Luk

Atëfëtan and Yesu ang ỹëgw ko Luk

Lilaya in

Akayëta aŋo ro Luk ỹëgwëk. Okëreceŋ od ax gi ex na Ɓëŝëwif ỹëgwën këɓi eɓi pënixën mëne Yesu ex Afexën ar ɓenëng ɗek an. Ga ƴow baxo Yesu eɓi pexën ɓela ɓër ex yo baŋo ɓalaxënënd end ɓëw̃endëran, gë ɓësoxari, gë ɓëxaỹënaxik, do gë ɓëŝëxwëra eŋ. Ɓarikan ɓëlëngw Ɓëŝëwif ɓën abaɓi ỹandi na eno wat Yesu gë ɓela ɓër banëɓi ŝus ɓëjo. Eɓi masinaxën mëne alif këni lifënd, Yesu afelëra baɓi felërand gë ɓapënëtal. Ɓëŝëwif ɓën ɓamëxwër ɓamëxwër baŋo sëfarand Yesu eni ɓaxët osëƴali orexëm ol, do eni wat ɓecarax ɓend baxo rind ɓeŋ. Ata ɓëlëngw Ɓëŝëwif ɓën ỹandi këɓi eno ɗaw̃ Yesu gayik aƴakëraxi baɓi ƴakëraxind endexëm eŋ. Mondako lëxw bano gër otaxan od Ɓërom eno ɗaw̃axën mopika gër kërëwa. Yesu xani ko gër ecës yatir akey atasën, do ŝanayaxën këɓi aɓëngw ɓësëfan ɓërexëm ɓën. Fel këɓi eni pemërand Atëfëtan aŋ gër ed ex yo gër ngwën ro. Er ex gër akayëta in:

Inew̃a ỹëgwaxën ko Luk akayëta aŋo: 1.1-4.

End andëw̃a and Ŝaŋ Batis do gë andëw̃a and Yesu eŋ: 1.5–2.52.

End Ŝaŋ Batis do gë Yesu eŋ: 3.1–4.13.

End andiyen and Yesu gër Galile eŋ: 4.14–9.50.

End ɗamana ir Yesu ond gër Yerusalem eŋ: 9.51–19.27.

End toro do gë ecës ed Yesu eŋ: 19.28–23.56.

End ekani ed Yesu gër ecës eŋ: 24.1-53.

Lilaya in

¹Ɓëranjëm sëƴik eni ñëgw ɓend Yesu Kërisët ɓeŋ do gë ɓend xucak gër ndeɓi ro ɓeŋ ex gixën Atëfëtan amat. ²Ɓër watelik gë ogës odeɓën elod gër ỹanar do hi këni ɓëriyenin ɓër Eyeƴan ed Kaxanu ɓën nangën këɓo ɓeŋo. Ɓën seɓën këɓo ɓend Yesu Kërisët ɓeŋ do gë ɗek ɓeɓër ri ko gër aniyan andexëm ɓën ene deƴaraxënënde gër ɓela ang bani reƴarand ɓën ak. ³Awa wëno ɓëte, gë oɓal osëm w̃ëkara këmëni ɓër nangëk ɓeŋo elod gër ỹanar ɓën. Ata ɓeɓër fel këne ɓën ỹapan ke mi ñëgwënëli Tewofil, wëj ar gapak an, eƴ nangaxën mëne ⁴ɓeɓër sëƴali këni ɓën mokwëta dëŋ ex.

End meleka do gë Sakari eŋ

⁵Angwën and ebaxo Erod emun end gër ebar ed Yude aŋ, aŝaɗaxan ebax na ar bano w̃acënd Sakari. Gër enga end Abiya ebaxo do alindaw̃ Elisabet ebaxo ɓëte ar andëw̃ëra and Aharoŋ, aŝaɗaxan alëngw aỹanar an. ⁶Sakari gë Elisabet ɓër ŝenene ebax gër ogës od Kaxanu. Ŝenene bani sëfënd acariya and Axwën Kaxanu aŋ do gë ɗek ɓapela ɓand re ko aỹap ỹapëk motëf gër aniyan ɓaŋ. ⁷Ɓarikan gë oɓaŝ këm xar bani gayik Elisabet asoxari aɓoroxok ebaxo.

⁸Ɓëŝaɗaxan ɓën arëcar bani rëcarënd, gë enga gë enga, edi ed ocaɗaxa el gër Aciw̃ and Kaxanu. Ata akey amat, enga end Sakari ɓën eŋ ɓët bani. ⁹Ang rëp bax gër andiyen and ocaɗaxa ak, aŝaɗaxan aɓat ebax eno tana gër enga endeɓën exo ɗilaxën lëf gër Aciw̃ and Axwën Kaxanu exo corëgu aŝururu ir xwëŝëna bani gë angiri in. Ata sana këno Sakari. ¹⁰And lil ko aŋ, ŝëni këno fac amëxwër and Ɓëŝëwif aŋ do këni ŝalend ga h̃atëk apëxëd and ecor ed aŝururu ir xwëŝëna bani gë angiri aŋ. ¹¹Ata lëf, meleka ir Axwën ŝanaỹaxën këŋo Sakari. Xwëŝa ko gand liw̃ ir angëɓ and bani ŝoraxënënd aŝururu. ¹²Ga faɓër këni gë meleka in, Sakari yëdara ko xali xurik, do wëlandëra këŋo mbaŋ. ¹³Ata re ko meleka in: «Sakari, këreƴ yëdara na! Cale indeƴ iŋ yakali ki Kaxanu. Alindax Elisabet gë acël ko hi do eŋo dëw̃ lëmëta ir këƴo w̃acëɗ Ŝaŋ. ¹⁴Ata lëmëta ijo kë ƴemën emëkw edeƴ el do exi nëngandëra mbaŋ. Ɓëte ɓëranjëm këɓi nëngandëra and këno rëw̃ aŋ. ¹⁵Lëmëta ijo, ala asëm ko hi gër ogës od Axwën Kaxanu. Mëŋ ex, aŝëɓa këŋo ŝëɓa ngoƴ iŋ do gë eŝeɓëceɓ ir kë ỹaw̃ënd yo. Ado kwël gër acël and nëm fo ko ỹëm gë Angoc Amënëk aŋ. ¹⁶Do and ko raf aŋ, mëŋ këɓi ɓakali Ɓëyisërayel ɓëranjëm eno kwëta Kaxanu, Axwën areɓën an. ¹⁷Mëŋ ex ar kë lëngwaw an ɗamana exo ŋataxënëgu Axwën an. Kaxanu këŋo yël angoc aŋ do gë panga ind yël baŋo alaw̃ënel Eli iŋ exo ɓakalixënëgu gër Isërayel angwëlëra and oɓaŝ gë ɓëxarëk ɓëreɓën aŋ. Ɓëte ɓër gë ow̃ëkw ow̃ëŝik ɓëranjëm këɓi wërëŝët eni gi ɓër ŝenene1.17 Malaxi 3.23-24. Ata mondako këɓi rëca ɓulunda ir Isërayel in eni këñënara ŝenene eno kacaxën Axwën areɓën ar kë ƴowënd an.» ¹⁸Sakari w̃ëka këŋo meleka in: «Mondake këme nang mëne ahi dëŋ kë hi ɓeɓër këƴe felënd ɓëjo gayikako wëno gë alindaw̃ën anëka xar këmi?» ¹⁹Yaka ko meleka in: «Aƴ nang ex na nde mëne wëno ex Gabëriyel, ar gër enga end omeleka od hik ler gër Kaxanu an? Do mëŋ ga law̃ënëgu ke mi pel enjekax eŋo, wëj ki h̃ëpëgënanënd. ²⁰Awa aƴ ɓayi na gë oniw̃ xali yatir kë h̃ata ɓeɓër fel këmi ɓëjo gayikako aƴe kwëta ex na.»

²¹Xarak amëd aŋo fac, Ɓëŝëwif ɓën ɗek ƴëka baɓi oŝën or Sakari ol. Ɗek nemëran baɓi ba në end ine ko nëkaxënëgund go lëf gër Aciw̃ and Kaxanu. ²²And ŝanëgu ko aŋ, sëkwan ko eɓi yeƴaneli, ata nang këni mëne ỹeỹ watëgu ko lëf gër Aciw̃ and Kaxanu. Alambacara fo baɓi lambacarand ga ŝanëgu ko gë oniw̃ këm. ²³And faỹ ko ɓakey ɓand ebax exo diyeni gër Aciw̃ and Kaxanu aŋ, Sakari w̃aỹi ko kwël gër ndeɓën. ²⁴Ga nëkanak, alindaw̃ Elisabet hi ko gë acël. Ata ỹaf ko opacaw̃ oco. ²⁵Er baxo rend: «Dodo anëka ƴëkwaw ke Axwën Kaxanu. And h̃atan këŋo aŋ, faỹ ko gër emëkw edexëm exo dëxët aŝëfën iram in gër ɓela.»

End meleka in do gë Mari eŋ

²⁶Anëka bax opacaw̃ ocongiɓat elod ga hi ko Elisabet gë acël. Kaxanu law̃ën këŋo meleka ir këno w̃acënd Gabëriyel in gër ebar ed Galile, gër ingol ind Nasaret. ²⁷Meleka in h̃at ko në endënaw̃ emeja end nëm baŋo Yosef, ŝambenjar ir andëw̃ëra and Dafid, ar ebax emun etëm end gër ebar ed Isërayel an. Endënaw̃ emeja eŋo, Mari bano w̃acënd. ²⁸Ga lil ko meleka in gër ed hi baxo, re ko: «Aŝëma ŝëma këmi wëj ar rin ki oyekax Kaxanu an! Axwën an gë wëj hi ko, wëj ye ki!» ²⁹And wël ko Mari eyeƴan elo aŋ, wëlandëra këŋo do ko yëlarand ba ine w̃acayak ecëmar elo. ³⁰Ata re ko meleka in: «Këreƴ yëdara na Mari gayikwa Kaxanu yël ki oyekax orexëm ol. ³¹Gë acël këƴ hi do eƴo dëw̃ lëmëta. Yëliɗo ow̃ac or Yesu ol. ³²Lëmëta ijo, Asëñiw̃ ar Kaxanu exo, mëŋ ar hik ƴaŋ gër orën an. Mondako këno ỹana eno macënd gayik ala asëm ko hi. Ata Axwën Kaxanu, mëŋ këŋo w̃aŝ añëpara and owun or Dafid, axarëk arexëm aŋ. ³³Din ir din ko wun gër enëng end Yakob do owun orexëm ol ax kwët na gë ekwët.» ³⁴Ata Mari yaka këŋo meleka in: «Mondake wa kë hi eŋo gayikako wëno asoŝan amo nang ex na?» ³⁵Aŋo re ko meleka in: «Angoc Amënëk aŋ kë ƴow gër ndeƴ do panga ind Kaxanu mëŋ ar hik ƴaŋ gër orën iŋ ki laɓ. Mëŋ ex, ar këƴo rëw̃ an, Asëñiw̃ ar Kaxanu këno ỹana eno macënd gayik aw̃ënëk exo. ³⁶Nëkoɗa Elisabet ar nëng ireƴ an, mëŋ ɓëte ga hi ko gë acël gë oxar go dëŋ. Anëka sëk këŋo opacaw̃ ocongiɓat mëŋ ar bano rend asoxari aɓoroxok exo an, ³⁷gayik gër Kaxanu ɓeỹ ɗek wëndëk.» ³⁸Ata re ko Mari: «Awa gayikako ex, wëno ariyenin ar Axwën Kaxanu hi këme, dilexo ang fel këƴe ak.» Ata kwël ƴe ko meleka in.

End Mari gër iciw̃ ind Elisabet eŋ

³⁹Ata kwël gë ɓakey baŋo fo, Mari ƴe ko aỹand xali gër ebar ed Yude, në angol and ler në osënd. ⁴⁰And h̃at ko gër iciw̃ ind Sakari ɓën aŋ, ŝëma këŋo Elisabet. ⁴¹Elisabet, sam ga wël ko ecëmar ed Mari el, itox ind gër acël andexëm iŋ welëtëra ko onënga ol. Ata Elisabet ỹëm ko gë Angoc Amënëk aŋ. ⁴²Na ɓacan këŋo Mari, ko rend:

«Gër ɓësoxari ɗek, wëj ye ki!

Asoxari aɓetak hi këƴ, wëj ye ki!

Do ar ex gër acël andeƴ an aɓetak exo, wëj ye ki!

⁴³Yakayin, nëm ir Axwën aram nëngaw ke, wëno ye ke! ⁴⁴And wël këme ecëmar edeƴ aŋ, itox indam iŋ awelëtëra welëtëra ko onënga ol gër acël. ⁴⁵Nëngandëralexi wëj ar w̃ak mëne er fel ki Axwën in ah̃ata kë h̃ata.»

⁴⁶Ata yaka ko Mari:

«Gër yomb iram nëngandëra ke mëŋ këmo yasaxënënd Axwën an!

⁴⁷Iyo gër yomb iram nëngandëra ke end Kaxanu eŋ, mëŋ Afexën aram an!

⁴⁸Gayikwa aƴëkwa ƴëkwaw ke wëno ariyenin arexëm an.

Ang këni ɓëtëraw yo ɓela ɓën gër ngwën ro,

Din këne ỹana ene macënd asoxari aɓetak.

⁴⁹Kaxanu, mëŋ ar xorëk ɓeỹ ɗek an, rin ke ecaraxik eŋo.

Ow̃ac orexëm ol ow̃ënëk ex.

⁵⁰Do axaỹënan irexëm in din ir din ex gër ɓër këŋo fëɓënd.

⁵¹Panga indexëm iŋ nëcët ko;

gë panga iŋo ŝapëreli këɓi ɓër gë ɓanjëlan ɓand gë ndafënan ɓën,

⁵²Alat lat këɓi ɓër gapak ɓën gër ɓañëpara ɓand owun,

Eni ɓëtaxën gër owun ɓërëtoc ɓën,

⁵³Ɓër baɓi ƴambën enjo ɓën lëɓa këɓi gë ɓenjekax ɓeŋ xali w̃ed këni,

do aw̃aỹ w̃aỹ këɓi taxan ɓër gë napul ɓën.

⁵⁴Ɓiyi Ɓëyisërayel ɓën rëca këɓo,

Ɓiyi ɓëriyenin ɓërexëm ɓën.

Axwita xwita ko ang këŋo xaỹënanënd ɓiyi ak,

⁵⁵Axwita xwita ko eɓo din enjekax eŋ,

Ang fel baɓi ɓëxarëk ɓëreɓi ak,

Ang ɓeƴa baɓi enjekax end din Abëraxam gë oɓaŝ orexëm ak.»

⁵⁶Ata ga xucak eŋo, Mari xeyëra këŋo në opacaw̃ otas gër iciw̃ ind Elisabet ɓën ɗamana w̃ayixën ko gër ndeɓën.

End andëw̃a and Ŝaŋ Batis eŋ

⁵⁷Ga h̃atëk amëd and orëw̃ aŋ, Elisabet rëw̃ këŋo lëmëta. ⁵⁸Ɓëraketa ɓën do gë ɓërexëm ɓën ga wël këni mëne Axwën an axaỹënan dëŋ xaỹënan këŋo Elisabet, ɓarërëgu këni gër iciw̃ eɓi nëngandëra andamat gë mëŋ. ⁵⁹Yatir sëk këŋo loxo, ɓakaraw këni ɓëte eno kac lëmëta in. Ata yël këno ow̃ac or sëm ol mëne ngëŋ Sakari. ⁶⁰Ɓarikan ga wël ko nëm ow̃ac olo, re ko: «Ali ax gi ex na ɗe mondako? Ŝaŋ ex ow̃ac orexëm ol!» ⁶¹Yaka këno: «Ine? Gër nëng irewën ala ano macënd na mondako!» ⁶²Ata lambaca këno sëm ir lëmëta eni nang ba mondake ỹandi baŋo eŋo mac. ⁶³W̃asi ko eno mëɗënëgu ingomb gomb. Ga xana ko, ỹëgw ko: «Ŝaŋ ex ow̃ac orexëm ol.» Ata na ŝarandëra këɓi ɗek ang ebani ak. ⁶⁴Ataŋ lëkwëtak iniw̃ ind Sakari iŋ do wëli këŋo oniw̃ ol. Ỹana ko këŋo ŝëkwand Kaxanu. ⁶⁵Ata ɓëraketa ɓën ɗek wëlandëra këɓi. Ɓëte ɗek ɓër bax wël endeƴ eŋo ɓën wëlandëra këɓi ebar ed Yude el ɗek xali gër osënd. Ata ɓeŋo fo bani yeƴandërand ɓela ɓën. ⁶⁶Ɗek ɓër bax wël ɓeŋo ɓën, gë emëkw el bani ɓaxëtënd do bani w̃ëkarënd ba ine ko hi itox iŋo. Enimin panga ind Axwën Kaxanu iŋ gër ola or itox iŋo ebax.

End oyëkan or Sakari eŋ

⁶⁷Sakari, sëm ir lëmëta, ga ỹëm ko gë Angoc Amënëk aŋ, ỹana ko ko yeƴanënd ang alaw̃ënel fo do ko rend:

⁶⁸«Cëkwanëŋone Axwën an, mëŋ ar ex Kaxanu, Axwën ar ɓulunda ir Isërayel an,

Ga law̃ëneliw këɓo enimin apexa aŋ.

⁶⁹Aw̃ëlan w̃ëlanëgu këɓo apexa aŋ gër ekun ed Dafid, ariyenin arexëm an.

⁷⁰Eŋo fëna baxo exo di elod ɓëniy okeme okeme ang reƴa këni ɓëlaw̃ënel ɓëw̃ënëk ɓërexëm ak.

⁷¹Apexa aŋo këɓo racët gër otaxan od ɓër ŝus këɓo.

Ɓëte aɓeƴa ɓeƴa baxo mëne aracët këɓo racët gër otaxan od ɓër ŝus këɓo.

⁷²Në emasin eɓo ang baŋo xaỹënanënd ɓëxarëk ɓëreɓi ak,

Ɓëte në emasin eɓo axo kwëya ex na mëne mëŋ dëŋ yata këɓo eter emënëk el.

⁷³Ayaŝar yaŝar baxo gër axarëk areɓi Abëraxam mëne,

⁷⁴Aracët këɓo racët gër toro ind lëxw banëɓo ɓër xoỹër këɓo ɓën do gë anjiỹ këm enëŋo calende

⁷⁵gë ola ow̃ënëk do gë or ŝenene, ang kë nëka yo ɓakey ɓandeɓi ɓaŋ.

⁷⁶Do wëj itox iŋo, alaw̃ënel ar Kaxanu këni ỹana eni macënd,

Alaw̃ënel ar Kaxanu, mëŋ ar hik ƴaŋ gër orën an,

Gayik wëj lëngwaliw ki eƴo mëxwëtën fëña in Axwën an.

⁷⁷Wëj këɓo w̃asin ɓiyi ɓër ex ɓulunda irexëm ɓën mi nangaxën apexa and gë eteɓan ed ɓeñëŋënax aŋ.

⁷⁸Kaxanu, mëŋ ar xwën këɓo an, axaỹënan këŋo xaỹënanënd endeɓi eŋ. Paɓ gë axaỹënan ijo këɓi h̃oɓaxënënd eñan eŋ, ɗek ɓela ɓën.

⁷⁹Në eƴow exo eɓi ŋoɓa ɓela ɓër kë liyand gër ecamëɗan ɓën,

Ɓela ɓër ỹëpak gër ed ỹañëk ecës ɓën.

Në eƴow exo eɓo ɗëngweli gër oɓetak.»

⁸⁰Ga xucak ɓeŋo ɗek, lëmëta in kwël ko rafënd do ko firind gë panga ind Angoc Amënëk iŋ.

Do në er timëriŋ fo baŋo ỹandind exo gi

Xali ex ŋatëgu akey and ko ŝanaya exo pemërand gër ɓulunda ir Isërayel aŋ.

End andëw̃a and Yesu eŋ

¹Ga xucak ɓakey baŋo Sesar Ogisët, emun etëm end gër Rom eŋ, re ko enëɓi ñëgw ɓela ɓën gaf gë gaf ɗek ebar ed xwën baxo el. ²Oñëgw oko, oñanar ok ebax amëd and hi baxo Kurenu, gofërëner in, gër ebar ed Siri. ³Ɓela ɓën ɗek bani ƴexërand enëɓi ñëgw ala kala gër angol and rëw̃ këno. ⁴Ata Yosef, ar andëw̃ëra and Dafid an, xani ko gër Nasaret, gër ebar ed Galile do w̃aỹi ko gër ed Yude, gër Betëlexem. ⁵Gë Mari, enëm edexëm el sëfër bani enëɓi ñëgwëx, xarak amëd aŋo Mari gë acël akarëk hi baxo.

⁶Nand ebani gër Betëlexem na, Mari ỹanar këni orëw̃ ol. ⁷Ata rëw̃ këŋo lëmëta iỹanar irexëm in, lëf në eciỹi. Ga laɓëra këŋo, ren këŋo në apeɗe gayik anëɓi cotën bana në er këni hi lëf gër aciw̃ and ɓëliyer.

End meleka do gë ɓëxaɗac eŋ

⁸Yatir rëw̃ këno Yesu, ɓëxaɗac baɓi nëkonand na gëmëɗ oyel oreɓën ol gër ocënga od gër Betëlexem. ⁹Ata ŝanayaxën këɓi bërëxaɗët meleka ir Axwën in, do enjaran end Kaxanu eŋ h̃oɓaw këɓi. Na yëdara këni xali xurik. ¹⁰Ata re ko meleka in: «Wën këren yëdara na, Atëfëtan këmun nangënënd! Atëfëtan aŋo, onënga osëm or ɓela ɗek ex. ¹¹Nangin mëne doro rëw̃ këno, Kërisët, Axwën an. Marayin en ƴe gër Betëlexem, gër angol and Dafid. ¹²Nanganëme ijo yël këmun: ata këno sëk itox imbarax ga laɓëra këno do ren këno në apeɗe.» ¹³Ata omeleka ocëxe ŝoma këno iŝandaw̃ in, ɓenga ɓenga, elod ƴaŋ gër orën. Do ga këno yas Kaxanu këni rend:

¹⁴«Cëkwanëŋone Kaxanu, mëŋ ar ex ƴaŋ gër orën an!

Ga w̃asin këɓi gër ebar ɓela ɓën enjaran endexëm eŋ,

dodo eceɗe këɓi fuŋara wa ɓela ɓën,

do eni cotaxën aketëxeta aŋ gër ngwën ro!

Awa ɓetalexëni ɓër h̃an këŋo Kaxanu ɓën!»

End ɓëxaɗac eŋ

¹⁵And ɓaka këni omeleka ƴaŋ gër orën aŋ, ɓëxaɗac ɓën felër këni eni ƴe xali gër Betëlexem, eni watëgu er sëfëtan këɓi Axwën in. ¹⁶Na w̃ara këni xali gër ɓëciw̃. Ga h̃at këni, sëk kënëɓi Mari gë Yosef lëf gër eciỹi ga ren këno lëmëta in polo gër apeɗe. ¹⁷Sam ga wat këno, sëfëtan kënëɓi ɗek ɓend felëgu baɓi meleka ɓeŋ end lëmëta ijo eŋ. ¹⁸Do ɗek ɓër baɓi ɓaxëtënd ɓëxaɗac ɓëjo ɓën mbaŋ baɓi ŝaranënd end bani reƴand eŋ. ¹⁹Mari mëŋ, ɗek ɓeŋo baxo w̃ëxëtand gër anëf andexëm do baxo yixëtënd gër onden. ²⁰Ata ga këni ɓaka gër ocënga, ɓëxaɗac ɓën këno ŝëkwand Axwën Kaxanu do këno yasëxënd tar fëña in.

End lëmëta ir gër Aciw̃ and Kaxanu eŋ

²¹Yatir sëk këŋo loxo, xac këno lëmëta in. Yël këno ow̃ac or Yesu ol, ang fel baɓi meleka in eno macëɗ ak ɗamana exo gixën nëm gë acël. ²²And faỹ ko Mari ɓakey ɓand ebax exo w̃unëtara ɓaŋ, ang rëp bax gër acariya and Moyis ak, mëŋ gë Yosef w̃ëla këno lëmëta in gër Yerusalem, eno maŝëx oxwën ol Axwën Kaxanu. ²³Ata mondako sëf bani er ỹëgw këni gër acariya and Axwën in: «Itox itoŝan iñanar yo, Kaxanu yata këŋo2.23 Andocane 13.2.» ²⁴Ŝaɗaxa ebax eni di ang re ko Axwën Kaxanu gër acariya ak: olëxwëte oxi, hi këni oxwëlëkwël, hi këni oɓapuỹ.

²⁵Awa gër angol and Yerusalem, axarëk ebaxëna ar bano w̃acënd Simewoŋ. Ala ar ŝenene ebaxo do fëɓ baxo mbaŋ end Kaxanu eŋ. Aŝëni baxo ŝënind ɓëte apexa and enëng end Isërayel aŋ, do ỹëm baxo gë Angoc Amënëk aŋ. ²⁶Angoc Amënëk aŋ nangën baŋo mëne axo cës na watërëxe Afexën an, ar sana këŋo Axwën Kaxanu an. ²⁷Yatijo Angoc Amënëk aŋ fangacëgu baŋo gër Aciw̃ and Kaxanu. Na fed këni gë Mari do gë Yosef ga xwënaw këno lëmëta in, eni di er rek acariya in. ²⁸Simewoŋ xana këŋo, xwëna këŋo imëd. Ga këŋo ŝëkwa Kaxanu ko rend:

²⁹«Dodo Axwën, kanale wëno xaɗëp ireƴ in,

me ƴeli gë emëkw eƴemax ang re baƴ ak,

³⁰gayikako gë ɓangës ɓandam baŋo dëŋ këmo watënd ar w̃ëlanëgu këɓo apexa an.

³¹Apexa aŋo xëñënaw këƴ eni wat ɓenëng ɓend ɓela ɗek,

³²Apexa aŋo ex angoɓen and këni nangëraxën ɓenëng ɓend ɓela aŋ,

Apexa aŋo ex enjaran end Isërayel eŋ, ɓulunda ireƴ in.»

³³Nëm gë sëm ir lëmëta ɗek baɓi ŝaranënd ga këni wël ang baxo yeƴan Simewoŋ end lëmëta ireɓën ak. ³⁴Ata Simewoŋ ga ŝalen këɓi na, fel këŋo Mari: «Në end lëmëta ireƴ ijo, ɓela ɓëranjëm kë lati. Ɓëte ɓëranjëm kë xani gër ɓulunda ir Isërayel. Lëmëta ireƴ ijo këɓi ỹana eɓi nangënënd er ỹandi këŋo exo di Kaxanu in. Awa në eŋo këno ŝusaxën. ³⁵Ado wëj dëŋ Mari, ang sënga këni gë duxuma fo ki ƴambën gër emëkw endexëm eŋ. Do mondako kë futaya ojëlan od ɓela ɓëranjëm.»

End Ana do gë ɓëxarëk ɓër Yesu eŋ

³⁶Ɓëte alaw̃ënel asoxari hi baxëna ar bano w̃acënd Ana. Mëŋ aɓiw̃ ar Fanuwel ebaxo, gër andëw̃ëra and Aser, do mbaŋ xar baxo. Endënaw̃ emeja fo ɓayi baxo ga ỹër këno, do liya bani gë icën indexëm iŋ ɓëniy ɓënjongëɓëki ɗamana seɓëtaxën këŋo. ³⁷Ga lap këŋo icën iŋ, ɓayi ko asoŝan këm xali sëk këŋo ɓëniy ofëxw ocongosas gë ɓënax. Abaxo h̃awëta na Aciw̃ and Kaxanu aŋ. Er baŋo ŝalend Kaxanu: baŋo gëmëɗ, ɓaŋo goyat. Ado ɓakey ɓandëmar motiw̃i baxo siw̃ind. ³⁸Gë mëŋ fed bani ɓëte gë Mari do gë Yosef ga xwëna këno lëmëta in. And wat këɓi aŋ, ỹana ko këŋo ŝëkwand Kaxanu end lëmëta eŋ. Ata kwël na fo ỹana baxo këɓi felërand end lëmëta eŋ ɓër bax ŝënind apexa and Yerusalem ɓën.

³⁹And faỹ këni ɗek er ebax eni di aŋ, ang rek acariya and Axwën ak, Yosef gë Mari w̃aỹi këni gë lëmëta in gër ebar ed Galile, gër Nasaret angol andeɓën aŋ. ⁴⁰Ata lëmëta in kwël ko firind do ko ỹëmënd gë orenik ol, do oyekax or Kaxanu ol hik gër ola orexëm.

End Yesu gër Aciw̃ and Kaxanu eŋ

⁴¹Ɓëxarëk ɓër Yesu ɓën aƴe bani ƴend aniy kala ƴaŋ gër Yerusalem, gër ofëna or apexa. ⁴²And sëk këŋo Yesu ɓëniy epëxw gë ɓëki aŋ, sëfër këni gër ofëna gë ɓëxarëk ɓërexëm ɓën ang rëp bax ak. ⁴³Awa ga xucak ɓakey ɓand ofëna ɓaŋ, ɓëxarëk ɓër Yesu ɓën këni w̃aỹind gër Nasaret nangërëxe mëne anëka seɓëgu këno gër Yerusalem. ⁴⁴Er yëla bani ba gë ɓëcandaw̃ ɓëŋ lëngwa këni. Ƴe këni ciŝ ɗamana ŝalaraxën këno gër ɓëreɓën do gër ɓër hi bani enga. ⁴⁵Aŝalara yo aŝalara, ano wat ex na. Ata wërëŝëta këni xali gër Yerusalem. ⁴⁶And h̃at këni aŋ, ŝalarax këno ɓëte okey otas ɗamana ŝananaxën këno lëf gër Aciw̃ and Kaxanu ga ỹëpa ko mërëxand ir ɓëŝalen ɓër Ɓëŝëwif. Na baɓi ɓaxëtërand do baɓi w̃ëkarand. ⁴⁷Ɗek ɓër baŋo wëlënd ɓën baɓi ŝaranënd ang baxo yakand gë orenik osëm er këno w̃ëka yo. ⁴⁸And wat këno aŋ, nëm gë sëm ŝaran këɓi xali. Na w̃ëka këŋo nëm: «Oko asëñiw̃ën, inew̃a rixën këƴëɓo endako rako eŋ? Nëkoɗa wëno gë sorix ɗek ɓu baɓo gër ocal odeƴ?» ⁴⁹Ata Yesu yaka ko: «Inew̃a këne ŝalaxënënd? Wën an nang ex na nde mëne aỹap ỹapëk me gi gër Aciw̃ and Faba?» ⁵⁰Ɓarikan ga wël këni ang yaka baxo ak, aɓi pëni bana er baxo rend in. ⁵¹Ata kwël w̃aỹi këni gë mëŋ ak gër Nasaret. Yesu mbaŋ fëɓ baɓi ɓëxarëk ɓërexëm ɓën. Do Mari mëŋ, ɗek ɓeŋo baxo w̃ëxëtand gër emëkw edexëm. ⁵²Ata Yesu kwël ko firind gë orenik ol, gë oyekax or Kaxanu ol do ɓela ɓën mbaŋ baɓi nënganënd endexëm eŋ.

End Ŝaŋ Batis eŋ

¹Amëd aŋo ɓët baxo owun ol gër Rom Tiber Sesar, do sëk baŋo ɓëniy epëxw gë ɓënjo elod ga ỹëpa ko. Ata Poŋës Pilat ebax gofërëner in gër ebar ed Yude do ɓër ebax aminëmëra ɓën wun bani: Erod Antipas, gër ebar ed Galile, Filip, gër ed Iture xali gër ed Tërakoni, do Lisañas, gër ed Abilen. ²Amëd aŋo, An gë Kayif ebax ɓëŝaɗaxan ɓëlëngw ɓën gër Yerusalem. Amëd aŋo fo ɓëte ỹana baxo Ŝaŋ Batis, asëñiw̃ ar Sakari an, epemëra ed eyeƴan ed Kaxanu el gër ladawe.

³Ata Ŝaŋ Batis motëfëra baxo sëfërand ɗek ɓëngol ɓënd ler ler gër yeɓ ir Yurëdeŋ ɓëŋ do baxo femërand gër ɓela end xoɓuyi or enëngwët ed ola ol, eɓi teɓanaxën Kaxanu ɓamena ɓandeɓën ɓaŋ. ⁴Ata mëŋ ebax ar ỹëgw baxo elod anëka fo alaw̃ënel Esayi mëne ala kë ƴow na exo keỹërand gër ladawe:

«Ñanin fëña ir Axwën in,

Ɗebëtin opëña od ko xucaxën ok.

⁵Amora and ex yo ɗek kë wëgaya,

Etënd ed ex yo, do apan and ex yo ɗek kë yëcar,

Fëña ir sëmbak alebëta kë lebëta,

Fëña ir ŝëngayak yo ah̃aca këni h̃aca,

⁶Eni nangëraxën ɗek ɓela ɓën

apexa and law̃ëneliw këɓo Kaxanu aŋ.»

⁷Ata Ŝaŋ Batis mondako baɓi felënd ɓër bax ƴowënd eɓi ɓuyi ɓën: «Wën ata ang ɓandën fo siti kën ɗe, noỹo wa fel këŋun en kwëỹëta kiti ind Kaxanu ind kë ƴowënd iŋ? ⁸Diyindën ɗe ɓenjekax ex watixën mëne anëngwët dëŋ nëngwët kën ola orewën ol. Ɓari këren yëland na mëne gayik Abëraxam ex axarëk arewën an kën fexaxën. Kaxanu axor ko xor exo nëngwët oxaỹ oŋo dëŋ ex gi oɓaŝ or Abëraxam. ⁹Ado gogo nde w̃eɗ ko ecëngwa el exo taw̃ gë oɗëmbët ak ɓatëx ɓand ax dëw̃ënd na odëw̃ërëw̃en ojekax ɓaŋ. Ata mondako këɓi weɗit ɓër ɓayik ax nëngwëtënd na ola oreɓën ɓën do eɓi ɗap gër xoɗux.» ¹⁰Ata amëxwër aŋ w̃ëka këno Ŝaŋ Batis: «Inew̃a ỹapan këŋo Kaxanu mi dind ɓiyi?» ¹¹Yaka këɓi: «Ar gë ɓacuɗ ɓaki an, cetëleŋo amat ar ax cot ex na an, do ar gë eƴamb ƴamb an, dilexo mondako fo.» ¹²Ƴow këni ɓëte ɓësëf ɓër ŝagale eɓi ɓuyi, w̃ëka këno: «Asëƴali, inew̃a ỹapan këŋo Kaxanu mi dind ɓiyi?» ¹³Yaka këɓi: «Kanayindën ŝagale in ceƴ ang ỹapëk ak, këren mëkand na nëmëc.» ¹⁴Ƴow këni ɓëte ocoroɗa, w̃ëka këno: «Do ɓiyi cëŋ, ine ỹapan këŋo Kaxanu mi dind?» Yaka këɓi: «Ala këreno nëgwëŝanënd na mama eno kandëraxën. Ɓayindëleŋun acosa andewën aŋ fo.» ¹⁵Ata angwën aŋo dëŋ bano ŝënind ɗe ɓulunda ir Isërayel in ar këɓi fexën an aw̃ëkar bani w̃ëkarënd ba ax gi ex na Ŝaŋ Batis ex Afexën an. ¹⁶Ŝaŋ Batis yaka këɓi ɓën ɗek: «Wëno gë men këmun ɓuyind, ɓarikan në eƴow exo ar xuca ke panga an. Ado wëno dëŋ axe ñap ex na mo tëka do me pëtëra ogux od ɓapeɗ ɓandexëm ok. Mëŋ ex ar këŋun ɓuyi gë Angoc Amënëk do gë xoɗux an. ¹⁷Apalaŝa lëkaya ko exo mënënaxën eɓar edexëm el, eƴamb el exo mëla gër acac andexëm, do enenar eŋ exo ɗap gër xoɗux or ax ɗomind na gë eɗomi.» ¹⁸Ata Ŝaŋ Batis mondako baɓi felërand Atëfëtan aŋ Ɓëyisërayel ɓën. Ɓëte ɓendanjëm baɓi sëndënd do baxo rend eni këñënara.

¹⁹Erod ir wun bax gër ebar ed Galile watar bani na gë Erojad, asoxari ar aɓinëm an. Ata Ŝaŋ Batis këŋo nëpënd në end eŋo do gë ɗek ɓeñëŋënax ɓend wata baxo ɓeŋ. ²⁰Ɓarikan Erod ijo w̃endëra ko kaŝ-kaŝ ga sëra baŋo Ŝaŋ Batis do w̃ëla këŋo gër epëra.

End xoɓuyi or Yesu eŋ

²¹Amëd aŋo, ɗek Ɓëyisërayel ɓën bax ƴend gër Ŝaŋ Batis eɓi ɓuyi. Ata ga ƴow ko ɓëte Yesu, ɓuyi këŋo mëŋ ɓëte. Yesu ga ŝëpëta ko, ko ŝalend, ata watik fol orën ol. ²²Angoc Amënëk aŋ fedaw ko gër ndexëm ang eɗëxwëte epeŝax fo. Ata wëliwëk oniw̃ ƴaŋ gër orën: «Wëj ex Asëñiw̃ën ar pëlot gër yomb iram an. Wëno ɓon ke ɓalënd endeƴ eŋ!»

End andëw̃ëra and ɓëxarëk ɓër Yesu eŋ

²³Yesu ɓëniy ofëxw osas ebaŋo nand ỹana ko andiyen andexëm na. Er bani yëland ɓela ɓën mëne Yosef, asëñiw̃ ar Eli an, ebax sëm. ²⁴Eli ijo ebax asëñiw̃ ar Matat, do Matat asëñiw̃ ar Lewi. Lewi ebax asëñiw̃ ar Melëki, do Melëki asëñiw̃ ar Yanay. Yanay ebax asëñiw̃ ar Yosef. ²⁵Yosef ebax asëñiw̃ ar Matacas, do Matacas asëñiw̃ ar Amos. Amos ebax asëñiw̃ ar Nahum, do Nahum asëñiw̃ ar Esëli, do Esëli asëñiw̃ ar Nagahi. ²⁶Nagahi ebax asëñiw̃ ar Mahat, do Mahat asëñiw̃ ar Matacas. Matacas ebax asëñiw̃ ar Semehin, do Semehin asëñiw̃ ar Yose. Yose ebax asëñiw̃ ar Yoda. ²⁷Yoda ebax asëñiw̃ ar Yohanan, do Yohanan asëñiw̃ ar Resa. Resa ebax asëñiw̃ ar Sorobabel, do Sorobabel asëñiw̃ ar Ŝehalëcel. Ŝehalëcel ebax asëñiw̃ ar Neri. ²⁸Neri ebax asëñiw̃ ar Melëki, do Melëki asëñiw̃ ar Adi. Adi ebax asëñiw̃ ar Kosam, do Kosam asëñiw̃ ar Elëmadam. Elëmadam ebax asëñiw̃ ar Er. ²⁹Er ebax asëñiw̃ ar Yesu do Yesu ebax asëñiw̃ ar Eliyeser. Eliyeser ebax asëñiw̃ ar Yorim, do Yorim asëñiw̃ ar Matat. Matat ebax asëñiw̃ ar Lewi. ³⁰Lewi ebax asëñiw̃ ar Simewoŋ do Simewoŋ asëñiw̃ ar Yuda. Yuda ebax asëñiw̃ ar Yosef, do Yosef ebax asëñiw̃ ar Yonam. Yonam ebax asëñiw̃ Eliyakim. ³¹Eliyakim ebax asëñiw̃ ar Meleya, do Meleya asëñiw̃ ar Menan. Menan ebax asëñiw̃ Matata, do Matata asëñiw̃ ar Nataŋ. Nataŋ ebax asëñiw̃ ar Dafid, ³²do Dafid asëñiw̃ Esayi. Isayi ebax asëñiw̃ ar Yobed, do Yobed asëñiw̃ ar Bohes. Bohes ebax asëñiw̃ ar Sala, do Sala asëñiw̃ ar Nahason. ³³Nahason ebax asëñiw̃ ar Aminadab, do Aminadab asëñiw̃ ar Adëmin. Adëmin ebax asëñiw̃ ar Arëni, do Arëni asëñiw̃ ar Esëroŋ. Esëroŋ ebax asëñiw̃ ar Peres, do Peres asëñiw̃ ar Yuda. ³⁴Yuda ebax asëñiw̃ ar Yakob, do Yakob asëñiw̃ Isak. Isak ebax asëñiw̃ ar Abëraxam, do Abëraxam asëñiw̃ ar Tera. Tera ebax asëñiw̃ ar Naxor. ³⁵Naxor ebax asëñiw̃ ar Serug, do Serug asëñiw̃ ar Rehu. Rehu ebax asëñiw̃ ar Peleg, do Peleg asëñiw̃ ar Eber. Eber ebax asëñiw̃ ar Ŝela. ³⁶Ŝela ebax asëñiw̃ ar Kayënam, do Kayënam asëñiw̃ ar Arëfaxad. Arëfaxad ebax asëñiw̃ ar Ŝem, do Ŝem asëñiw̃ ar Nowe. Nowe ebax asëñiw̃ ar Lemek. ³⁷Lemek ebax asëñiw̃ ar Matusalem, do Matusalem asëñiw̃ ar Enok. Enok ebax asëñiw̃ ar Yered, do Yered asëñiw̃ ar Malelel. Malelel ebax asëñiw̃ ar Kenam. ³⁸Kenam ebax asëñiw̃ Enoŝ, do Enoŝ asëñiw̃ ar Set. Set ebax asëñiw̃ ar Adam, do Adam asëñiw̃ ar Kaxanu.

End Ŝaɓucara do gë Yesu eŋ

¹Yesu, ga ỹëmëgu ko gë Angoc Amënëk aŋ gër yeɓ ir Yurëdeŋ, ko ƴend gër ladawe gër ed baŋo w̃ëland Angoc Amënëk aŋ. ²Ata ŝaɓucara in xacërara këŋo eŋo yifa në ɓakey ofëxw onax. Ỹoweỹ axo ƴamb bana Yesu ɓakey ɓaŋo ɗek. And xucak aŋ, xor këŋo enjo eŋ. ³Aŋo sëka këŋo ŝaɓucara in, re ko: «Angëmëne Asëñiw̃ ar Kaxanu eƴ, nëngwëtël ekaỹ elo ex gi ecemar.» ⁴Yaka ko Yesu: «Ga ỹëgw këni: “Ala an axo ɗiyand na gë eƴamb ƴamb fo4.4 Andocane 8.3.”»

⁵Ŝaɓucara in w̃ëla këŋo në er ƴaŋ, do w̃asin këŋo aỹand ɗek owun or gër ebar oŋ, ⁶do fel këŋo: «Ayël këmi yël owun or owar oŋo ol, gë enjaran endeɓën ak ɗek, gayik wëno fëxwën këne do ar ỹandi ke yo këmo yël. ⁷Awa angëmëne aw̃a w̃a këƴ eƴ poxi gër lëngw iram, wëj kë xwën ɗek ako.» ⁸Yaka këŋo ɓëte Yesu: «Ga ỹëgw këni: “Axwën Kaxanu gaɓat ex mopëɓ do gër lëngw irexëm fo ỹapëk epoxi ed cale el!4.8 Andocane 6.13”»

⁹Ŝaɓucara in w̃ëla këŋo ɓëte Yesu gër Yerusalem. Ga xwët këŋo ƴaŋ gër ejur ed Aciw̃ and Kaxanu, re ko: «Angëmëne Asëñiw̃ ar Kaxanu eƴ, ɗapayal. Ax gi ex na nde aỹëgw ỹëgw këni: ¹⁰“Kaxanu afel këɓi fel omeleka odexëm ok eni nëkona do eni kaka, ¹¹gë otaxan odeɓën ok këdi këƴ lapa në ekaỹ4.11 Calemoñëw̃ 91.11-12.”» ¹²Yaka këŋo ɓëte Yesu: «Ga ỹëgw këni ɓëte: “Axo gi ex na mondi atëƴ Kaxanu, Axwën areƴ an4.12 Andocane 6.16.”» ¹³Ata na ŝaɓucara in ga xacërara këŋo mondako eŋo yifa Yesu, nacëta këŋo do ko ŝënind amëd acëxe.

End Yesu gër ebar ed Galile eŋ

¹⁴Ga xucak eŋo, Yesu w̃aỹi ko gë panga ind Angoc Amënëk iŋ, ata wëlik ow̃ac orexëm ol ɗek ebar ed Galile el. ¹⁵Aŋo ỹana ko këɓi sëƴalirand gër ɓaciw̃ ɓacaleya ɓandeɓën do ɓela ɓën ɗek baŋo ŝëkwënd.

¹⁶Ata akey amat, Yesu ɓaka ko gër ingol ind Nasaret, gër ed raf ko. Do ang w̃ër baŋo ak, ƴe ko gër aciw̃ acaleya, yatir akey and eteyëta; ata fel këno exo kani eɓi pënën.¹⁷Fëxwën këno akayëta and alaw̃ënel Esayi aŋ, and lëkwët ko aŋ ko fënënd gër ed rek:

¹⁸«Gë Angoc and Axwën aŋ ỹëm këme

gayik mëŋ sana ke mëni nangën Atëfëtan aŋ ɓëxaỹënaxik ɓën.

Mëŋ law̃ënëgu ke mëni pelëra mëne:

ɓër ex okaɗëp ɓën aseɓët kënëɓi seɓët;

ɓëŝiw̃ëk ɓën awatëra këni watëra;

ɓër kënëɓi wëñarand ɓën aracët këɓi racët.

¹⁹Mëŋ law̃ënëgu ke me pemëra mëne dohijo ỹanak oyekax or Axwën olo4.19 Esayi 61.1-2.»

²⁰Ga h̃ata ko opën ok, lëkw ko akayëta aŋ, w̃aŝ këŋo aw̃ëxëta an, do ỹëpa ko. Ata aciw̃ acaleya aŋ ɗek faɓ këno mëŋ fo. ²¹Aŋo re ko: «Oñëgw Omënëk od fënën këmun oko, doro dëŋ h̃atak.» ²²Ɓën ɗek bax reƴand end osede orexëm eŋ ga këni wël ɓenjekax ɓend baxo yeƴanënd ɓeŋ. Aw̃ëkar bani w̃ëkarënd: «Ax gi ex na nde asëñiw̃ ar Yosef an ex?» ²³Ɓarikan Yesu re ko: «Ɗal ex mëne wën axwitan këne xwitan eyeƴan ed orenik ed rek: “Wëj axora an pakënayayind gë andeƴ” Ɓëte afel këne fel me di ɓecarax gër angol and raf këme ro ang wël kën këme rind gër Kafarënawum ak.» ²⁴Ata re ko ɓëte: «Ɗal in këmun felënd, alaw̃ënel ar Kaxanu an, gër ed rëw̃ këno fo ɓayik ano pëɓënd na. ²⁵Ɗal in këmun felënd, amëd and ebaxo Eli alaw̃ënel ar Kaxanu gër ebar ed Isërayel aŋ, ɓon ỹëmb bani ɓësoxari ɓëseɓëta seɓëta ɓën. Ga rik ɓëniy ɓëtas gë opacaw̃ ocongiɓat tëɓ ax tëɓ ex na, ata wëcan këɓi enjo eŋ. ²⁶Ɓarikan, Kaxanu seɓ këɓi ɗek ɓësoxari ɓëjo, law̃ën këŋo Eli në asoxari ar lëg bax gër Sarepëta, gër ebar ed Sidoŋ. ²⁷Ɓëte angwën and ebaxo Elise alaw̃ënel ar Kaxanu gër ebar ed Isërayel aŋ, mbaŋ ebani ɓela ɓër gë ameỹ ɓën. Ɓarikan Namaŋ gaɓat fakën baŋo, xarak gër ebar ed Siri xaniw baxo.» ²⁸Ga wël këni eyeƴan elo, ɗek aciw̃ acaleya aŋ logën këɓi. ²⁹Xani këni gwaŋ, do ŝonjorëra këno Yesu fac-fac. Nëcët këno angol and Nasaret aŋ xali gër engew̃ eno pimëx. ³⁰Ɓarikan, and h̃ateli këno aŋ, Yesu xwëŝa ko. Ata ang fur bano ak, ɓorëta këni, xuca ko mërëxand do kwël ƴe ko.

End ar gë ɓëyël eŋ

³¹Yesu ŝëla ko gër Kafarënawum, angol acëxe and gër ebar ed Galile. Ata yatir akey and eteyëta këɓi sëƴalirand ɓëte ɓela ɓën. ³²Gër ow̃ëkw baɓi lëkënd osëƴali orexëm ol gayik gë panga baxo yeƴanënd. ³³Yatijo ar gë ɓangoc ɓañëŋënax ƴow bax na gër aciw̃ acaleya. Sam ga wat këŋo Yesu, ɓangoc ɓañëŋënax ɓaŋ xeỹ këni: ³⁴«Xey Yesu Iɓënasaret, inew̃a yir këɓo? Ba eƴëɓo nemin nde ƴow këƴ? Aye nang këmi mëne wëj ex Aw̃ënëk ar Kaxanu an!» ³⁵Ata Yesu xeỹënaxën këɓi ɓangoc ɓaŋ: «Cësinayin, ado canin gër ala ajo!» Ata ɓangoc ɓañëŋënax ɓaŋ reɓa këno ala ajo mërëxand ir amëxwër do kwël ŝan këni, ɓari ano tembaỹën bana. ³⁶Ata aciw̃ acaleya aŋ ɗek ŝarandëra këɓi xali xurik, do këni w̃ëkarënd: «Endeƴ end fex ngwa ex eŋo? Gë or gapak, do gë panga këɓi felënd ɓangoc ɓañëŋënax ɓaŋ eni di er ko re in, do kwël këni ŝanënd.» ³⁷Ata ɓela ɓën ɗek këni xanarërand end Yesu eŋ ɗek ebar ed Galile el.

End epakën ed ɓëŝëxwëra eŋ

³⁸Ga ŝan ko na gër aciw̃ acaleya, Yesu ƴe ko gër Simoŋ Piyer ɓën. Sëk këŋo aỹaraw isoxari ar Simoŋ Piyer ga ŝëxw këŋo. W̃ëka këno ataŋ Yesu eŋo pakën. ³⁹Ga rëngw ko Yesu gër ed laki baxo, xeỹënaxën ko acëxwël aŋ. Ataŋ fak ko do kwël xani ko eɓi ɗëɓa. ⁴⁰Ga ŝëlak eñan eŋ, w̃ëlaraw kënëɓi na gër Yesu ɗek ɓëŝëxwëra ɓën, do oŝëxwëra or ex yo afak bani fakënd and këɓi h̃ëmba aŋ. ⁴¹Ɓëte ɓëyël bax ŝanënd na gër ɓela do bani xeỹënd: «Wëj ex Asëñiw̃ ar Kaxanu an.» Ɓarikan Yesu axeỹënaxën baɓi xeỹënaxënënd do abaɓi seɓ na eni yeƴan gayik anang nang bani mëne mëŋ ex Afexën an.

⁴²And wecak aŋ, Yesu ŝan ko do nacëta ko në er tëɓ. Ata ga ɓarërëgu këni ɓela ɓën ɓamëxwër, ɓamëxwër, këno ŝalarand xali ŝanan këno. Er ỹandi baɓi eno ɗëkaya na këdi ko ƴe eɓi teɓ. ⁴³Ɓarikan mëŋ yaka këɓi: «Aỹap ỹapëk me ƴend ɓëte mëni nangëndërax Atëfëtan and owun or Kaxanu aŋ gër ɓangol ɓacëxe gayik eŋo law̃ënaxënëgu ke Faba.» ⁴⁴Mondako baxo femërand Atëfëtan aŋ gër ɓaciw̃ ɓacaleya ɓand Ɓëyude.

End ɓësëfan ɓënax ɓëỹanar eŋ

¹Akey amat, Yesu baɓi sëƴalirand amëxwër aŋ ler gër anjer and Genesaret. Ɓela ɓën ga xeta këno gër oɓaxët or eyeƴan ed Kaxanu, këni fimërërand. ²Ata Yesu wat ko ɓëkuluŋ ɓëki gër ɓëŋa. Eceɗe feda bani ɓëŝëpët ɓër oxan ɓën do bani wëŝëtërand owën oreɓën oŋ. ³Ga fëra ko polo gër ikuluŋ ind xwën baxo Simoŋ, xara këŋo exo nacëta tëkër ebar el, gand etiw̃ax. Ata ỹëpa ko, do këɓi sëƴalind amëxwër aŋ. ⁴And h̃ata ko aŋ, fel këŋo Simoŋ: «Mëlal ikuluŋ iŋ gër etiw̃ax en ɗap owën oŋ ata kënëɓi sëra oxan ol.» ⁵Yaka ko Simoŋ: «Asëƴali, ɓiyi wec lapëra këmi, ỹow̃eỹ amo cëpët ex na. Ɓarikan gayik wëj rek alap këmi lap owën oŋ.» ⁶Ata ga lap këni, sëra kënëɓi oxan ol xali kë h̃esind owën oreɓën oŋ.⁷Lambaca kënëɓi ɓëcandaw̃ ɓëndeɓën ɓëŋ eni ƴow enëɓi dëca gë ikuluŋ icëxe iŋ. Oxan ol fëxw këni gër ɓëkuluŋ ɓëki xali kë rëmbënd men oŋ. ⁸Ata Simoŋ Piyer ga wat ko eŋo, ŝëpëta ko. Ga foxi ko gër lëngw ir Yesu, re ko: «Axwën, inew̃a sëkaxënëgu këƴe wëno aw̃endëran ajo?» ⁹Anjiỹ aŋ lëk baɓi Simoŋ gë ɓoŝandaw̃ ga wat këni ang ỹëmb bani oxan or sëra kënëɓi ak. ¹⁰Mondako fo bax end Ŝak do gë Ŝaŋ eŋ, ɓosëñiw̃ ɓor Sebede ɓën, ɓër ɓar bani andiyen amat gë Simoŋ Piyer ɓën. Ata Yesu fel këŋo Simoŋ Piyer: «Këreƴ yëdara na, gërëgako aɓar ar ɓela këƴ hi!» ¹¹Ata ga ŝëpët këni ɓëkuluŋ ɓëŋ gër ebar, seɓëra këni na ɗek gër ɓëŋa, do kwël sëf këno Yesu.

End ar gë ameỹ eŋ

¹²Akey amat, Yesu bax ƴend në angol. Ata fed këni gë ala ar gë ameỹ. Ala ajo foxi ko gër lëngw irexëm, ŝale ko mondako: «Axwën, ga ỹandi ỹandi ki axor këƴ xor eƴe mënën me pak.» ¹³Ata Yesu ga yën ko ataxan aŋ, h̃ëmba këŋo, re ko: «Awa aỹandi wa ỹandi ke, mënël!» Ataŋ ŝan këŋo ameỹ aŋ. ¹⁴Yesu xëŋa këŋo mondako: «Ala këreƴëŋo pel na ɗe eŋo. Ɓarikan ƴel exi nëkon aŝaɗaxan an. Ɓëte diyiɗ ŝaɗaxa ir ew̃unëtan in ang rek acariya and Moyis ak, eni nangëraxën ɓela ɓën osede oreƴ ol.» ¹⁵Ata ow̃ac or Yesu ol wëlik kaŝ-kaŝ, do ɓela ɓën ɓamëxwër ɓamëxwër bani ɓarërënd: ɓëjo ɓër oɓaxët, ɓëjo ɓëŝëxwëra ɓër kë ŝaland eni pak. ¹⁶Ɓarikan Yesu mëŋ ed timëriŋ el baxo nacëtand exo calex.

End aseỹik eŋ

¹⁷Akey amat, Yesu baɓi sëƴalirand ɓela. Gër ɓër baŋo ɓaxëtënd, ofariseŋ do gë ɓëŝalen ỹëpara bax na. Ɓër oɓaxët ɓën ɗek, er xaniraw bani: ɓëjo gër ɓëngol ɓënd gër ebar ed Galile, ɓëjo gër ɓënd Yude, xali gër Yerusalem. Gë panga ind Axwën Kaxanu iŋ baɓi fakëndërand. ¹⁸Ata h̃atëgu këni na ɓela ɓër w̃ëlaw këŋo aseỹik në angaw̃. Er bani ŝaland eno ɗën lëf gër aciw̃ and hi baxo Yesu, do eno kwëtina gër lëngw irexëm. ¹⁹Ga ŝënd këni ɓela ɓën gër ebët, wëlan këɓi ang këno lën ak gër ed hi ko Yesu. Ata sënga këni ƴaŋ gër ejur ed aciw̃, do yëla këno gë angaw̃ ak aseỹik an, mërëxand ir amëxwër, gër lëngw ir Yesu. ²⁰Ga wat ko Yesu ang xwëta këno ɓela ɓëjo ak, fel këŋo aseỹik an: «Wëno anëka seɓan këmi ɓamena ɓandeƴ ɓaŋ.» ²¹Ɓëŝalen ɓën do gë ofariseŋ ok ga wël këno, këni nëkënëkarënd: «Noỹo ngwa hi ko ar këŋo ŝirënd Kaxanu ajo? Noỹo xorëk eteɓan ed ɓeñëŋënax el ang ax gi ex na Kaxanu gaɓat?» ²²Ga nang ko Yesu ang bani yëland ɓëŝalen do gë ofariseŋ ak, w̃ëka këɓi: «Inew̃a kën yëlaraxënënd mondako gër ow̃ëkw orewën? ²³Inew̃a saxëk, me de: “Anëka seɓan këmi ɓamena ɓandeƴ ɓaŋ nde”, ba me de: “Kanil eƴ ƴexëra nde?” ²⁴Awa, en nangaxën mëne wëno Asëñiw̃ ar ala an aŝot ŝot këme or gapak or eteɓan ed ɓeñëŋënax ol gër ebar ro, këmo felaxënënd aseỹik ajo: “Kanil eƴ meɗ angaw̃ andeƴ aŋ, eƴ maỹi!”» ²⁵Ata na dëŋ aseỹik an xani ko xwiriŝ, lëkw ko ebën ed lakixën baxo el. Ga ko w̃aỹi, këŋo ŝëkwaxënd Kaxanu tar fëña in. ²⁶Ɓela ɓër ebax na ɓën ɗek, ga xap këɓi anjiỹ aŋ, këno ŝëkwand Kaxanu këni rend: «Awa ɓiyi eceɗe këne watënde ɓecaraxik ɓendako rako ɓeŋ doro!»

End Yesu do gë Lewi eŋ

²⁷Ga xucak eŋo, Yesu ŝan ko na gër ed ebaxo, ata wat këŋo asëf ar ŝagale, ar bano w̃acënd Lewi, ga ỹëpa ko lëf gër aciw̃ and ɓësëf ɓër ŝagale. Ata fel këŋo: «Wëj, tëfëguye!» ²⁸Lewi xani ko, seɓ ko ɗek na, do kwël sëf këŋo. ²⁹Lewi rin këŋo Yesu ofëna osëm gër iciw̃ indexëm. Ɓësëf ɓër ŝagale ɓëranjëm do gë ɓela ɓëŝëxe ƴowëraw këni do ỹëpara këni gë Yesu gër eƴambëran. ³⁰Ata ofariseŋ ok do gë ɓëŝalen ɓëreɓën ɓën ga ƴow këni gë oxoỹ fo na, kënëɓi hëbandërand ɓësëfan ɓër Yesu ɓën: «Wën inew̃a kën ƴambëraxënënd do kën ŝeɓëraxënënd gë ɓësëf ɓër ŝagale ɓën do gë ɓëw̃endëran ɓën?» ³¹Yakaw këɓi Yesu: «Ɓëŝëxwëra ɓën kë ƴend gër axora, ax gi ex na ɓëɓëngw ɓën. ³²Wëno ɓëw̃endëran ƴow këme mëni pel eni nëngwët ola oreɓën ol, ax gi ex na ɓër ŝenene.»

End etiw̃i eŋ

³³Ofariseŋ ok do gë ɓëŝalen ɓën re këni: «Ɓësëfan ɓër Ŝaŋ Batis ɓën do gë ɓëreɓi ɓën laŋ këni siw̃ind ɓëte aŝale këni ŝalend. Ɓarikan ɓësëfan ɓëreƴ ɓën ñambëran do gë oŝeɓ fo xwënda këni.» ³⁴Yesu yaka këɓi: «Wën axor nde kën xor enëɓi tiw̃in oɗawo od ŝambenjar ir kë ỹërënd ok yatir ekana? ³⁵Aƴow kë ƴow ɓakey ɓand këni ŝapër ɓaŋ, amëd aŋo këni siw̃i.» ³⁶Ata re ko ɓëte Yesu gë apënëtal: «Ala ax ŋesand na anjëm angaŝax exo kaɗaxën na akarëk këdi kë h̃esi kaŝ-kaŝ aŋ. Ado anjëm angaŝax aŋ ax ñapënd na ekaɗ ed në akarëk el. ³⁷Ɓëte ala ax cëlënd na ngoƴ ingaf në ɓamote ɓakarëk. Angëmëne ala exo di mondako, ngoƴ ingaf iŋ afëtin kë fëtin ɓamote ɓaŋ and kë ỹënënd aŋ, ata ex ɗexira, do ɓamote ɓaŋ ex nëxenara. ³⁸Në ɓamote ɓangaŝax ỹapëk mocël ngoƴ ingaf iŋ. ³⁹Ala aŋo ñëw̃an na ngoƴ ingaf iŋ and ko sëƴi iñënëk aŋ. Ata ko re: “Iñënëk iŋ nëngak”.»

End akey and eteyëta eŋ

¹Yesu gë ɓësëfan ɓërexëm ɓën bax xucand në ocënga yatir akey and eteyëta. Ata ɓësëfan ɓën këni w̃iŝand ɓanjëra ɓaŋ, këni ɓoxoxind do këni ƴakënd. ²Ofariseŋ odëmar w̃ëka kënëɓi: «Inew̃a kën rixënënd er ɓayik ax ñap ex na yatir akey and eteyëta in?» ³Yakaw këɓi Yesu: «Wën an pën ex na nde er ri baxo Dafid in and ŝopar baɓi enjo mëŋ gë ɓër enga endexëm aŋ? ⁴Ax gi ex na nde alilën lilën baxo lëf gër Aciw̃ and Kaxanu, w̃eɗëgu ko mburu ind aɓi ñap bana eni ƴamb iŋ, ŝet këɓi do ƴamb këni ɓën ɗek xarak ɓëŝaɗaxan ɓën fo ỹap baɓi eƴamb el?» ⁵Re ko ɓëte Yesu: «Awa nangin mëne wëno Asëñiw̃ ar ala an ex axwën ar akey and eteyëta an.»

End ar gë ataxan ateỹik eŋ

⁶H̃atëguk ɓëte akey and eteyëta acëxe, Yesu ƴe ko gër aciw̃ acaleya, këɓi sëƴalirand end Kaxanu eŋ. Ar gë ataxan and liw̃ ateỹik ƴow bax na. ⁷Ata ɓëŝalen ɓën do gë ofariseŋ ok këno sitinalind Yesu ba afakën këŋo fakën ala ajo gë akey and eteyëta aŋ eni cotaxën end këno nagaŝanaxën. ⁸Gogo nde ga wata ko Yesu ang bani yëland ak. Fel këŋo ar gë ataxan ateỹik an: «Wëj kaniw eƴ kwëŝa mërëxand ro!» Ata xwiriŝ ala ajo, xwëŝa ko. ⁹Ata re ko Yesu: «Ɓaxëtin mun mëka. Inew̃a ỹapëk yatir akey and eteyëta? Edi ed enjekax nde, ba edi ed eñëŋënax nde? Epexën ed ala nde, ba eɗaw̃ ed ala nde?» ¹⁰And nëkon këɓi jeƴ aŋ, fel këŋo ar gë ataxan ateỹik an: «Yënël ataxan aŋ!» Ga yën ko, fakëk ataxan aŋ ataŋ. ¹¹Ga xoỹ këni na ɓëŝalen ɓën do gë ofariseŋ ok, këni xanarënd ang këno ri Yesu ak.

End ɓësëfan epëxw gë ɓëxi eŋ

¹²Ɓakey ɓaŋo, Yesu ƴe ko ƴaŋ në etënd eŋo calex Kaxanu, ata ŝale ko wec. ¹³Gëɓër, w̃ac këɓi ɓësëfan ɓërexëm ɓën, do yata këɓi epëxw gë ɓëxi eni gi oparëxanda odexëm. ¹⁴Ɓër yata baɓi ɓën ebani: Simoŋ ir nëngwët baŋo Piyer, do gë aɓinëm Andëre. Ŝak do gë Ŝaŋ, Filip do gë Barëtelemi. ¹⁵Maco do gë Toma. Ŝak, asëñiw̃ ar Alëfe, do gë Simoŋ, aw̃er an. ¹⁶Yud asëñiw̃ ar Ŝak, do gë Yuda Isëkariyot ar lëxw baŋo Yesu an.

¹⁷Ata Yesu sëfër këni acëla-ŝëla gë ɓën xali në eŋar, gër ed ɓarërëgu bani amëxwër atëm and ɓësëfan ɓërexëm do gë amëxwër and ɓër xaniraw bax gër ebar ed Yude, gër angol and Yerusalem, xali gër ɓëŋa ir angwëngw, ler gër owar or Tir do gë Sidoŋ. Er ƴowëraw bani gër Yesu: ɓëjo ɓër oɓaxët, do ɓëjo ɓëŝëxwëra ɓër bax ŝaland eni pak. ¹⁸Afak bani fakënd ɓëte ɓër bax sorond në end ɓangoc ɓañëŋënax ɓand lil baɓi ɓën. ¹⁹Amëxwër aŋ ɗek bani ŝaland eno kwixwëta Yesu gayik panga bax ŝanënd gër ndexëm do baɓi fakënënd.

²⁰Yesu ga faɓ këɓi ɓësëfan ɓërexëm ɓën, re ko:

«Nëngandërayindëleŋun wën ɓër sitarak gër onden ɓën,

gayikwa wën xwënëk owun or Kaxanu ol.

²¹Nëngandërayindëleŋun wën ɓër këŋun ƴambënënd gërëgako enjo ɓën, gayikwa aw̃ed kën w̃ed.

Nëngandërayindëleŋun wën ɓër kë sesërand gërëgako ɓën, gayikwa gër onënga kën hi.

²²Nëngandërayindëleŋun ado enun ŝus ɓela ɓën, ado enun ŋw̃ayërand aŋ, ado enun cirërand aŋ, ado enun ɓeŝërand në end ow̃ac orewën or këni yëland oỹëŋënax ex, në end ga xwëta këne wëno Asëñiw̃ ar ala an.

²³«Nëngandërayindëleŋun and kënun rixërand Ɓëŝëwif aŋ, mandërayindën onënga ol gayik amaŝën atëm kën sëkëx ƴaŋ gër orën. Enimin ɓëxarëk ɓëreɓën ɓën mondako banëɓi rixërand ɓëlaw̃ënel ɓër Kaxanu ɓën.

²⁴Wën ɓër gë napul ɓën, aŋun ye ex na!

Gayik anëka ŝot kën apexa andewën aŋ, do and gër ebar ro fo ex!

²⁵Wën ɓër w̃edëk gërëgako ɓën, aŋun ye ex na gayik axor këŋun xor enjo eŋ!

Wën ɓër kë lepërand gërëgako ɓën, aŋun ye ex na, gayik ang ɓër oỹaw̃ fo kën ỹana en denitarand!

²⁶Angëmëne ɓër ŝus ke ɓën kënun ŝëkwënd, aŋun ye ex na!

Gayik ɓëxarëk ɓëreɓën ɓën mondako banëɓi ŝëkwënd ɓëlaw̃ënel ɓënëgwëŝ ɓën!»

End ɓërangoỹëra eŋ

²⁷«Ɓarikan ɓaxëtin mun pel wën ɓër ke sëfënd ɓën: ŋanindënëɓi ɓër xoỹër këŋun ɓën, dinindënëɓi enjekax ɓër ŝus këŋun ɓën. ²⁸Calenindënëɓi ɓër këŋun xarend ɓën, calenindënëɓi ɓër këŋun ŝirërand ɓën. ²⁹Angëmëne ala exi cën gër añam and liw̃, ɓexënëlo and ŝame aŋ. Angëmëne ala exi kan acuɗ anëngwën aŋ, teɓënëlo gë atëm ak. ³⁰Ar ki xarand yo, yëlëlo, do and ko w̃eɗ ala er xwën këƴ aŋ, këreƴ kana na. ³¹Ang këŋun ỹandind enun dinënd ɓela ak, wën ɓëte dinindëɓi mondako fo. ³²Angëmëne eŋun ɓalënd end ɓër këɓi ɓalënd endewën ɓën fo, enjekax end fe kënun wateli ɓela ɓën? Ax gi ex na nde ɓëw̃endëran ɓën dëŋ mondako wata këni? ³³Angëmëne enëɓi dinënd enjekax ɓër këŋun rinënd enjekax ɓën fo, enjekax end fe wa kënun wateli ɓela ɓën? Ax gi ex na nde ɓëw̃endëran ɓën dëŋ mondako wata këni? ³⁴Do angëmëne enëɓi ñomëxënd ɓër kën yëland aw̃aŝën kënun w̃aŝën ɓën fo, enjekax or fe kënun wateli ɓela ɓën? Ax gi ex na nde ɓëw̃endëran ɓën aỹomëxër këni ỹomëxërënd ɓën ɓëte do këni w̃aŝërënd ceƴ gë ceƴ? ³⁵Ɓarikan ɓalindëleŋun end ɓërangoỹëra andewën eŋ, dinindënëɓi enjekax. Ñomëxindënëɓi ɓër an yëland na aw̃aŝën kënun w̃aŝën ɓën. Angëmëne mondako kën rind, ɓela ɓën ata këni nang mëne wën oɓaŝ or Kaxanu, hi kën, mëŋ ar hik ƴaŋ aŋ. Ɓon kë xëɓën amaŝën andewën aŋ, gayikako ata kën wëndër gë Ar-hik-ƴaŋ an. Mëŋ këɓi rinënd enjekax eŋ ɓela ɗek, ado eni gi ɓër ano cëkwa na, ado eni gi ɓëxeỹax. ³⁶Ang nënga ko Faba Kaxanu ak, giyin wën ɓëte mondako fo.»

End kiti eŋ

³⁷«Ax gi ex na mokiti ɓela ɓën këdi këŋun xiti Kaxanu wën ɓëte. Ax gi ex na monëp ɓela ɓën këdi këŋun nëp wën ɓëte. Teɓanindënëɓi eŋun teɓanaxën. ³⁸Yëlërayindënëɓi ɓela ɓën enun yëlëraxënënd wën ɓëte. Gër amote and kën ɓaxarand kënun ŝëlën: ɗëɓ, mocëŝi, do monexira. Gayikwa gë acariya and kënëɓi sëƴinënd ɓela aŋ fo këŋun w̃aŝën wën ɓëte.»

³⁹Ata Yesu fel këɓi ɓëte apënëtal aŋo: «Aŝiw̃ëk axor nde ko xor eŋo ɗas aŝiw̃ëk aŝandaw̃? Ax gi ex na nde ɓën tak kë lati polo në ambëxw? ⁴⁰Asëfan an aŋo kucand na onangëran ol sëƴali arexëm an, ɓarikan ar faỹëk etëƴa an gwër fo hi këni gë asëƴali arexëm an. ⁴¹Inew̃a këƴ nëkonënd atëxësëx and lëŋa këŋo aɓinëx aŋ, do këƴ nemënd mëne wëj yer xëcar in lëŋa ki? ⁴²Mondake wa këƴ xorënd eƴo pel aɓinëx: “Ñëmël mi dëxëtën atëxësëx aŋ gër angës”, xarak wëj yer yëcar in lëŋa ki? Wëj aỹëŋënax ar kë laɓayand hi këƴ, dëxëtël wa pere yëcar ir lëŋa ki in eƴ wataxën aye atëxësëx and gër angës and aɓinëx aŋ.

⁴³«Atëx anjekax ax gind na gë odëw̃ërëw̃en oñëŋënax. Do atëx añëŋënax ax gind na gë odëw̃ërëw̃en ojekax. ⁴⁴Atëx and ex yo, gër odëw̃ërëw̃en odexëm kë hind monang. Ax gi ex na nde ondan oŋ ani kwëcand na në apeɓ? Ɓëte reseŋ in ani kwëcand na në atëx and gë odëmbën? ⁴⁵Ala ar ye këŋo onden an, emëkw edexëm el yek. Do ar ỹëŋën këŋo onden an, emëkw edexëm el ỹëŋënëk. Gër etëỹ ko nëcëtënd ala an er lëɓëk gër emëkw in.»

End amatinali and ɓaciw̃ ɓaki eŋ

⁴⁶«Inew̃a këne w̃acëraxënënd “Axwën”, “Axwën”, xarak an dind na er këmun felënd in? ⁴⁷Ar kë ƴow yo exo ɓaxët eyeƴan edam do exo dind ang re këme ak, afel këmun fel gë ar wëndër këni an. ⁴⁸Gë ar ɓaƴëk aciw̃ wëndër këni: ga nac ko pere gër aparëfac xali siw̃ëk, xwët ko oxaỹ orëɗa oŋ. Ata and ƴowëk tëɓ aŋ, oỹëm ol ƴowëk, men oŋ ŝëñëk aciw̃ aŋo, ɓari ax kor ex na ex ñam, gayik ŝenene ɓaƴ ko. ⁴⁹Ɓarikan ar kë ɓaxët yo eyeƴan edam do axo dind na ang re këme ak, er këni wëndër gë ala ar ɓaƴëk aciw̃ andexëm gër ebar nacërëxe pere gër ed ko xwët oxaỹ orëɗa fo. Ata and ƴowëk tëɓ aŋ, oỹëm ol ŝëñëk aciw̃ aŋo: ataŋ wëcëk do yëcarëk ɗek.»

End xaɗëp ir emun end ocoroɗa eŋ

¹Yesu ga h̃ata ko ɓend baɓi sëƴalirand ɓulunda ir baŋo ɓaxët ɓeŋ, w̃aỹi ko gër Kafarënawum. ²Emun end ocoroɗa ŝot baŋo na xaɗëp ir ŝëxwëra bax mbaŋ, exo koti fo ɓayi bax, xarak mëŋ momal baŋo ɓalënd endexëm eŋ. ³Emun eŋo ga wël ko mëne Yesu h̃atëguk, law̃ën këɓi ɓëxarëk ɓër Ɓëŝëwif ɓën eno karaw exo ƴow eŋo pakën xaɗëp irexëm in. ⁴Ɓëxarëk ɓër Ɓëŝëwif ɓën ga h̃at këni këno xarand Yesu mondako: «Ajo aỹap ỹapëk eƴo din er w̃ëka ko in! ⁵Ar h̃anëk enëng endeɓi exo, mëŋ ɓaƴën këɓo aciw̃ acaleya aŋ.» ⁶Ata Yesu sëfër këni kwël gë ɓën. Ɗam eni ŋat gër iciw̃, emun end ocoroɗa eŋ law̃ën këɓi oɗawo odexëm eno kaca Yesu do eno pel: «Axwën, ine ngwa këƴ ƴowaxënëgund gë andeƴ, axuri kë xuri ang këƴe fëɓ ak, ga lil lilëgu këƴ gër yangana iram ro. ⁷Mëŋ ɓayik axe mëndan ex na me ƴeli gë andam gër ed hi këƴ. Ɓarikan, yeƴanël tuŋ emat ata ko fak ariyenin aram an! ⁸Gayikwa wëno dëŋ aw̃a w̃a këme or gapak or ɓëlëngw ɓëram ol. Wëno ɓëte alëngw ar ocoroɗa hi këme do ɓën ari këni rind er këmëni felënd in. And këmo fel ŝoroɗa iɓat: “Ƴel!” ata exo ƴe, ɓëte and këmo w̃ac iŝëxe aŋ: “Ƴow!” Exo ƴow. And këmo fel ariyenin aram aŋ: “Dil ejo!” Exo di.» ⁹And wël ko Yesu eyeƴan elo aŋ, nëngan këŋo end emun end ocoroɗa eŋ. Ga ŝena ko gand amëxwër, re ko: «Ga re këme gër wën Ɓëyisërayel elod amo wat ex na ar xwëta ke mondako!» ¹⁰Ɓër law̃ënëgu baɓi emun end ocoroɗa ɓën ga ɓaka këni gër iciw̃, sëkëx këno ariyenin an ga fak ko ŝenene.

End ekanin ed aŝësëk eŋ

¹¹Ga xeyëk, Yesu ko ƴend në angol and bani w̃acënd Nayin. Sëfër këni gë ɓësëfan ɓërexëm ɓën, do gë amëxwër atëm. ¹²And bani lil gër angol aŋ, fed këni gë enga end ɓela ga lëɓi këŋo aŝësëk ond gër eɗap oŋ. Aŝësëk ajo, itox imat ind asoxari aseɓëta seɓëta ebaxo. Ata ɓër lëg bax gër angol aŋo ɓën mbaŋ ỹëmb bani ga këno laŋëta. ¹³Axwën Yesu and wat këŋo asoxari ajo aŋ, xaỹënan këŋo xali. Ata re ko: «Cësinal!» ¹⁴And sëka ko aŋ, lëk ko epël el, ata xwëŝa këni ɓëlëɓi ɓën. Aŋo re ko Yesu: «Ŝambenjar, ga re këme, kanil!» ¹⁵Xani ko kwengweremët aŝësëk an, do ko yeƴandërand. Yesu w̃aŝ këŋo nëm. ¹⁶Ata ɓela ɓën ɗek lëk këɓi anjiỹ atëm. Ga këno ŝëkw Kaxanu këni rend: «Alaw̃ënel asëm ŝanayaxënëgu këɓo. Kaxanu nëngaw këɓo ɓiyi ɓulunda irexëm in.» ¹⁷Ata wëlik endeƴ eŋo, gë angol gë angol, ɗek ebar ed Yude el xali yaɓët.

End ɓësëfan ɓër Ŝaŋ Batis eŋ

¹⁸Ata Ŝaŋ Batis wël ko ɓeŋo ɗek ga sëfëtandëra këno ɓësëfan ɓërexëm ɓën. ¹⁹W̃ac këɓi ɓësëfan ɓëxi do law̃ën këɓi gër Axwën Yesu eno mëkaw: «Wëj nde ex afexën ar kë ƴowënd an? Angëmëne ax gi ex na wëj, mo cëni nde aŝëxen?» ²⁰Ga h̃at këni gër Yesu re këni: «Ŝaŋ Batis law̃ënëgu këɓo mi mëka ba wëj ex afexën ar kë ƴowënd an, do ang ax gi ex na wëj, mo cëni nde aŝëxen?» ²¹Ata amëd aŋo dëŋ baxo rind Yesu ɓecarax ɓeŋo: afakën ɓëŝëxwëra do gë ɓëseỹik ɓëranjëm; anëcët ɓangoc ɓañëŋënax gër ɓela; aŝiw̃ët ɓëŝiw̃ëk ɓëranjëm. ²²Yesu yaka këɓi: «Gërëgako ƴeyin eno tëfëtaxënëx Ŝaŋ Batis ɓeɓër wateli këne ɓën, do gë ɓend wëleli këne ɓeŋ. Pelëxëno mëne ɓëŝiw̃ëk ɓën në ewatëra exëni, ɓëseỹik ɓën në eƴexëra exëni, ɓër gë ameỹ ɓën në emën exëni, ɓapaxo ɓaŋ në ewëlëra exëni. Pelëxëno ɓëte mëne ɓëŝësëk ɓën në ekani exëni gër ecës do ɓëxaỹënaxik ɓën në nang exëni Atëfëtan aŋ. ²³Awa nëngandëraleŋo ar ɓayik aŋo ŋëpëgënand na endam an.»

²⁴Ga ɓaka këni ɓërolaw̃ën or Ŝaŋ Batis ɓën, Yesu ko yeƴanënd en Ŝaŋ Batis eŋ mondako: «Ine ƴe ban en nëkonëgu gër ladawe? Andës and kë lëfërërirand ekoc nde? ²⁵Noỹo wa ƴe ban eno nëkonëgu? Ar ŝuɗarak mokëɓën gë ɓanjëm ɓanjekax nde? Ax gi ex na nde ɓër gë ɓanjëm ɓanjekax ɓën, ɓër ɓetak ɓën, gër eyang ed emun hi këni? ²⁶Do noỹo wa ƴe ban eno nëkonëgu? Ax gi ex na nde alaw̃ënel ar Kaxanu? Eyo ar watëgu këno an, nëmëc alaw̃ënel ar Kaxanu exo. ²⁷Endexëm eŋ ỹëgw këni gër akayëta and Kaxanu:

“Nëkoɗ në eɗëngwalilemo arolaw̃ën an

Exi ŋacan fëña in7.27 Malaxi 3.1.”

²⁸«Ɗal in këmun felënd, ŝëf gër ɓër rëw̃ këneɓi mondëw̃ ɓësoxari, gaɓatak aŋo ñëmbëta ex na or gapak ol Ŝaŋ Batis. Ɓarikan ar xurik ex ɓa gër owun or Kaxanu an xuca këŋo.»

²⁹Ata gër ɓulunda ir ɓaxët baŋo, do gër ɓësëf ɓër ŝagale ŝanaya bax end ŝenene end Kaxanu eŋ, mëŋ bani ƴexënënd gër ed exo Ŝaŋ Batis eɓi ɓuyix. ³⁰Ɓarikan ofariseŋ ok do gë ɓësëƴali ɓër acariya and Moyis ɓën, ga bani h̃ëpënd eɓi ɓuyi Ŝaŋ, ƴepën këni mondako ang ỹandi baŋo Kaxanu eɓi pexën ak.

³¹«Gë noỹo këmëni w̃atinali ɓela ɓër gë okey oko ɓën? Gë noỹo ngwa wëndër këni? ³²Gë oɓaŝ or ỹëpak në yangana fo wëndër këni. Ga ɓarërëgu këni, imëxwër imat kënëɓi rend imëxwër icandaw̃ iŋ: “Farixën këmun acëroti aŋ, an mane na! Ỹëw̃ën këmun ojëkan od oỹaw̃, an tes ex na.” ³³Ŝaŋ Batis ga ƴow ko, abaxo ƴamb na ecemar, abaxo ŝeɓ na ngoƴ, ɓarikan wën re këno: “Gë ɓëyël exo.” ³⁴And ƴow këme wëno Asëñiw̃ ar ala an, këme ƴambërand, këme ŝeɓërand. Ɓarikan këne rend: “Ala ajo ñambëran gë oŝeɓ fo xwënda ko, lawo ir ɓësëf ɓër ŝagale do gë ɓëw̃endëran hi ko.” ³⁵Ɓarikan gër ɓela ɓëjo kën nangaxën mëne er ỹandi këŋo Kaxanu in ŝenene ex gayik ɓën aw̃a w̃a këni endam eŋ.»

End Yesu gër iciw̃ ind fariseŋ eŋ

³⁶Fariseŋ ir bano w̃acënd Simoŋ in w̃ac baŋo Yesu exo ƴe eni ƴambëra gër ndeɓën. Ata Yesu h̃at ko, do ỹëpa këni gër eƴambëran. ³⁷Asoxari aw̃endëran ebax na gër angol. Ga wël ko mëne Yesu ƴowëk na gër iciw̃ ind fariseŋ, w̃ëlanëgu këŋo angiri në ŝëlakuŋ ir ekaỹ ed alëbatër. ³⁸Ga ɓuka ko gand epoƴ ed Yesu, ler gër osapar, ko sesënd. Ongwën oŋ kë ŝarënd gër osapar or Yesu or baxo w̃egarand oŋ, do ko fëxwëcërand gë omban ondexëm oŋ. Axoŝ baxo xoŝënd ɓëte gë angiri in. ³⁹Ga wat ko eŋo, fariseŋ ir w̃ac baŋo Yesu in, ko yëlarand: «Kido ala ajo, alaw̃ënel ebaxo, anang nang doxo mëne asoxari ar këŋo lëkërand an aw̃endëran hi ko.» ⁴⁰Yesu re ko: «Simoŋ, ỹeỹ ỹandi ke na mi mëka.» Yaka ko: «Oko asëƴali, mëkale!» ⁴¹Re ko ɓëte Yesu: «Mondako ri bani ɓela ɓëxi ga ỹomëxa këni koɗi. Aỹanar an w̃eɗ ko ɓatama keme ɓand koɗi, axinëm an ɓatama ofëxw oco. ⁴²Ga sëkwan këni ɓën tak ɓëxi eni maŝ in, ar ỹomëx baɓi an seɓan këɓi. Awa gër ɓela ɓëxi ɓëjo, noỹo wa këŋo h̃an nëmëc ar ebax eno maŝ koɗi an?» ⁴³Yaka ko Simoŋ: «Yëla këme ar seɓan këŋo ɓatama keme an.» Re ko ɓëte Yesu: «Ata ŝenene xiti këƴ!»

⁴⁴And ŝena ko gand asoxari aŋ, re ko: «Simoŋ, wat këƴo nde asoxari ajo? Gë ongwën ondexëm oŋ neɓ ko osapar oram oŋ, do fëxwëc ko gë omban oŋ. Ɓari wëj aƴe yële na men me neɓara osapar oŋ and lilëgu këme ro gër iciw̃ indeƴ aŋ. ⁴⁵Ɓëte and h̃atëgu këme aŋ, aƴe kaca ex na eƴe mega. Ɓarikan asoxari ajo, elod ga lilëgu këme axo teɓ ex na emegara ed osapar oram el. ⁴⁶Ogu aƴ koŝ ex na gër gaf, ɓarikan mëŋ angiri xoŝ ke gër osapar oram. ⁴⁷Ga re këme ɓamena ɓandanjëm seɓan këmo mëŋ këŋo ɓalaxënënd mondako endam eŋ. Ɓarikan ar seɓan këmo ɓamena ɓapënëfëne an, tëkër fo këŋo ɓal endam eŋ.» ⁴⁸Yesu fel këŋo ɓëte asoxari an: «Anëka seɓan këmi ɓamena ɓandeƴ ɓaŋ.» ⁴⁹Ɓër bani ƴambërand gë Yesu ɓën wël këni eyeƴan elo do këni yëlarand: «Noỹo ngwa hi ko ar kë seɓanënd ɓeñëŋënax ajo?» ⁵⁰Ɓarikan Yesu fel këŋo asoxari an: «Ga xwëta këƴe, fexaxën këƴ! Maỹil gë emëkw eƴemax!»

End ɓësoxari ɓër enga end Yesu eŋ

¹Ga xucak eŋo, Yesu ko sëfërand gë angol gë angol, hik atëm, hik atil ko femërand do ko reƴarand end Atëfëtan and owun or Kaxanu eŋ. Enga emat hi bani gë ɓësëfan epëxw gë ɓëxi ɓën, ²gë ɓësoxari ɓër fakën baɓi ga nëcët këɓi ɓëyël ɓën do gë ocëxwëra ok. Asoxari aỹanar aŋ ebaxo: Mari ir bano w̃acënd ɓëte Madëlen ata gër ndexëm nëcët baɓi Yesu ɓëyël ɓëcongëɓëxi. ³Asoxari axinëm an bano w̃acënd Yowana, alindaw̃ ar Cusa, aw̃ëxëta ar koɗi ir Erod an. Asasën an, bano w̃acënd Sisan do gë ɓësoxari ɓëranjëm ɓër bax w̃ëlagund ɓacota ɓandeɓën eno dëcaraxënënd Yesu.

End apënëtal and ar oneɗ eŋ

⁴Ata amëxwër atëm ɓarërëgu këni gër ed hi baxo Yesu, ga xaniraw këni gër ɓangol ɓandanjëm. Ata Yesu fel këɓi apënëtal aŋo: ⁵«Mondako ri baxo ar oneɗ ga nëca ko gër oŝënga. Ga ko fan eneɗa eŋ, mar lapak gër fëña, ɓela ɓën wëñëra këni, do oŝël or gër orën ol hël këni ɗek. ⁶Ɓëte mar lapak gër ebar ed gë aparëfac. And lëgëk aŋ h̃aỹëk gayik obar ok ax ñëmb bana. ⁷Ɓëte mar lapak gër odëmbën. And lëgëk aŋ, odëmbën ok xëŝak tëc. ⁸Ɓëte mar lapak gër ebar ejekax. And lëgëk aŋ, rafëk do rëw̃ëk: anjëra amat keme.» Ga h̃ata ko Yesu apënëtal aŋo, re ko ɓëte: «Ax gi ex na nde ɗek fo wël kën, awa!» ⁹Ata w̃ëka këno ɓësëfan ɓërexëm ɓën eɓi paỹën apënëtal aŋo. ¹⁰Yaka këɓi: «Wën yël këŋun Kaxanu en nang ɓeconëŝon ɓend owun orexëm ɓeŋ. Ɓarikan ɓëŝëxe ɓën gë ɓapënëtal këni wëlënd do ado eni nëkonënd, ani watënd na, ado eni ɓaxëtënd aɓi pënind na gë tëkër ak. ¹¹Awa ɓaxëtin er w̃acayak apënëtal aŋo in: eneɗa eŋ, eyeƴan ed Kaxanu el ex. ¹²Fëña ir gër ed lapak eneɗa in ex ɓela ɓër kë wëlënd awël dëŋ eyeƴan ed Kaxanu el, ɓarikan ŝaɓucara in exo ƴow exo dëxët gër ow̃ëkw oreɓën ɗek er wël këni in këdi këni w̃a do eni pex. ¹³Ebar ed gë aparëfac el ex ɓela ɓër sam eni wël eyeƴan ed Kaxanu el eni kwëtaya gë onënga fo. Ɓari ani gi ex na gë oɗëmbët, er këni w̃and amëd fo, do and kë h̃atëgu ocëmu aŋ ataŋ këɓi ŝenand eni teɓ wap. ¹⁴Eneɗa end lapak ŝit gër odëmbën eŋ exëni ɓela ɓër kë wëlënd awël dëŋ eyeƴan ed Kaxanu ɓën, ɓarikan eni teɓ ocëmu ok, ocal od napul ok, do gë ɓenëngax ɓend gër aniyan ɓeŋ ex këŝa eyeƴan elo. Ata er wël këni in ex tëkwan enëngwët ed ola oreɓën el. ¹⁵Eneɗa end lapak gër ebar ejekax eŋ exëni ɓela ɓër kë wëlënd eyeƴan ed Kaxanu, gë onden, do gë emëkw ejekax ɓën, eni kwëtaya aye do eni ɓalëkënali ŝenene, eni ɗëkaya xali eɓi nëngwëtën ola oreɓën ol. Do and kë h̃atëgu ocëmu aŋ, kemënali.»

End amatinali and lambo eŋ

¹⁶«Ala ax pëtënënd na lambo do exo ŋoɓ, ba exo ɗilali në angaw̃. Ɓarikan ƴaŋ gër akaw̃aya ko xaw̃ eɓi ŋoɓaxënënd ɓër kë lilënd ɓën. ¹⁷Mëŋ ex, er ŝonayak ax bo na, er ɓeŋ ax bo na; ɗek kë xerët angoɓen aŋ. ¹⁸Awa wën titinayindën ang kën ɓaxëtënd ak, gayikwa Kaxanu ayël këŋo yël ar ŝotëk an, ɓari ar ax cot ex na an, axan këno xan er xaỹ këŋo in dëŋ.»

End ɓoɓinëm ɓor Yesu do gë nëm eŋ

¹⁹Nëm gë ɓoɓinëm ɓor Yesu h̃atëgu këni gër ed hi baxo. Ɓari ani kor bana eno tëka në end amëxwër and xeta baŋo eŋ. ²⁰Ata fel këno: «Nëkoɗëɓi fac norix gë ɓoɓinëx, aỹandi ỹandi këɓi ɗe en watër.» ²¹Yaka ko Yesu: «Ɓër kë ɓaxëtënd eyeƴan ed Kaxanu do këni rind ang rek ak ɓën ex nëma iram do gë ɓëmaỹe ɓëndam ɓëŋ.»

End gër anjer eŋ

²²Akey amat, Yesu gë ɓësëfan ɓërexëm ɓën fëra këni në ikuluŋ, ata re ko Yesu: «Kegëtane anjer aŋ!» Ata këni xegëtand. ²³Ga këni xas, Yesu këŋo raŝënd. H̃atëguk ekoc etëm do ikuluŋ iŋ kë rëmbayand xali ŝerëcerara këɓi ɓësëfan ɓën. ²⁴Ata këno nëngëtënd Yesu: «Asëƴali, asëƴali, enemilene!» Ga nëngëta ko, Yesu xeỹënaxën ko ekoc el do gë men ond bax xanind ɓomeŋ ɓomeŋ oŋ, ata yeriri anjer aŋ. ²⁵Ata w̃ëka këɓi ɓësëfan ɓën: «Ba wën xali gërëgako ane kwëta ex na nde?» Ɓën ga xap këɓi anjiỹ aŋ, këɓi ŝaranënd do këni w̃ëkarënd: «Noỹo ngwa hi ko ala ajo? Ado ekoc el dëŋ gë men oŋ ari kë rind er ko re in.»

End ala ar ɓëyël ɓëranjëm eŋ

²⁶And xegëta këni anjer aŋ, Yesu gë ɓësëfan ɓërexëm ɓën h̃at këni gër ebar ed Ɓëŝerasa, ed faɓër bax gë ed Galile el. ²⁷And baxo ŝëpëtand Yesu aŋ, asoŝan aɓat ko ƴowënd aped-fed ga xaniw ko gër angol. Ala ajo, ɓëyël ɓëranjëm lil baŋo, elod anëka fo hi baxo tëɓ gë eman eŋ, do gër ɓanapëra rëfa baxo, axo bo bana në iciw̃. ²⁸And sëkar këni gë Yesu aŋ, ala ajo h̃er ko, lapaya ko gër osapar do ko rend: «Inew̃a yir këɓo Yesu, wëj Asëñiw̃ ar Kaxanu an, mëŋ Ar-hik-ƴaŋ gër orën an? Axara xara këmi këreƴëɓo narën na!» ²⁹Yesu are baɓi rend ɓangoc ɓañëŋënax ɓaŋ eni can gër ala ajo ado ga xëda bano elod anëka fo. Laŋ mopokëra bano fokërand gë gweƴele-gweƴele gër otaxan do gër osapar. Ɓarikan dëng-dëng baxo xotërand do ɓëyël ɓën eno cëñëta gër apuỹ. ³⁰Ata Yesu w̃ëka këŋo: «Ake këni w̃acënd?» Yaka ko: «Ɓenga sir-sir këne w̃acënd.» Gayikwa, ɓëyël ɓëranjëm lil bax gër ala ajo mëŋ w̃acayaxën baxo mondako. ³¹Ata ɓëyël ɓën këno xarand Yesu këreɓi cëñëta na gër ambëxw and siw̃ëk gë etël këm. ³²Ler gër ed ebani na, ɓambëxwëbëxw ɓandanjëm banëɓi xaɗacërand na kap gër etënd. Ata ɓëyël ɓën këno xarand Yesu: «Këla, cëñëtalëɓo mëni ɗil ɓambëxwëbëxw ɓaŋo!» Ata w̃a ko Yesu. ³³Ɓëyël ɓën ga ŝan këni na gër ala ajo, lil kënëɓi ɓambëxwëbëxw ɓaŋ. Ata ang hi bani gër ed kwëre kwëre ak, lapaya këni gër anjer do noỹeli këɓi ɗek kece in. ³⁴Ɓëxaɗac ɓën ga wat këni eŋo, ŝapërëra këni bër, do sëfëtërax këni endeƴ eŋo gër angol do gër ocënga. ³⁵Ata ɓela ɓën ŝandëra këni do ƴe këni gër onang, gër ed hi baxo Yesu. Ga h̃at këni, sëk këno asoŝan ar lil bano ɓëyël an moñëpa, ga ŝuɗara ko do ɓakar këŋo aye onden oŋ. Ata yëdara këni. ³⁶Ɓër wat bax endeƴ eŋo ɓën, fel kënëɓi mondake fak ko ar gë ɓëyël an. ³⁷Ata amëxwër and ɗek Ɓëŝerasa aŋ, w̃ëka këno Yesu exo can ebar edeɓën el, gayikwa ɗek ebani anjiỹ aŋ.

Yesu fëra ko gër ikuluŋ do kwël këni w̃aỹind gë ɓësëfan ɓërexëm ɓën. ³⁸Ata asoŝan ar lil bano ɓëyël an xemëna ko këŋo xarand Yesu exo ma exo gi ar enga endexëm. Ɓarikan Yesu h̃ëp ko do yaka këŋo: ³⁹«Maỹil gër ekun edeƴ eƴëɓi tëfëtandërax ɗek er rin ki Kaxanu in.» Ga w̃aỹi ko ala ajo, ko sëfëtëraxënd ɗek angol aŋ er rin këŋo Yesu in.

End endënaw̃ do gë end asoxari eŋ

⁴⁰And ɓakaw ko Yesu ekeg elo aŋ, amëxwër atëm xaca këno gayikwa ɓën ɗek baŋo ŝënind. ⁴¹Ata h̃atëgu ko asoŝan ar bano w̃acënd Yayëros. Mëŋ alëngw ar aciw̃ acaleya hi baxo. Ga lapaya ko gër osapar or Yesu, këŋo xarand exo ma eni tëfër gër ndeɓën. ⁴²Endënaw̃ emat end ŝot baŋo eŋ ŝëxwëra bax mbaŋ xarak eceɗe baŋo sëkënd ɓëniy epëxw gë ɓëki. And bani ƴend aŋ, amëxwër aŋ këno fimelirand Yesu xali ŝëndën këno.

⁴³Do asoxari ebaxëna ŝit gër amëxwër, ar baŋo ƴexayaxënënd oŝat elod ɓëniy epëxw gë ɓëki. Napul irexëm in faỹ baxo ɗek gër ɓëxora, ɓari gaɓatak aŋo pakën bana. ⁴⁴Na nëfënëfa ko xali gër epoƴ ed Yesu, do xwixwëta ko ambana and acuɗ andexëm aŋ. Ata xëɗo këŋo oŝat oŋ kwël na fo.⁴⁵Aŋo re ko Yesu: «Noỹo wa xwixwëta ke?» Ga këni ƴax ɗek ɓela ɓën, Piyer re ko: «Oko Asëƴali, amëxwër aŋ ga xeta këni do këni fimelirand!» ⁴⁶Ɓarikan Yesu yaka ko: «Ala xwixwëta ke na mëŋ nangaxën këme mëne panga indam ŝanëk na.» ⁴⁷Asoxari an wata ko mëne anëka dëŋ fëlët këŋo Yesu, sëka këŋo gë anjiỹ fo. Lapaya ko gër osapar orexëm, reƴa ko xali këno wëlënd ɗek ɓulunda in në end ine xwixwëtaxën baŋo Yesu do ang fak ko ataŋ ataŋ ak. ⁴⁸Ɓarikan Yesu fel këŋo: «Aɓiw̃ën, ga xwëta këƴe fakaxën këƴ! Maỹil gë emëkw eƴemax!»

⁴⁹Ga ko yeƴan mondako Yesu, h̃atëgu ko ala ga hiw ko gër iciw̃ ind alëngw ar aciw̃ acaleya, ata re ko: «Awa anëka xor këŋo endënaw̃ endeƴ eŋ, ine këƴo soroli mama Asëƴali an.» ⁵⁰Ɓarikan Yesu ga wël ko eŋo, fel këŋo alëngw ar aciw̃ acaleya an: «Kwëtale afak ko fak, këreƴ yëdara na.» ⁵¹And h̃at këni gër iciw̃ aŋ, Yesu, gaɓatak axo ma bana eni ɗil gë mëŋ lëf gër ed ebaxo endënaw̃ ang ax gi ex na Piyer, gë Ŝaŋ, gë Ŝak, gë sëm do gë nëm ir endënaw̃. ⁵²Ɓela ɓër ƴow bax na ɓën ɗek bax sesërand do bano ỹaw̃ërand endënaw̃ eŋ. Ata re ko Yesu: «Këren tes na, axo cës ex na, araŝ fo raŝ këŋo.» ⁵³Ata ɓër wël bax ɓën këno ƴepënënd ga nang këni mëne endënaw̃ eŋ aŝës dëŋ ŝës ko. ⁵⁴Yesu lëk këŋo gër ataxan do xeỹ ko: «Aɓiw̃ën, kanil!» ⁵⁵Ga ɓakar këŋo onjën oŋ, ataŋ xani ko kwengweremët. Yesu re ko eno yël eƴamb ƴamb. ⁵⁶Ɓëxarëk ɓër endënaw̃ ɓën ŝaran këɓi xali. Ɓarikan Yesu fel këɓi eni cësinali eŋo do ala këreno pel na.

End epemëra ed ɓësëfan epëxw gë ɓëxi eŋ

¹Akey amat, Yesu w̃ac këɓi ɓësëfan epëxw gë ɓëxi ɓën do yël këɓi panga iŋ do gë or gapak or enëɓi ŋw̃ayaxënënd ɗek ɓëyël ɓën do enëɓi pakënaxënënd ɓela ɓën oŝëxwëra or ex yo. ²Law̃ën këɓi eni pemërand end owun or Kaxanu eŋ do enëɓi pakënënd ɓëŝëxwëra ɓën. ³Ata re ko: «Gër ed kën ƴe yo, ỹoweỹ këren mëlalind na: ax gi ex na oŝët, ax gi ex na ambaɓ, ax gi ex na ŝëlafana, ax gi ex na koɗi. Ɓëte këren mëlalind na ala kala ɓacuɗ ɓaki. ⁴Gër iciw̃ ind kën h̃at do enun kwëtaya yo, ɓayiyindën na xali yatir kën xuca. ⁵Gër ed këni h̃ëp enun kwëtaya, pëxwëcayindën obar od lëka këŋun gër osapar ok en kucaxën, ata kë hi osede or këɓi ŝëndënëɗ ɓela ɓëjo.» ⁶Ga ƴe këni ɓësëfan ɓën, këni femëraxënd Atëfëtan aŋ, gë angol gë angol, do kënëɓi fakënëxënd ɓëŝëxwëra ɓën gër ed këni ƴe yo.

End Erod eŋ

⁷Erod ir wun bax gër ebar ed Galile, awël baxo wëlënd ɗek ɓeɓër bani rind Yesu gë ɓësëfan ɓërexëm ɓën. Ata wëlandëra këŋo gayik ɓela ɓën are bani rend mëne Ŝaŋ Batis xaniwëk gër ecës, ⁸ɓëjo mëne alaw̃ën Eli ɓakawëk. Ɓëjo ɓëte mëne alaw̃ënel aɓat ang ebani akarëk ak, xaniwëk gër ecës. ⁹Ɓarikan Erod re ko: «Wëno ga foɗëtën këŋo wa gaf in Ŝaŋ Batis. Do noỹo cëŋ ex ar kë rind ɓend këme wëlënd ɓeŋo an?» Ata ko ŝaland eŋo wat Yesu.

End eñëmbën ed mburu eŋ

¹⁰Oparëxanda od ƴe bax ok ga ɓakaraw këni gër Yesu, sëfëtandëra këno ɗek ɓeɓër riw bani ɓën. Ata w̃ëla këɓi në er këni hix ɓën fo, ler në ingol ind bani w̃acënd Betësayida. ¹¹Ɓarikan ɓela ɓën ga nangëra këni, sëf kënëɓi ɓamëxwër ɓamëxwër. Yesu ga xaca këɓi, këɓi felërand end owun or Kaxanu eŋ do këɓi fakënënd ɓër bax ŝaland eni pak ɓën.

¹²Apenëka aŋ, ɓësëfan epëxw gë ɓëxi ɓën xeta këno Yesu do re këni: «Pelalëɓi tan ɓela ɓën eni capërëra gër ɓëngol do gër ocënga od ler ler ro eni calarax në er këni laki do er këni ƴamb gayik ro gër ed hi këne apuỹ ex.» ¹³Yesu yaka këɓi: «Yëlinëɓi wën dëŋ er këni ƴamb in!» Re këni ɓëte: «Ɓiyi ɓamburu ɓanjo gë oxan oxi fo ŝot këmëni! Angëmëne cëŋ aƴe këne ƴeye ene yëcuye er këni ƴamb ɗek ɓulunda ijo in.» ¹⁴Xarak er hi bani ɓësoŝan ɓën fo në owëli oco. Ata Yesu fel ɓësëfan ɓërexëm ɓën: «Pelinëɓi eni ñëpara imëxwër kala ɓela ofëxw oco.» ¹⁵Ga ri këni mondako ɓësëfan ɓën, ɓela ɓën ỹëpara këni ɗek. ¹⁶Yesu w̃eɗ ko ŋat ɓamburu ɓanjo ɓaŋ do gë oxan oxi ol, ga xeŋa ko orën ol, ŝëkwa këŋo Kaxanu end eƴamb ƴamb eŋ. Hëmbëndër ko ɓamburu ɓaŋ do yël këɓi ɓësëfan ɓën enëɓi cetëra amëxwër aŋ. ¹⁷Na ƴambëra këni xali w̃ed këni ɓën ɗek. Ɓësëfan ɓën w̃eɗara këni ɓacaxaken ɓand ɓayitara baɓi ɓaŋ, ɓakange epëxw gë ɓaki.

End osede or Piyer eŋ

¹⁸Akey amat, Yesu ga ko ŝalera nacët ako, ɓësëfan ɓërexëm sëf këno. And h̃ata ko cale aŋ, w̃ëka këɓi: «Noỹo hi këme wëno? Ine wëleli kënëɓi ɓela ɓën?» ¹⁹Yaka këno: «Ɓërëmar are këni rend mëne wëj ex Ŝaŋ Batis! Ɓëjo, wëj ex Eli, ɓëjo ɓëte alaw̃ënel ar Kaxanu ar ƴow bax akarëk aŋ do xaniw ko gër ecës hi këƴ.» ²⁰W̃ëka këɓi ɓëte: «Do wën cëŋ, noỹo kën rend hi këme?» Yaka ko Piyer: «Wëj ex Afexën ar law̃ëneliw këɓo Kaxanu an!»

²¹Ata Yesu ga xëŋa këɓi, re ko mëne ala këreno pel na eŋo. ²²Ɓaŝ ko mëne mëŋ Asëñiw̃ ar ala an, asoro ko soro mbaŋ, eno cus ɓëxarëk ɓër Ɓëŝëwif ɓën, gë ɓëŝaɗaxan ɓëlëngw ɓën do gë ɓëŝalen ɓën xali eno ɗaw̃. Ɓarikan exo kani gër ecës yatir akey atasën. ²³Fel këɓi ɓëte ɓën ɗek: «Angëmëne ala eŋo ỹandi exe tëf, teɓëlexo eɓal ed gaf irexëm fo el. Gilexo key yo key aw̃elëk ar exo toro në end ow̃ac oram do exe tëf. ²⁴Ar këŋo ɓal yo end enjëw̃ endexëm fo, anemin ko nemin. Ɓarikan, ar kë nemin enjëw̃ endexëm në end ow̃ac oram an, afexën ko fexën. ²⁵Do inew̃a këŋo feca ar kë ŝotëra ɗek ɓeɓër gër ngwën ro an, xarak anambëra nambëra ko, do enjëw̃ endexëm eŋ ex nemi? ²⁶Enimin, ar këŋo ŝëfënan yo endam, do exo ŋëp er re këme in, wëno Asëñiw̃ ar ala an mondako fo ke ŝëfënanëɗ endexëm eŋ yatir këme ɓakaw gë enjaran endam eŋ, gë end Faba Kaxanu eŋ, do gë end omeleka omënëk eŋ. ²⁷Ɗal in këmun felënd, wën ɓër hik ro ɓëjo, ɓërëmar ani cësëra na watërëxe owun or Kaxanu ol.»

End enëngwëtara ed Yesu eŋ

²⁸Ata xucak ɓakey ɓanjongëɓatas ga felëra këɓi ɓeŋo, Yesu w̃ac këɓi Piyer, gë Ŝak, do gë Ŝaŋ eno ɗaŋëta ƴaŋ gër etënd exo calex. ²⁹And baxo ŝalend aŋ, dëxas irexëm in nëngwëtak. Ɓanjëm ɓandexëm ɓaŋ feŝëk xali kë ỹegënd jing-jing. ³⁰Ata ŝanayaw këni ɓela ɓëxi, do këni yeƴandërand gë Yesu: Moyis do gë Eli ebax ³¹gër enjaran do këni xanarënd gë Yesu end ecës ed baŋo h̃atënëgund gër Yerusalem eŋ. ³²Amëd aŋo Piyer gë ɓoŝandaw̃ ɗek ebani akwëɗ aŋ. Ɓari aɓi daŝ bana ga ŝanayawëk enjaran end Yesu eŋ xali wat kënëɓi ɓela ɓëxi ɓër ɓërëxandi baŋo ɓën. ³³Ga këni felar Yesu gë ɓela ɓëxi ɓëjo, Piyer re ko: «Asëƴali, ɓon yek ene ɓayiye ro! Dine ɓaner ɓatas, amat andeƴ, aŋo and Moyis do aŋo and Eli.» Piyer axo nang bana er baxo rend in. ³⁴Ga ko yeƴan mondako, fedawëk aŋar do laɓ këɓi kwëc. Ata ɓësëfan ɓësas ɓën ɗek ebani anjiỹ aŋ ga laɓeli këɓi aŋar aŋ. ³⁵Gër aŋar aŋo wëlik oniw̃: «Ajo ex Asëñiw̃ën ar yata këmo an, ɓaxëtindëno!» ³⁶And ŝësinak oniw̃ aŋ, Yesu ɓayi ko gaɓat. Ata ɓësëfan ɓën ŝësinali këni endeƴ eŋo do gaɓatak ano pel bana ɓakey ɓand ɓëtëraw bax ɓaŋ.

End lëmëta ir gë ɓëyël eŋ

³⁷Ga xeyëk, Yesu gë Piyer, gë Ŝak, do gë Ŝaŋ këni ŝëland etënd el, ata amëxwër atëm and ɓela xaca kënëɓi. ³⁸Gër amëxwër aŋo, xeỹëgu ko ala: «E, Asëƴali, kaỹënanëlexi lëmëta iram in, mëŋ fo ŝot këmo. ³⁹Angoc añëŋënax lil këŋo. And ko ŝangëna aŋ, lëmëta in exo ŋer xali, exo wëc, exo ŋatëndërënd oỹënga oŋ gë ocupërëŝup ok gër etëỹ. And këŋo narëndëra mondako aŋ, mbaŋ kë nëkand eŋo kocaxën. ⁴⁰Axara xara këmëni ɓësëfan ɓëreƴ ɓën eno ŋw̃ay angoc añëŋënax aŋo, ɓari ano kor ex na.» ⁴¹Ata re ko Yesu: «Ata wën anjex and ɓela ɓër gë oŋëpëgënan hi kën ɗe. Xali niỹe fa këme ɓayi gë wën? Xali niỹe fa këmun ɓuŋan? Mëlawëyo ro asëñix!» ⁴²Lëmëta in ga këŋo sëka Yesu, ayël an ŝangën këŋo. Reɓa këŋo ŝet, do ko xënëcëtarand gër ebar. Ɓarikan Yesu xeỹënaxën këŋo angoc añëŋënax aŋ, fakën këŋo lëmëta in, do w̃aŝ këŋo sëm. ⁴³Ɗek ɓër hi bax na ɓën ŝaran këɓi ga wat këni mëne panga ind Kaxanu iŋ itëm ex.

Nand baɓi ŝarandëra end ri baxo Yesu mondako na, mëŋ fel këɓi ɓësëfan ɓërexëm ɓën: ⁴⁴«Wën cëŋ ɓaxëtin aye er këmun felënd gërëgako in: Wëno Asëñiw̃ ar ala an, alëxw këne lëxw gër otaxan od ɓela.» ⁴⁵Ɓari ɓësëfan ɓën aɓi pëni bana eyeƴan elo; end ŝonayak ebax gër orenik oreɓën mëŋ sëkwanaxën bani eɓi pëni, do bani yëdand eno mëka eɓi paỹën.

End asëfan alëngw eŋ

⁴⁶Ata ɓësëfan ɓën këni ŝampërend end ba noỹo ỹap këŋo exo gi alëngw gër enga endeɓën eŋ. ⁴⁷Ga nang ko Yesu ang bani yëland gër ow̃ëkw oreɓën ak, felaw këŋo itox do xwët këŋo ler gër ndexëm. ⁴⁸Ata re ko: «Ar këŋo xwëtaya yo itox ang iŋo ro ak, në end ow̃ac oram, wëno dëŋ xwëtaya ke. Do ar ke xwëtaya yo, anëka xwëtaya këŋo ar law̃ënëgu ke an. Enimin, ar w̃ak exo ɓana gër enga endewën an, ex alëngw an.»

⁴⁹Ata re ko Ŝaŋ: «Asëƴali, ga watëgu këmo ɓiyi ala ar këɓi w̃ayënd ɓëyël gër ɓela gë ow̃ac oreƴ ol. Afel fel këmo exo teɓ gayik axi tëfënd na ang ɓiyi ak.» ⁵⁰Yaka ko Yesu: «Këreno pel na exo teɓ gayik ar ɓayik aŋun merelind na an, arewën hi ko.»

End gër ingol ind Ɓësamari eŋ

⁵¹Ga kë saxëgu ɓakey ɓand ebax exo dëxëta gër ngwën ro ɓaŋ, Yesu faỹ ko gër emëkw exo ƴe ƴaŋ gër Yerusalem. ⁵²Ata lëngwali këɓi ɓërolaw̃ën. Ga ƴe këni, h̃at këni në ingol ind gër ebar ed Samari eno këñënaranëx. ⁵³Ɓari ɓër gër ingol ɓën h̃ëp këni eno kaca Yesu gayik gër Yerusalem baxo ƴend. ⁵⁴Ga wat këni eŋo, ɓësëfan Ŝak do gë Ŝaŋ re këni: «Axwën, ỹandi ki nde mi mac xoɗux or gër orën ol eɓi cor ɓela ɓëjo?» ⁵⁵Yesu, ga faɓ këɓi, këɓi rexërand. ⁵⁶Ata Yesu gë ɓësëfan ɓën xuca këni në ingol icëxe.

End etëf ed Yesu eŋ

⁵⁷And hi bani gër fëña aŋ, aɓat re ko: «Yesu, wëno gër ed këƴ ƴe yo asëf këmi sëf.» ⁵⁸Ata Yesu yaka këŋo: «Ojakëra ok gë ow̃aỹi exëni ɓëte oŝël or gër orën ol gë oyël exëni, ɓari wëno Asëñiw̃ ar ala an, ado gë añombe ak axe gi ex na.» ⁵⁹Fel këŋo ɓëte ala aŝëxe: «Wëj tëfëguye wëno.» Yaka ko: «Axwën teɓanële me ƴe pere mo mëxwëtaw faba iram.» ⁶⁰Re ko Yesu: «Teɓëlëɓi ɓëŝësëk ɓën eni mëxwëtar. Ɓarikan wëj ƴel eƴ tëfëtërax end owun or Kaxanu eŋ.» ⁶¹Re ko ala aŝëxe: «Axwën, gër ed këƴ ƴe yo wëno asëf këmi sëf, ɓarikan teɓële mëni pelaw pere gër ndeɓi.» ⁶²Yaka ko Yesu: «Ar kë ỹanënd gë ŝariŋ yo do, exo nëkonand gand epoƴ, axo gi ex na ar ŝenene gër owun or Kaxanu.»

End ɓësëfan ofëxw ocongoxi gë ɓëxi eŋ

¹Ga xucak eŋo, Axwën an sana këɓi ɓëte ɓela ofëxw ocongoxi gë ɓëxi ɓëŝëxe do law̃ën këɓi eni ƴe ɓëxi ɓëxi ɗek ɓangol ɓaŋ do ɗek ed ebax exo ƴe mëŋ el. ²Eni ƴexën fel këɓi: «Ekana ed ɓeneɗa el anëka h̃atëk mbaŋ ex andiyen aŋ, ɓari ani ñëmb ex na ɓërandiyen ɓën. Awa karayino Axwën oŝënga an eɓi panaw ɓëte ɓërandiyen ɓëŝëxe. ³Ƴeyin, në eɗaw̃ën emun ang opeỹ od ŝit gër ojëlemu fo. ⁴Ỹoweỹ këren mëlalind na: ax gi ex na koɗi gër ɓëmboto, ax gi ex na ambaɓ, ax gi ex na ɓapeɗ. Ɓëte kërenëɓi cëmand na ɓër kën fedënd gër fëña ɓën. ⁵Gër iciw̃ ind kën h̃at yo deyindën pere: “Cotin oɓetak or w̃ëlanëgu këmun ol!” ⁶Angëmëne ala exëna ar gë oɓetak, mëŋ kë ŝot oɓetak olo! Angëmëne ala ax gi ex na, eŋun ɓayi. ⁷Ɓayiyindën gër iciw̃ iŋo na; ƴambindën do ceɓindën er kënun yël in. Arandiyen an alëɓa këno lëɓand. Këren dëfarand na ɗe gë iciw̃ gë iciw̃. ⁸Gër angol and kën h̃at yo do ɓela ɓën enun kwëtaya, ƴambindën er kënun yël in. ⁹Pakënindënëɓi ɓëŝëxwëra ɓën do pelindënëɓi ɓela ɓën mëne owun or Kaxanu ol h̃atënëgu këɓi. ¹⁰Ɓarikan gër angol and kën h̃at do ɓela ɓën eni ŋëp enun kwëtaya, ƴeyin gër ɓakwëndaya ɓandeɓën, en de: ¹¹“Obar od angol andewën od lëkak gër osapar oreɓi oŋ këmi fëxwëcand. Nangin mëne owun or Kaxanu ol w̃ëlaw bami ŋëŝ gër ndewën ro.” ¹²Ga re këme yatir kiti, ɓër lëg bax gër Sodom ɓën këɓi sax gë ɓela ɓër angol aŋo ɓën10.12 Añanar 19.24-28».

End ɓangol ɓand Koraseŋ do gë Betësayida eŋ

¹³«Eñëŋënax etëm këŋun wëcan wën ɓela ɓër lëgëk gër ɓëngol ɓënd Koraseŋ do gë Betësayida ɓën! Kido ɓecarax ɓend ri këme gër ndewën ɓeŋ wat bani ɓela ɓër gër owar or Tir do gë Sidoŋ ɓën, anëka fo nëngwët doni ola oreɓën ol do eni denitara në end ɓeñëŋënax ɓendeɓën mocuɗa ojaɓote do moñëpa gër eƴëwën. ¹⁴Mëŋ ex yatir kiti, ɓela ɓër lëg bax gër owar or Tir do gë Sidoŋ ɓën aɓi copa na ang këŋun ŝopa wën ak. ¹⁵Do wën ɓela ɓër gër angol and Kafarënawum ɓën, ako nde yëla kën ƴaŋ gër orën këŋun fela Kaxanu? Ɓëtëdëŋ, gëɗ gër wur ir ɓëŝësëk këŋun lat. ¹⁶Ar këŋun ɓaxët an wëno ɓaxët ke do ar këŋun ɓeŝ an wëno ɓeŝ ke. Ar ke ɓeŝ an, në eɓeŝ eŋo ar law̃ënëgu ke an.»

¹⁷Ɓësëfan ofëxw ocongoxi gë ɓëxi ɓër law̃ën baɓi Yesu ɓën ɓakaraw këni gë onënga fo do këni rend: «Axwën, ado ɓëyël ɓën dëŋ ari bani rind er këmëni fel gër ow̃ac oreƴ in.» ¹⁸Yesu yaka këɓi: «Awat bamo watënd Sindan ga ko latiw elod gër orën ang ebingara fo. ¹⁹Ayël yël këmun panga iŋ enëɓi bëñaxënënd ɓandën ɓaŋ, oxwël ol, do gë ɗek panga ind arangoỹëra iŋ, do eñëŋënax aŋun gi na. ²⁰Ɓarikan nëngandëraleŋun end ga ỹëgw ko Kaxanu omac odewën ok ƴaŋ gër orën eŋ, ɓari kërex gi na gayik ɓëyël kë rind er kën re in.»

²¹Amëd aŋo, Yesu ỹëm ko gë onënga or yël baŋo Angoc Amënëk ol, ata ko rend: «Aŝëkwa këmi ŝëkwand Faba, wëj Axwën ar orën gë ebar an gayik aŝon ŝon këƴëɓi ɓeŋo ɓërenik ɓën, ɓër gë onden ɓën, do nangën këƴëɓi ɓërëtoc ɓën. Eyo, Faba mondako ebax anjëlan andeƴ aŋ. ²²Faba seɓën ke ɗek ɓeỹ ɓën, do ang nang ke wëno Asëñiw̃ ak, ala axe nang ex na mondako. Ɓëte ang nang këmo wëno Asëñiw̃ ak, ala aŋo nang ex na mondako. Wëno do gë ar ỹandi ke mo nangën an fo, nang këmo.» ²³Ga ŝena ko gand ɓësëfan, fel këɓi: «Nëngandëraleŋun wën ɓër kë watënd er kën watënd in! ²⁴Ga re këme, ɓëlaw̃ënel ɓëranjëm do gë ɓemun ɓendanjëm ỹandi baɓi eni wat er kën watënd in, ɓari ani wat ex na. Aỹandi ỹandi baɓi eni wël er kën wëlënd in, ɓari ani wël ex na.»

End apënëtal and Asamari eŋ

²⁵Ata ƴow ko na aŝalen eŋo di atëƴ. W̃ëka këŋo: «Asëƴali, inew̃a këme ri me cotaxën aniyan and din aŋ?» ²⁶Yesu yaka këŋo: «Ine ỹëgw këni gër acariya? Wëj ine fën këƴ?» ²⁷Yaka ko aŝalen an: «Ŋanëlo Kaxanu, Axwën areƴ an, gë yomb ireƴ ak ɗek, gë anjëlan andeƴ ak ɗek, gë panga indeƴ ak ɗek, gë aniyan andeƴ ak ɗek. Do ɓëte ɓalindëlexi end aŝandax eŋ, ang ki ɓalënd end gaf ireƴ ak.» ²⁸Re ko Yesu: «Ata ŝenene yaka këƴ! Diyind mondako ata këƴ ŝot aniyan and din aŋ.» ²⁹Ɓarikan aŝalen an ga ỹandi këŋo exo masinaya mëne ar ŝenene hi ko, w̃ëka këŋo Yesu: «Do noỹo wa ex aŝandaw̃ën an?» ³⁰Ata Yesu yaka këŋo: «Mondako bax end asoŝan ar xani bax gër Yerusalem do ko ƴend gër Yeriko. H̃at ko në er xaŝ bani ɓërek ɓëxeỹax gër fëña. Ga raɗën këno, sëra këno, xandëra këno ɗek oỹënga oŋ. And xëm këno xali ɓel ko aŋ, seɓ këno ɓëɗëcët gër ebar, në emëkw na fo do kwël ƴe këni. ³¹Nangërëxe eŋo, aŝaɗaxan aɓat ko ƴend ɓëte fëña ir ond gër Yeriko in. Ga ŝanan këŋo ala ajo, ɓeŝ këŋo kwël gë enëkona këm. ³²H̃atëgu ko ɓëte na arandëw̃ëra and Lewi. Ga wat këŋo ala ajo, mëŋ ɓëte ɓeŝ këŋo gë enëkona këm. ³³Ɓarikan and h̃atëgu ko Asamari na gër ed hi baxo ala ajo aŋ, wat këŋo ɓëɗëcët gër ebar. Ata xaỹënan këŋo. ³⁴Ga sëka këŋo, fëxwëcëra këŋo gë ngoƴ ed sembaỹëra ko el. Ɓëte nëmëra këŋo gë ogu, fëlëndëran këŋo. Fela këŋo, xwët këŋo ƴaŋ gër fali irexëm, do kwël w̃ëla këŋo gër iciw̃ ind ɓëliyer eŋo korax. ³⁵Ga xeyëk, Asamari an yëpët ko ɓatama ɓaki ɓand koɗi yël këŋo axwën iciw̃ ind ɓëliyer an do re ko: “Koranële ala ajo. Angëmëne koɗi ir yël këmi in ax gi ex na gwac, gwëre mi ŋatati yatir këme ɓakaw.”» ³⁶Yesu ga h̃ata ko apënëtal aŋo, w̃ëka këŋo aŝalen an: «Gër ɓela ɓësas ɓër sëk baŋo ala ajo, ar fe wa hik aŝandaw̃ arexëm an?» ³⁷Yaka ko aŝalen an: «Ar xaỹënan baŋo an.» Ata re ko Yesu: «Awa wëj ɓëte ƴel eƴ dixënd mondako.»

End Marët do gë Mari eŋ

³⁸Ga këni ƴe Yesu gë ɓësëfan ɓërexëm ɓën, h̃at këni në ingol. Ga xaca këɓi asoxari ar bano w̃acënd Marët, w̃ëla këɓi gër ndeɓën. ³⁹Marët gë iminëm itoxari ebaxo do bano w̃acënd Mari. Mari ỹëpa ko gër osapar or Axwën do këŋo ɓaxëtënd. ⁴⁰Ata Marët mëŋ ko xëlënd gaɓat gër atoxari. And sëka ko gër Yesu aŋ, re ko: «Axwën, aỹapan nde ỹapan ki ga seɓ ke Mari gaɓat gër atoxari? Pelëlo wa exe dëca.» ⁴¹Yaka këŋo Axwën an: «Marët, Marët, wëj er këƴ rendërand do këƴ xëlënd gër edi ed ɓeɓëranjëm. ⁴²Xarak emat ỹapëk exi ɓalënd gër aniyan. Eŋo sana ko Mari do ala ax gi ex na ar këŋo xan.»

End Cale eŋ

¹Akey amat, Yesu bax ŝalerand gër ed ebani gë ɓësëfan ɓërexëm ɓën. And h̃ata ko aŋ, asëfan aɓat w̃ëka këŋo: «Axwën, tëƴalilëɓo wa cale iŋ ang sëƴali këɓi Ŝaŋ Batis ɓësëfan ɓërexëm ak.» ²Ata re ko Yesu:

«And kën ŝalend aŋ, deyindën:

“Faba, nangëralexëni ɗek mëne ow̃ac oreƴ ol ow̃ënëk ex

ƴowëlex owun oreƴ ol!

³Yëlindëɓo key yo key er këmi ƴamb in!

⁴Teɓanindëɓo ɓamena ɓandeɓi ɓaŋ,

Ang këmëni seɓanënd ak ɓiyi ɓëte ɓela ɓër këɓo w̃enanënd ɓën.

Këreƴëɓo teɓeli na eñëŋënax eŋ”.»

⁵Yesu ɓaŝ ko ɓëte: «Cale iŋ er wëndërëk gë endeƴ end ala ar ƴek gëmëɗ gër lawo irexëm eŋo kara: “Lawo, yëluye wa ɓamburu ɓatas. ⁶Lawo iram h̃atëguk gër ndeɓi, do amo cotën ex na er ko ƴamb in.” ⁷Angëmëne lëf gër ed laki ko yakaw ko lawo irexëm mondako: “Wëj, këreƴëɓo nëngëtëra na ɗe, ebët el anëka fëra këmi, wëno gë oɓaŝ oram ol anëka lakira këmi, ame kor na me kani mi yël ɓamburu.” ⁸Ga re këme, ala ajo axani ko xani eŋo yël er këŋo xarand lawo irexëm in. Ga këŋo lëɓëlëɓa ko xanixën eŋo yël ɗek ɓeɓër këŋo xarand ɓën, ɓari ax gi ex na ɗe gayik lawo irexëm exo. ⁹Do wëno mëŋ këme rexënënd: “Karayindëno Kaxanu eŋun yëlëraxën, calayindën en cotaxën, tëmbindën enun përëtënaxën ebët el.” ¹⁰Gayikwa ar kë xarand an, ayël këno yëlënd; ar kë ŝaland an, aŝot ko ŝotënd, do ar kë sëmbënd an, afërëtën këno fërëtënënd ebët el. ¹¹Ang hi kën ro ako, sëm ir itox nde exëna ir këŋo yël andën asëñiw̃, xarak ekan xara këŋo? ¹²Ba eŋo yël ekwël, xarak eñeŋen xara këŋo? ¹³Angëmëne ang xwëj kën yo, anang nang kën eyël ed er yek oɓaŝ orewën el, kaŝ ex ngwa Kaxanu, mëŋ ar hik ƴaŋ gër orën an, ayël këɓi yël Angoc Amënëk aŋ ɓër këŋo xarand ɓën.»

¹⁴Ata Yesu këŋo nëcëtënd angoc añëŋënax në amuma. And ŝan ko angoc añëŋënax aŋ, ala an ỹana ko ko yeƴandërand ŝenene. Ata ɓela ɓën ang ebani amëxwër ak ŝarandëra këɓi. ¹⁵Ɓarikan ɓërëmar këni rend: «Wëni ba ax gi ex na nde gë panga ind Ỹëngëtir iŋ, emun end ɓëyël eŋ këɓi nëcëtënd ɓëyël ɓën!» ¹⁶Ɓëte ɓëŝëxen këni ŝaland eno di atëƴ. W̃ëka këno eɓi din ecarax eni nanganaxën mëne gër orën xaniw ko. ¹⁷Ga nang ko Yesu ang bani yëland ak, re ko: «Angëmëne ɓela ɓër owun oɓat eɓi kucarënd, owun olo alati kë lati, do ɓëciw̃ ɓëŋ ex yëcar imat imat. ¹⁸Angëmëne Sindan eɓi merelind ɓër ex gër owun orexëm ɓën, mondake ke ɓayi owun orexëm ol gayikako kën rend mëne gë panga ind Ỹëngëtir iŋ këmëni nëcëtënd ɓëyël ɓën? ¹⁹Angëmëne wëno gë panga ind Ỹëngëtir iŋ këmëni nëcëtënd ɓëyël ɓën do oɓaŝ orewën ol cëŋ, gë panga ind noỹo kënëɓi nëcëtënd? Mëŋ rexën këme oɓaŝ orewën ol fo këŋun xiti! ²⁰Ɓarikan angëmëne gë panga ind Kaxanu iŋ këmëni nëcëtënd ɓëyël ɓën, awa wën anëka h̃atënëgu këŋun owun or Kaxanu ol. ²¹And ko nëkonand ala ar gë ojaw̃ aŋ yangana irexëm gë oỹënga or emer aŋ, ɓeɓër ŝotëra ko ɓën aɓayi këŋo ɓayi. ²²Ɓarikan, angëmëne ala ar xuca këŋo ojaw̃ exo ƴow do eŋo kor, ata këŋo xwëca ɗek oỹënga or emer or xwëta ko eŋ, do eɓi yëlëra ɓela ɓën ɓeɓër xan këŋo ɓën. ²³Ar ami ɓar ex na an, ar angoỹëra andam ex. Do ar ɓayik axe dëcand na eɓar an, në eyëc exo.»

End angoc añëŋënax eŋ

²⁴«And ko ŝan angoc añëŋënax në ala aŋ, gër ed timëriŋ ko ƴend exo calarax ateyëtaya. Angëmëne axo cot ex na, ata exo yëlara: “Ɓakaleme tan gër iciw̃ indam, gër ed ŝanëgu këme!” ²⁵And ko h̃at aŋ exo tëk wacaca, ga fat këni do ỹaŋën këni. ²⁶Ata eɓi ƴen ɓangoc ɓanjongëɓaki ɓacëxe ɓand xuca këŋo oxeỹ, eni ɗil, do eni ɗëg lëf gër ala ajo. Awa ala ajo exo torond nëmëc ang baxo sorond añanar ak.»

²⁷Ga ko yeƴan mondako Yesu, asoxari aɓat gër amëxwër, ɓacan këŋo: «Nëngandëraleŋo asoxari ar rëw̃ ki do yerin ki an!» ²⁸Yaka këŋo Yesu: «Eƴ dedo wa, nëngandëraleɓi ɓër kë ɓaxëtënd eyeƴan ed Kaxanu do këni rind er rek ɓën!»

End amatinali acaraxik eŋ

²⁹Amëd aŋo bani ỹëmbërëgund kaŝ-kaŝ ɓela ɓën do këno xetand Yesu. Ata na ỹana ko ko rend: «Ɓela ɓër gë okey oko ɓën ɓëỹëŋënax exëni do këne w̃ëkand ecarax. Ecarax end rin baŋo Kaxanu Yonas eŋ fo këni wat, ax gi ex na ecëxen. ³⁰Ang hi baxo Yonas amatinali gër Ɓëninif ak, mondako fo këme hi wëno Asëñiw̃ ar ala an amatinali gër ɓela ɓër gë okey oko. ³¹Emun etoxari end gër ebar ed Saba eŋ, axani ko xaniɗ yatir këɓi xiti Kaxanu ɓela ɓër gë okey oko ɓën. Anëp këɓi nëpëɗ gayik mëŋ në ebar ed caw xaniw baxo ƴow ko gër Yerusalem eŋo mëkara Salomoŋ, emun end gë orenik osëm eŋ. Xarak wëno Asëñiw̃ ar ala an wa xuca këŋo Salomoŋ. ³²Ɓëninif ɓën axani këni xaniɗ, yatir kiti, enëɓi nëp ɓër gë okey oko ɓën gayik ɓën anëngwët nëngwët bani ola oreɓën ol ga wël këni epemëra ed Yonas el. Xarak wëno Asëñiw̃ ar ala an xuca këŋo Yonas.»

Amatinali and lambo aŋ

³³«Ala ax pëtënënd na lambo do exo kwët në er ɓeŋ ba exo ŋoɓ gë enëp. Ɓarikan ƴaŋ gër akaw̃aya ko xaw̃ eɓi ŋoɓaxënënd ɓër kë lilënd ɓën. ³⁴Ɓangës ɓandeƴ ɓaŋ ex lambo ir eman in. Angëmëne ɓamëngw ɓayik ɗek eman kë xërikëra. Ɓari angëmëne ax ɓëngw ex na, ɗek eman kë hi gër ecamëɗan. ³⁵Awa titinal këdi kë nëngwëta angoɓen andeƴ aŋ ecamëɗan. ³⁶Angëmëne ɗek eman endeƴ eŋ xërikërak xali gë beɓët iɓatak ax gi ex na gër ecamëɗan, ɗek kë xërikëra ang kë xërikërand sam exi ŋoɓand lambo ak.»

End Ofariseŋ do gë ɓëŝalen eŋ

³⁷Nand baxo yeƴan Yesu mondako na, fariseŋ iɓat xara këŋo exo ma eni ƴambërax gër ndeɓën. Ga h̃at këni, ỹëpa këni gër añambëraya. ³⁸Ata fariseŋ in ŝaran këŋo mbaŋ ga wat ko mëne Yesu axo neɓara bana ang rëp bax ak ɗamana eni ƴambëraxën. ³⁹Ata Axwën Yesu re ko: «Wën ofariseŋ ok, ed fac-fac el kën w̃ënënayand ang ar kë neɓënd odëƴamb ed fac-fac el fo, xarak ed lëf-lëf el ɗek ɓuyarëk. Lëf gër ow̃ëkw orewën ñamba ind ɓela, do gë oxeỹ fo xëñëk. ⁴⁰Ata wën ofariseŋ ok and an yëlarand na dëŋ ex ɗe! Ax gi ex na nde Kaxanu ri këŋo ala an gë eman do gë emëkw? ⁴¹Yëlërayindënëɓi ɓëxaỹënaxik ɓën gë emëkw epeŝax, ata fo kën hi ɓëw̃ënëk. ⁴²Ɓari aŋun ye ex na wën ofariseŋ ok! Aw̃aŝ këno w̃aŝënd Kaxanu dim ir esëngëng in, ir egwërend in, gë ir ɗek ɓeɓëlëg ɓeɓër ex në andëɗa ɓën, do kën langanganënd or ŝenene ol do gë aŋana and Kaxanu an! Ɓeŋo don rind nëmëc, kwëyarëxe ɓeɓër ɓayik ɓën. ⁴³Aŋun ye ex na wën ofariseŋ ok gayik ɓon h̃an kën eñëpa ed gër ed kënun wat ɓela ɗek el, lëf gër ɓaciw̃ ɓacaleya. Ɓëte ɓon h̃an kën enun cëmarand gër ɓapedëraya. ⁴⁴Wën aŋun ye ex na gayik ang ɓañeg ɓand lëmayak, do këni wëñërand ɓela nangërëxe fo hi kën!»

⁴⁵Ata aŝalen yeƴaneli këŋo Yesu: «Asëƴali, ang këƴ yeƴanënd ako, ɓiyi ɓëŝalen ɓën këƴëɓo ŝirënd ɓëte.» ⁴⁶Ata yaka këŋo Yesu: «Wën ɓëŝalen ɓën ɓëte, aŋun ye ex na gayik ang kënëɓi sëƴalind ɓela ak mbaŋ siɓëk, xarak wën gë tëkër ak an tëƴind na en tëf er kën rend in. ⁴⁷Wën aŋun ye ex na gayik wën kë ɓaƴënd ɓañeg ɓand ɓëlaw̃ënel ɓër Kaxanu ɓaŋ xarak ɓëxarëk ɓërewën ɓën dëŋ law̃ këɓi! ⁴⁸Awa wën ex otede od ɓëxarëk ɓërewën ok. Ga kën ɓaƴënd ako ɓañeg ɓaŋ, ah̃an h̃an kën ɓeɓër ri këni ɓën. Ɓën law̃ kënëɓi ɓëlaw̃ënel ɓën, wën kën ɓaƴënd ɓañeg ɓandeɓën ɓaŋ! ⁴⁹Mëŋ rexën ko Kaxanu gë orenik orexëm ol: “Alaw̃ëneli këmëni law̃ëneli ɓëlaw̃ënel ɓëram ɓën do gë oparëxanda odam ok. Ɓarikan mar enëɓi ɗaw̃, mar enëɓi dixëra, ⁵⁰mëŋ këmëni xitixën ɓela ɓër gë okey oko ɓën, do mëni mëka end oŝat or ɗek ɓëlaw̃ënel ɓër law̃ëra kënëɓi ɓëxarëk ɓëreɓën eŋ, elod ga ỹanak ngwën iŋ. ⁵¹End oŝat or Abel eŋ këmëni ỹana emëka el do me ŋata end oŝat or Sakari eŋ, mëŋ ar law̃ këno gër yangana ir Aciw̃ and Kaxanu an, fëco angëɓ fëco ebët. Aw̃ëka këmëni w̃ëka ɓeŋo ɓela ɓër gë okey oko ɓën.” ⁵²Etëm hi këŋun wën ɓëŝalen ɓën! Acoketaya and onangëran aŋ rëxët kën. Wën dëŋ an ɗilënd na, ɓëte ɓër ỹandi këɓi eni ɗil ɓën, anëɓi teɓënd na eni ɗil.»

⁵³And ŝan ko Yesu na gër iciw̃ ind fariseŋ aŋ, ɓëŝalen ɓën do gë ofariseŋ ok ga xoỹën këno xali, ỹana këni këno w̃ëkarand ɓendanjëm. ⁵⁴Mama bano w̃ëkarand mondako exo yakaxën gë etëỹ edexëm el dëŋ end këno ɓonaxën eŋ.

End ɓëconëŝon eŋ

¹Ga xucak eŋo, ɓela ɓën ɓarërëgu këni owëli owëli gër Yesu xali hi këni amëxwër atëm, do këni w̃ëñelirënd. Ata këɓi felënd pere ɓësëfan ɓërexëm ɓën mondako: «Kwëỹëtayin lewir ir ofariseŋ in, gayikwa ɓën ɓëỹëŋënax ɓër kë laɓayand hi këni. ²Asorora fo këni sororand, gayik er këni ŝonënd in ax bo na, do end ɓeŋ ax bo na. ³Mëŋ ex, end kën yeƴan gëmëɗ eŋ, goyat këni wëlëra; end kën nëkënëkar lëf gër ɓanakaya ɓand lëngwe eŋ, ƴaŋ gër oyur këni femëra. ⁴Wën oɗawo ok këmun felënd: Kërenëɓi camënd na ɓër kë law̃ënd eman fo ɓën. ⁵Afel këmun fel ar ỹapëk eno camënd an. Camino ar sam eŋo ɗaw̃ ala an, exo cot or gapak or exo ɗap enjëw̃ eŋ gër xoɗux. Awa ajo ex ar ỹapëk eno camënd an. ⁶Ax gi ex na nde afan kënëɓi fanënd ɓënder ɓënjo ɓatama ɓaki? Ɓari Kaxanu inder gimatak aŋo kwëyand na. ⁷Ado aye nang ko Kaxanu ɓemban ɓenjëgwe hik gër ogaf odewën. Mëŋ ex, këren yëdarand na. Asëfan aɓat aram xurik ex këɓën gë ɓënder ɓëndanjëm.»

End eyeƴandëran ed sam-sam eŋ

⁸«Ga re këme, ar kë reƴand yo poyoma mëne aram hi ko, wëno Asëñiw̃ ar ala an mondako fo këme ỹana me deƴand endexëm eŋ gër omeleka od Kaxanu. ⁹Ɓarikan, ar ke ƴaxëta poyoma an, mondako fo këmo ƴaxëta gër omeleka od Kaxanu. ¹⁰Do ar ke yeƴanan yo aỹëŋën, wëno Asëñiw̃ ar ala an, Kaxanu aseɓan këŋo seɓan. Ɓarikan, ar këŋo ŝir Angoc Amënëk an, eteɓan axo cot na. ¹¹And kënun ỹana enun mëlarand kiti ed ɓaciw̃ ɓacaleya ɓand ɓëŝëwif aŋ, do gër ɓër gapak, këreŋun yëɓund na end mondake kën yakaɗ eŋ. ¹²Angoc Amënëk aŋ këŋun felëɗ amëd aŋo dëŋ ang kën yakaɗ ak.»

End apënëtal and ar gë napul eŋ

¹³Gër amëxwër, ala yeƴaneli baŋo na Yesu, re ko: «Asëƴali pelëlo aɓaỹe exe cet er seɓëtan kënëɓo ɓëxarëk in.» ¹⁴Yesu yaka këŋo: «Noỹo ri ke wëno axiti arewën, ba arëc arewën?» ¹⁵Na ex fel këɓi ɗek ang ebani ak: «Eŋan ed koɗi el ax ye ex na, gër ga ex yo kwëỹëtayin! Ala an, ang këŋo yera yo ax gi ex na napul in kë lëkaya aniyan andexëm aŋ.» ¹⁶Ata ŝom ko gë apënëtal aŋo: «Mondako ri baxo ar gë napul an. Ga ỹandëra ko, ŝot ko xali eƴamb el. ¹⁷Wëlan këŋo ang ko w̃ëxëta ak. Ga laki ko gëmëɗ, ko yëlarand: “Mondake këme ri eƴamb elo? Në ine këme w̃ëxëta? ¹⁸Yo! Anëka nang këme ang këme ri ak. Owur oŋ këme yam me ɓaƴ or nëmëc oŋo ex këñaxën ɗek eƴamb edam el do gë napul iram in. ¹⁹And këme ri mondako aŋ do mo pel enjëw̃ endam eŋ: dodo wëno anëka yera ke! Napul iram in mbaŋ ex, ɓëniy ɓëndanjëm ke nëka. Gogo oŝeɓ do gë aƴamb alaki fo ɓayi ke!” ²⁰Na rew ko Kaxanu: “Ata wëj and aƴ yëlarand na dëŋ ex ɗe! Gëmëɗ go dëŋ këme xana enjëw̃ endeƴ! Do er w̃ëxëta këƴ ijo noỹo wa kë xwën?” ²¹Mondako këŋo hi ar xwëndak eɓar ed napul fo an xarak aŋo ɓalënd na end Kaxanu eŋ.» ²²Ata Yesu fel këɓi ɓëte ɓësëfan ɓën: «Mëŋ këme rexënënd, këren dendërand na end aniyan andewën eŋ, end er kën ƴamb eŋ, ba end er kën ŝuɗa eŋ. ²³Ax gi ex na nde aniyan and ala aŋ xëɓënëk nëmëc gë eƴamb ƴamb in, do eman eŋ nëmëc ɓanjëm ɓaŋ? ²⁴Ax gi ex na nde anang nang kënëɓi ɓaŋërak ɓaŋ: ani ñandërand na, ani kanarand na. Ani gi ex na gë owur, ani gi ex na gë ɓacac. Ɓarikan, Kaxanu alëɓa këɓi lëɓand. Xarak, wën xucak ex këɓën gë oŝël ol. ²⁵Gako wën ang hi kën ako, noỹo wa kë xor exo ɓaŝa ɓakey gër aniyan andexëm gë odendëran? ²⁶Gayikako an kor na en cakën ɓakey ɓandewën ɓaŋ, ine kën rendëraxënënd end ɓeɓër ɓayik eŋ? ²⁷Kwitayin ang kë hind opëtëfët od ondës ak, ax diyenind na, ax ɓanënd na ɓacole. Ɓarikan mbaŋ kë yend owat ol. Ado Salomoŋ dëŋ, gë ɗek enjaran endexëm ak, mëŋ emun end gë napul isëm eŋ, abaxo ye na gwër fo gë ondës oŋo. ²⁸Wën ata ekwëta etil ŝot kën ɗe! Angëmëne Kaxanu mondako ko fëỹëpëỹënd ondës ond lëgëk doro gër apuỹ oŋ, xarak ecan gër xoɗux këni lap, kaŝ fo këŋun fëỹëpëỹ wën ɓëte! ²⁹Do wën, këreŋun ɓund na ocal od er kën ƴamb, ba er kën ŝeɓ. Këren torond na mama gër ɓanjëlan. ³⁰Enimin, ɓeɓijo ɗek, ɓela ɓër ɓenëng ɓecëxe ɓën këɓi ɓalënd ocal ok. Anang nang ko Sorix irewën Kaxanu mëne aỹap ỹapëk en cot ɓeɓijo. ³¹Kemënayindën ocal od owun or Kaxanu ok, ata këŋun sënd ɓeɓijo ɗek. ³²Wën ɓër ex imëxwër ind sëf ke ɓën, këren yëdarand na. Wën yata këŋun Faba gër owun orexëm. ³³Panin ɓacota ɓandewën ɓaŋ do koɗi in enëɓi yëlëra ɓëxaỹënaxik. Cëlayayin në er ɓayik ax ŋesi na. Napul irewën in gil ex ir ƴaŋ gër orën gër ed ax kwët na: fën gër ed arek ax gi ex na, oyame ani gi ex na. ³⁴Gayikwa gër ed ex napul irewën kë hind ɓëte anjëlan andewën aŋ. ³⁵Giyindën din ɓëw̃elëk, kapayindën enar eŋ, do oɗambo odewën ok ɓayilex ga kë lëkënd. ³⁶Giyin ang ɓëriyenin ɓër ŝëni këŋo axwën areɓi an ga ƴe baxo ekana. And ko h̃atëgu aŋ, eno përëtënaxën sam exo tëmbëgu gër ebët. ³⁷Nëngandërayindëleɓi ɓëriyenin ɓëjo, ɓër këɓi sëk ga ŝëni këno moñëpa ɓën! Ɗal in këmun felënd, axwën an dëŋ kë nëmbara ɓanjëm ɓand andiyen, eɓi pel eni ñëpara gër ed këni ƴambëra, do eɓi ɗëɓara. ³⁸Angëmëne exo ŋatëgu emëɗ ekarëk el, ba oxeya ol do eɓi tëk daŝërëxe, mbaŋ këɓi nëngandëra ɓëriyenin ɓëjo. ³⁹Aye fëni këŋun, ar nangëk amëd and ko ƴow arek aŋ, aferëna ko ferëna, aŋo teɓ na exo ɗil gër iciw̃ indexëm. ⁴⁰Wën ɓëte, këñënarayindën key yo key gayik ata këme h̃atëgu wëno Asëñiw̃ ar ala an amëd and an yëla bana na aŋ.»

End apënëtal and ɓëriyenin eŋ

⁴¹Na w̃ëka ko Piyer: «Axwën, ɓiyi nde këƴëɓo rend gë apënëtal aŋo, ba ɓela ɗek nde?» ⁴²Yaka ko Axwën an: «Axwën an anëngandëra këŋo nëngandëra end aw̃ëxëta ar napul ar gë onden eŋ. Ga xwëta këŋo këŋo seɓënanaxën eƴamb ƴamb in eɓi yëlënd ɓërexëm ɓën in nand kë ỹapënd na. ⁴³Aye këŋo nëngandëraɗ ariyenin ar këŋo sëk axwën arexëm an ga ko ri er seɓënan baŋo in. ⁴⁴Ɗal in këmun felënd, ata këŋo xwëtënan ɗek napul irexëm in. ⁴⁵Ɓarikan angëmëne xaɗëp ijo exo dend: “Axwën aram an cëŋ axo bo ex na ngëŋ exo ŋatëgu”, do exo kwënda ekem ed okaɗëp ocandaw̃ otoŝan ok do gë okaɗëp otoxari ok, do exo kwënda ɓëte oŝeɓ, gë ñambëran. ⁴⁶Ata ko w̃aỹiw axwën ar xaɗëp an yatir ɓayik axo yëla bana do në amëd and axo nang ex na. Aŝew̃ëra këŋo ŝew̃ëra do eŋo narëndëra xali ang kënëɓi narënënd ɓër gë oŋëpëgënan ak. ⁴⁷Xaɗëp ir kë nang aye er h̃an ko axwën arexëm in do exo dind mama dëŋ xali eŋo pënga, ɓacew̃en ɓandanjëm ko ŝot. ⁴⁸Ɓari xaɗëp ir ɓayik ax nang ex na an do exo dind ɓeɓër ax ñap ex na ɓën, axwën aŋ tëkër fo këŋo ŝew̃. Ar seɓënan këno mbaŋ an mbaŋ këno w̃ëka exo deƴa ba mondake ri ko. Do ar xwëta këno mbaŋ do fëxwën këno ɓeɓëranjëm an gë pit fo këno nëỹali.»

End acapëra and në end Yesu eŋ

⁴⁹Yesu, ga h̃ata ko eŋo, re ko ɓëte: «Angoɗux ƴow këme me pëtën gër ebar, ako ỹandi ke ex ɗëkëdo anëka. ⁵⁰Xoɓuyi or këme ɓuyi ol, toro ind këme soro iŋ ex. Ɓarikan, monëkan nëkan ke ex ŋatëgu! ⁵¹Ako nde yëla kën mëne eni cot ɓela ɓën angwëlëra aŋ ƴowaxënëgu këme gër ebar ro? Ɓëtëdëŋ, ga re këme, axucarëra wa këɓi ỹana eɓi kucarërand në end ow̃ac oram! ⁵²Mëŋ ex, në ekun ed ɓela ɓëco axucar këɓi xucar: ɓësas enëɓi kel ɓëxi, do ɓëxi enëɓi mereli ɓësas. ⁵³Ɓëte në ekun eɓat, sëm in eɓi kucar gë asëñiw̃, do nëm in gë aɓiw̃. Ɓëte nëm ir eñër in eɓi kucar gë asoxari ar asëñiw̃ an.»

⁵⁴Yesu fel këɓi ɓëte amëxwër aŋ: «And kën wat aŋar ga xaniwëk acëla-eñaŋ, ataŋ kën rend: “Në eƴow ex tëɓ iŋ.” Ata ex ŋat go. ⁵⁵Do and kë xaniw ekoc ambëtëɓ aŋ, are kën rend: “Aƴëka kë ƴëka.” Ata ex ŋat go. ⁵⁶Wën ɓëỹëŋënax ɓër kë laɓayand hi kën, mondake kën xorënd en nang ɓeɓër kën watënd gër orën do gër ebar ɓën, do kën sëkwanënd eŋun pëni ɓeɓër ko rind Kaxanu ɓakey ɓaŋo ɓën? ⁵⁷Do ine kën sëkwanaxënënd eŋun pëni er ỹapëk en dind in? ⁵⁸And këŋun xucar gë ala do en ƴend gër kiti aŋ, kemënal en ketën gër fëña fo. Ketënin ɗamana en ŋat këdi këɓi fel axiti an eni mëla gër alëngw ar ɓënëkona exi përax. ⁵⁹Ga re këme, aƴ can na nëcëtërëxe ɗek koɗi ireƴ in xali gër biye ifelatar.»

End enëngwët ed ola eŋ

¹Amëd aŋo, ɓela ƴow bax na fel këno Yesu end Ɓëgalile ɓër law̃ baɓi Pilat eŋ. Er fel bano mëne kwël gër ed ri këni ŝaɗaxa fo ɓar ko Pilat oŝat oreɓën oŋ gë or oyel oreɓën oŋ. ²Ata Yesu yaka këɓi: «Ako nde yëla kën ɓër h̃aŝ kënëɓi ɓëjo xurik ex gi ɓëw̃endëran gër ɗek ebar ed Ɓëgalile el? ³Ɓëtëdëŋ! Angëmëne an nëngwët ex na ola orewën ol, wën ɗek mondako fo kën nemi.» ⁴W̃ëka këɓi ɓëte: «Ayëla nde yëla kën mëne ɓela epëxw gë ɓënjongëɓësas ɓër nemik ga wëcan këɓi ɓaciw̃ ɓatëndëndër ɓand gër Silowe ɓaŋ, xurik eni mendëra gë ɗek Ɓëyerusalem ɓën?» ⁵Yaka ko mëŋ fo: «Ɓëtëdëŋ! Angëmëne an nëngwët ex na ola orewën ol, wën ɗek mondako fo kën nemi.»

End apënëtal andan eŋ

⁶Yesu fel këɓi ɓëte apënëtal aŋo: «Mondako ri baxo ala ga rëɗ ko andan gër andëɗa and reseŋ andexëm. And niyitak aŋ, ƴow ko exo kwëca ondan oŋ, sëk ko ax dëw̃ ex na. Ƴow ko ɓëte iniy ikënëm sëk ko mondako fo. ⁷Ga ɓakaw ko iniy itasën iŋ sëk ko mëne andan aŋ ax dëw̃ ex na. Ata fel këŋo aŝën ar andëɗa an: “Elod ɓëniy ɓëtas këme ƴowënd gër ekwëca ed fig ɓari ame tëkënd na ga rëw̃ëk. Ŋoŝël tan, ebar fo kë nexënënd.”» ⁸Ata yaka këŋo: «Axwën, and doyijo aŋ, teɓël! Wëno, anac këme nac jeƴ do me di ndëɓur iŋ. ⁹Ɓamat ŝana arëw̃ kë rëw̃. Angëmëne ax dëw̃ ex na, gwëre eƴ ŋoŝëɗ.»

End asoxari aseỹik eŋ

¹⁰Yatir akey and eteyëta ed Ɓëŝëwif, Yesu baɓi sëƴalind në aciw̃ acaleya. ¹¹Yatijo asoxari ar seỹin bano ɓëyël elod ɓëniy epëxw gë ɓënjongëɓëtas ƴow baxëna na. Arëngwën rëngwën bano, do abaxo xor na gë tëkër ak exo dëngwëta. ¹²Yesu, ga wat këŋo asoxari ajo, re ko: «Wëj, doro këƴ fak!» ¹³Na ex h̃ëmba, ataŋ asoxari an rëngwëta ko, do këŋo ŝëkwand Kaxanu. ¹⁴Ata xoỹ ko alëngw ar aciw̃ acaleya an gayik Yesu afakën fakën këŋo aŝëxwëra an yatir akey and eteyëta. Fel këɓi amëxwër aŋ: «Ɓakey ɓanjongamat ex ɓand andiyen ɓaŋ, ƴowëndën enun pakën ɓakey ɓaŋo, ɓari ax gi ex na gë akey and eteyëta!» ¹⁵Axwën Yesu yaka ko: «Wën ɓëỹëŋënax ɓër kë laɓayand hi kën! Ax gi ex na nde ala kala, yatir akey and eteyëta, afët këŋo fëtënd engaŝ endexëm eŋ, ba fali irexëm in eŋo mëla gër añambëraya, do gër ed ko ŝeɓ men? ¹⁶Asoxari ajo, ar andëw̃ëra and Abëraxam ex do Sindan fok baŋo mondëngw elod ɓëniy epëxw gë ɓënjongëɓëtas. Mondake wa ɓayik aŋun ñapan ex na mopët yatir akey and eteyëta?» ¹⁷Ga ko yeƴan mondako Yesu, ŝëfënandëra këɓi ɗek ɓër ŝus baŋo ɓën. Ɓarikan, ɓëranjëm nëngandëra baɓi gër amëxwër ga këni wat ɗek ɓenjekax ɓend baxo rind ɓeŋ.

End apënëtal and atëx and mutarëd eŋ

¹⁸Yesu re ko ɓëte: «Gë ine wëndërëk owun or Kaxanu ol? Gë ine këme w̃atinali? ¹⁹Watin gër wëndërëk in: ang enjëlir end mutarëd end neɗ ko ala në andëɗa andexëm fo ex. Ga lëgëk, rafëk, ata oŝël or gër orën ol yëlëra këni gër ɓenini.» ²⁰Ŝom ko ɓëte: «Gë ine këme w̃atinali ɓëte owun or Kaxanu ol? ²¹Watin gër wëndërëk in: ang lewir ir nëgali ko asoxari gë pix ga sëƴi ko okilo otas fo; and wëtëk aŋ fufëk ɗëm.»

End ebët ed mëreƴ eŋ

²²Yesu, ga ko ƴe ond gër Yerusalem oŋ ko xucand ɓangol ɓaŋ: ɓaŋo ɓatil, ɓaŋo ɓatëm, do këɓi sëƴalirand. ²³Ata w̃ëka ko ala: «Axwën, mbaŋ nde exëni ɓër kë fex ɓën?» Yaka ko Yesu: ²⁴«Kemënayin en ɗil gër ebët ed mëreƴ. Ga re këme, ɓëranjëm këɓi xacëraɗ eni ɗil ɓari ani korëɗ na. ²⁵And ko xani axwën iciw̃ an do exo përa ebët aŋ xarak wën fac ɓayi kën, ata kën ỹana en tëmbënd do eno macënd: “Axwën! Axwën, përëtënëlëɓo!” Ata këŋun yakaw mëŋ: “Wën noɓën ex wa? Wëno amun nang ex na ɗe?” ²⁶Do wën en dend: “Kwital wa, gë ɓiyi ga bane ƴambërande do bane ŝeɓërande andamat, gër opëña od angol andeɓi do baƴëɓo sëƴalirand.” ²⁷Ata eŋun yakaw ɓëte: “Ga re këme, ame nang ex na ba feye xaniw kën. Ado pacanaxëne wën ɗek ɓëw̃endëran ɓëjo.” ²⁸Awa and kënëɓi ỹana enëɓi watënd ɓëxarëk ɓërewën aŋ: Abëraxam, gë Isak, gë Yakob do gë ɗek ɓëlaw̃ënel ɓër Kaxanu ɓën lëf gër orën, xarak wën fac lap kënun, ata kën ỹana en tesënd do en ŋatayand eɓasa el. ²⁹Ɓër kë lil gër orën ɓën, er këni ƴowëraw: ɓëjo apën-eñan, ɓëjo acëla-eñan, ɓëjo ambëng, do ɓëjo ambëtëɓ. Ɓën kë hi gër ñambëran. ³⁰Awa mëŋ ex ɓemban ɓën kë hi ɓëlëngw do ɓëlëngw ɓën ɓemban.»

End Yerusalem eŋ

³¹Amëd aŋo Ofariseŋ sëka baŋo Yesu, do fel këno: «Erod në ecala exi! Angëmëne aƴ gër ex na, alaw̃ ki law̃!» ³²Yesu yaka ko: «Ƴeyin eno pelëx yakëra ijo, doro gë ecan në enëcët emëni ɓëyël ɓën gër ɓela, do në epakën emëni ɓëŝëxwëra ɓën, nambik këme h̃ata ɗek. ³³Awa doro gë ecan ỹapëk me kuca, nambik me ŋat gër Yerusalem gayik ax mënd ex na alaw̃ënel ar Kaxanu exo cës në angol acëxe.» ³⁴Ata Yesu ko ỹaw̃ënd angol and Yerusalem aŋ: «E Yerusalem, wëj këɓi law̃ënd ɓëlaw̃ënel ɓën do wëj këɓi fëtërand gë oxaỹ xali eni cës ɓër ki law̃ëneligund Kaxanu ɓën. Wëno aỹandi baxe ỹandi mëni ɓar oɓaŝ oreƴ ol ang këɓi ɓarënd ecare oɓaŝ orexëm ɗila gër obafe odexëm ak. Ɓari wën an aŋun ñandi ex na. ³⁵Awa Kaxanu aỹaŋëta ko ỹaŋëta angol andewën aŋ. Ga re këme, ane wat na xali yatir kën reɗ: “Dodo ɓetalexo ar kë ƴowënd gë ow̃ac or Axwën an!”»

End aŝëxwëra eŋ

¹Akey and eteyëta ed Ɓëŝëwif ebax, Yesu ƴe ko në iciw̃ ind alëngw ar ofariseŋ eni ƴambërax. Ɓër ebax na ɓën këno nëkonand aye Yesu. ²Aŝëxwëra hi bax na gër iciw̃ iŋo, ata këno sitinalind ba afakën këŋo fakën. ³Ata Yesu w̃ëka këɓi ɓësëƴali ɓëŝalen ɓën do gë ofariseŋ ok: «Mondake rek acariya andeɓi aŋ end akey and eteyëta eŋ? Aỹap nde ỹapëk epakën ed aŝëxwëra el?» ⁴Ata ɓën xor këni. Yesu mëŋ, h̃ëmba këŋo aŝëxwëra an, fakën këŋo do fel këŋo exo maỹi. ⁵Aŋo w̃ëka këɓi ɓëte: «Ang hi kën ro ako, noỹo këŋo seɓ cëpëtërëxe ataŋ asëñiw̃ ba engaŝ endexëm and ko lati polo në andu yatir akey and eteyëta aŋ?» ⁶Kaŝ-kaŝ wëlan baɓi ang këni yaka ak.

End ñambëran eŋ

⁷Ata Yesu fel këɓi apënëtal ɓër w̃ac banëɓi ñambëran ɓën ga këni xaŝër eno ketëna axwën ofëna an. Re ko: ⁸«And ki w̃ac ala ñambëran aŋ, këreƴëŋo ketëna na këdi ko h̃atëgu ar xuca ki or gapak. ⁹Mbaŋ ki ŝëfënan and këƴ xani eƴ ñëpax gër ŝaŋ aŋ. ¹⁰Ɓarikan, and këni w̃ac në ñambëran aŋ, ƴel eƴ ñëpa gër ŝaŋ. And ko h̃atëgu axwën ofëna aŋ, ata ki fel: “E lawo, tëkanaw ro!” Mondako ki rafën ogës od ɗek ɓela ɓër xetëra kën gër eƴambëran ɓën. ¹¹Mëŋ ex ar kë w̃asinayand mëne ar gapak hi ko an, mëŋ fo këŋo ŝëfënan. Ar ɓayik ax dafënand na an, Kaxanu këŋo rafën.» ¹²Yesu, ga h̃ata ko eŋo fel këŋo axwën ofëna an: «And këƴëɓi w̃ac ɓela en ƴambëra ecemar ed goyat ba ed genëka aŋ, këreƴëɓi macënd na oɗawo odeƴ, ba ɓoɓinëx, ba ɓër nëng ireƴ, ba ɓër gë napul, ba ɓëraketa andeƴ gayik ɓën axor këni xor eni maŝën. ¹³Ɓarikan, macindëɓi ɓëxaỹënaxik, ɓëseỹik, ɓëŝiw̃ëk. ¹⁴Aye ki nëngandëra gayik ɓën ani cot na er këni w̃aŝën in. Kaxanu ki w̃aŝënëɗ yatir këni xani gër ecës ɓër ŝenene ɓën.»

End apënëtal and ñambëran itëm eŋ

¹⁵Ga ɓaxët këno Yesu ga ko yeƴan mondako, rew ko ala: «Nëngandëraleŋo ar kë hixeli gër ñambëran ind gër owun or Kaxanu an.» ¹⁶Yesu yaka këŋo: «Mondako ri baxo ala ga w̃ac këɓi ɓëranjëm ñambëran. ¹⁷And feyëtëra këni aŋ, law̃ën këŋo ariyenin aɓat gër ɓër w̃acëgu baɓi eɓi pelëx: “Ƴowën ngwa, anëka feyëtera këni.” ¹⁸Ɓarikan, aɓat aɓat këni reƴand okaƴa ga xeƴ këɓi eni yaka. Aỹanar an re ko: “Wëno oŝënga yëc këme na do afo me ƴe me nëkonëgu. Axara xara këmi pelëxëyo axwën areƴ aŋ exe teɓan.” ¹⁹Axinëm an re ko: “Oxeƴ epëxw or ỹaneỹ yëc këmëni do afo mëni tëƴi ekap el. Axara xara këmi pelëxëyo axwën areƴ aŋ exe teɓan.” ²⁰Re ko ɓëte aŝëxen: “Wëno cëŋ eceɗe fo ỹër këme, mëŋ ɓayik ame kam na me ƴeli.” ²¹Ga ɓaka ko ariyenin an, felëx këŋo ɗek ɓeŋo axwën ofëna an. Ata mëŋ xoỹ ko xali, do re ko: “Awa kucal ataŋ eƴëɓi macëraw ɓela ɓën gër ɓakwëndaya do gër ocanditëra. Macuyëɓi ado eni gi ɓëxaỹënaxik, ɓërëgoɓo, ɓëseỹik, ɓëŝiw̃ëk.” ²²Ga ɓakaw ko ariyenin an, re ko: “Axwën anëka w̃acëraw këmëni ang re ɓaƴ ak, ɓarikan yer ɓayik ɓañëpara ɓaŋ.” ²³Ata axwën ofëna an fel këŋo ɓëte ariyenin an: “Tëfël opëña ok, do tar okece ok, nëỹaliwëyëɓi ɓela ɓën eni ƴow xali eni pëxw gër iciw̃ indam ro. ²⁴Ga re këme, ɓër felawëk ɓëjo gaɓatak ax tëƴi na ecemar edam el.”»

End etëf ed Yesu eŋ

²⁵Amëxwër atëm baŋo sëfand Yesu. Ata ŝena ko fel këɓi: ²⁶«Ar ke sëf wëno an, ɓalindëleŋo endam eŋ nëmëc: gë end nëm gë sëm eŋ, gë end alindaw̃ eŋ, gë oɓaŝ orexëm eŋ do gë end ɓoɓinëm eŋ. Ɓalindëleŋo ɓëte endam eŋ nëmëc gë end aniyan andexëm eŋ dëŋ. Aŋo fo ko hixën enim asëfan aram. ²⁷Ar këŋo xeƴ yo toro do gë ecës në end ow̃ac oram, axo kor na exo gi asëfan aram. ²⁸Ang hi kën ro ako, ar këŋo ỹandi exo ɓaƴ ɓaciw̃ ɓatëndëndër an pere ko ỹëpa exo pën koɗi in, exo nangaxën ba ah̃ataxën ko h̃ataxën oɓaƴ ol. ²⁹Angëmëne exo ñana oɓaƴ ol do exo di mondako dëŋ orëɗa oŋ, do exo takëndër, alëŝ këno ỹana eno ɗëŝënd ɓela ɓën. ³⁰Are këno ỹana eno dend: “Ala ajo anëka sëkwan ko ngëŋ oɓaƴ ol, axo kor ex na exo ŋata.”» ³¹Yesu re ko ɓëte: «Emun end kë ƴend eŋo mereli ecandaw̃ eŋ, anëkon ko nëkon ba awënd wëndëk gë ocoroɗa owëli epëxw odexëm ok eni cëxwar gë ar gë owëli alapem an. ³²Angëmëne aŋo mëndan ex na, caw fo ko ɓayiw arangoỹëra an eɓi ɗaw̃ën ɓela eno mëka mondake këni ri angwëlëra aŋ. ³³Mëŋ ex, ar ax teɓ ex na ɗek er ŝot ko exe tëfaxën an, axo kor na exo gi enim asëfan aram.»

End ongal eŋ

³⁴«Ongal oŋ er ŝenene ex, ɓarikan and kë xac aŋ eɗap fo kë ɓayind? ³⁵Ongal okacax oŋ ofëcak ax gi ex na gër ebar, ɓëte ax gi ex na ndëɓur, alap fo ex. Awa ar gë anëf an ɓaxëtëlexo.»

End apënëtal and ifeỹ eŋ

¹Akey amat, ɗek ɓësëf ɓër ŝagale ɓën, gë ɓëw̃endëran ɓën sëka këno Yesu eno ɓaxët. ²Ata Ofariseŋ ok do gë ɓëŝalen ɓën ga këno rena, këni rend: «Ajo er wata ko eɓar ed ɓëw̃endëran eni ƴambëra gë ɓën.» ³Ga wata ko Yesu, fel këɓi apënëtal aŋo. ⁴«Ang hi kën ro ako, ala eɓi cot opeỹ këme do eŋo nem iɓat. Aɓi teɓ na nde ofëxw ocongonax gë ocongonax ok gër apuỹ eŋo calaxën ir nem këŋo in?⁵And këŋo wat aŋ, ata këŋo weniw gë onënga fo. ⁶Do and ko h̃at gër iciw̃ aŋ, eɓi macëraw ɓëcandaw̃ ɓëŋ do gë ɓëraketa ɓën, exo de: “Ene mëkëñaraye w̃ac këmun, ifeỹ ir nem bamo in wat këmo!” ⁷Awa ga re këme, mondako fo këɓi nëngandërand nëmëc Kaxanu gë ɓër hi këni gër orën ɓën end aw̃endëran aɓat ar nëngwëtëk ola orexëm eŋ gë end ɓela ofëxw ocongonax gë ɓëcongëɓënax ɓër ŝenene, ɓër ɓayik aɓi ɓal ex na eni nëngwët ola oreɓën ɓën.»

End apënëtal and asoxari ar nemëk koɗi eŋ

⁸«Angëmëne asoxari exo cot ɓatama epëxw ɓand koɗi do exo ɗapëta amat lëf gër anakaya, ax gi ex na nde ata ko fëtën lambo exo pat aye iciw̃ iŋ gër ocal? ⁹And ko wat aŋ, aw̃ac këɓi w̃ac ɓëcandaw̃ ɓëŋ do ɓësoxari ɓëraketa ɓën, eɓi pel: “Ene mëkëñaraye w̃ac këmun, atama and koɗi and nem bame aŋ wat këme.” ¹⁰Awa ga re këme mondako këɓi nëngandërand omeleka ok gër lëngw ir Kaxanu and ko nëngwët aw̃endëran aɓat ola orexëm aŋ, do exo teɓ ɓeñëŋënax ɓend baxo rind ɓeŋ.»

End apënëtal and itox ind nambërak eŋ

¹¹Ata re ko ɓëte Yesu: «Mondako ri baxo ala ar gë ocambenjar oki. ¹²Akey amat, ŝambenjar iɓeja in fel këŋo sëm: “Faba, yëlële tan oŝet oram ol gër napul ir këmi ɓëteliɗ in.” Ata sëm ŝetëndër këɓi. ¹³Ga xeyërak, ŝambenjar iɓeja in nëmb ko ɗek er ŝot baxo in gë koɗi, do ƴe ko kwël në ebar ed caw, gër ed nëxendërax baxo napul irexëm in gë eñac. ¹⁴And nexën ko ɗek aŋ, ɓayi ko taxan. Ata fëtëk enjo gër ebar elo. ¹⁵Enjo eŋ ga xumak, lil ko oxaɗac or ɓambëxwëbëxw. ¹⁶Ɓandëmar ɗek baŋo ỹandind exo ƴamb er banëɓi xoɓënënd ɓambëxwëbëxw in, ɓari ala abaŋo yël na. ¹⁷Amëd aŋo fëris këŋo onden oŋ, ata ỹana ko ko yëlarand: “Aseɓ fo këni seɓënd ecemar el ɓërandiyen ɓën gër ndeɓi. Do wëno këme rind me cës enjo eŋ ro. ¹⁸Maỹileme saxëk. And këme h̃at aŋ me de: E faba, aw̃enan w̃enan këmo Kaxanu do aw̃enan w̃enan këmi wëj ɓëte. Ado wëno ame bo ex na itox indeƴ! Këreƴe macënd na asëñiw̃ën! ¹⁹Gileme arandiyen andeƴ fo.” ²⁰Ga yëlara ko na mondako, xani ko do kwël w̃aỹi ko. Caw fo ɓayiw baxo ga watëgu këŋo sëm. Ga xaỹënan këŋo, xacëra këŋo gë ongër fo, w̃ega këŋo bëxiɓ gër egëla. ²¹Ata re ko asëñiw̃: “E faba, aw̃enan w̃enan këmo Kaxanu do aw̃enan w̃enan këmi wëj ɓëte. Ado wëno ame bo ex na itox indeƴ! Këreƴe macënd na asëñiw̃ën!” ²²Ɓarikan, sëm fel këɓi ɓëriyenin ɓën: “Maraliwën acuɗ and gë oñaŋën aŋ. Ɗënino anëna aŋ gër imasa, do peɗino ɓapeɗ ɓaŋ gër osapar. ²³Yeɓëguno engaŝ ekwëlëxwël eŋ, enëŋo ŋaŝe. Doro ofëna osëm këmo rin asëñiw̃ën. ²⁴Ƴowën, er yëla bame anemi nemi ko ɓarikan w̃aỹiw ko aɓëngw. Anem nem bamo ɓarikan anëka wat këmo.” Ata ƴowëraw këni ɓela ɓën gër ofëna. ²⁵Xarak ŝambenjar ixarëk in gër oŝënga hi baxo. And baxo w̃aỹi gër iciw̃ genëka aŋ, wël ko angoŋ aŋ; ɓela ga këni wandëra gër yangana. ²⁶Ata w̃ac këŋo ariyenin aɓat eŋo mëka ba ine ex gër iciw̃. ²⁷Yaka ko: “Aɓinëx w̃aỹiwëk do gayik aɓëngw fo h̃atëgu ko, sorix h̃aŝën këŋo engaŝ ekwëlëxwël eŋ.” ²⁸Mëŋ ga xoỹ ko na, h̃isa ko kwël, h̃ëp ko exo ɗil gër iciw̃. Ata sëm ŝan ko eŋo karaw. ²⁹Ga këŋo yifara exo h̃at gër iciw̃, yaka këŋo: “Wëno ɓëniy ɓëndanjëm këmi riyeninënd ang xaɗëp fo, elod ame ŋëp ex na ɓapela ɓandeƴ ɓaŋ, ɓari elod aƴe yël ex na imeci ind këmo ƴak wëno gë ɓëcandaw̃ën ɓëndam ɓëŋ! ³⁰Ɓarikan and h̃atëgu ko asëñix aŋ, h̃aŝën këƴo yer engaŝ eŋ, xarak mëŋ ƴambëk napul ireƴ in gë ɓësoxari ɓëŝëxwëpëtaxik.” ³¹Ata re ko sëm: “Oko asëñiw̃ën, wëj elod aƴe teɓ ex na do eram in er eƴ ex! ³²Ŋatëgu gër ofëna or rin këmo aɓinëx ir yëla bame anemi nemi ko ɓarikan w̃aỹiw ko aɓëngw, anem nem bamo anëka wat këmo!”»

End apënëtal and aw̃ëxëta ar koɗi eŋ

¹Yesu fel këɓi ɓëte ɓësëfan ɓën apënëtal aŋo: «Mondako ri baxo ala ar ŝot baŋo aw̃ëxëta ar napul irexëm. Ga wata këno mëne aw̃ëxëta ar napul an në enëxen exo napul in, fut këno gër axwën arexëm. ²Axwën an ga w̃ac këŋo aw̃ëxëta ar napul an do w̃ëka këŋo: “Ine këme wëlënd? Deƴal ang w̃ëlaya këƴ napul iram ak? Ƴeye exe nëkone gayik aƴ ɓayi na aw̃ëxëta ar napul iram!” ³Ɗamana exo teɓaxën andiyen, aw̃ëxëta ar napul an re ko: “Mondake këme ri gayikako axwën aram an në ekan exe andiyen and emëlaya ed napul aŋ? Ỹaneỹ in axe yël ex na do okar ok aŝëfën ex.” ⁴Ata re ko: “Yo anëka nang këme ang re këme ak ene dëcaxënënd ɓela ɓën ecan ecan and këme seɓ andiyen and emëlaya ed napul aŋ.” ⁵Ata w̃ac këɓi aɓat aɓat ɓër ỹomëxara bax ɓën. W̃ëka këŋo aỹanar an: “Wëj, yëgwe ỹomëxa baƴo axwën aram an?” ⁶Yaka ko: “Ɓapeƴa keme ɓand ogu ond olif.” Aw̃ëxëta ar napul an re ko: “Awa kanal ikayëta iŋ, gërëgako ɓapeƴa ofëxw oco fo këƴ w̃aŝ.” ⁷W̃ëka këŋo axinëm an: “Wëj cëŋ yëgwe ỹomëxa baƴ?” Yaka ko: “Ojaɓote keme od bële.” Fel këŋo: “Kanal ikayëta in, gërëgako ojaɓote ofëxw ocongosas këƴ w̃aŝ.” H̃ata këɓi ɗek mondako. ⁸Ata axwën an ŝëkwa këŋo aw̃ëxëta ar napul asëmbak ajo.» Ata re ko ɓëte Yesu: «Mondako këni rind ɓela ɓër këɓi ɓalënd end aniyan and gë okey oko fo ɓën. Ɓën kë xëñënand end ecan ecan eŋ nëmëc gë ɓër ex gër angoɓen ɓën. ⁹Mëŋ këme rexënënd calayindënëɓi oɗawo gë napul isëmbak in, ata kën ɓarëxëɗ gë ɓën gër aniyan and din ƴaŋ gër orën. ¹⁰Ar hik mokwëta gë ɓeɓ ɓeɓësil an mondako fo këŋo ɓal ɓeɓër xëɓënëk. Ar sëmbak gër ɓeɓër ɓayik ax ñëmb ex na an mondako fo ko sëmba gër ɓeɓ ɓëranjëm. ¹¹Awa angëmëne an gi ex na ɓër mokwëta gë napul isëmbak ir gër ngwën ro in, noỹo këŋun seɓënan napul ir ɗal iŋ? ¹²Awa angëmëne an gi ex na ɓër mokwëta gër er xwën ko ala aŝëxe in, noỹo këŋun xwëtënan enjekax end ɗal eŋ? ¹³Ariyenin gaɓatak axo kor na exo gi xaɗëp ir ɓëxwën ɓëxi. Enimin, afo eŋo ŋan aɓat do eŋo cus ajo an. Afo eni wëlër gë aɓat do eɓi koỹër gë ajo. Mëŋ ex, an kor na enëɓi ɓara Kaxanu gë koɗi in.» ¹⁴Ata Ofariseŋ ok, ga hi bani ɓëh̃an ɓër koɗi, këno lëŝënd Yesu ga wël këni ɗek er baxo rend in gayik ɓën end koɗi xurixën baɓi. ¹⁵Ga wata këɓi Yesu, re ko: «Ata wën dëŋ ex ɗe ɓër kë w̃asinayand ang ɓër ŝenene fo gër ogës od ɓela. Ɓarikan, Kaxanu ɗek ko watënd ow̃ëkw orewën oŋ. Er këɓi xëɓënanënd ɓela in ejo ecusëŝus ex gër Kaxanu. ¹⁶Xali and ƴow ko Ŝaŋ Batis aŋ, er ebax acariya and Moyis aŋ do gë eyeƴan ed ɓëlaw̃ënel el, gërëgako, owun or Kaxanu ol këni femërand ang Atëfëtan fo, ala kala në enëỹëtëra exo exo ɗilaxën. ¹⁷Xarak er saxëk ex dëxëta ebar el gë orën ol gë ex pëxwëcaya iñëgw imat gër acariya and Kaxanu.

¹⁸«Asoŝan ar këŋo fela yo alindaw̃ do eŋo ñër aŝëxen, në emenan eŋo aỹanar an gayik orekar këni rind gë axinëm an. Do asoŝan ar këŋo ỹër yo asoxari ar fela këŋo icën indexëm, orekar këni rind gë asoxari ajo.»

End Lasar do gë ar gë napul eŋ

¹⁹Ata re ko ɓëte Yesu: «Mondako ri baxo ar gë napul. Mëŋ ɓanjëm ɓanjekax ɓambarax, gë ɓanjëm ɓand xaf-xaf ɓand xemënëk acanji fo baxo ŝuɗarand. Do key yo key ñambëran fo bax gër iciw̃ indexëm. ²⁰Axaỹënaxik ar bano w̃acënd Lasar bax renarand na gër ebët ed iciw̃ ind ar gë napul. Okejën fo baxo ɗek eman eŋ. ²¹Ako baŋo ỹandind exo meɗara gër ed baxo ƴambërand ar gë napul an. Ado oɗaŋët fo baŋo sëkand eno ɗaỹëndëra okejën ok. ²²Akey amat, axaỹënaxik ajo ŝës ko, w̃ëla këno omeleka ok gër ed hi ko Abëraxam. W̃ëla këno omeleka ok. Ŝës ko ɓëte ar gë napul an do w̃ëxëta këno. ²³Ata hix këni ɓën tak gër wur ir ɓëŝësëk: axaỹënaxik an gër ed ko Abëraxam do ar gë napul an gër ed ex toro. Ga xeŋa ko, wat këŋo caw Abëraxam ga ɓexena këŋo Lasar. ²⁴Ata w̃ac ko: “E ŝaca Abëraxam, kaỹënanëlexi wa wëno! Pelëlo Lasar exo ñëmb eɓasa el gër men do exo ƴow exe taɓinan gër aniw̃. Mbaŋ këme sorond gër xoɗux ro.” ²⁵Yaka ko Abëraxam: “Ŝaca, kwital wa ang ɓeta baƴ gër aniyan andeƴ ak, xarak Lasar mëŋ asoro baxo sorond. Gërëgako mëŋ anëka yera këŋo xarak wëj në toro eƴ. ²⁶Adofa ambëxw atiw̃ax fani këɓo na wën gë ɓiyi. Ɓiyi ro ar ỹandi këŋo exo ƴeli an axo kor na ɓëte wën fën ala ax kor na exo ƴow ro.” ²⁷Ga wël ko eŋo, w̃ëka ko ɓëte ar gë napul an: “Këla ŝaca Abëraxam, gayik mondako ex, ɗaw̃ënëlo ngwa Lasar gër ndeɓi. ²⁸Ɓëmaỹe ɓënjo seɓëtagu këmëni. Mëlanëleɓi osede orexëm ol, këdi këni ƴow ɓën ɓëte ro gër wur ir toro!” ²⁹Abëraxam yaka ko: “Oko aŝot ga ŝot kënëɓi wa Moyis do gë ɓëlaw̃ënel ɓën, ɓaxëtindëlenëɓi.” ³⁰Ar gë napul an re ko ɓëte: “Ali aɓaɓak eŋo Ŝaca Abëraxam! Angëmëne ar nemik sëkëx këɓi aŋo fo këni w̃a eni nëngwët ola oreɓën ol.” ³¹Na re ko Abëraxam: “Angëmëne ani tëf ex na er re këni Moyis do gë ɓëlaw̃ënel in, ani gi na ani ma na, ado exo kanido ala gër ecës do eɓi tëkëx, ani ma na.”»

End eteɓan eŋ

¹Ga xucak eŋo, Yesu fel këɓi ɓësëfan ɓërexëm ɓën: «Gër aniyan, afo ex gi ɓeɓër kë lënanënd eñëŋënax. Ɓari aŋo ye ex na ar këɓi lënanënd eñëŋënax ɓela an! ²Er sax doŋo eno kapeli gë angaỹ and këni h̃oxixënënd eƴamb do eno ɗap gër ngu, gë eŋo ɗënan eñëŋënax eŋ asëfan aram. ³Diyindën gë onden oŋ! Angëmëne aɓinëx w̃endërak na, pelëralo. Angëmëne anëngwët nëngwët ko ola orexëm ol, teɓanëlo. ⁴Ado exi menan ɓanjongëɓaki gër amëɗëna do exo ƴeli ɓanjongëɓaki exi mëka eƴo teɓan, teɓaniɗo.»

End ekwëta ed Kaxanu eŋ

⁵Oparëxanda od Axwën ok xara këno: «Ɓaŝënëlëɓo wa ekwëta ed Kaxanu el.» ⁶Axwën Yesu yaka ko: «Ado ex ɓado yo ekwëta edewën el gwër gë enjëlir end mutarëd, axor xor don en de: “Wëj atëx aŋo, bicayal fa eƴ dëɗayax gër ngu.” Ata ridox ang re kën ak. ⁷Angëmëne ang hi kën ro ak, ala eŋo cot xaɗëp gër oŝënga, ba gër oxaɗac or oyel, do exo ŋatëgu genëka, afel nde këŋo fel exo ñëpa ataŋ gër eƴambëran? ⁸Pere këŋo fel xaɗëp irexëm in: “Nëmbaral fa eƴe cemëranaxën, xali me ƴambëra do me ceɓëra. And këme w̃ed aŋ, wëj ɓëte, axor këƴ xor eƴ ƴambëra do eƴ ceɓëra”. ⁹Xaɗëp ijo, aŋo cëkwa na gayik er fel baŋo in fo ri ko. ¹⁰Mondako fo ex endewën eŋ. And kën ri ɗek er fel këŋun Axwën in, deyindën: “Er ỹapëk mi di in ri kën ang okaɗëp fo”.»

End ɓër gë ameỹ eŋ

¹¹Ond gër Yerusalem oŋ ɓayi baxo ga ko ƴe Yesu. Ata ko xucand fëco ebar ed Samari fëco ed Galile. ¹²Ga ko h̃at në angol, xacëra këno ɓela epëxw ɓër gë ameỹ. Caw fo ɓayi bani ga këni re: ¹³«Axwën Yesu, Axwën Yesu, kaỹënanëlexi ɓiyi!» ¹⁴Sam ga wat këɓi, fel këɓi: «Ƴeyin enun nëkonëx ɓëŝaɗaxan ɓën.» Ata ga këni ƴe, ŝan këɓi ameỹ aŋ do w̃ën këni. ¹⁵Ga fak këni na ɓën ɗek, aɓat ko xeỹënd ga këŋo ŝëkwa Kaxanu do wërëŝëta ko gër Yesu. ¹⁶Ga h̃at ko, foxi ko, rëngw ko eƴiỹ el ŋëŝ gër ebar, gër osapar or Yesu do këŋo ŝëkwand. Asamari ebax. ¹⁷Ata re ko Yesu: «Ax gi ex na nde ɓela epëxw ɓën ɗek fakën këmëni? Do feye cëŋ exëni ɓëcongëɓënax ɓën? ¹⁸Ar gër ebar ed Samari ajo fo nde xwitak exo ɓakaw eŋo cëkwa Kaxanu?» ¹⁹Na fel këŋo ar ɓakaw bax an: «Poxital eƴ maỹi, ga xwëta këƴo Kaxanu fakaxën këƴ!»

End Owun or Kaxanu eŋ

²⁰Ofariseŋ ok w̃ëka baŋo Yesu eɓi pel ba nand feye kë ƴow owun or Kaxanu ol. Ata yaka këɓi: «Ala ax wata na nand kë ƴow owun or Kaxanu na. ²¹Mëŋ ex, ala ax de na: “Ro ex” ba “Fën ex” enimin owun or Kaxanu ol lëf gër ow̃ëkw orewën ex.» ²²Ata fel këɓi ɓëte ɓësëfan ɓën: «Në eƴow ex ɓakey ɓand këŋun ỹandiɗ ene wat wëno Asëñiw̃ ar ala ɓaŋ, ɓari ane watëɗ na. ²³Ata kënun ỹana enun pelënd mëne Asëñiw̃ ar ala an ro exo ba fën exo. Këren kaŝërëɗ na gër ed kënun fënëtan. ²⁴Enimin, ang kë wingarand ciɗët orën ak xali eni watëra ɓela ɓën, mondako fo kë hiɗ yatir këme ɓakaw wëno Asëñiw̃ ar ala an. ²⁵Ɓarikan pere fo këme soro mbaŋ do ene cus ɓela ɓër gë okey oko ɓën. ²⁶Ang hi baɓi ɓela ɓën angwën and ebaxo Nowe ak këɓi hi yatir këme ɓakaw wëno Asëñiw̃ ar ala an. ²⁷Er xwënda bani ɓela ɓën: ñambëran, oŝeɓ, eñërër, eñërëndër, xali lil ko Nowe gër Akuluŋ. Fënga këɓi tëɓ itëm, ỹëmëk ebar el do men oŋ nemindëra këɓi ɓën ɗek. ²⁸Ɓëte ang hi baɓi ɓela ɓën angwën and ebaxo ar bano w̃acënd Lot ak këɓi hi. Er xwënda bani ñambëran, oŝeɓ, opane, ỹaneỹ, eɓaƴ ed ɓaciw̃. ²⁹Ɓarikan, yatir hër ko Lot angol and Sodom aŋ, mungu fët bax gër orën do sëɓandëra këɓi xoɗux, law̃ëra këɓi ɓën ɗek. ³⁰Mondako fo kë hiɗ yatir këme ŝanayaw wëno Asëñiw̃ ar ala an. ³¹Yatijo, ar ex ƴaŋ në ejur ed këɓe an xarak oỹënga orexëm oŋ lëf ex, kërexo pedanëɗ na exo gëraxën. Ɓëte ar ex gër apuỹ an kërexo maỹiɗ na, gërëxëɗëlexo. ³²Kwitayindën end alindaw̃ ar Lot eŋ. ³³Ar kë ŝala exo pexën enjëw̃ endexëm an fo, anemin ko nemin. Do ar kë w̃a exo nemin an, afexën ko fexën. ³⁴Ga re këme, yatir këme h̃atëgu gëmëɗ ijo fo kë hi mondako: ɓela ɓëxi ɓër kë laki në angaw̃ amat, aɓat mo mëla, ajo mo teɓ. ³⁵Gër ed këni sëŋërand ɓësoxari ɓëxi: aɓat mo mëla, ajo mo teɓ. ³⁶[Gër ed këni ỹandërand ɓësoŝan ɓëxi: aɓat mo mëla, ajo mo teɓ.»] ³⁷Ata ɓësëfan ɓën w̃ëka këno Yesu: «Do Axwën, feye wa kë h̃atëgu eŋo?» Yaka këɓi: «Gër ed ex eman embërëk, fën këni ɓarërënd oyafe ol.»

End cale eŋ

¹Axwën Yesu këɓi sëƴalind mëne ax gi ex na motëkwëra cale iŋ. Ata fel këɓi apënëtal aŋo. ²Re ko: «Mondako ri baxo axiti ar hi bax në angol. Mëŋ abaŋo yëda na Kaxanu, ɓëte end ala abaŋo ɓal na. ³Ɓëte, asoxari aseɓëta seɓëta hi bax na gër angol aŋo, ar bax ƴend key yo key eŋo pel: “Kitilëɓo gë arangoỹëra andam an.” ⁴Axiti an laŋ baxo h̃ëpënd eŋo yakali, ɓari asoxari an aŋo cena bana. Ata akey amat, axiti an ga lëɓëlëɓa këŋo, yëlara ko: “Wëno amo yëdand na Kaxanu, ɓëte end ala axe ɓalënd na. ⁵Ɓarikan, anëka lëɓëlëɓa ke end asoxari ajo eŋ. Exe teɓaxën afo mëni kiti gë ar xucar këɓi an.”» ⁶Ga h̃ata ko apënëtal aŋ, Axwën an ŝom ko: «Wat kën nde mëne axiti asëmbak ajo ayakali yakali baŋo asoxari an? ⁷Do Kaxanu aɓi yakali na nde ɓër yata këɓi ɓën? And këno ỹana eno calend ciŝ wec aŋ, aɓi yakali na nde sam eŋo ŋatan? ⁸Ga re këme, ataŋ ataŋ këɓi yakali or ŝenene or këni w̃ëkand ol. Ɓarikan, and këme ɓakaw wëno Asëñiw̃ ar ala aŋ, asëkati nde këme sëkati ekwëta ed Kaxanu el gër ebar ro?»

End apënëtal and ɓër cale eŋ

⁹Ɓërëmar bax yëland ɓën ɓër ŝenene hi këni do banëɓi yafënd ɓoŝandaw̃, Yesu fel këɓi apënëtal aŋo. ¹⁰Re ko: «Mondako ri bani ɓela ɓëxi ga ƴe këni eni calex gër Aciw̃ and Kaxanu: fariseŋ do gë asëf ar ŝagale. ¹¹Fariseŋ in ỹana ko ko ŝalend mokwëŝa: “Kaxanu aye ri këƴ gayik wëno ame gi ex na asëmbak ang exëni ɓela ɓëranjëm. Ame dekand na, amëni yifand na ɓela, ame dind na orekar, ado ame gi ex na ang asëf ar ŝagale ajo. ¹²Wëno, ɓaki këme siw̃ind gër loxo do ɗek er ŝot këme yo aw̃ed këme w̃eɗënd dim in.” ¹³Amëd aŋo fo ɓëte baxo ŝalend nacët ako asëf ar ŝagale an. Ado abaxo yëxw na exo dënëta do exo keŋa orën ol. Emëkw el baxo xëmënd do ko rend: “E Kaxanu, kaỹënanëlexi wëno aw̃endëran ajo!”» ¹⁴Yesu, ga h̃ata ko apënëtal aŋ, ŝom ko: «Ga re këme, asëf ar ŝagale an w̃aỹik gër ndeɓën ar ŝenene, xarak ax gi ex na fariseŋ in. Gayikwa ar kë rafënand yo, Kaxanu alat këŋo lat, ɓarikan ar kë ɓanand an arafën këŋo rafën.»

End oɓaŝ eŋ

¹⁵Ɓela baɓi w̃ëlaw oɓaŝ gër Yesu gë ɓëndoyer ak eɓi calen mokwëtan otaxan ok. Ɓarikan, ɓësëfan ɓën ga wat kënëɓi ɓëjo xeỹënaxën kënëɓi. ¹⁶Ata w̃ac këɓi Yesu do re ko: «Teɓëgunëɓi oɓaŝ ol eni ƴow gër ndam. Kërenëɓi ŋw̃aỹ na gayik ɓër ex ang ɓën ak ɓën kë xwën owun or Kaxanu ol. ¹⁷Ɗal in këmun felënd, afo ar w̃ak end Kaxanu ang itox an fo kë lil gër owun olo.»

End ar gë napul eŋ

¹⁸Ata alëngw ar Ɓëŝëwif w̃ëka këŋo Yesu: «Asëƴali, wëj ar ŝenene an, ine ỹapëk me di me cotaxën aniyan and din aŋ?» ¹⁹Yesu yaka këŋo: «Inew̃a këƴe w̃acaxënënd ar ŝenene? Ar ŝenene ax gi ex na, ang ax gi ex na Kaxanu. ²⁰Wëj anang nang këƴ ɓapela ɓand Moyis ɓaŋo: “këreƴ dind na orekar, ala këreƴo ɗaw̃ëɗ na, këreƴ dekand na, këreƴ nëgwëŝënd na, pëɓindëɓi norix gë sorix.”» ²¹Ata re ko ala ajo: «Elod itox sëf këme ɗek ɓapela ɓaŋo.» ²²Ga wël ko eŋo Yesu re ko: «Emat ɓayik eƴ di ɓëte. Panël ɗek acota andeƴ aŋ, eƴëɓi yëlëra koɗi in ɓëxaỹënaxik ɓën, ata këƴ ŝot napul ƴaŋ gër orën. And këƴ ri mondako aŋ ƴowëɗ eƴe tëf.» ²³And wël ko eyeƴan elo an, alëngw ar Ɓëŝëwif an hi ko ỹëmërot, gayikwa ar gë napul isëm hi baxo. ²⁴Yesu, ga wat këŋo ỹëmërot, re ko: «Ɓon këɓi ƴëka ɓër gë napul ɓën eni ɗilaxën gër owun or Kaxanu! ²⁵Gelemba saxëk exo kuca në imëd ind icëkwër gë exo ɗil ar gë napul gër owun or Kaxanu.»²⁶Ata ɓër baŋo ɓaxëtënd, re këni: «Do noỹo ngwa kë fex?» ²⁷Yaka ko Yesu: «Er ax mënd ex na gër ɓela in, gër Kaxanu awënd wëndëk.» ²⁸Na rew ko Piyer: «Do ɓiyi wa ga seɓëraw këmi ako ɗek mi tëfaxën?» ²⁹Yaka këŋo: «Ɗal in këmun felënd, ar kë seɓëra ɗek në end owun or Kaxanu eŋ: iciw̃, alindaw̃, oɓaŝ, ɓoɓinëm, nëm gë sëm, afex ko fex. ³⁰Gërëgako dëŋ ko ŝotëra nëmëc ɓeɓër seɓëraw ko ɓën, do ecan ecan, aniyan and din aŋ.»

End ecës ed Yesu eŋ

³¹Ga xucak eŋo, Yesu w̃ac këɓi ɓësëfan epëxw gë ɓëxi ɓën do fel këɓi: «Awa, në ƴene ɗe ƴaŋ gër Yerusalem. Nangin mëne ɗek er ebax exe gi wëno Asëñiw̃ ar ala in, ah̃ata kë h̃ata, ang ỹëgw këni ɓëlaw̃ënel ɓër Kaxanu ak. ³²Gayikwa alëxw këne lëxw gër ɓër ax gi ex na Ɓëŝëwif, ene ɗëŝëra, ene dixëra do ene tëpandëra. ³³And këne xëmër aŋ ene ɗaw̃. Ɓarikan, axani këme xani gër ecës yatir akey atasën.» ³⁴Ga ɓaxët këno Yesu, ɓësëfan ɓën aɓi pëni bana gë tëkër ak er re ko in, eŋo aɓi paỹën bana.

End aŝiw̃ëk eŋ

³⁵Yesu ga ko h̃at gër angol and Yeriko, sëk këno aŝiw̃ëk ga ỹëpa ko okararan ler gër fëña. ³⁶Aŝiw̃ëk an wël këɓi ɓela ga këni xuca, ata w̃ëka ko ba ine ex. ³⁷Yaka këno: «Yesu Iɓënasaret kë xucand.» ³⁸Na w̃acar ko: «Yesu, Yesu, Asëñiw̃ ar Dafid, kaỹënanëlexi wa wëno!» ³⁹Ɓër sëfër bani gë Yesu ɓën këno xeỹënaxënënd: «Wëj, cësinal fa!» Ɓarikan mëŋ aŋo ɓaŝ ko okeỹ oŋ: «Asëñiw̃ ar Dafid, Asëñiw̃ ar Dafid, kaỹënanëlexi wa wëno!» ⁴⁰Ga xwëŝa ko Yesu, re ko eno mëlanëgu aŝiw̃ëk an. And h̃ateliw këno aŋ, w̃ëka këŋo: ⁴¹«Wëj, inew̃a ỹandi ki mi din?» Yaka ko: «Axwën me ciw̃ëta ỹandi ke!» ⁴²Ata re ko ɓëte Yesu: «Ciw̃ëtal, ga xwëta këƴe ako!» ⁴³Ataŋ ataŋ watëra ko, këŋo ŝëkwand Kaxanu do kwël sëfa këŋo Yesu. Ɓulunda in ɗek ga wat këni eŋo, këno ŝëkwand ɓëte Kaxanu.

End Saŝe eŋ

¹Ata Yesu ko xucand angol and Yeriko aŋ. ²Ala baxëna ar bano w̃acënd Saŝe gër angol aŋo. Mëŋ hi bax alëngw ar ɓësëf ɓër ŝagale an, do hi baxo ar gë napul isëm. ³Gayikako mëŋ mbaŋ rom baxo, wata ko mëne ax mënd bana eŋo wat Yesu ŝit gër enga xarak ɓon ɓal baŋo eŋo nang. ⁴Ata hër ko eŋo kaŝëx ƴaŋ në anak gayik Yesu fëña ijo sëf baxo.⁵And h̃at ko Yesu ɗila gër atëx aŋ, xeŋa ko do w̃ac këŋo: «Saŝe, maral eƴ pedaw doro gër ndewën këme h̃at.» ⁶Ata Saŝe, joc gër ebar do kwël sëfër këni gë Yesu gë onënga fo. ⁷Ɗek ɓër ebax na ɓën këni rendërand: «Yama gër iciw̃ ind aw̃endëran ajo nde ko ƴend?» ⁸And h̃at këni aŋ, Saŝe xwëŝa ko, ŝena ko gand Yesu, do re ko: «Awël nde Axwën, ja mërëxand këmëni yëlëra koɗi iram in ɓëxaỹënaxik ɓën. Awa, ar ƴamba këmo yo ɓakëlëbëd ɓanax këmo w̃aŝën.» ⁹Yaka ko Yesu: «Awa doro fex kën wëj gë ekun edeƴ el. Wën ɓëte ɓërandëw̃ëra and Abëraxam hi kën. ¹⁰Ocal od ɓër nemëk fëña ir Kaxanu ok ƴow këme wëno Asëñiw̃ ar ala an, mëni pexënaxën.»

End apënëtal and emun eŋ

¹¹Ga këno ɓaxët ɓër hi bax na ɓën, Yesu reƴa ko apënëtal aŋo, gayik anëka hi bani ɗam gër Yerusalem do ɓela ɓën bani yëland mëne yatijo dëŋ kë ŝanaya owun or Kaxanu ol. ¹²Ata re ko Yesu: «Mondako bax end ar rëw̃ bano në ekun ed ɓër gapak ga ƴe ko në ebar ed caw eno maŝëgu owun ol. ¹³W̃ac këɓi ɓela epëxw gër ɓëriyenin ɓërexëm do yël këɓi ala kala kaŋe ir ɓon eni cënan ɗamana exo ɓakaw. ¹⁴Ɓarikan ɓër angol amat gë mëŋ ɓën aŝus ŝus bano. Ata law̃ën kënëɓi ɓela eno pelëx aɓi ñandi ex na exo mun gër ebar edeɓën. ¹⁵And w̃aŝëgu këno owun aŋ, w̃aỹiw ko. W̃ac këɓi ɓëriyenin ɓër yël baɓi kaŋe ɓën eni nëkon ala kala ba yëgwe ŝënan ko. ¹⁶Ata sëka ko aỹanar an re ko: “Axwën, wëno kaŋe ir yël baƴe in ɓakëlëbëd epëxw ŝënan këme.” ¹⁷Ata yaka këŋo: “Yo ŝenene ex, wëj ariyenin ayekax hi këƴ. Tëkër fo bax er seɓënan bami in, do ga lëkayali këƴ ako aye, ar mokwëta hi këƴ. Wëj owun or ɓangol epëxw këƴ xwën.” ¹⁸Sëka ko axinëm an, re ko: “Axwën, wëno kaŋe ir yël baƴe in ɓakëlëbëd ɓanjo ŝënan këme.” ¹⁹Ata yaka këŋo: “Yo wëj kë xwën owun or ɓangol ɓanjo.” ²⁰Sëkaw ko ngwa, asasën an, re ko: “Axwën, kanal kaŋe ireƴ in, gë anjëm fel bame me mëxwëtaxën. ²¹Ayëda yëda bame oxem oreƴ ol. Wëj er ɓayik aƴ kwën ex na in ayata këƴ yatand, do gër ed ɓayik aƴ tëw̃ ex na axana këƴ xanand ỹeỹ.” ²²Yaka këŋo: “Ata gë er re këƴ in fo këmi nëp, wëj xaɗëp ixwëlaraxik ijo! Ga nang baƴ ako mëne ala axemax hi këme, mëne er ɓayik ame kwën ex na in aw̃eɗ këme w̃eɗënd er ɓayik ame kwët ex na, axana këme xanand eneɗa end ɓayik ame neɗ bana eŋ? ²³Inew̃a ɓayik aƴ mëla bana kaŋe iram in gër ɓër ŝënanëdox mëŋ xanati dome gë ỹeỹ?” ²⁴Ata fel këɓi ɓër hi bax na ɓën: “Kanino fa kaŋe ir lëkaya ko in, eno yël ar ŝënanëk ɓakëlëbëd epëxw an.” ²⁵Ata re këni ɓëjo: “Oko, axwën, mëŋ anëka ga ŝot ko wa mbaŋ kaŋe in!” ²⁶Yaka këɓi: “Ga re këme ar ŝot an, aɓaŝ këno ɓaŝ, ɓari ar ax cot ex na an, axan këno xan er xaỹ këŋo in dëŋ. ²⁷Gërëgako, tërawënëɓi ɓërangoỹëra andam ɓën, ɓër xeƴ baɓi me mun ɓën. Ŋaŝinëɓi gër ed ỹëpa këme ro dëŋ!”» ²⁸Ga h̃ata ko apënëtal aŋ, Yesu lëngw ko ond ƴaŋ gër Yerusalem oŋ.

²⁹Ɓëngol ɓënd bani w̃acënd Betëfage do gë Betani ebaxëna ler gër Yerusalem, gand etënd ed gë ɓañarëka. Ga ko h̃at Yesu, law̃ën këɓi ɓësëfan ɓëxi. ³⁰Re ko: «Ƴeyin gër ingol ind gër lëngw. And kën h̃at aŋ, ata këno sëk mokap ipali ind elod ala aŋo ñëpaxën ex na. Pëtino eno mëlaw. ³¹Angëmëne ala w̃ëka këŋun ba ine këno fëtaxënënd, deyiɗën mëne Axwën Yesu rek momëlan.» ³²Ɓër law̃ën baɓi ɓën ƴe këni do sëkëx këni ang fel baɓi Yesu ak. ³³Ga këno fët ipali eŋ, ɓëxwën ɓën re këni: «Wën, inew̃a këno fëtaxënënd ipali iŋ?» ³⁴Yaka këni: «Axwën Yesu rek momëlan!» ³⁵Na wëlan këno ipali iŋ laɓëra këno gë ɓanjëm ɓandeɓën ɓaŋ. Yesu ỹëpa ko ƴaŋ. ³⁶Ga ko ƴe ɓela ɓën këni rendërand ɓanjëm ɓandeɓën ɓaŋ tar fëña in. ³⁷Ga këni ŝëla etënd ed gë ɓañarëka el, këni sëkand angol and Yerusalem aŋ. Ɓësëfan ɓën do gë ɓela ɓër hi bax na ɓën këno ŝëkwand Kaxanu ŝor, gë onënga fo ga bani xwita ɗek ɓecarax ɓend wateli bano Yesu ɓeŋ. ³⁸Ata këni rend:

«Yo anëka h̃atëgu ko emun eŋ,

Ɓetalexo ar ƴowënd gër ow̃ac or Axwën Kaxanu an!

Elod ƴaŋ gër orën w̃ëlanëgu këɓo aketëxeta aŋ.

Do gë enjaran end Kaxanu eŋ.»

³⁹Ata ofariseŋ od wateli bax ok këno rend Yesu: «Asëƴali, kexëlëɓi ɓësëfan ɓëreƴ ɓën!» ⁴⁰Yesu yaka këɓi: «Ga re këme, ɓën eni ŝësinand yo, oxaỹ oŋ kë ỹana ex keỹënd!»

End Yesu gër Yerusalem eŋ

⁴¹Yesu ga ko h̃at gër Yerusalem wat ko angol aŋ; ata ỹana ko ko ỹawënd. ⁴²Er baxo rend: «E wën Ɓëyerusalem ɓën, en nangëdo er w̃ëlanëgu këmun in, en nangëdo wa mëne oɓetak ex. Ɓari gërëgako an kor na eŋun pëni. ⁴³Gayikwa në eƴow ex ɓakey ɓand kënun xul ang okece fo ɓërangoỹëra andewën ɓën, do an korëɗ na enëɓi cana. ⁴⁴Wën Ɓëyerusalem ɓën, ɗek kënun law̃ëra. Ameŋ and gë oxaỹ anjëlëtërëx ax ɓayi na, ɗek këni yëcëra. Ɓeŋo ɗek këŋun h̃atënëgu gayikako an wata ex na amëd and nëngaw këŋun Kaxanu eŋun dëca aŋ.»

End Yesu gër Aciw̃ and Kaxanu eŋ

⁴⁵Ga h̃at ko Yesu gër Yerusalem, lil ko gër yangana ir Aciw̃ and Kaxanu. Ga sëk këɓi ɓela ɓër bax fanëndërand na ɓën, w̃aỹ këɓi do ko rend: ⁴⁶«Wën ba an wëlënd na nde er re ko Kaxanu gër akayëta andexëm in: “Aciw̃ andam aŋ and cale ex. Do wën nëngwët kën emaỹi ed ɓërek.”» ⁴⁷Mondako baɓi sëƴalirand ɓela ɓën key yo key gër yangana ir Aciw̃ and Kaxanu. Do ɓëŝaɗaxan ɓëlëngw ɓën, gë ɓëŝalen ɓën, gë ɓëxarëk ɓër Ɓëŝëwif ɓën aŝala bani ŝaland osit or eno ɗaw̃axën. ⁴⁸Ɓari ani nang bana mondake këno ri gayik ɓulunda in ɗek baɓi h̃axënënd gër oɓaxët.

End or gapak or Yesu eŋ

¹Akey amat, Yesu këɓi sëƴalind ɓulunda in do këɓi nangënënd Atëfëtan aŋ, gër Aciw̃ and Kaxanu. Ata h̃atëgu këni ɓëŝaɗaxan ɓëlëngw, gë ɓëŝalen do gë ɓëxarëk ɓër Ɓëŝëwif. ²W̃ëka këno: «Pelëlëɓo fa ba gë or gapak or fe këƴëɓi sëƴalixënënd ɓela ɓën? Deƴal ba noɓën yël ki or gapak olo?» ³Yesu yaka këɓi: «Wëno ɓëte emat fo këmun w̃ëka. ⁴Peline ba noỹo yël baŋo Ŝaŋ Batis or gapak or baɓi ɓuyixënënd ɓela ol? Ba Kaxanu nde ba ɓela ɓën nde?» ⁵Ɓarikan ɓën, nëkënëkar këni: «And këne yakaye mëne Kaxanu law̃ënëgu baŋo aŋ, ata ko re ine cëŋ ɓayik anëŋo kwëta exe na? ⁶Ɓëte and këne yakaye mëne ɓela ɓën law̃ënëgu baŋo aŋ, ata ɓulunda in ɗek kënëɓo fëtëra xali enëɓo ɗaw̃ gayik aw̃a w̃a këni mëne Ŝaŋ Batis alaw̃ënel ar Kaxanu exo.» ⁷Awa yaka këno mëne ani nang ex na ba feye xaniw bax or gapak or Ŝaŋ Batis ol. ⁸Ata Yesu re ko: «Wëno ɓëte amun pel na gë or gapak or fe këme rixënënd ɓeŋo.»

End apënëtal and ɓëỹan ɓëxeỹax aŋ

⁹Ata ỹana ko ɓëte Yesu këɓi felënd ɓulunda in apënëtal aŋo: «Mondako ri baxo ar gë andëɗa and reseŋ. Ga xani ko ɗamana, seɓënan këɓi ɓëỹan eno cetërënd reseŋ in and kë sëg aŋ. Ata kwël ƴe ko në er caw do nëkaw ko xali. ¹⁰Ga sëgëk reseŋ in, law̃ën këŋo ariyenin aɓat gër ɓëỹan eno yëlëgu oŝet orexëm ol gër er rëw̃ëk gër andëɗa and reseŋ. Ɓarikan ɓën sëra këno, fëmëra këno do ŝëñëta këno taxan. ¹¹Axwën andëɗa an law̃ën këŋo ɓëte ariyenin aŝëxe. Ga h̃at ko, ŝirëra këno gë oteɓën seɓën këm, fëmëra këno do w̃aỹ këno taxan. ¹²Law̃ën këŋo ɓëte asasën. Sembaỹëndëra këno do w̃aỹ këno mëŋ ɓëte. ¹³Ata re ko axwën andëɗa and reseŋ an: “E, do wëno mondake këme ri? Asëñiw̃ën ir pëlot gër yomb iram an fo këmo law̃ën. Ɓamat ɓëỹan ɓën afëɓ këno fëɓ mëŋ.” Ata law̃ën këŋo, ƴe ko. ¹⁴Sam ga watëgu këno, ɓëỹan ɓën xetan këɓi: “Ajo ex ɗe ar kë ɓëteli andëɗa an, ɗaw̃ënëŋone eɓo ɓayixën.” ¹⁵Ga h̃atëgu ko na, w̃ëlën këno, lap këno yaɓët kece in do law̃ëx këno.» Ga h̃ata ko Yesu apënëtal aŋo, w̃ëka këɓi: «Mondake wa yëla kën këɓi ri axwën andëɗa and reseŋ an ɓëỹan ɓëjo? ¹⁶Ax gi ex na nde ata ko ƴow eɓi ɗaw̃ëra do eɓi teɓënan andëɗa and reseŋ aŋ ɓëỹan ɓëŝëxe?» Ata ɓër hi bax na ɓën ga wël këno, re këni: «Kar kar, kërex gi na mondako ɗe!» ¹⁷Yesu faɓ këɓi do w̃ëka këɓi: «Gër akayëta and Kaxanu, afëni nde fëni këŋun oñëgw od rek:

“Ekaỹ ed ŝus bani ɓëɓaƴ el,

Hik ekëla ed gër ebaw̃ ed aciw̃ el?

¹⁸Ar kë wëc gër ekaỹ elo an, exo gëbira. Do ar këŋo wëcan an eŋo tëka ɓëlëɓël.”»

¹⁹Ga h̃ata ko Yesu eŋo, ɓëŝaɗaxan ɓëlëngw ɓën do gë ɓëŝalen ɓën ỹandi këɓi eno tëra kwël na fo, ɓarikan ɓulunda in banëɓi yëdand. Aye fëni baɓi mëne ɓën dëŋ baɓi rend gë apënëtal aŋo.

End ŝagale eŋ

²⁰Ɓëŝaɗaxan ɓëlëngw ɓën do gë ɓëŝalen ɓën ỹana këni ocal od osit or eŋo ɓonaxën Yesu ok. Sana kënëɓi ɓela eno tëfërand ang ɓërëw̃ak endexëm fo, eno wëlelixën er këno lëxwaxën gër alëngw, gër or gapak or gofërëner. ²¹Ga sëka këno Yesu, re këni: «Asëƴali, anang nang këmi mëne ŝenene fo këƴëɓi sëƴalind ɓela ɓën. Ado ala aƴo yëdand na, axi kolanënd na eƴo pel ɗal in ar er yo. Ŝenene fo këƴ sëƴalind er re ko Kaxanu in. ²²Ɓiyi, Sesar, emun etëm end gër Rom eŋ këmo yëlënd niy yo niy ŝagale in. Pelëlëɓo tan ba aỹap nde ỹapëk? Ba mi meɗënd nde ba mi teɓ nde?» ²³Ga wata ko Yesu osit oreɓën ol, yaka këɓi: «Mëlanëgune tan atama and koɗi.» ²⁴Ga fëxwën këno, w̃ëka këɓi: «Dëxas ir noỹo wa ex gër atama aŋo?» Yaka këni: «Ir Emun etëm end gër Rom ex!» «Do ow̃ac ol cëŋ?» Yaka këni: «Or Sesar.» ²⁵Ata re ko Yesu: «Awa maŝino Sesar er xwën ko in, do Kaxanu er erexëm in!» ²⁶Ata ɓën h̃axën këɓi na poyoma. Mo caran dëŋ ŝaran baɓi ang yaka baxo ak.

End Yesu do gë ekani ed gër ecës eŋ

²⁷Osaduseŋ ok bax rend mëne ekani ed gër ecës ax gi ex na. Akey amat, ƴow këni mar gër Yesu. W̃ëka këno: ²⁸«Asëƴali, Moyis ga ỹëgwën këɓo mëne and ko ŝës asoŝan do eŋo teɓëta alindaw̃ gë itox këm, aɓinëm këŋo ɓëteli. Oɓaŝ or kënëɓi rëw̃ ol, ar ŝësëk an këɓi xwën. ²⁹Awa ɓiyi ỹeỹ wëlan këɓo na. Ocambenjar ocongoki ebax aminëmëra. Iỹanar in ỹër ko, ŝës ko gë oɓaŝ këm. ³⁰Ata ɓëteli këŋo ixinëm in asoxari an. ³¹Mondako ŝësëra këni ɓën ɓëcongëɓëxi ɓën ɗek ado gaɓatak aŋo cotën ex na itox. ³²Ata ŝës ko ɓëte asoxari an. ³³Gërëgako, yatir ekani ed ɓëŝësëk, alindaw̃ ar noỹo wa ko hi gayikako ɓën ɗek ɓëcongëɓëxi ɓën aỹër ỹër bano?» ³⁴Yesu yaka këɓi: «Gër ebar ro fo ex eñër el. ³⁵Ɓarikan, and këni xanira ɓela gër ecës aŋ, ɓër këɓi sana Kaxanu gër aniyan and kë ƴowënd ɓën, ani ñërër na. ³⁶Ɓëtëdin ani cës na gayik ata këni hi ang omeleka fo. Oɓaŝ or Kaxanu këni hi and këni xani gër ecës aŋ. ³⁷Enimin, ekani ed gër ecës exëna. Mëŋ w̃acayaxën baxo Axwën an yatir ŝanayaxën baŋo Moyis gër acëc and gë xoɗux: Kaxanu ir Abëraxam, gë ir Isak do gë ir Yakob. ³⁸Gër ogës od Kaxanu ado exo cës ala an aɓëngw exo. Mëŋ aɓi kwënënd na ɓëŝësëk.» ³⁹Ɓëŝalen ɓër hi bax na ɓën, ga wël këno Yesu, re këni: «Asëƴali, ata ŝenene dëŋ yaka këƴ!» ⁴⁰Ata elod yatijo, ala bax yëxw na eŋo mëka ỹeỹ Yesu.

End Yesu do gë Dafid eŋ

⁴¹Yesu w̃ëka këɓi ɓëte ɓëŝalen ɓëjo: «Mondake wa këni rexënënd ɓela ɓën mëne Afexën an, ejiw̃ ed Dafid ko hi?

⁴²Ax gi ex na Dafid dëŋ ỹëgwëk gër akayëta and Calemoñëw̃20.42 Calemoñëw̃ 110.1:

“Axwën Kaxanu fel këŋo Axwën aram an:

Ƴow eƴ ñëpa ro gand liw̃ iram,

⁴³xali mëni nëmbëta ɓërangoỹëra andeƴ ɓën eni gi ambëñaxën andeƴ.”

⁴⁴Dafid mëŋ dëŋ ke w̃acënd Axwën arexëm do mondake cëŋ hi këme Asëñiw̃?»

⁴⁵Ga këno ɓaxët ɗek amëxwër aŋ, fel këɓi ɓësëfan ɓën: ⁴⁶«Titinaliyëndënëɓi ɓëŝalen ɓën; ɓën mbaŋ këɓi nënganënd eni ƴexërand gë ɓocuɗ ɓond gëŝëc ɓoŋ, do ɓela ɓën enëɓi cëmarand gër ɓapedëraya. Mbaŋ h̃an këni ɓañëpara ɓand gër lëngw ɓaŋ gër ɓaciw̃ ɓacaleya. Gër ed kë hi ñambëran mbaŋ h̃an këni eketëna ed axwën ofëna el. ⁴⁷Mondako wata këni aŝale aŝale xarak ɓën këɓi lëxëlëxënd ɓësoxari ɓëseɓëta seɓëta ɓën xali gë ɓëciw̃ ak. Mëŋ ex kiti indeɓën iŋ gë pit fo kë ƴëka.»

End asoxari aseɓëta seɓëta eŋ

¹Ata ga rënëta ko Yesu, wat këɓi ɓër gë napul ɓën ga këni xwët koɗi in gër akwëtaya and oyël gër yangana ir Aciw̃ and Kaxanu. ²H̃atëgu ko asoxari aseɓëta seɓëta, axaỹënaxik. Xwët ko ɓëtama ɓëki ɓënd koɗi. ³Yesu, ga wat këŋo, re ko: «Ɗal in këmun felënd, asoxari aseɓëta seɓëta, axaỹënaxik ajo, xwëtëk nëmëc. ⁴Gayikwa ɓër gë napul ɓëjo, ocandën ok fo w̃ëlaw këni oyël ol, ɓari asoxari ajo, er ko liyaxënënd in w̃ëlaw ko, ado ga xaỹën ko.»

End Aciw̃ and Kaxanu eŋ

⁵Ata ɓërëmar këni ŝëkwënd Aciw̃ and Kaxanu aŋ. Gë oxaỹ oyekax ɓaƴ bani do ỹaŋën bani gë ɓeɓër w̃ëlaraw bani ɓela gër oyël or Kaxanu ɓën. Ata re ko Yesu: ⁶«Në eƴow ex ɓakey ɓand ax ɓayi na ɓeỹ ɓën ang kën watënd ak. Ekaỹ eyëlëtërëx ax ɓayi na, ɗek kë yëcar.» ⁷Na w̃ëka këno ɓësëfan ɓën: «Asëƴali, nand fe wa kë yëcar Aciw̃ and Kaxanu aŋ? Mondake këmi nangëɗ mëne anëka kë h̃atëgund ɓeŋo? Amatinali nde exëna?» ⁸Yaka këɓi Yesu: «Titinayin, ala këreŋun yifaɗ na. Ɓëranjëm kë ƴow, aɓat aɓat, gë ow̃ac oram ol eni dend: “Wëno ex Afexën an, do anëka saxëguk ekwët ed ngwën el”, Kërenëɓi tëfëɗ na. ⁹And kën wël anëka wonjok aniyan aŋ do në emerëra exëni ɓela ɓën, këreŋun yëɓuɗ na gayik afo ex ŋatëgu ɓeŋo. Ɓari ax giɗ na pere ekwët ed ngwën el.» ¹⁰Re ko ɓëte Yesu: «Er këni ỹana eni merërand ɓela ɓën, gë enëng gë enëng, do gë ebar gë ebar. ¹¹Ɓëte ɓangëm-gëm këɓi ỹana eɓi ɗaw̃ërand ɓela ɓën do në ed mar ocëxwëra otëm do gë enjo. Gër orën, aŝanaya kë ỹana ex canayarand ɓeñigënaxik do ɓecarax ɓetëm eni nangaxën ɓela ɓën mëne ɗam ex ekwët ed ngwën el. ¹²Ɓarikan, ɗamana ex ŋatëgu ɓeŋo ɗek, ɓela ɓën axëmëra kënun ỹana enun këmërand do enun narëndërand wën ɓër w̃ak endam ɓën. Ɓëŝëwif ɓën alëxw kënun ỹana enun ɗëxwënd gër ɓaciw̃ ɓacaleya ɓandeɓën, do enun përand. Aw̃ëla kënun ỹana enun mëland gër ɓemun ɓetëm do gër ɓëlëngw në end ow̃ac oram. ¹³Mondako kën ỹana en deƴaraxënënd osede oram ol. ¹⁴Këren yëlarand na gana-gana fo ang kën ỹana en yakand ak. ¹⁵Wëno këŋun ỹana eŋun yëlënɗ orenik or enëɓi ɓonaxënënd ɗek ɓërangoỹëra andewën ol. ¹⁶Ɓëxarëk ɓërewën, ɓëmaỹe ɓëndewën, ɓëcandaw̃ ɓëndewën, do gë oɗawo odewën dëŋ këŋun ỹana eŋun ɗëxwënd në end ow̃ac oram, do ang hi kën ak, ɓëranjëm enëɓi ɗaw̃ëra. ¹⁷Ɓela ɗek këŋun ŝus në end ow̃ac oram. ¹⁸Ɓari ỹow̃eỹ ani koran na ɓenjëw̃ ɓendewën ɓeŋ. ¹⁹Ga ɓuŋa ɓuŋa kën, ɓenjëw̃ ɓendewën ɓeŋ kë fex.»

End Yerusalem eŋ

²⁰«And kën wat ga xul këni ocoroɗa Yerusalem aŋ, nangin mëne eyëcar ed angol el h̃atëguk. ²¹Ata ɓër gër ebar ed Yude ɓën gërëxëɗëlexëni gand osënd. Ɓër gër angol and Yerusalem ɓën canëxëɗëlexëni do ɓër gër ocënga ɓën këreni maỹiɗ na gër angol. ²²Ɓakey ɓand toro ɓand kë h̃atëgu baŋo, kiti ind këɓi xiti Kaxanu ɓela iŋ kë hiɗ ang ỹëgw këni gër akayëta andexëm ak. ²³Gë ɓakey ɓaŋo, mocopara këɓi ŝopara ɓësoxari ɓër gë ɓacël ɓën do gë ɓër këɓi yerinënd oɓaŝ ɓën. Oxoỹ or Kaxanu ol këɓi wëcan Ɓëyisërayel ɓën do eni toro mbaŋ gër ebar edeɓën. ²⁴Ɓërëmar enëɓi ɗaw̃ëra gë duxuma, ɓëjo enëɓi capëreli oxaɗëp gër ɗek ɓenëng ɓecëxe. Ata ɓenëng ɓeŋo eni bëñëra Yerusalem in xali ex kwët amëd and këɓi seɓën Kaxanu aŋ.»

End omakaw ond Yesu eŋ

²⁵«Ɓecërëcaxik kë ŝanaya na gër eñan, gër facaw̃ do gër ow̃al. Do gër ebar, ɓenëng ɓend ɓela ɓeŋ eni yëdara xali eɓi bëlandëra sam eni wëlënd ongëɓër ond men ond angwëngw oŋ. ²⁶Ayëdara këni ỹana eni yëdarand ɓela ɓën xali eni takëndërand gër oŝën or etëm end kë h̃atëgu gër ebar ed lëgëra këni el. Gayikwa ɓeɓër gë panga gër orën ɓën kë sëngërëɓëtara. ²⁷Ata këne watëgu wëno Asëñiw̃ ar ala an ga këme ŝëlaw gë aŋar aŋ. Do mbaŋ kë ŝanaya panga iŋ do gë enjaran endam eŋ. ²⁸Awa and kë ỹana eŋatëgu ɓeŋo aŋ, dëngwëtayin do dënëtayin gayik apexa andewën aŋ ɗam ex.»

End apënëtal and andan eŋ

²⁹Yesu fel këɓi ɓëte apënëtal aŋo: «Nëkoyin andan aŋ do gë ɗek ɓatëx ɓacëxe ɓaŋ. ³⁰And kën wat ga nëtërak aŋ aye kën nangënd mëne ecaŝa el ɗam ex. ³¹Ɓëte mondako fo ex, and kën wat ɓecarax ɓetëm gër ngwën ro aŋ, nangindën mëne owun or Kaxanu ol ɗam ex. ³²Ɗal in këmun felënd, ani cësëra na ɗek ɓela ɓër gë okey oko ɓën ŋatëgurëxe ɓeŋo ɗek. ³³Orën ol gë ebar el axuca kë xuca. Ɓarikan eyeƴan edam el ed din ex. ³⁴Titinayin këren kwënda na ñambëran, gë oŝeɓ, gë odendëran od aniyan, këdi kë siɓ ow̃ëkw orewën oŋ do en nambina, do eŋun pënga akey aŋo. ³⁵Titinayin këdi këŋun h̃atënëgu bërëxaɗët akey aŋo. Gayikwa ang ebën ed oxan fo këɓi xul ɓela ɓën ɗek ebar el. ³⁶Caleyindën key yo key do këren nambinand na ado tëkër ak, en koraxën en cana ɗek er këŋun ƴowënëgund in. Mondako kën hixën ɓëw̃elëk and këme h̃atëgu wëno Asëñiw̃ ar ala an.» ³⁷Goyat baɓi sëƴalirand Yesu ɓela ɓën gër Aciw̃ and Kaxanu do genëka exo maỹi gër etënd ed gë ɓañarëka. ³⁸Mopëɗ gëɓër, ɓulunda in ɗek bani ƴend gër Aciw̃ and Kaxanu eno ɓaxët.

End etëra ed Yesu eŋ

¹Ofëna or mburu ind gë lewir këm, or këni w̃acënd Ofëna or Apexa ol, bax h̃atëgund. ²Ata ɓëŝaɗaxan ɓëlëngw ɓën do gë ɓëŝalen ɓën këni ŝaland eno ɗaw̃ yir fo Yesu gayikwa ayëda banëɓi yëdand ɓulunda in. ³Ang ebani ɓësëfan ɓër Yesu ɓën epëxw gë ɓëxi ak, aɓat bano w̃acënd Yuda Isëkariyot. Ga lil ko Sindan in gër emëkw ed asëfan ajo ⁴xani ko xwiriŝ, ƴe ko gër ed ɓarër bani ɓëŝaɗaxan ɓëlëngw ɓën, do gë ɓemun ɓend ɓënëkona ɓër Aciw̃ and Kaxanu, eni wëlërëx ang ko ri eɓi tëranaxën Yesu ak. ⁵Ga këɓi nëngandëra, xet këɓi eno yël koɗi. ⁶Yuda ga xana ko, ko ŝaland nand kë ỹap eŋo tëra Yesu xarak amëxwër aŋ ani nang ex na.

End ecemar ed ofëna ar apexa eŋ

⁷Akey añanar and loxo ir bani ƴamb mburu ind gë lewir këm aŋ ebax. Yatijo banëɓi ŝaɗaxand opeỹ od Ofëna or Apexa ok! ⁸Ata Yesu ga law̃ën këɓi Piyer gë Ŝaŋ, re ko: «Doro ex Ofëna or Apexa ol! Ƴeyin en cemërax ene ƴambëraye.» ⁹W̃ëka këno: «Feye wa ỹandi ki mi cemërax?» ¹⁰Yesu yaka këɓi: «And kën h̃at gër angol aŋ, ata kën fed gë ala ar lëɓinak epeƴa ed gë men. Tëfiɗëno xali gër iciw̃ ind ko lil. ¹¹Peliɗëno axwën iciw̃ an: “Axwën an ga re ko ba feye ex aciw̃ and gër ed këmi ƴambëra ecemar ed ofëna or Apexa el wëno gë ɓësëfan ɓëram ɓën?” ¹²Aw̃asin këŋun w̃asinëɗ aciw̃ and ƴaŋ and gë ɓeỹ ɗek. Fën kën ŝemërax ed ofëna el.» ¹³Ata Piyer gë Ŝaŋ ƴe këni, sëkëx këni ɓeỹ ɓën ang fel baɓi ak do ŝemërax këni ecemar ed Ofëna or Apexa ol.

End ecemar ed Axwën eŋ

¹⁴Ga h̃atëk apëxëd aŋ, Yesu gë oparëxanda odexëm ok ỹëpara këni gër eƴambëran.¹⁵Ata re ko Yesu: «Awël nde, mbaŋ ỹandi baxe ene ƴambëraye andamat ecemar ed Ofëna or Apexa el, ɗamana me toroxën. ¹⁶Ga re këme, doro këme feland ecemar ed ofëna ar Apexa el xali yatir këne ƴambëraxëye gër owun or Kaxanu.» ¹⁷Ga yeƴan ko na mondako, w̃eɗ ko andëmba and gë ngoƴ aŋ. Ŝëkwa këŋo Kaxanu do re ko: «Kanayin ngoƴ iŋo en yëlar wën ɗek. ¹⁸Ga re këme, doro fela këme ngoƴ iŋ xali yatir kë h̃atëgu owun or Kaxanu ol.» ¹⁹Ɓëte w̃eɗ ko ŋat amburu amat, ga ŝëkwa këŋo Kaxanu, hëbëndër ko do ŝet këɓi ɓësëfan ɓën. Re ko: «Mburu iŋo ex eman endam end yël këŋun Kaxanu eŋ! Cetërindën ene kwitaxën.» ²⁰And faỹ këni eƴambëran aŋ, w̃eɗ ko ɓëte ŋat andëmba and gë ngoƴ aŋ, ga yël këɓi eni yëlar, re ko: «Ngoƴ iŋo ex oŝat oram or kë ŝar en cotaxën eter ekaŝax ed gë Kaxanu oŋ. ²¹Xarak, ar ke lëxw an gër ed këne ƴambërande ro dëŋ exo! ²²Eyo, wëno Asëñiw̃ ar ala an alaw̃ këne law̃ ang ỹëgw këni ak. Ɓarikan kata itëm hi këŋo ar ke lëxw an.» ²³Ata ɓësëfan ɓën ỹana këni emëkar el ba noỹo ex ar këŋo lëxw Yesu an.

End asëfan alëngw eŋ

²⁴Ga xucak eŋo, ɓësëfan ɓën këni ŝampërend end ba noỹo ex asëfan alëngw eŋ. ²⁵Ata re ko Yesu: «Ɓemun ɓend ɓër ɓenëng ɓecëxe ɓeŋ awëña kënëɓi wëñand ɓela ɓër ex gër owar oreɓën ɓën, do ɓër gapak ɓën are kënëɓi rend “Ɓëyekax exëni”.22.25 Gër ebar ed Ɓëgërek, ow̃ac olo banëɓi yëlënd ɓemun ɓeŋ.²⁶Kërex gi na ɗe mondako gër ndewën. Ar gapak an, gilexo ang itox fo. Do alëngw an, diyenindëlexo ang xaɗëp fo. ²⁷Do noỹo wa ex ar gapak an? Ar ỹëpak do këno lëɓand an nde, ba alëɓa an nde? Ax gi ex na nde ar këno rëtënënd an ex ar gapak an? Do wëno cëŋ, ax gi ex na nde ang xaɗëp fo hi këme mërëxand irewën? ²⁸Wën xemënak xali doro, ane nacëta ex na gër ocëmu odam. ²⁹Mëŋ ex, ang yël ke Faba ³⁰mëŋ këne ƴambëraxëɗe do ene ceɓëraxëɗe andamat gër owun oram do në ɓañëpara ɓand owun këne xetënaɗ enëɓe kitixëne ɓenëng epëxw gë ɓeki ɓend ɓulunda ir Isërayel ɓeŋ.»

End Piyer eŋ

³¹Ga xucak eŋo, Yesu w̃ac këŋo Piyer: «Simoŋ, Simoŋ, anëka ỹandi këŋo ɗe Sindan eŋun kaɓasa ang bële fo. ³²Ɓarikan wëno aŝalen ŝalen këmi exi ɓayixën ekwëta ed xwëta këƴe el, kërex capër na ɗek ɗek. Do wëj and këƴ ɓakawëɗ aŋ, kemëniɗëɓi ɓoɓinëx.» ³³Ata re ko Piyer: «Axwën, wëno aw̃elëk hi këme mi tëf xali lëf gër epëra do xali gër ecës.» ³⁴Yesu yaka këŋo: «Piyer, ga re këme, doro ɗamana exo yata ecare el wëj anëka këƴ ƴaxëta ɓakëlëbëd ɓatas.»

End ɓësëfan eŋ

³⁵Ga xucak eŋo, Yesu w̃ëka këɓi ɓësëfan ɓën: «And law̃ën bamun en pemëra Atëfëtan aŋ, koɗi këm, ambaɓ këm, ɓapeɗ këm ỹeỹ nde ŝanëx ban na?» Yaka këni: «Ɓëtëdëŋ.» ³⁶Aŋo re ko: «Gërëgako, ar gë koɗi an, cëlayalexo, ar gë ambaɓ an, ɓaxalexo, do ar gë duxuma këm an panëlexo acuɗ andexëm aŋ exo yëcaxën. ³⁷Gayikwa afo ex ŋata endam end ỹëgw këni eŋ: “Gë ɓëw̃endëran ɓën ɓar këneɓi enga emat22.37 Esayi 53.12.” Do enimin, er ebax exe gi in në eŋata ex.» ³⁸Ata re këni ɓësëfan ɓën: «Axwën, nëkoɗa oduxuma oki.» Yaka këɓi: «Gwac ex go!»

End cale ind Yesu eŋ

³⁹Ga ŝanëgu ko Yesu na gër ed hi bani, ƴe ko ang w̃ër baŋo ak gër etënd ed gë ɓañarëka, ata sëf këno ñët ɓësëfan ɓërexëm ɓën. ⁴⁰Ga h̃at këni, fel këɓi: «Caleyin këdi këŋun xor eñëŋënax eŋ.» ⁴¹Mëŋ ga nacëta këɓi, foxi ko do ko ŝalend: ⁴²«Faba, ga ỹandi ỹandi ki pangacënële kata iŋo. Dil ang ỹandi ki wëj ak, kërex gi na ang ỹandi ke wëno ak.» ⁴³Ata ŝanayaxënëgu këŋo meleka elod gër orën do ɓaŝën këŋo ojaw̃ ok. ⁴⁴Ga ŝaminak emëkw edexëm el, Yesu xemëna ko nëmëc cale iŋ. Asëw̃ëtëw̃a irexëm in hik ang oŝat fo do kë ŝarënd gër ebar. ⁴⁵And foxita ko cale aŋ, ɓaka ko gër ɓësëfan. Sëk këɓi ga raŝëra këɓi ga ɓon këɓi ocëmu ok. ⁴⁶Ata w̃ëka këɓi: «Wën inew̃a këŋun raŝëraxënënd? Kanin en cale, en kwëỹëtaxën eñëŋënax eŋ.»

End etëra ed Yesu eŋ

⁴⁷Ga ko yeƴan ɓayi baxo Yesu ga h̃atëgu këni na enga end ɓela. Ar bano w̃acënd Yuda an, asëfan aɓat ang ebani epëxw gë ɓëxi ak, lëngwënëgu bax. Ga sëkar këni gë Yesu, w̃ega këŋo bëxiɓ. ⁴⁸Ata re ko Yesu: «Oko Yuda, momega nde këƴe lëxwënd wëno Asëñiw̃ ar ala an?» ⁴⁹Ga wat këni er bax h̃atëgund in, ɓësëfan ɓën re këni: «Axwën mëni taw̃ëra nde gë duxuma in?» ⁵⁰Ata aɓat w̃ëlën këɓi, saw̃ këŋo xaɗëp ir aŝaɗaxan alëngw in baɗ anëf and liw̃ aŋ. ⁵¹Ɓarikan Yesu re ko: «Teɓin, gwac ex!» Na ga lëk këŋo asoŝan ajo gër anëf, fakën këŋo. ⁵²Ata Yesu w̃ëka këɓi ɓëŝaɗaxan ɓëlëngw ɓën, gë ɓemun ɓend ɓënëkona ɓër Aciw̃ and Kaxanu ɓeŋ do gë ɓëxarëk ɓër Ɓëŝëwif ɓën: «Ba arek nde hi këme mëŋ ƴowaxënëgu kën gë oduxuma do gë okwëlekwële ene tëraxën? ⁵³Key yo key ga bane fedërënde wa gër Aciw̃ and Kaxanu do ane tëra bana? Ɓarikan, anëka h̃atëguk apëxëd andewën aŋ do gë and panga ind ecamëɗan aŋ.»

⁵⁴And sëra këno Yesu aŋ, w̃ëla këno monas xali gër yangana ir iciw̃ ind aŝaɗaxan alëngw, ata Piyer këɓi sëfëgund nacët ako. ⁵⁵Ga fëtën këni xoɗux mërëxand ir yangana, ỹëpara këni jeƴ gër oyesa do Piyer xetëna këɓi moñëpa. ⁵⁶Ata endënaw̃ emat wat këŋo and h̃oɓa këŋo xoɗux aŋ. Ga faɓ këŋo, re ko: «Ajo gë ar sëra këno ajo ebani.» ⁵⁷Ɓarikan Piyer ga ko ƴax ko rend: «Aɓiw̃ën, wëno amo nang ex na ɗe!» ⁵⁸Ga nëkanak, ala aŝëxe xwita këŋo Piyer do re ko: «Wëj ɓëte ar enga end ar sëra këno ajo hi këƴ ɗe!» Yaka këŋo: «Wëno ame gi ex na ɗe gër enga eŋo!» ⁵⁹Ɓëte ga xucak apëxëd amat, ala aŝëxe ko rend: «Enimin, gayikako asoŝan ajo Agalile ex, gë mëŋ ebani.» ⁶⁰Aŋo re ko Piyer: «Wëj er këƴ rend ijo, wëno ame nang ex na!» Ata yata ko ecare el. ⁶¹Axwën Yesu nëkona ko gand Piyer, ga faɓër këni, Piyer xwita ko afel fel baŋo mëne doro ɗamana exo yata ecare el, anëka këŋo ƴaxëta ɓakëlëbëd ɓatas. ⁶²Piyer ŝan ko kwël do ko sesëxënd ga fulët këŋo otes.

⁶³Ata ɓër sëra baŋo Yesu ɓën këno lëŝërand do këno xëmërand. ⁶⁴Ɓandëmar eni pëɗ ɓangës ɓaŋ eno këm do eno mëka: «Wëj alaw̃ënel ar Kaxanu an, nangënëlëɓo ngwa ba noỹo xëm ki!» ⁶⁵Mondako bano ŝirërand gë oteɓën seɓën këm. ⁶⁶Ga wecak, amara and ɓëxarëk ɓër Ɓëŝëwif aŋ, gë ɓëŝaɗaxan ɓëlëngw ɓën do gë ɓëŝalen ɓën w̃ëla këno Yesu gër akwëndaya andeɓën. ⁶⁷Ata w̃ëka këno: «Angëmëne wëj ex Afexën an, pelëlëɓo!» Yesu yaka këɓi: «And këmun fel aŋ, ane ma na, ⁶⁸ɓëte and këmun w̃ëka aŋ, ane yaka na. ⁶⁹Elod gërëgako, nangin mëne awat këne wat wëno Asëñiw̃ ar ala an ga xetëna këmo Kaxanu gand liw̃, gër owun orexëm.» ⁷⁰Ata xeỹ këni ŝor: «Ba wëj nde ex Asëñiw̃ ar Kaxanu an?» Yaka këɓi: «Go dëŋ ex!» ⁷¹Ata re këni ɓëte: «Osede ax bo ex na ene wële. Ax gi ex na nde ɓiyi ɗek dëŋ wël kënëŋone?»

End gër eyang ed Pilat eŋ

¹Ɓëŝaɗaxan ɓëlëngw ɓën, gë ɓëŝalen ɓën do gë ɓëxarëk ɓër Ɓëŝëwif ɓën xani këni ɓën ɗek do w̃ëla këŋo Yesu gër Pilat. ²Ga këno nagaŝandëra këni rend: «Ɓiyi fënga këŋo ala ajo ga këɓi ŝoñ ɓër enëng endeɓi ɓën eni teɓ emeɗën ed ŝagale owun or Sesar el. Ɓëte gë andexëm ko w̃acayand Afexën do emun endeɓi.» ³Ata Pilat w̃ëka këŋo Yesu: «Wëj nde ex emun end Ɓëŝëwif eŋ?» Yesu yaka ko: «Wëj w̃ac ke ɗe mondako!» ⁴Pilat fel këɓi ɓëŝaɗaxan ɓëlëngw ɓën do gë ɗek amëxwër aŋ: «Wëno amena and këmo nëpaxën ala ajo ame wat ex na.» ⁵Ɓarikan ɓën ga xemëna këni, këni rend: «Aŝoñ këɓi ŝoñënd ɓela ɓën eni ŋëp owun orewën ol, ɗek ebar ed Yude el këɓi sëƴalind mondako ga ỹanaw ko gër ed Galile, xali gër Yerusalem ro.» ⁶And wël ko eŋo aŋ, Pilat w̃ëka këɓi ba Yesu Agalile exo. Yaka këno mëne go dëŋ ex. ⁷Pilat ga wata ko mëne Yesu ar gër owun or Erod, emun end gër ebar ed Galile eŋ, hi ko fel këɓi eno mëlan gayik ɓakey ɓaŋo na gër Yerusalem ƴow baxo.

End gër yangana ir Erod eŋ

⁸Erod nëngandëra këŋo and wat këŋo Yesu aŋ. Enimin, elod anëka fo ỹandi baŋo eŋo nang gayik awël baxo wëlënd ɓend ko rind ɓeŋ do ayar baxo yarënd eŋo wat ga ko ri ecarax. ⁹Ata Erod w̃ëkara këŋo xali Yesu, ɓari gematak aŋo yaka bana. ¹⁰Ɓëŝaɗaxan ɓëlëngw ɓën do gë ɓëŝalen ɓën xemëna këni këno nagaŝandërand Yesu. ¹¹Erod gë ɓënëkona ɓërexëm ɓën rixëra këno eŋo ƴepënaxën. Erod, and lëŝëra këŋo xali fed këŋo aŋ, ŝuɗ këŋo ocuɗ ombarax ang emun fo. And fed këŋo aŋ, ŝëñëta këɓi eno ɓakali gër Pilat. ¹²Yatijo hi bani oɗawo Erod do gë Pilat, xarak ɓërangoỹëra ebani.

End kiti ind Yesu eŋ

¹³Ga h̃ateli këno Yesu, Pilat w̃ac këɓi ɓëŝaɗaxan ɓëlëngw ɓën, gë ɓëxarëk ɓën do gë ɓër hi bax na ɓën. ¹⁴Re ko: «Wën w̃ëlanëgu ke ala ajo do re kën mëne mëŋ këɓi ŝoñënd ɓulunda in. Ax gi ex na nde ogës odewën dëŋ w̃ëkara këmo? Wëno cëŋ amo kor na monëp gë ɓend nagaŝandëra këno wën ɓeŋ. ¹⁵Ɓëte Erod dëŋ aŋo korëguw ex na eŋo nëp mëŋ ɓakalixënëgu këŋo gër ndam ro. Amena ax gi ex na and këmo law̃axën. ^16-17Ocoroɗa odam ok këmëni seɓën eno cew̃ëra do moteɓët.» ¹⁸Ata na xeỹ këni ŝor: «Teɓëtëlo Barabas! Teɓëtëlo Barabas do eƴo ɗaw̃ ajo!» ¹⁹Xarak Barabas ijo andepëra hi baxo gayik axoỹën xoỹën banëɓi mëŋ gë ɓoŝandaw̃ ɓëlëngw ɓër angol ɓën do w̃ereli banëɓi xali law̃ këno ala. ²⁰Pilat w̃ëka këɓi gaŝëxe ba noỹo sana këno eŋo, xarak mëŋ Yesu ỹandi baŋo eŋo teɓët. ²¹Ata yaka këni ŝor: «Ali, pikalo gër kërëwa! Pikalo gër kërëwa!» ²²W̃ëka këɓi ɓëte atasën aŋ: «Inew̃a w̃en ko? Ga re këme amena amo wateli ex na and këmo law̃axën. Aseɓët këmo seɓët and këno ŝew̃ëra ocoroɗa aŋ.» ²³Aŋo xeỹ këni kaŝ-kaŝ mëne eŋo pika. ²⁴Ata Pilat w̃a ko ex gi ang w̃ëka bani ak. ²⁵Pilat seɓët këŋo Barabas, ar fëra bano gayik ala law̃ baŋo yatir xanin bani emer gër angol an. End Yesu eŋ cëŋ, seɓ këɓi ocoroɗa ok eno dixëra ang ỹandi këɓi ak.

End gër kërëwa eŋ

²⁶Ocoroɗa ok ga këno w̃ëla Yesu gër ed këno fikax, fed këni gë Simoŋ Iɓësiren ga hiw ko gër oŝënga. Ga nëỹali këno, lapara ko osëx or këno fikaxën Yesu ol do këŋo sëfand Yesu gë andepoƴ. ²⁷Ata enga end ɓela kënëɓi sëfand. Ɓësoxari ɓën ga këno ỹaw̃ Yesu këni renitand. ²⁸Yesu and nëkona këɓi aŋ, re ko: «Wën ɓësoxari Ɓëyerusalem, tesin endewën eŋ do gë end oɓaŝ orewën eŋ, kërene ñaw̃ na wëno! ²⁹Në eƴow ex ɓakey ɓand kën ỹana end dend: “Nëngandëraleɓi ɓësoxari ɓëɓoroxok ɓën, ɓër elod ani dëw̃ ex na do elod ano yerin ex na itox ɓën!” ³⁰Amëd aŋo, ɓela ɓën are këni ỹana eni dend: “Osënd wëcaninëɓo! Ɓëtënd wëginëɓo!” ³¹Ga këne narënënd ako wëno ar ex osëx oŝëkët an, kaŝ kënun narëndëra wën ɓër ex otëx oŋaỹëk ɓën.» ³²Yatijo, ɓërek ɓëxi banëɓi w̃ëlalind gë Yesu enëɓi ɗaw̃ëx. ³³And h̃at këni gër ed bani w̃acënd «Egor» aŋ, fika këno Yesu mërëxand ir ɓërek ɓëxi: aɓat gand liw̃, ajo gand ŝame. ³⁴Ata Yesu ko rend: «Faba teɓanëlëɓi, gayikwa ani nang ex na er këni rind in.» Ocoroɗa ok ri këni ɓëñak eni cetëraxën ɓanjëm ɓandexëm ɓaŋ. ³⁵Ɓulunda ir Ɓëŝëwif in xwëŝaraw këni ler na do kënëɓi nëkonënd. Ɓarikan ɓëlëngw ɓën ga këno lëŝ Yesu këni rend: «Ga baɓi fexën wa ɓeŝëxen ɓën, pexënayalexo gë andexëm dëŋ angëmëne mëŋ ex ar yata këŋo Kaxanu an!» ³⁶Alëŝ bano lëŝënd ɓëte ocoroɗa ok; and këno sëka aŋ, eno nën ngoƴ iŋerëk ³⁷do eni dend: «Angëmëne wëj ex emun end Ɓëŝëwif eŋ, pexënayal gë andeƴ dëŋ!» ³⁸Oñëgw fikali bani na në ingomb gomb yaɓët gaf irexëm in mondako: «Ajo ro ex emun end Ɓëŝëwif eŋ.» ³⁹Ata arek aɓat gër ɓër fika banëɓi gë Yesu këŋo ŝirënd: «Ax gi ex na nde wëj ex Afexën an? Pexënayal gë andeƴ eƴëɓo pexënaxën ɓiyi ɓëte!» ⁴⁰Ɓarikan arek axinëm an këŋo xexënd mondako: «E wëj ba aƴo yëdand na nde Kaxanu? Ax gi ex na nde andamat nëp kënëɓo? ⁴¹Ɓiyi cëŋ, er hi këɓo ijo ŝenene ex, gayikwa oxeỹ oreɓi fo ɓakaxënënd. Ɓarikan mëŋ ỹoweỹ axo men ex na.» ⁴²Ata re ko ɓëte: «Yesu, këla, kwitayi ɗe axwita wëno yatir këƴ ɓakaw gër ngwën gë owun oreƴ ol.» ⁴³Yaka këŋo: «Awël nde, ɗal in këmi felënd, doro dëŋ wëj gë wëno ah̃at ke h̃ate gër araƴen.» ⁴⁴Anëka bax h̃atënd eñan eŋ keŋ gër gaf ga ŝamëɗanëk ɗek ebar el xali hik poxoŝ gaf in: ⁴⁵Eñan eŋ aŝilipa ŝilipa bax. Ata h̃esik ciɗët anjëm amëgax and bax weɗind lëngwe ir Aciw̃ and Kaxanu aŋ. ⁴⁶Aŋo xeỹ ko Yesu: «Faba, anëka këmi w̃aŝëlind angoc andam aŋ.» Ga yeƴan ko na mondako, kwël xoti ko. ⁴⁷Alëngw ar ocoroɗa an ga wat ko ang ŝës ko Yesu ak, ŝëkwa këŋo Kaxanu mondako: «Enimin, ala ajo ar ŝenene ebaxo.» ⁴⁸Amëxwër and ɓër ƴow bax onëkon aŋ, këni renitaxënd tar fëña in ga wat këni mëne anëka xor këŋo Yesu. ⁴⁹Ɗek ɓër nang baŋo Yesu ɓën, gë ɓësoxari ɓër laŋëtaraw baŋo elod gër ebar ed Galile ɓën xwëŝara këni nacët ako do këno nëkonënd.

End gër añeg eŋ

⁵⁰Gër Amara and ɓëxarëk ɓër Ɓëŝëwif, asoŝan ar gë onden, ar ŝenene ebax na do bano w̃acënd Yosef. ⁵¹Gër Arimate, angol and Ɓëŝëwif, xaniw baxo; axo gixeli bana gër ɓër xiti baŋo do narëndëra baŋo Yesu ga baxo ŝënind owun or Kaxanu ol. ⁵²Mëŋ ƴe bax gër Pilat xara këŋo eman end Yesu eŋ. ⁵³Pilat ga w̃a ko, Yosef fedali ko eman eŋ. Fëlëra këŋo gë këpas, do w̃ëxëta këŋo në ỹeg ir fës bani në aparëfac, gër ir elod ala ano mëxwëtaxën bana. ⁵⁴Yatijo bax ỹanand akey and eteyëta aŋ do Ɓëŝëwif ɓën anëka bani xëñënarand. ⁵⁵Ɓësoxari ɓër laŋëtaw baŋo Yesu elod gër ebar ed Galile ɓën, ga sëfa këno Yosef, wat këni ỹeg in do ang w̃ëxëta këŋo ak. ⁵⁶Ataŋ w̃aỹi këni eni ɓarërax ogu onëngax do gë angiri eni koŝaxënëɗ gër eman end Yesu. Ata ang rek acariya and Moyis ak, fëɓ këni akey and eteyëta aŋ.

End ekani ed gër ecës eŋ

¹Yatir akey aỹanar and loxo, ɓësoxari ɓër ebax ɓësëfan ɓën ƴe këni mopëɗ gëɓër gër ỹeg ir Yesu ga w̃ëla këni ogu onëngax ond ŝutëra bani oŋ. ²Sëk këni angaỹ and weɗi bax lilaya ir ỹeg aŋ ga xënik gë beɓët. ³Ga lil këni gër ỹeg, nema këni eman end Axwën Yesu eŋ, ⁴ata wëlandëra këɓi. Aŋo ŝanayaxën kënëɓi ɓësoŝan ɓëxi gë ɓanjëm ɓand jing-jing. ⁵Ga yëdara këni, ɓësoxari ɓën, rën këni do faɓ këni laŋ ebar el. Ata ɓësoŝan ɓëjo w̃ëka kënëɓi: «Inew̃a këno ŝalaxënënd aɓëngw an gër ɓëŝësëk ro? ⁶Axo bo ex na ro, anëka xani ko gër ecës. Kwitayin ang baŋun felënd and hi ban gër ebar ed Galile ak. ⁷Ga baŋun felënd mëne afo eno ɗëxw mëŋ Asëñiw̃ ar ala an gër ɓëw̃endëran do eno pika gër kërëwa exo cës. Ɓarikan, axani ebax exo kani gër ecës akey atasën aŋ.» ⁸Ata xwita këni ɓësoxari ɓën mëne mondako dëŋ felëra baɓi Yesu. ⁹Ga ŝan këni na gër ỹeg, ɓaka këni eni tëfëtërax ɗek eŋo gër ɓësëfan epëxw gë aɓat do gër ɗek ɓësëfan ɓëŝëxe ɓën. ¹⁰Er hi bani: Mari Madëlen, gë Yowana, gë Mari nëm ir Ŝak do gë ɓësoxari ɓër laŋët baɓi ɓën reƴax këni gër oparëxanda od Yesu mëne go dëŋ ex. ¹¹Ɓarikan oparëxanda ok ani kwëta bana eyeƴan ed ɓësoxari el. Er bani yëland anëx ex. ¹²Ata xwiriŝ Piyer hër ko xali gër ỹeg. Ga ƴëkwa ko lëf, wat ko gër ebar eɓun ed ɓënjëm ɓënd ŝeriraxën bano Yesu ɓëŋ. Ata w̃aỹi ko kwël ga ŝaran këŋo endeƴ eŋo.

End ɓësëfan ɓëxi eŋ

¹³Do kwël yatijo fo, ɓësëfan ɓëxi ɓër Yesu xani bax gër Yerusalem këni ƴend gër ingol ind këni w̃acënd Emawus, në ɓapakan epëxw gë amat. ¹⁴Tar fëña in bani xanarënd ɓend Yesu ɓeŋ. ¹⁵Ga këni rendëra, Yesu mëŋ dëŋ ŝoma këɓi do kwël këni sëfërënd. ¹⁶Aye dëŋ bano watënd ɓarikan afoɗ foɗ baɓi do bani sëkwanënd eno kwita in. ¹⁷Ata w̃ëka këɓi: «Ɓend ine ngwa kën xanarënd tar fëña in?» Ga logën këɓi, xwëŝa këni. ¹⁸Yaka ko ar bano w̃acënd Këlewopas an: «Wëj gaɓat ex ar ƴow bax gër Yerusalem an do nem këƴ er xucak ɓakey ɓaŋo in?» ¹⁹Ata w̃ëka ko ɓëte: «End ine ngwa?» Yaka këno: «End Yesu Iɓënasaret eŋ wa. Gër ogës od Kaxanu do gër od ɓela, alaw̃ënel ar bax rind ɓecarax ebaxo do baɓi sëƴalirand Ɓëyisërayel ɓën gë or gapak. ²⁰Ɓëŝaɗaxan ɓëlëngw ɓën do gë ɓemun ɓendeɓi ɓeŋ lëxw baŋo eno nëpaxën do eno ɗaw̃axën mopika gër kërëwa. ²¹Ɓiyi cëŋ ako yëla bami mëne mëŋ ex ar law̃ënëgu baŋo Kaxanu an eɓi dacët ɓulunda ir Isërayel in gër otaxan od ɓërangoỹëra andeɓën. Do doro ex akey atasën aŋ elod ga xucak ɓeŋo ɗek. ²²Ɗal ex mbaŋ dëŋ ŝaran këɓo er reƴa këni ɓësoxari ɓërëmar, ɓër enga endeɓi in. Aƴe ƴe bani gëɓër fo gër ỹeg ir Yesu. ²³Ga nema këni eman endexëm eŋ, ɓakaw këni, felati kënëɓo mëne omeleka ŝanayaxën këɓi do re këni mëne aɓëngw exo. ²⁴Aƴe ƴe bani ɓëte ɓësëfan ɓërëmar gër ỹeg do sëk këni ɓeỹ ɓën ang reƴa këni ɓësoxari ak. Ɓari mëŋ ano watëgu ex na.» ²⁵Ata re ko Yesu: «Wën and foɗ këŋun dëŋ ex ɗe! Ow̃ëkw orewën oŋ aleg legëk ekwëta ed ɗek ɓend reƴa këni ɓëlaw̃ënel ɓër Kaxanu el! ²⁶Ax gi ex na nde ako bax exo toro Afexën an, ɗamana exo ɓakanaxën enjaran endexëm eŋ?» ²⁷Ga ỹana ko Yesu gër ɓakayëta ɓand Moyis do gër ɗek ɓand ɓëlaw̃ënel, faỹën këɓi ɓendexëm ɓeŋ eɓi pënixën. ²⁸Ga këni h̃at gër Emawus, Yesu ỹandi këŋo exo kuca. ²⁹Ata ɓësëfan ɓëxi ɓën xara këno eŋo key na. Re këni: «Ɓayine ro, në ecëla ex eñan eŋ, anëka w̃ëɗëk!» Ata w̃a ko do kwël h̃at këni gër ndeɓën. ³⁰And ỹëpa këni gër eƴambëran aŋ, Yesu w̃eɗ ko amburu aŋ, ŝëkwa këŋo Kaxanu, hëbëndër ko do ŝet këɓi. ³¹Amëd aŋo fëɗët këɓi onden oŋ, ata xwita këno, ɓarikan na dëŋ nem këno ɓëɗ-ɓëɗ. ³²Ata këni w̃ëkarënd: «Abaxi hi na nde ñar gër emëkw and baɓo felërawënd gër fëña aŋ, do and baɓo faỹënënd Oñëgw Omënëk aŋ?» ³³Ga xani këni na, ɓaka këni kwël gëmëɗ fo gër Yerusalem. Sëkëx kënëɓi ɓësëfan epëxw gaɓat ɓën gër ed ɓarër bani, gë ɓër baɓi sëfarand ɓën. ³⁴Ata xacali kënëɓi mëne enimin Axwën Yesu axani dëŋ xani ko gër ecës do mëne Simoŋ ŝanayaxën këŋo. ³⁵Ɓën ɓëte reƴa këni mëne gë Yesu sëfërëx bani xali h̃at këni gër ndeɓën, do mëne gër eƴambëran fo xwita këno and hëbëndër ko mburu aŋ.

³⁶Ani ŋata bana eŋo, Yesu ŝanayaw ko mëŋ dëŋ mërëxand, do fel këɓi: «Kaxanu yëlëŋun wa aketëxeta aŋ!» ³⁷Na lëk këɓi anjiỹ atëm do këɓi rëgëndërand gayik er yëla bani angoc andexëm aŋ ex. ³⁸Ɓarikan mëŋ w̃ëka këɓi: «Inew̃a wëlandëraxën këŋun gër ow̃ëkw orewën? Inew̃a ɓayik an kwëta ex na mëne wëno dëŋ ex? ³⁹Nëkoyin otaxan ok gë osapar oŋ, wëno dëŋ ex. Ɗëkërayine tan! Aye nang kën mëne angoc axo gi ex na gë eman ang këne watënd ak.» ⁴⁰And yeƴaneli këɓi mondako aŋ, w̃asindëra këɓi ɓambënut ɓaŋ gër otaxan do gër osapar. ⁴¹Ado ga nëngandëra baɓi ani ma ba na pere mëne Yesu dëŋ ex. Ata mëŋ w̃ëka këɓi: «Eƴamb ƴamb nde ex na?» ⁴²Yël këno aton and ekan ebëkawëka. ⁴³Ga xana ko, ƴak këŋo ogës odeɓën dëŋ. ⁴⁴Ata re ko: «And hi bane në ereɓat aŋ, afel bamun felënd mëne ah̃ata kë h̃ata ɗek ɓeɓër ỹëgw këni gër acariya and Moyis gë ɓëlaw̃ënel ɓër Kaxanu ɓën do er rek gër Calemoñëw̃ endam in.» ⁴⁵Ata na dëŋ fërëtën këɓi onden ond eɓi pënixën er rek akayëta and Kaxanu in. ⁴⁶Ata fel këɓi: «Mondako ga ỹëgw këni gër akayëta and Kaxanu mëne wëno Afexën an, anarëndëra ebax ene narëndëra xali, ene ɗaw̃. Ɓarikan me kani gër ecës yatir akey atasën aŋ. ⁴⁷Do end enëngwët ed ola eŋ, gë end eteɓan ed ɓeñëŋënax eŋ, ɓësëfan ɓërexëm ɓën afemëra këni ỹana eni pemërand gër ow̃ac orexëm gër ɗek ɓenëng ɓend ɓela, ga ỹana ỹana këni gër Yerusalem. ⁴⁸Wën ɓësëfan ɓën ex ɓër otede ok. ⁴⁹Er ɓeƴa baŋun Faba in alaw̃ëneli këmun law̃ëneliw. Cëniyin gër angol and Yerusalem xali eŋun yël Kaxanu panga indexëm ind ƴaŋ iŋ.»

End Yesu ƴaŋ gër orën eŋ

⁵⁰Ga xucak eŋo, Yesu w̃ëla këɓi ɓësëfan ɓërexëm ɓën gand ingol ind Betani. Yën ko otaxan ok do këɓi ŝalenënd. ⁵¹Nand baɓi ŝalenënd na, kwël dëŋ këni seɓëtarënd, ga ko ŝëg end orën eŋ, xali ŝilipax ko. ⁵²Amëd aŋo ŝale këno do ɓaka këni gër Yerusalem gë onënga osëm. ⁵³Key yo key bani fedërënd cale iŋ gër Aciw̃ and Kaxanu do bano ŝëkwand Kaxanu.