YƆSUA

YƆSUA

Zĩ̀blena Kanaanↄ bùsuua 1:1-11:23

Yↄsua lɛ́zammana kũ a ganaao 23:1-24:33

Dikiri yãditɛna Yↄsuanɛ

¹ Dikiri zↄ̀bleri Musa ga gbɛra Dikiri yã ò Musa kpàasi Yↄsua, Nuni nɛ́nɛ à pì: ² Ma zↄ̀bleri Musa gà. Ǹ futɛ ǹ bikũ Yodaa la sà, mↄkↄ̃n kũ Isarailanↄ ń pínki, à gɛ̃ bùsu kũ ma kpàáwan. ³ Gu kũ á gbá pɛ̀tɛn pínki, ma kpàáwa lákũ ma ò Musanɛ nà. ⁴ Sɛna zaa gbárannan ari gɛna Lɛbana bùsun, sɛna zaa swa zↄ̃kↄ̃ kũ òdi pi Yuflati ari gɛna ísira kũ à kú ifãlɛtɛ kpa, Itinↄ bùsuu pì ni gↄ̃ á búsu ũ pínki. ⁵ Ari ǹ gɛ́ gao gbɛ̃ke ni le à n gã̀ fĩro. Lákũ má kú kũ Musao nà, lɛn manigↄ̃ kú kũnwo lɛ. Mani n tónlo, mani pã kpányĩ zikiro.

⁶ Ǹ zɛ gbãna ǹgↄ̃ wↄ́rↄgↄ vĩ, zaakũ mↄkↄ̃n mɛ́ ĩni bùsu kũ ma a la dà á dizi káakunↄnɛ ma pì mani kpáḿma sí ǹ kpá gbɛ̃ dínↄa. ⁷ Ǹ zɛ gbãna ǹgↄ̃ wↄ́rↄgↄ vĩ dé! Ǹ laakari dↄ doka kũ ma zↄ̀bleri Musa dànnɛa ǹgↄ̃ kũna pínki. Ǹsun kɛ̃a ǹ na ↄplai ke ↄzɛiro, n tá ni kɛ nna. ⁸ Ǹ tó Musa doka takada pì yã gↄ̃ da n lɛ́n, ǹgↄ̃ laasun lɛ́a fãnantɛ̃ kũ gwãanio. Ǹ laakari dↄ yã kũ à kú a gũnnↄa pínki ǹ zĩ kɛa, n tá nigↄ̃ nna n yã ni bo mana. ⁹ Makũ mɛ́ ma yã dìtɛnnɛroo? Ǹ zɛ gbãna ǹgↄ̃ wↄ́rↄgↄ vĩ. Ǹsun tó vĩna n kũro, ǹsun bídi kɛro, zaakũ makũ Dikiri n Luda, manigↄ̃ kú kũnwo gu kũ ntɛn gɛ́n pínki.

¹⁰ Akũ Yↄsua pì Isaraila don’arɛdenↄnɛ: ¹¹ À gɛ̃tɛ bùran à o gbɛ̃nↄnɛ ò zàna soru kɛ, zaakũ gↄrↄ aakↄ̃ gbɛra oni bikũ Yodaa la, oni gɛ́ bùsu kũ Dikiri ń Luda kpàḿma ògↄ̃ vĩ sí. ¹² Yↄsua pì Rubɛninↄnɛ kũ Gadanↄ kũ Manasenↄ kpadoo: ¹³ À dↄ yã kũ Dikiri zↄ̀bleri Musa dìtɛárɛ dín, à pì Dikiri á Luda ni tó à kámmaboki le à bùsu díkĩna kpàáwa. ¹⁴ Abire yãi á nↄgbɛ̃nↄ kũ á nɛ́ fítinↄ kũ á pↄ́kãdenↄ gↄ̃ bùsu kũ Musa kpàáwan Yoda bara la, á zĩ̀karinↄ do ń gbɛ̃nↄnɛ arɛ ò bikũ ń pínki, ògↄ̃ ń gↄ̃kɛbↄnↄ kũna ò kpáńyĩ ¹⁵ ari Dikiri gↄ̃ tó á gbɛ̃nↄ kámmaboki le lákũ à kɛ̀árɛ nà, mↄ́kↄ̃nↄ sↄ̃ onigↄ̃ bùsu kũ Dikiri á Luda tɛn kpáḿma vĩ. Abire gbɛra áni su bùsu kũ à gↄ̃̀ á pↄ́ ũ díkĩna gũn, áni vutɛ bùsu kũ Dikiri zↄ̀bleri Musa kpàáwa Yoda bara la ifãboki kpa pìn. ¹⁶ Akũ ò wèa ò pì: Yã kũ n dìtɛwɛrɛ pínki óni kɛ. Gu kũ n ó zĩn pínki óni gɛ́. ¹⁷ Lákũ o zĩ kɛ̀ Musa yã nà pínki, lɛn óni zĩ kɛ n yãa lɛ se. Dikiri n Luda gↄ̃ kú kũnwo, lákũ à kú kũ Musao nà. ¹⁸ Gbɛ̃ kũ à bò n yã kpɛ à gì yã kũ n dìtɛnɛ kɛi, ade gàmɛ. Ǹ zɛ gbãna ǹgↄ̃ wↄ́rↄgↄ vĩ dé!

Gu’asirigwarinↄ zĩna Yɛriko

¹ Zaa Sitimu Nuni nɛ́ Yↄsua gu’asirigwarinↄ zĩ̀ gbɛ̃nↄn pla asiri gũn à pì: À gɛ́ à wɛ́ kpátɛ bùsuu pìii, atɛ̃nsa Yɛriko. Akũ ò gɛ̀ɛ gwe, ò gɛ̀ɛ ò kìpa karua kũ òdi pinɛ Rahabu bɛn. ² Akũ ò pì Yɛriko kínanɛ: Isaraila kenↄ gɛ̃̀ la ↄkↄsiala de ò ó bùsu asiri gwa. ³ Akũ kína pì gbɛ̃nↄ zĩ̀ Rahabua ò pì: Ǹ bo kũ gↄ̃gbɛ̃ kũ ò sù n kĩnaanↄ, zaakũ ó bùsu pínki asiri gwana yãin ò sù. ⁴ Àkũ sↄ̃ nↄgbɛ̃ pì gĩnakɛ à gbɛ̃nↄn pla pìnↄ ùtɛ kↄ̀, akũ à pì: Gbɛ̃ pìnↄ sù ma kĩnaa la yãpuramɛ. Má dↄ̃ gu kũ ò bònlo. ⁵ Kũ gu sì bĩnizɛtatagↄrↄa, ò bↄ̀tɛ. Má dↄ̃ tó gu kũ ò tànlo. À ń gbɛsɛ likalika, áni ń le. ⁶ Àkũ sↄ̃ à gĩnakɛ à ń sɛ́ à gɛ̀ɛ kũńwo kpɛ́ musu à ń útɛ bàwisi lí kũ à katɛna gwen kↄ̀. ⁷ Zĩ̀rinↄ pɛ̀tɛńyĩ zɛ́n ari Yoda bikũkia, akũ ò bĩnizɛ tàta ń kpɛ gↄ̃̀nↄ.

⁸ Ari gu’asirigwarii pìnↄ gↄ̃ wútɛ, Rahabu dìdi ń kĩnaa kpɛ́ musu ⁹ à pìńnɛ: Má dↄ̃ kũ Dikiri bùsu díkĩna kpàáwa. Á vĩna ó kũ, akũ bùsu dí denↄ kã gà ń pínki á yãi. ¹⁰ O mà lákũ Dikiri Isira Tɛ̃ra zↄ̃̀kↄ̃rɛárɛ nà gↄrↄ kũ a bↄtɛ Misila kũ yã kũ a kɛ̀ Siↄ̃ kũ Oguonɛ, a Amↄrinↄ kína gbɛ̃nↄn pla pìnↄ kɛ̀ dúgudugu Yoda bara dire. ¹¹ Kũ o mà, swɛ̃̀ɛ kɛ̃̀ógu, ó nini kòko á yãi, zaakũ Dikiri á Ludamɛ musu kũ zĩtɛo Luda ũ. ¹² Zaakũ ma gbɛ̃kɛ kɛ̀árɛ, ákↄ̃nↄ sↄ̃ à la damɛnɛ sà kũ Dikiri tↄ́o kũ áni gbɛ̃kɛ kɛ ma de bedenↄnɛ. À sèeda kɛmɛnɛ de màgↄ̃ dↄ̃ sãnsãn ¹³ kũ áni ma de kũ ma dao kũ ma vĩ̀ninↄ kũ ma dakũnanↄ kũ ó gbɛ̃nↄ mì sí ń pínki à ó bo ga lɛ́i. ¹⁴ Akũ gↄ̃gbɛ̃ pìnↄ wèa ò pì: Mↄkↄ̃mmɛ ó wɛ̃̀ndi ũ, ókↄ̃nↄmɛ n wɛ̃̀ndi ũ se. Tó ńdi ó yã o gbɛ̃ke màro, tó Dikiri bùsu díkĩna kpàwá, óni gbɛ̃kɛ kɛnnɛ yãpura.

¹⁵ Akũ à ń bↄ́tɛ wondoo gũn à ń kípa bĩni kpɛ kũ bàao, zaakũ a bɛ kũ à kun kú wɛ̃tɛ bĩni musumɛ. ¹⁶ À pìńnɛ: À mì pɛ́ kpinↄa de á gbɛ̀sɛrinↄ sún dakarɛ kãáoro yãi. Àgↄ̃ utɛna gwe gↄrↄ aakↄ̃ ari á gbɛ̀sɛrinↄ su, gbasa à da zɛ́n. ¹⁷ Akũ gↄ̃gbɛ̃ pìnↄ pìnɛ: Tó o ɛra o gɛ̃ á bùsun, ǹ wↄ̃nↄ tɛ̃ra díkĩna dↄ wondo kũ ntɛni ó bↄtɛn dia, ǹ n de kũ n dao kũ n vĩ̀ninↄ kũ n dakũnanↄ kũ n de bedenↄ kakaranyĩ ń pínki n kpɛ́ díkĩnan. Tó ńdi kɛ lɛro, ó bàka nigↄ̃ kú ladana kũ n tò o la dànnɛn doro. ¹⁹ Tó ń gbɛ̃ke bò n kpɛ́n à gɛ̀ɛ gãnulɛa, à a zĩda dɛ̀n gwe, ó yãn doro. Tó ń gbɛ̃ke kú kũnwo kpɛ́n, akũ ò a dɛ̀, ókↄ̃nↄn a gana yã ni wí ó musu. ²⁰ Tó n ó kↄrↄmↄtↄↄ kɛ̀ gbɛ̃nↄnɛ sↄ̃, ó bàka nigↄ̃ kú ladana kũ n tò o la dànnɛ pìn doro. ²¹ Akũ Rahabu pì: Àgↄ̃ de lákũ a ò nà. Akũ à ń gbárɛ ò tà. Akũ à wↄ̃nↄ tɛ̃ra pìi dↄ̀ a wondooa.

²² Kũ ò kìpa bĩnia lɛ, ò mìi pɛ̀ kpinↄa, akũ ò ì gwe gↄrↄ aakↄ̃ ari ń gbɛ̀sɛrinↄ gɛ̀ɛ sùo. Ń gbɛ̀sɛrii pìnↄ ń wɛ́tɛ zɛ́ sarɛ pínki odi ń lero. ²³ Akũ gbɛ̃nↄn pla pìnↄ dà zɛ́n ò kìpa kpi pìnↄa ò bikũ̀ swaa. Kũ ò kà Nuni nɛ́ Yↄsua kĩnaa, ò yã kũ à ń lé gbã̀nɛ pínki ²⁴ ò pì: Dikiri bùsuu pìi nàwɛrɛ ó ↄĩ pínki. Bùsupidenↄ kã gà ń pínki ó yãi.

Isarailanↄ bikũna Yodaa

¹ Yↄsua fùtɛ kↄnkↄkↄnkↄ kũ Isarailanↄ ń pínki. Bona Sitimu ò gɛ̀ɛ Yodai, akũ ò bùraa kàtɛ gwe ari ògↄ̃ gɛ́ bikũ. ² Gↄrↄ aakↄ̃ gbɛra Isaraila gbɛ̃ zↄ̃kↄ̃nↄ kurèkure bùraai ³ ò yã dìtɛ gbɛ̃nↄnɛ ò pì: Tó a è Levi buri sa’orinↄ Dikiri á Luda bàka kunna kũoo àkpati sɛna, à da zɛ́n àgↄ̃ tɛ́ ń kpɛ, ⁴ de à le à dↄ̃ zɛ́ kũ áni sɛ́, zaakũ ádi zɛ́ pì sɛ́ zikiro. Àgↄ̃ tɛ́ zã̀zã lán kiloo do taka bà yↄↄ! Àsun na àkpatii pìiiro. ⁵ Akũ Yↄsua pì gbɛ̃nↄnɛ: À gbã̀ bo á zĩdanɛ, zaakũ Dikiri ni yãbonsarɛ kɛ á tɛ́ zia. ⁶ Akũ à ɛ̀ra à pì sa’orinↄnɛ: À Dikiri bàka kunna kũoo àkpati sɛ́ à do gbɛ̃nↄnɛ arɛ à bikũo. Akũ ò àkpatii pìi sɛ̀ ò dòo gbɛ̃nↄnɛ arɛ.

⁷ Dikiri pì Yↄsuanɛ: Mani na n sɛna leia Isarailanↄnɛ gbãra, onigↄ̃ dↄ̃ kũ má kú kũnwo lákũ má kú kũ Musao nà. ⁸ Ǹ o sa’ori kũ ò ma bàka kunna kãáo àkpati sɛnanↄnɛ, tó ò kà Yodai, ò gɛ̃ ò zɛ a ín. ⁹ Akũ Yↄsua pì Isarailanↄnɛ: À mↄ́ la à Dikiri á Luda yã ma. ¹⁰ Akũ à ɛ̀ra à pì: Lɛn ánigↄ̃ dↄ̃ kũ Luda Wɛ̃̀ndide kú kãáo lɛ, akũsↄ̃ ani pɛ́árɛ Kanaanↄa kũ Itinↄ kũ Ivinↄ kũ Pɛrizinↄ kũ Gigasinↄ kũ Amↄrinↄ kũ Yebusinↄo. ¹¹ À gwa! Andunia sĩnda pínki Dikiri bàka kunna kũoo àkpati ni doárɛ arɛ ari Yoda ín. ¹² À gbɛ̃nↄn kuri awɛɛplanↄ sɛ́ á tɛ́, buri kũ burio gbɛ̃ mɛ̀n dodo. ¹³ Tó sa’ori kũ ò andunia sĩnda pínki Dikiri àkpati sɛnanↄ gbá pɛ̀tɛ Yoda ín, í pì ni zↄ̃kↄ̃rɛ, í kũ àtɛn bo swa musu ni kɛ bĩni ũ à gↄ̃ zɛna a gbɛ̀n.

¹⁴ Kũ gbɛ̃nↄ bùra fùtɛ ò dà zɛ́n, òtɛn gɛ́ bikũ Yodaa, sa’ori kũ ò Dikiri bàka kunna kũńwo àkpati sɛnanↄ tɛ́ ń arɛ lɛ. ¹⁵ Burapↄnↄ kɛkɛgↄrↄ sĩnda pínki swa pìi dì pa ari à dà sĩ̀sĩla, ama gↄrↄ kũ àkpatisɛrii pìnↄ kà swa pìii, kũ ò gbá pɛ̀tɛ ín, ¹⁶ akũ í kũ àtɛn bo swa pìi musu zↄ̃̀kↄ̃rɛ à bĩni kɛ̀ à gↄ̃̀ zɛna a gbɛ̀n zaa zã̀zã wɛ̃tɛ kũ òdi pi Adamu sarɛ Zarɛtã bùsun. Í kũ àtɛn ta sɛ̀bɛ wisiden zↄ̃̀kↄ̃rɛ míↄmiↄ, akũ gbɛ̃nↄ bikũ̀ arɛdↄkↄ̃ana kũ Yɛrikoo. ¹⁷ Sa’ori kũ ò Dikiri bàka kunna kũńwo àkpati sɛnanↄ gↄ̃̀ zɛna Yoda wɛ̀ɛn zĩtɛ koria gíngin, akũ Isaraila buri sĩnda pínki tɛ́ gukori pìn ari ò gɛ̀ɛ ò bikũ̀ ń pínki ò làka.

Gbɛ̀ mɛ̀n kuri awɛɛplanↄ didikↄ̃ana sèeda ũ

¹ Kũ Isaraila buri sĩnda pínki bikũ̀ Yodaa ò làka, akũ Dikiri pì Yↄsuanɛ: ² Á buri mɛ̀n kuri awɛɛplanↄ tɛ́ à gbɛ̃nↄ sɛ́n dodo ³ ǹ ońnɛ ò gbɛ̀ sɛ́tɛ swawɛɛn mɛ̀n kuri awɛɛpla gu kũ sa’orinↄn zɛn súsu, ò bikũo ò kátɛ gu kũ áni in gwãaniala. ⁴ Akũ Yↄsua gbɛ̃nↄn kuri awɛɛplanↄ dìtɛ Isaraila burinↄ tɛ́ dodo, akũ à ń sísi ⁵ à pìńnɛ: À gɛ́ Yoda wɛ̀ɛn Dikiri á Luda àkpati arɛ, á baadi gbɛ̀ sɛ́ à di a gã̀n á Isaraila burinↄ dasi lɛ́n. ⁶ Gbɛ̀ dínↄ ni gↄ̃árɛ sèeda ũ. Tó á nɛ́nↄ á lá zia, bↄ́n gbɛ̀ dínↄ deárɛ a ũu, ⁷ à pińnɛ, kũ ò ye ò bikũ kũ Dikiri bàka kunna kũoo àkpatiio, akũ a í zↄ̃̀kↄ̃rɛ, akũ gbɛ̀ɛ pìnↄ gↄ̃̀ Isarailanↄnɛ a dↄngu pↄ́ ũ ari gↄrↄ sĩnda pínki. ⁸ Lɛn Isarailanↄ kɛ̀ lɛ lákũ Yↄsua òńnɛ nà. Ò gbɛ̀ɛ sɛ̀tɛ Yoda wɛ̀ɛn mɛ̀n kuri awɛɛpla Isaraila burinↄ dasi lɛ́n lákũ Dikiri ò Yↄsuanɛ nà. Ò bikũ̀o ò kàtɛ gu kũ ò ìn. ⁹ Gbɛ̀ mɛ̀n kuri awɛɛpla kũ ò sɛ̀tɛ swawɛɛn sa’ori kũ ò àkpati sɛnaa pìnↄ zɛkian Yↄsua dìdikↄ̃a, ò kú gwe ari kũ a gbãrao.

¹⁰ Sa’ori kũ ò àkpatii pì sɛnanↄ gↄ̃̀ zɛna swawɛɛn ari yã kũ Dikiri dìtɛ Yↄsuanɛ à ò gbɛ̃nↄnɛɛ gɛ̀ɛ à làkao pínki lákũ Musa dìtɛnɛ nà. Gbɛ̃nↄ kɛ̀ likalika ò bikũ̀. ¹¹ Kũ ò bikũ̀ ń pínki ò làka, gbasa sa’orinↄ bikũ̀ kũ Dikiri àkpatiio gbɛ̃nↄ wára. ¹² Rubɛni buri gↄ̃gbɛ̃nↄ kũ Gada buri gↄ̃gbɛ̃nↄ kũ Manasenↄ kpado gↄ̃gbɛ̃nↄ mɛ́ ò dò Isaraila buri kparanↄnɛ arɛ ò bikũ̀ lákũ Musa òńnɛ yã nà. Ò ń zĩ̀kabↄnↄ kũna. ¹³ Ń zĩ̀karinↄ kà gbɛ̃nↄn dúbu bupla taka. Ò bikũ̀ Dikiri arɛ ò gɛ̀ɛ Yɛriko gbárannan kũ zĩ̀ soruo. ¹⁴ Zĩ birean Dikiri Yↄsua sɛ̀ lei Isarailanↄnɛ ń pínki, akũ ò a yã mà ari à gɛ̀ɛ à gào lákũ ò Musa yã mà nà.

¹⁵ Akũ Dikiri pì Yↄsuanɛ: ¹⁶ Ǹ o sa’ori kũ ò doka àkpati sɛnanↄnɛ ò bo swawɛɛn. ¹⁷ Akũ Yↄsua òńnɛ ò bo swawɛɛn, ¹⁸ akũ ò bòn. Kũ ò gbá pɛ̀tɛ sĩ̀sĩia, akũ swa’i ɛ̀ra à sù a gbɛ̀n gↄ̃̀nↄ. À pà à dàgula ari à dà sĩ̀sĩla lán káakupↄ bà.

¹⁹ Mↄ káaku gↄrↄ kuride zĩn Isarailanↄ bò Yoda swawɛɛn ò gɛ̀ɛ ò bùraa kàtɛ Giligala, Yɛriko ifãboki kpa. ²⁰ Yↄsua gbɛ̀ mɛ̀n kuri awɛɛpla kũ ò sɛ̀tɛ Yoda wɛ̀ɛn pìnↄ dìdikↄ̃a Giligala gwe. ²¹ À pì gbɛ̃nↄnɛ: Tó á nɛ́nↄ sù ò ń denↄ là zia ò pì, gbɛ̀ dínↄ yáasi de deramɛɛ? ²² À pińnɛ, á bikũna Yodaa gukoria sèedaamɛ, ²³ zaakũ Dikiri á Luda a í bàbaárɛ á zɛ́n, akũ a bikũ̀ lákũ a bikũ̀ Isira Tɛ̃ra kũ à a í bàbaárɛa nà. ²⁴ Dikiri kɛ̀ lɛ, de andunia buri sĩnda pínki gↄ̃ dↄ̃ kũ à gbãna vĩ, ákↄ̃nↄ sↄ̃ àgↄ̃ Dikiri á Luda vĩna vĩ gↄrↄ sĩnda pínki.

¹ Kũ Amↄrinↄ kína kũ ò kú Yoda ifãlɛtɛ kpanↄ kũ Kanaanↄ kína kũ ò kú ísira sarɛnↄ mà lákũ Dikiri Yoda í zↄ̃̀kↄ̃rɛ Isarailanↄnɛ ò bikũ̀ nà, akũ swɛ̃̀ɛ kɛ̃̀ńgu ń kã gà ń pínki Isarailanↄ yãi.

Tↄ̃̀zↄ̃na Isarailanↄnɛ Giligala

² Gↄrↄ birea Dikiri pì Yↄsuanɛ: Ǹ gbɛ̀ fɛ̃nɛnↄ kɛ ǹ ɛra ǹ tↄ̃̀ zↄ̃ Isarailanↄnɛ. ³ Akũ Yↄsua pì ò gbɛ̀ fɛ̃nɛnↄ kɛ, akũ ò tↄ̃̀ↄ zↄ̃̀o Isarailanↄnɛ gu kũ òdi pi tera gyↄfↄrↄ Sĩ̀sĩi. ⁴ Yã kũ à tò à tↄ̃̀ↄ zↄ̃̀ńnɛn dí. Isarailanↄ bↄtɛna Misila gbɛra, ń tá gũn, gↄ̃ gbãna kũ ò tↄ̃̀ↄ zↄ̃̀nↄ gàga gbárannan ń pínki. ⁵ Gbɛ̃ kũ ò bↄ̀tɛ Misilanↄ tↄ̃̀zↄ̃na ń pínki. Gbɛ̃ kũ ò ń í gbárannan zɛ́ gũn bona Misila gbɛranↄ, mↄ́kↄ̃nↄ mɛ́ òdi tↄ̃̀ zↄ̃ro. ⁶ Isarailanↄ tɛ́ gbárannan wɛ̃̀ bupla ari gbɛ̃ kũ ò de gↄ̃ gbãnanↄ ũ gↄrↄ kũ ò bↄ̀tɛ Misilanↄ gɛ̀ɛ ò gàgao ń pínki, zaakũ odi Dikiri yã maro. Dikiri pìńnɛ oni wɛ́ si bùsu kũ a a lɛ́ sɛ̀ ń dizinↄnɛ à pì áni kpáḿmalɛro, bùsu kũ vĩ kũ zↄ́’io din pìi. ⁷ Ń nɛ́ kũ Dikiri tò ò fùtɛ ń gbɛranↄn Yↄsua tↄ̃̀ↄ zↄ̃̀ńnɛ, zaakũ gyↄfↄrↄdenↄmɛ, odi tↄ̃̀ zↄ̃ńnɛ zɛ́nlo. ⁸ Kũ Isarailanↄ tↄ̃̀ↄ zↄ̃̀ ń pínki ò làka, ò gↄ̃̀ gu kũ ò bùraa kàtɛn gwe ari ń bↄ̀ↄ gɛ̀ɛ à làkao. ⁹ Akũ Dikiri pì Yↄsuanɛ: Ma wé’i kũ Misilanↄ dàáwa bòare gbãran gwe. Akũ ò tↄ́ kpà gu pìinɛ Giligala ari kũ a gbãrao.

¹⁰ Isarailanↄ bùra katɛna Giligala akũ ò Vĩnla dikpɛ kɛ̀ Yɛriko gbárannan gwe mↄ pì gↄrↄ gɛ̃ro donsaride zĩ ↄkↄsi. ¹¹ Kũ ò dikpɛ pìi kɛ̀ gu dↄ̀ ò bùsuu pì burapↄnↄ blè, burodi futɛnasari kũ pↄ́blewɛ kpatanaao. ¹² Ń bùsuu pì burapↄnↄ blenaa gbɛra, kũ gu dↄ̀, manakↄtɛnaa zɛ̀, adi kↄ́tɛńnɛ doro, akũ ò Kanaanↄ bùsu pↄ́ blè wɛ̃̀ birea sà.

Dikiri zĩ̀karinↄ don’arɛde

¹³ Kũ Yↄsua kà kãni kũ Yɛrikoo, à wɛ́ sɛ̀ à gu gwà, akũ à gↄ̃gbɛ̃ ke è zɛna a arɛ kũ fɛ̃nɛdao na a ↄ̃i. Akũ Yↄsua nài à a là à pì: Ń kú ó kpɛn yá, ke ó ibɛrɛnↄ kpɛ? ¹⁴ À wèa à pì: Lɛnlo. Dikiri zĩ̀karinↄ don’arɛden ma ũ, ma kanan dí. Akũ Yↄsua kùtɛnɛ à mìi pɛ̀tɛ, akũ à a là à pì: Yã kpaten ma Dikiri ni o makũ a zↄ̀bleriinɛɛ? ¹⁵ Dikiri zĩ̀karinↄ don’arɛde pìi wèa à pì: Ǹ n kyate bobo, zaakũ gu kũ ń zɛ́n kú adona. Akũ Yↄsua kɛ̀ lɛ.

Yɛriko bĩni lɛtɛnaa

¹ Ò Yɛriko bĩnizɛ gbànↄ tàta gíngin Isarailanↄ yãi. Gbɛ̃ke dí boro, gbɛ̃ke dí gɛ̃ro. ² Akũ Dikiri pì Yↄsuanɛ: Ǹ gwa, ma Yɛriko nànnɛ n ↄĩ kũ a kínao kũ a zĩ̀karinↄo. ³ Mↄkↄ̃n kũ n zĩ̀karinↄ à gɛ́ à lika wɛ̃tɛ pìii gɛ̃̀n do á pínki à su. Àgↄ̃ likai gɛ̃̀n dodo lɛ ari gↄrↄ suddo. ⁴ Sa’ori gbɛ̃nↄn supplanↄ do àkpatiinɛ arɛ ògↄ̃ kuru kũna. A gↄrↄ supplade zĩ à lika wɛ̃tɛ pìii gɛ̃̀n suppla gↄrↄ kũ sa’orii pìnↄ tɛni ń kuru pɛ́. ⁵ Tó ò kuru pɛ̀ òtɛni a yĩsãm pá, akũ a a ũ mà, gbɛ̃ sĩnda pínki wiki lɛ́ gbãnagbãna, wɛ̃tɛ bĩni ni sikũn, á baadi ni sin.

⁶ Akũ Nuni nɛ́ Yↄsua sa’orinↄ sìsi à pìńnɛ: À Dikiri bàka kunna kũoo àkpati sɛ́, a gbɛ̃nↄn supplanↄ ni donɛ arɛ, á baadi nigↄ̃ kuru kũna. ⁷ Akũ à pì gbɛ̃nↄnɛ: À futɛ à gɛ́ à lika wɛ̃tɛi gɛ̃̀n do. Zĩ̀karinↄ mɛ́ ò do Dikiri àkpatiinɛ arɛ. ⁸ Kũ Yↄsua yã ò gbɛ̃nↄnɛ, akũ sa’ori gbɛ̃nↄn suppla kũ ò kuru kũnaa pìnↄ fùtɛ ò dò Dikiri bàka kunna kũńwo àkpatiinɛ arɛ, òtɛni ń kuru pɛ́. ⁹ Zĩ̀karinↄ tɛ́ sa’orii pìnↄ arɛ, pari tɛ́ àkpati kpɛ, akũsↄ̃ kurunↄ ũ dↄ. ¹⁰ À sù à lè Yↄsua ò gbɛ̃nↄnɛ à pì: Àsun wiki lɛ́ro. Àsun tó ò á kĩni maro. Àsun tó yãke bo á lɛ́nlo ari gↄrↄ kũ mani oárɛ à wiki lɛ́, gbasa à lɛ́. ¹¹ Ò gɛ̀ɛ ò lìka wɛ̃tɛ pìii kũ àkpatiio gɛ̃̀n do lɛ, akũ ò ɛ̀ra ò tà ń bùran ò ì gwe.

¹² Yↄsua fùtɛ kↄnkↄkↄnkↄ, akũ sa’orinↄ Dikiri àkpatii sɛ̀. ¹³ Sa’ori gbɛ̃nↄn suppla kũ ò kuru kũnaa pìnↄ dò Dikiri àkpatiinɛ arɛ, òtɛn pɛ́. Zĩ̀karinↄ dòńnɛ arɛ, pari tɛ́ àkpatii pì kpɛ, akũsↄ̃ kurunↄ ũ dↄ. ¹⁴ Ò lìka wɛ̃tɛ pìii gɛ̃̀n do a gↄrↄ plade zĩ, akũ ò ɛ̀ra ò tà ń bùran. Ò kɛ̀ lɛ ari gↄrↄ suddo. ¹⁵ A gↄrↄ supplade zĩ ò fùtɛ kↄnkↄ gudↄnaao, akũ ò ɛ̀ra ò gɛ̀ɛ ò lìka wɛ̃tɛ pìii lákũ òdi kɛ nà. Ama zĩ birea ò lìkai gɛ̃̀n supplamɛ. ¹⁶ A gɛ̃̀n supplade pìia gↄrↄ kũ sa’orinↄ tɛn gɛ́ ń kuru yĩsãm pá, akũ Yↄsua pì gbɛ̃nↄnɛ: À wiki lɛ́, zaakũ Dikiri wɛ̃tɛ pìi kpàáwamɛ. ¹⁷ Dikiri wɛ̃tɛ pì kũ pↄ́ kũ ò kunnↄ dìtɛ a pↄ́ ũmɛ. Ò ń kakatɛ ń pínki. Karua Rahabu kũ gbɛ̃ kũ ò kú kãao a bɛanↄ mɛ́ oni bo ńtɛ̃nɛ, zaakũ àkũ mɛ́ à gu’asirigwari kũ ò ń zĩnↄ ùtɛ. ¹⁸ À laakari kɛ! Àsun pↄ́ kũ Dikiri dìtɛ a pↄ́ ũ ke sɛ́ro, de àsun kakatɛro yãi. Tó a sɛ̀, áni yã gátɛ á bùraanɛ à gↄ̃ kakatɛna pↄ́ ũ. ¹⁹ Andurufu kũ wuraao kũ mↄ̀gotɛ̃ pↄ́nↄ kũ mↄ̀si pↄ́nↄ pínki bi Dikiri pↄ́mɛ. Séde ò ká Dikiri aruzɛkɛ utɛkin.

²⁰ Kũ ò kuru pɛ̀, akũsↄ̃ Isarailanↄ wiki lɛ̀ gbãnagbãna lɛ, wɛ̃tɛ bĩninↄ sìkũn. Akũ ń baadi sìn súsu, akũ ò wɛ̃tɛ pìi sì. ²¹ Ò pↄ́ kũ ò kunnↄ dìtɛ Dikiri pↄ́ ũ, akũ ò gbɛ̃nↄ kàkatɛ ń pínki kũ fɛ̃nɛdao, gↄ̃gbɛ̃nↄ kũ nↄgbɛ̃nↄ, nɛ́ fítinↄ gbɛ̃ zↄ̃kↄ̃nↄ kũ zùnↄ kũ sãnↄ kũ zaakinↄo.

²² Yↄsua pì gbɛ̃nↄn pla kũ ò gɛ̀ɛ ò bùsuu pìi asiri gwànↄnɛ: À gɛ̃ karuaa pì kpɛ́n à bo kãao kũ a gbɛ̃nↄ, lákũ a a la dànɛ nà. ²³ Akũ kɛfɛnna pìnↄ gɛ̀ɛ ò bò kũ Rahabuo kũ a deo kũ a dao kũ a vĩ̀ninↄ kũ a dakũnanↄ kũ a gbɛ̃nↄ ń pínki. Ò sù kãao kũ a danɛnↄ ń pínki, akũ ò ń kátɛ Isarailanↄ bùraa sarɛ. ²⁴ Akũ ò tɛ́ sↄ̃̀ wɛ̃tɛ pìia kũ pↄ́ kũ ò kunnↄ pínki, tó adi kɛ andurufu kũ wuraao kũ mↄ̀gotɛ̃ pↄ́nↄ kũ mↄ̀si pↄ́ kũ ò sɛ̀tɛ ò kàtɛ Dikiri bizakuta aruzɛkɛ utɛkin baasiro. ²⁵ Yↄsua tò karua Rahabu bò aafia kũ a de bedenↄ kũ a gbɛ̃nↄ ń pínki, kũ à gu’asirigwari kũ Yↄsua ń zĩ Yɛriko asiri gwanↄ ùtɛ yãi, akũ ò gↄ̃̀ Isarailanↄ tɛ́ ari kũ a gbãrao. ²⁶ Gↄrↄ birea Yↄsua lɛ́ kɛ̀ à pì: Dikiri láari bo gbɛ̃ kũ ani futɛ à Yɛriko wɛ̃tɛ dí kɛkɛ à kátɛa.

Tó à a bĩni ɛ̃ pɛ̀tɛ, a daudu ni ga.

Tó à a gbànↄ pɛ̀tɛ sↄ̃, a nɛ́ kpɛde ni ga.

²⁷ Dikiri kú kũ Yↄsuao, akũ a tↄ́ dà bùsuu pìla pínki.

Akã durunna yã

¹ Isarailanↄ tɛ̃̀ pↄ́ kɛ̀. Kaami nɛ́ Akã, Zimiri daikore, Zɛra sãkpɛ, Yuda buri mɛ́ à tɛ̃̀ pↄ́ kenↄ sɛ̀, akũ Dikiri pↄ fɛ̃̀ Isarailanↄi.

² Yↄsua gbɛ̃nↄ zĩ̀ à pì, ò bo Yɛriko ò gɛ́ Ai kũ à kú Bɛtavɛ̃ sarɛ Bɛtɛli ifãboki kpa de ò bùsuu pì asiri gwa. Akũ ò gɛ̀ɛ ò Ai asiri gwà. ³ Kũ ò sù Yↄsua kĩnaa, ò pìnɛ: Aidenↄn dasiro, adi ká ò gɛ́ gwe ó pínkiro. Tó gbɛ̃nↄn wàa kuri ke gɛ̃ro gɛ̀ɛ, oni wɛ̃tɛ pì sí. Ǹsun wari dↄ gbɛ̃nↄa ń pínkiro. ⁴ Kũ gbɛ̃nↄn wàa gɛ̃ronↄ gɛ̀ɛ gwe, akũ Aidenↄ ń fú ⁵ ò pɛ̀ḿma bona zaa ń wɛ̃tɛ bĩnilɛa ari gbɛ̀wikia, ò ń dɛdɛ sĩ̀sĩgɛrɛɛi gbɛ̃nↄn baraakuri awɛɛsuddo. Akũ swɛ̃̀ɛ kɛ̃̀ Isarailanↄgu ń nini kòko.

⁶ Yↄsua a uta gà à kɛ̃̀ à wùtɛ a nɛ̀sɛlɛ kutɛna Dikiri àkpati arɛ ari ↄkↄsi. Àpi kũ Isaraila gbɛ̃ zↄ̃kↄ̃nↄ bùsuu kùku ń mìia. ⁷ Akũ Yↄsua pì: É’e! Dikiri Luda! À kɛ̀ dera n ó bikũ Yodaa n ó ná Amↄrinↄnɛ ń ↄĩ ò ó kakatɛɛ? Tó ó vutɛna Yoda bara dire yã dé! ⁸ N yã nna Dikiri! Zaakũ Isarailanↄ bòru kpɛ ń ibɛrɛnↄnɛ, mani pi dera sàa? ⁹ Kanaanↄ kũ bùsu dí denↄ ni yã pì ma ń pínki, ò likawái ò ó kakatɛ andunian. N tↄ́ zↄ̃kↄ̃kɛ sↄ̃ bi? Ĩni kɛo deramɛɛ? ¹⁰ Akũ Dikiri pì Yↄsuanɛ: Ǹ futɛ ǹ zɛ! À kɛ̀ dera n wutɛ n nɛ̀sɛlɛ kutɛnaa? ¹¹ Isarailanↄ durunna kɛ̀, ò ma bàka kunna kũńwo yã gbòro. Ò tɛ̃̀ pↄ́ kenↄ sɛ̀, ò kpãni ò, ò manafiki kɛ̀, ò pↄ́ pìi dà ń pↄ́nↄ gũn. ¹² Abire yãi odi fↄ̃ ò ń ibɛrɛnↄ gã̀ fĩ̀ro. Ò bòru kpɛńnɛ, kũ ò gↄ̃̀ kakatɛna pↄ́ ũ yãi. Manigↄ̃ kú kãáo doro, séto a tɛ̃̀ pↄ́ kũ à kú á tɛ́nↄ kàkatɛ. ¹³ Ǹ futɛ ǹ gɛ́ gbã̀ bo n gbɛ̃nↄnɛ. Ǹ pińnɛ ò gbã̀ bo ń zĩdanɛ ari gu gↄ̃ dↄ, zaakũ makũ Dikiri Isarailanↄ Luda ma pì, tɛ̃̀ pↄ́ kú á tɛ́mɛ. Áni fↄ̃ à zɛ á ibɛrɛnↄ arɛro séto à pↄ́ pì bò á tɛ́. ¹⁴ Tó gu dↄ̀, à namai buri kũ burio. Buri kũ ma sɛ̀ ni namai danɛdanɛ, danɛ kũ ma sɛ̀nↄ ni namai ↄn kũ ↄnnwo, ↄn kũ ma sɛ̀ sↄ̃, a gↄ̃gbɛ̃nↄ ni namai dodo. ¹⁵ Gbɛ̃ kũ ò sù ò tɛ̃̀ pↄ́ pìi lèa, oni ade kpata kũ pↄ́ kũ à vĩnↄ pínki, zaakũ à ma bàka kunna kãáo yã gbòro, à wé’i dà Isarailanↄa.

¹⁶ Yↄsua fùtɛ kↄnkↄ káakukaaku, à tò Isarailanↄ nà Dikirii buri kũ burio, akũ gbɛ̀ Yuda buri sɛ̀. ¹⁷ Akũ à tò Yudanↄ nài danɛdanɛ, akũ gbɛ̀ Zɛra danɛnↄ sɛ̀. À tò Zɛra danɛnↄ nài ↄn kũ ↄnnwo, akũ gbɛ̀ Zimiri ↄnn sɛ̀. ¹⁸ Akũ à tò a ↄn gↄ̃gbɛ̃nↄ nài dodo, akũ gbɛ̀ Kaami nɛ́ Akã, Zimiri daikore, Zɛra sãkpɛ, Yuda buri sɛ̀. ¹⁹ Akũ Yↄsua pì Akãnɛ: Nɛ́, ǹ yãpura o ǹ bɛ̀ɛrɛ lí Dikiri Isarailanↄ Ludanɛ. Ǹ yã kũ n kɛ̀ omɛnɛ. Ǹsun a ke utɛmɛnɛro. ²⁰ Akũ à wèa à pì: Yãpuramɛ, ma durunna kɛ̀ Dikiri Isarailanↄ Ludanɛ. Yã kũ ma kɛ̀n dí. ²¹ Ma Babilↄnia arukĩmba mana è ń pↄ́nↄ tɛ́ kũ andurufuuo kiloo pla kũ wura kiloo kusuo, akũ ma a ni dɛ̀ ma sɛ̀. À utɛna wɛ̀ɛn ma kpɛ́n, andurufu kú zĩtɛ. ²² Akũ Yↄsua gbɛ̃nↄ zĩ̀ gwe. Ò kɛ̀ likalika ò gɛ̀ɛ ò gɛ̃̀ a kpɛ́n, akũ ò è utɛna gwe, andurufu kú zĩtɛ. ²³ Akũ ò sɛ̀tɛ ò sùo Yↄsuanɛ kũ Isarailanↄ ń pínki, ò kàtɛ Dikiri arɛ. ²⁴ Akũ Yↄsua kũ Isarailanↄ Zera sãkpɛ Akã sɛ̀ kũ andurufuuo kũ arukĩmbaao kũ wuraa pìio kũ a nɛ́gↄ̃gbɛ̃nↄ kũ a nɛ́nↄgbɛ̃nↄ kũ a zùnↄ kũ a zaakinↄ kũ a sãnↄ kũ a bizakutao kũ a pↄ́nↄ pínki, ò gɛ̀ɛ kũńwo Ako guvutɛn. ²⁵ Akũ Yↄsua pì: N yã gàtɛwɛrɛ fá! Dikiri ni yã mↄnnɛ gbãra sↄ̃. Akũ Isarailanↄ a pàpa kũ gbɛ̀ɛo ń pínki, ò a dɛ̀ kũ a gbɛ̃nↄ ń pínki, akũ ò ń kpáta. ²⁶ Ò gbɛ̀ kàkara a musu, gbɛ̀didikↄ̃ana zↄ̃kↄ̃ↄ pì kú gwe ari kũ a gbãrao. Akũ Dikiri pↄfɛ̃ kpàtɛ. Abire yãin òdi pi gu pìinɛ Akoo guvutɛ.

Ai kakatɛnaa

¹ Dikiri pì Yↄsuanɛ: Ǹsun tó vĩna n kũro, ǹsun bídi kɛro. Ǹ zĩ̀karinↄ sɛ́tɛ ǹ gɛ́ kũńwo ń pínki à lɛ́tɛ Aia, zaakũ ma Ai kína nànnɛ n ↄĩ kũ a gbɛ̃nↄ kũ a wɛ̃tɛo kũ a bùsuuo. ² Ǹ kɛ Ainɛ kũ a kínao lákũ n kɛ̀ Yɛrikonɛ nà kũ a kínao. Áni fↄ̃ à ń pↄ́nↄ kũ ń pↄ́kãdenↄ sɛ́tɛ á pↄ́ ũ sà. Ǹ natɛńnɛ ń wɛ̃tɛ kpɛ. ³ Akũ Yↄsua kũ a zĩ̀karinↄ gɛ̀ɛ ò lɛ́tɛ Aia ń pínki. À gↄ̃sa gbãnanↄ sɛ̀ gbɛ̃nↄn dúbu baraakuri, akũ à ń gbárɛ gwãani ⁴ à pìńnɛ: À sã kpá! À natɛńnɛ ń wɛ̃tɛ kpɛ. Àsun kɛ zã̀ kũ wɛ̃tɛ pìioro. Àgↄ̃ kú soru gũn á pínki. ⁵ Makũ kũ gbɛ̃ kũ ò kú kũmaonↄ óni na wɛ̃tɛ pìii. Tó ò bò daólɛ, ónigↄ̃ bàa lɛ́ńnɛ lán káaku bà. ⁶ Oni pɛ́wá ari oni kɛ̃ ń wɛ̃tɛa zã̀, zaakũ onigↄ̃ da ótɛn bàa lɛ́ńnɛ lán káaku bàmɛ. Tó ótɛn bàa lɛ́ńnɛ lɛ, ⁷ à futɛ á utɛkia à wɛ̃tɛ pì sí. Dikiri á Luda nàárɛ á ↄĩmɛ. ⁸ Tó a wɛ̃tɛ pìi sì, à tɛ́ sↄ̃a lákũ Dikiri ò nà. À laakari kɛ, à kɛ lákũ ma dìtɛárɛ nà.

⁹ Akũ Yↄsua ń gbárɛ, ò gɛ̀ɛ gu kũ oni le ò ń zãmba kɛn. Ò nàtɛ Bɛtɛli kũ Aio dagura Ai ifãlɛtɛ kpa. Gwãani birea Yↄsua ì bùran gwe kũ a gbɛ̃nↄo. ¹⁰ À fùtɛ kↄnkↄkↄnkↄ à gbɛ̃nↄ kàkara, akũ àpii kũ Isaraila gbɛ̃ zↄ̃kↄ̃nↄ dòńnɛ arɛ ari ò gɛ̀ɛ ò kào Ai. ¹¹ Zĩ̀kari kũ ò kú kãaonↄ nà wɛ̃tɛ pìii ń pínki. Kũ ò kào kãni, ò bùraa kàtɛ a arɛ gugbãnduru kpa. Guvutɛ kú ń dagura kũ Aio. ¹² Yↄsua gbɛ̃nↄ sɛ̀ dúbu sↄↄro. À gĩnakɛ à ń útɛ Bɛtɛli kũ Aio dagura kↄ̀ Ai ifãlɛtɛ kpa. ¹³ Isarailanↄ bùraa kàtɛ wɛ̃tɛ gugbãnduru kpa, akũsↄ̃ gbɛ̃ kũ ò natɛna pìnↄn kú wɛ̃tɛ ifãlɛtɛ kpa. Gwãani birea Yↄsua ì guvutɛmmɛ.

¹⁴ Kũ Ai kína Isarailanↄ è lɛ, àkũ kũ a wɛ̃tɛdenↄ fùtɛ ò kɛ̀ likalika ò gɛ̀ɛńyĩ kũ zĩ̀io gu kũ à arɛ dↄ̀ Araba gbárannaa. À dↄ̃ kũ gbɛ̃nↄ natɛna a wɛ̃tɛ kpɛro. ¹⁵ Yↄsua kũ Isarailanↄ tɛn kɛ lákũ Aidenↄ tɛni ń fu bà, òtɛn bàa lɛ́ńnɛ ò mìi pɛ̀ gbárannaa. ¹⁶ Aidenↄ kↄ̃ sìsi ń pínki ò bↄtɛ ò pɛ́ Yↄsuanↄa, akũ ò pɛ̀ḿma ari ò gɛ̀ɛ ò kɛ̃̀ ń wɛ̃tɛa zã̀zã. ¹⁷ Gↄ̃gbɛ̃ ke dí gↄ̃ wɛ̃tɛ gũnlo, ò bↄ̀tɛ ò pɛ̀ Isarailanↄa ń pínki, akũ ò ń wɛ̃tɛ bĩnilɛ tò wɛ̃na, òtɛn pɛ́ Isarailanↄa.

¹⁸ Dikiri pì Yↄsuanɛ: Ǹ sári kũ ń kũna dↄ Aia, zaakũ ma nànnɛ n ↄĩmɛ. Akũ Yↄsua a sári pìi dↄ̀ Aia. ¹⁹ Kũ à ↄ pòro lɛ, akũ gbɛ̃ kũ ò natɛnanↄ fùtɛ ò sì wɛ̃tɛn gↄ̃̀nↄ ò sì, akũ ò kɛ̀ likalika ò tɛ́ sↄ̃̀a. ²⁰ Kũ Aidenↄ lìtɛ ò ń kpɛ gwà, akũ ò è túsukpɛ fùtɛ à dà ń wɛ̃tɛla, akũ odi gɛ́ki le doro, zaakũ Isaraila kũ ò bàa lɛ̀ ò mìi pɛ̀ gbárannaanↄ lìtɛ ò arɛ dↄ̀ ń pɛmmarii pìnↄa. ²¹ Kũ Yↄsua kũ Isarailanↄ è ń gbɛ̃ kũ ò natɛnanↄ wɛ̃tɛ sì akũsↄ̃ ò è túsukpɛ fùtɛ à dà wɛ̃tɛla, akũ ò ɛ̀ra ò lɛ̀tɛ Aide pìnↄa. ²² Isaraila kparanↄ bↄ̀tɛ wɛ̃tɛ pìn ò gɛ̀ɛ Aidenↄi kũ zĩ̀io, akũ ò lìkańyĩ. Ò lɛ̀tɛḿma, akũ ń gbɛ̃ke dí le à bòro, ń gbɛ̃ke dí le à bàa lɛ̀ro. ²³ Ama ò Ai kína kũ̀ bɛ̃nɛ ò gɛ̀ɛ kãao Yↄsuanɛ.

²⁴ Isarailanↄ Aidenↄ dɛ̀dɛ míↄmiↄ bura kũ sɛ̃̀ntɛo gu kũ ò ń lén. Kũ ò Aidenↄ dɛ̀dɛ kũ fɛ̃nɛdao lɛ, akũ ò ɛ̀ra ò gɛ̃̀ wɛ̃tɛ pìn, ò gbɛ̃ kũ ò gↄ̃̀ gwenↄ dɛ̀dɛ dↄ. ²⁵ Gbɛ̃ kũ ò gàga zĩ pìianↄ gↄ̃gbɛ̃nↄ kũ nↄgbɛ̃nↄ ń pínki gbɛ̃nↄn dúbu kuri awɛɛplamɛ. Aidenↄ lɛ́n gwe. ²⁶ Yↄsua ↄ kũ à sári kũnaoo pìi kpɛ́ dↄna ari ò gɛ̀ɛ ò Aidenↄ dúgu zↄ̃o. ²⁷ Isarailanↄ wɛ̃tɛ pì pↄ́kãdenↄ kũ a pↄ́nↄ nàkↄ̃a ò tào lákũ Dikiri ò Yↄsuanɛ nà. ²⁸ Lɛn Yↄsua tɛ́ sↄ̃̀ Aia lɛ, à tò à gↄ̃̀ bɛzĩ ũ, akũ à gↄ̃̀ dana kori ari kũ a gbãrao. ²⁹ Akũ à Ai kína lòko lía ari ↄkↄsi. Kũ ifãntɛ̃ tɛn gɛ̃ kpɛ́n, à pì ò a gɛ̀ kipa lía ò zu wɛ̃tɛ bĩnilɛa gwe. Akũ ò gbɛ̀ɛ kàkaraa dasidasi, gbɛ̀didikↄ̃anaa pì kú gwe ari kũ a gbãrao.

Dikiri bàka kunna kũ Isarailanↄ kɛkɛna Ebala kpi musu

³⁰ Yↄsua Dikiri Isarailanↄ Luda gbagbaki bò Ebala kpi musu ³¹ lákũ Dikiri zↄ̀bleri Musa dìtɛ Isarailanↄnɛ nà. À bò lákũ Musa kɛ̃̀ a doka takada gũn nà, à pì ò bo kũ gbɛ̀ kũ odi gã pɛ́tɛa ò àronↄ. Akũ ò sa’opↄ kũ òdi ká tɛ́n à tɛ́ kũ ò Dikiria gwe kũ sáabukpana sa’opↄnↄ. ³² Akũ Yↄsua dokayã kũ Musa kɛ̃̀ɛ pìi kɛ̃̀ gbɛ̀ɛ pìnↄa gwe Isarailanↄ wára. ³³ Isaraila sĩnda pínki, bedenↄ kũ bòasunↄ kũ ń gbɛ̃ zↄ̃kↄ̃nↄ kũ ń don’arɛdenↄ kũ ń yãkpatɛkɛrinↄn zɛna àkpatii sarɛ ↄplai kũ ↄzɛo. Ń arɛ dↄna Levi buri sa’ori kũ òdigↄ̃ Dikiri bàka kunna kũńwo àkpati sɛnanↄa. Gbɛ̃ kpadonↄ arɛ dↄna Gɛrizimu kpia, gbɛ̃ kpadonↄ sↄ̃ Ebala kpia, lákũ Dikiri zↄ̀bleri Musa gĩnakɛ à dìtɛ nà ò sa mana o Isarailanↄnɛ. ³⁴ Abire gbɛra Yↄsua dokayã pìnↄ kyó kɛ̀ńnɛ pínki, arubarika kũ Dikiri dì dańgunↄ kũ láari kũ àdi boḿmanↄo lákũ à kú Musa doka takada gũn nà. ³⁵ Yã kũ Musa dìtɛnↄ tɛ́ pínki, a ke dí gↄ̃ kũ Yↄsua gì a kyó kɛi parinɛro. Bee nↄgbɛ̃nↄ kũ nɛ́ fítinↄ kũ bòasu kũ ò kú ń tɛ́nↄn kú gwe ń pínki.

Gibiↄ̃denↄ ↄ̃ndↄ̃kɛna Isarailanↄnɛ

¹ Buri kũ ò kú Yoda ifãlɛtɛ kpanↄ, sĩ̀sĩdenↄ kũ gusaradenↄ kũ ísiralɛdenↄ ari à gɛ̀ɛ pɛ́ Lɛbana bùsuua, Itinↄ kũ Amↄrinↄ kũ Kanaanↄ kũ Pɛrizinↄ kũ Ivinↄ kũ Yebusinↄo, kũ ń kínanↄ Ai yã pìi baaruu mà, ² akũ ò kↄ̃ kàkara ń pínki de ò gɛ́ ò zĩ̀ ká kũ Yↄsuao kũ a gbɛ̃ Isarailanↄ.

³ Kũ Gibiↄ̃denↄ yã kũ Yↄsua kɛ̀ Yɛrikonɛ kũ Aio baaruu mà, ⁴ ò ↄ̃ndↄ̃ kpàtɛńyĩ. Ò kusuna kàka asasa zĩkũnanↄ gũn ò dìdi zaakinↄnɛ kũ sèwɛ̃ tùru zĩ parana nabinabinanↄo. ⁵ Ò kyate nambata nanananↄ kpákpana, ò uta kasanↄ dadana. Ń burodi kusuna korikũna akũsↄ̃ à pukpana.

⁶ Ò fùtɛ ò gɛ̀ɛ ò Yↄsua lè kũ a gbɛ̃nↄ Giligala bùran, akũ ò pìńnɛ: Bùsu kũ o bon zã̀. Ó ye à lɛ́dokↄ̃nↄ kɛ kũoo. ⁷ Akũ Isarailanↄ pì Ivi pìnↄnɛ: Tó á bɛ kú la kãnimɛ, óni lɛ́dokↄ̃nↄ kɛ kãáoro yoo! ⁸ Akũ ò pì Yↄsuanɛ: N zↄ̀blerinↄn ó ũ. Akũ Yↄsua ń lá à pì: Dínↄmɛ á ũu? A bo mámɛɛ? ⁹ Ò wèa ò pì: Ókↄ̃nↄ n zↄ̀blerinↄ, o bo bùsu zã̀zãmmɛ Dikiri n Luda tↄ́ kũ à dàgula yãi. O a baaruu mà kũ yã kũ à kɛ̀ Misilanↄ pínki ¹⁰ kũ yã kũ à kɛ̀ Amↄrinↄ kína gbɛ̃nↄn pla kũ ò kú Yoda bara direnↄnɛ, Ɛsɛbↄ̃ kína Siↄ̃ kũ Basã kína Ogu kũ à kú Asataroo. ¹¹ Ó gbɛ̃ zↄ̃kↄ̃nↄ kũ ó bùsudenↄ pì ò kusuna sɛ́ ò su ò á le, ò piárɛ á zↄ̀blerinↄmɛ ó ũ. Abire yãi à lɛ́dokↄ̃nↄ kɛ kũoo. ¹² Ó kusunan dí. O boo bɛ burodi wãna ũmɛ gↄrↄ kũ o da zɛ́n ótɛn su á kĩnaa. À gwa deran à kori kũ̀ nà à pùu kpà. ¹³ Ó wɛ̃ tùrunↄn dí. O wɛ̃ kàn tùru dufu ũmɛ. À gwa deran ò pàrapara nà. À ó utanↄ kũ ó kyatenↄ gwa. Ò yàkayaka tá gbã̀na kũ o ò yãi. ¹⁴ Akũ Isarailanↄ ń kusuna blè kũńwo Dikiri lɛ́ sari. ¹⁵ Yↄsua lɛ́dokↄ̃nↄ kɛ̀ kũńwo à pì áni ń dɛdɛro, akũ Isaraila don’arɛdenↄ la dà a yã musu.

¹⁶ Ń lɛ́dokↄ̃nↄkɛna kũńwoo gbɛra a gↄrↄ aakↄ̃de zĩ, akũ ò mà kũ ń bɛ zã̀ kũńworo, ò kú kↄ̃ sarɛmɛ. ¹⁷ Akũ Isarailanↄ dà zɛ́n, a gↄrↄ aakↄ̃de zĩ ò kà ń wɛ̃tɛnↄ kĩnaa, Gibiↄ̃ kũ Kɛfirao kũ Beroo kũ Kiriayarimuo. ¹⁸ Odi lɛ́tɛḿmaro, zaakũ ń don’arɛdenↄ la dàńnɛ kũ Dikiri ń Luda tↄ́omɛ. Gbɛ̃ sĩnda pínki tɛn yãkete ká ń don’arɛdenↄi, ¹⁹ akũ don’arɛde pìnↄ pìńnɛ: Ókↄ̃nↄ mɛ́ o la dàńnɛ kũ Dikiri ó Luda tↄ́o. Adi kũ ò ↄ naḿma doro. ²⁰ Yã kũ óni kɛńnɛn dí. Óni ń tó gwe ladana kũ o kɛ̀ńnɛ yãi, de Dikiri sún pↄ fɛ̃ kũooro. ²¹ Akũ ò ɛ̀ra ò pì: Ò ń tó, onigↄ̃ de ó yàkawɛrinↄ ũ kũ ó ítↄtↄrinↄ. Akũ Isarailanↄ zɛ̀ kũ ń don’arɛdenↄ yã pìio.

²² Akũ Yↄsua Gibiↄ̃denↄ sìsi à pìńnɛ: Bↄ́yãi a ɛ́kɛ tòwɛrɛ lɛɛ? Ase ó katɛna kↄ̃ gbálamɛ, akũ a pì á kúki zã̀ kũoo yá? ²³ Ma Luda láari bòáwa sà. Ánigↄ̃ de a kpɛ́ yàkawɛrinↄ ũ kũ a ítↄtↄrinↄo gↄrↄ sĩnda pínki. ²⁴ Akũ ò pìnɛ: Ò pì ókↄ̃nↄ n zↄ̀blerinↄnɛ súsu lákũ Dikiri n Luda ò a zↄ̀bleri Musanɛ nà. À pì áni bùsu pì kpááwa pínki à gbɛ̃ kũ ò kunnↄ kakatɛárɛ ń pínki. Abire yãi vĩna ó kũ manamana ó wɛ̃̀ndi yã musu, akũ o yã pìi kɛ̀. ²⁵ Ó kú n ↄĩmɛ sà. Yã kũ à kɛ̀nnɛ mana akũsↄ̃ à zɛ́ vĩn kɛwɛrɛ. ²⁶ Lɛn Yↄsua kɛ̀ lɛ à ń bó Isarailanↄ ↄĩ, odi ń dɛdɛro. ²⁷ Zĩ birean à ń dítɛ Isarailanↄ yàkawɛrinↄ kũ ń ítↄtↄrinↄ ũ, òdigↄ̃ yàka wɛ òdigↄ̃ í tↄ́tↄ Dikiri gbagbakinɛ gu kũ Dikiri ni ditɛn. Akũ ò kun lɛ ari kũ a gbãrao.

Ifãntɛ̃ zɛna a gbɛ̀n

¹ Yurusalɛmu kína Adonizɛdɛki mà kũ Yↄsua Ai sì à kɛ̀nɛ dúgudugu, à kɛ̀ Ainɛ kũ a kínao lákũ à kɛ̀ Yɛriko kũ a kínaoonɛ nà. À mà dↄ kũ Gibiↄ̃denↄ kↄ̃ yã mà kũ Isarailanↄ akũsↄ̃ ò kú kↄ̃ sarɛ. ² Akũ vĩna Yurusalɛmudenↄ kũ̀ manamana, zaakũ Gibiↄ̃ bi wɛ́ramɛ lákũ kína wɛ̃tɛ ke bà. A zↄ̃kↄ̃ de Aila akũsↄ̃ a gↄ̃gbɛ̃nↄ bi zĩ̀kari gbãnanↄmɛ. ³ Akũ Yurusalɛmu kína Adonizɛdɛki lɛ́gbãzã kɛ̀ Ɛblↄnu kína Oamunɛ kũ Yamu kína Piramuo kũ Lakisi kína Yafiao kũ Ɛgɛlↄni kína Dɛbio à pì: ⁴ À mↄ́ à kpámai ò gɛ́ lɛ́tɛ Gibiↄ̃denↄa, zaakũ ò kↄ̃ yã mà kũ Yↄsuao kũ Isarailanↄ. ⁵ Akũ Amↄrinↄ kína gbɛ̃nↄn sↄↄro pìnↄ, Yurusalɛmu kína kũ Ɛblↄnu kínao kũ Yamu kínao kũ Lakisi kínao kũ Ɛgɛlↄni kínao kũ ń zĩ̀karinↄ kↄ̃ kàkara. Ò gɛ̀ɛ ò bùraa kàtɛ Gibiↄ̃ sarɛ, akũ ò gɛ̀ɛńyĩ kũ zĩ̀io.

⁶ Akũ Gibiↄ̃denↄ gbɛ̃nↄ zĩ̀ Yↄsuaa Giligala bùran ò pì: Ǹsun pã kpá ókↄ̃nↄ n zↄ̀blerinↄiro. Ǹ kɛ likalika ǹ mↄ́ ǹ ó sura ba. Ǹ mↄ́ ǹ kpáwái, zaakũ Amↄrinↄ kína kũ ò kú gusĩsĩdennↄ kↄ̃ kàkarawái ń pínki. ⁷ Akũ Yↄsua kũ a gↄ̃sa gbãnanↄ kũ a zĩ̀karinↄ bↄ̀tɛ Giligala, òtɛn su ń pínki. ⁸ Akũ Dikiri pì Yↄsuanɛ: Ǹsun vĩna kɛńnɛro. Ma ń nánnɛ n ↄĩ, ń gbɛ̃ke ni fↄ̃ à n gã̀ fĩro. ⁹ Bona Giligala Yↄsua táa ò gwãani ari gu gɛ̀ɛ à dↄ̀o à sùḿma kãnto zɛnaa sari. ¹⁰ Akũ Dikiri tò ò kɛ̀ gìri ò lɛ̀kↄ̃a Isarailanↄ arɛ, akũ Isarailanↄ lɛ̀tɛḿma ò ń dɛdɛ manamana Gibiↄ̃ gwe, akũ ò pɛ̀ḿma Bɛtoroni zɛ́n dↄ. Ò ń dɛdɛ ari à gɛ̀ɛ pɛ́ Azeka kũ Makɛdaooa. ¹¹ Kũ òtɛn bàa lɛ́ Isarailanↄnɛ zɛ́ kũ à bò Bɛtoroni kũ à gɛ̀ɛ Azeka gũn, Dikiri legũgbɛ gbɛ̃̀ntɛ̃ɛ sìńgu. Gbɛ̃ kũ legũgbɛɛ pì ń dɛdɛnↄn dasi de gbɛ̃ kũ Isarailanↄ ń dɛdɛ kũ fɛ̃nɛdaonↄla.

¹² Gↄrↄ kũ Dikiri Amↄri pìnↄ nà Isarailanↄnɛ ń ↄĩ, akũ Yↄsua yã ò kũ Dikirio Isarailanↄ wára à pì:

Ǹ tó ifãntɛ̃ zɛ a gbɛ̀n Gibiↄ̃la!

Ǹ tó mↄ zɛ tɛɛnɛ Ayalↄni guvutɛla!

¹³ Akũ ifãntɛ̃ zɛ̀ a gbɛ̀n lɛ, akũ mↄ zɛ̀ dↄ ari Isarailanↄ gɛ̀ɛ ò fĩnaa bò ń ibɛrɛnↄa. Yã pì kú Yasa takadan. Ifãntɛ̃ gↄ̃̀ zɛna mìdangura, adi go a gbɛ̀nlo ari gↄrↄ do gbãngbãn. ¹⁴ Odi gↄrↄ dí taka e zikiro, akũsↄ̃ odi e a gbɛraro. Dikiri bisãsiri yã mà, zaakũ àtɛn zĩ̀ ká Isarailanↄnɛmɛ. ¹⁵ Akũ Yↄsua tà Giligala bùran kũ a gbɛ̃nↄ ń pínki.

Yↄsua Amↄri kínanↄ dɛdɛnaa

¹⁶ Kũ kína gbɛ̃nↄn sↄↄro pìnↄ bàa lɛ̀, ò gɛ̀ɛ ò ùtɛ gbɛ̀wɛɛn zaa Makɛda, ¹⁷ akũ ò pì Yↄsuanɛ: Ò bò kína gbɛ̃nↄn sↄↄro kũ̀nↄa gbɛ̀wɛɛn zaa Makɛda. ¹⁸ Akũ Yↄsua pì: À gbɛ̀ gbɛ̃̀ntɛ̃nↄ yĩpa à ta gbɛ̀wɛɛɛ pìlɛ, à gbɛ̃nↄ ditɛ gwe ògↄ̃ dãkpã. ¹⁹ Àsun zɛro. À pɛ́tɛ á ibɛrɛnↄi à lɛ́tɛḿma kpɛ kpa. Àsun tó ò ń wɛ̃tɛnↄ lero, zaakũ Dikiri á Luda ń náárɛ á ↄĩmɛ.

²⁰ Yↄsua kũ a gbɛ̃nↄ ń dɛdɛ ari ò ye ò láka, ń gbɛ̃ kũ ò bònↄ kà ń wɛ̃tɛ bĩnidenↄ gũn. ²¹ Akũ Isarailanↄ sù Yↄsuaa bùran Makɛda aafia ń pínki. Gbɛ̃ke dí fↄ̃ à yãke ò Isarailanↄ yã musu doro. ²² Akũ Yↄsua pì: À gbɛ̀ go gbɛ̀wɛɛ pìia à bↄtɛmɛnɛ kũ kína gbɛ̃nↄn sↄↄro pìnↄo. ²³ Akũ ò kɛ̀ lɛ, ò bↄ̀tɛnɛ kũ kína gbɛ̃nↄn sↄↄro pìnↄ, Yurusalɛmu kína kũ Ɛblↄnu kínao kũ Yamu kínao kũ Lakisi kínao kũ Ɛgɛlↄni kínao. ²⁴ Kũ ò ń bↄ́tɛ lɛ, akũ à Isaraila zĩ̀karinↄ sìsi ń pínki à pì ń don’arɛde kũ ò gɛ̀ɛ kãaonↄnɛ: À na kãni à gbá zɛzɛ kína díkĩnanↄ wakaaa. Akũ ò sù ò gbá zɛ̀zɛ ń wakaaa. ²⁵ Yↄsua pìńnɛ: Àsun tó vĩna á kũro, àsun bídi kɛro. À zɛ gbãna àgↄ̃ wↄ́rↄgↄ vĩ, zaakũ lɛn Dikiri ni kɛ lɛ kũ á ibɛrɛ kũ áni zĩ̀ ká kũńwonↄ ń pínki. ²⁶ Abire gbɛra Yↄsua ń dɛdɛ à ń lóko lía, baadi kũ a lío, akũ ò gↄ̃̀ lokolokona gwe ari ↄkↄsi. ²⁷ Kũ ifãntɛ̃ tɛn gɛ̃ kpɛ́n, à pì ò ń gɛ̀nↄ kipa lí pìnↄa ò ń zu gbɛ̀wɛɛ kũ ò ùtɛn pìn. Akũ ò kɛ̀ lɛ, ò gbɛ̀ gbɛ̃̀ntɛ̃nↄ tàta wɛ̀ɛɛ pìlɛ, à kú gwe ari kũ a gbãrao. ²⁸ Zĩ birean Yↄsua Makɛda sì. À a kína kũ a gbɛ̃nↄ dɛ̀dɛ ń pínki kũ fɛ̃nɛdao à ń kákatɛ. Bee gbɛ̃ mɛ̀n do dí boro. Akũ à kɛ̀ Makɛda kínanɛ lákũ à kɛ̀ Yɛriko kínanɛ nà.

Yↄsua zĩ̀blena Amↄrinↄ bùsuua

²⁹ Yↄsua kũ Isarailanↄ bↄ̀tɛ Makɛda ń pínki, akũ ò gɛ̀ɛ Libina ò lɛ̀tɛa. ³⁰ Dikiri wɛ̃tɛ pì kũ a kínaoo nàńnɛ ń ↄĩ, akũ ò ń dɛdɛ kũ fɛ̃nɛdao ń pínki, ń gbɛ̃ke dí boro. Akũ ò kɛ̀ a kínanɛ lákũ ò kɛ̀ Yɛriko kínanɛ nà. ³¹ Akũ Yↄsua kũ a gbɛ̃nↄ bↄ̀tɛ Libina ò gɛ̀ɛ Lakisi. Ò lìkai ò lɛ̀tɛa. ³² Dikiri Lakisi nàńnɛ ń ↄĩ, a gↄrↄ plade zĩ ò sì. Ò gbɛ̃ kũ ò kunnↄ dɛ̀dɛ kũ fɛ̃nɛdao ń pínki lákũ ò kɛ̀ Libinanɛ nà. ³³ Kũ Gɛza kína Oramu sù à kpá Lakisidenↄi, akũ Yↄsua zĩ̀i blèa kũ a zĩ̀karinↄ, ń gbɛ̃ke dí boro. ³⁴ Ò bò Lakisi, akũ ò gɛ̀ɛ ò lìka Ɛgɛlↄnii ò lɛ̀tɛa. ³⁵ Ò wɛ̃tɛ pìi sì zĩ birea gↄ̃̀nↄ, akũ ò gbɛ̃ kũ ò kunnↄ dɛ̀dɛ kũ fɛ̃nɛdao ò ń kákatɛ lákũ ò kɛ̀ Lakisinɛ nà. ³⁶ Kũ ò bↄ̀tɛ Ɛgɛlↄni, akũ ò gɛ̀ɛ Ɛblↄnu ò lɛ̀tɛa. ³⁷ Ò wɛ̃tɛ pìi sì ò a gbɛ̃nↄ kũ a kínao dɛ̀dɛ kũ fɛ̃nɛdao kũ a lakutudenↄo. Ò gbɛ̃ kũ ò kunnↄ kàkatɛ, ń gbɛ̃ke dí boro, lákũ ò kɛ̀ Ɛgɛlↄninɛ nà. ³⁸ Akũ ò gɛ̀ɛ Dɛbi ò lɛ̀tɛa. ³⁹ Ò wɛ̃tɛ pìi sì kũ a kínao kũ a lakutunↄ pínki. Akũ ò ń dɛdɛ kũ fɛ̃nɛdao ò gbɛ̃ kũ ò kunnↄ kàkatɛ lákũ ò kɛ̀ Ɛblↄnunɛ nà, ń gbɛ̃ke dí boro. Ò kɛ̀ Dɛbinɛ kũ a kínao lákũ ò kɛ̀ Libinanɛ kũ a kínao nà.

⁴⁰ Yↄsua bùsupidenↄ kũ a kínanↄ dɛ̀dɛ ń pínki, gusĩsĩdenↄ kũ Nɛgɛvidenↄ kũ gusaradenↄ kũ sĩ̀sĩgɛrɛdenↄ ń pínki. Adi gbɛ̃ke tó bɛ̃nɛro, à gbɛ̃ kũ ò kú gwenↄ kàkatɛ lákũ Dikiri Isarailanↄ Luda ònɛ nà. ⁴¹ À ń dɛdɛ sɛna zaa Kadɛsi Banɛa ari à gɛ̀ɛ pɛ́ Gazaa, zaa Gosɛ̃ bùsun pínki ari à gɛ̀ɛ pɛ́ Gibiↄ̃a. ⁴² Yↄsua zĩ̀i blè kína pìnↄa kũ ń bùsunↄ gɛ̃̀n do gↄ̃̀nↄ, kũ Dikiri Isarailanↄ Luda tɛn zĩ̀ káńnɛ yãi. ⁴³ Akũ à ɛ̀ra kũ a gbɛ̃nↄ bùran zaa Giligala.

Yↄsua zĩ̀ ble à lakana Kanaanↄ bùsuua

¹ Kũ Azo kína Yabĩ a baaruu mà, à gbɛ̃nↄ zĩ̀ Madↄ̃ kína Yobabua kũ Simirↄnu kínao kũ Akasafa kínao ² kũ kína kũ ò kú gugbãnduru kpanↄ ń pínki, kína kũ ò kú gukpidenↄ kũ sɛ̃̀ntɛpↄrↄtu kũ à kú Galili gɛ̀nↄmidↄki kpao kũ gusarao kũ Dↄru gusĩsĩde kũ à kú ifãlɛtɛ kpao. ³ Akũ à ɛ̀ra à gbɛ̃nↄ zĩ̀ dↄ Kanaa kũ ò kú ifãboki kpanↄa kũ ifãlɛtɛ kpanↄ ń pínki, Amↄrinↄ kũ Itinↄ kũ Pɛrizinↄ kũ Yebusi kũ ò kú gukpidennↄ kũ Ivi kũ ò kú Mizipa bùsun Ɛmↄ gbɛ̀ sarɛnↄo. ⁴ Ò bↄ̀tɛ kũ ń zĩ̀karinↄ ń pínki dasidasi lán ísiralɛ bùsu’atɛ̃ bà. Ń sↄ̃nↄ kũ ń sↄ̃gonↄn dasi. ⁵ Akũ kína pìnↄ kↄ̃ kàkara ò sù ò bùraa kàtɛ lɛɛlɛ Mɛromu ínↄ sarɛ, de ò zĩ̀ ká kũ Isarailanↄ.

⁶ Akũ Dikiri pì Yↄsuanɛ: Ǹsun vĩna kɛńnɛro. Zia mandara’i mani ń na Isarailanↄnɛ ń ↄĩ ò ń dɛdɛ. Ǹ ń sↄ̃nↄ gbátĩnↄ zↄ̃zↄ̃ ǹ ń sↄ̃gonↄ kpata. ⁷ Akũ Yↄsua kũ a zĩ̀karinↄ gɛ̀ɛńyĩ kũ zĩ̀io kãnto ń pínki ò dàńla Mɛromu ínↄ sarɛ gwe. ⁸ Dikiri ń náńnɛ ń ↄĩ, akũ ò ń dɛdɛ ò pɛ̀ ń gbɛ̃kenↄa ari Sidↄ̃ wɛ́ran kũ Misirefomaimuo kũ Mizipa guvutɛ kũ à kú ifãboki kpao. Ò ń dɛdɛ, ń gbɛ̃ke dí boro. ⁹ Yↄsua kɛ̀ńnɛ lákũ Dikiri ònɛ nà, à ń sↄ̃nↄ gbátĩnↄ zↄ̃̀zↄ̃ à ń sↄ̃gonↄ kpàta.

¹⁰ Zĩ pìia Yↄsua lìtɛ à gɛ̀ɛ à Azo sì, akũ à a kína dɛ̀ kũ fɛ̃nɛdao. Azo pìmɛ kína pìnↄ wɛ̃tɛ mìde ũ gↄrↄ birea. ¹¹ Isarailanↄ gbɛ̃ kũ ò kunnↄ dɛ̀dɛ kũ fɛ̃nɛdao ò ń kákatɛ, ń gbɛ̃ke dí gↄ̃ro, akũ ò tɛ́ sↄ̃̀a. ¹² Yↄsua wɛ̃tɛ pìnↄ sì pínki kũ ń kínanↄ, à ń dɛdɛ kũ fɛ̃nɛdao à ń kákatɛ lákũ Dikiri zↄ̀bleri Musa ò nà. ¹³ Ama Isarailanↄ dí tɛ́ sↄ̃ wɛ̃tɛ kũ ò ɛ̀ra ò kàtɛ ń bɛzĩ gbɛ̀nnↄaro, séde Azo kũ Yↄsua tɛ́ sↄ̃̀aa pìi baasiro. ¹⁴ Isarailanↄ wɛ̃tɛ pìnↄ pↄ́nↄ nàkↄ̃a ń pↄ́ ũ kũ ń pↄ́kãdenↄ ò tào. Ò ń gbɛ̃nↄ dɛ̀dɛ kũ fɛ̃nɛdao ń pínki ari ò ń kákatɛ, odi gbɛ̃ke tó bɛ̃nɛro. ¹⁵ Yã kũ Dikiri ò a zↄ̀bleri Musanɛ, Musa yã pìi ò Yↄsuanɛ, akũ Yↄsua kɛ̀ lɛ pínki, adi yã kũ Dikiri ò Musanɛ ke tó kpɛro.

¹⁶ Lɛn Yↄsua bùsuu pìi sì lɛ pínki, a gukpide kũ Nɛgɛvio pínki kũ Gosɛ̃ bùsuuo pínki kũ gusarao kũ sɛ̃̀ntɛpↄrↄtuo pínki. À Isaraila gukpide kũ gusaraoo sì ¹⁷ sɛna zaa Alaki gbɛ̀ kũ à kú Sei bùsun ari à gɛ̀ɛ pɛ́ Baali Gada kũ à kú Lɛbana bùsu guvutɛn Ɛmↄ gbɛ̀ɛ sarɛ. À ń kínanↄ kũ̀kũ ń pínki à ń dɛdɛ. ¹⁸ À zĩ̀kanaa gìi kɛ̀ kũ kína pìnↄ ń pínki. ¹⁹ Ivi kũ ò kú Gibiↄ̃nↄ baasiro wɛ̃tɛ ke dí kↄ̃ yã mà kũ Isarailanↄro, ò ń blé kũ zĩ̀io pínki. ²⁰ Dikiri mɛ́ à tò ń sã gbã̀gbã, akũ ò zĩ̀i kà kũ Isarailanↄ, de Isarailanↄ le ò ń kakatɛ ń wɛ̃ndagwanaa sari, à láka kũńwo mámmam lákũ à ò Musanɛ nà.

²¹ Gↄrↄ pìian Yↄsua gɛ̀ɛ à Anakinↄ dɛ̀dɛ gukpiden kũ Ɛblↄnuo kũ Dɛbio kũ Anabuo. À ń kákatɛ à ń wɛ̃tɛnↄ kɛ̀ dúgudugu Yuda gukpiden kũ Isaraila gukpideo pínki. ²² Anaki buri ke dí gↄ̃ Isarailanↄ bùsun doro, séde Gaza kũ Gatao kũ Asadↄdio. ²³ Yↄsua bùsuu pìi sì pínki lákũ Dikiri ò Musanɛ nà, akũ à kpà Isarailanↄa à kpàatɛtɛńnɛ danɛdanɛ túbi ũ. Akũ bùsuu pìi gↄ̃̀ katɛna aafia zĩ̀i sari.

Yↄsua lɛ́zana Isarailanↄa

¹ À gↄrↄ pla kɛ̀ kũ Dikiri tò Isarailanↄ kámma bò ń ibɛrɛ kũ ò lìkańyĩnↄ yã musu, akũsↄ̃ Yↄsua zĩ kũ̀ yúkuyuku. ² Akũ à Isarailanↄ sìsi, ń gbɛ̃ zↄ̃kↄ̃nↄ kũ ń mìdenↄ kũ ń yãkpatɛkɛrinↄ kũ ń don’arɛdenↄ ń pínki, à pìńnɛ: Ma zĩ kũ̀ yúkuyuku. ³ Á wɛ́ è yã kũ Dikiri á Luda kɛ̀ buri dínↄnɛ á yãi. Dikiri á Luda mɛ́ à zĩ̀i kàárɛ. ⁴ Ma buri kũ ò gↄ̃̀ Yoda dagura kũ ifãlɛtɛ kpa ísira zↄ̃kↄ̃ↄonↄ bùsuu kpàatɛ á burinↄnɛ túbi ũ kũ buri kũ ma ń kákatɛnↄ pↄ́o. ⁵ Dikiri á Luda ni ń yĩpaárɛ ani pɛ́ḿmaárɛ, áni ń bùsunↄ síḿma de àgↄ̃ vĩ lákũ à a lɛ́ sɛ̀árɛ nà. ⁶ À zɛ gbãna manamana. À laakari kɛ àgↄ̃ zĩ kɛ yã kũ à kú Musa doka takada gũnwa. Àsun pãnɛ ↄplai ke ↄzɛiro. ⁷ Á bàka súngↄ̃ kú kũ buri kũ ò gↄ̃̀ á tɛ́ pìnↄoro, àsun ń tãnanↄ tↄ́ sísiro, àsun la da kũńworo. Àsun donyĩ à kútɛńnɛro. ⁸ Àgↄ̃ na Dikiri á Ludai ado lákũ átɛn kɛ nà ari kũ a gbãrao. ⁹ Dikiri buri zↄ̃kↄ̃ gbãnadenↄ yĩ̀paárɛ, gbɛ̃ke dí fↄ̃ à á gã̀ fĩ̀ro ari kũ a gbãrao. ¹⁰ Á gbɛ̃ mɛ̀n do dì gbɛ̃nↄn wàa sↄↄronↄ fu, kũ Dikiri á Luda tɛn zĩ̀ káárɛ lákũ à a lɛ́ sɛ̀árɛ nà yãi. ¹¹ À laakari kɛ manamana àgↄ̃ ye Dikiri á Ludai.

¹² Tó a kpɛ lìnɛ, akũ a na buri kũ ò gↄ̃̀ á tɛ́ pìnↄa, tó a ń nↄgbɛ̃nↄ sɛ̀ akũsↄ̃ a kakara kũńwo, ¹³ àgↄ̃ dↄ̃ sãnsãn kũ Dikiri á Luda ni pɛ́árɛ buri pìnↄa doro. Oni gↄ̃árɛ tankutɛ ke mↄ̀ ũ ke flã̀nↄ ũ á kpɛdagura kesↄ̃ kↄ̀kↄnↄ ũ á wɛ́n ari a gɛ lákao bùsu mana kũ Dikiri á Luda kpàáwa dí gũn. ¹⁴ À gwa! Ma ka gɛna gbɛ̃ sĩnda pínki gɛ́kia tera sà. Á dↄ̃ á nɛ̀sɛn kũ á laasunnwo pínki kũ sa mana kũ Dikiri á Luda òárɛnↄ gũn, bee mɛ̀n do dí kɛ pãro. À pàpa pínki, ń ke dí lɛ́tɛ pãro. ¹⁵ Lákũ sa mana kũ Dikiri á Luda òárɛ pàpa a musu nà pínki, tó a Dikiri á Luda bàka kunna kãáo yã kũ à dìtɛárɛ gbòro, a gɛ a do tãnanↄi a kutɛńnɛ, Dikiri ni tó sa vãni kũ à òo pìnↄ pínki á le ari à gɛ́ à á kakatɛo bùsu mana kũ à kpàáwa dín. Dikiri ni pↄfɛ̃ kipaáwa, áni láka gↄ̃̀nↄ bùsu mana kũ à kpàáwa dí pìn.

Yↄsua gbɛ̃nↄ gbana laakari zaa Sɛkɛmu

¹ Yↄsua Isaraila burinↄ kàkara Sɛkɛmu. À Isaraila gbɛ̃ zↄ̃kↄ̃nↄ kũ ń mìdenↄ kũ ń yãkpatɛkɛrinↄ kũ ń don’arɛdenↄ sìsi, akũ ò sù ò zɛ̀ Luda arɛ. ² Akũ Yↄsua pìńnɛ: Yã kũ Dikiri Isarailanↄ Luda òon dí: Á dizinↄ kú Yuflati bara dire yã, ò dò tãnanↄi. Ibrahĩ kũ Naonↄ de Tera kú ń tɛ́. ³ Akũ ma á dizi káaku Ibrahĩ sɛ̀ zaa Yuflati bara dire, ma gɛ̃tɛ kãao Kanaanↄ bùsun pínki, akũ ma tò a buri kↄ̃̀. Ma a gbà Isaaku, ⁴ akũ ma Isaaku gbà Yakubu kũ Isauo. Ma Isau gbà Sei gusĩsĩde. Yakubu kũ a nɛ́nↄ sↄ̃ ò tà Misila.

⁵ Ma Musa kũ Harunaoo zĩ̀, akũ ma wɛ́ tã̀ Misilanↄa kũ yã kũ ma kɛ̀ ń tɛ́nↄ, akũ ma á bↄ́tɛn. ⁶ Kũ ma á dizinↄ bↄ̀tɛ Misila, kũ a ka ísirai, akũ Misilanↄ pɛ̀tɛái kũ sↄ̃gonↄ kũ sↄ̃denↄ ari Isira Tɛ̃rai. ⁷ Kũ a ↄ́ↄ dↄ̀mɛnɛ, akũ ma gusira dà á dagura kũ Misila pìnↄ, akũ ma tò ísira dàńla míↄmiↄ. Á wɛ́ yã kũ ma kɛ̀ Misilanↄnɛ è. Abire gbɛra a gↄrↄ pla kɛ̀ gbárannan.

⁸ Ma su kãáo Amↄri kũ ò kú Yoda ifãboki kpanↄ bùsun. Kũ ò fùtɛái kũ zĩ̀io, akũ ma ń náárɛ á ↄĩ. Ma ń kákatɛ, akũ ń bùsuu gↄ̃̀ á pↄ́ ũ. ⁹ Kũ Zipo nɛ́ Balaki, Mↄabunↄ kína fùtɛái kũ zĩ̀io, à Bɛↄ nɛ́ Balamu sìsi à láari boáwa. ¹⁰ Akũ ma gi Balamu yã mai ma tò à sa mana òárɛ, ma á bó Balaki ↄĩ. ¹¹ Abire gbɛra a bikũ Yodaa a ka Yɛriko. Akũ Yɛrikodenↄ zĩ̀i kà kãáo. Amↄrinↄ kũ Pɛrizinↄ kũ Kanaanↄ kũ Itinↄ kũ Gigasinↄ kũ Ivinↄ kũ Yebusinↄ zĩ̀i kà kãáo dↄ, akũ ma ń náárɛ á ↄĩ. ¹² Ma zúmantɛ̃nↄ gbàrɛ á arɛ, ò pɛ̀árɛ Amↄrinↄ kína gbɛ̃nↄn planↄa. Adi kɛ á fɛ̃nɛda ke á kà mɛ́ à pɛ̀ḿmaro. ¹³ Ma zĩtɛ kũ ákↄ̃nↄ mɛ́ a a zĩ kɛ̀ro kpàáwa kũ wɛ̃tɛ kũ ákↄ̃nↄ mɛ́ a kàtɛronↄ, akũ á kú wɛ̃tɛ pìnↄ gũn. Átɛn geepi lí kũ kù lí kũ ákↄ̃nↄ mɛ́ a bàronↄ bɛ ble.

¹⁴ Akũ Yↄsua pì: Àgↄ̃ Dikiri vĩna vĩ àgↄ̃ doi yãpura kũ nɛ̀sɛɛo mɛ̀n do. À tãna kũ á dizinↄ dòńyĩ Yuflati bara dire kũ Misilaonↄ bo á tɛ́ à do Dikirii. ¹⁵ Tó zↄ̀blena Dikirinɛ dí kɛárɛro, à zɛ kũ tãna kũ á ye à doiio gbãra, tãna kũ á dizinↄ dòńyĩ Yuflati bara direnↄn, Amↄri kũ á kú ń bùsunnↄ pↄ́n yá. Makũ kũ ma bedenↄ sↄ̃, Dikirin ónigↄ̃ doi. ¹⁶ Akũ gbɛ̃nↄ wèa ò pì: Gyam! Óni fↄ̃ ò pã kpá Dikirii ò do tãnanↄiro. ¹⁷ Dikiri ó Luda mɛ́ à ó bó zↄ̀blen Misila bùsun kũ ó denↄo. Àkũ mɛ́ à daboyã zↄ̃kↄ̃ↄ pìnↄ kɛ̀ ó wára, à ó dãkpã ó táa’onaa gũn pínki à ó bó buri kũ ó gɛ̃tɛ ń gũnnↄ ↄĩ ń pínki. ¹⁸ Dikiri mɛ́ à pɛ̀wɛrɛ Amↄrinↄa kũ buri kũ ò kú bùsu díkĩnannↄo. Abire yãi ónigↄ̃ do Dikirii se, zaakũ àkũmɛ ó Luda ũ.

¹⁹ Akũ Yↄsua pì gbɛ̃nↄnɛ: Áni fↄ̃ à do Dikiriiro. Zaakũ à kú adona, Luda nɛ̀sɛgↄ̃bademɛ. Ani á taarinↄ kũ á durunnanↄ kɛ̃áwaro. ²⁰ Bee kũ à yã mana kɛ̀árɛ yã, tó a pã kpài a do buri zĩ̀tↄnↄ tãnanↄi, ani ɛra à kisira zĩáwa à á kakatɛ. ²¹ Akũ gbɛ̃nↄ pì Yↄsuanɛ: Lɛnlo! Dikirin ónigↄ̃ doi. ²² Akũ Yↄsua pìńnɛ: Ákↄ̃nↄmɛ á zĩda sèedadenↄ ũ, kũ a zɛo àgↄ̃ do Dikirii. Akũ ò pì: Ee! A sèedadenↄmɛ ó ũ. ²³ Akũ Yↄsua pì: Tó lɛmɛ, à buri zĩ̀tↄnↄ tãna kũ ò kú kãáonↄ bo á tɛ́ à á swɛ̃̀ kpá Dikiri Isarailanↄ Ludaa. ²⁴ Akũ gbɛ̃nↄ pìnɛ: Dikiri ó Ludan ónigↄ̃ doi ògↄ̃ a yã ma.

²⁵ Zĩ birean Yↄsua ɛ̀ra à Dikiri bàka kunna kũńwo yã kɛ̀kɛ gbɛ̃nↄnɛ. Zaa Sɛkɛmu gwe à dokayãnↄ kũ yãditɛnanↄ zɛ́ kpàtɛńnɛ, ²⁶ akũ à yã pìnↄ kɛ̃̀ Luda doka takadan. Akũ à gbɛ̀ gbɛ̃̀ntɛ̃ɛ sɛ̀ à pɛ̀tɛ gbiri lí gbáru Dikiri gbagbakia gwe. ²⁷ Akũ à pì gbɛ̃nↄnɛ: À gwa! Gbɛ̀ díkĩna mɛ́ anigↄ̃ dewɛrɛ sèedade ũ. Gbɛ̀ɛ pì yã kũ Dikiri òwɛrɛ mà pínki. Anigↄ̃ deárɛ sèedade ũ de àsun manafiki kɛ á Ludanɛro. ²⁸ Yↄsua gbɛ̃nↄ gbàrɛ, akũ baadi tà a bùsu kũ ò kpàa túbi ũ gũn.

²⁹ Yã birenↄ gbɛra Dikiri zↄ̀bleri Yↄsua, Nuni nɛ́ gà. À kɛ̀ wɛ̃̀ basↄↄro akuri. ³⁰ Ò a vĩ̀ gu kũ à de a túbi ũ gũn Timina Sɛra, Ɛflaimunↄ gukpiden Gaasi kpi gugbãnduru kpa. ³¹ Isarailanↄ zↄ̀ↄ blè Dikirinɛ Yↄsua gↄrↄa pínki kũ gbɛ̃ zↄ̃kↄ̃ kũ ò kun a gbɛranↄ gↄrↄaao dↄ. Gbɛ̃ zↄ̃kↄ̃ↄ pìnↄ wɛ́ sì yã kũ Dikiri kɛ̀ Isarailanↄnɛlɛ pínki.

³² Yusufu wánↄ kũ Isarailanↄ bòo Misila sↄ̃, ò vĩ̀ Sɛkɛmu zĩtɛ gũn, kũ Yakubu lù Sɛkɛmu de Amↄ nɛ́nↄa andurufu mɛ̀n basↄↄro. Zĩtɛ pì kú Yusufunↄ túbi gũmmɛ. ³³ Kũ Haruna nɛ́ Ɛlɛaza gà, akũ ò a vĩ̀ zaa Gibɛa, wɛ̃tɛ kũ ò kpà a nɛ́ Finɛasia túbi ũ Ɛflaimunↄ gukpiden.