi ka ’inito. ¹⁷ Ma ’e thafali mai ’ana tha Abraham lelea ka dao ’ana tha Deved na ngwane ’inito, akwala ma fai uuni ngwane. Sui ka thafali mai ’ana tha Deved na ngwane ’inito lelea mai ka dao ’ana si manga bae maalimae kera ki da ngala imole ki ’i Israel ’uria ’i Babilon, tee akwala ma fai uuni ngwane. Ma ka thafali ’ana si manga imole ki ’i Israel da lea ’uria ’i Babilon lelea mai ka dao ’ana si manga na Kraes ’e futa, tee akwala ma fai uuni ngwane laubo. ¹⁸ Na futalana mai tha Jisas na Kraes ’e ’urii: Si manga da alufaafia ni Meri na gaa tha Jisas fuana tha Josef, ma ’e langi daru si too ofu ’ua, ni Meri e thaitamana nia ’e kulua naa ’ana Mangoedoo Abu. ¹⁹ Ma tha Josef, na ngwane ne da alufaafia fuana, ka manata ’uria lukatailana, sulia nia na ngwane ’o’olo. Sui ta, ’e otenia ’ana faanonisusualalana ni Meri ’i maana imole ki, ma ka manata ’uria lukatai agwalae ’ani nia. ²⁰ Sui ta, si manga ’e manata ’ua bana sulia si doo neri, na enselo nia tha God ka daofaatai fuana ’i laona moosubolelae ka ’urii, “Josef ’ae, ’oe ngwane ’ana kwalafa tha Deved, ’o si mau lau ’ana talailana ni Meri ’uria ’afe ’oe. Sulia ni nia ’e kulua naa ’ana Mangoedoo Abu. ²¹ Ma nia kau tharea tee ngwela ngwane, ma ’oko ’alangia ’ana tha Jisas (na maalutana ne na ‘Faamoori’), sulia nia ne kau faamooria imole nia ki faasia abulo ta’alae kera ki.” ²² Ma si doo nee ki ’e fuli fasi ka faamamanea si doo bae tha God ’e faarongo mai ’ania, ’ana si manga bae na profet ’e bae ’urii, ²³ “Tee keni thaarii kau iana ma kau tharea tee fe ngwela ngwane, ma dau ’alangia ’ana tha Emanuel.” Ma maalutana si thata neri: “Tha God ’e too fone kolu.” ²⁴ Ma si manga tha Josef ’e tharai, nia ka ade naa sulia si doo neri ki na enselo nia tha God ’e thaea fuana. Ma nia ka adea naa ni Meri. ²⁵ Sui ta, ’e langi daru si too ofu ’ua lelea ka dao ’ana si manga ni Meri ’e tharea ’alakwa nia. Ma tha Josef ka ’alangia naa ’ana tha Jisas.

¹ ’Ana si manga tha Herod ’e ’inito, tha Jisas ’e futa ’i Betlehem, na maetoaa ’i laona kade lolofaa ’i Jiudea. Ma ’e langi si tau bo ’i burina, tai ngwane ki faasia ’i taelana thato na da thaitamana bubulu ki, da ka dao mai ’i laona maetoaa baita ’i Jerusalem. ² Ma da soetalafana imole ki da ka ’urii, “’Urii ma ngwela bae kau ’inito fuana Jiu ki, ’e futa ’i fai? Kameli meli thaitamana ’e futa ’i see, sulia si manga meli too ’ua mai ’i taelana thato, meli ka rikia naa fe bubulu ne faatana futalana mai, ma meli ka lea na mai fasi meli ka faabaitaa, ma meli ka foasia.” ³ Ma na manatalana tha Herod na ngwane ’inito ka kali ’asiana si manga ’e rongoa ’ana si doo neri, ma na ngwane ki ’i Jerusalem laubo. ⁴ Ma nia ka soe ’uria ngwane ni foa baita ki, ma na ngwane toodoo ’ana bibirangaa ki, fasi da ka koni mai, ma ’e soetooda ka ’urii, “’Urii ma ’i fai nee na Kraes bae kau futa mai ’ania?” ⁵ Ma da olisia da ka bae ’urii, “’I Betlehem bae, na maetoaa ’i laona kade lolofaa ’i Jiudea. Sulia na kekedalae nia profet bae ’e ’urii, ⁶ ‘Betlehem ’ae, na maetoaa laona kade lolofaa ’i Jiudea, langi ’o si faekwa ’i malutana maetoaa ’inito ki ’i Jiudea, sulia tee ngwane ’inito ne kau lea mai faasi ’oe, fasi ka talaia imole nau ki ’i Israel.’ ” ⁷ Ma tha Herod ’e soe anggwa mai ’ana ngwane ki ne da dao mai faasia ’i taelana thato ’uria unuunu agwalae foneda, fasi ka daotoona si manga tae nee da thafali rikia ’ana fe bubulu neri. ⁸ Ma nia ka odu kera kau ’uria ’i Betlehem, ka bae ’urii, “Molu lea, ma molu ka rofe talingai mai ’uria ngwela neri. Ma lelea molu daotoona, molu ka faarongo nau mai, fasi nau boroi ku lea laubo ’uria faabaitalana.” ⁹ - ¹⁰ Ma ’i burina ne tha Herod ’e bae ’urineri, da ka lea naa ’ada. Ma si manga da dao na kau sulia tale, da ka rikia lau fe bubulu bae da thafali rikia mai ’i taelana thato. Da ka nonithathala ’asiana si manga da rikia lau. Ma fe bubulu neri ka eta ’i nao ’ani kera lelea ka dau otofana si kula bae tha Jisas ’e tio ai. ¹¹ Da ruu ’i luma, ma da ka rikia ngwela fonea gaa nia ni Meri. Da ka boururu ma da ka foasia ngwela neri, ma da ’ifingia ngwai kera ki, ma da ka fala naa falelae ki ne liulana ’e baita fuana: na gol, ma na doo ne thasuna ’e moko ’okae, ma na ngwaingwai moko ’okae ki. ¹² Sui da ka oli na ’ada sulia ta tale ’e’ete ’uria ’i fera kera, sulia tha God ’e lui fifii ’ani kera laona moosubolelae, fasi ka langi da si thaea lau fuana tha Herod. ¹³ Ma ’i burina ngwane neri ki da oli naa ’uria ’i fera kera, na enselo nia tha God ’e daofaatai fuana tha Josef ’i laona moosubolelae, ma ka bae ’urii, “Josef ’ae, ’o tatae, ’oko ngala ngwela nee fonea gaa nia, molu ka tafi ’uria ’i Ijip, ma molu ka too mai ’i seeri lelea ka dao ’ana si manga nau kwau thaea molu kau oli lau mai. Sulia tha Herod ’e rofe ’uria ngwela nee fasi ka thaumaelia ’ana.” ¹⁴ Ma tha Josef ’e tatae, ma ka ngala ngwela fonea gaa nia ni Meri, ma da ka lea ’i laona rodo neri ’uria ’i Ijip. ¹⁵ Ma da too ’i seeri lelea tha Herod ka mae. Ma si doo neri ’e faamamanea si doo bae tha God ’e thaea fuana profet bae ’e kedaa ka ’urii, “Nau ku soe mai ’uria ngwela nau faasia ’i Ijip.” ¹⁶ Ma si manga tha Herod na ngwane ’inito ’e thaitamana ngwane neri ki da lea mai faasia ’i taelana thato da suke nia, ka rakethasu ’asiana. Ma nia ka fala baelana fuana ngwane ni omea nia ki fasi da ka thaumaeli teefau ’ana ngwela ngwane faekwa ki ’i Betlehem ma ’ana maetoaa kalikalia ki sui. Nia ’e odu kera fasi da ka thaumaelia ngwela ngwane faekwa ki ne dao ’ana roo fe ngali, ma na ngwela ai ore faekwa ki laubo. Tha Herod ’e ilia si doo neri, sulia ’e ’olotoo sulia si faarongoa bae na ngwane neri ki da thaea sulia si manga bae fe bubulu neri ’e thafali daofaatai ’ania. ¹⁷ ’Urineri na imole ki na da too ’i Betlehem, da angi ’uria ngwela kera ki ne da mae. Da angi ’urineri, ilingia bae tha Jeremaea na profet ’e thaea mai ’i nao, ¹⁸ “Da rongoa lingena angia neri ’e talo mai faasia maetoaa ’i Rama, na lingena isigwaulae baita. Ni Reisel ’e angisia kae ngwela nia ki. Si manga ’e angi, ’e langi ta imole si gwafe nia naa, sulia ngwela nia ki da mae teefau naa.” ¹⁹ Ma ’i burina ne tha Herod ’e mae naa, na enselo nia tha God ka daofaatai lau ’i laona moosubolelae fuana tha Josef ’i Ijip, ²⁰ ma ka bae ’urii, “Josef ’ae, ’o tatae, ’oko ngala ngwela fonea gaa nia ni Meri, molu ka oli naa ’uria ’i Israel, sulia ngwane bae ki da thasi ’uria thaumaelilana ngwela nee, da mae naa.” ²¹ Ma tha Josef ’e tatae, ma ka ngala ngwela fonea gaa nia ni Meri, ma da ka oli naa ’uria ’i Israel. ²² Sui ta, si manga tha Josef ’e rongoa tha Akilas ’e ’inito ’i Jiudea talana maka nia, nia ka mau ’ana toalae ’i seeri. Ma na enselo ka thaea lau fuana ’i laona moosubolelae, fasi da ka lea ’uria kade lolofaa ’i Galili. ²³ Nia nee da ka too ’ana maetoaa ’i Nasaret laona kade lolofaa ’i Galili. Ma ka faamamanea si doo bae na profet ki da bae ’urii sulia, “Kera dau ’alangia ’ana ngwane faasia ’i Nasaret.”

¹ Ma ange fe ngali ’i buri, si manga tha Jisas ’e baita naa, tha Jon Baptaes ’e dao mai, ma ka thafalia toodoolae laona kade lolofaa kwasi ’i Jiudea, ka bae ’urii, ² “Molu ka abulo naa faasia abulota’alae kamolu ki, sulia si manga ne tha God kau ’inito faafia imole nia ki ’e karangi dao naa.” ³ Tha Jon na ngwane bae profet Aesaea ’e bae mai sulia, ka ’urii, “Tee ngwane ’e ’ai ’i laona gano kwasi. Ma nia ka ’urii, ‘Na Aofia kau dao mai! Molu ka ’olosia tale fuana!’ ” ⁴ Tha Jon ’e ’afisia maku ’ana ifuna kamel, ma ka ali nia ’ana si rebe doo ’ana ’ungana buluka. Ma na fanga nia naa na maru ma na ngwengwedua kwasi. ⁵ Ma imole ’oro ki da lea mai siana faasia maetoaa bae ’i Jerusalem, ma na maetoaa ki sui ’i laona kade lolofaa ’i Jiudea, ma faasia maetoaa ki sui karangia kafo ’i Jodan. ⁶ Ma da faatalo ’ania ta’alae kera ki, ma nia ka faasisiuabu kera laona kafo ’i Jodan. ⁷ Ma si manga tha Jon ’e rikia ngwane ’oro ’ada na Farasi ki ma na Sadiusi ki da lea laubo mai siana fasi nia ka faasisiuabu kera, nia ka bae ’urii fuada, “Molu ilingia ’amolu kalena baekwa tolo ki! ’E langi kwa si thaea lau fuamolu thasa na sisiuabulae kau adea molu ka tafi faasia na kwakwaelae nia tha God, sui boroi ’ana ’e langi molu si abulo bo. ⁸ Molu ka ilia ’amolu si doo ne faatana molu abulo naa faasia ta’alae kamolu ki. ⁹ Ma ka langi molu si manata ’urii bo laona liomolu, ‘Kameli ngwane ki na meli futa mai ’ana kwalafaa tha Abraham. ’Afitai ta kwakwaelae faasia tha God ka daotoomeli.’ Ma nau ku thaea ’o’olo fuamolu, ’e ngwaluda bana fuana tha God ka ngala tee gwe fau ’ana fau nee ki, ma ka thaungana ’ana kwalafaa nia ki tha Abraham! ¹⁰ ’Ana si manga neri, tha God ’e kwaimaakwali naa ’ana kwakwaelae, ilingia ta ngwane bae ’e dau ’ana akisi, ma ka kwaimaakwali naa ’uria kasilana ’ai ki. Ma na ’ai ki sui ne langi si fungu ’ana ta fufue ai ’okae, nia kau kasida ma kau ’ui’anida ’i laona ere. ¹¹ “Nau ku faasisiuabu kamolu ’ana kafo fasi ka faatana ne molu abulo naa faasia abulota’alae kamolu ki. Sui ta, tee ngwane ne kau dao mai buriku, nia ne kau faasisiuabu kamolu ’ana Mangoedoo Abu ma na ere. Ma nia ’e baita ka talu nau, ma nau kwa si tala’ana naa ngalilana butu nia ki. ¹² Ma nia ’e kwaimaakwali naa ’uria tolingilana imole ki sui, ka ilingia ta ngwane bae ’e ’efoa ’unge doo ki faasia mingge doo ’okae ki. Ma nia ka konia mingge doo ’okae ki ’i laona beu ni aludooe nia. Ma ka suungia ’unge doo ki ’i laona ere ne ’e thatharu si mae.” ¹³ ’Ana si manga neri, tha Jisas ’e lea mai faasia kade lolofaa ’i Galili ’uria kafo ’i Jodan siana tha Jon fasi tha Jon ka faasisiuabu nia. ¹⁴ Sui ta, tha Jon ’e thasi ’ana ’uria bulasilana manatana tha Jisas, ka ’urii, “’E tala’ana ’oe naa ne ’oko faasisiuabu nau, sui ’oko lea mai ’amu siaku fasi kwa faasisiuabu ’oe.” ¹⁵ Ma tha Jisas ’e olisia ka ’urii, “Sui boroi ’ana ka ’urineri, ’o ilia ’amu si doo nee fuaku, sulia lelea sa ’o ilia si doo nee, koro ilia naa si doo ki sui ne tha God ’e dooria.” Ma tha Jon ka ala naa faafia. ¹⁶ Ma si manga tha Jisas ’e sisiuabu sui naa, nia ka tatae mai faasia ’i laona kafo. Ma na lofothalo ka ’ifi fuana, ma nia ka rikia Mangoedoo Abu nia tha God ’e sifo mai mala ’ana ta fe bola, ma ka dau naa ’i gwauna ’abana. ¹⁷ Ma tee si lingee baea ’e talo mai faasia ’i thalo ka ’urii, “Nia nee ngwela liliothau nau ne ku liothau ’asiana ’ania, ma ku nonithathala ’asiana suli nia.”

¹ Sui, na Mangoedoo Abu ka talaia naa tha Jisas ’uria tee kade lolofaa kwasi fasi tha Saetan ka ilitoona. ² Ma tha Jisas ka abufanga sulia fai taafuli fe thato, ma fai taafuli fe rodo, ma nia ka fiolo ’asiana. ³ Sui, tha Saetan ’e lea mai siana, ka bae ’urii, “Lelea sa ’oe Ngwela nia tha God mamana, ’oko bae fuana fau nee ki fasi da ka thau ’ana berete.” ⁴ Ma tha Jisas ’e olisia ka ’urii, “Na Kekedalae Abu ’e thaea, ‘Na ngwane si moori bo ’ana fanga talitoona. Nia ’e moori ’ana si baea ki sui ne ’ito mai faasia tha God.’ ” ⁵ Sui tha Saetan ka talaia lau tha Jisas ’uria fera abu ’i Jerusalem, ma ka faatakwea ’ana tee si kula ne too ’asiana ’i langi, fafona Beu Abu tha God. ⁶ Ma ka bae ’urii fuana, “Lelea sa ni ’oe Ngwela tha God, ’oko lofo kau ’i thaegano faasia ’i see, sulia Kekedalae Abu ’e thaea ka ’urii, ‘Tha God kau fala mai enselo nia ki siamu, ma dau thako ’oe, fasi ’aemu boroi si fotongai ’ana ta gwe fau.’ ” ⁷ Ma tha Jisas ’e olisia ka ’urii, “Na Kekedalae Abu ’e thaea laubo ka ’urii, ‘’E langi ’o si ilitoona Aofia na God ’oe.’ ” ⁸ Sui tha Saetan ka talaia lau tha Jisas ’uria gwauna tee fe tolo ’e fane ’asiana, ma ka faatana ’initooa ki sui ’i molaagali ma na liokwangalana fuana tha Jisas. ⁹ Ma tha Saetan ka bae ’urii, “Na doo nee ki sui bo ku fala fuamu, lelea sa ’o boururu fuaku, ma ’oko faabaita nau.” ¹⁰ Ma tha Jisas ’e olisia ka ’urii, “Saetan ’ae, ’o lea tau ’amu faasi nau! Sulia na Kekedalae Abu ’e thaea ka ’urii, ‘Talifilia God ’oe bo ne ’oko foasia, ma ’oko rao fuana.’ ” ¹¹ Sui ’ana si manga neri, tha Saetan ka lea naa faasia tha Jisas. Ma na enselo ki da dao mai, ma da ka ’adomi nia naa. ¹² Si manga tha Jisas ’e rongoa ne da alua naa tha Jon ’i laona dele, nia ka oli naa ’uria kade lolofaa ’i Galili. ¹³ Nia si too bo laona maetoaa kera ’i Nasaret. Nia ’e lea ka too ’i Kapaneam, na fera ’i ninimana asi ’i Galili, ’ana bali maetoaa da fala fuana ’aebara tha Sebulun ma tha Naftali. ¹⁴ Nia ’e ade ’urineri fasi ka faamamanea baelana profet Aesaea bae ’e ’urii, ¹⁵ “Na maetoaa ’i Sebulun ma na maetoaa ’i Naftali, da too laona kade lolofaa ’i Galili, ma da too sulia tale ’uria asi baita, ma ka too ’ana tee bali ’ana kafo ’i Jodan, si kula na imole ki ne langi lau Jiu ki da too ’ania. ¹⁶ Na imole neri ki, da too ’i laona maerodo, ma dau rikia folaalae baita. Ma ni ti kera ne da too ’i laona maetoaa neri ’ana rorodoa ma na maea, na folaalae kau talafi kera.” ¹⁷ ’Ito ’ana si manga neri, tha Jisas ’e faarongo ’ania faarongolae nia ka ’urii, “Molu ka abulo naa faasia abulota’alae kamolu ki, sulia si manga ne tha God kau ’inito faafia imole nia ki ’e dao karangi kamolu naa!” ¹⁸ ’Ana si manga tha Jisas ’e tatha kau sulia asi ’i Galili, nia ka rikia tha Saemon (ne da ’alangia laubo ’ana tha Pita) fonea doorana tha Andru. Keerua na roo ngwane dee ki. Daru dee ’adarua ’ana furai keerua laona asi ’i Galili. ¹⁹ Ma tha Jisas ka bae ’urii fuadarua, “Muru lea mai ’i buriku, kamurua roo ngwane dee thakwari ki, sui ta, nau kwau toolamainia fuamurua na talailana mai imole ki fuaku.” ²⁰ Ma si manga neri ’uabo, daru ka ’akwasia naa furai keerua ki, ma daru ka lea naa fonea. ²¹ Sui tha Jisas ’e lea lau kau, ma ka rikia lau ta roo ngwane ai, tha Jemes ma tha Jon na roo ngwela nia ki tha Sebedi. Daru too ’adarua ’i laona baru fonea maka keerua tha Sebedi, ma da kauraa ’ada furai kera ki. Tha Jisas ka soedarua. ²² Ma ’ana si manga neri ’uabo, daru ka ’akwasia na ’adarua baru fonea maka keerua, ma daru ka lea na ’adarua fonea tha Jisas. ²³ Tha Jisas ka tatha naa ’ana maetoaa ki ’i laona kade lolofaa neri ’i Galili, ma ka toodoo fuada na imole ki laona beu ni foa kera Jiu ki. Ma nia ka faarongo ’ana Faarongolae ’Okae sulia na ’Initooa nia tha God, ma ka guraa imole ki na mataia ’e’ete ki sui ’e thaungida. ²⁴ Ma na unuunua sulia tha Jisas ’e talofia maetoaa ki sui ’i laona kade lolofaa ’i Siria. Ma na imole ’oro ki na mataia ’oro ’e’ete ki ’e thaungida ne da ngala mai ’i siana. Na imole ki na nonida ’e fii ’asiana, ma imole ki na anoedoo ta’ae ki ’e thaungida, ma na imole ki na uara ’e kwaeda, ma imole ki na ’aeda ka mae, da lea sui bo mai siana. Ma tha Jisas ka gurada teefau. ²⁵ Ma na imole ’oro ’asiana ki laubo, da ka lea fonea tha Jisas ’ana si manga neri. Imole ki faasia kade lolofaa ’i Galili, ma maetoaa ’i Jerusalem, ma tai maetoaa lau laona kade lolofaa ’i Jiudea, ma na kade lolofaa ’i Dekapolis, ma faasia bali kafo ’i Jodan ne naofia ’i taelana thato.

¹ Ma si manga tha Jisas ’e rikia konia baita neri, nia ka tae ’i gwauna si kula neri ne tee ore fane, ma ka gooru ’i thaegano. Ma na bare ngwane fafurongo nia ki da ka koni naa kalia, ² ma nia ’e thafalia toodoolae, ka ’urii, ³ “Ka ’oilakea fuada imole ki ne da thaitamana da siofaa ’i maana tha God, sulia kera da nonithathala ’i laona ’Initooa nia tha God. ⁴ Ka ’oilakea fuada imole ki ne da liodila, sulia tha God kau fala elelae fuada. ⁵ Ka ’oilakea fuada imole ki ne da marabibi, sulia tha God kau fala ’initooa ’ana molaagali fuada. ⁶ Ka ’oilakea fuada imole ki ne da dooria ’asiana ililana doo ’o’olo ki, sulia tha God kau fala ’okaelae ’i laona moorilada. ⁷ Ka ’oilakea fuada imole ki ne da kwaimanatai ma da ade’okae fuana imole ’e’ete ki, sulia tha God kau manatai kera ma kau ade’okae laubo fuada. ⁸ Ka ’oilakea fuada imole ki ne lioda ’e thakwadoloa fuana tha God, sulia kera dau rikia tha God. ⁹ Ka ’oilakea fuada imole ki ne da rao ’uria enoenoa ’i malutana imole ki, sulia tha God kau ’alangi kera ’ana ngwela nia ki. ¹⁰ Ka ’oilakea fuada imole ki ne da faangada kera ’uria ililana doo ’o’olo ki, sulia kera dau nonithathala ’i laona ’Initooa nia tha God. ¹¹ “Ka ’oilakea fuamolu si manga imole ki da bae buri ’ani kamolu, ma da faangada kamolu, ma da thaea doo ta’ae ’oro ki ’ani kamolu sulia kamolu na imole fafurongo nau ki. ¹² Nau ku thaea doo neri, sulia dau ilia laubo doo ta’ae ki ’ani kamolu ilingia ne da ilia ’ana profet ki ’i nao mai. Molu ka nonithathala ’amolu, sulia tha God kau fala kwaiaraa baita ne ’e thalungana fuamolu ’i thalo.” ¹³ Tha Jisas ’e thafalia baelana ka ’urii, “Si solo ’e fala asilalae ’i laona si fanga. Ma kamolu laubo molu ka ilingia si mingge solo ’uria falelana ’okaelae fuada na imole ki sui. Sui ta, lelea sa na mamasialana ka langi faasia, ’e ’afitai ’asiana ’oko faamamasia lau. Ma ka langi si ’okae naa ’uria ililana lau ’ana ta si doo. Nia ’e ’okae fasi molu ka ’ui naa ’amolu ’ania ’i maa, fasi na imole ki da ka uria na ’ada. ¹⁴ “Kamolu ilingia laubo ta kwethu fuana imole ki sui laona molaagali. Na luma na da thaungana ’i gwauna fe ua ’e ’afitai ka anggwa. ¹⁵ Ma langi ta imole si faatharua ta kwethu, sui ka alua ’ana ’i farana tiu. Si manga ’e faatharua kwethu, sui ’e ngala ka daurangana ’i langi, fasi ka tala fuada na imole ki sui ’i laona luma. ¹⁶ Na kwethu kamolu ka tala laubo ’i nao fuada na imole ki sui, fasi si manga da rikia doo ’okae ki ne molu ilia, da kau faabaitaa Maka kamolu ne ’e too mai ’i thalo. ¹⁷ “Langi molu si manata lau thasa nau ku dao mai ’uria faasuilana bibirangaa nia ki tha Mosis ma na toodoolae kera na profet ki. Nau kwasi lea lau mai ’uria faasuilada, nau ku lea ’aku mai ’uria faafonolana toodoolae kera ki. ¹⁸ Nau ku thaea doo mamana fuamolu, ’ana si manga neri ’i thalo ma ’i molaagali daru too ’ua, ’e langi ta si doo faekwa ’ana bibirangaa ki kau sui, lelea ka dao ’ana si manga si doo ki sui ’ana bibirangaa kau fuli mamana. ¹⁹ Nia nee, lelea sa ta imole si roosulia ta si bibirangaa faekwa ma ka toolamainia fuana tai imole ki lau fasi da si roosulia laubo, nia kau ’isi ’i laona ’Initooa nia tha God. Aia, ma ta imole ne ka roosulia ’ana bibirangaa ki ma ka toolamainia ’ana fuana tai imole ki fasi da ka roosulia laubo ilingi nia, tha God kau faa’inito nia ’i laona ’Initooa nia. ²⁰ Nau ku thaea fuamolu, lelea sa na ’o’oloa kamolu si talua ’o’oloa kera imole toodoo ki ’ana bibirangaa, ma na Farasi ki ’ana ililana si doo ki ne tha God ’e dooria, ’e ’afitai ’asiana molu ka kotho ’i laona ’Initooa nia tha God. ²¹ “Molu rongoa sui naa si baea fifii ne da thaea fuana kokoo abu kolu ki ’i nao bae ’e ’urii, ‘Langi ’o si thaungia ta ngwane. Lelea sa ni ti boroi ’ana ne ka thaungwane, dau ngali nia ’i naofana ngwane ni keketoa ki.’ ²² Sui ta, si manga neri, nau ku thaea fuamolu, ni ti ne ka rakethasuia doorana, dau ngali nia ’i naofana ngwane ni keketoa ki. Ma ni ti ne ka thaea fuana doorana, ‘’Oe na tofadoo bana,’ dau ngala ’i naofana ngwane ni keketoa ki. Ma ni ti ne ka thaea doorana ’ana, ‘Na doo oengwanea,’ nia kau lea sulia tale ’uria na ere ne thatharu si mae. ²³ Nia nee, lelea sa ’oko kwaimaakwali naa ’ana afufua ’oe fuana tha God ’i fafona fuli ere abu, ma ’oko manatatoona ’e langi si folaa ’ua ’i malutamurua dooramu sulia garolae ’oe, ²⁴ ’oko ’akwasia fasi afufua ’oe ’i maana fuli ere abu, sui ’oko oli, ma ’oko bae kwaimaani fasi fonea. Sui ’i buri, ’oko oli mai, ma ’oko fi fala afufua ’oe fuana tha God. ²⁵ “Ma lelea sa ta imole ka ngali ’oe ’uria tooketalae, ’oko bae kwaimaani fasi fonea, si manga ’e langi muru si dao ’ua. Sulia lelea muru ka dao naa, nia kau fale ’oe naa fuana ngwane ni keketoa, ma ’i burina nia ’e keto ’oe, nia kau fala ’oe lau fuana ngwane kakani ngwane ki, ma ngwane kakani ngwane ki da fi alua ’oe ’i laona dele. ²⁶ Nau ku thaea fuamu, lelea sa ’e ’urineri, ’e ’afitai ’oko kotho mai ’i maa faasia na dele lelea ’oko fala bo si malefo ’i’isi ’oe ne ’e tala’ana kwakwaelae ’oe. ²⁷ “Molu rongoa sui naa baea fifii ki da thaea, ‘Langi ’o si kaubare.’ ²⁸ Ma si manga neri, nau ku thaea fuamolu, ni ti boroi ’ana ne bubungia ta keni ’ana lioengwane ta’a, ’i laona liona nia ’e kaubarea sui naa. ²⁹ Nia nee, lelea sa ’o dooria ’oko ilia ta si doo ta’ae ’ana bali maa aolo ’oe, ’oko lafua, ma ’oko ’ui’ania ’amu faasi ’oe. ’E ore ’okae bana fuamu lelea sa ’oko ’ui’ania ta bali ’ana nonimu, ade’ana ’urineri tha God ka fi ’ui’ania nonimu lalau ’i laona ere ’ana si kula ni maea. ³⁰ Ma lelea sa ’o dooria ’oko ilia ta si doo ta’ae ’ana bali ’aba aolo ’oe, ’oko singgimuusia ma ’oko ’ui’ania ’amu faasi ’oe. ’E ore ’okae bana lelea sa ’oko ’ui’ania ta bali ’ana nonimu, ade’ana ’urineri tha God ka fi ’ui’ania nonimu lalau ’i laona ere ’ana si kula ni maea. ³¹ “Molu rongoa sui naa baea fifii ki da thaea, ‘Ni ti boroi ’ana ne lukasia ’afe nia, nia ka fala kekedalae ’ana kwailukasilae fuana.’ ³² Sui ta, si manga nee, nau ku thaea fuamolu, langi ta ngwane si lukasia ’afe nia. Lelea sa ta ngwane ka lukasia ’afe nia, nia ne fala ’afe nia ka kaubare. Ma lelea sa ta ngwane ka adea lau keni neri, ngwane neri ’e kaubare laubo ’i naofana tha God. Tee si doo bo ngwane ’e thaitamana ka lukatana ’afe nia ’uria, lelea sa nia ka kaubare fonea ta ngwane ’e’ete. ³³ “Molu rongoa laubo baea fifii ki da thaea ’uria ngwane ki ’i nao ’ua na mai, ‘Lelea sa ’oko fifili ’ana thatana tha God, ’urineri langi ’o si ’oia na alangaia ’oe.’ ³⁴ Ma si manga neri, nau ku thaea fuamolu, langi ’o si fifili ’ana ta si doo. Ma langi ’o si fifili ’ana ’i thalo, sulia tha God ’e ’inito ’i seeri. ³⁵ Ma ’o si fifili ’ana molaagali, sulia tha God ’e ’inito laubo ’i seeri. Ma ’o si fifili ’ana ’i Jerusalem, sulia nia nee na maetoaa nia ngwane ’inito baita ka tatha. ³⁶ Ma ka langi ’o si fifili ’ana gwaumu, sulia ’e ’afitai ’oko thaungana ta tee si ifu ’i gwaumu ka sasakea ma langi ka boboraa. ³⁷ Lelea sa ’oko alangai, thaea bamu, ‘Iuka.’ Ma lelea sa ’o si alangai, thaea bamu ‘’E langi.’ Ma lelea sa ’oko thaea lau ta si doo, si doo neri ’e lea mai faasia tha Saetan na ngwane ta’ae.” ³⁸ Tha Jisas ’e bae lau ka ’urii, “Molu rongoa sui naa si baea fifii ki bae ’e ’urii, ‘Lelea sa ta imole ka nagaa maana ta ngwane, da ka nagaa laubo maana ngwane neri. Ma gwe lifo laubo ’uria duulana gwe lifo.’ ³⁹ Sui ta, si manga neri, nau ku thaea fuamolu, langi ’o si duua ta si doo ne ta ngwane ’e ilia ka ta’ae fuamu. Lelea sa ta ngwane ka fidalia bali thate aolo ’oe, ’oko alamatana ka fidalia lau bali thate mooli ’oe. ⁴⁰ Ma lelea sa ta ngwane ka ngali ’oe ’uria tooketalae ’uria ngalilana tooni lalo ’oe, ’oko alamatana ka ngala laubo tooni fafo ’oe. ⁴¹ Ma lelea sa ta ngwane ka suumainia ’oko ngala ’oke doo nia sulia ta tee kade tale, ’oko ngala lau sulia ruana kade tale. ⁴² Ma si manga ta imole ka gani ’oe ’uria ta si doo, ’oko fala fuana. Ma lelea sa ta imole ka dooria ngalilangalae ’ana ta si doo ’amu, ’oko falelanga ’ana fuana. ⁴³ “Molu rongoa sui naa si baea fifii ki bae ’e ’urii, ‘Molu ka liothau ’amolu ’ana imole kwaimaani kamolu ki, ma molu ka sualangainia maalimae kamolu ki.’ ⁴⁴ Sui ta, si manga neri, nau ku thaea fuamolu, molu ka liothau ’ada na maalimae kamolu ki, ma molu ka foa fuada ni ti kera ne da faangada kamolu. ⁴⁵ Lelea sa molu ade ’urineri, molu ka thau ’ana ngwela nia ki na Maka kamolu ’i thalo. Sulia nia ne ’e thaungana thato, ka rara ’adomia imole ta’ae ki, ma na imole ’okae ki laubo, ma ka fala uta fuada ni ti kera ne da ilia doo ’okae ki, ma fuana ni ti kera ne da ilia doo ta’ae ki laubo. ⁴⁶ Lelea sa molu ka liothau bo ’amolu ’ana imole ki na da liothau ’ani kamolu, Tha God si kwaiarangai kamolu bo. Sulia ngwane ta’ae ki na da konia malefo ’ana takisi boroi, da ilia laubo si doo neri! ⁴⁷ Ma lelea sa molu bae ’okae bamolu fonea imole kwaimaani kamolu ki, langi molu si ’e’ete bo faasia imole ki sui. Sulia imole ki ne da lalafusia tha God boroi, da ilia laubo si doo neri! ⁴⁸ Molu ka ’o’olo teefau naa, ilingia na Maka kamolu ’i thalo ’e ’o’olo teefau.”

¹ Ma tha Jisas ka bae lau ’urii, “Molu ka lilio ’okae, ade’ana molu ka ilia bamolu doo ’okae kamolu ki, fasi imole ki da ka rikia, ma da ka faabaita kamolu. Lelea sa molu ade ’urineri, langi molu si ngala bo ta kwaiaraa faasia Maka kamolu ’i thalo. ² Lelea sa ’oko fala na falelae ’uria ’adomilana imole siofaa ki, langi ’o si fafaatai ’ana fuana imole ki fasi da ka faabaita ’oe faafia. Sulia bibirangaa neri, ngwane susuke ki da ilia laubo. Da ’adomia imole siofaa ki laona beu ni foa ki ma sulia tale baita ki laubo, fasi imole ki sui da ka tango kera. Ma nau ku thaea fuamolu, tha God si fala bo ta kwaiaraa fuada, sulia da ngala naa na kwaiaraa kera ki. ³ Ma si manga ’o fala ta si doo ’uria kwai’adomia, langi ’o si faatana fuana ta imole, fasi ta imole kwaimaani ’amu boroi si thaitamana bo. ⁴ Si manga ’o fala ta si doo fuana ta imole, ’oko thaufangainia fasi ta imole boroi si rikia ma si thaitamana bo. Sui boroi, ’oko fala anggwa ’ana, na Maka ’oe ne ’e too mai thalo, ’e rikia si doo ki ne ’o ilia, ma nia kau fala kwaiaraa fuamu.” ⁵ Tha Jisas ka bae lau ’urii, “Si manga molu foa, ’e langi molu si ilingia ngwane susuke ki ne da foa bada fasi imole ki da ka rikida. Sulia si manga da foa, da dooria ’asiana takwefolaalae laona beu ni foa, ma langi sulia tale baita ki, fasi imole ki da ka rikida, ma da ka faabaita kera. Nau ku thaea fuamolu, da ngala sui naa kwaiaraa kera faasia imole ki na da faabaita kera. ⁶ Ma si manga ’o foa, ’oko lea ’ana ta si kula ne too banitai, ’o too ’i seeri, ma ’oko foasia tha God, ma ’e langi ta imole si rikia. Sui boroi ’ana ’e langi ta imole si riki ’oe si manga ’o foa, Maka ’oe ne too mai ’i thalo kau riki ’oe. Ma nia laubo ne kau kwaiarangai ’oe ’uria si doo ne ’o ilia. ⁷ “Si manga molu foa, langi molu si ilingia lau imole ki ne da lalafusia tha God. Sulia ’ana si manga da foa, da bae ka tikwa ’asiana, ma langi da si thaitamana folaa ’ana si doo ki ne da thaea. Da manata ’ada lelea sa da foa ka tikwa ’urineri, tha God kau rongo kera. ⁸ Ma langi molu si ade lau ilingi kera, sulia Maka kamolu ’i thalo ’e thaitamana sui naa si doo ki sui ne molu dooria, sui fatai molu fi gani nia. ⁹ “Iuka, ’ana si manga molu foa, molu ka bae ’urii, ‘Maka kameli ’i thalo ’ae, Meli dooria imole ki sui da ka faabaitaa thatamu, sulia ’e abu ka tatha. ¹⁰ ’Oko dao mai ’ania ’initooa ’oe faafia moorilada na imole ki sui. Ma na kwaidooria ’oe da ka ilia naa ’i ano ka ’uria laubo na da ilia ’i thalo. ¹¹ ’Oko fala mai fuameli na fanga ne tala’ana fe dani ne ’i tari’ina. ¹² ’Oko manatalukea na ta’alae kameli ki, ka ’uria laubo na meli manatalukea ta’alae kera imole ki sui na da ilia doo ta’ae ki fuameli. ¹³ ’Osi ekwatai kameli ade’ana ilitoolae ka talu kameli. Ma ’oko faamoori kameli faasia ta’alae.’ ¹⁴ “Nia nee, lelea sa molu ka manatalukea ni ti ne ilia ta si doo ta’ae fuamolu, na Maka kamolu ’i thalo kau manatalukea laubo ta’alae kamolu ki. ¹⁵ Ma lelea sa molu si manatalukea ni ti ne ’e ilia ta si doo ta’ae fuamolu, na Maka kamolu ’i thalo boroi si manataluke kamolu laubo.” ¹⁶ Tha Jisas ka bae lau ’urii, “’Ana si manga molu abufanga, langi molu si ilingia imole susuke ki. Sulia ’ana si manga da abufanga, na rikilada ’e ilingia ngwane ki na da liodila fasi imole ki da ka rikia na da abufanga, ma da ka thaediana ’ani kera. Aia, nau ku thaea fuamolu, imole nee ki ’e ’afitai da ka ngala ta kwaiaraa lau, sulia imole ki da fala naa kwaiaraa kera si manga da faabaita kera. Ma tha God si fala naa ta kwaiaraa fuada. ¹⁷ Sui ta, ’ana si manga ’o abufanga, ’oko taunoni ’amu, ma ’oko salaifu ’amu ilingia ne ’ou ilia bamu sulia dani, ¹⁸ fasi ta imole si liothaitamana bo ne ’o abufanga. Ma sui boroi ’ana ta imole si liothaitamamu, Maka ’oe ’i thalo ’e riki ’oe, ma kau fala kwaiaraa fuamu sulia doo ki ne ’o ilia. Nia ’e riki ’oe bana sulia dani, boroi ’ana ka langi ’o si riki nia.” ¹⁹ Sui, tha Jisas ka bae lau ’urii, “Molu si konia totodaa kamolu ki ’i see ’i molaagali si kula na ’aide ma na bura ka nagaa, ma na ngwane bebeli ki da ka belia. ²⁰ Molu ka konia na totodaa kamolu ki ’i thalo, si kula na ’aide ma na bura si nagaa, ma na ngwane bebeli si belia. ²¹ Sulia si manga na totodaa kamolu ’e too ’i thalo, na moorilamolu ka akela teefau naa ’uria si doo ki ’i thalo. Ma si manga na totodaa kamolu ’e too ’i molaagali, na moorilamolu ka akela teefau laubo ’uria si doo ki ’i molaagali. ²² “Lelea na maamu ’e ’okae, ’oko too laona folaalae ’ana toodooa nia tha God, sulia na maamu ne talaia mai na folaalae laona nonimu. ²³ Lelea sa ’o si rikia folaalae ne, maamu ’e ta’a, ma ’oko too bamu laona maerodo. Molu ka lilio ’okae, lelea sa molu ka ekwatana folaalae tha God, molu ka too ’uabamolu laona maerodo.” ²⁴ Tha Jisas ’e bae lau ’urii, “’Afitai ta ngwane ka rao fuana roo ngwane baita ’e’ete ki. Lelea sa ’e ’urineri, nia kau maalimae ’ana ta ngwane baita, ma ka liothau ’ana ta ngwane baita ai. Ma nia ka rao ’okae fuana ta ngwane, ma ka ekwatai falaburi ’ana ta ngwane ai. Nia nee, ’e ’afitai ’asiana thasa molu ka rao fuana tha God ma na malefo laubo ’ana tee si manga. ²⁵ “Nia nee nau ku thaea fuamolu, langi molu si manata ’a’abo sulia tae ne molu kau ’ania, ma molu kau kuufia, ma tae ne molu kau ’afisia faafia nonimolu. Sulia na mooria ne, ’e ’inito ka tatha talua fanga, ma na nonii doo ne, ’okae ka tatha talua maku. ²⁶ Rikia fasi tha’aro ki laona mamangaa, ’e langi da si too ’a’abo bo sulia raolae ’ana ta raoa. Ma langi da si konia bo ta si fanga, ma da si thaungana bo ta ’o’oba ’uria alufangalae. Sui ta, na Maka kamolu ’i thalo ’e thareda bana. Aia, tha God ’e manata baita ’asiana ’ani kamolu ka talua fatai tha’aro ki. Nia nee, tha God ka thare kamolu. ²⁷ Sui boroi ’ana molu ka manata ’a’abo sulia mooria kamolu ki, ’e ’afitai ’asiana molu ka ilia ta si doo fasi na moorilamolu ka ore tau fafaekwa lau. ²⁸ “Ma ’urifita nee molu ka manata ’a’abo sulia na maku ki? Molu rikia fasi takana ’ai ne da too tagabola ki. ’E langi da si rao bo, ma langi da si thaungana bo ta si maku ’ada. ²⁹ Ma nau ku thaea fuamolu, da lio kwanga ka tatha talua maku ki ne tha Solomon na ngwane ’inito ’e ’afisia. ³⁰ Ma na takana ’ai ki, da tio bada sulia kaesi manga kukuru, ma da ka ’ui’anida laubo ’i laona ere. Sui ka ’urineri boroi ’ana, tha God ’e faa’afisida ’ana doo ’okae ki. ’Urii ma kamolu fiitala thasa tha God langi si faa’afi kamolu laubo? Na fiitooa kamolu ki ’e faekwa ’asiana. ³¹ “Nia nee, ka langi molu si manata ’a’abo ’urii, ‘Na fanga nau, ma na doo ni kuufilana nau, ma langi na maku nau ki kau lea mai faasia ’i fai?’ ³² Iuka, na imole ki ne da lalafusia tha God, da manata ’a’abo sulia doo neri ki. Ma ni kamolu mone, na Maka kamolu ’i thalo ’e thaitamana sui naa doo ne molu dooria. ³³ Molu ka dooria ’amolu mooria ne tha God ’e ’inito faafia, ma na ililana si doo ’o’olo ki. Molu ka dooria ’amolu si doo nee ki, ka talua si doo ’e’ete ki sui, ma nia kau fala doo ki sui ne molu dooria. ³⁴ Nia nee, langi molu si manata ’a’abo sulia doo ki ne molu dooria ’uria ’i bobongi. Si doo ki ’uria ’i bobongi ka tio naa ’uria ’i bobongi. ’E langi si tala’ana molu ka konia si ’a’abolae ki ’i bobongi fonea si ’a’abolae ki ’i tari’ina laubo. Sulia ’i tari’ina ’e too na ’ana si ’a’abolae nia ki ne tala’ana laubo ’i tari’ina.”

¹ Tha Jisas ka bae lau ’urii, “’E langi molu si ketoa ta imole ’e’ete, ade’ana tha God ka keto kamolu laubo. ² Lelea sa molu ketoa ta imole, ’urineri tha God kau keto kamolu laubo. Ma bibirangaa tae ne molu ketoa ’ana ta imole, na bibirangaa neri laubo ne tha God kau keto kamolu ’ania. ³ ’O too ’ana ta’alae baita ki, sui ta, ’o ngatafia bamu ta imole ne ’e too ’ana ta’alae ne faekwa. ’O ilingia ta ngwane ne ’e rikia si gegeo ’i laona maana toolana, sui ta, si rikia bo si tofi kalabuu ne too laona maana ’i tala’ana. ⁴ Ma ’oko bae ’urii fuana ta ngwane ’e’ete, ‘’Oe ’o ilia doo ta’ae, alamatana nau ku ’olosia moorilamu.’ Sui ta, ’o si manata ’a’abo bo sulia ta’alae baita ki ne ’o ilia. ⁵ ’Oe ngwane susuke. ’O ekwatana fasi ta’alae ’oe ki. Sui fatai, ’ofi tala’ana ’adomilana kau ta ngwane ’e’ete faasia ta’alae nia ki. ⁶ “Ma molu si fala doo abu ki fuana koito ki, sulia kera dau abulo, ma dau ’ale kamolu. Ma langi molu si fala lalaungia kamolu ki fuana botho ki, ade’ana da ka dalia ’i laona mamago.” ⁷ Tha Jisas ’e bae lau ’urii, “Molu ka gania tha God fasi molu ka ngala si doo ne molu gani nia ’uria. Molu ka rofea si doo ne molu dooria faasia tha God, ma nia kau ’adomi kamolu, fasi molu ka daotoona. Molu ka kidikidi ’ana ’olofolo, ma tha God kau ’ifi fuamolu. ⁸ Sulia imole ki sui ne da gania tha God, dau ngala si doo ne da gania. Ma na imole ki sui ne da rofea doo da dooria faasia tha God, da kau daotoona. Ma imole ki sui ne da kidikidi ’ana ’olofolo, tha God kau ’ifi ’urida. ⁹ “’Urii ma, ni ti ’amolu ’ana maka ki, ne lelea sa ngwela ’oe ’e gani ’oe ’uria si fanga, ma ’oko fala ’amu gwe fau fuana? ¹⁰ Ma lelea sa ngwela ’oe ’e gani ’uria ta gwe thakwari, ’oko fala ’amu loi fuana? ’E langi ’asiana! ¹¹ Sui boroi ’ana kamolu teefau molu ka ta’a, molu thaitamana falelana doo ’okae ki fuana ngwela kamolu ki. Sui ta, na Maka kamolu ’i thalo, ’e ’okae ka tatha talu kamolu. Nia ne nia ka fala doo ’okae ki fuana imole ki na da gani nia ’uria. ¹² “Ta tae ne molu dooria imole ’e’ete ki da ka ilia fuamolu, molu ka ilia laubo fuada. Sulia nia ne maalutana toodoolae ’ana bibirangaa nia ki tha Mosis, ma na profet ki sui.” ¹³ Tha Jisas ’e bae lau ’urii, “Molu ka ruu kau ’ana maethakaa ne sisikofia, sulia na tale ma na maethakaa ne baita ma ka reba, ’e lea ’uria na maea ne totoo firi. Ma na lealae sulia ka ngwaluda, ma na imole ’oro ki ’asiana ne da lea sulia tale neri. ¹⁴ Aia, na tale ma na maethakaa ne sisikofia ’e lea ’uria mooria ne totoo firi, ma na lealae sulia ka ’afitai, ma ange imole bana ne da lea sulia.” ¹⁵ Tha Jisas ’e bae lau ’urii, “Molu ka lilio ’okae faasia na profet susuke ki. Molu ka lilio ’okae sulia da lio ilingia ngwane ’okae ki, sui ta, na manatalada ’e ilingia koito kwasi ki ne da doori naga kamolu. ¹⁶ Ma molu kau lio thaitamana bamolu na profet susuke neri ki ’ana si doo ta’ae ki ne da ilia. Kolu thaitamana ’ai ki sui ’e ’okae ma langi ka ta’ae, sulia fufue doo ki ne fungu ’ada. Ma ’e ’afitai ta ngwane ka fusia ta fufue ’ai ’okae faasia na kwaletotore. ¹⁷ Na ’ai ’okae ki da fungu ’ana fufue doo ’okae ki, ma na ’ai ta’ae ki da fungu laubo ’ana fufue doo ta’ae ki. ¹⁸ ’Ai ’okae ki ’afitai da ka fungu ’ana fufue doo ta’ae, ma na ’ai ta’ae ki ’afitai da ka fungu ’ana fufue doo ’okae. ¹⁹ Na ’ai ki sui bo ne langi si fungu ’ana ta fufue doo ’okae, da ka kasida, ma da ka ’ui’anida ’i laona ere. ²⁰ Nia nee, nau ku thaea fuamolu, molu kau lio thaitamana na profet susuke ki ’ana si doo ki ne da ilia.” ²¹ Tha Jisas ka bae lau ’urii, “’E langi lau imole ki sui ne da bae ’urii fuaku, ‘Aofia ’ae! Aofia ’ae!’ ne dau ruu ’i laona ’initooa nia tha God. Ni ti kera ’ana ne da ade sulia kwaidooria nia Maka nau ’i thalo, ni kera ne dau too fonea imole ki ’i laona ’initooa nia tha God. ²² Ma na imole ’oro ki da kau bae ’urii fuaku ’ana fe dani ni keketoa neri, ‘Aofia ’ae, kameli faatalo naa ’ana baelana tha God ’ana thatamu, ma meli ka taria na anoedoo ta’ae ki ’ana thatamu, ma meli ka ilia doo ’oro ki ni kwelelae ai ’ana thatamu.’ ²³ Sui ta, nau kwau bae folaa ’urii fuada, ‘Nau kwasi thaitamamolu. Kamolu na imole ta’ae ki. Molu lea tau kau faasi nau!’ ²⁴ “Nia nee, na imole ki sui ne da rongoa baelaku, ma da ka ade sulia, da ilingia na ngwane liotoo ne ’e thaungana beu nia ’i fafona bae ’ai ki ne da ’elia ka sifo ’i malau. ²⁵ Na uta baita ka ’aru, ma na kafo ki ka igwa, ma na thauthau baita ka kwaea beu neri, sui ta, na beu neri si ’asia bo, sulia ’e takwe suukwai ’i fafona bae ’ai sadi ki ma da ’elia ka sifo ’i malau. ²⁶ “Ma na imole ki sui ne da rongoa na baelaku ma dasi ade sulia, da ilingia na ngwane oengwanea ne thaungana beu nia ’i laona one, ma ’e ’elia bae ’ai ki ka langi si sifo bo ’i malau. ²⁷ Na uta baita ka ’aru, ma na kafo ki ka igwa, ma na thauthau baita ka kwaea beu neri, ma na beu neri ka ’asia naa, ma ka tagabola teefau naa.” ²⁸ ’Ana si manga tha Jisas ’e faasuia na toodoolae fuada na imole ki, kera da ka kwele ’asiana, ²⁹ sulia da thaitamana sui naa ne tha Jisas ’e toodoo ’ana suukwaia ma na mamanalae ne ’e ’ito mai faasia tha God. ’E langi nia si faamamanea lau thaitamedooa kera na ngwane toodoo ki ’ana bibirangaa tha Mosis, sulia da toodoo bada ’ana suukwaia kera ki ’i talada.

¹ Si manga tha Jisas ’e sifo mai faasia ’i gwauna fe ua neri, na konia baita ’asiana da ka lea mai burina. ² Ma tee ngwane na uru ’e thaungia ka lea mai, ma ka boururu ’i naofana tha Jisas, ma ka bae ’urii, “Aofia ’ae, lelea sa ’o dooria bamu, ’oko guraa nau mai.” ³ Sui tha Jisas ’e tagaa kau ’abana, ma ka thamotoona nonina, ma ka bae ’urii, “Iuka, nau ku dooria baku. ’Oko ’okae naa.” Ma ’ali’ali ’i burina si baea neri tha Jisas ’e thaea bo, na uru neri ka singgi naa faasia ngwane neri. ⁴ Tha Jisas ka bae ’urii fuana, “’E langi ’o si faarongoa lau ta imole ’ana si doo ne ku ilia fuamu. Boroi ’ana, ’oko lea fasi, ma ’oko faatana nonimu fuana ngwane ni foa nia tha God, ’oko alamatana ngwane ni foa nia tha God ka riki ’oe. Sui ’oko fala na kwaisuusia ’oe ilingia bae tha Mosis ’e thaea ’uria falelana, fasi na imole ki sui da ka thaitamana ne na nonimu ’e maafo naa.” Ma tha Jisas ’e thaea fuana ngwane neri ka lea na ’ana. ⁵ Ma ’ana si manga tha Jisas ’e dao ’ana maetoaa ’i Kapaneam, tee ngwane naonao ’ana ngwane ni firu ki faasia ’i Rom, ’e lea mai siana tha Jisas, ma ka gania fasi ka ’adomia ⁶ ma ka bae ’urii, “Aofia ’ae, na ngwane ni rao nau, ’e matai ’asiana, ma ka tio bana, ma ka lalafusia naa ’isulana nonina, ma na nonina ka fii ’asiana.” ⁷ Tha Jisas ka bae ’urii fuana, “’Okae bana, nau kwau lea kau ’uria ’i luma kamu ’uria guralana.” ⁸ Ma ngwane naonao neri ka bae lau ’urii fuana tha Jisas, “Ngwalee Aofia ’ae, nau kwasi tala’ana kwau soe ’oe ’i luma nau. ’O bae bamu mai ma na ngwane rao nau ka ’akwaa naa. ⁹ Nau ku thaitamana ’o tala’ana bamu ililana si doo neri, sulia nau ’i tala’aku na ngwane ku rao ’i farana ngwane baita ki, ma nau ku too ’ana ngwane ni firu ki ne da rao ’i farana babaitaa nau. Ma lelea sa nau ku bae ’urii fuana ta ngwane, ‘’O lea,’ nia ka lea naa. Ma lelea sa nau ku bae ’urii fuana ta ngwane, ‘’O lea mai,’ nia ka lea laubo mai. Ma lelea sa nau ku thaea ta ngwane rao ’aku ma ku ’urii, ‘’O ilia naa si doo nee,’ nia ka ilia naa.” ¹⁰ Ma si manga tha Jisas ’e rongoa si doo neri, nia ka kwele ’asiana. Ma nia ka abulo fuana ngwane ki na da lea burina, ma ka bae ’urii fuada, “Nau ku thaea fuamolu, nau kwa si rikia ’ua ta ngwane ne ’e manata mamana ka ’urii, ’i Israel boroi ka langi bo. ¹¹ Nau ku thaea fuamolu, imole ’oro ne langi lau Jiu ki da lea mai faasia maetoaa ’oro ki laona molaagali ’uria ofulae fonea na kokoo abu kolu ki tha Abraham, tha Aesak, ma tha Jakob ’i laona ’initooa ’ana elelae ’i thalo. ¹² Aia, ma ’orolada na Jiu ki ne fulingana da ka ’ado ’ana doo ’okae ki ’i thalo, tha God kau tarida ’uria si kula ’ana rorodoa. Ma si manga da too ’ana si kula neri, da kau angi, ma dau didilifo, sulia da nonifii.” ¹³ Tha Jisas ’e abulo lau fuana ngwane baita neri, ma ka bae ’urii fuana, “’O oli naa. Nau ku ilia sui naa si doo bae ’o gani ’uria, sulia ’o manata mamana ’ani nau.” Ma ’ana si manga neri ’uabo, na ngwane rao nia bae ka ’akwaa naa. ¹⁴ Ma ’ana tee fe dani, tha Jisas ’e lea mai ’i luma tha Pita. Si manga tha Jisas ’e ruu ’i luma, nia ka rikia fungo keni tha Pita ’e tio bana, sulia ’e ’ako baita. ¹⁵ Ma tha Jisas ka thamotoona ’abana keni neri. Ma ’ana si manga neri ’uabo, na ’akolae neri ka sui naa faasia. Nia ka ’akwaa naa, ma ’e tatae ka thasifanga naa fuana tha Jisas. ¹⁶ Ma ’i thaulafi, na imole ki ’ana maetoaa neri da ka ngala mai imole ’oro ki na anoedoo ta’ae ki ’e ’arutooda ’i siana. Ma tha Jisas ’e bae bana, na anoedoo ta’ae neri ki da ka tafi naa faasida. Ma nia ka guraa laubo imole matai ki sui. ¹⁷ Si manga ’e ilia si doo neri ki, nia ’e faamamanea baelana profet Aesaea bae ’e kedaa ka ’urii, “Nia ’e faamoori kolu faasia mataia kolu ki.” ¹⁸ Si manga tha Jisas ’e rikia imole ’oro ki da koni mai kali nia, nia ka bae ’urii fuana bare ngwane fafurongo nia ki, “Kolu faifolo ’uri bali asi ai loko.” ¹⁹ ’Ana si manga neri laubo, tee ngwane toodoo ’ana bibirangaa ki ’e lea mai siana tha Jisas ka bae ’urii, “Ngwane Toodoo ’ae, nau ku dooria ku lea fone ’oe ’i fai boroi ’ana ne ’o lea ’uria.” ²⁰ Si manga tha Jisas ’e rongoa si doo neri, nia ka bae ’urii, “’E langi si ngwaluda. Na koito kwasi ki da too ’ana si kula kera ki ni moosulae, ma na tha’aro ki laubo da too ’ana nui kera ki. Sui ta nau, na Ngwela nia Imole ’e langi kwasi too ’ana ta beu ’aku ’i tala’aku ’uria moosulae ’i laona.” ²¹ Ma tee ngwane ’ana bare ngwane fafurongo nia ki, ka bae ’uria fuana, “Aofia ’ae, ’o alamatai nau fasi ku lea, ku too fasi fonea maka nau, lelea nia ’e mae fatai, ma ku alua ’e sui, kwafi lea kau ’i burimu.” ²² Tha Jisas ’e olisia ka ’urii, “’E langi. ’O lea naa mai fone nau ’ana si manga ne. ’O alamatana imole ki ne langi da si too ’ana mooria nia tha God, da ka alua naa ’ada na imole mae kera ki.” ²³ Tha Jisas ’e tae laona tee baru neri fonea bare ngwane fafurongo nia ki. ²⁴ Ma si manga da ’idu tau na kau, mae koburu neri ka dao ’ali’ali na mai, ma na asi ka baita, ma ka kwaea na mai baru neri. Ma na baru neri ka karangi kuruu naa. Sui ta, tha Jisas ’e moosu bana laona baru neri. ²⁵ Na bare ngwane fafurongo nia ki da faatharasia, ma da ka bae ’urii, “Aofia ’ae! ’O faamoori kolu! Kolu karangi mae naa.” ²⁶ ’Ana si manga neri tha Jisas ka bae ’urii fuada, “’Urifita ne molu ka mau? Na manata mamanalae kamolu ’ani nau ’e langi ’asia bo.” Tha Jisas ’e bae ’urineri fuada sui ’e tatae, ma ka bae suukwai fuana thauthau ma na nanafo ki, da ka enoeno naa. Ma ’ana si manga neri ’uabo, na thauthau ma na nanafo ki da ka enoeno naa, ma ka folaa naa. ²⁷ Ma na bare ngwane fafurongo nia ki da ka kwele ’asiana, ma da ka bae ’urii, “Rongwane ’ae, na ngwane ’urifita naa nee? Na thauthau ma na nanafo ki boroi da ka roo naa suli nia!” ²⁸ Aia, si manga da dao ’ana ta bali asi ai ’ana maetoaa ’i Gadara, tha Jisas ’e todaa roo ngwane na anoedoo ta’ae ki ’e ’arutoodarua. Roo ngwane neri ki daru too mai laona maa’ofi ’uria alulana ngwane mae ki. Ma sulia daru too susuala ’asiana, nia nee adea ka langi ta imole si dao karangia si kula nee daru too ’ania. ²⁹ ’Ana si manga na anoedoo ki ne ’arutoona roo ngwane neri ki, da rikia tha Jisas, da ’ai da ka ’urii, “Ngwela nia tha God ’ae, tae nee ’o dooria ’oko ilia ’ani kameli? ’Uria tae ne ’oko lea mai ’uria faangadalameli sui fatai fe dani ni keketoa kafi dao mai?” ³⁰ ’Ana si manga neri, na botho ’oro ki da fanga karangia ’i seeri. ³¹ Na akalo ta’ae neri ki da gania tha Jisas da ka ’urii, “Lelea sa ’o tari kameli, ’oko tari kameli kau ’uria laona botho loko ki.” ³² Ma tha Jisas ka bae ’urii fuana anoedoo neri ki, “Molu lea naa!” Ma da thaka mai, da ka lea naa ’i laona botho neri ki. Ma botho neri ki teefau da ka ’asikera teefau naa sulia ilifau neri ’uria ’i laona asi bae. Ma da ka mae teefau naa ’i seeri. ³³ Ma na ngwane ki ne da liosulia botho neri ki, da ka fita ’uri maetoaa kera. Ma da ka bae sulia si doo ne tha Jisas ’e ilia, ma si doo ne ’e fuli fuana roo ngwane bae ki na anoedoo bae ki da ’arutoodarua. ³⁴ Ma na imole ki sui ’ana maetoaa neri da ka lea teefau mai ’uria rikilana tha Jisas. ’Ana si manga da dao siana, da ka kwaetaria fasi ka lea faasia balifera kera.

¹ Aia, tha Jisas fonea bare ngwane fafurongo nia ki, da tae ’i laona tee baru, ma da faifolo ’ana asi baita neri ’i Galili. Ma si manga da dao naa ’ana maetoaa kera ’i Kapaneam, ² tai imole ki da ngala mai tee ngwane na nonina ’e mae ’i fafona foote ’i siana tha Jisas, fasi nia ka guraa. Ma si manga tha Jisas ’e rikia na manata mamanalae kera, nia ka bae ’urii fuana ngwane neri na nonina ’e mae, “Ngwalee ’ae, langi ’o si mau lau, nau ku manataluke teefau naa ’ana ta’alae ’oe ki ne ’o ilia.” ³ ’Ana si manga neri, tai ngwane toodoo ki ’ana bibirangaa da manata ’ada ’urii, “Talitoona bo tha God ne thaitamana ka manatalukea ta’alae ki. Nia ’e faabobolangainia ’ana fonea tha God.” ⁴ Ma tha Jisas ’e thaitamana laubo na manatalae ngwane kera ki ’i lioda, ma ka bae ’urii fuada, “Molu si manata ta’ae lau ’urineri.” ⁵ ’Urineri bo, nia ka bae naa ’urii, “Lelea sa nau ku bae ’urii fuana ngwane nee nonina ’e mae, ‘Nau ku manatalukea naa na ta’alae ’oe ki,’ ’e langi molu si rikia bo ’e fuli. Sui ta, lelea sa ku bae ’urii, ‘Tatae ma ’oko fali,’ ’i seeri molu fi rikia na suukwaia nau ne ku gura ’ania. ⁶ Si manga nau ku guraa ngwane ne, nau kwau faatana fuamolu ne nau, Ngwela nia Imole, ku too ’ana suukwaia ’uria manatalukelana ta’alae ki.” Sui tha Jisas ka bae ’urii fuana ngwane neri nonina ’e mae, “’O tatae, ’oko ngala ifitai ’oe, ma ’oko lea naa ’i fera kamu.” ⁷ ’Ana si manga neri bo, na ngwane neri ’e tatae, ma ka oli naa ’uri maetoaa kera. ⁸ Si manga na imole ki da rikia si doo ne tha Jisas ’e ilia, da kwele, ma da ka mau. Ma da ka faabaitaa tha God sulia ’e fala suukwaia ’urineri fuana imole ki. ⁹ Ma si manga tha Jisas ’e lea faasia si kula neri, nia ka rikia tha Matiu. Tha Matiu ’e too bana ’ana si kula ’ura konilana malefo ’ana takisi, sulia nia ’e rao ’i seeri. Ma tha Jisas ka bae ’urii fuana, “’O lea mai fone nau.” Ma tha Matiu ’e tatae, ma ka lea naa fone nia. ¹⁰ Ma ’i burina ne tha Jisas ’e talaia tha Matiu ’uria ngwane fafurongo nia, nia ka lea naa ’ura fangalae ’i luma kera. Ma na bare ngwane na da konia malefo ’ana takisi da too laubo ’i seeri. Ma tai imole ta’ae ki, da fanga laubo fonea tha Jisas ma na bare ngwane fafurongo nia ki. ¹¹ Ma si manga na Farasi ki da rikia si doo nee, da ka bae ’urii fuana bare ngwane fafurongo nia ki, “’E langi si tala’ana nia ka fanga fonea imole ta’ae ki ’urineri.” ¹² Tha Jisas ’e rongoa si doo neri, ma ka bae ’urii, “Imole ki ne langi da si matai, da si dooria bo ta ngwane kwaigurai. Na imole ki ne da matai ’ana ne da dooria na ngwane kwaigurai. ¹³ Molu ka manata fasi sulia maalutana Kekedalae Abu bae ki ’e ’urii, ‘Nau ku dooria molu ka kwaimanatai fuada na imole ki, ka langi lau na afuafulae kamolu ki.’ Nau kwa si lea lau mai ’uria laefilana imole ’o’olo ki fasi da ka abulo. Nau ku lea ’aku mai ’uria laefilada na imole ki na abulolada ’e ta’ae, fasi da ka talana mooria kera.” ¹⁴ Burina si doo neri ki, na bare ngwane fafurongo nia ki tha Jon Baptaes, da lea mai siana tha Jisas, da ka bae ’urii, “Kameli fonea na Farasi ki, meli kau abufanga. Ma ’urifita ne bare ngwane fafurongo ’oe ki da si ade ’urineri?” ¹⁵ Ma tha Jisas ’e olisida ka ’urii, “’E langi si tala’ana imole ki na da too ’ana fafangaa ’ana luma’a da ka liodila. Sulia, si manga na arai faalu ’e too ’ua bana fonea imole ki, da ka nonithathala. Sui ta, kau dao ’ana si manga fasi da ka talaia na arai faalu faasida. ’Urineri fatai, da fi abufanga lau, sulia da liodila. Nia nee langi si tala’ana na bare ngwane fafurongo nau ki da ka abufanga si manga ku too ’ua baku foneda.” ¹⁶ Sui tha Jisas ka bae lau ’urii, “’E langi ta ngwane si modea ta si kwali maku ne ’e muu naa ’ana ta si oronge maku faalu. Sulia lelea sa ’e ’urineri, si oronge maku faalu neri ka salia si maku kwali neri, sulia si maku faalu ’e lukuluku ’i burina ngwasilana, ma nia kau thaungana maekwadaa baita ’asiana. ¹⁷ “Ma molu ka thaitamana laubo, ’e langi si tala’ana ta imole ka lulaa waen faalu ’i laona kwali ngwai ’ana ’ungana nanikoti, sulia na kwali ngwai neri si tala’ana kau fufu lau. Sulia lelea sa nia ka ilia si doo neri, si manga na waen neri kau lugaluga mai, nia ka fogea na ngwai kwali neri, ma na waen neri ka kisitai, ma na ngwai neri ka ta’a naa. Nia nee na ngwane ka alua bana waen faalu ’i laona ngwai faalu ne ’e thaitamana kau fufu fasi roo si doo neri ki si ta’a.” ¹⁸ Si manga tha Jisas ’e bae ’ua bana, tee ngwane naonao ’ada na Jiu ki ka dao na mai. Nia ’e boururu ’i naofana tha Jisas, ma ka bae ’urii, “Na thaari nau ka fi mae bo. Nau ku dooria ’oko lea mai fasi ’oko alua ’abamu faafia fasi nia ka moori lau.” ¹⁹ Ma tha Jisas fonea na bare ngwane fafurongo nia ki da ka lea naa fonea ngwane neri. ²⁰ Ma ’ana si manga da lea ’ua bada, tee ’initai na ’abutafa ’e thaungia, ma ka matai ’ana sulia akwala ma ro fe ngali, ’e lea mai burina tha Jisas, ma ka thamotoona kakamuna maku tikwa nia. ²¹ Sulia na keni nee ’e manata ’ana ’urii, “Lelea sa ku thamotoona mone ’aku na kakamuna maku nia tha Jisas, nau ku ’akwaa banaa.” ²² Si manga ’e thamotoona na kakamuna maku nia, tha Jisas ’e abulo, ma ka rikia naa keni neri, ma ka bae ’urii fuana, “’Osi manata ’a’abo lau. ’O ’akwaa naa, sulia ’o manata mamana ’ani nau.” Ma ’ana si manga neri ’uabo, na mataia neri ka sui naa faasi nia. ²³ Ma si manga tha Jisas fonea na bare ngwane fafurongo nia ki da dao, da ka ruu ’i luma kera ngwane naonao neri, da ka rikia na ngwane ki da ufia naa ’au ’ana maea, ma na imole ’oro ki lau bo da koni ’i seeri, da ka angi. ²⁴ Ma tha Jisas ka bae ’urii fuana imole neri ki, “Kamolu sui bo molu kotho kau ’i maa. Na ngwela keni ne si mae bo, nia ’e moosu bana.” Si manga da rongoa tha Jisas ’e bae ’urineri, da ka ngwaela ’ada ’ani nia. ²⁵ Ma ’i buri, na imole ki da ka lea naa, tha Jisas ka ruu kau laona kade luma neri, ma ka thamo ’i maana ’abana thaari neri, ma ka tatae naa. ²⁶ Burina si doo neri tha Jisas ’e ilia, na unuunua sulia ka fi talofia na kade lolofaa neri lalau. ²⁷ Burina tha Jisas ’e lea kau faasia si kula neri, na roo ngwane maadarua ’e rodo daru lea ’i burina tha Jisas, daru ’ai, ma daru bae ka ’urii, “Ngwane nee ’ana kwalafaa tha Deved na ngwane ’inito, ’oko manatai kamiria mai!” ²⁸ Ma si manga tha Jisas ’e ruu ’i laona tee luma, roo ngwae maada rodo neri ki daru ka ruu laubo ’i burina. Ma tha Jisas ka bae ’urii fuadarua, “’Urii ma kamurua manata mamana ’ani nau thasa nau ku tala’ana guralana maamurua?” Ma daru olisia daru ka bae ’urii, “Iuka, Aofia.” ²⁹ Ma tha Jisas ’e thamotoona maadarua, ka bae ’urii, “Sulia ne muru manata mamana, si doo neri ka fuli mamana naa fuamurua.” ³⁰ Ma na maadarua ka ’okae lau ma daru ka lilio naa. Ma tha Jisas ’e bae fifii fuadarua fasi daru si faarongoa ’ana ta imole. ³¹ ’I burina si manga daru kotho na kau ’i maa, daru ka bae na ’adarua sulia tha Jisas siana ni ti bana ne daru daotoona laona balifera neri. ³² Aia, ma si manga roo ngwane bae ki daru ruu kau ’i maa, tai ngwane ki da ngala lau mai tee ngwane siana tha Jisas. Na fakana ngwane neri ’e ’ato, sulia tee anoedoo ta’ae ne ’arutoona. ³³ Ma tha Jisas ka taria anoedoo ta’ae neri faasia ngwane neri. Sui, na ngwane ne ka bae lau. Ma na imole ki na da koni ’ana si manga neri, da ka kwele ’asiana ’ania, ma da ka bae ’urii, “’E langi kolu si rikia ’ua mai ta si doo ’urii laona fera kolu ’i Israel!” ³⁴ Sui ta, na Farasi ki, da aefaraa tha Jisas da ka bae ’urii, “Na ngwane gwaungai ’ana anoedoo ta’ae ki, nia ne ’e fala suukwaia fuana ngwane nee fasi ka taria ’ana anoedoo ta’ae ki.” ³⁵ Ma si manga tha Jisas ’e tatha ’ana maetoaa baita ki ma na maetoaa faekwa ki, nia ka toodoo fuada ’i laona beu ni foa kera ki, ma ka faataloa na Faarongolae ’Okae sulia ’Initooa tha God, ma ka guraa imole ki ’ani kera na da matai ’ana mataia ’e’ete kwailiu ki sui. ³⁶ Si manga tha Jisas ’e rikia na konia neri, nia ka kwaimanatai ’asiana fuada sulia da maketho, ma da si tala’ana ’adomilada ’i talada. Da ilingia sipsip ki ne langi ta ngwane si liosulida. ³⁷ Ma nia ne tha Jisas ka bae ’urii fuana bare ngwane fafurongo nia ki, “Na imole ki da kwaimaakwali naa ura manata mamanalae ’ana tha God, da ilingia na doo ’oro ki ’i laona raoa ura konilana. Sui ta, na ngwane ki ura konilana doo neri ki ne ’e langi da si ’oro. ³⁸ Nia nee, molu ka foa fuana tha God fasi ka fala mai ngwane ni rao ki fone kamolu.”

¹ Tha Jisas ’e ’ailia akwala ma roo ngwane fafurongo nia ki ’i siana, ma ka fala na suukwaia fuada ’uria tarilana anoedoo ta’ae ki, ma na guralana mataia ’e’ete ’oro kwailiu ki sui. ² Ma na thatana akwala ma roo aposol nia neri ki e ’urii: etana, tha Saemon (ne ’e ’alangia laubo ’ana tha Pita), ma na doorana tha Andru, ma tha Jemes ma tha Jon, roo ngwela tha Sebedi ki. ³ Ma tha Filip, ma tha Batolomiu, ma tha Tomas, ma tha Matiu, na ngwane bae ’uria konilana malefo ’ana takisi, ma tha Jemes na ngwela tha Alfeas, ma tha Tadeas, ⁴ ma tha Saemon, ta ngwane ’ana bare ngwane ’i Jiu na da dooria tarilana imole ki ’i Rom faasia ’i Israel, ma tha Jiudas Iskariot na ngwane bae kau ’olea maelana tha Jisas fuana maalimae nia ki. ⁵ Tha Jisas ’e odua akwala ma roo ngwane neri ki, ka bae ’urii, “’E langi molu si lea ’i malutada na imole ki ne langi lau Jiu ki, ma molu si ruu ’i laona ta maetoaa ’ana imole ki ’i Samaria. ⁶ Molu ka lea ’amolu siada na imole ki ’i Israel, kera da ilingia na sipsip ki ne da dola naa. ⁷ Ma ’ana si manga molu lea, molu ka faatalo ’ania baelana tha God ka ’urii, ‘Si manga ne tha God kau ’inito faafia imole nia ki, ’e dao karangi naa!’ ⁸ Ma molu kau guraa imole matai ki, ma molu kau taea imole mae ki, ma molu ka guraa imole ki na uru ’e naga kera, ma molu ka taria anoedoo ta’ae ki. Sulia molu tofa ngala si doo neri ki, ’e ’urineri molu ka tofa fala laubo. ⁹ - ¹⁰ ’E tala’ana imole ki da ka liosulia ngwane ni rao. Nia ne ’ana si manga molu lea, langi molu si manata ’a’abo ’uria daulae faafia ta si malefo. Ka langi molu si ngala ta ngwai. Ma langi molu si ngala ta roo si maku ruruu ma langi ta tae butu, ma langi ta keba boroi. ¹¹ “Ma lelea molu dao ’ana ta maetoaa, molu ka lilio ’uria ta ngwane ne dooria kau soe kamolu ’uria ’i luma kera. Molu ka too fonea ngwane neri lelea ka dao ’ana si manga molu kau lea faasia maetoaa neri. ¹² Ma si manga molu ruu ’i laona ta luma, molu ka bae ’urii fuada na imole ki na da too ’i seeri, ‘Tha God ka fala ’okaelae nia fuamolu, ma na enoenoa nia ka too fone kamolu ’i laona luma nee.’ ¹³ Lelea sa na imole ki ’i laona luma neri da ka konitai kamolu, na ’okaelae kamolu kau too laubo fone kera. Ma lelea sa ’e langi, na ’okaelae neri ka oli laubo mai ’ana fuamolu. ¹⁴ Aia, ma lelea sa molu dao ’ana ta maetoaa, ma ta luma ma langi ta ngwane si dooria bo na konitailamolu, ma langi da ka otekera ’ana rongolana baelamolu, molu ka lea faasia si kula neri. Ma si manga molu lea faasia, molu ka kwaetafusia gegeo faasia ’aemolu ilingia na mamalafoa fuada ne tha God kau keto kera, sulia da otekera ni rongolana baelana tha God. ¹⁵ Nau ku thaea doo mamana fuamolu, ’ana fe dani ne tha God kau ketoa imole ki sui ’i molaagali, na kwakwaelae ne kau fala fuana imole neri ki kau baita ka tatha talua kwakwaelae nee tha God ’e fala fuada na imole ta’a bae ki ’ana roo maetoaa bae ki ’i Sodom ma ’i Gomora.” ¹⁶ Ma tha Jisas ka bae lau ’urii, “Molu ka fafurongo ’okae, nau ku talai kamolu kau ’uria na ’afitaia, sulia molu lea naa ilingia sipsip ki ’i siana imole ta’ae ki ne da ilingia na koito kwasi ki na da dooria nagalamolu. Nia nee, molu ka lilio ’okae, ma ka langi molu si ilia ta si doo garo ne da ka naga kamolu faafia. ¹⁷ Molu ka liliodiana suli kamolu, sulia tai ngwane da kau dau kamolu, ma da kau talai kamolu siana ngwane ni tooketa ki, ma da ka nangasi kamolu laona beu ni foa kera ki. ¹⁸ Sulia ne molu lea suli nau, da kau tara kamolu siana ngwane naonao ki ma na ngwane ’inito kera ki ’uria ketolamolu. Ma si manga da ade naa ’urineri, molu ka faarongo ’ana na Faarongolae ’Okae fuada ma fuana imole ki ne langi lau Jiu ki. ¹⁹ Si manga da ngali kamolu ’i naofana ngwane ni tooketa ki, langi molu si manata ’a’abo ’uria ta si tae nee molu kau thaea, ma si tae nee molu kau bae sulia. Sulia tha God naa kau fala si faarongolae ki fuamolu ’uria baelae sulia ’ana si manga neri. ²⁰ ’E langi molu si bae naa ’i tala’amolu. Na Mangoedoo nia tha God na Maka kamolu ’i thalo ne kau bae ’ani kamolu. ²¹ “Imole ’oro ki, da kau ngala doorada ki na da manata mamana ’ani nau fuana na imole ki fasi da ka thaumaelida. Ma imole ’oro ki laubo, da kau ade ’urineri laubo ’ada na ngwela kera ki na da manata mamana ’ani nau. Ma na ngwela ’oro ki laubo, da kau maalimae ’ada na maka ma gaa kera ki, ma da ka ngalida siana imole ki ’uria thaumaelilada. ²² Na imole ’oro ki, dau sualangai kamolu sulia kamolu na bare ngwane fafurongo nau ki. Ma lelea sa ta imole ka manata mamana, lelea ka dao ’ana ’isilana si manga ’ana ’afitaia, tha God kau faamoori nia. ²³ Lelea sa imole ki ’ana ta maetoaa da ka faangada kamolu, molu ka tafi, molu ka lea ’ali’ali faasia maetoaa neri, ma molu ka lea ’amolu ’uria ta maetoaa ’e’ete. Nau ku thaea fuamolu, ’e ’afitai molu ka faasuia bo raoa kamolu ’i maetoaa kera toaa ki ’i Israel, ’i nao ’ana nau Ngwela nia Imole, kwau dao mai. ²⁴ “Nia nee, na ngwane ne ’e ngalido bana, ’e ’afitai ka baita talua na ngwane ne toodoo fuana. Ma na ngwane ni rao langi si baita talua na arai gwaungai nia. ²⁵ ’E ’okae fuana ngwane ngalido kau ’uria na ngwane toodoo nia. Ma si doo ki ne da ilia ’ana ngwane gwaungai, dau ilia laubo ’ana ngwane rao nia ki. Ma lelea sa nau, na ngwane gwaungai kamolu, kera thae nau ’ana tha Saetan ne gwaulii ngwane ’ana anoedoo ta’ae ki, ’urineri ma kamolu boroi, da kau thae kamolu ’ana ta si thata ne tata’ae ka talua fatai.” ²⁶ Tha Jisas ’e bae lau fuana na bare ngwane fafurongo nia ki ka ’urii, “’E langi molu si mau ’ana imole ki. Na doo ki sui na imole ki da thaufangainia, tha God kau faatana. Ma na doo anggwa ki sui, tha God kau bae sulia. ²⁷ Ma si doo ne nau ku thaea fuamolu ’i laona na rodo, molu ka thaea laubo ’i ’initoona thato. Ma si doo ne nau ku fuarotana fuamolu, molu ka faataloa fuada na imole ki sui. ²⁸ Ma langi molu si maungia na ngwane ki ne da thaungia na nonimolu ka mae, sui ta, ’e ’afitai da ka thaumaelia na mangoe doo. Molu ka maungia ’amolu tha God, sulia nia ne tala’ana faafunuilana mangoe doo ma na nonii doo laona si kula na ere ’e thatharu si mae. ²⁹ Ma na tha’aro faekwa ki boroi ne liulana ’e faekwa ’asiana, ’e ’afitai ta tee fe tha’aro ’ada ka ’asia ’i thaegano lelea sa na Maka kamolu ’i thalo si alamatana. ³⁰ Nia nee, kamolu boroi, na ifuna gwaumolu ki, tha God ’e thaitamana teefau bo ’ania. ³¹ Nia nee ka langi molu si mau, sulia tha God ’e manata baita ’ana imole ki ka talua na tha’aro faekwa ’oro ki! ³² “Ma ni ti ne ka faatalo ’ania fuada na imole ki ne ’e manata mamana ’ani nau, nau kwau faatalo laubo ’ani nia ’i naofana Maka nau ’i thalo. ³³ Ma ni ti ne ka tofe nau ’i maana imole ki, nau kwau tofe nia laubo ’i naofana Maka nau ’i thalo.” ³⁴ Tha Jisas ’e bae lau ’urii, “’E langi molu si fiia lau thasa nau ku dao mai fonea na enoenoa fuana molaagali. Nau kwasi ngala mai na enoenoa. Ku dao mai fasi ni ti kera ne langi si manata mamana ’ani nau, da kau firu fonea imole nau ki. ³⁵ - ³⁶ Na maalimae nia na ngwane, nia ta ngwane bana ’i laona kwalafaa nia. Sulia ngwane daraa ki, da kau firu fonea maka kera ki. Ma na keni thaarii ki, dau firu fonea gaa kera ki. Aia, na kenifungao ki boroi, da kau firu fonea fungo keni kera ki. ³⁷ “Ma ni ti ne ka liothau ’ana na maka nia ma langi na gaa nia ka talu nau, nia si tala’ana kau lea mai ’i buriku. Ma ni ti ne ka liothau ’ana na ngwela nia ki ka talu nau, nia si tala’ana kau lea mai ’i buriku. ³⁸ Ma ’e ’afitai fuana ta ngwane ka ilingia ta ngwane fafurongo nau, lelea sa nia si nonimaabe ’uria lealae ’i buriku, sui boroi ’ana nia ka nonifii, ma ka mae ’ana ’airarafolo. ³⁹ Ma ni ti ne otenia ni lea mai ’i buriku sulia ’e dooria ka ade ’ana sulia kwaidooria nia ’i tala’ana, nia kau tala faasia na mooria ne totoo firi. Sui ta, lelea sa ni ti ne ka langi si ade sulia kwaidooria nia tala’ana, ma ka dooria bana maelae sulia nia ’e lea mai ’i buriku, nia kau too ’ana mooria ne totoo firi. ⁴⁰ “Ma ni ti boroi ne ’e konitai kamolu, nia ’e konitai nau laubo. Ma ni ti ne ’e konitai nau, nia ’e konitana laubo tha God ne ’e odu nau mai. ⁴¹ Ma ni ti ne ’e konitana na profet, sulia na ngwane neri ’e rao fuana tha God, nia kau ngala na kwaiaraa fulingana na kwaiaraa ne tha God kau fala fuana profet. Ma ni ti ne ka konitana na ngwane ’o’olo, sulia na ngwane neri ’e ’o’olo, nia kau ngala na kwaiaraa ilingia na ngwane ’o’olo. ⁴² Ma nau ku thaea doo mamana fuamolu, lelea sa ta imole ka fala ta si mae kafo gwari fuana ta tee ngwane ’ana bare ngwane fafurongo nau ki, sulia ne nia na ngwane fafurongo nau, nia kau ngala laubo ta kwaiaraa.”

¹ Si manga tha Jisas ’e bae fuana akwala ma roo ngwane fafurongo nia ki ’e sui, nia ka lea lau ’uria faatalolae ’ana Faarongolae ’Okae ma na toodoolae fuana imole ki ’ana maetoaa ki kalikalia ’i Galili. ² ’Ana si manga neri tha Jon Baptaes ’e too ’i laona dele, ma nia ka rongoa na raoa ne ki tha Jisas Kraes ’e ilia, ma nia ka fala tai ngwane ’ana bare ngwane fafurongo nia ki da ka lea ’i siana tha Jisas. ³ Ma da soetalafana da ka ’urii, “’O faarongo kameli mai. ’Urii ma ’oe naa ne na Kraes ne tha Jon ’e thaea kau dao mai, ma langi meli kau maasia ’ameli ta ngwane ’e’ete lau?” ⁴ Ma tha Jisas ’e olisida ka ’urii, “Molu oli, ma molu ka faarongoa tha Jon ’ana doo ne ki molu rongoa ma molu ka rikia. ⁵ Na imole ki na maada ’e rodo, da lilio lau. Ma na imole ki na ’aeda ’e mae, da fali lau. Ma na imole ki na uru ’e nagada, na nonida ’e maafo naa. Ma na imole ki alingada ’e boko, da rongo lau. Ma na imole ki ne da mae naa, da moori oli lau. Ma na Faarongolae ’Okae bae, nau ku bae naa sulia fuada imole siofaa ki. ⁶ Ma ka ’oilakea fuada na imole ki ne da si manata ruarua suli nau.” ⁷ Si manga na bare ngwane fafurongo nia ki tha Jon da oli naa, tha Jisas ka bae sulia tha Jon fuada na konia neri, ka ’urii, “’Ana si manga molu lea siana tha Jon laona gano kwasi, ni ti nee molu lea ’uria rikilana ’i seeri? Ta ngwane ne ’e manata ruarua ka ilingia bana ta gwagwangoe rade ne na thauthau ’e ’isua kwailiu? ’E langi! Tha Jon ’e langi lau ta ngwane ’urineri. ⁸ ’Urii ma, tae ne molu lea ’uria rikilana? Ta ngwane ne ’e ’afi ’ana maku na liulana ’e baita? ’E langi! Sulia ngwane ki na da ’afi ’urineri, da too ’i laona beu kera ngwane ’inito ki. ⁹ Molu faarongo nau mai. Tae ne molu lea kau ’uria rikilana? Ta profet? Iuka! Nia ta profet mamana laubo! Ma nia ’e talua fatai na profet ki sui ’i nao. ¹⁰ Tha Jon bae da kekeda mai sulia laona Kekedalae Abu ki ’ana si manga tha God ’e bae sulia na Kraes ka ’urii, ‘Rikia fasi, nau kwau fala kau na ngwane ni ngali baea nau ’i nao ’ani ’oe, fasi nia ka thalungana tale fuamu.’ ¹¹ “Nau ku thaea doo mamana fuamolu, tha Jon Baptaes ’e baita ka talua ngwane ki sui ne da futa mai ’i laona molaagali ne. Sui ka ’urineri boroi, na ngwane ki ne da faekwa ’i laona ’Initooa nia tha God, da baita ka tatha ’ana tha Jon. ¹² Aia, ’e thafali mai ’ana si manga tha Jon Baptaes ’e thafalia faarongolae ’ana Faarongolae ’Okae ki lelea ka dao ’i tari’ina, na imole ta’ae ki da firu suusia ’Initooa nia tha God, ma da thasi ’uria laulana ’Initooa nia neri tha God. ¹³ Na bibirangaa nia ki tha Mosis, ma na profet ki sui lelea ka dao ’ana si manga tha Jon, da faatalo mai ’ana daolana na Kraes. ¹⁴ Da thaea thasa tha Elaeja na profet kau oli lau mai ’i nao ’ana na Kraes. Ma ’e ’okae fasi molu ka manata mamana ’ana ne tha Jon naa na profet ilingia laubo tha Elaeja. ¹⁵ Molu ka fafurongo ’okae ’uria si baea neri ki ku thaea.” ¹⁶ Ma tha Jisas ka bae lau ’urii fuada, “Nau kwau faabobolangai kamolu na uningwane aburongo ne ’i tari’ina, molu ilingia kae ngwela ki na da koni ’i maana usie ’ana roo fifigui ngwela ki. Ma da ka ’ai kwailiu fuada, ¹⁷ ‘Kameli ufia taleagaa ki, sui molu si ngwae bo sulia. Ma meli ka nguulia fe nguu ’ana maea fuamolu, sui molu si liodila bo.’ ¹⁸ Si manga tha Jon Baptaes ’e dao mai, nia ’e abufanga, ma ’e langi si kuufia ta waen, ma da ka thaea thasa ’e too ’ana anoedoo ta’ae. ¹⁹ Sui, si manga nau, na Ngwela nia Imole, ku dao mai, nau ku fanga ofu, ma ku kuu fonea imole ki, ma kamolu ka bae laubo ’urii, ‘Molu rikia fasi! Nia ’e fanga baita, ma ka kuu baita ’ana waen, ma nia ka kwaimaani fonea ngwane ki ne da konia malefo ’ana takisi ma na imole ta’ae ki laubo.’ Boroi ma, imole ki ne da roosulia na liotooa nia tha God, da faatana ne tha God ’e mamana.” ²⁰ Burina ne tha Jisas ’e bae ’urineri ’e sui, nia ka thafali bae nagaa naa maetoaa bae ki nia ’e ilia mai si doo ’oro ki ni kwelelae ’ania, sulia na imole ki ’ana maetoaa neri ki da lalafusia manataolilae faasia ta’alae kera ki. ²¹ Tha Jisas ka bae ’urii, “’E ta’ae ka tatha fuamolu ne molu too ’i Koresin. Ma kamolu ne molu too ’i Betsaeda ka ’urineri laubo. Sulia molu si manata mamana ’ana si doo ni kwelelae ’ana ’oro ki bae ku ilia fuamolu. Ma lelea sa da ka ilia si doo ni kwelelae ’ana neri ki ’i Taea ma ’i Saedon ’i nao, na imole ki ’i seeri da ka ’ono ’i thaegano, ma da ka ’afisia maku bilia ki, ma da ka rafua nonida ’ana fua, fasi ka faatana ne da manataoli teefau naa faasia ta’alae kera ki. ²² Do mamana ne ku thaea fuamolu, ’ana fe dani na tha God kau ketoa imole ki ’i molaagali, na kwakwaelae kamolu kau baita ka tatha talua na imole ki ’i Taea ma ’i Saedon. ²³ “Aia, kamolu imole ki ’i Kapaneam, molu fiia ’amolu thasa tha God kau tae kamolu ’uri thalo. Sui ta, nia kau ’ui’ani kamolu ’i laona si kula ’ana ngadalae. Sulia na doo ni kwelelae ’ana bae ku ilia ’i maetoaa kamolu ki, lelea sa ku ilia mai ’i Sodom, ’urineri na imole ki ’i Sodom da ka manataoli naa, ma tha God si faafunuia bo maetoaa kera ki. ²⁴ Nia ne, nau ku thaea fuamolu, ’ana fe dani ne tha God kau ketoa na imole ki ’i molaagali, na kwakwaelae kamolu kau tatha ka talua na imole ki ’i Sodom.” ²⁵ ’Ana si manga neri, tha Jisas ’e foa ka ’urii, “Maka ’ae, ’oe ne ’o ’inito faafia doo ki sui ’i langi ma ’i ano. Nau ku faabaita ’oe, ’uria ne ’o faatana Gwaungaia ’oe fuada na imole ki ne da ilingia kae ngwela ki, ma ’oko thaufangainia doo ne ki faasia imole ki ne da faabaita kera ’i talada sulia da liotoo, ma da ka lio thaitamana doo ’oro ki. ²⁶ Iuka Maka ’ae, na doo neri ki ’e ’urineri naa sulia na kwaidooria ’oe ’ua na mai ’i nao.” ²⁷ Ma tha Jisas ka bae ’urii fuana konia neri, “Maka nau ’e fala sui naa doo ki sui fuaku. Ma talitoona na Maka bo ne ’e thaitamaku Ngwela nia. Ma talitoona laubo na Ngwela ne ’e thaitamana Maka nia, ma talitoona bo imole ki ne na Ngwela ’e filida fasi nia ka faatana fuada, ne da thaitamana na Maka. ²⁸ “Si ngataa fifii ki ne na ngwane toodoo ki ’ana bibirangaa tha Mosis da alua fuamolu, nia ne adea ma molu ka ngali kulua naa ’i farana. Molu lea mai siaku, ma nau kwau kwaua faasi kamolu. ²⁹ Molu ka roosulia baelaku, ma nau kwau toodoo fuamolu, sulia na bibirangaa nau ki ’e enoeno ma ka marabibi, ma molu kau daotoona enoenoa ’i laona mangomolu. ³⁰ Sulia na kwaitalailae nau fuamolu, ’e ngwaluda ’uria lealae sulia.”

¹ ’Ana tee fe Sabat neri fe dani ’ana momololae, tha Jisas fonea bare ngwane fafurongo nia ki da lea, ma da ka tatha laona tee raoa ’ana witi. Ma ’ana si manga neri, na bare ngwane fafurongo nia ki da fiolo, ma da ka ’oia funge doo ki, ma da ka ’ania. ² Ma tai ngwane ’ana Farasi ki da rikia. Ma da ka ngatafia tha Jisas da ka ’urii, “’O rikia! Na doo ne bare ngwane fafurongo ’oe ki da ilia, ’e ’oia na bibirangaa tha Mosis, sulia molu konia witi ne ’ana Sabat!” ³ Ma tha Jisas ’e olisida ka ’urii, “Nau ku thaitamana ne molu teemai sulia laona Buka Abu na doo bae tha Deved na ngwane ’inito ’e ilia ’i nao. ’Ana si manga neri, tha Deved fonea ngwane nia ki da fiolo ’asiana, ⁴ ma nia ’e lea ’i laona ’O’oba Abu tha God, ma na ngwane ni foa ’e ngala berete ne da faabua fuana tha God ma ka fala fuana tha Deved. Ma tha Deved ka ’ania naa berete neri, ma ka fala laubo fuana ngwane nia ki, ma da ka ’ania naa. Sui ta, na bibirangaa kolu ’e alamatana talitoona bo na ngwane ni foa tha God ki ne tala’ana da ka ’ania. Ma kolu si rikia bo laona Buka Abu ne tha God ’e rakethasuia tha Deved.” ⁵ Ma tha Jisas ka bae lau ’urii, “Nau ku thaitamana molu teemai sulia laona Buka Abu, na bibirangaa ki sulia ngwane ni foa ki bae da rao laona Beu Abu tha God ’ana Sabat. Kera ka rao boroi ’ada ’urineri bae tha God si keto kera bo. ⁶ Nia nee, nau ku thaea fuamolu, na raoa nee ku ilia ’e baita ka tatha talua Beu Abu tha God, ma nau nee ku too naa fone kamolu. ⁷ Iuka, tha God ’e bae ’urii, ‘Nau ku dooria molu ka manatainia imole ki, ma langi lau na afuafulae kamolu ki.’ Ma lelea sa molu thaitamana maalutana si doo nee, ’e ’afitai molu ka ketoa imole nau ki, sulia ’e langi da si garo bo. ⁸ Sulia nau, Ngwela nia Imole, ku too ’ana suukwaia ’uria thaelana doo ki fuana imole ki fasi da ka ilia ’ana Sabat.” ⁹ Si manga tha Jisas ’e lea faasia si kula neri, nia ka ruu ’i laona tee beu ni foa. ¹⁰ Ma tee ngwane na ’abana ’e mae ’e too laubo laona beu ni foa neri. Ma tai ngwane ’ada na Farasi bae ki da soetalafana tha Jisas da ka ’urii, “Ngwalee ’ae, ’urii ma ’e tala’ana bana guralana imole matai ki ’ana Sabat?” Da soetalafana ’urineri fasi da ka daotoona ta si doo fasi da ka suke faafia ’ana tha Jisas ’ana ’oilana bibirangaa tha God ’uria guralae ’ana Sabat, si doo neri da manata sulia ’e ilingia ta raolae. ¹¹ ’Ana si manga neri, tha Jisas ’e soetalafada lau ka ’urii, “Molu ka faarongo nau fasi, lelea sa ta ngwane ’amolu, na sipsip nia ka ’asia laona ta kilu ’ana Sabat, ’urineri nia si lea ma ka si lafua lau faasia kilu ’ana fe dani neri? ¹² Kamolu thaitamana, tha God rikia ngwane ne baita ka talua na sipsip. Nia nee, sulia ngwane ne ’e baita ’urineri, langi nia si garo bo ’uria ililana ta si doo ’okae fuana ma ’adomilana ta ngwane ’ana Sabat.” ¹³ ’Ana si manga neri bo, tha Jisas ka bae ’urii fuana ngwane ne ’abana ’e mae, “’O tikwalaa mai ’abamu.” Ma ngwane neri ka tikwalaa naa ’abana. Ma ’ana si manga neri ’uabo, na ’abana bae ’e mae ka ’okae laubana ilingia ta ruana bali ’aba ai. ¹⁴ Ma si manga na Farasi ki da rikia si doo neri, da ka kotho teefau naa ’i maa. Ma da ka ngata ofu naa ’uria thaumaelilana tha Jisas. ¹⁵ Si manga tha Jisas ’e rongoa bo ne da ngata ofu naa ’uria thaumaelilana, nia ka lea na ’ana faasia maetoaa neri. Ma na imole ’oro, da lea burina tha Jisas, ma nia ka guraa imole ’oro ki ne da matai, ma da ka ’akwaa teefau naa. ¹⁶ Ma tha Jisas ’e luida fasi da si unuunu sulia siana tai imole lau. ¹⁷ Nia ’e ilia si doo neri fasi ka faamamanea na baelana tha God bae profet Aesaea ’e thaea ka ’urii, ¹⁸ “Na ngwane ni rao nau nee, nau ku filia fasi ka ilia raoa nau. Nau ku liothau ’asiana ’ania, ma ku nonithathala ’asiana sulia. Nau kwau fala Mangoedoo nau fasi ka too fonea. Aia, na ngwane nee kau fala laubo keketoa ne ’o’olo fuada na imole ki ne langi lau Jiu ki. ¹⁹ ’E langi nia si olisusuu, ma ka langi si akwa tikwa, ma si talatango nia ’i tala’ana ’i maana fera ki. ²⁰ Ka langi nia si ekwatai falaburi ’ana imole siofaa ma na imole maketho ki. Ma nia kau fala keketoa ne ’o’olo fuada na imole ki. ²¹ ’Ana na ngwane ne, na imole ’oro ki faasia maetoaa ki sui, da kau fiitoona.” ²² Sui ’i buri, tai imole da ka ngala mai tee ngwane ’i siana tha Jisas fasi ka guraa. Ngwane ne, na anoedoo ta’ae ’e ’arutoona, ma na maana ka rorodoa, ma na fakana ka ’ato. Ma tha Jisas ka guraa ngwane neri, ma nia ’e lilio lau ma ka bae lau. ²³ Na konia neri da ka kwele ’asiana, ma da soetalafada kwailiu da ka ’urii, “Alamia nia naa nee na ngwane bae tha God ’e filia, ma nia kau futa mai ’ana kwalafa tha Deved na ngwane ’inito tomone nee?” ²⁴ Ma si manga tai Farasi ki da rongoa si doo neri, da ka bae ’urii, “Nia langi lau nee. Tha Jisas ’e taria anoedoo ta’ae ki ’ana suukwaia nia tha Saetan na gwaulii anoedoo ta’ae.” ²⁵ Ma sulia tha Jisas ’e thaitamana bana lioda, nia ka bae ’urii fuada, “Lelea sa na imole ki ’i laona ta maetoaa baita da ka firu bada foneda ’i talada, ’urineri na maetoaa baita neri kau tagala. Ma lelea sa ta maetoaa, ma langi ta ngwane ma na ’afe nia ma na ngwela keerua ki, da ka firu ’i malutada, ’e ’afitai da ka too ofu. ²⁶ Ma na ’initooa nia tha Saetan ’e ’urineri laubo. Lelea sa tha Saetan ka firu fonea imole ki na da lea ’i burina, ’urineri da kau tagala kwailiu laubo. ²⁷ “Aia, ma kamolu molu thaea nau ku taria anoedoo ta’ae ki ’ana suukwaia nia tha Saetan. ’Urineri ma suukwaia ni ti nee na bare ngwane fafurongo kamolu ki da taria ’ana anoedoo ta’ae ki? Tha Saetan? ’E langi banaa! Sulia si doo neri ki, ne ’e faatana molu garo. ²⁸ “Nau ku taria anoedoo ta’ae ki ’ana suukwaia nia tha God. Ma ’e faatana fuamolu ne na ’Initooa nia tha God faafia imole ki ’e dao karangi kamolu naa. ²⁹ “Aia, lelea sa ta ngwae bana ka taria ta anoedoo ta’ae, na ngwane neri ’e suukwai ka talua tha Saetan. ’E ’urineri laubo lelea sa ta ngwane ’e dooria ka ruu laona beu nia na ngwane suukwai ’uria ngalilana doo nia ki. Nia ka suukwai talua ngwane neri, fasi ka ngwaluda fuana ’uria kanilana ngwane suukwai neri, sui fatai nia ka fi ngala si doo nia ki. ³⁰ “Aia, sa ni ti ne langi si lea mai ’i buriku, nia na maalimae nau. Ma sa ni ti ne langi si ’adomi nau ’uria konilana mai imole ki siana tha God, nia ’e tagalangai kera naa faasia tha God. ³¹ - ³² Sulia ’e ’urineri, nau ku thaea fuamolu, tha God kau manatalukea si doo ta’ae ki sui bo ne ta imole ’e ilia ma si doo ta’ae ki nia ’e thaea. Ma lelea sa ta imole ka thaea doo ta’ae ki ’uri nau na Ngwela nia Imole, tha God kau manatalukea bana. Sui ta, lelea sa ta imole ka bae nagaa na raoa nia Mangoedoo Abu, ’e ’afitai naa tha God ka manatalukea ngwane neri, ’ana si manga neri, ma langi si manga ai loko ’e nia ’ua kau boroi.” ³³ Tha Jisas ’e bae lau ’urii, “Molu thaitamana, lelea sa molu too ’ana ta ’ai ’okae, na fufuana boroi kau ’okae laubo. Ma lelea sa molu ka too ’ana ta ’ai ta’ae, na fufuana boroi kau ta’ae laubo. Na imole ’e ’urineri laubo. Sulia na doo ’okae ki ’e dao mai faasia ngwane ’okae, ma doo ta’ae ki ’e dao laubo mai faasia ngwane ta’ae. ³⁴ Kamolu molu ilingia ’amolu kalena baekwa tolo ki! ’E ’afitai ’asiana molu ka thaea ta si doo ’okae, sulia na manatalamolu ’e ta’ae. Tae ne ’e ’i too laona manatalana ngwane, nia kau thakatafa mai si manga na ngwane ’e bae. ³⁵ Na ngwane ne liona ’e ’okae, na baelana ka ’okae laubo. Ma na ngwane ne liona ’e ta’ae, na baelana boroi kau ta’ae laubo. ³⁶ “Nau ku thaea fuamolu, si manga ’ana keketoa, tha God kau kwaea imole ki sui laona molaagali ’uria si baea ta’alae ki sui na da thaea. ³⁷ Ma tha God kau ketoa imole ki sulia na baelada ’i talada. Lelea sa na baelana ta ngwane ka ’okae, tha God kau thaea ngwane neri ’e ’o’olo. Ma lelea sa baelana ta ngwane ka ta’ae, tha God kau thaea na ngwane neri ’e garo.” ³⁸ Sui tai ngwane toodoo ki ’ana bibirangaa ma tai Farasi ki, da lea mai siana tha Jisas, ma da ka bae ’urii fuana, “Ngwane Toodoo ’ae, kameli meli dooria ’asiana ’oko ilia fasi ta si doo ni kwelelae ai, fasi ka faatana suukwailana tha God ne ’e fala ’oe mai.” ³⁹ Tha Jisas ka bae ’urii fuada, “Kamolu uningwane nee ’ana si manga neri, molu aburongo ma molu ka ta’a ’asiana. Sulia molu dooria ’amolu rikilana ta si mamalafoa ni kwelelae ai ne kau faatana suukwailana tha God, sui ta, ’e ’afitai molu ka rikia. Molu kau rikia bamolu na doo ni kwelelae ai ilingia na doo bae ’e fuli ’i nao mai fuana tha Jona na profet. ⁴⁰ Tha Jona bae ’e too ’i laona rakena gwaathasu sulia olu fe thato ma olu fe rodo. Aia, ma ni nau Ngwela nia Imole, kwau ’urineri laubo. Nau kwau too ’i laona thaegano sulia olu fe thato ma olu fe rodo. ⁴¹ Ma ’ana si manga tha God kau ketoa na imole ki, na imole ki na da too ’i Ninifa, dau tatae ma dau bae sulia na garolae kamolu ki. Kera dau ade ’urineri, sulia da abulo naa faasia ta’alae kera ki, ’ana si manga tha Jona ’e kwaifaamanatai fuada. Ma tee ngwane ne baita ka talua tha Jona ’e too naa fone kamolu. Ka ’urineri boroi, langi molu si abulo bo faasia ta’alae kamolu ki. ⁴² Ma ’ana si manga tha God kau ketoa na imole ki, na keni ’inito ’i Siba, kau tatae laubo ’uria baelae sulia garolae kamolu ki. Na keni neri ’e ade ’urineri, sulia ’e lea mai faasia maetoaa ne too tau ’asiana ’uria rongolana liotooa nia tha Solomon na ngwane ’inito. Ma tee ngwane ne ’e baita ka talua tha Solomon ’e too naa fone kamolu. Sui ka ’urineri boroi, ’e langi molu si dooria bo fafurongolae ’uri nia.” ⁴³ Tha Jisas ’e bae lau ’urii, “Si manga da taria ta anoedoo ta’ae faasia ta ngwane, nia ’e kali ’i laona gano kwasi, ma ka rofe ’uria ta si kula fasi nia ka too lau ai. Ma lelea sa nia ’e rofe ka langi naa, ⁴⁴ nia kau manata ’urii, ‘Nau kwau oli siana ngwane bae ku totoo mai ’ana ’i nao, ma ku lea mai faasia.’ ’Ana si manga ’e oli mai, nia ka rikia ngwane bae ’e fafaalua naa ma ka ’olosia naa mooria nia teefau. ⁴⁵ Si manga ’e rikia ne nia ’e ’urineri, nia ’e oli mai ma ka talaia lau mai ta fiu anoedoo ta’ae ka tatha talua nia, da lea mai, ma da ka too naa laona ngwane bae. ’Ana si manga neri, na toolana ngwane bae ka fi ta’ae ka talua fatai ’i nao. Ma ’e ’urineri laubo fuamolu imole ki ’i tari’ina, kamolu imole ta’ae ki, ma na moorilamolu ’e ta’ae ka talua fatai ’i nao, sulia molu otekamolu ’ani nau.” ⁴⁶ Si manga tha Jisas ’e bae ’ua bana fuana imole ki, na gaa nia ma na doorana ki da ka dao na mai. Ma da ka takwe bada ’i maa, ma da bae mai ’uria fasi da ka bae fonea. ⁴⁷ Ma tee ngwane ’ana ngwane neri ki ka bae ’urii fuana tha Jisas, “Gaa ’oe ma na dooramu ki, da takwe bada mai ’i maa, ma da doori bae fone ’oe.” ⁴⁸ Tha Jisas ’e olisia ka ’urii, “Nau ku thaea, ni ti kera ne na gaa nau ma na dooraku ki.” ⁴⁹ Sui, tha Jisas ka susuia kau na bare ngwane fafurongo nia ki, ma ka bae ’urii, “Molu rikia fasi. Kera nee da ilingia na gaa nau ki ma na dooraku ki. ⁵⁰ Sulia sa ni ti ne ’e ade sulia na kwaidooria nia Maka nau, nia naa nee na dooraku, ma na ngwaingwane nau, ma na gaa nau.”

¹ ’Ana fe dani neri laubo, tha Jisas ’e lea kau faasia luma neri, ma ’e lea ’i ninimana asi, ma ka ’ono naa ’uria toodoolae. ² Ma sulia na konia neri ’e baita ’asiana da koni kali nia, nia ka tae laona tee baru, ma ka ’ono ’i laona, ma na imole ki da ka takwe kau ’i ’aena one. ³ Sui nia ka faarongo kera ’ana doo ’oro ki ’ana si omelangwane ki, ka ’urii, “Tee ngwane ’e lea ka tanggalangana mingge witi ki ’i laona raoa nia. ⁴ Ma si manga ’e tanggalangana mingge witi neri ki, tai mingge witi da ’asia sulia tale, ma na tha’aro ki da lofo mai, ma da ka ’ani teefau na ’ania. ⁵ Ma tai mingge witi da ka ’asida ’ana si kula faula ki, ne na thaegano ’e referefea ’ana. Ma da ka bulao ’ali’ali sulia na thaegano neri ’e langi si ubuubua. ⁶ Ma si manga na thato ’e tae mai, nia ka thatofia witi neri ki ne ’e gaga mai, ma da ka kuku laubo ’ada sulia na lali doo ki ’e langi si sifo bo. ⁷ Ma tai mingge witi da ’asida ’i malutana na kwaletotore ki, ma kwaletotore neri ka nuku faafia na witi ki. ⁸ Ma tai mingge witi ki lau da ’asida ’i laona thaegano ’okae, ma si manga da tae mai, da ka fungu ’ana fufue doo ’oro ki. Ma tai witi da fungu ’ana tee talange fe doo, ma tai witi da ka fungu ’ana ono akwale fe doo, ma tai witi lau da ka fungu ’ana olu akwale fe doo.” ⁹ Ma tha Jisas ’e faasuia baelana ka ’urii, “Lelea sa ta ngwane ’e dooria ka thaitamana ’okae ’ana si doo neri ki, nia ka fafurongo ’okae.” ¹⁰ Na bare ngwane fafurongo nia ki da lea mai siana, ma da soetalafana da ka ’urii, “Ngwalee ’ae, ’urifita nee ’oko bae fuana imole ki ’ana si omelangwane ki?” ¹¹ Tha Jisas ’e olisida ka ’urii, “Si manga ’e sui na mai, tha God si faafolaalia ’ua si kwai ’initooa tae nee nia kau ’inito ’ania faafia imole nia ki. Sui ta, ’i tari’ina, na folaalae neri ’e dao naa fuamolu. Ma na imole ki ne langi lau ngwane fafurongo nau ki, ’e langi ku si faafolaalia fuada. ¹² Ni ti ne ka too ’ana ta folaalae fafaekwa sulia ’Initooa tha God, tha God kau fala lau fuana, fasi nia ka too ’ana folaalae na ’e fono. Sui ta, ni ti ne langi si roosulia faatoolamailae nee ki, ta folaalae fafaekwa boroi ne nia ’e too ’ana sulia ’initooa tha God, tha God kau olifana faasia. ¹³ Aia, nau ku bae fuada ’ana si omelangwane ki, sulia ngwane nee ki da rikia naa si doo ku ilia ki, sui ta, ’e langi da si lio thaitamana bo. Da rongoa baelaku, sui ta, ’e langi da si filoa bo. ¹⁴ Nia ’e ’urineri fasi ka faamamanea si baea bae tha profet Aesaea ’e thaea ’i nao ka ’urii, ‘Dau fafurongo ma da kau fafurongo, sui ta, ’e langi da si thaitamana bo faarongolae nia tha God. Dau lilio ma da kau lilio, sui ta, ’e langi da si rikia bo tae ne tha God ’e ilia fuada. ¹⁵ Sulia na manatalada ’e boko, ma da ka guutaa na alingada, ma da ka bokosia laubo na maada. Lelea sa ’e langi si ’urineri, da ka rikia ’ana maada, ma da ka rongoa ’ana alingada, ma na manatalada ka filoa baelana tha God, ma da ka oli mai siana ma nia kau gura kera.’ ” ¹⁶ Ma tha Jisas ka bae lau ’urii, “’Oilakea ’asiana fuamolu, sulia molu rikia naa ’ana maamolu si raoa ki na ku ilia, ma na alingamolu ka rongoa toodoolae nau ki. ¹⁷ Do mamana na ku thaea fuamolu, na profet ’oro ki, ma na ngwane ’o’olo ki ’i nao, da doori rikia si doo ki ne molu rikia, sui ta, ’e langi da si rikia. Ma da doori rongoa si doo ki ne molu rongo, sui ta, ’e langi da si rongoa. ¹⁸ “Molu fafurongo mai ’uria na maalutana si omelangwane nee sulia ngwane bae ’e tanggalangana mingge witi ki. ¹⁹ Tai imole ki da rongoa na faarongolae sulia na ’Initooa nia tha God, ma langi da si filoa bo, ’urineri tha Saetan ’e lea mai ka laua naa baelana tha God faasi kera na da rongoa. Kera da ilingia na mingge witi ki na da ’asida sulia tale, ma na tha’aro ki da ka ’ania naa. ²⁰ Ma na mingge witi ki na da ’asia ’i fafona thaegano ne ’e faula, da ilingia na imole ki na da rongoa baelana tha God, ma da ka nonithathala sulia. ²¹ Sui ta, baelana tha God si lalifuu bo laona moorilada. Kera da manata mamana bo sulia si manga faekwa. Sui ta, si manga na ilitoolae ma ngadalae ’e dao mai sulia ne da manata mamana ’ana baelana tha God, na manata mamanalae kera neri ka langi ’ana lau bana. ²² Ma tai imole ki da ilingia mingge witi ki na da ’asida ’i malutana kwaletotore ki. Kera da rongoa baelana tha God, sui ta, da manata ’a’abo ’ada sulia si doo ki ’ana mooria kera, ma da manata baita ’ada ’ana malefo. Si doo neri ki, ’e ilingia na kwaletotore ki ’e nuku faafia na baelana tha God ’i laona moorilada. Ma ka langi da si bulasia naa moorilada ka ilingia na witi ne langi si fungu bo ’ana ta fufue doo. ²³ Ma tai imole ki lau da ilingia mingge witi ki na da ’asida ’i laona thaegano ’okae. Kera da rongoa baelana tha God, ma da ka filoa, ma da ka faatana toalae ’o’olo ilingia witi ne fungu ’ana fufue doo ’oro ki. Tai witi da too ’ana tee talange fufue doo ki, ma tai witi, ono akwale fufue doo ki, ma tai witi, olu akwale fufue doo ki.” ²⁴ Tha Jisas ’e thaea lau tee si omelangwane fuada, ka ’urii, “Na ’Initooa nia tha God ’e ilingia ngwane ne fasia mingge doo ki ’i laona raoa nia. ²⁵ Ma tee fe rodo, si manga na imole ki da moosu ’ada, na maalimae ’e lea mai ma ka fasia tai mingge lolo ’i malutana na mingge doo ’okae ki. Sui ka lea na ’ana. ²⁶ Ma si manga na mingge doo ’okae ki da bulao mai, ma da ka thafali fungu, na mingge lolo bae ki da ka bulao laubo. ²⁷ Na ngwane ni rao nia ki, da lea mai siana, ma da ka soetalafana da ka ’urii, ‘Arai ’ae, ’oe ’o fasia na mingge doo ’okae ki bae. Ma na lolo loko ki da ’ito mai faasia ’i fai loko?’ ²⁸ Ma nia ’e olisida ka ’urii, ‘Ta maalimae naa neri ’e ilia si doo neri.’ Ma na ngwane ni rao nia ki, da ka soetalafana da ka ’urii, ‘’E ’urifita, ’o dooria meli lea ma meli ka failia na lolo loko ki?’ ²⁹ Nia ’e olisida ka ’urii, ‘’E langi, ade’ana lelea si manga molu failia na lolo loko ki, molu ka nagaa laubo tai fe witi fonea. ³⁰ Molu alua daru tae ofu na ’adarua lelea ka dao ’ana si manga ’ana konidoolae. Ma si manga neri fatai, nau kwau thaea fuana imole ki na da konia doo nau ki, kwa ’urii: Molu kwaia lolo ki ’i nao, molu ka kani ofulangada, ma molu ka suungida. Sui molu ka fi kwaia na doo ’okae ki, ma molu ka ngala mai ’uria ’i laona ’o’oba nau ni taingailae.’ ” ³¹ Sui tha Jisas ’e thaea lau tee si omelangwane ka ’urii, “Na ’Initooa nia tha God ’e ’urii: Tee ngwane ’e ngala tee mingge ’ai faekwa ’asiana na da ’alangia ’ana mastad, ma ka fasia ’i laona raoa nia. ³² Ma boroi ’ana si mingge doo neri ka faekwa ’asiana ’ada na mingge doo ki sui, si manga ’e tae mai, nia ka thau ’ana ’ai ne baita ka talua na ’ai ki sui laona raoa neri. Ma si manga na ’ai neri ’e baita ma ka uluulua, na tha’aro ki da ka tolea nui kera ki ’i laona uluna ’ai neri.” ³³ Sui tha Jisas ka thaea lau tee si omelangwane ka ’urii, “Na ’Initooa nia tha God ’e ilingia si isi fafaekwa ’uria faafufulana berete, na ta keni ’e ngala, ma ka dolaa fonea flaoa ’oro, lelea ka dolalia gwe kumu neri ka ubu, ma ka fane naa.” ³⁴ Tha Jisas ’e ’ara bae sulia doo nee ki sui ’ana si omelangwane ki fuada na konia neri. ³⁵ Nia ’e ilia si doo neri fasi ka faamamanea na baelana tha God ne na profet ’e kedaa ka ’urii, “Nau kwau bae ’ana si omelangwane ki fuada na imole ki. Ma nau kwau ’inifitaa si doo ki ne anggwa ’ito ’ua mai ’ana si manga bae ku thaungana na molaagali.” ³⁶ Sui tha Jisas ka ’akwasia naa konia neri ma ka ruu ’i laona tee beu. Ma na bare ngwane fafurongo nia ki da lea mai siana, ma da ka bae ’urii, “’O toolamainia fasi fuameli si omelangwane bae sulia na lolo bae ki laona raoa.” ³⁷ Nia ’e olisida ka ’urii, “Na ngwane ne ’e fasia na mingge doo ’okae ki, naa ni nau, na Ngwela nia Imole. ³⁸ Ma na raoa neri naa na molaagali, ma na mingge doo ’okae ki naa na imole nia ki tha God na da too ’i laona ’initooa nia. Ma na lolo neri ki naa na imole ki na da roosulia tha Saetan. ³⁹ Ma na maalimae ne ’e fasia na lolo ki, naa tha Saetan. Ma si manga ’ana konidoolae naa na ’isilana na molaagali, ma na imole ki na da konidoo naa na enselo ki. ⁴⁰ Si manga na imole ni rao ki da konia lolo ki, ma da ka suungia ’i laona ere, nia ’e ilingia laubo suilana molaagali. ⁴¹ Nau kwau fala enselo ki, ma kera dau konia imole ki sui na da ilia doo ta’ae ki, ma na imole na da faagaroa na imole ki, ma na enselo ki da ka lafuda faasia ’i laona ’initooa nau. ⁴² Ma dau ’ui’anida ’i laona ere, si kula ne dau angi, ma dau didia lifoda. ⁴³ Aia, na imole ’o’olo ki, dau tala ilingia na raralana thato ’i laona ’initooa nia Maka kera. Molu ka manata ’okae sulia si doo neri ki.” ⁴⁴ Tha Jisas ’e bae laubo ’urii fuana bare ngwane fafurongo nia ki, “Na ’Initooa nia tha God ’e ilingia ta malefo baita ne da thaufangana laona ta raoa. Ma si manga tee ngwane ’e rikia, nia ka thaufangana laubana. Ma nia ka nonithathala ’asiana, ma ’e lea ka usi ’ana doo nia ki sui, ma ka usia naa raoa neri, fasi ka ngala ’ana malefo baita neri. ⁴⁵ “Ma na ’Initooa nia tha God ’e ilingia laubo na ngwane fofoli ne ’e rofe ’uria fau iroiroa ’okae ki ne liulana ’e baita ’asiana. ⁴⁶ Si manga ’e daotoona tee si fau iroiroa faekwa ne liulana ’e baita ’asiana, nia ’e lea, ka usi ’ana doo nia ki sui, ma ka usia naa. ⁴⁷ “Na ’Initooa nia tha God ’e ilingia laubo na furai na da dee ’ana ’i laona asi, ma da kwaia iia ’oro ’e’ete ki sui bo. ⁴⁸ Ma si manga na furai neri ’e fungu, na ngwane ki na da dee da ka lakwainia naa ’i thara, ma da ka ’ono naa ’i thaegano. Sui da ka konia iia ’okae ki laona kukudu ki, ma da ka ’ui’ana iia ta’ae ki. ⁴⁹ Nia kau ’urineri laubo ’ana suilana molaagali. Na enselo ki dau lea mai, ma dau tolingia imole ta’ae ki faasia imole ’okae ki. ⁵⁰ Na imole ta’ae ki, da kau ’ui’anida ’i laona ere, ma ’i seeri dau angi, ma dau girigiria lifoda.” ⁵¹ Sui tha Jisas ’e soetooda ka ’urii, “Kamolu thaitamana doo neri ki?” Ma da olisia da ka ’urii, “Iuka.” ⁵² Ma tha Jisas ka bae ’urii fuada, “Kamolu ngwane ki na ku toolamaidoo sui naa fuamolu. ’Urineri molu ka toolamaidoo sulia na ’Initooa nia tha God. Molu thaitamana ’okae sui naa ’ana na Kekedalae Abu ki laona Alangaia Suukwai bae ’i Nao ma si baea faalu nau ki.” ⁵³ Si manga tha Jisas ’e bae ’ana si omelangwane neri ki ’e sui, nia ka lea naa faasia maetoaa neri. ⁵⁴ Ma ka oli lau mai ’ana maetoaa kera ’i Nasaret. Ma ka lea ’i laona beu ni foa ’uria toodoolae fuana imole ki. Ma si manga na imole ki da rongo nia, da ka kwele ’asiana, ma da ka bae ’urii, “Na suukwaia ni ti nee ’e adea nia ka toodoo ’ana baelana tha God ’urii, ma ’uria ililana si doo ki ni kwelelae ai? ⁵⁵ Kolu thaitamana bakolu ngwane nee, nia na ngwela tha Josef bana nee, na ngwane ne thaungana si doo ki ’ana ’ai, ma gaa nia na ni Meri. Na doorana ki na tha Jemes, tha Josef, tha Saemon, ma tha Jiudas. ⁵⁶ Ma na ngwaingwane nia ki, da too bada fone kolu ’i see. Na tae nee ’e adea nia ka liotoo ’asiana ’urii?” ⁵⁷ Ma ’ana si manga neri, da ka otekera naa ’ana tha Jisas. Sui tha Jisas ka bae ’urii fuada, “’E ’afitai ’asiana na ngwane futa nia ki ma na imole ki ’ana maetoaa nia ta profet da ka faarebaita ’ani nia.” ⁵⁸ Tha Jisas ka si ilia tai si doo ’oro ki ni kwelelae ai ’i maetoaa kera, sulia na imole ki ’i seeri, da otekera ni manata mamanalae ’ani nia.

¹ Ma ’ana si manga neri, tha Herod Antipas ne ’inito ’i Galili, ’e rongoa faarongolae sulia tha Jisas, ² ma ’e bae fuana ngwane ki na da rao fonea ka ’urii, “Na ngwane nee, nia tha Jon Baptaes ’e moori oli lau! Nia nee ka ilia si doo nee ki ni kwelelae ai.” ³ - ⁴ ’Ana si manga tha Jon ’e moori ’ua, tha Herod ne adea ni Herodias na ’afe doorana tha Filip. Ma tha Jon ’e ngatafia tha Herod ka ’urii, “Na bibirangaa tha God ’e langi si alafaafia fasi ’oko adea ’afe nia dooramu.” Nia bae tha Herod ka fala tai ngwane ki fasi da ka daua tha Jon, ma da ka kania, da ka alua laona dele. Tha Herod ’e ilia si doo ne sulia na ’afe nia ni Herodias ne dooria fasi da ka ilia. ⁵ ’Ana si manga tha Jon too ’i laona dele, tha Herod ’e dooria ’asiana ni thaumaelilana, sui ta, nia ’e mau ’ana imole ki, sulia da thaea tha Jon naa ta ngwane ’ana profet ki. ⁶ Sui ’ana tee maedani, tha Herod ’e thaungana tee fafangaa baita ’uria manatatoolana fe dani ’e futa ai. ’Ana fangaa neri, na thaari ni Herodias ’e lea mai ka ngwae fuana tha Herod fonea toa kwaimaani nia ki fasi da ka bubungia. Si manga tha Herod ’e rikia thaari ne ’e ngwae, nia ka nonithathala ’asiana sulia. ⁷ Ma nia ’e alangai fuana thaari neri ka ’urii, “Nau kwau fala ta si tae bana ne ’o gani nau ’uria.” ⁸ Aia, gaa nia thaari neri ka bae ’urii fuana thaari nia, “’O gani ’oko bae ’urii, ‘Nau ku dooria ’oko fala mai gwauna tha Jon Baptaes fuaku ’ana si manga neri naa. ’Oko alua mai fafona ta tatae doo ni fangalae.’ ” Ma na thaari ne ka ilia naa si doo neri. ⁹ Ma si manga tha Herod ’e rongoa si doo neri, nia ka liodila ’asiana. Sui boroi ’ana, nia ka ilia naa si doo neri, sulia ’e alangainia sui naa, ma na ngwane kwaimaani nia ki da ka rongoa sui naa. ¹⁰ Ma nia ka fala ngwane rao nia ki da ka lea ma da ka sigimuusia mai gwauna tha Jon Baptaes laona dele. ¹¹ Ma da ka ngala mai gwauna tha Jon ’i fafona tae doo ni fangalae, ma da ka fala naa fuana thaari ni Herodias. Ma na thaari neri ’e ngala ka fala naa fuana gaa nia. ¹² Si manga na bare ngwane fafurongo tha Jon ki da rongoa si doo neri, da lea mai, ma da ka ngala nonina, da ka alua naa laona kilu. Sui, da lea da ka faarongoa naa ’ana tha Jisas. ¹³ Si manga tha Jisas ’e rongo si doo neri na ’e fuli fuana tha Jon, nia ka ’akwasia naa si kula neri, nia ka lea naa talifili nia laona baru ’uria tee si kula ne langi ta imole si too ai. Na imole ki da rongoa si doo ne tha Jisas ’e ilia, da ka ’akwasia naa fera kera ki, ma da ka lea naa ’i burina sulia tale. ¹⁴ Ma si manga tha Jisas ’e sifo ma ka rikia konia baita, nia ka kwaimanatai fuada, ma ka guraa na imole ki na da matai. ¹⁵ Ma ’ana fe thaulafi neri, na bare ngwane fafurongo nia ki da lea mai siana, ma da ka bae ’urii, “Si kula nee ’e langi si too karangia ta maetoaa, ma ’e karangia kau rodo naa. ’O fala na konia nee da ka lea naa ’ada, fasi da ka lea ’ana maetoaa ki da ka foli fanga ’ada fuada ’i talada.” ¹⁶ Tha Jisas ’e olisida ka ’urii, “’E langi da si lea. Kamolu naa molu ka fala ta si fanga fuada ’uria ’anilana.” ¹⁷ Ma da olisia da ka ’urii, “Kameli too bana lima fe berete ma roo gwe thakwari.” ¹⁸ Ma tha Jisas ka bae ’urii fuada, “Molu ngala mai fuaku ’i see.” ¹⁹ Ma nia ka thaea fuada na imole ki da ka ’ono ’i thaegano laona kirasi. Sui nia ka ngala lima fe berete bae ki ma roo gwe thakwari neri ki. Ma ’e lio ’alaa ’uria ’i thalo, ma ka tangoa tha God. Sui ka niia fe berete neri ki, ma ka fala fuada na bare ngwane fafurongo nia ki, ma da ka tolingia fuada na imole neri ki. ²⁰ Na imole neri ki sui bo, da fanga lelea da ka abusu naa. Sui na bare ngwane fafurongo nia ki da ka konia na fanga ne ’e ore ’i laona tee akwala ma roo kukudu, lelea da ka fungu sui bo. ²¹ Ma na imole bae ki da fanga ’e tala’ana lima tooni ngwane, ma ’e langi da si teemana bo keni ki ma na ngwela ki. ²² Ma ’i burina si doo neri, tha Jisas ka arasia naa bare ngwane fafurongo nia ki da ka eta ’i nao ’ana baru ’uria ’i bali asi ai loko. Ma nia ka too kau ’i buri fasi ka faaolia konia neri. ²³ Ma ’i burina na imole ki da oli naa, nia ka tae talifili nia ’i gwauna tee si kula ne fane fasi ka foa. Ma ’ana fe rodo neri, nia ’e too bana talifili nia ’i seeri. ²⁴ Ma si manga neri, baru bae ’e nia tau na kau faasia ’i thara, ma na nanafo ki ka kwaea sulia ’e naofia na thauthau. ²⁵ Ma ’ana kade rodo ’i laasikadangi maakafukafua ’ua, tha Jisas ’e fali fafona asi, ka lea na mai ’i siada. ²⁶ Ma si manga da rikia ne ’e fali mai fafona asi, da ka mau ’asiana. Ma da ’ai da ka ’urii, “Ieeei, tee anoedo!” Ma da ka ararai naa. ²⁷ Ma ’ali’ali tha Jisas ’e bae mai fuada ka ’urii, “’E langi molu si mau lau! Nau bana nee.” ²⁸ Tha Pita ’e olisia ka ’urii, “Aofia ’ae, lelea sa ’oe mamana naa nena, ’oko bae mai fasi ku lea kau siamu ’i fafona asi.” ²⁹ Tha Jisas ka bae ’urii, “Iuka, lea mai.” Sui tha Pita ka sifo naa faasia na baru neri, ma ka thafalia na falilae kau ’i fafona asi siana tha Jisas. ³⁰ Sui si manga ’e rikia na thauthau baita neri, nia ka mau ma ka thafalia naa kuruulae ’i laona asi. Ma nia ’e ’ai ka ’urii, “Aofia ’ae, ’o faamoori nau mai!” ³¹ Ma ’ali’ali bo tha Jisas ’e fala ’aba mai ’uria, ka dau naa ’ani nia, ma ka bae ’urii fuana, “Na manata mamanalae ’oe ’e faekwa ’asia bo. Ura tae ne ’oko manata ruarua?” ³² Ma si manga daru tae naa laona baru, na thauthau neri ka enoeno naa. ³³ Sui na ngwane ki na da too ’i laona na baru, da foasia da ka ’urii, “’Oe mamana naa na Ngwela tha God.” ³⁴ Ma si manga da faifolo ’ana asi neri, da ka sifo ’ana tee maetoaa da ’alangia ’ana ’i Genesaret. ³⁵ Ma na imole ki ’ana maetoaa neri, da ka lio thaitamana tha Jisas. Ma da fala baea sulia tha Jisas fuana tai maetoaa lau fasi da ka talaia mai imole matai kera ki da ka lea mai siana. Ma da ngala mai imole matai ’oro ki ’i siana. ³⁶ Ma na imole ki da gania tha Jisas fasi ka alamatana imole matai neri ki da ka thamotoona ’aena maku nia. Ma ni ti kera na da thamotoona maku nia, da ka ’akwaa banaa.

¹ Sui tai Farasi ki ma na ngwane toodoo ki ’ana bibirangaa, da lea mai siana tha Jisas faasia ’i Jerusalem ’uria soetoolana. ² Da ka bae ’urii, “’Urifita nee bare ngwane fafurongo ’oe ki da si roosulia toodoolae ne kokoo abu kolu ki da alua mai fuakolu, sulia langi da si taufia bo ’abada ’i nao, da ka fanga na ’ada?” ³ Tha Jisas ’e olisida ka ’urii, “Kamolu laubo, ’urifita ne molu ka ade ’amolu sulia toodoolae kamolu ki talamolu, ma ka langi molu si ade bo sulia bibirangaa nia ki tha God? ⁴ Tha God ’e thaea ka ’urii, ‘’Oko faabaitaa maka ’oe ma gaa ’oe.’ Ma ‘Sa ni ti ne ’e kwalangia maka nia ma langi gaa nia, da kau thaumaelia.’ ⁵ Sui ta, molu toodoo garo ’amolu ’urii, lelea sa ta ngwane ’e too ’ana tai si doo ne ’e thaitamana kau ’adomia ’ana maka nia ma langi na gaa nia, ma ka bae ’ana ’urii, ‘Nau kwau fala naa si doo bae ki fuana tha God.’ ⁶ Kamolu thaea, ’e ’okae bana fasi nia si ’adomia naa maka nia ma gaa nia ’ana si doo bae ki nia ’e thafali bae sulia fuana tha God. Ma lelea sa ’e ’urineri, na toodoolae ne molu fala, ’e aefaraa naa baelana tha God. ⁷ Ma molu ka thaea ’amolu molu roosulia tha God, ma si doo neri ’e langi si mamana bo. Tha Aesaea ’e bae mamana si manga bae ’e ngata suli kamolu, ilingia bae ’e kedaa na tha God ’e bae ’urii, ⁸ ‘Na imole nee ki da faabaita nau bada ’ana baelada, sui ta, na moorilada ’e nii tau ’asiana faasi nau. ⁹ Da tofa foasi nau bada, sulia da toodoo bada sulia bibirangaa kera ki ’i tala’ada bana, ma da ka thaea ’ada thasa na bibirangaa nia ki tha God naa neri!’ ” ¹⁰ Ma tha Jisas ’e ’ailia mai na imole ’oro ki siana, ma ka bae ’urii fuada, “Molu fafurongo mai ’uri nau, ma molu ka thaitamana. ¹¹ ’E langi ta si doo ne ta ngwane ’e ’ania, ne ’e faasua nia. ’E langi! Si baea ki ne ’e thakatafa mai faasia fakana ngwane ne ’e faasuaa na moorilana ngwane.” ¹² Sui na bare ngwane fafurongo nia ki tha Jisas, da lea mai siana, da ka bae ’urii fuana, “Si doo bae ki ’o thaea, na Farasi ki da rongoa naa, ma na manatalada ka langi si ’okae sulia.” ¹³ Ma tha Jisas ’e olisida ka ’urii, “Tha God kau faafunuia na toodoolae garo ki, sulia ne langi si lea mai faasi nia, ilingia ta ngwane ne ’e failia na lolo ta’ae ki ne bulao mai malutana doo ’okae ki ne ’e fasia. ¹⁴ ’E langi molu si manata ’a’abo sulia Farasi neri ki. Sulia da ilingia bada na ngwane maa rodo ne ’e talaia laubo ta ngwane maa rodo. Ma molu ka thaitamana laubo, lelea sa ta ngwane ne maana ’e rodo ma ka talaia laubo ta ngwane ne maana rodo, keerua sui bo daru kau ’asi keerua laona ta kilu.” ¹⁵ Ma tha Pita ka bae ’urii fuana tha Jisas, “’O ’inifitaa fasi mai fuameli, na malutana si baea bae ki ’o fi thaea bokau.” ¹⁶ Tha Jisas ’e olisia ka ’urii, “Kamolu na bare ngwane fafurongo nau ki nee, sui ta, ’e langi molu si filoa laubo ilingi kera. ¹⁷ ’Urifita nee molu si thaitamana doo nee ki? Iuka, si doo ne ta ngwane ’e ’ania kau tatha dongaa ’i laona rakena, ma ’i buri kau tatha laubo kau ’ana faasia ’i laona nonina. ¹⁸ Sui ta, si baea ta’ae ne thakatafa mai faasia fakana ngwane, ’e ’ito mai faasia laona manatana ngwane. Si doo neri ’ana ne kau faasuaa na moorilana ta ngwane. ¹⁹ Ma si doo ta’ae ki ne ’e thakatafa mai faasia laona manatalana ngwane ki ne ’urii: na thaungwanelae, na kaubarelae, na garolana ta imole, na sukelae faafia ta ngwane, na belilana si doo ta ngwane, ma na bae ta’alae sulia ta ngwane. ²⁰ Aia, si doo neri ki ne tala’ana ka faasuaa moorilana ngwane ’i naofana tha God. Sui ta na tau’abalae ’i nao ’ana fangalae, ilingia na bibirangaa ne kokoo abu kolu ki da toolamainia mai fuakolu, lelea sa ngwane si roo boroi sulia, na moorilana si ta’a bo.” ²¹ Tha Jisas ’e lea faasia si kula neri, ma ka lea naa ’uria na balifera ’i Taea ma ’i Saedon. ²² Ma tee keni ne langi lau Jiu faasia na toaa ’i Kenan ’e lea mai siana, ma ’e ’ai ka ’urii, “Aofia ’ae, ’oe na Ngwela ’ana Kwalafaa tha Deved, ’o manatai nau mai! Na anoedoo ta’ae ’e ’arutoona thaari nau, ma na nonina ka fii ’asiana.” ²³ Tha Jisas si olisia bo ’ana ta si baea. Ma na bare ngwane fafurongo nia ki da ka lea mai siana tha Jisas, ma da ka bae ’urii, “’O thaea fuana keni nee ka lea naa, sulia nia ’e lea mai buri kolu, ma ka alifeo ’asiana.” ²⁴ Tha Jisas ’e bae fuana keni neri ka ’urii, “Tha God ’e fala nau bo mai ’ana fuana imole ki ’i Jiu ne da ilingia sipsip ki na da dola naa.” ²⁵ Sui na keni neri ’e lea mai, ma ’e boururu ’i ’aena tha Jisas ka ’urii, “Aofia ’ae, ’o ’adomi nau mai!” ²⁶ Tha Jisas ’e olisia ka ’urii, “’E langi si ’o’olo ’uria ngalilana fanga kera ngwela ki, ma da ka ’ui’ania fuana koito ki.” ²⁷ Na keni neri ka ’urii, “Iuka. Na koito ki boroi da ’ania bada na orongana fanga ne ’asia faasia tefolo nia na ngwane ne ’e thareda.” ²⁸ Sui tha Jisas ’e olisia ka ’urii, “Keni nee ’ae, na manata mamanalae ’oe ’e baita ’asiana! Ma si doo ne ’o gania, nau ku fala fuamu.” Ma na thaari neri ka ’akwaa naa ’ana si manga neri ’uabo. ²⁹ Si manga tha Jisas ’e lea mai faasia maetoaa neri, nia ka oli na mai sulia tale ne tatha ’i ninimana asi baita neri ’i Galili. Ma nia ’e tae ’i gwauna tee fe ua, ma ka ’ono naa ’i seeri. ³⁰ Ma ’ana si manga neri, na imole ’oro ki ’asiana da lea mai siana. Ma da ngala laubo mai imole matai ’oro ki, tai imole ki na ’aeda ’e mae ma na ’abada ka mae, tai imole ki na maada ka rodo, ma tai imole ki na fakada ka ’ato. Ma da faatioda ’i naofana tha Jisas, ma nia ka gurada, ma da ka ’okae teefau naa. ³¹ Ma na ngwane neri ki na da koni ’uria bubulae, da ka kwele ’asiana si manga da rikia imole ki na fakada ’e ’ato, da bae lau. Ma na imole ki na ’aeda ’e mae ma na ’abada ka mae da ’okae lau. Ma ni ti kera na ’aeda ’e mae, da ka fali ’okae naa. Ma na imole ki na maada ’e rodo, da ka lilio lau. Ma sulia ne da rikia si doo neri ki, da fi faabaitaa God kera toaa ’i Israel. ³² Sui tha Jisas ’e ’ailia mai bare ngwane fafurongo nia ki ’i siana, ka bae ’urii fuada, “Nau ku kwaimanatai ’asiana fuana imole nee ki, sulia da too mai fone kolu sulia olu fe dani ka sui naa, ma na fanga kera ka sui naa. Ma nau kwasi dooria olitailada ’uria ’i maetoaa kera ki si manga da fiolo mae ’urii, ade’ana lelea ’e ’urineri ta imole ’ada ka maketho, ma ka ’asia sulia tale.” ³³ Na bare ngwane fafurongo nia ki da olisia da ka bae ’urii fuana, “Ngwalee ’ae, laona gano kwasi ’urii kolu ka daotoona ta si fanga ’i fai fasi ka tala’ana imole ’oro ki ’urii?” ³⁴ Ma tha Jisas ’e soetalafada ka ’urii, “Fita fe berete ki ne molu too ai?” Na bare ngwane fafurongo nia ki da olisia da ka bae ’urii fuana, “Fiu fe berete bo, ma ta ange gwe thakwari bo ne meli too ai.” ³⁵ Ma si manga neri, tha Jisas ’e thaea fuana imole ki fasi da ka ’ono ’i thaegano. ³⁶ Sui, nia ka ngala fiu fe berete bae ki ma gwe thakwari neri ki, ka tangoa tha God. Sui ka niia, ma ka fala fuana bare ngwane fafurongo nia ki, fasi da ka tolingia fuada na imole neri ki. ³⁷ Ma na imole neri ki sui bo da fanga, ma da ka abusu naa. Burina ne da fanga ka sui naa, na bare ngwane fafurongo ki da ka lulaa fiu kukudu ki ’ana orongana fanga ne ore. ³⁸ Na imole ki na da fanga neri, na fai tooni ngwane ki. ’E langi da si teemainia bo na keni ma na ngwela ki. ³⁹ Aia, ’i burina ne da fanga ka sui naa, tha Jisas ka fi faaoli kera ’uria ’i maetoaa kera ki. Ma nia fonea bare ngwane fafurongo nia ki, da ka sifo naa, ma da ka tae laona tee baru, da ka lea naa ’uria maetoaa da ’alangia ’ana ’i Magadan.

¹ ’Ana tee si manga, tai Farasi ki ma tai Sadiusi ki, da lea mai siana tha Jisas fasi da ka ilitoona, ma da soetalafana fasi ka ilia ta si doo ni kwelelae ai fasi ka faatana ne tha God ’e fala nia mai. ² Tha Jisas ’e olisida ka ’urii, “Si manga na thato ’e suu, ma lelea sa molu rikia na datha ki ’e ’a’abua, molu thaitamana na uta si ’aru bo ’i bobongi. ³ Iuka, ma ’i laasikadangi, lelea sa molu rikia na datha ki ’e ’a’abua ma ka rorodoa, molu thaitamana laubo na uta kau ’aru. Molu lio thaitamana na mamangaa, sui ta, ’e langi molu si lio thaitamana si doo ne tha God ’e ilia ’ana si manga neri ki. ⁴ Kamolu imole ki ’i tari’ina molu ta’a ’asiana, ma ’e langi molu si manata mamana bo ’ana tha God. Molu dooria rikilana mamalafoa ki. Sui ta, nau kwasi ilia bo ta si doo ni kwelelae ai fuamolu. Na doo ni kwelelae ai ne nau kwau ilia fuamolu fasi molu ka rikia bo ne na doo ni kwelelae ai bae ’e fuli fuana tha profet Jona ’i nao mai.” Burina tha Jisas ’e bae ’urineri ’e sui, nia ka lea na ’ana faasi kera. ⁵ ’Ana si manga tha Jisas fonea na bare ngwane fafurongo nia ki da toofolo ’uria na bali asi ai neri, na bare ngwane fafurongo nia ki ’e langi da si too ’ana ta fe berete, sulia da manataburo ’ana ngalilana mai. ⁶ Ma tha Jisas ka bae ’urii fuada, “Molu ka lilio ’okae suli kamolu faasia na isi ’uria berete kera na Farasi ki ma na Sadiusi ki laubo.” ⁷ Ma si manga na bare ngwane fafurongo nia ki da rongoa si baea neri ki, da ka bae naa ’ada sulia ’i malutada kwailiu, sulia da fiia thasa tha Jisas ’e bae sulia berete mamana, ma da ka bae ’urii, “Alamia tha Jisas ’e thaea si doo neri, sulia kolu si ngala mai ta fe berete tomone nee!” ⁸ Ma sulia tha Jisas ’e thaitamana sui naa manatalana bare ngwane fafurongo nia ki, nia ka bae ’urii, “’Urifita nee molu ka manatana ’a’abo ’asiana sulia molu si ngala mai ta fe berete? Na manata mamanalae kamolu ’e faekwa ’asiana! ⁹ ’E ’urifita, molu si filoa ’ua na malutana si doo nee nau ku thaea fuamolu? Ma molu ka manataburo naa ’ana lima fe berete bae ku tharea ’ana lima tooni ngwane ki, ma molu ka lulaa kukudu ’oro ’ana fanga bae ’e ore. ¹⁰ Alamia molu manataburo naa laubo ’ana fiu fe berete bae ki ku tharea ’ana fai tooni ngwane bae ki, ma molu ka lulaa kukudu ’oro bae ki ’ana fanga ne ore. ¹¹ ’Urifita nee molu si thaitamana bo tae ne nau ku bae sulia? ’E langi lau na berete na ku bae sulia. Si doo ne ku thaea fuamolu naa molu ka lilio ’okae faasia na isi ne kau faafufua na berete ’ana Farasi ki ma na Sadiusi ki.” ¹² ’I burina ne ’e thaea si doo neri ’e sui, na bare ngwane fafurongo ki da fi thaitamana si tae ne tha Jisas ’e bae sulia. Nia ’e bae ’ana sulia toodoolae kera na Farasi ki ma na Sadiusi ki. ¹³ Si manga tha Jisas ’e dao ’ana balifera ’i Sesarea Filipae, nia ’e soetalafana bare ngwane fafurongo nia ki ka ’urii, “’Urii ma imole ki da thaea nau, Ngwela nia Imole, ’ani ti?” ¹⁴ Da olisia da ka ’urii, “Tai imole ki da thae ’oe ’ana tha Jon Baptaes ne ’e moori oli lau, ma tai imole ki da thae ’oe ’ana tha Elaeja ne ’e oli lau mai. Ma tai imole ki lau da ka thae ’oe ’ana tha Jeremaea ma langi ta ngwane ’ana profet ki ne ’e moori ’i nao mai.” ¹⁵ Sui tha Jisas ’e soetalafada ka ’urii, “’Urineri ma kamolu mone, molu ka thae nau ’amolu ’atha ti?” ¹⁶ Ma tha Saemon Pita ’e olisia ka ’urii, “’Oe naa na Kraes, na ngwane ne tha God ’e filia fasi ka faamooria imole nia ki, na Ngwela nia tha God ne totoo firi.” ¹⁷ Ma tha Jisas ka bae ’urii, “Saemon ’alakwa tha Jon ’ae, ka ’oilakea fuamu. Sulia ta ngwane si faatana si doo nee fuamu. Na maka nau ’i thalo ’ana ne faatana fuamu. ¹⁸ Ma nau ku thaea fuamu, ’oe naa tha Pita, na malutana na fau, ka ilingia na fau lalifuu ne da kasia ta beu ’i fafona. Nau ku alua ’oe ’oko ilingia ta ngwane lalifuu ne ’o faasuukwaia imole ki ne dau faamamane nau. Ma na suukwailana maea si tala’ana kau siitatha ai. ¹⁹ Ma nau ku fala suukwaia fuamu ne ’e ilingia na kii ’uria ’olofolo ’ana ’Initooa nia tha God. Sulia ta si tae nee ’o luia imole ki da si ilia ’i molaagali, tha God kau alafaafia laubo ’i thalo. Ma ta si tae ne ’o alamatana imole ki da ka ilia ’i molaagali, tha God kau alamatana laubo mai ’i thalo.” ²⁰ Sui tha Jisas ka ngata fifii fuana bare ngwane fafurongo nia ki, fasi da si faarongoa ta imole ne nia naa na Kraes. ²¹ ’Ito ’ana si manga neri ka lea, tha Jisas ’e thafalia na bae faafolaalae fuana bare ngwane fafurongo nia ki ka ’urii, “Nau ku lea ’uria ’i Jerusalem. Ma na ngwane naonao ki, ma na ngwane ni foa baita ki, ma na ngwane toodoo ki ’ana bibirangaa, da kau faangada nau, ma dau thaumaeli nau. Ma ’ana oluna fe dani, tha God kau tae nau lau ’uria mooria.” ²² Ma tha Pita ’e talaia kau, ma ’e ngatafia ka ’urii, “Aofia ’ae, tha God si alamatana si doo neri! Si doo nee ki, ka si fuli fuamu!” ²³ Ma tha Jisas ’e abulo kau, ka bae ’urii fuana tha Pita, “Saetan ’ae, ’o lea tau kau faasi nau! ’Oe ’o takwe suusi nau. Sulia na manatalamu ’e ’ito mai faasia na imole ki bana, ma langi lau faasia tha God.” ²⁴ Sui tha Jisas ka bae ’urii fuana bare ngwane fafurongo nia ki, “Lelea sa ta imole ka dooria lealae mai ’i buriku, nia si manata ’a’abo sulia si doo nia ki ’i tala’ana bana. Nia ka nonimaabe ’uria ngalalana ’airarafolo nia ’ana ngadalae ma ka lea mai ’i buriku. ²⁵ Sa ni ti boroi ’ana ne otenia ’ana lealae mai ’i buriku sulia ’e dooria kau ade ’ana sulia kwaidooria nia ’i tala’ana, nia kau tala faasia na mooria firi. Ma sa ni ti ne ka mae ’uri nau, nia kau too ’ana na mooria firi. ²⁶ Lelea sa ta ngwane ka too ’ana doo ’oro ki laona molaagali nee, ma nia ka mae, ma ka too tau faasia tha God, doo neri si ilia bo ta si doo ’okae fuana. ’E langi ta imole si tala’ana ka usia mooria firi ’ana ta malefo. ²⁷ Nau ku thaea si doo nee sulia nau, Ngwela nia Imole, kwau lea mai fonea enselo nau ki, ’i laona ’Initooa nia Maka nau, ma kwau fala kwaiaraa ma langi na kwakwaelae fuana imole ki sui, sulia si raoa ki na da ilia. ²⁸ Do mamana nau ku thaea fuamolu, tai imole ’ani kamolu da si mae lelea da ka rikia bo ne ku dao mai ’ana ’initooa nau.”

¹ ’Ana onona fe dani ’i buri, tha Jisas ’e talaia tha Pita, ma roo ngwaithaasina ki tha Jemes ma tha Jon da ka lea talifilida ’uria ’i gwauna tee fe tolo. ² Ma si manga da lio kau, da ka rikia maana tha Jisas ’e tatala. Na maana ’e ngwaasinasina ilingia na thato, ma na maku nia ki ka sasakea ’asiana. ³ Ma na olu ngwane fafurongo neri ki, da ka rikia tha Mosis ma tha Elaeja daru bae ’adarua fonea tha Jisas. ⁴ Ma tha Pita ka bae ’urii kau fuana tha Jisas, “Aofia ’ae, ’e ’okae ’asiana fasi kolu ka too na ’akolu ’i see. Lelea sa ’o dooria, nau kwau thaungana ta olu ’o’oba, ta doo fuamu, ta doo fuana tha Mosis, ma ta doo ai fuana tha Elaeja.” ⁵ Ma ’ana si manga tha Pita ’e bae ’ua bana ’urineri, tee si datha ne ngwaasinasina ’asiana ’e tae mai, ma na nunufilana ka thuufi kera, ma da rongoa tee si lingee doo ’e bae mai faasia laona si datha neri ka ’urii, “Nia nee fe ngwela liliothau nau na ku liothau ’asiana ’ani nia. Nau ku nonithathala sulia nia. Molu ka rongo nia!” ⁶ Ma si manga na bare ngwane fafurongo nia ki da rongoa si lingee doo neri, da ka mau ’asiana, ma da ka ’asida naa faafia maada ’i thaegano. ⁷ Ma tha Jisas ’e lea mai siada, ’e thamotooda, ma ka bae ’urii, “Molu tatae. ’E langi molu si mau.” ⁸ Ma ’ana si manga da lio kau, da si rikia naa ta ngwane, talifilia bo tha Jisas. ⁹ Ma si manga da sifo mai faasia ’i gwauna fe tolo neri, tha Jisas ’e bae fifii fuada ka ’urii, “’E langi molu si faarongoa ta imole ’ana si doo neri ki molu rikia, lelea ka dao ’ana si manga tha God kau tae nau, Ngwela nia Imole, faasia maea.” ¹⁰ Olu ngwane fafurongo nia ki da soetalafana da ka ’urii, “’Urifita nee ngwane toodoo ki ’ana bibirangaa da thaea thasa tha Elaeja kau oli lau mai, sui fatai na ngwane bae tha God ’e filia ka fi dao mai?” ¹¹ Tha Jisas ’e olisida ka ’urii, “’E mamana. Tha Elaeja kau oli fasi mai ’i nao, fasi ka ’adomia imole ki ’uria kwaimaakwalilae. ¹² Ma nau ku thaea lau fuamolu, tha Elaeja ’e dao sui naa. Sui ta, na imole ki da si lio thaitamana bo. Nia nee, da ka ilia bada doo ta’ae ki ’ani nia sulia kwaidooria kera ’i talada. Ma kera dau ade ’urineri laubo ’ani nau.” ¹³ ’Ana si manga olu ngwane fafurongo neri ki da rongoa, da fi thaitamana ne tha Jisas ’e bae bana sulia tha Jon Baptaes. ¹⁴ Si manga tha Jisas ma na olu ngwane fafurongo nia ki da sifo mai ’uria ’aena fe tolo neri, na imole ’oro ki da koni naa, ma tee ngwane ’e lea mai, ka boururu ’i naofana tha Jisas, ma ka bae ’urii, ¹⁵ “Aofia ’ae, ’o manatainia mai ’alakwa nau, sulia na uara ’e kwaea. Na mataia neri ’e adea ma nia ka oengwanea, ma si manga ’oro ’e ’ui’ana naa ’i laona ere, ma ’i laona kafo laubo. ¹⁶ Nau ku ngala mai siana bare ngwane fafurongo ’oe ki. Sui ta, ’e ’afitai ’asiana fuada ’uria guralana.” ¹⁷ Sui tha Jisas ka bae ’urii fuada, “Kamolu ngwane ta’ae ki, na manatalamolu ’e sadi ’asiana! Ma ’e langi molu si manata mamana ’ua ’ani nau! Nau ku noni dadaola naa sulia molu si manata mamana. Nau ku too mai fone kamolu ka dao naa ’ana si manga neri, fulingana sa molu ka manata mamana naa ’ani nau.” Sui nia ka bae ’urii fuana ngwane neri, “’O ngala mai ngwela ’oe ’i see.” ¹⁸ Ma tha Jisas ’e ngata fifii fuana anoedoo ta’ae neri, ma ka lea naa faasia ngwela neri. Ma na ngwela neri ka ’okae naa ’ana si manga neri ’uabo. ¹⁹ Sui, si manga da too talifilida, na bare ngwane fafurongo ki da lea mai siana tha Jisas, ma da soetalafana da ka ’urii, “Ngwalee ’ae, ’urifita nee ka ’afitai fuameli ’uria tarilana anoedoo ta’ae bae?” ²⁰ - ²¹ Ma tha Jisas ’e olisida ka ’urii, “Nia ’e ’urineri, sulia na manata mamanalae kamolu ’e faekwa ’asiana. Ma nau ku thaea fuamolu, lelea sa na manata mamanalae kamolu ’ana tha God ’e baita ka ilingia boroi na mingge ’ai faekwa na da ’alangia ’ana mastad, ’e tala’ana molu ka ilia bamolu ta si tae ne ’afitai. Lelea sa ’e ’urineri, fe tolo loko boroi, molu thaea fuana ka ’idu bana faasia fulina. Ma lelea sa molu ka manata mamana ’ana suukwaia nia tha God, ta si doo si ’afitai bo fuamolu ’uria ililana.” ²² Ma si manga na bare ngwane fafurongo nia ki da koni ’i Galili, tha Jisas ka bae ’urii fuada, “Nau, Ngwela nia Imole, dau fale nau fuana maalimae nau ki, ²³ fasi da ka thaumaeli nau. Sui ta, ’ana oluna fe dani, tha God kau tae nau lau ’uria mooria.” Ma si manga na bare ngwane fafurongo nia ki da rongoa si doo na tha Jisas ’e thaea, da ka liodila ’asiana. ²⁴ Si manga tha Jisas ma na bare ngwane fafurongo nia ki da lea mai ’uria maetoaa ’i Kapaneam, na ngwane ki na da konia malefo ’ana takisi ’uria Beu Abu tha God, da lea mai siana tha Pita, ma da soetalafana da ka ’urii, “’Urii ma ngwane toodoo kamolu ’e tala’ana ka fala laubo malefo ne meli konia ’uria Beu Abu tha God?” ²⁵ Ma tha Pita ’e olisida ka ’urii, “Iuka, nia ’e tala’ana ka fala.” Ma si manga tha Pita ’e ruu laona ’i beu, tha Jisas ’e soetalafana ’i nao ka ’urii, “Saemon ’ae, ’o manata ’urifita? Ni ti ne ngwane ’initooa ki ’i molaagali da ka konia malefo faasida? Na ngwela kera ki talada, ma langi faasia imole ’e’ete ki?” ²⁶ Tha Pita ’e olisia ka ’urii, “Faasia imole ’e’ete ki.” Ma tha Jisas ka bae ’urii, “Lelea sa ’e ’urineri, na ngwela kera ki da si fala bo takisi neri. Nia ne, lelea sa nau kwasi fala boroi takisi ’uria Beu Abu nia Maka nau, ka ’okae bana. ²⁷ Ma boroi ’ana ka ’urineri, ’e langi si ’okae kolu ka nagaa manatalae ngwane kera fuakolu. ’O lea laona asi, ’oko dee mai. Gwe iia ne ’o tafoa totongenao, ’oko ngenge’aa fakana, ’okou rikia si malefo ne tala’ana kolu ka folia ’ana takisi ’uria tee fe ngali. Ngala si malefo neri, ’oko fala fuada.”

¹ ’Ana si manga neri, na bare ngwane fafurongo nia ki tha Jisas da lea mai siana, ma da soetalafana da ka ’urii, “Ngwalee ’ae, si manga tha God kau ’inito, ’urii ma ni ti ’ani kameli bo ne kau ’inito ka tatha?” ² ’Ana si manga neri, tha Jisas ’e ’ailia mai tee kae ngwela ’i siana, ka faatakwea ’i malutada. ³ Ma nia ka bae ’urii, “Do mamana ku thaea fuamolu, lelea sa molu ka talana birangamolu, ma molu ka faafaekwa kamolu ’i talamolu ilingia kae ngwela nee, molu ka fi tala’ana kotholae ’i laona ’initooa nia tha God. ⁴ Ma ni ti ne ka faafaekwa nia ’i tala’ana ilingia kae ngwela nee, nia kau baita laona ’initooa tha God. ⁵ Lelea sa ni ti ne ka konitana ta ngwela ’urii sulia ’e manata mamana ’ani nau, nia ’e konitai nau laubo. ⁶ “Lelea sa ta imole ka adea ta si doo ’ana kae ngwela nee ki na da manata mamana ’ani nau da ka ’asi kera, ’e ore ’okae fasi da ka kania ta fau baita ’i ’aeluana, ma da ka ’ui’ana ’i laona matakwa. ⁷ Kwaimanatai fuada na imole ’i molaagali sulia doo ’oro ki na ’e talai garo ’ani kera. Ma kwaimanatai laubo fuana ngwane ne kau ilia doo neri ki fasi ka adea imole ki da ka ’asi kera faasia manata mamanalae kera ’ani nau. ⁸ “Ma lelea sa na ’abamu ma langi na ’aemu ’e adea ’oko ’asi ’oe faasia manata mamanalae ’oe ’ani nau, ’oko sigimuusia faasi ’oe. ’E ore ’okae bana lelea sa ’oko kotho laona mooria ’i thalo fonea kodoe ’aba ma langi kodoe ’ae, ade’ana ’oko sifo ’i laona si kula ’ana kwakwaelae fonea roo ’abamu ki ma langi roo ’aemu ki, si kula na ere ’e thatharu si mae. ⁹ Ma lelea sa na maamu ’e adea ’oko ’asi ’oe faasia manata mamanalae ’oe ’ani nau, ’oko lafua ’amu faasi ’oe, ma ’oko ’ui’ana ’amu. ’E ore ’okae bana lelea sa ’oko kotho laona mooria ’i thalo fonea tee bali maa, ade’ana ’oko sifo fonea roo bali maa ki ’i laona si kula na ere ’e thatharu si mae.” ¹⁰ - ¹¹ Ma tha Jisas ka bae lau ’urii, “’E langi molu si faarefaekwa ’ana kae ngwela nee ki. Sulia na enselo kera ki da faarongoa tha God na Maka nau ’i thalo, ’ana si tae ne molu ilia ’ani kera. ¹² “Ma lelea sa ta ngwane ka too ’ana tee talange sipsip, ma tee doo ’ada ka dola, na tae nee ngwane neri kau ilia? Ngwane neri kau ’akwasia sikwa akwala ma sikwa sipsip ki ’ana si kula ne da fanga ’ania, ma ’e lea ka rofe ’uria tee sipsip ne ’e dola. ¹³ Si manga ’e daotoona, nia ’e nonithathala ka tatha talua na elelae nia sulia na sipsip nee ki da too bada. ¹⁴ Na Maka kamolu ’i thalo, ’e manata ’urineri laubo, sulia ’e langi si dooria fasi ta kae ngwela ka dola ’uria na abulo ta’alae nia ki.” ¹⁵ Tha Jisas ’e bae ’urii fuana bare ngwane fafurongo nia ki, “Lelea sa na toolamu ’e ilia ta si doo ka garo fuamu, ’oko lea siana, ma ’oko faarongoa ’ana garolae nia ’i malutamurua talifili kamurua. Ma lelea sa nia ka fafurongo ’uri ’oe, muru ka kwaimani lau. ¹⁶ Ma lelea sa nia si fafurongo bo ’uri ’oe, ’oko talaia ta tee ngwane ma langi ta roo ngwane lau fone ’oe, fasi da ka faamamanea doo ki sui ne ’o thaea, fasi ’oko ade sulia na Kekedalae Abu bae ’e thaea ka ’urii, ‘Ta roo ngwane ma langi ta olu ngwane fasi da ka faamamanea si baea ne nia ’e thaea.’ ¹⁷ Ma lelea ’e langi nia si ala bo faafia faamamanalae kera, ’oko faarongoa ’ana barengwane tha God ki. Ma lelea sa na barengwane tha God ki boroi, nia si fafurongo bo ’urida, ’oko alua ’i maa faasia barengwane kamolu fasi ka ilingia na imole ki ne da lalafusia tha God, ma langi ta ngwane ta’ae ne konia malefo ’ana takisi. ¹⁸ “Do mamana ku thaea fuamolu, ta si tae nee molu luia imole ki da si ilia ’i molaagali, tha God ’e luia laubo ’i thalo. Ma ta si tae ne molu alamatana imole ki da ka ilia ’i molaagali, tha God ’e alamatana laubo ’i thalo. ¹⁹ “Nau ku thaea lau fuamolu, lelea sa ta roo imole ’ani kamolu daru ka alafaafia ta si doo ’i laona molaagali, ma daru ka foa ’uria, na Maka nau ’i thalo kau fala fuadarua. ²⁰ Sulia lelea sa ta roo imole ma langi ta olu imole da ka ofu ’ana ta si kula, sulia da manata mamana ’ani nau, nau ku too laubo ’i seeri fone kera.” ²¹ Tha Pita ’e lea ’i siana tha Jisas, ma ’e soetalafana ka ’urii, “Aofia ’ae, ta fita si manga ne tala’ana ku manatalukea ’ana toolaku, si manga ’e ilia ta si doo ka ta’a fuaku? ’E ’urifita, ’e lelea ka dao bo ’ana fiu si manga?” ²² Ma tha Jisas ’e olisia ka ’urii, “Nau ku thaea fuamu, langi lau fiu si manga, ’ana si manga ki sui bo ne ’oko manatalukea. ²³ Nau ku thaea ’urineri, sulia na ’initooa tha God ’e ilingia ta ngwane ’inito ne ’e dooria ’olosilana ngalilangaa ki fonea ngwane rao nia ki. ²⁴ Aia, na etana ngwane rao nia ’e dao mai ne ’e ngalilanga ’ana tooni malefo. ²⁵ Ma na ngwane rao neri si tala’ana naa duulana ngalilangaa nia, ma na ngwane ’inito ’e odua fasi da ka usi ’ani nia, ma na ’afe nia, ma na ngwela nia ki, ma na doo nia ki sui bo ’uria duulana ngalilangaa nia. ²⁶ “Ma na ngwane rao neri ’e lea mai ka boururu ’i nao ’ana ngwane ’inito neri, ma ’e angi fuana ka ’urii, ‘’O marabibi fasi fone nau, fasi nau ku duua doo ’oe ki sui.’ ²⁷ Ma na ngwane ’inito neri ’e kwaimanatai fuana, ma ka manatalukea naa na ngalilangaa nia fasi nia si duua naa, ma ’e alamatana ka lea na ’ana. ²⁸ “Aia, si manga na ngwane neri ’e kotho kau ’i maa, nia ka todaa tee ngwane rao laubo ne ’e ngalilanga ’ana ange fe malefo bo ’i siana. Nia ’e daua ngwane neri, ma ka thafalia naa ’inilana luana, ma ka bae ’urii, ‘’O duua naa doo bae ki ’o ngalilanga ’ana ’i siaku!’ ²⁹ “Ma ngwane rao neri ’e boururu, ma ’e angi fuana ka ’urii, ‘’O marabibi fasi fone nau, ma nau kwau duu fuamu.’ ³⁰ “Sui ta, nia ’e otenia, ma ’e ngala, ma ka alua ’i laona dele, lelea ka duua bo na ngalilangaa neri. ³¹ Si manga tai ngwane rao ki da rikia si doo neri, da ka kwaimanatai ’asiana. Ma da lea siana ngwane ’inito bae, ma da ka faarongoa ’ana doo ki sui. ³² “Ma na ngwane ’inito neri ka ’ailia mai ngwane rao totongenao bae, ka bae ’urii fuana, ‘’Oe na ngwane ta’ae ’asiana! Nau ku manatalukea naa na ngalilangaa ’oe bae ki teefau, sulia ’o gwafe nau ’uria. ³³ Fulingana sa ’oko kwaimanatai laubo fuana ngwane rao loko, ka ilingia bae ku ilia laubo fuamu.’ ³⁴ Na ngwane ’inito neri ’e rakethasu ’asiana, ma ka fala naa ’uria nangasilana ’i laona dele, lelea ka duua bo doo ki sui ne ’e ngalilanga ’ania.” ³⁵ Ma tha Jisas ’e faasuia si omelangwane neri ka ’urii, “Si doo neri ki laubo na Maka nau ’i thalo kau ilia fuamolu, lelea sa ’e langi molu si manatalukea mamana bo ’ana toolamolu ki.”

¹ Si manga tha Jisas ’e bae sui naa, nia ka lea naa faasia balifera neri ’i Galili. Ma nia ’e faifolo ’ana kafo ’i Jodan, ma ka dao ’ana ta bali ’ana balifera neri ’i Jiudea. ² Ma na imole ’oro ki ’asiana da lea ’i burina. Ma tha Jisas ka guraa na imole ki na da matai, ma da ka ’akwaa naa. ³ Ma tai Farasi ki da lea laubo mai ’uria ilitoolana tha Jisas. Ma da soetalafana, da ka ’urii, “’Urii ma sulia na bibirangaa tha Mosis, ’e ’okae bana fuana ta ngwane ka lukatana ’afe nia ’uria ta si doo bana ne ’e dooria?” ⁴ Tha Jisas ’e olisida ka ’urii, “’Uria tae molu si manata ’okae sulia doo ki ne molu teemainia laona Kekedalae Abu? Na Kekedalae Abu ’e ’urii, ‘’Ana thathafalia mai, tha God ’e thaungana ngwane ma na keni.’ ⁵ Ma na Kekedalae Abu ’e ’urii laubo, ‘’Uria si doo neri, nia nee na ngwane ka ’akwasia maka nia ma gaa nia, ma ka too ofu fonea ’afe nia, ma daru ka too ’ana tee si manatalae doo ilingia tee imole bo.’ ⁶ Ka langi si ilingia lau ta roo imole kwailiu, ma ilingia naa tee imole bo. ’Urineri si doo ne tha God ’e kani ofulangana sui naa, langi si ’okae fasi ta ngwane ka lukea lau.” ⁷ Ma na Farasi ki da soetalafana lau da ka ’urii, “Ma na bibirangaa tha Mosis ’e thaea ka ’urii, ‘Tha Mosis ’e alamatana na ngwane ka kedaa si ’abe doo ’ana kwailukasilae, ma ka fala fuana ’afe nia fasi ka lukatana naa.’ Ma ’urifita nee tha Mosis ka alamatana imole ki da ka ilia si doo neri?” ⁸ Tha Jisas ka bae ’urii fuada, “Tha Mosis ’e alamatai kamolu Jiu ki molu ka lukatana ’afe kamolu ki, sulia ’e ’afitai ’uria toodoolae fuamolu, sulia na manatalamolu ’e sadi ’asiana. Sui boroi ’ana ka ’urineri, ’i nao mai si manga tha God ’e thaungana ngwane ma na keni, ’e langi si ’urineri. ⁹ Ma nau ku thaea fuamolu, lelea sa ’afe ta ngwane ’e langi si kaubare bana, ma na arai nia ka otenia ’ania ma ka adea ’ana ta keni lau, na ngwane neri ’e garo naa ’ana kaubarelae.” ¹⁰ Burina na tha Jisas ’e bae ’urineri fuada teefau, bare ngwane fafurongo nia ki da ka bae ’urii fuana, “Ma lelea sa ’e ’afitai ’asiana fuana ta ngwane ka lukatana na ’afe nia ’urineri, ’e ’okae fasi ngwane si arai ’uabo.” ¹¹ Ma tha Jisas ka bae ’urii fuada, “Imole ’oro ki dasi thaitamana ’okae ’ana doo mamana sulia arailae. Sui ta, ange imole bo ne tha God ’e fala liotooa fuada ’uria filolana si kwaifaamanataia nee. ¹² Nau ku thaea si doo nee sulia tai ngwane ’e langi da si arai, sulia thafali ’ana si manga da futa mai, ta si doo si ’o’olo laona nonida, nia ne adea langi da si tala’ana arailae. Ma tai ngwane ’e langi si arai sulia da thaungai buri ’ana nonida, nia ne adea langi da si tala’ana naa arailae. Aia, ma tai ngwane ’e langi da si arai fasi da ka rao teebali fuana tha God. Ma na ngwane ki na da tala’ana arailae, alamatana da ka roosulia na toodoolae nee sulia arailae.” ¹³ Ma ’i burina si doo neri, tai imole da ngala mai kae ngwela kera ki siana tha Jisas, fasi nia ka alua ’abana faafida, ma ka foa faafida. Ma na bare ngwane fafurongo nia ki da ka ngatafida. ¹⁴ Ma tha Jisas ka bae ’urii fuada, “Molu alamatana kae ngwela ki da ka lea mai siaku, langi molu si luida lau. Sulia na imole ki na da faafaekwa kera ilingia kae ngwela nee ki ne da tala’ana toolae ’i laona ’initooa nia tha God.” ¹⁵ Sui tha Jisas ka alua naa ’abana faafia kae ngwela neri ki, ma ka fala ’okaelae fuada. Sui, ka lea na ’ana. ¹⁶ ’Ana tee si manga lau, tee ngwane daraa ’e lea mai siana tha Jisas, ma ’e soetalafana ka ’urii, “Ngwane Toodoo ’ae, si doo ’okae tae ki ne kwau ilia fasi kwa too ’ana mooria ne totoo firi?” ¹⁷ Tha Jisas ka bae ’urii fuana, “Ngwalee ’ae, ’urifita nee ne ’oko soetalafaku sulia doo ’okae ki? Tee talifilia tha God bo ne ’okae. Lelea sa ’o dooria ’oko too ’ana mooria ne totoo firi fonea tha God, ’oko roosulia na bibirangaa nia ki ne ’e thaea.” ¹⁸ Sui na ngwane neri ’e soetalafana lau tha Jisas ka ’urii, “Bibirangaa tae ki neri ngwalee?” Tha Jisas ’e olisia ka ’urii, “’Osi thaungwane, ’o si kaubare, ’o si belia ta si doo, ’o si suke faafia ta imole. ¹⁹ Ma ’oko faare baita ’ana maka ’oe ma gaa ’oe. Ma ’oko liothau ’ada na imole ki sui ka ilingia laubo ne ’o liothau ’ani ’oe ’i tala’amu.” ²⁰ Sui ngwane daraa neri ka bae ’urii fuana tha Jisas, “Do neri ki, ku ilia sui naa. ’Urii ma si tae lau ne kwa ilia lau ngwalee?” ²¹ Ma tha Jisas ’e olisia ka ’urii, “Lelea sa ’o dooria ’oko ’o’olo teefau, lea ’oko usi ’ana doo ’oe ki sui, ’o ngala malefo neri, ’oko fala fuana imole siofaa ki, ma ’oe ’okou too ’ana totodaa ki ’i thalo. Sui ’oko lea mai buriku.” ²² Ma ’ana si manga na ngwane daraa neri ’e rongoa si doo neri ki, na liona ka dila ’asiana, ma ka lea na ’ana, sulia nia na ngwane totoda ’asiana. ²³ Ma sa Jisas ka bae ’urii fuana bare ngwane fafurongo nia ki, “Nau ku thaea fuamolu, ’e ’afitai ’asiana fuana ngwane totoda ki da ka kotho ’i laona ’initooa nia tha God. ²⁴ Ma nau ku thaea laubo fuamolu, ’e ’afitai ’asiana fuana ta kamel ka kotho sulia na maekwadaa faekwa ’i ’aena nila ni taimakulae. ’E ’afitai ka tatha laubo fuana ta ngwane totoda ka kotho ’i laona ’initooa nia tha God.” ²⁵ Aia ’ana si manga na bare ngwane fafurongo nia ki da rongoa si doo neri ki, da ka kwele ’asiana, ma da ka bae ’urii, “Ma lelea sa ’e ’afitai fuana ngwane totoda ki ’urineri, ni ti mone ’ana ne tala’ana ka too ’ana mooria ne totoo firi?” ²⁶ Ma si manga tha Jisas ’e bae, nia ’e lio ’o’olo kau fuana bare ngwane fafurongo nia ki, ma ka bae ’urii, “’E ’afitai ’asiana fuana imole ki da ka todaa mooria ne totoo firi, sui ta, fuana tha God ’e langi si ’afitai bo. Si doo ki sui ’e ngwaluda bana fuana tha God.” ²⁷ ’Ana si manga neri, tha Pita ’e soetalafana tha Jisas ka ’urii, “Ma ni kameli mone? Sulia meli ’akwasia sui naa aludooe kameli ki teefau, ma meli ka lea naa ’i burimu. Na tae ne tha God kau fala fuameli?” ²⁸ Ma tha Jisas ’e olisida ka ’urii, “Nau ku thaea fuamolu, si manga tha God kau thaungai faalu ’ana doo ki sui, nau Ngwela nia Imole, kwau ’ono ’ana si kula nau ni ’onolae ’uria ketolana imole ki sui. ’Ana si manga neri, kamolu akwala ma roo ngwane fafurongo nau ki, molu kau ’ono fone nau ’ana si kula ’inito ’uria ketolana imole ki ’ana akwala ma roo ’aebara ki ’i Israel. ²⁹ Ma ni ti ne ka ’akwasia luma nia, ma na doorana ki, ma na ngwaingwane nia ki, ma na maka nia ma gaa nia, ma ngwela nia ki, ma langi ta thaegano ’ana boroi, sulia nia ’e lea ’i buriku, na ngwane neri kau ngala doo ’okae ’oro ki ka talua doo bae ki nia ’e too ’ai ’i nao. Ma tha God kau fala laubo mooria ne totoo firi fuana. ³⁰ Ma na imole ’oro ki na da tatha ’i nao ’ana si manga neri, dau ’isi. Ma imole ’oro ki na da ’isi ’ana si manga neri, dau tatha lau ’i nao.”

¹ Tha Jisas ’e bae lau ’urii fuana bare ngwane fafurongo nia ki, “Na ’Initooa nia tha God ’e ’urii: ’E ilingia ngwane ne too ’ana thaegano, ma ka lea ’i laasikadangi ’uria laefilana ngwane ki ’uria raolae ’i laona raoa nia. ² Ma nia ka alafaafia na folilada ’ana si malefo ne tala’ana tee fe dani, ma ka faleda naa ’uria raolae laona raoa nia. ³ “Ma ’ana sikwana kade thato ’i laasikadangi, nia ka lea lau, ma ka rikia tai ngwane ki na da tofatakwe bada ’i maana usie, ma langi da si ilia bo ta si doo. ⁴ Ma nia ka bae ’urii fuada, ‘Molu lea laubo mai, fasi molu ka rao ’i laona raoa nau, ma nau kwau foli kamolu ’ana si doo ne tala’ana.’ ⁵ Ma da ka lea naa. “Ma ’i ’initoona thato, ma ’ana oluna kade thato ’i thaulafi, nia ka lea lau, ma ka ade ’urineri laubo. ⁶ Ma ’ana limana kade thato ’i thaulafi, nia ’e lea ka daotoona tai ngwane lau da tofatakwe bada ’i maana fuli usie. Ma nia ’e soetalafada ka ’urii, ‘’Urifita nee molu ka tofatakwe bamolu ’i see sulia fe dani lalau neri, ma ’e langi molu si ilia bo ta si doo?’ ⁷ “Ma da olisia da ka ’urii, ‘’E langi ta ngwane si soe kameli bo.’ “Ma nia ka bae ’urii fuada, ‘Molu lea laubo mai, fasi molu ka rao ’i laona raoa nau.’ ⁸ “Ma si manga na thato ’e suu naa, ngwane ne too ’ana raoa, ka bae ’urii fuana ngwane baita ’ana raoa nia, ‘’O ’ailia mai ngwane rao ki, ma ’oko folida ’ana si malefo kera ki. ’O thafali ’ana ngwane bae ki ku soeda mai ’i ’isi, lelea ka dao ’ana ngwane bae ki ku soeda totongenao.’ ⁹ “Na ngwane bae ki ’e soeda ’i ’isi ’i thaulafi ki, da dao mai, ma nia ka folida ’ana si malefo ne tala’ana tee fe dani fuana tee ngwane. ¹⁰ Ma si manga na ngwane bae ki ’e soeda mai ’i nao da dao mai, da fiia ’ada thasa nia kau folida ka ore baita. Sui ta, kera teefau da ngala bo si malefo ne tala’ana tee fe dani fuana tee ngwane. ¹¹ Ma si manga da ngala naa, da ngunungunu buri fuana ngwane ne too ’ana raoa, da ka bae ’urii, ¹² ‘Na ngwane ki ne ’o soeda mai ’i buri, da rao bo sulia si manga faekwa, ma ’oko folida ka bobola laubo fone kameli na meli ngali kulua ’ana raolae sulia fe dani lalau neri, ma na thato ka thato fifii ’asiana ’ani kameli.’ ¹³ “Ma nia ’e olisia tetee ngwane ’ani kera ka ’urii, ‘Ngwalee ’ae, nau kwasi faafefe ’oe bo. ’O alafaafia na raolae ’uria tee si malefo bo bae. ¹⁴ Ngala naa fofolia ’oe, ’oko lea na kau. Nau ku dooria ku fala fuana ngwane ki ne ku laefida ’i ’isi ka ’uria laubo ne ku fala fuamu. ¹⁵ Ma nau ku too ’ana suukwaia ’uria ililana si tae ne ku doori ilia ’ana malefo nau. ’Urifita nee ’oko unuunuburi, sulia ku fala doo baita fuana ngwane ai loko ki?’ ” ¹⁶ Ma ’i buri tha Jisas ka bae ’urii, “Nia nee, na ngwane ne ’e ’isi ’ana si manga neri, kau eta ’i nao. Ma na ngwane ne ’e eta ’i nao, kau ’isi buri.” ¹⁷ Si manga tha Jisas ’e lea ’i Jerusalem, nia ka thaea fuana bare ngwane fafurongo nia ki da ka lea fone nia talifili kera, ma ka bae fuada talifilida ka ’urii, ¹⁸ “Molu fafurongo ’okae mai ’uri nau. Kolu lea ’i Jerusalem. Ma tee ngwane kau fale nau, Ngwela nia Imole, fuana ngwane ni foa baita ki, ma na ngwane toodoo ki ’ana bibirangaa, fasi da ka keto ta’ae ’ani nau ’uria thaumaelilaku. ¹⁹ Ma kera dau fale nau fuana imole ki ne langi lau Jiu, ma da kau faangwaela ’ani nau, ma dau nangasi nau. Sui da kau fotoi nau sulia ’airarafolo ’uria thaumaelilaku. Ma ’ana oluna fe dani, tha God kau tae nau lau ’uria mooria.” ²⁰ ’I burina si doo neri, ’afe tha Sebedi fonea roo ’alakwa nia ki, tha Jemes ma tha Jon, da ka dao na mai siana tha Jisas. Na keni neri ’e lea mai, ka boururu ’i naofana tha Jisas, ma ka gania ’uria ililana ta si doo fuana roo ’alakwa nia ki. ²¹ Ma tha Jisas ’e soetalafana keni neri ka ’urii, “Tae ne ’o dooria?” Nia ka bae ’urii, “Nau ku dooria ’oko alangai fuaku ’o alamatana roo ’alakwa nau ki, daru ka ’ono ’i ninimamu, ta ngwane ’i bali aolo ’amu, ma ta ngwane ai ’i bali mooli ’amu, si manga ’o ’inito ’i laona ’Initooa ’oe.” ²² Sui tha Jisas ka bae ’urii fuana roo ngwela neri ki, “Do na muru gania, kamurua muru si thaitamana bo maalutana. Kamurua muru tala’ana bamurua nonifiilae ilingia ne nau kwau nonifii ’ania?” Ma daru ka bae ’urii, “Iuka, kamiria miri tala’ana bamiria.” ²³ Tha Jisas ka bae ’urii lau fuadarua, “’E mamana na nonifiilae neri kau daotoomurua. Sui ta, fasi ta ngwane ka ’ono ’i bali aolo ’aku, ma ta ngwane ai ’i bali mooli ’aku ilingia ne muru dooria, ’e langi lau nau ne ku filia. Talifilia Maka nau ’i thalo bo ne tala’ana ka fala fuana ni ti kera ne ’e filida sui naa ’uria.” ²⁴ Si manga na akwala ngwane fafurongo neri ki da rongoa si doo neri, da ka rakethasuia roo ngwaithaasina neri ki. ²⁵ Nia nee, tha Jisas ka soeda teefau mai ’i siana, ma ka bae ’urii, “Molu thaitamana na ngwane ’inito ki na da ’inito faafia imole ki ne langi lau Jiu, da too ’ana suukwaia, ma da thaitamana ’asiana suumailana imole ki ’uria ililana si doo ki na da dooria. ²⁶ Sui boroi ’ana, ’e langi si ’urineri lau ’i malutamolu. Lelea sa ta ngwane ’amolu ’e dooria ka naonao, nia ka rao mala ngwane ni rao kamolu. ²⁷ Ma lelea sa ni ti ’amolu ne dooria ka ’inito, nia ka tofarao fuana imole ki. ²⁸ Nia ka ade ilingi nau, Ngwela nia Imole. Sulia nau kwasi lea mai fasi imole ki da ka rao fuaku. Nau ku lea ’aku mai fasi ku rao fuana imole ki sui, ma ku fala moorilaku ’uria faatofatolana imole ’oro ki faasia ta’alae kera ki.” ²⁹ Si manga tha Jisas ma na bare ngwane fafurongo nia ki da lea ’uria ’i Jerusalem, da ka tatha na kau faasia maetoaa ’i Jeriko. Ma si manga da lea faasia maetoaa neri, imole ’oro ki ’asiana da lea mai burida. ³⁰ Ma roo ngwane maarodo ki daru ’ono badarua ’i ninimana tale. Ma si manga daru rongoa tha Jisas ’e lea mai sulia tale, daru ’ai, daru ka ’urii, “Aofia ’ae, oe ngwela ’ana kwalafa tha Deved, ’oko manatai kamiria mai.” ³¹ Ma si manga na imole ki da rongodarua, da ka ngatafi keerua, da ka ’urii, “Muru too enoeno!” Sui ta, si manga da bae ’urineri, daru ka fi ’ai baita lau ka ’urii, “Aofia ’ae, oe ngwela ’ana kwalafa tha Deved, ’oko manatai kamiria mai.” ³² Ma si manga tha Jisas ’e rongoa ne daru ’ai mai ’urineri, nia ka takwe ngado, ma ka soedarua mai, ma ’e soetalafadarua ka ’urii, “Tae nee muru dooria kwau ilia fuamurua?” ³³ Daru olisia, daru ka ’urii, “Aofia ’ae, kamiria miri dooria ’oko ’ifingia maamiria fasi miri ka lilio lau.” ³⁴ ’Urineri bo, tha Jisas ka manatai keerua, ma ka thamotoona maadarua. Ma ’ana si manga neri ’ua bo, na maadarua ka lilio naa, ma daru ka lea naa fonea tha Jisas.

¹ Tha Jisas fonea bare ngwane fafurongo nia ki da dao karangia ’i Jerusalem, ’ana maetoaa ’i Betfeis, ’i gwauna fe tolo ’i Olif. ’I seeri, tha Jisas ka fala roo ngwane ’ada na bare ngwane fafurongo nia ki, daru ka eta ’i nao. ² Ma nia ka bae ’urii fuadarua, “Muru lea ’uria maetoaa loko ne muru lea kau ’uria, ma muru kau rikia tee dongki, da kania ’i seeri fonea kalena. Muru ka lukedarua, ma muru ka ngalidarua mai siaku. ³ Ma lelea sa ta ngwane ka soetalafamurua, muru ka thaea fuana ka ’urii, ‘Na Aofia ’e dooria.’ Ma nia kau alamatana fuamurua.” ⁴ Si doo neri ’e fuli fasi ka faamamanea si tae bae na profet ’e thaea ka ’urii, ⁵ “Molu thaea fuana imole ki ’i Jerusalem ka ’urii, ‘Rikia fasi. Na ngwane ’inito kamolu, ’e lea na mai siamolu. Nia ’e faafaekwa nia ’i tala’ana, ma ka lea na mai ’i fafona dongki. Nia ’e lea na mai ’i fafona kale dongki.’ ” ⁶ Ma roo ngwane ’ana bare ngwane fafurongo nia ki, daru ka eta naa ’i nao, ma daru ka ilia naa si doo ki ne tha Jisas ’e thaea fuadarua. ⁷ Daru talaia mai na dongki neri fonea kalena, ma daru ka thamatana maku keerua ki ’i fafo kale doo neri, ma tha Jisas ka ’ono ’i fafona. ⁸ Ma na imole ’oro ki ’asiana da thamatana maku kera ki sulia tale, ma tai imole ki da ka kasia tharana ’ai ki, ma da ka thamatana sulia tale ’uria faa’initolana tha Jisas. ⁹ Na konia baita neri da eta ’i nao ’ana tha Jisas, ma da ka ’isi kau ’i burina, da ’ai ma da ka ’urii, “Faabaitalae fuana ngwela ’ana kwalafa tha Deved na ngwane ’inito! Tha God ’oko fala mamanaa fuana ngwane ne ’e dao mai ’ana suukwaia ’oe! Kolu ka faabaitaa tha God!” ¹⁰ Ma si manga tha Jisas ’e dao ’i Jerusalem, na imole ki sui ’ana maetoaa neri da fita mai ’uria rikilana, ma da ka ngalu ’asiana, ma tai imole ki da soetalafada da ka ’urii, “Ni ti nee?” ¹¹ Ma na konia neri da ka bae ’urii, “Nia nee tha Jisas na profet, na ngwane faasia maetoaa ’i Nasaret ’i laona balifera ’i Galili.” ¹² Si manga tha Jisas ’e lea mai laona Beu Abu tha God, nia ka taria imole ki na da usi ’ada ’i seeri. Ma ka kefusia tefolo kera ngwane ki ne da tatala ’ana malefo ’i seeri, ma ka kefusia na doo ni ’onolae kera ngwane ki na da fofoli ’ana bola ki. ¹³ Ma tha Jisas ka bae ’urii fuana ngwane neri ki, “Na baelana tha God ’i laona Kekedalae Abu ’e ’urii, ‘Na Beu nau naa na beu ni foa.’ Sui ta, molu talana ’amolu ’ana si kula ’uria belilana si doo kera imole ki.” ¹⁴ ’Ana si manga neri, tai imole maarodo ki, ma tai ngwane ’aemae ki, da lea laubo mai siana tha Jisas ’i laona Beu Abu tha God, ma nia ka gurada teefau naa. ¹⁵ Aia, na ngwane ni foa baita ki, ma na ngwane toodoo ki ’ana bibirangaa, da rakethasu ’asiana si manga da rikia si doo ’okae ki na tha Jisas ’e ilia, ma da ka rongoa kae ngwela ki da ’ai da ka ’urii, “Faabaitalae fuana ngwela ’ana kwalafaa tha Deved na ngwane ’inito!” ¹⁶ Sui na ngwane ni foa baita ki ma ngwane toodoo ki, da ka bae ’urii fuana tha Jisas, “’Oe ’o rongoa bamu si tae ne da thaea! ’Urifita nee ’o si luida ngwalee?” Ma tha Jisas ’e olisida ka ’urii, “Iuka, nau ku rongoa. ’E ’urifita, molu si teemainia bo laona Kekedalae Abu? ’E bae ’urii, ‘God ’ae, ’oko faamanatana kae ngwela ki fasi da ka faabaita ’oe.’ ” ¹⁷ Sui ’i buri, tha Jisas fonea bare ngwane fafurongo nia ki, da ka lea naa faasia ’i Jerusalem, ’uria ’i Betani. Ma si manga ’e rodo naa, da ka tio naa ’i seeri. ¹⁸ ’I laasikadangi ’ana ruana fe dani, si manga tha Jisas ma na bare ngwane fafurongo nia ki da oli mai ’uria ’i Jerusalem, ma tha Jisas ka fiolo. ¹⁹ Ma nia ka rikia tee ’ai da ’alangia ’ana fig ne takwe ’i ninimana tale, ma ka lea ’i ’aena, sui ta, ’e langi si rikia bo ta fufue doo ’ana, na tharana bana ne uluulua. Ma nia ka bae ’urii fuana fig neri, “Sulia ’e langi ’o si fungu bo ’ana ta fufue doo, ’urineri tama ’e ’ito ’ana si manga neri ka oli ’alaa ka langi ’o si fungu lau!” Ma ’ana si manga neri ’uabo, na ’ai neri ka kuku banaa. ²⁰ Si manga na bare ngwane fafurongo ki da rikia si doo neri, da ka kwele ’asiana. Ma da soetalafana da ka ’urii, “Ngwalee ’ae, tae ne adea ’ai nee ka mae ’ali’ali bana ’urii?” ²¹ Ma tha Jisas ’e olisida ka ’urii, “Nau ku thaea fuamolu, lelea sa molu ka manata mamana ma ka langi molu si manata ruarua, ’e tala’ana bana molu kau ilia doo baita ki talua si doo ne nau ku ilia ’ana fig nee. Lelea sa molu thaea fuana gwe tolo ne, ‘’O lea, ’oko too na kau ’i laona asi,’ ’urineri nia kau lea banaa. ²² Lelea sa molu foasia tha God, ma molu ka manata mamana ne tha God kau ilia si doo ne molu gania, nia kau ilia banaa.” ²³ Aia, si manga tha Jisas ’e oli lau laona Beu Abu tha God ’uria toodoolae fuana imole ki, na ngwane ni foa baita ki, ma tai ngwane naonao ki ’i Jiu, da ka lea mai siana. Ma da soetalafana ka ’urii, “Ngwalee ’ae, suukwaia tae ne ’o too ai ’uria ililana si doo ne ki? Ma ni ti ne ’e fala suukwaia nee fuamu?” ²⁴ Ma tha Jisas ’e olisida ka ’urii, “Iuka, nau ku soetalafamolu fasi ’i nao ’uria tee si doo. Lelea sa molu ka olisia, nau kwa fi faarongo kamolu ’ana suukwaia ne ku too ai ’uria ililana doo nee ki. ²⁵ Iuka, molu thaea fasi mai fuaku, na suukwaia ne tha Jon ’e too ’ana ’uria sisiuabulae, ’e ’ito mai faasia ’i fai? ’E ’ito mai faasia tha God, ma langi na imole ki bana?” Ma da ka thafalia olisusuulae ’i malutada kwailiu da ka ’urii, “Tae nee kolu kau thaea? Lelea sa kolu olisia ma kolu ka bae ’urii, ‘Faasia tha God,’ nia kau bae ’urii, ‘’Urineri ma ’urifita nee molu si manata mamana ’ana tha Jon?’ ²⁶ Ma lelea sa kolu ka bae ’urii, ‘Ngwane bana ne fala suukwaia fuana tha Jon ka faasisiuabua imole ki, langi lau tha God,’ na imole ki da kau rakethasui kolu.” Kera da mau, sulia imole ki da thaea tha Jon naa na profet. ²⁷ Nia nee da olisia tha Jisas da ka ’urii bada, “Kameli lalafusia bo ni ti ne thaea fuana tha Jon ka faasisiuabua imole ki.” Ma tha Jisas ka bae ’urii fuada, “Iuka, lelea sa ’e ’urineri, nau boroi kwasi thaea laubo fuamolu ni ti ne fala suukwaia nee fuaku.” ²⁸ Tha Jisas ka bae ’urii lau fuada, “Kamolu manata ’urifita sulia si doo nee? Tee ngwane ’e too ’ana roo ’alakwa ki. Ma nia ’e lea siana ngwela ’i nao, ma ka bae ’urii fuana, ‘’Alakwa nau ’ae, tari’ina ’o lea, ma ’oko rao ’i laona raoa kolu bae.’ ²⁹ “Ma ’e olisia ka ’urii, ‘Nau ku otenau bo.’ Ma sui ’i buri, nia ’e bulasia manatalana, ma ka lea naa ’i laona raoa. ³⁰ Ma ’i buri, na maka nia ka lea lau siana ruana ’alakwa nia, ma ka thaea laubo tee si baea bae. Ma na ngwela neri ’e olisia ka ’urii, ‘’E ’okae bana nau kwau lea.’ Sui ta, ’e langi si lea bo. ³¹ “’Urii ma ni ti ’adarua ne ilia si doo bae na maka keerua ’e dooria?” Ma da olisia da ka ’urii, “Na ngwela bae ’i nao.” Ma tha Jisas ka bae ’urii fuada, “Do mamana ku thaea fuamolu, na ngwane ta’ae ki ne da konia malefo ’ana takisi, ma na keni kaubare ki, da kau eta kotho ’ada ’i laona ’initooa tha God ’i nao ’ani kamolu. ³² Tha Jon Baptaes ’e dao sui naa siamolu ’uria faatailana mooria ne tha God ’e dooria ’ani kamolu fasi molu ka too sulia, ma ka langi molu si manata mamana bo ’ani nia. Sui ta, na ngwane ki na da konia malefo ’ana takisi, ma na keni kaubare ki, da manata mamana ’ani nia. Ma sui boroi ’ana molu ka rikia si doo neri ki, molu si manata mamana bo ’ana tha Jon, ma ka langi molu si talana bo moorilamolu.” ³³ Tha Jisas ’e bae lau fuada ka ’urii, “Molu rongoa fasi tee si omelangwane lau. Tee ngwane ’e fasia tee raoa ’ana fig. Ma nia ka thaungana thaakali kalikalia, ma ka ’elia tee kilu ’uria magalana fufue ’ai ki ’uria thaungailana waen, ma ka thaungana tee beu ’uria fololae. Ma nia ka alua raoa nia ’i ’abana ngwane ki na da rao ’i laona. Sui nia ka lea na ’ana ’uria tee maetoaa tau. ³⁴ Ma si manga na raoa neri ’e maua, nia ka fala ngwane ni rao nia ki siana ngwane ki na da liosulia raoa nia, fasi da ka fala mai ta bali ’ana fufue doo ki na da fusia. ³⁵ “Ma na ngwane ki na da liosulia raoa, da ka daua na ngwane rao nia ki, ma da ka nangasia tee ngwane, ma ruana ngwane da ka thaumaelia naa, ma oluna ngwane da ka ’uimaelia naa ’ana fau. ³⁶ Sui nia ka fala lau tai ngwane rao ’oro ki lau ’i siada ka talua ’i nao. Ma na ngwane ki na da liosulia raoa neri, da ka ade ’urineri laubo ’ani kera. ³⁷ Ma ’i buri, nia ka fala naa ngwela liliothau nia ’i siada. Ma nia ka manata ’urii, ‘Kera dau faarebaita ’ana ’alakwa nau.’ ³⁸ “Sui si manga na ngwane neri ki da rikia ’alakwa nia ’e dao mai, da ka thaea naa fuada kwailiu da ka ’urii, ‘Nia nee ’alakwa nia ngwane ne nauthata ’ana raoa nee. Kolu thaumaelia, fasi kolu ka ngala ’akolu doo nia ki sui.’ ³⁹ Ma da daua, ma da ka ’ui’ania ’i maa faasia raoa neri, ma da ka thaumaelia naa. ⁴⁰ “’Urineri ma si manga na ngwane ne nauthata ’ana raoa ’e dao mai, tae nee nia kau ilia ’ana ngwane neri ki da liosulia raoa?” ⁴¹ Ma da olisia da ka ’urii, “Nia kau thaumaelia ngwane ta’ae neri ki, ma kau fala lau raoa nia fuana tai ngwane ’e’ete ki ne dau fala ta bali fuana ’ana si manga na konidoolae.” ⁴² Ma tha Jisas ka bae ’urii fuada, “’E mamana kamolu teemainia na Kekedalae Abu bae ’e thaea ka ’urii, ‘Si fau na ngwane thaungai beu ki da otekera ’ana, nia nee si fau ne ’inito ka tatha ’ana fau ki sui ’ana beu. Tha God ne ilia si doo neri, ma na rikilana ka ’okae ’asiana.’ ⁴³ “Ma nia nee ku thaea fuamolu, tha God kau lafua na ’okaelae ’ana ’initooa nia faasi kamolu, ma ka fala ’ana fuada na ngwane ki na da roosuli nia. ⁴⁴ Ma lelea sa ni ti ne ka ’asia fafona si fau neri, nia kau magangisingisia naa. Ma lelea sa ni ti ne fau neri ka ’asia faafi nia, na nonina ka meme teefau naa.” ⁴⁵ Ma si manga na ngwane ni foa baita ki ma na Farasi ki, da rongoa si omelangwane neri, da ka thaitamana naa na tha Jisas ’e bae suli kera. ⁴⁶ Nia ne adea da ka dooria daulana. Sui ta, da mau, sulia na imole ’oro ki da koni ’ana si manga neri, ma da manata mamana ’ana na tha Jisas naa na profet.

¹ Tha Jisas ’e bae lau ’ana si omelangwane fuada na imole ki ka ’urii, ² “Na ’Initooa nia tha God ’e ’urii: Tee ngwane ’inito ’e thaungana tee fafangaa ’ana luma’a fuana ’alakwa nia ne kau arai. ³ Ma nia ka fala ngwane rao nia ki siada na imole ki ne ’e laefida mai ’uria na fafangaa neri, fasi da ka lea na mai. Sui ta, da otekera ’ada ni lealae mai. ⁴ “Sui nia ka fala lau tai ngwane ni rao ki, ka bae ’urii fuada, ‘Molu faarongoa imole ki ne ku soeda, na fafangaa nau ’e kwaimaakwali naa. Nau ku thaumaelia sui naa buluka baita nau ki ma na kale buluka ’okae nau ki, ma na doo ki sui ka kwaimaakwali naa. Molu lea na mai ’ana fafangaa nau.’ ⁵ “Sui ta, ’e langi da si doori roosulia bo, ma da ka lea ’e’ete ’ada. Tee ngwane ’e lea ’ana ’i laona raoa nia, ma ta ngwane ai ’e lea ’ana ’i laona sitoa nia. ⁶ Ma tai ngwane ki da daua ngwane ni rao neri ki, da ka kwaeda, ma da ka thaumaelida. ⁷ Ma na ngwane ’inito neri ka rakethasu ’asiana, ma ka fala ngwane ni omea nia ki, ma da ka thaumaelia ngwane ki na da thaumaelia ngwane ni rao nia ki. Ma da ka suungia maetoaa baita kera. ⁸ “Sui nia ka bae ’urii fuana ngwane ni rao nia ki, ‘Na fafangaa ’e kwaimaakwali naa, sui ta, na ngwane bae ki ku soeda, da si tala’ana bo lealae mai ’ana fafangaa nee. ⁹ Molu lea sulia tale ki, ma molu ka soea mai imole ki sui na molu daotooda, da ka lea mai ’ana fafangaa nee.’ ¹⁰ Ma na ngwane ni rao ki da ka lea naa sulia tale ki, ma da ka konia na mai imole ki sui na da daotooda. Ma na fafangaa neri ’ana luma’a ka fungu ’ana imole ’okae ki ma na imole ta’ae ki laubo. ¹¹ “Sui si manga na ngwane ’inito neri ’e dao mai ’uria rikilana imole ki na da dao, nia ka rikia tee ngwane ne langi si ’afi bo ’ana ta si maku ’ana luma’a. ¹² Ma na ngwane ’inito ka bae ’urii, ‘’E langi ’o si ’afi bo ’ana si maku ’ana fangaa nee ’ana luma’a, ’urineri ’e langi si ’okae fasi ’oko too ’i see.’ Ma na ngwane neri si thaea bo ta si doo. ¹³ “Sui na ngwane ’inito ka bae ’urii fuana ngwane ni rao nia ki, ‘Molu kani faafia roo ’abana ma roo ’aena ngwane nee, ma molu ka ’ui’ana ’i laona si kula rorodoa ne ’i maa, si kula ’ana angia ma didilifoa ’i laona ngadalae ma na fiilae.’ ” ¹⁴ Sui tha Jisas ka bae ’urii, “Imole ’oro ki na tha God ’e soeda, sui ta, ange imole bo ne ’e filia.” ¹⁵ Na Farasi ki da lea, ma da ngata ofu ’uria faagarolana tha Jisas ’ana si doo ki ne nia ’e thaea. ¹⁶ Ma da fala bare ngwane fafurongo kera ki ma tai ngwane ki ne da dooria tha Herod fasi ka ’inito, da lea siana tha Jisas. Ma da bae ’urii, “Ngwane Toodoo ’ae, kameli meli thaitamana si doo ki ne ’o thaea, na doo mamana ki sui bo. ’O toodoo sulia na mamanaa ma si doo ne tha God ’e dooria ’ana imole ki. Ma ’o si ofu bo fonea imole ki ’ana si doo ki na da manata sulia. Ma ’o si manata baita bo ’ana ’initooa nia imole. ¹⁷ Iuka, ’o thaea fasi mai fuameli! ’E ’urifita, na bibirangaa kolu ’e luia falelana malefo ’ana takisi fuana ngwane ’inito ’i Rom? ’Urii ma ’e tala’ana kolu kau fala takisi neri, ma laa ’e langi?” ¹⁸ Tha Jisas ’e thaitamana sui naa si manatalae doo ta’ae kera ki, ma ka bae ’urii, “Kamolu ngwane susuke ki, ’urifita nee molu ka thasi ’ura faagarolaku? ¹⁹ Molu faatana fasi malefo ne molu folia ’ana takisi.” Ma da ngala mai tee fe seleni, da ka faatana siana. ²⁰ Ma nia ’e soetalafada ka ’urii, “Na nununa ni ti nee ’e nii sulia? Ma na thatana ni ti mone nee?” ²¹ Ma da olisia, da ka ’urii, “Na nununa ma na thatana ngwane ’inito ’i Rom.” Tha Jisas ka bae ’urii, “Molu ka fala doo nia ki na ngwane ’inito ’i Rom fuana, ma molu ka fala laubo doo nia ki tha God fuana tha God.” ²² Ma si manga da rongoa si olisilae ’okae neri, da ka kwele ’asiana, ma da ka lea na ’ada faasia. ²³ Ma ’ana fe dani neri laubo, tai Sadiusi ki da lea mai siana tha Jisas. Na Sadiusi ki da thaea thasa na imole ki ’e langi da si moorioli lau faasia maea. ²⁴ Ma da ka soetalafana tha Jisas, da ka ’urii, “Ngwane Toodoo ’ae, tha Mosis ’e kedaa si bibirangaa fuakolu ma ’e alangai ka ’urii bae, ‘Lelea sa ta ngwane ’e mae, ma na ’afe nia ka moori ’ua bana, sui ka langi si too ’ana ta ngwela, na doorana ka adea lau gwe ’oru neri, fasi daru ka too ’ana ta ngwela fuana ngwane neri ’e mae.’ ²⁵ Ma tee ’aebara ’ani kolu Jiu ki, da too ’ana fiu ngwaithaasina ki. Ma na ngwane totongenao ka adea tee thaari. Aia, ma si manga daru si too ’ua ’ana ta ngwela, ngwane neri ka mae na ’ana. ²⁶ Na ruana ngwane ka adea lau keni neri. Ma ’e langi daru si too ’ua ’ana ta ngwela, ma nia ka mae laubana. Oluna ngwane ka adea lau, ma ka mae laubo. Nia ’e ade ’urineri lelea fiu ngwaithaasina neri ki, da mamae ka sui bo. ²⁷ Burina bare ngwaithaasina ki da mae, na keni neri boroi ka mae naa laubo. ²⁸ Aia, na keni neri ’e ’afe sui bo mai ’ana fiu ngwaithaasina neri ki. Lelea sa ’e ’urineri, si manga imole ki da tatae faasia maea, ni ti ’ana fiu ngwaithaasina neri ki ne na arai nia mamana?” ²⁹ Tha Jisas ’e olisida ka ’urii, “Kamolu molu garo naa neri, sulia molu si thaitamana bo na Kekedalae Abu ki ma na suukwaia nia tha God. ³⁰ Sulia, si manga na imole mae ki da kau tatae lau ’uria mooria, da ilingia na ’ada na enselo ki ’i thalo na ’e langi da si ade keni ma da si toongwane naa. ³¹ “Iuka, nau ku toolamainia na tataelae faasia maea fuamolu. Nau ku thaitamana molu teemainia sui naa sulia baelana tha God ne ’e thaea ’ua na mai ’i nao ka ’urii, ³² ‘Nau na God tha Abraham, ma na God tha Aesak, ma na God tha Jakob.’ Na maalutana ’e ’urii, ngwane neri ki na da mae naa, tha God ’e thaea nia naa na God kera, sulia da too naa fonea si manga neri.” ³³ Ma si manga na imole ’oro ki da koni kalia tha Jisas, da ka rongoa si doo neri, da ka kwele ’asiana ’ana toodoolae nia. ³⁴ ’Ana si manga na Farasi ki da rongoa tha Jisas ’e faabonaa Sadiusi ki ’ana si olisilae nia, da ka koni mai siana. ³⁵ Ma tee ngwane ’ada ne toodoo ’ana bibirangaa ki, ’e thasi ’uria ka faagaroa tha Jisas ’ana si soetoolae ka ’urii, ³⁶ “Ngwane toodoo ’ae, si bibirangaa tae ne ’e baita ka talua si bibirangaa kolu ki sui?” ³⁷ Ma tha Jisas ’e olisia ka ’urii, “ ‘’Oko liothau ’ana God ’oe, ’ana manatalamu teefau, ma ’ana mangomu teefau, ma ’ana liomu teefau.’ ³⁸ Nia nee si bibirangaa totongenao ma ’e baita ka tatha. ³⁹ Ma ruana si bibirangaa ’e ’uria laubo na ’e ’urii, ‘’Oko liothau ’ana dooramu ka ’uria laubo ne ’o liothau ’ani ’oe ’i tala’amu.’ ⁴⁰ Ma si bibirangaa ki sui faasia tha Mosis, ma na toodoolae kera na profet ki da ofu teefau bo ’i laona roo si bibirangaa nee ki.” ⁴¹ ’Ana si manga tai Farasi ki da koni kalia tha Jisas, nia ’e soetalafada ka ’urii, ⁴² “Na Kraes, ngwane ne tha God ’e filia ’uria faamoorilana imole ki, molu thaea nia ’e futa ’ani ti nena?” Da olisia da ka ’urii, “Na Kraes kau futa mai ’ana ’aebara tha Deved na ngwane ’inito.” ⁴³ Sui tha Jisas ka soetalafada lau, “Lelea sa nia ka futa bana ’ana ’aebara tha Deved na ngwane ’inito, ’urifita nee na Mangoedoo Abu ka bae ’ana tha Deved ka ’urii, ⁴⁴ ‘Tha God ’e bae ’urii fuana Aofia nau: ’Oko ’ono ’i bali aolo ’ani nau, ma ’oko ’inito fone nau, maasia si manga kwau alua maalimae ’oe ki da ka roosulia baelamu.’ ⁴⁵ “Tha Deved ’ana ’i tala’ana ne ’e thaea na Kraes ’ana ‘Aofia.’ Nia ne, na Kraes ’e langi lau ngwela ’ana ’aebara tha Deved bana. Nia ’e Aofia nia tha Deved laubo.” ⁴⁶ Ma ’ana si manga neri, langi ta imole ’ada si tala’ana naa olisilana ’ana ta si doo. Ma da ka ’ida naa ’uria soetoolana lau tha Jisas.

¹ ’I burina si doo neri, tha Jisas ka bae fuana imole ki na da koni mai, ma na bare ngwane fafurongo nia ki da ka ’urii, ² “Na ngwane toodoo ’ana bibirangaa ki, ma na Farasi ki, da too ’ana suukwaia ’uria toodoolae ’ana bibirangaa ki tha Mosis. ³ Nia nee, molu ka roosulida, ma molu ka ilia si doo ki sui na da thaea fuamolu. Sui ta, langi molu si ade lau sulia doo ki na da ilia, sulia ’e langi da si ade bo sulia si doo na da bae sulia. ⁴ Da alua lau tai bibirangaa ’oro ki ne ’afitai fuana imole ki da ka roosulia, sui ta, ’e langi da si nonimaabe bo ’ana ’adomilana imole ki ’uria roosulilana bibirangaa neri ki. ⁵ “Ma da ilia na doo ki sui fasi imole ki da ka rikida ma da manata ’ada thasa kera ngwane ’okae ki. Ma doo ’urineri ki na da ilia. Kera da kania ’i maadarada ma ’i ’abada na rebe doo baita ki na da kedaa Kekedalae Abu ki sulia. Ma da taia na kakamuna maku kera ki ka tikwa. ⁶ Ma da ka dooria ’asiana ’onolae ’ana si kula ’inito ’ana fafangaa ki, ma si kula ’inito ki ’uria ’onolae ’i laona beu ni foa ki. ⁷ Ma da dooria ’asiana faabaitalada ’i maana usie ki, ma da dooria imole ki da ka bae ’urii suli kera, ‘Ngwane toodoo nau, nau ku roosulia baelamu.’ ⁸ “Sui ta, ’e langi si ’okae fasi ta ngwane bana ka thaea si doo nee fuamolu, ‘Ngwane toodoo nau, nau ku roosulia baelamu,’ sulia nau banaa tee ngwane toodoo kamolu, ma kamolu banaa na barengwai thaasina ki ’i laona ofulae ’ana tee manata mamanalae. ⁹ Ma ’e langi molu si faabaitaa ta ngwane toodoo laona molaagali ’ana si baea ’urii, ‘Maka kameli,’ sulia molu ka faabaitaa bo tee Maka kamolu ne ’e too mai ’i thalo. ¹⁰ Ma ’e langi si ’okae fasi ta imole bana ka thaea si baea ’urii fuamolu, ‘Ngwane baita,’ sulia molu too bo ’ana tee ngwane baita, ma nia naa ne ni nau, na Kraes, na ngwane ne tha God ’e filia ’uria faamoorilana imole ki. ¹¹ Lelea sa ta imole ’e dooria ka baita ’i malutamolu, nia ka ilingia ta ngwane ni rao. ¹² Ma ta imole ne ’e faabaita nia ’i tala’ana, tha God kau faafaekwa nia. Ma ta imole ne ’e faafaekwa nia ’i tala’ana, tha God kau faabaita nia.” ¹³ - ¹⁴ Ma tha Jisas ka bae lau ’urii, “’E ta’a ’asiana fuamolu na ngwane toodoo ki ’ana bibirangaa ma kamolu na Farasi ki, kamolu ngwane susuke ki! Tha God kau kwae kamolu, sulia molu suusia na maethakaa ’ana ’Initooa nia tha God faasia imole ki. Kamolu laubo molu si dooria bo kotholae ’i laona ’Initooa nia tha God, ma molu ka suusia imole ki na da thasi ’uria kotholae. ¹⁵ “’E ta’a fuamolu ngwane toodoo ki ’ana bibirangaa ma kamolu na Farasi ki ma na ngwane susuke ki molu sukea imole ki, fasi da ka thae kamolu ’ana ngwane ’okae ki. Aia, tha God kau kwae kamolu, sulia molu rao suukwai ’asiana ’ana tathafilana si kula ki sui, laona asi ma laona tolo, ’uria daotoolana imole ki, fasi da ka lea sulia bibirangaa nia ki tha Mosis. Aia, ma si manga na ngwane neri ’e lea bo suli kamolu, molu ka fi thalungainia bo fuana ura lealae ’uria si kula ’ana maea. Ma na kwakwaelae nia kau baita ka tatha talu kamolu sulia na abulolana ’e ta’ae ka talu kamolu teefau. ¹⁶ “’E ta’ae fuamolu, sulia molu ilingia na ngwane maa rodo ki na da talaia imole ki. Nia nee, tha God kau kwae kamolu ka baita, sulia molu toodoo ’urii fuana imole ki, ‘Lelea sa ta imole ka fifili ’ana Beu Abu tha God, ’e ’okae bana lelea sa ’e langi nia si ilia si doo ne ’e alangai ’uria. Sui ta, lelea sa nia ka fifili ’ana gol bae ’i laona Beu Abu tha God, ’e abu ’asiana fuana ’uria ’oilana alangaia nia.’ ¹⁷ Na maamolu ’e rodo, ma molu ka oengwanea ’asiana. Tae ne ’e baita, na gol neri ma langi na Beu Abu tha God ne ’e adea gol neri ka abu? Na Beu Abu tha God ne baita ka talua gol neri! ¹⁸ Ma molu ka toolamainia laubo fuana imole ki ka ’urii, ‘Sa ni ti bana ka fifili ’ana fuli ere abu, ’e ’okae bana lelea sa nia si ilia boroi ’ana tae nee nia ’e alangainia. Ma lelea sa nia ka fifili ’ana na afuafulae ne ’e too fafona fuli ere abu, ’e abu ka tatha ’uria ’oilana alangaia nia.’ ¹⁹ Na maamolu ’e rodo. Na tae ne ’e baita, na afuafulae ma langi na fuli ere abu ne ’e fala na afuafulae ka abu? Na fuli ere abu ne ’inito ka talua na afuafulae. ²⁰ Sulia na fuli ere abu ne ’e ’inito ka talua na afuafulae, ma ni ti ne ’e fifili ’ana na fuli ere abu, ’urineri nia ’e alangai ’ana na fuli ere abu fonea na afuafulae ki ne ’e too fafona fuli ere abu neri. ²¹ Ma sa ni ti ne ka faasuukwaia alangaia nia ’ana Beu Abu tha God, ’urineri nia ’e alangai naa ’ana tha God ne ’e too laona Beu Abu neri. ²² Ma lelea sa ta ngwane ka fifili ’ana ’i thalo, ’urineri nia ’e alangai ’ana si kula na tha God ’e too ’ana, ma tha God ne ’e too laubo ’i thalo. ²³ “’E ta’a fuamolu ngwane toodoo ki ’ana bibirangaa ma kamolu na Farasi ki, kamolu ngwane susuke ki. Tha God kau kwae kamolu. Molu fala tangafula ’ana si doo ki fuana tha God ’ana si doo faekwa ki ne molu fasia laona raoa kamolu ki ’uria faamamasialana fanga kamolu ki, ma langi molu si manata ’a’abo bo ’uria roosulilana faatoolamaia baita ki ’ana bibirangaa. Na faatoolamaia baita ki ’ana bibirangaa ’e ’urii, ‘Na ngwane ka ilia si doo ki sui ne ’o’olo fuana imole ki. Nia ka kwaimanatai fuana imole ki ma ka thaea doo mamana ki.’ Molu ka ilia si doo nee ki, ma si doo faekwa ki laona bibirangaa ki laubo. ²⁴ Kamolu molu ilingia ’amolu na ngwane maarodo na ’e talaia imole ki. Molu manata ’a’abo ’amolu ’uria lealae sulia si doo faekwa ki ’i laona bibirangaa ki. Ma ka langi molu si manata ’a’abo bo sulia doo baita ki laona bibirangaa ki. Si manga molu ilia si doo ’urineri, si doo neri ’e lio ’ana ilingia molu lafua ’amolu ta fe langobulu faasia tae nee molu kuufia, sui ta, molu okomia bamolu kamel baita. ²⁵ “’E ta’ae ’asiana fuamolu ngwane toodoo ki ’ana bibirangaa ma kamolu na Farasi ki ne molu ilia si doo ki fasi na imole ki da ka nonithathala suli kamolu. Aia, tha God kau kwae kamolu, sulia ’e ’oga kamolu ’asiana ’uria ngwasilana nonina doo ni fangalae ki, sui ta, molu dedea ’ana fanga ne molu laua faasia imole ki sulia ’agudoolamolu. ²⁶ Kamolu na Farasi ki ’e ilingia na maamolu ’e rodo! Molu bulasia na manatalae ngwane kamolu ki ka folaa. Ma lelea sa na manatalae ngwane kamolu ki ka folaa, na abulolamolu ki boroi ka folaa laubo. Lelea sa ka ’urineri, na mangomolu ka ilingia na banikeni ki ne ’e faalu ’i laona ma thara laubo. ²⁷ “’E ta’ae fuamolu ngwane toodoo ki ’ana bibirangaa ma kamolu na Farasi ki, molu sukea imole ki da ka thae kamolu ’ana imole ’okae ki. Sui ta, tha God kau kwae kamolu, sulia molu ilingia kilu ki ne da rafua ma na rikilana ka ’okae ’i maa, sui ta, ’i laona ’e fungu ’ana ’oki ma na nonina ngwane mae ki, ma da ngwangwaala sui naa. ²⁸ Si doo neri ’e mamana ’ani kamolu, sulia tae ki ne molu ilia ’e lio ’okae ’asiana maana imole ki. Sui ta, na manatalae ngwane kamolu ki ’e ta’ae ’asiana, ma molu ka thaitamana ’asiana sukelana imole ki. ²⁹ - ³⁰ “’E ta’ae fuamolu ngwane toodoo ki ’ana bibirangaa, ma kamolu Farasi ki laubo, molu ilia si doo ki fasi imole ki da ka thae kamolu ’ana ngwane ’o’olo ki ’asiana. Sui ta, tha God kau kwae kamolu, sulia molu thaea lelea sa molu totoo ’ana si manga ’i nao, langi molu si fonea bo kokoo abu kamolu ki ’uria thaumaelilana profet ki. Ma si manga neri molu alua fau ’okae fafona kwainaia kera na profet ki ma na ngwane ’okae ki ’i nao fasi na liliolana ka kwanga. ³¹ Si manga molu thaea kera na kokoo kamolu ki, ’e faatana molu futa olitana kwalafaa kokoo ta’ae kamolu ki ne da thaumaelia na profet ki ’i nao. ³² Aia, ma lelea sa ’e ’urineri, molu faasuia na ’amolu si raoa ne kokoo kamolu ki da thafalia mai ’i nao! ³³ Na abulolamolu ’e ilingia loi ki. ’E ’afitai ’asiana fasi molu ka tafi faasia kwakwaelae ’i laona ere ’ana si kula ’ana maea. ³⁴ ’Uria si doo neri ki, nau ku thaea si doo nee fuamolu. Nau kwau fala tai profet ma tai ngwane liotoo ma tai ngwane toodoo siamolu. Ma tai ngwane ’ada molu kau thaumaelida ma molu kau fotoida sulia ’airarafolo. Ma tai ngwane ’ada molu kau dauda ma molu kau nangasida laona beu ni foa kamolu ki, ma molu kau tarida faasia maetoaa kamolu ki. ³⁵ Si doo neri ne ’e adea tha God kau kwae kamolu ’uria molu thaumaelia na imole ’okae sui, thafali mai ’ana maelana tha Ebol, na ngwane ’o’olo, lelea ka dao ’ana maelana tha Sekaraea, na ’alakwa tha Barakaea ne molu thaumaelia ’i ninimana fuli ere abu laona Beu Abu tha God. ³⁶ Nau ku thaea fuamolu, na keketoa ’uria maelana imole neri ki sui kau too faafi kamolu imole ki si manga neri.” ³⁷ Ma tha Jisas ’e lio kau ’uria na fera ’i Jerusalem, ma ka bae ’urii, “Imole ki ’i Jerusalem ’ae! Kamolu bae molu ’uia profet bae ki tha God ’e faleda mai fuamolu ’ana fau ki, ma molu ka thaumaelida naa. ’Ana si manga ’oro ku dooria fasi molu ka lea mai siaku fasi ku liosuli kamolu ilingia ta kukua ’e ofia na kalena ’i farana kukubana. Sui ta, ’e langi molu si dooria bo. ³⁸ Ma ’ana si manga neri, tha God kau lea faasi kamolu, ma kau ’akwasia maetoaa kamolu. ³⁹ Ma nau ku thaea fuamolu, ’e langi molu si riki nau lau, lelea ka dao ’ana si manga ne molu kau thaea, ‘God ’ae, ’oko ’oilaketana ngwane nee ’e lea mai ’ana suukwailana thatamu!’ ”

¹ Ma ’i burina ne tha Jisas ’e bae ’urineri ’e sui, nia ka lea naa faasia Beu Abu tha God. Ma ’ana si manga tha Jisas ’e lea kau, na bare ngwane fafurongo nia ki da ka lea mai siana, ma da ka bae ’urii, “’O rikia fasi ’amu Beu Abu ’okae nee ki.” ² Tha Jisas ka bae ’urii fuada, “Iuka, molu rikia na beu baita nee ki. ’E langi ta tee gwe fau ’i see ’ana Beu Abu tha God kau too lau ’i fulina. Kera sui bo da kau tagala ’i thaegano.” ³ ’I buri, tha Jisas ’e tae ’i gwauna tolo ’i Olif, ma ’ana si manga ’e ’ono ’i thaegano, na bare ngwane fafurongo nia ki da lea mai siana, ma da ka ’ono talifilida. Ma da soetalafana tha Jisas da ka ’urii, “Si manga tae ne na doo nee ki ’o thaea fuameli ki kau dao mai? Aia, ma tae nee kau dao mai fasi ka faatana si manga ’oe ’uria olilae mai ma si manga na molaagali kau sui ’ai?” ⁴ - ⁵ Tha Jisas ’e olisida ka ’urii, “Molu ka liosuli kamolu, sulia ngwane ’oro ki dau lea mai ’i nunufana thataku, ma dau suke kamolu, da ka bae ’urii, ‘Nau naa na Kraes, na ngwane bae tha God ’e filia.’ Ma si manga da ilia si doo neri ki, na imole ’oro ki dau manata mamana ’ana sukelae kera neri ki. Aia, molu ka liosuli kamolu, ade’ana ta ngwane ’ani kera ka suke kamolu, ma molu ka manata mamana ’ana sukea kera ki. ⁶ Ma tee si doo lau, molu kau rongoa lingena firua ki ’ana maetoaa karangi ki, ma na unuunua ki sulia firua ki ’ana tai maetoaa tau ki laubo. Ka ’urineri boroi ’ana, langi molu si manata ’a’abo lau sulida. Si doo ’urineri ki ka dao bo mai, sui ta, ’e langi si faatana lau suilana molaagali neri. ⁷ Na maetoaa ki dau firu foneda kwailiu, ma na ’initooa ki dau firu foneda kwailiu. Ma na uni fioloa ma anuanu ki kau liu ’ana si kula ki sui. ⁸ Ma si doo neri ki naa na thafalia nonifiilae, ilingia banaa na keni ne ’e thare ’e thafali nonifiilae ’ana ngwela. ⁹ “’Ana si manga neri laubo, na ngwane ’ana maetoaa ’e’ete kwailiu ki laona molaagali nee, ’e langi da si doori kamolu, sulia kamolu na imole nau ki. Ma tai imole ’ada da kau dau kamolu, ma da kau fale kamolu fuana maalimae kamolu ki ’uria kwaelamolu ma ’uria thaumaelilamolu. ¹⁰ Ma imole ’oro ki na da manata mamana ’ani nau, ’e langi da si daungado ’ana manata mamanalae kera. Ma imole ki da kau maalimaea ’ani kera kwailiu. Ma dau fala imole nia ki tha God fuana maalimae kera ki. ¹¹ Ma ’ana si manga neri, profet susuke ’oro ki dau dao mai, ma dau talaia, ma dau sukea imole ’oro ki, ma dau lea sulia toodoolae garo kera ki. ¹² Ma dau ilia doo garo ’oro ’asiana. Ma ’uria si doo nee, na liothaua kera imole ’oro ki kau maketho. ¹³ Ka ’urineri boroi ’ana, lelea sa ta imole ka suukwai ’ana lealae sulia tha God lelea ka dao ’ana suilana si manga neri, tha God kau faamooria. ¹⁴ Ma na Faarongolae ’Okae nee sulia ’Initooa nia tha God, dau faarongo ’ania laona molaagali fuana imole ki sui. ’I buri, na suilana molaagali ka fi dao mai. ¹⁵ “Ma molu kau rikia na Do Sua kau tatae mai faasia si kula ’e abu. Na doo ta’ae neri kau faasuaa na Beu Abu tha God, nia nee tha God ka ekwatana na ’ana. Aia, si doo nee profet Daniel ’e bae na mai sulia ’i nao.” (Si baea fuana ngwane ne ’e teemai ’e ’urii: ’Oko thaitamana ’okae ’ana maalutana si doo nee.) ¹⁶ “Si manga molu rikia si doo nee ki ’e dao mai, na imole ki na da too ’ana balifera ’i Jiudea, dau tafi ’uria gwauna tolo ki. ¹⁷ Ma ’ana si manga neri, lelea sa ta ngwane ka too ’i maa ’ana luma nia, nia ka tafi ’ali’ali, ma ’e langi si manata naa ’uria kotholae ’i luma nia ’uria ngalilana ta si doo ’ana. ¹⁸ Ma ta imole ne ka too ’i laona raoa, nia si oli na mai ’i luma ’uria ta si maku ’ana. ¹⁹ Na liodilalae baita ’asiana fuada ange keni ki ne da iana, ma da ka faasusu ’ana si manga neri, sulia ’e ’afitai ’asiana fuada ’uria tafi ’ali’alilae. ²⁰ Aia, molu ka foa ma molu ka gania tha God, fasi si doo neri si fuli ma molu ka tafi ’ana si manga ’ana gwagwaria, ma langi ’ana Sabat, fe dani ni momololae. ²¹ Sulia na nonifiilae ’ana fe dani neri ki, kau ta’ae ka talua na nonifiilae ne imole ki laona molaagali da thaitamana, ’e thafali ’ua mai ’ana si manga tha God ’e thaungana molaagali lelea ka dao ’ana si manga nee. Ma ’e langi ta si doo ’urineri kau fuli lau ’i buri. ²² Ma lelea sa tha God si kurusia si manga ’ana nonifiilae, ’e ’afitai ta imole ka moori. Ma ’e kurusia si manga neri ’uria ’okaelana imole ki ne ’e filida. ²³ “Iuka, lelea sa ta ngwane ka bae ’urii fuamolu, ‘Rikia fasi, nia naa nee na Kraes,’ ma langi ka bae ’urii, ‘Rikia fasi, nia naa loko,’ langi molu si manata mamana ’ani nia. ²⁴ Sulia na ngwane susuke ki dau dao mai, ma dau bae ’urii, ‘Nau naa na Kraes,’ ma na ngwane susuke ki dau bae ’urii, ‘Nau naa ta profet.’ Ma kera dau ilia si doo ni kwelelae baita ki fasi ka talai garo ’ana imole ki ne tha God ’e filida, sui ta, ’e ’afitai ’asiana fuada. ²⁵ Nia nee, boroi ’ana si doo nee ki si dao ’ua mai, nau ku thaea fuamolu ’i nao, fasi molu ka thaitamana. ²⁶ - ²⁷ “’Ana si manga, nau Ngwela nia Imole, kwau oli mai, imole ki sui dau riki nau. Ilingia laubo ne molu rikia na sinamaaru ’e binalu mai ’i kwalimangaa faasia ’i taelana thato lelea ka dao ’i suulana thato. Aia, Lelea sa tai ngwane ki da ka bae ’urii fuamolu, ‘Na Kraes ’e nii laona gano kwasi,’ langi molu si lea ’uria si kula neri. Ma langi lelea sa tai ngwane ki da ka bae ’urii fuamolu, ‘Kraes ’e anggwa bana ’i see,’ langi molu si manata mamana ’ana si faarongolae neri ki. ²⁸ “Na olilaku mai ’e langi ta imole si tala naa faasia, kau ’uria laubo na ’asungwaa si tala naa faasia ta doo mae. ²⁹ “’I burina si manga neri ’ana ngadalae ’e sui, ‘Tha God kau suusia thato, ma na sinali, ma ’e langi daru si tala. Ma tha God kau fala bubulu ki da ka ’asida faasia ’i mamangaa. Ma tha God kau fala doo ki ’i thalo, da ka lea garo faasia fulida.’ ³⁰ “Burina si doo neri ki, si mamalafoa ’ana olilaku mai kafi daofaatai mai ’i mamangaa. Ma ’ana si manga neri, na imole ki sui laona molaagali, dau angi sulia da riki nau ku oli mai fafona datha ki ’i mamangaa, ma kwau lea mai ’ana suukwaia nau ma na raralae baita nau. ³¹ Ma na enselo ki dau ufia bungu ka angi baita ’uria konilana imole nau ki sui ne ku filida. Ma ’ana si manga neri, kwau fala enselo nau ki, fasi da ka konia mai imole nau ki sui faasia maetoaa ki sui ’i molaagali.” ³² Aia, tha Jisas ’e bae ’ana si omelangwane ka ’urii, “Molu ka manata fasi sulia na ’ai ki na da ’alangia ’ana fig. Si manga molu rikia ’abana ’e ngongothaa, molu ka thaitamana si manga ’ana uuni ’ako’akolae ’e dao karangi naa. ³³ Ka ’urineri laubo, si manga molu rikia na nonifiilae ki sui ’e dao mai, molu kau thaitamana na olilaku mai ’e karangi naa. ³⁴ Na doo mamana ku thaea fuamolu, imole ki sui na da moori ’ana si manga neri, ’e langi da si mae ’i nao ’ana si doo neri ki sui kau dao mai. ³⁵ Do ki sui ’i thalo ma ’i ano kau sui. Sui ta, na baelaku ’e too ma ’e langi ka si sui. ³⁶ “’E langi ta imole si thaitamana si manga ne kwau oli mai ’ania. Na enselo ki boroi ’e langi da si thaitamana, ma nau Ngwela nia Imole boroi, kwasi thaitamana. Talifilia tha God na Maka bo ne ’e thaitamana. ³⁷ Na olilaku mai kau ilingia doo bae fuli ’ana si manga bae tha Noa. ³⁸ ’Ana fe dani bae ki ’i nao, ’ana igwa baita bae, na imole ki da fanga ma da ka kuu ’ada, ma na ngwane ki ma keni ki da ka ade kera ma da ka fala keni ’ada kwailiu, lelea ka dao bo ’ana fe dani bae tha Noa ’e tae ’i laona baru baita nia bae. ³⁹ Sui ta, da lalafusia ’ua tae ne kau dao mai, lelea ka dao ’ana si manga na igwa baita bae ’e dao mai, ma ka lauda naa. Ma nia kau fuli laubo ’urineri si manga kwau dao mai ’ania. ⁴⁰ ’Ana si manga neri, roo ngwane ki daru rao laona na raoa. Ma nau kwau ngala ta tee ngwane fone nau, ma ta tee ngwane ku ’akwasia. ⁴¹ Ma roo keni ki laubo daru raofanga ofu, ma ta tee ai kwau ngala, ma ruana ai ku ’akwasia. ⁴² Molu ka lilio ’okae, sulia molu lalafusia fe dani tae nee nau, na Aofia kamolu, kwau dao mai ’ania. ⁴³ Molu ka manatatoona si doo nee, lelea sa na ngwane ’ana luma ka thaitamana bana si manga na ngwane bebeli kau dao mai, nia ka lilio ’okae ma ka langi si alamatana ngwane bebeli neri ka ruu mai laona luma nia. ⁴⁴ Nia nee, molu ka kwaimaakwali laubo sulia nau, Ngwela nia Imole, kwau dao mai ’ana si manga ne langi molu si thaitamana.” ⁴⁵ Ma tha Jisas ’e bae lau fuana bare ngwane fafurongo nia ki ka ’urii, “Kamolu ilingia ngwane rao ne ’e liotoo ma ka rao ’o’olo. Ma na arai baita kau alua nia ka liosulia ngwane rao ki, ma ka fala fanga fuada ’ana si manga ’uria fala fangalae. ⁴⁶ Ma ka ’oilakea fuana ngwane rao neri ne ngwane baita nia ’e daotoona ma ka ilia si doo neri ki, ’ana si manga ne ’e dao mai ’i luma nia! ⁴⁷ Nau ku thaea doo mamana fuamolu, na ngwane baita kau alua nia ka liosulia doo nia ki sui. ⁴⁸ “Sui ta, lelea sa nia na ngwane rao ta’ae, nia ka manata ’urii, ‘Na ngwane baita nau, daolana mai ’e tau ’ua.’ ⁴⁹ Ma nia ka thafalia kwaelana ngwane rao ki, ma ka too ni fangaa ’ana ma ka kuu lilinga ’ana fonea ngwane kuu lilinga ki. ⁵⁰ Sui na ngwane baita kau dao mai ’ana fe dani ne langi si kwaimaakwali ’ania, ma ’ana si manga ne ’e lalafusia bana. ⁵¹ Na ngwane baita kau fala kwakwaelae ta’a fuana, ma ka alua nia fonea ngwane susuke ki na da suke ’ana roosulilana baelana tha God. Ma si manga ’e too ’ana si kula neri, nia kau angi ’ana girigirilifolae, sulia ’e too naa ’i laona nonifiilae ne baita ’asiana.”

¹ Ma tha Jisas ka bae lau ’urii, “’Ana si manga ku oli lau mai, na ’Initooa nia tha God kau ilingia na akwale thaari ne da ngala kwethu kera ki, ma da ka kwaimaakwali maasia na arai faalu ne kau lea mai ka ngalida ’uria fafangaa ’ana luma’a. ² Ma ta lima thaari ’ada da oeaia, ma ta lima thaari ai da ka manata. ³ Na thaari oeaia neri ki da ngala kwethu kera ki, sui ta, ’e langi da si ngala bo foneda ta si gwai ne tala’ana faatharulana kwethu kera ki. ⁴ Ma na thaari ai da manata da ngala na bii gwai baita ’uria faatharulana kwethu kera ki ma na kwethu kera ki. ⁵ Ma na arai faalu neri ’e langi si dao ’ali’ali, ma na thaari neri ki na maada ka momoosula teefau, ma da ka moosu na ’ada. ⁶ “’I ’initoona rodo, na imole ki da ’ai da ka ’urii, ‘Na arai faalu ’e dao na mai! Molu lea, ma molu ka daotoona.’ ⁷ Na akwale thaari neri da tatae, ma da ka faatharua naa kwethu kera ki. ⁸ Ma na thaari oeaia neri ki da ka bae ’urii fuana thaari manata neri ki, ‘Molu fala ’ameli ta si gwai ’uria tharulae, sulia si gwai kameli ki ’uria tharulae ’e karangi sui naa.’ ⁹ “Sui da olisida da ka ’urii, ‘’E langi, sulia ’e langi si tala’akolu teefau. Molu lea ’amolu ’ana ta si kula, fasi molu ka folia ta si gwai ’uria tharulae ’amolu.’ ¹⁰ Ma si manga da lea ’uria folilae, na arai faalu neri ka dao na mai. Ma na thaari neri ki na da kwaimaakwali, da ka lea na ’ada fonea ’uria na fangaa neri ’ana luma’a. Ma da ka fonoa naa na ’olofolo. ¹¹ “Ma ’i buri na thaari bae ki, da ka dao na mai, da ka ’urii, ‘Arai ’ae! ’O ’ifingia kau ’olofolo fuameli!’ ¹² Ma na arai faalu neri ’e olisida ka ’urii, ‘Do mamana ku thaea fuamolu, nau ku lalafusi kamolu.’ ” ¹³ Ma tha Jisas ’e faasuia si omelangwane neri ka ’urii, “Nia nee, molu ka lilio ’okae, sulia molu lalafusia fe dani ma langi si manga kwau oli lau mai ’ania.” ¹⁴ Tha Jisas ’e thaea lau si omelangwane nee fuana bare ngwane fafurongo nia ki ka ’urii, “’Ana si manga kwau oli lau mai, na ’Initooa nia tha God kau ilingia tee ngwane bae ’e lea ’ana ta si kula tau, ma ka faarongoa ngwane rao nia ki fasi da ka liosulia aludooa nia ki. ¹⁵ Ma nia ka fala lima tooni malefo fuana tee ngwane. Ma fuana ta ngwane ai, nia ka fala roo tooni malefo. Ma fuana ta ngwane lau, nia ka fala tee tooni malefo. Nia ’e fala ka tala’ana naa thaitamedooa kera ki. Sui ka lea naa ’ana leaa nia. ¹⁶ Ma na ngwane ne ngala lima tooni malefo, ’e rao ’ana, ma ka todaa lau ta lima tooni malefo. ¹⁷ Ma na ngwane bae ’e ngala roo tooni malefo, ka rao laubo ’ana, ma ka todaa ta roo tooni malefo lau. ¹⁸ Sui ta, na ngwane ai bae ’e ngala tee tooni malefo, ’e lea ka ’elia tee kilu laona thaegano, ma ka thaufangainia malefo bae na arai baita nia ’e fala fuana. ¹⁹ “Ma burina si manga ’e tau, na arai baita bae ka oli na mai, ma nia ’e dooria ka thaitamana malefo bae ki ’e too siada. ²⁰ Ma na ngwane bae ’e ngala lima tooni malefo, ka ngala lau mai ta lima tooni malefo, ma ka bae ’urii, ‘Arai baita ’ae, ’o fala lima tooni malefo fuaku bae. ’O rikia fasi, nau ku todaa lau ta lima tooni malefo fonea.’ ²¹ “Ma na arai baita nia ’e olisia ka ’urii, ‘’Oe ngwane ni rao ’okae nau. Nau ku manata ngado ’ani ’oe! ’Oe ’o rao ’okae ’ana doo faekwa ki, nia nee ku alua ’oe, ’oko baita faafia doo baita ki. ’O lea mai, ma ’oko nonithathala ’amu fone nau.’ ²² “Ma na ngwane ne ngala roo tooni malefo ’e dao laubo mai. Ma ka bae ’urii, ‘Arai baita ’ae, ’o fala bo roo tooni malefo fuaku bae. ’O rikia fasi, nau ku todaa lau ta roo tooni malefo fonea.’ ²³ “Ma na arai baita nia ’e olisia ka ’urii, ‘’Oe ngwane ni rao ’okae nau, nau ku manata ngado ’ani ’oe! ’O rao ’okae ’ana doo faekwa ki. Nia nee ku alua ’oe, ’oko baita faafia doo baita ki. ’O lea mai, ma ’oko nonithathala ’amu fone nau.’ ²⁴ “Sui na ngwane bae ngala tee tooni malefo, ka dao na mai. Ma ’e fofo bana ’ana doo ki, ma ka bae ’urii, ‘Arai baita ’ae, nau ku thaitamana ’oe ngwane na baelamu ’e susuala. ’O koni doo bamu ’ana si kula ne langi ’o si fasia, ma ’oko ngala bamu si doo kera ngwane ’e’ete ki. ²⁵ Nia nee ku mau, ma lea ku thaufangainia malefo ’oe bae laona thaegano. Rikia fasi, malefo ’oe bae bana nee.’ ²⁶ “Ma na arai baita nia ’e olisia ka ’urii, ‘’Oe ngwane rao ta’ae, ma ’oko noni’e’ela ’asiana. ’O thaitamana bamu ne ku koni doo ’ana si kula ne langi kwasi fasia, ma ku ngala baku si doo ngwane ’e’ete ki. ²⁷ Lelea sa ’o manata ’urineri, ’urifita nee ’o si alua ’amu malefo nau laona si kula ni alumalefolae fasi ka ’oro, ma si manga ku oli mai ’ania, ku ngala malefo neri ma si malefo sarenga ki fonea.’ ²⁸ “Sui na arai baita neri ka bae ’urii lau fuana ngwane ni rao nia ki, ‘Molu ngala malefo neri faasia, ma molu ka fala fuana ngwane ne ’e too ’ana tee akwale tooni malefo. ²⁹ Sulia imole ki sui ne da too ’ana si doo ’oro ki, nau kwau fala lau tai si doo fuada, fasi da ka too ’ana doo ’oro ki. Ma ni ti boroi ’ana ne langi si too ’ana ta si doo, ma nia ka too bana ’ana ta ange si doo, nau kwau lafua faasia. ³⁰ Ma na ngwane ni rao nee, molu ka ’ui’ania ’i maa laona mae rodo, si kula na imole ki da angi ma da ka didilifo, sulia da ngada ’asiana.’ ” ³¹ Tha Jisas ’e bae lau ’urii fuana bare ngwane fafurongo nia ki, “Si manga nau, Ngwela nia Imole, kwau oli lau mai ’ana ’initooa fonea enselo ki, nau kwau ’ono ’ana si kula ni ’ono nia ngwane ’inito. ³² Ma na imole ki sui faasia maetoaa ki sui da kau koni mai ’i nao ’aku. Ma kwau tolingia imole ki sui, ilingia ta ngwane bae ’e liosulia na sipsip ki ’e tolingia sipsip ki faasia nanigoti ki. ³³ Ma nau kwau alua imole ’o’olo ki ’i bali aolo ’aku, ma na imole ta’ae ki ’i bali mooli ’aku. ³⁴ “Sui ku bae ’urii fuana imole ki ne da too ’i bali aolo ’aku, ‘Kamolu imole ki na Maka nau ’e nonithathala suli kamolu. Molu kotho mai ’i laona ’Initooa ne ’e thalungainia fuamolu ’ito ’ua mai ’ana thafalilana molaagali. ³⁵ Sulia si manga ku fiolo, molu ka fala fanga fuaku. Ma si manga ku maelikuu, molu ka fala si kafo fuaku. Ma boroi ’ana nau na ngwane dao bana faasia ta fera maadiu, molu ka soe nau ’uria laona luma kamolu ki. ³⁶ Ma si manga ’e langi ’aku ta si maku, molu ka fala maku fuaku. Ma si manga ku matai, molu ka liosuli nau. Ma si manga ku too ’i laona dele, molu ka maatooku.’ ³⁷ “Sui na imole ’o’olo ki da olisia da ka ’urii, ‘Aofia ’ae, si manga tae nee meli rikia ’o fiolo, ma meli ka thare ’oe? Si manga tae ne ’o maelikuu, ma meli ka fala si kafo fuamu? ³⁸ Ma si manga tae ne ’oe ngwane dao bana faasia ta fera maadiu, ma meli ka soe ’oe ’i luma, ma langi si manga tae ne ’e langi ’amu ta si maku, ma meli ka fala maku fuamu? ³⁹ Ma si manga tae ne meli rikia ’o matai, ma langi ’o too ’i laona dele, ma meli ka maatoomu?’ ⁴⁰ “Ma ku olisida ku ’urii, ‘Do mamana ku thaea fuamolu, si manga molu ilia ta si doo ’urineri fuana ta imole manata mamana ne siofaa ’asiana, molu ilia naa fuaku.’ ⁴¹ “Sui kwau bae ’urii fuada na imole ki na da too ’i bali mooli ’aku, ‘Molu lea tau na kau faasi nau. Tha God kau kwae kamolu. Molu ka lea naa ’i laona ere ne thatharu si mae, na tha God ’e thalungainia fuana tha Saetan ma na enselo ta’ae nia ki. ⁴² Sulia si manga ku fiolo, molu si fala bo ta si fanga fuaku. Ma si manga ku maelikuu, molu si fala bo ta si kafo fuaku. ⁴³ Ma si manga ku dao mai, molu si soe nau bo ’i luma kamolu ki. Ma si manga ’e langi ’aku ta si maku, molu si fala bo ta si maku fuaku. Ma si manga ku matai ma ku too ’i laona dele, molu si lio bo suli nau.’ ⁴⁴ “Ma da olisia da ka ’urii, ‘Aofia ’ae, si manga tae ne meli riki ’oe, ’o fiolo, ma langi ’o maelikuu, ma langi ’oe na ngwane dao, ma langi ka langi ’amu ta si maku, ma langi ’oko matai ma langi ’oko too ’i laona dele, ma langi meli si ’adomi ’oe bo?’ ⁴⁵ “Ma nau ku olisida ku ’urii, ‘Do mamana ku thaea fuamolu, si manga molu ’adomia ta imole manata mamana ne siofaa ’asiana, molu ilia naa fuaku.’ ⁴⁶ “Sui da ka lea naa ’uria kwakwaelae ne totoo firi, ma na imole ’o’olo ki da ka lea naa ’uria mooria firi.”

¹ Si manga tha Jisas ’e toolamainia doo neri ki ’e sui, nia ka bae ’urii fuana bare ngwane fafurongo nia ki, ² “Kamolu thaitamana sui naa, na Fangaa ’ana Tathalae kau fuli ’i fafone. Ma ’ana si manga neri, dau fale nau, Ngwela nia Imole, fuana maalimae nau ki, fasi da ka fotoi nau sulia ’airarafolo.” ³ Ma ’ana tee si manga neri laubo, na ngwane ni foa baita ki, ma na ngwane naonao kera Jiu ki, da ofu laona beu baita nia na foa ni gwau ne thatana tha Kaeafas. ⁴ Ma da ngata ofu, fasi da ka daotoona ta si manga fasi da ka dau anggwa ’ana tha Jisas, ma da ka thaumaelia. ⁵ Ma da bae kwailiu ’i malutada da ka ’urii, “’E langi kolu si daua ’ana fe dani baita nee, ade’ana imole ki da ka firu fuakolu.” ⁶ Ma tha Jisas fonea bare ngwane fafurongo nia ki, da lea kau ’uria ’i Betani, da ka too ’i luma kera tha Saemon, na ngwane bae na uru ’e thathaungia ’i nao. ⁷ Si manga tha Jisas ’e fanga ’ana, tee keni ’e lea mai siana fonea tee bii ngwaingwai na rikilana ’e ’okae ’asiana, ma ’e fungu ’ana ngwaingwai ne moko ’okae ’asiana, ma na liulana ka baita laubo. Nia ’e lea mai, ma ka kisitana ’i gwauna tha Jisas. ⁸ Ma ’ana si manga na bare ngwane fafurongo nia ki da rikia, da ka rakethasu, ma da ka thaea ’ada fuada ’i talada da ka ’urii, “’Urifita ne na keni nee ka nagaa ngwaingwai ’okae nee? ⁹ Lelea sa kolu ka usi ’ana ngwaingwai nee, malefo baita mamana bo kolu kau ngala ’uria. Ma kolu ka ngala malefo neri ’uria ’adomilana imole siofaa ki!” ¹⁰ Tha Jisas ’e thaitamana bana tae nee da bae sulia, nia ka bae ’urii fuada, “’Urifita nee molu ka bae ’urineri, ma molu ka faa’idaa keni nee? Do ’okae ’asiana ne ’e ilia fuaku. ¹¹ Na imole siofaa ki da too bada fone kamolu sulia dani. Aia, si manga kukuru bana nee nau kwau too ’ana fone kamolu. ¹² Ma si manga keni nee ’e kisitana ngwaingwai nee ’i noniku, nia ’e thalungai nau maasia alulaku laona kilu ’ana fe dani ku mae ai. ¹³ Ma nau ku thaea fuamolu, ’ana si kula ki sui laona molaagali ne da kau faatalo ’ana na Faarongolae ’Okae, si doo ne keni nee ’e ilia fuaku, da kau rongoa laubo ’uria manatatoolana.” ¹⁴ Burina si doo neri ki sui, tee ngwane ’ana akwala ma roo ngwane fafurongo bae ki tha Jisas, na thatana tha Jiudas Iskariot ’e lea siana ngwane ni foa baita ki. ¹⁵ Ma ’e soetalafada ka ’urii, “Lelea sa nau ku fala tha Jisas fuamolu, tae nee molu kau fala fuaku?” Ma da etamainia olu akwale fe seleni ki, ma da ka fala fuana. ¹⁶ Thafali ’ana si manga neri, tha Jiudas ’e lilio naa ’uria ta si manga ne tala’ana fasi nia ka fala tha Jisas fuada. ¹⁷ Ma ’ana etana fe dani ’ana fangaa ne da ’alangia ’ana, “Berete ne langi ta si isi ’i laona,” na bare ngwane fafurongo ki da lea mai siana tha Jisas, ma da soetalafana da ka ’urii, “’I fai nee ’o dooria meli ka thalungainia Fangaa ’ana Tathalae fuamu?” ¹⁸ Ma tha Jisas ka bae ’urii fuada, “Molu lea kau ’i Jerusalem. ’Ana si manga molu daotoona tee ngwane ne ku filia, molu ka bae ’urii fuana, ‘Ngwane toodoo kameli, ’e thaea si manga nia ’e dao karangi na. Nia fonea bare ngwane fafurongo nia ki dau ’ania Fangaa ’ana Tathalae ’i beu ’oe.’ ” ¹⁹ ’Ana si manga neri, na bare ngwane fafurongo ki da lea, ma da ka bae fonea ngwane neri ilingia bae tha Jisas ’e thaea mai fuada, ma da thalungainia naa na fangaa neri. ²⁰ Ma ’i thaulafi, tha Jisas ’e ’ono ’i seeri ma ka fanga naa fonea akwala ma roo ngwane fafurongo nia ki. ²¹ Ma si manga da fanga ’e sui, tha Jisas ka bae ’urii fuada, “Do mamana ku thaea fuamolu, tee ngwane ’ani kamolu kau fala nau fuana maalimae nau ki.” ²² Si manga bare ngwane fafurongo ki da rongoa si doo nee, da ka liodila ’asiana. Ma tee tee ngwane ’ada da ka thafalia soetoolana tha Jisas ka ’urii, “Aofia ’ae, ’urii ma ’o bae bamu suli nau tomone neri?” Ma kera teefau bo da ka bae ’urineri. ²³ Sui tha Jisas ka bae ’urii, “Tee ngwane ’amolu, ne kau alua si berete nia ’i laona titiu fone nau, nia nee kau fale nau fuana maalimae nau ki. ²⁴ Nau, na Ngwela nia Imole, kwau mae ilingia na Kekedalae Abu bae ’e thaea sui na mai ’i nao. Ma kwaimanatai ’asiana fuana ngwane ne kau fala nau fuana maalimae nau ki. ’E ’okae fuana ngwane neri lelea sa nia si futa ’uabo.” ²⁵ ’Ana si manga neri, tha Jiudas, na ngwane bae kau fala tha Jisas fuana maalimae nia ki, ka bae ’urii, “Ngwane toodoo ’ae. ’Urii ma ’o bae bamu suli nau tomone neri?” Ma tha Jisas ka bae ’urii fuana, “’Oe ’ana ’i tala’amu ne ’o thaea neri.” ²⁶ Ma si manga da fanga ’ai, tha Jisas ’e ngala fe berete, ma ka faabaitaa tha God, sui ka niia, ma ka fala fuana bare ngwane fafurongo nia ki, ka bae ’urii, “Molu ngala, ma molu ka ’ania, nia nee na noniku.” ²⁷ Sui nia ka ngala na titiu ni kuulae, ma ’e faabaitaa tha God, sui ’e fala fuada, ka bae ’urii, “Kamolu sui bo, molu ka kuufia. ²⁸ Nia nee na ’abuku ne tha God ’e faasuukwaia ’ana na alaofua faalu, sulia na ’abuku kau igwa fuana imole ’oro ki, fasi tha God ka manatalukea ta’alae ki. ²⁹ Do mamana ku thaea fuamolu, nau kwasi kuufia lau waen nee lelea ka dao ’ana fe dani kwau kuufia waen faalu fone kamolu ’i laona ’Initooa nia Maka nau.” ³⁰ Sui da ka nguulia tee fe nguu, ma da ka lea naa ’uria fe tolo ne da ’alangia ’ana ’i Olif. ³¹ Ma tha Jisas ka bae ’urii fuada, “’Ana fe rodo ’i tari’ina, kamolu teefau molu kau tafi faasi nau. Sulia na Kekedalae Abu ’e thaea ka ’urii, ‘Tha God kau thaumaelia ngwane nee ’e liosulia sipsip ki, ma na sipsip ki teefau da kau tagala.’ ³² Ka ’urineri boroi ’ana, ’i buri nau kwau moorioli lau, ma kwau eta ’i nao ’ani kamolu ’uria ’i Galili.” ³³ Ma tha Pita ’e olisia ka ’urii, “’E ’afitai ku lea faasi ’oe, boroi ’ana ngwane nee ki da ka tafi faasi ’oe!” ³⁴ Ma tha Jisas ka bae ’urii fuana tha Pita, “Nau ku thaea fuamu, ’i nao ’ana na kukua kau ’ai ’i laona fe rodo ne ’i tari’ina, ’oe ’okou thaea ’ana olu si manga ne ’o lalafusi nau.” ³⁵ Ma tha Pita ’e olisia ka ’urii, “Sui boroi ’ana lelea sa ku mae fone ’oe, ’e ’afitai bo ku thaea thasa ku lalafusi ’oe!” Ma na bare ngwane fafurongo nia ki sui bo, da thaea laubo tee si baea neri. ³⁶ Sui tha Jisas ka lea fonea na bare ngwane fafurongo nia ki ’ana tee si kula da thaea ’ana ’i Getsemani, ma nia ka bae ’urii fuada, “Molu ka too ’amolu ’i see ’ana si manga nau ku lea kau ’i see loko fasi ku foa.” ³⁷ Ma nia ka talaia tha Pita, ma na roo ngwela tha Sebedi ki fonea. Ma nia ka thafalia naa kwaimanatailae baita ’asiana ma na liodilalae. ³⁸ Ma nia ka bae ’urii fuada, “Na lioku ’e dila ka baita ’asiana, ma ’e tala’ana naa thaumaelilaku. Molu ka too ’i see, molu ka tharai, ma molu ka lilio fone nau.” ³⁹ Sui nia ka ’idu faekwa lau kau faasi kera, ma ’e boururu lelea na maadarana kau thasia bo ’i thaegano, ma ’e foa ka ’urii, “Maka ’ae, lelea sa ’e ngwaluda bana, ’oko lafua ’amu na nonifiilae nee faasi nau. Sui ta, langi lau na kwaidooria nau, sulia na kwaidooria ’oe ’ana.” ⁴⁰ Sui tha Jisas ’e oli siana na olu ngwane fafurongo nia ki, ma ’e rikia da moosu naa, ma nia ka bae ’urii fuana tha Pita, “Ngwalee Pita ’ae, ’urifita nee molu si tharai mone ’amolu fone nau sulia ta tee si manga? ⁴¹ Molu ka tharai, molu ka lilio ’ana foalae ade ’ana na ilitoolae ka talu kamolu. Sulia molu dooria ililana doo ’okae ki, sui ta, na nonimolu ’e maketho ’asiana.” ⁴² Tha Jisas ’e lea lau, ma ka foa ’ana ruana si manga ka ’urii, “Maka ’ae, lelea sa langi si tala’ana fasi ’oko suusia na nonifiilae nee faasi nau, ’okae bana, nau ku roo naa ’aku sulia na kwaidooria ’oe.” ⁴³ Ma si manga ’e oli mai siada na bare ngwane fafurongo nia ki, nia ka rikia da moosu lau, sulia na maada ’e momoosula ’asiana. ⁴⁴ Ma tha Jisas ka lea lau faasida, ma ka foa lau ’ana oluna si manga, ka thaea laubo si baea bae ki. ⁴⁵ Sui nia ka lea lau siada na olu ngwane fafurongo nia ki, ma ka bae ’urii fuada, “Molu moosu ’ua nee? Ma molu ka momolo ’ua nee? Rikia fasi, kera dau fala nau naa, Ngwela nia Imole, ’i laona ’abana na ngwane ta’ae ki. Na si manga bae ’e dao na mai! ⁴⁶ Molu tatae, kolu ka lea naa. Molu rikia na ngwane bae kau fala nau fuana na maalimae nau ki, ’e dao na mai.” ⁴⁷ Ma si manga tha Jisas ’e bae ’ua bana, tha Jiudas, tee ngwane ’ana akwala ma roo ngwane fafurongo nia bae ki, ka dao na mai. Tee leaa baita na da lea mai fonea Jiudas faasia ngwane ni foa baita ki, ma na ngwane naonao ki. Ma da ngala mai ’ila ni firu ki, ma na subi ki. ⁴⁸ ’Urineri, tha Jiudas ’e fala sui naa si mamalafoa fuada ka ’urii, “Na ngwane ne ku nonoia, nia neri ngwane ne molu dooria.” ⁴⁹ Ma ’ali’ali nia ’e lea ’o’olo naa siana tha Jisas ka bae ’urii, “Ngwane toodoo ’ae, enoenoa ka too fone ’oe.” Sui nia ka nonoia naa. ⁵⁰ Ma tha Jisas ka bae ’urii fuana, “Ngwalee ’ae, ili ’ali’ali naa ’ana si doo ne o lea mai ’uria ililana.” Sui da ’idu karangia, ma da daua naa tha Jisas, ma da ka dau ngingiria naa faafia. ⁵¹ Ma tee ngwane ’ana bare ngwane fafurongo nia ki tha Jisas ’e lafua na ’ila ni firu nia, ma ka kwaemuusia naa bali alinga aolo nia na ngwane ni rao nia na foa ni gwau. ⁵² Ma tha Jisas ka bae ’urii fuana, “’O alua ’amu ’ila ni firu ’oe ’i fulina, sulia ni ti kera ne da firu ’ana ’ila ni firu, da kau mae laubo ’ana ’ila ni firu. ⁵³ Nau ku dooria ’oko thaitamana, lelea sa nau ku gania Maka nau, nia kau fala bo mai ’ana enselo ’oro ki talua akwala ma roo omea ki! ⁵⁴ Ma lelea sa ku thaea enselo ki da ka ’adomi nau ’urineri, langi ku si faamamanea bo si doo ki na Kekedalae Abu ’e thaea sulia na ngadalae nee na Kraes kau ngada ’ania.” ⁵⁵ Sui tha Jisas ka bae ’urii fuana imole ki, “’Urii ma, kamolu manata ’amolu thasa nau ta ngwane bebeli nee? Nia nee molu ka dao mai fonea ’ila ki, ma na subi ki ’uria daulaku? ’E tau na mai, na ku toodoo baku fuamolu ’i laona Beu Abu tha God, boroi molu si dau nau bo. ⁵⁶ Si doo nee ki sui ka fuli ’urineri fasi ka faamamanea na kekedalae kera na profet ki ’i laona Kekedalae Abu ki.” Sui na bare ngwane fafurongo nia ki sui bo da ka failuka ’ani nia, ma da ka tafi naa faasia. ⁵⁷ Ma na ngwane ki ne da daua tha Jisas, da talainia naa ’uria ’i laona beu tha Kaeafas, na foa ni gwau. Ma na ngwane toodoo ki ’ana bibirangaa, ma na ngwane naonao ki laubo, da koni ’i seeri. ⁵⁸ Ma tha Pita ’e ’isi tau na kau ’i buri, ma ka dao laubo ’i laona labata ’ana beu nia na foa ni gwau, ma ’e ruu kau laona labata, ma ka too siana ngwane folo ki, fasi ka rikia si tae nee dau ilia ’ana tha Jisas. ⁵⁹ Ma na ngwane ni foa baita ki, ma na ngwane ni ngataofu ki sui, da thasi ’uria daotoolana ta si baea susuke sulia tha Jisas, ne tala’ana da ka thaumaelia ’uria. ⁶⁰ Boroi ’ana ngwane susuke ’oro ki da dao mai, ’e langi da si daotoona bo ta si doo. ’I buri, roo ngwane susuke ki daru tatae mai, daru ka bae ’urii, ⁶¹ “Na ngwane nee ’e bae ’urii, ‘Nau ku tala’ana kwau onggosia Beu Abu tha God, ma kwau thaungai faalu lau ai laona olu fe dani bo.’ ” ⁶² Sui na foa ni gwau ’e tatae, ka bae ’urii fuana tha Jisas, “’Urii ma, ’o si olisia bo ta si doo, ’ana si doo ta’ae nee ki daru thaea suli ’oe?” ⁶³ Sui ta, tha Jisas ’e bona bana. Ma na foa ni gwau ka bae lau ’urii, “Nau ku soetalafamu fasi ’oko alangai ’ana thatana tha God momoori, ma ’oko thaea fuameli thasa ’oe naa na Kraes, Ngwela nia tha God, ma laa ’e langi?” ⁶⁴ Tha Jisas ka bae ’urii fuana, “Nia naa neri ’o thaea neri. Do mamana ku thaea fuamolu, ’e ’ito ’i tari’ina ka oli ’alaa, molu kau riki nau, Ngwela nia Imole, ku ’ono ’i bali aolo ’ana tha God ne ’e suukwai ka tatha, ma ku lea mai ’i fafona datha ki ’i lofothalo.” ⁶⁵ Sui na foa ni gwau neri, ka salia naa maku tikwa nia fasi ka faatana ne ’e rakethasu, ma ka bae ’urii, “Kolu si dooria lau ta ngwane ni faamamanalae! Kolu rongoa sui naa ne ’e faabobolangai nia ’ana fonea tha God. ⁶⁶ Molu manata ’urifita?” Ma da olisia da ka ’urii, “’E tala’ana fasi nia ka mae naa.” ⁶⁷ Sui da ngisu ’usia maana, ma da ka kwaea. Ma tai ngwane ki da ka fidalia, ma da ka bae ’urii, ⁶⁸ “Kraes ’ae, lelea sa ’oe ta profet, ’oko thaea mai, ni ti ne fidali ’oe neri?” ⁶⁹ Ma tha Pita ’e too bana ’i laona labata, ma tee keni thaarii ni rao ’e lea mai siana ka bae ’urii, “’Oe ’o too laubo fonea tha Jisas, na ngwane nee ’i Galili.” ⁷⁰ Sui tha Pita ’e tofe ’i naofada ka ’urii, “Nau kwa si thaitamana si doo ne ’o thaea.” ⁷¹ Sui, tha Pita ’e lea ka ’ono karangia na maethakaa neri, ma tee keni thaarii ni rao lau ’e rikia, ma ka bae ’urii fuana ngwane ki na da ’ono ’i seeri, “Na ngwane nee ’e totoo laubo fonea tha Jisas, nia na ngwane faasia ’i Nasaret.” ⁷² Ma tha Pita ’e tofe lau, ma ’e bae’afitai ka ’urii, “’E dodoloa ’afitai bo ku thaitamana ngwane nena.” ⁷³ Ma langi si tau bo ’i buri, na ngwane ki na da takwe ’i seeri, da lea mai siana tha Pita, da ka bae ’urii fuana, “’Oe ta ngwane mamana naa ’ani kera laubo nee, sulia lingena baelamu ne faatai ’oe.” ⁷⁴ Si manga neri, nia ’e bae’afitai lau ka ’urii, “Lelea sa nau ku suke, tha God ka kwae nau ’ana. ’E dodoloa ’afitai bo ku thaitamana ngwane nena.” Ma si manga neri bo, na kukua ka ’ai naa. ⁷⁵ Ma tha Pita ’e manatatoona si baea bae tha Jisas ’e thaea ka ’urii, “’I nao ’ana na kukua kau ’ai ’afe rodo nee ’i tari’ina, ’okou thaea ’ana olu si manga thasa ’o lalafusi nau.” Si manga tha Pita ’e manatatoona si doo neri, nia ka kotho na kau ’i maa, ma ’e angi ka igiigila naa sulia ’e liodila ’asiana.

¹ ’I laasikadangi maakafukafua ’ua, na ngwane ni foa baita ki ma na ngwane naonao ki, da ngata ofu ’uria thaumaelilana tha Jisas. ² Sui da ka kania, ma da ka talaia naa siana tha Paelat, na ngwane ’inito faasia ’i Rom. ³ Aia, tha Jiudas, na ngwane bae fala tha Jisas fuana maalimae nia ki, si manga ’e thaitamana da ketoa naa tha Jisas fasi ka mae, nia ’e manata oli, ma ka olifana olu akwale seleni bae ki fuada na ngwane ni foa baita ki ma na ngwane naonao ki, ma ka bae ’urii, ⁴ “Nau ku garo naa, sulia ku fala na ngwane ’o’olo ’uria thaumaelilana.” Sui da olisia da ka ’urii, “Langi lau ’a’abolae kameli neri. Sulia bali neri na bali ’oe ’ana neri.” ⁵ Ma tha Jiudas ka ’ui’ana seleni neri ki ’i laona Beu Abu tha God, ma ka lea na ’ana. Nia ’e lea kau ’i maa, ma ka lio na ’ana ’i tala’ana. ⁶ Ma na ngwane ni foa baita ki, da ka ngala seleni neri, ma da ka bae ’urii, “’E langi si tala’ana bibirangaa kolu fasi kolu ka alua seleni nee fonea malefo ’ana Beu Abu tha God, sulia seleni nee si malefo ’ana ’abuilalamoa nee.” ⁷ Ma si manga da bae ofu ’e sui, da ka alafaafia folilana ’ana tee si thaegano, si thaegano nia tee ngwane nee thaungai titiu ’ana gano. Ma da bulasia si thaegano neri ’uria si kula ni alulana imole mae ki ne langi lau Jiu ki. ⁸ Sulia nia ’e folia si thaegano neri ’ana si malefo ne ’e ngala ’uria thaumaelilana ngwane, da ka ’alangia si thaegano nee ’ana, “Si thaegano ’ana ’Abu” lelea ka dao bo ’i tari’ina. ⁹ ’Urineri, da ka faamamanea baelana profet Jeremaea bae ’e thaea ka ’urii, “Da ngala olu akwale seleni bae ki, si malefo bae na imole ki ’i Israel da folia ’ana ngwane, ¹⁰ ma da fala ’uria folilana si thaegano na ngwane ne thaungana titiu ki, ilingia bae tha God ’e thaea fuaku.” ¹¹ Ma tha Jisas ’e takwe ’i naofana tha Paelat, na ngwane ’inito faasia ’i Rom. Ma tha Paelat ’e soetalafana ka ’urii, “’E ’urifita, oe naa na ngwane ’inito kera na toaa ’i Jiu?” Tha Jisas ’e olisia ka ’urii, “Nia naa neri ’o thaea neri.” ¹² Si manga na ngwane ni foa baita ki, ma na ngwane naonao ki, da thaeta’a ’ani nia, ’e langi si olisida bo ’ana ta si baea. ¹³ Sui tha Paelat ka bae ’urii fuana, “’Oe ’o si rongoa bo si doo ta’ae ’oro ki ne da ’alangi ’oe ’ania?” ¹⁴ Ma tha Jisas ’e langi si olisida boo ’ana ta si baea. Nia nee tha Paelat ka kwele ’asiana ’ania. ¹⁵ Iuka, ’ana na Fangaa ’ana Tathalae ki sui, ngwane ’inito faasia ’i Rom, ’e lukasia tee ngwane na toaa ’i Jiu da dooria faasia laona dele. ¹⁶ Ma ’ana si manga neri, tee ngwane ’e too laubo laona dele na thatana tha Barabas, na imole ki sui da thaitamana. ¹⁷ Nia nee, si manga na imole ki da koni mai, tha Paelat ’e soetooda ka ’urii, “Ni ti nee molu dooria kwau lukasia fuamolu, tha Barabas, ma langi tha Jisas ne da ’alangia ’ana na Kraes?” ¹⁸ Nia ’e bae ’urineri, sulia ’e thaitamana sui naa na ngwane naonao ’ana Jiu ki, da fala tha Jisas fuana sulia da liota’a fuana. ¹⁹ Ma si manga tha Paelat ’e too ’ana si kula ni keketoa, na ’afenia ’e fala tee si baea fuana ka ’urii, “’E langi ’o si ilia ta si doo ’ana ngwane ’o’olo nena. Sulia ku moosubole, ma na noniku ka ta’ae ’asiana sulia laona fe rodo bae sui kau.” ²⁰ Na ngwane ni foa baita ki, ma na ngwane naonao ki, da baealingana imole ki, fasi da ka gania tha Paelat ’uria lukasilana tha Barabas, ma ka thaumaelia tha Jisas. ²¹ Ma tha Paelat ’e soetoona lau konia neri ka ’urii, “Ni ti ’ani keerua ne molu dooria fasi ku lukasia?” Ma da olisia da ka ’urii, “Tha Barabas.” ²² Tha Paelat ka bae ’urii, “Ma tae nee kwau ilia ’ana tha Jisas, na da ’alangia ’ana na Kraes?” Kera teefau da ka bae ’urii, “’Oko fotoinia sulia ’airarafolo.” ²³ Ma tha Paelat ka bae lau ’urii, “’Urii ma ta si tae ta’ae nee nia ’e ilia?” Sui da ’ai baita da ka ’urii, “Fotoinia sulia ’airarafolo.” ²⁴ Ma si manga tha Paelat ’e rikia ne ’afitai ka ilia naa ta si doo, ma na firua boroi ka karangi thafali naa, nia ’e ngala si kafo, ma ka taufia ’abana ’i naofada teefau, ma ka bae ’urii, “’E langi kwasi dooria bo ngwane nee ka mae. Bali neri na bali kamolu naa neri.” ²⁵ Konia lalau neri da olisia, da ka ’urii, “Na maelana ka too ’ana faafi kameli, ma faafia ngwela kameli ki.” ²⁶ Aia, tha Paelat ’e lukasia kau tha Barabas fuada, ma ka fala na ngwane ni omea nia ki da ka kwaea tha Jisas. Sui ka fala naa fuada fasi da ka fotoinia sulia ’airarafolo. ²⁷ Ma na ngwane ni omea nia ki tha Paelat, da talaia tha Jisas laona beu neri tha Paelat, ma na ngwane ni omea neri ki sui, da ka koni mai kalia tha Jisas. ²⁸ Ma da lukea maku nia ki, ma da ka fa’afisia ’ana tee si maku ’a’abua neri. ²⁹ Sui da ka ngala tee ’eregwau ’ana kwaletotore, ma da ka alua ’i gwauna, ma da fala tee si thare ’ai fasi ka dau ’ana ’i bali ’aba aolo nia, ilingia ta ngwane ’inito. Ma da boururu fuana, ma da ka faangwaela ’ana, da ka ’urii, “’O moori ka tau, ngwane ’inito kera toaa ’i Jiu.” ³⁰ Ma da ngisufia, ma da lafua thare ’ai bae, ma da ka nangasia ’ana ketena. ³¹ Si manga da faangwaela ’ana ’e sui, da ka lukea lau maku bae, ma da ka fa’afisia lau ’ana maku nia ki, sui da ka talaia na kau ’uria fotoilana sulia ’airarafolo. ³² Ma si manga da lea na kau, da ka rikia tee ngwane faasia ’i Saeren, na thatana tha Saemon. Ma na ngwane ni omea ki, da ka fala ’airarafolo nia tha Jisas fuana fasi ka ngala. ³³ Da lea da ka dao naa ’ana si kula da ’alangia ’ana ’i Golgota. (Na maalutana si baea neri Golgota, “Si Kula ’ana Gwe Lelete.”) ³⁴ ’I seeri, da fala waen ne da dolaa ’ana ’ai ’afae fuana tha Jisas. Ma tha Jisas ’e kuutoona, ma ka langi si kuufia bo. ³⁵ Sui da ka fotoinia naa sulia ’airarafolo, ma da thatho ’ana na doo ilingia daisi ’uria tolingilana maku nia ki. ³⁶ Sui da ka ’ono ’i thaegano, ma da ka lilio bada sulia. ³⁷ Ma ’i gwauna ’airarafolo neri da alua si kekedalae ’urii, “Na ngwane nee tha Jisas, ngwane ’inito kera toaa ’i Jiu.” ³⁸ Sui, da ka fotoinia laubo roo ngwane bebeli ki sulia ’airarafolo ki fonea, ta ngwane ’i bali aolo ’ana, ma ta ngwane ai ’i bali mooli. ³⁹ Ma na imole ki na da tatha, da kwaelangana gwauda, ma da faangwaela kau ’ana tha Jisas, da ka bae ’urii, ⁴⁰ “’Oe ’o thaea ’ou onggosia Beu Abu tha God, ma ’ou thaungai faalu lau ’ania ’i laona olu fe dani bo. Aia, lelea sa ’oe Ngwela nia tha God mamana, ’oko faamoori ’oe fasi ’i tala’amu, ma ’oko sifo mai faasia ’airarafolo nena.” ⁴¹ Ma na ngwane ni foa baita ki da faangwaela laubo ’ania ’urineri, ma na ngwane toodoo ki ’ana bibirangaa, ma na ngwane naonao ki, da ka bae ’urii, ⁴² “Nia bae ’e faamooria imole ’e’ete ki, ma nia si faamoori nia bo ’i tala’ana. Lelea sa nia na ngwane ’inito kolu imole ki ’i Jiu, nia ka sifo mai faasia ’airarafolo, fasi kolu ka manata mamana ’ani nia. ⁴³ Nia ’e manata ngado ’ana tha God, ma ka bae ’urii, ‘Nau nee na Ngwela nia tha God.’ Kolu lilio fasi sulia fasi kolu ka rikia ne tha God kau faamooria ma laa ’e langi.” ⁴⁴ Ma na roo ngwane ta’ae ki ne da fotoidarua fonea, daru baetataga ’urineri laubo fuana. ⁴⁵ ’E ’ito ’i ’initoona thato, lelea ka dao ’ana oluna kade thato, na mae rodo ’e thuufaafia fera ki sui ’i seeri. ⁴⁶ Ma ’i thaulafi, tha Jisas ’e ’ai baita ka ’urii, “Eloi, Eloi, lama sabaktani?” Na maalutana ’e ’urii, “God nau, God nau, ’uratae nee ’oko ekwatai nau?” ⁴⁷ Ma tai imole ki na da too karangi, da rongoa ma da ka bae ’urii, “Nia ’e ’ai ’uria tha Elaeja.” ⁴⁸ Ma tee ngwane ’e fita ka ngala mai tee si lumulumu, ma ka lulaa ’ana waen ’afae, ma ka ’usuia ’i maana tee thage ’ai, ma ka fala kau fuana fasi ka kuufia. ⁴⁹ Ma tai ngwane ki lau da ka bae ’urii, “Too fasi, kolu rikia lelea sa tha Elaeja ’e dao mai ’uria faamoorilana ma laa ’e langi.” ⁵⁰ Sui, tha Jisas ’e ’ai baita lau, ma ka mae naa. ⁵¹ Ma na maku baita ne bokosia si kula abu laona Beu Abu tha God ka sali naa ’ana roo bali doo, ’e ’ito mai ’i gwauna lelea ka dao ’i thaegano. Ma na anuanu ka liu, ma na fau ki ka foga, ⁵² ma tai kwainaia da ka ’ifi, ma na imole ’oro ki ’ana imole nia ki tha God na da mae naa, da ka moori oli lau. ⁵³ Ma da thakatafa mai faasia kwainaia kera ki. Ma ’i burina na tha Jisas ’e moori oli laubo, da ka lea kau laona fera abu ’i Jerusalem. Ma na imole ’oro ki da ka rikida. ⁵⁴ Ma na ngwane naonao ’ana omea ne ’e thaumaelia tha Jisas, fonea ngwane ni omea nia ki, si manga da rikia na anuanu, ma na doo ’e’ete ki sui laubo ne fuli, da ka mau ’asiana ma da ka bae ’urii, “’E mamana ’asiana, nia nee na Ngwela nia tha God.” ⁵⁵ Ma tai keni ’oro laubo na da lea ’i burina tha Jisas ’ito mai ’i Galili ma da ’adomia, da too laubo ’i seeri, ma da lilio tau laubo mai ’ada. ⁵⁶ Tee ai ’ada ne ni Meri faasia ’i Magdala, ma ni Meri na gaa tha Jemes ma tha Josef, ma ’afe tha Sebedi, ma tai keni ki lau. ⁵⁷ ’I thaulafi, si manga ’e karangia rodo naa, tee ngwane totoda ka lea na mai. Nia tee ngwane faasia maetoaa ’i Arimatea, na thatana tha Josef. Ma nia tee ngwane fafurongo ’atha Jisas laubo. ⁵⁸ Nia ’e lea siana tha Paelat, ma ka gania ’uria nonina tha Jisas. Ma tha Paelat ka thaea fasi da ka fala fuana. ⁵⁹ Tha Josef ’e ngala nonina tha Jisas, ma ka ’afua ’ana si maku sasakea faalu. ⁶⁰ Sui ka alua ’i laona kilu faalu nia, ne da garua ’i laona fau baita. Ma ka bokosia maana kilu neri ’ana tee rebe fau baita, sui ka lea na ’ana. ⁶¹ Ni Meri faasia ’i Magdala, ma ta Meri lau, daru too ’i maana kilu neri. ⁶² Ma fe dani ’i buri, fe dani ni momololae ’ana Sabat, na ngwane ni foa baita ki, ma na Farasi ki, da koni ’uria ngataofulae fonea tha Paelat. ⁶³ Ma da bae ’urii fuana, “Ngwane baita ’ae, kameli manatatoona si manga bae ngwane susuke nee ’e moori ’ua, nia ’e bae ’urii bae, ‘Nau kwau moori oli lau ’ana oluna fe dani!’ ⁶⁴ ’Oko faarongoa ngwane ’oe ki fasi da ka lea, ma da ka folo ’usia kwainaia bae lelea ka dao ’ana oluna fe dani. ’E langi si ’okae na bare ngwane fafurongo nia ki da ka lea ma da ngala, da ka thaufangana, ma da ka sukea imole ki, da ka thaea thasa tha Jisas ’e moori oli lau. Ma ’oko thaitamana fasi lelea sa da ka suke ’urineri, nia kau ta’ae ka talua fatai si sukelae bae nia ’e thafali sukea mai ’ana imole ki.” ⁶⁵ Ma tha Paelat ka bae ’urii fuada, “Aia, lelea sa ’e ’urineri, kamolu na molu ka filia tai ngwane ’ana ngwane ni omea nau ki, fasi da ka folo, ma kera da ka folo ’okae ’usia kwainaia neri.” ⁶⁶ Ma si manga na ngwane ni foa baita ki, ma na Farasi ki da rongoa si doo neri, da ka thathalu naa, ma da ka lea naa siana kwainaia neri. Ma si manga da dao siana kwainaia neri, da ka alua naa tee si mamalafoa ’i maana kwainaia neri, fasi lelea ta ngwane ka ’idua na ’olofolo ’ana kwainaia neri, da ka lio thaitamana. Ma si manga neri laubo, da ka alua naa ngwane ni folo ki.

¹ ’I burina Sabat, fe dani ni momololae, si manga ’e maakafukafua ’ua ’ana Sande ’i laasikadangi, ni Meri faasia ’i Magdala, ma ta Meri lau, daru ka lea ’uria rikilana kwainaia bae. ² Ma tona bo na anuanu baita ka ’inggi naa, ma tee enselo nia tha God ’e sifo mai faasia ’i thalo, ma ka gelua na rebe fau bae faasia maana kilu, ma ka ’ono ’ana ’i fafona. ³ Na rikilana ’e ilingia na sinamaaru ma na maku nia ki ’e sasakea ’asiana. ⁴ Ma ’ana si manga na ngwane fofolo ki da rikia, da ka mau ’asiana, ma da ’asida, da ka lelebe, ma da ka ilingia na ’ada ngwane mae ki. ⁵ Ma na enselo neri ka bae ’urii fuadarua, “’E langi muru si mau. Nau ku thaitamana muru rofe ’uria tha Jisas bae da fotoinia ’i fafona ’airarafolo. ⁶ ’E langi si too naa ’i see. Nia ’e moori naa ilingia bae ’e thaea fuamolu. Muru lea mai ’i see, ma muru ka rikia ’amurua si kula bae ’e tio ’ania. ⁷ Aia, muru lea ’ali’ali naa, ma muru faarongoa bare ngwane fafurongo nia ki muru ka ’urii, ‘Tha Jisas ’e moori oli naa, ma nia ka lea naa ’i nao ’amolu ’uria ’i Galili, ma molu kau riki nia ’i seeri.’ Ma muru ka manatatoona si doo neri ku thaea fuamurua.” ⁸ Aia, daru mau ma daru ka lea ’ali’ali naa faasia kwainaia neri. Ka ’urineri boroi, daru nonithathala ’asiana. Ma daru fita naa ’uria faarongolana bare ngwane fafurongo nia ki. ⁹ Ma si manga neri, tha Jisas ’e toda keerua, ma ka bae ’urii, “Na enoenoa ka too fone kamurua.” Ma daru lea mai siana, ma daru ka boururu fuana, ma daru dau kau ’i ’aena, daru ka foasia naa. ¹⁰ Ma tha Jisas ka bae ’urii fuadarua, “’E langi muru si mau. Muru lea, ma muru ka faarongoa dooraku ki, fasi da ka lea ’i Galili. Ma kera dau riki nau ’i seeri.” ¹¹ ’Ana si manga roo keni neri ki daru oli kau sulia tale, tai ngwane ’ana ngwane ni folo neri ki, da lea faasia kwainaia neri tha Jisas, ma da oli naa ’i Jerusalem. Si manga da dao ’ana maetoaa baita neri, da ka bae naa sulia doo ki sui na da rikia siana ngwane ni foa baita ki. ¹² Ma si manga na ngwane ni foa baita ki, ma tai ngwane naonao ki lau ’ana toaa ’i Jiu, da bae ofu sui naa, ma da fala malefo baita fuana ngwane ni folo neri ki. ¹³ Si manga da fala si malefo neri fuana ngwane ni folo ki, da ka bae ’urii, “Molu ka thaea si sukelae ’urii fuana imole ki sui, ‘Si manga meli moosu laona rodo, na bare ngwane fafurongo nia ki tha Jisas da lea mai, ma da ka belia nonina.’ ” ¹⁴ Ma na ngwane naonao neri ki, da ka bae laubo ’urii, “Lelea sa tha Paelat ka rongoa boroi si doo neri, ka langi molu si manata ’a’abo lau, sulia kameli naa meli kau ’olosia fuana, fasi nia si rakethasui kamolu.” ¹⁵ Ma si manga na ngwane ni folo neri ki da ngala naa si malefo neri, da lea, ma da ka ilia naa si doo na ngwane ni foa baita ki ma na ngwane naonao ki ’i Jiu, da thaea fuada. Ma si unuunua susuke neri ’e tatha ’i malutana toaa ne ’i Jiu, lelea ka dao bo ’i tari’ina. ¹⁶ Na akwala ma tee ngwane fafurongo nia ki da lea naa ’uria ’i Galili, ’uria tee fe tolo neri tha Jisas ’e thaea fuada fasi da ka lea ’uria. ¹⁷ Ma si manga da rikia tha Jisas, da ka foasia naa, boroi ’ana ka ’urineri tai ngwane ’ada da manata ruarua ’ua bada. ¹⁸ Ma tha Jisas ’e lea karangi mai siada, ka bae ’urii, “Tha God ’e fala sui naa suukwaia ki sui ’i thalo ma ’i molaagali fuaku. ¹⁹ Nia nee, molu lea, ma molu ka toodoo fuada na imole ki sui ’ana maetoaa ki sui, fasi kera laubo da ka thau ’ana ngwane fafurongo nau ki. Ma molu ka faasisiuabu kera ’ana thatana Maka, ma na Ngwela, ma na Mangoedoo Abu. ²⁰ Ma molu ka toolamainia fasi da ka roosulia si doo ki sui ne ku toolamainia sui naa fuamolu. Ma kwau too fone kamolu lelea ka dao ’ana suilana molaagali.”