Hibùlùs

1

1 À ndùku mô a wu lɨ̀m wu chyalanu, Yènfù jis ha be ghàhnà tohne a fòktì su chiksu. Fu ndùku jîsà kə a tu lum a tu lûm, kə ghan a ghan. 2 Biyani, à hì mô a mu tuk mù gòkhemù afân ma wù ti jis ha ghàhnà tohne a Wâ wûn. Yènfù hì mô ma fu ti lem na fu bè folò nâbi ghə a mbyî ha Wâ wûn, ma fu tì fati mbyî nì nâbi ghə atɨ̂n tohne kə a Wâ à wun mu wùna. 3 Wâ wûn mu wùna banalò, chwûtè yi ghak yi kanani yi Fùyènì, fune Fùyèn kə gha à jɨ̀m. Jîs yi wuni kətalò jyaka, khɨti mbyî yìna yì jɨ̀m. Wù tì kpû su jîhì besu ghɨ̂tsù kaha kwok ndokò a Yènfù kpen wu wo ta a fe fu kəta jyaka kə a tô mwə̀ mù jɨ̀m. 4 Yi chwûtè na, Wan wùna ngaŋte chyâlò anjèlsu Fùyènsu, kəta kəbi yi Yet, yi ngaŋte chyâ a yet a anjèlsu tɨnsu. 5 Yi mô kə nâ ni wu lum na anjèl à Fùyèn wijə ma Yènfù ti timi jis ha yinì na, “Wò mò Wâ mù; hi yìmì lân, mu nè hì mô Bì ha wò.” Yènfù tà timi jis kum anjèl à wun na, “Mu bè hì mô Bì ha wò, wo mô Wan ha mu.” 6 À ndùku mô kəbi te Yènfù ndùku khɨŋa hi tum a Wâ wun we a wù ngaŋte chyâ nâbi nde a mbyî, jis na, “Anjèlsu Fùyènsu nâ sù jɨ̀m kəta hi tè kokhe wûn.” 7 Fu tì shihi jìs kum anjèlsu wunsu jis na, “Fu ni na anjèlsu wunsu hi mô kə ni te a fûf, ghɨt a wuna fetana mô te chwû tù wùstu.” 8 Biyani à ndùku mô te fu jîsà kum Wâ wûn, fî jis na: “Fə̂n wa mò ma wu ti faŋ kə hamok a Yènfù! Wò saka ghɨt gha kə chilichili. 9 Wò kòŋà kə gha chilichili, bânà gha be. A ni mò gha ye a Yèn fe a fu kəta wò ti chwok lem wò nì saŋlînì ni na wò hi kokne chyâ nâbi nde te ghàn à ghɨna mò.” 10 Yènfù tì jis kəbi na, “Bâba, à tì fati wò mbyî a yìmi, fati mwə̀ me a mù mò a nyə̂. 11 Mwə̀ muna a wò tì fate mô hi bè chyà mì. Mwə̀ mù tɨ̂n bè mwuhe kəbi te sù nju biyani ha wò ma wò faŋ à kə amok. 12 Wò bè bukne mwə̀ muna kə te njusu mwusu ma wò lem ma wò lyi su fesu. A mô ha wò ma wò faŋ à kə hamok, bu hi bè kwunâ.” 13 Yènfù tà tì jis jə ha anjèl à wun na: “Ndòko a mu bàh a kpen wu wo ta hi tân shyəma mu ni bànà sasu hi mô mwə̀ me a wò tomte wulu wa a tô àtɨ̂n.” 14 Yi ni chwùtè na, anjèlsu Fùyènsu mò kə yohnù te wu fêtà ha Yènfù, gâmtè ghɨt ghe a Yènfù mò hi bònhì.

2

1 Gha mɨ ghɨ̂n chwùtè na ghàhnà kəta hi tòkà khɨte yi gha yina a ghàhnà yu ni shyəma ghàhnà nê bu hi yìta lumu. 2 Ghàhnà khə na tum ye a anjèlsu Fùyènsu tì bèna nì yinì ndùku mô hamok, Yènfù fo ngə̂k ye a yì ndùku kpene nâbi ha nde we a wù tì faŋa hi yu tum mi yê. 3 Yi ni chwùtè na, te ghàhnà hì mô ma ghɨ ti yu gha kum bôn yi kanani ye a Yènfù fo, ghàhnà ki fâŋ hi bimî, ma ghàhnà bê tè tet ngə̂k ye a Yènfù mò hi bè fô. Tum yina mô ma à tì fòkti kə nâ Bâba ashyə̂, ghɨt ghe a ghɨ tì ywo chwûtì banhi ha ghàh na yì mò kə nâ hamok. 4 Yènfù tì nî kəbi chwènasu gha a kanana su, kə a tu nkì a tu nkì, fî fo tu fô ha ghɨta kə te fu kôŋà tohne Yohnà Yulena hi chwùtì na tum mi yina mò kə nâ hamok. 5 Yènfù tà tì lem jə na à bè hì saka anjèlsu wunsu mbyî yì fe ye a yì mò hi bè bèn, a mô ye a ghàh jìsà kum yinì. 6 Ghɨ bɨli nyak wu lùk wule a ŋwàklù Fùyèn na: “Wùt ni mò nâ ghə a Yèn famfu, na wò hi khə gha yi wuni agha? À mò yi gha yi kanani hi yen na wò kwàktèlò kum kàntè wùt. 7 Wò tì ni wun lem wun a fu yulà ni, wu hì ngaŋte kpene wi te anjèl, a yi bàm atɨ̂n wò ni na wù hi kəta ban yi chiki nì kokhînì. 8 Wò ni na wù hi saka kə mwə̀ mù jɨ̀m.” Hi jìs na Yènfù ti ni na wùt hi saka kə mwə̀ mù jɨ̀m chwùtè na fu tà de jə shyə ale biyani, chin ghàhnà yena wi na wùt saka kə mwə̀ mù jɨ̀m. 9 Biyani ghàhnà yena Jisòs we a Yènfù tì ne a fu yulâ ni, wù kahi ha wut hì fê ngaŋte kpene wi nâbi te anjèlsu wunsu. Fu ni ni shyəma fu chwuti təm a jûŋà ha ghɨta, nî na wù kpu hi bònhè ghɨna à jɨ̀m. À ndùku mô kum ngək ye a wù yena nì kpu yi wuni mi yina a yi ne na Yènfù fo ban yi chiki ha wun fî nî na nâbi ghə hi ngumle wûn. 10 À tì fati Yènfù nâ mwə̀ mù jɨ̀m, a khɨte kəbi wun mwə̀ mù tɨ̂n chîn. Yi ndùku mô kə nâ chilichili na wù de Jisòs yen ngə̂k ma wù hi kpene te wut wù shyə̂ shyəma wù ni ma ghɨta bon ma ghɨ lye ben a Yènfù atɨ̂n à yì ban yi chiki dô kə ni. 11 Jisòs, te wù ne na ghɨta hi mô nì yulînì a Yènfù ashyə̂, wun nì ghɨt mɨ ghɨ̂n chìntè mô kə wana Fùyènà. A ni yi gha ye a wù toŋte ghɨna na wana ne wuna, wume wi. 12 Ghɨ nyak na wu ti jis ha Yènfù na: “Mu khɨŋa hi jìs kum wò ha wana noma, ghɨt gha nè yûŋtèlò, ma mu time a ghɨna fùtɨ̂n ma mu hi kokhe wò.” 13 Wù fî jis kəbi na, “Mu hi yikte kə Yènfù wu wùn,” fî jis na, “A mò mu ni, ghàh à wan ghe a Yènfù fo ha mu.” 14 Wan mɨ ghɨ̂n a wù ndùku jîsà ni mò kə nâ à ghɨ̂t, kəta njyàsu wùnsu. A ni gha ye a yi tì ne, Jisòs kahi hì boŋa mô kəbi wut te ghɨna shyəma wù kpu ma wù bobhi wun we a wù nê na ghɨta hi kpô, a mô deblì. 15 Wù kpû shyəma ghɨta hi fê fânà wi kpu njwo ghɨta hì mô yû mù jɨ̀m, mô kə ni te wu kwôs, fânà kə yi kpû. 16 Yi kə̂kà kə nâ a ndan na wu tà ben jə hi gàmtè anjèlsu Fùyènsu. Wù bɨli ben hi gàmtè ghɨt a Ablàhâm yi sah yi nda. 17 A ni mò gha ye a yi tì ne wù kahi hì mô kəbi wut te wana nè wuna, shyəma wù fatè khɨli hi tè fèt te ngàŋ à ndâ Fùyèn yi ngaŋtena fê kwohe seni ha ghɨta, fêtà ha Yènfù hi nì na fu lehèfo besu ghɨ̂tsù. 18 Chin mò ma wù làhi gàmte ghɨt ghe mômhìnì bènà ha ghɨna beka mômhìnì tì ben kəbi ha wûn, wù yen ngə̂k.

3

1 Yi mô a wan noma ghɨ yulena na ghàn kəta hi fate lèm a yi kwâktì yani ha Jisòs a ghàn ghe Yènfù boŋa toŋa na ghàn hi mô ghɨt a wuna. Wù mò wut wù Fùyèn wù tum ha ghàhnà fê mô ngàŋ à ndâ Fùyèn yì ngaŋtena ye a yì naŋha gha kum yi bimî ye a ghàhnà kəta. 2 Wù ndùku ywolò Yènfù a fu chwoka wûn kəbi yi ghəl te Musìs ndùku ywo, nê yi fêt ha ghɨt a wuna. 3 Jisòs kpenelò na ghɨ hi ngumle wun chyâ te ghɨ ndùku ngumle Musìs beka wù kokne chyâlò wûn kəbi yi ghəl te bè nda kokne chyâ nda ye a wù ba. 4 Ghàhnà khə na nâbi yìni ndâ mò ma à ba wût biyani, nâ mwə̀ mù jɨ̀m mô ma à fate Fùyèn. 5 Musìs ndùku mô kə wut wù fètana wù jùŋ te wù ndùku nê gha ye Yènfù khɨŋa, nê yi fêt ha ghɨt a Fùyènà, chwûtè gha ghe ghɨt a Fùyènà ndùku mô hi bè jìs. 6 Biyani, ha Klistù, wu fêtà kə nâ a jûŋ te Wâ Fùyèn, nâbi ghə a Bè wun a ndâ mô kə a wun a wô. Ghàhnà ki khɨte kə yi bimî yi ghàhnà hì saŋlê kum shyə ghe a ghàhnà ke yênà nì ghɨna, ma ghàhnà hi mô ghɨt a wuna, a mô ndâ wun mi yê. 7 A ni yi gha ye a Yohnà Yulena jìsà na, “Ghàn ki ywo jyə̂ Fùyèn lân, 8 kə ghàn tahi təm ghana te bì ghana tì tahe wu tuk afa ghɨna ndùku mô a yi lak yi sùsi. Ghɨna tì tahi təma tunhi na ghɨna nè wi gha ye a Yènfù jìsà, mom hi yen nâ fu nè gbê yàni agha. 9 À ndùku mô wù tuk afû a yi lak yi sùsi, bì ghana yen gha kanana ghe a Yènfù ne a wu lɨ̀m mkìk, nâbi te ghɨna tì yena ni, ghɨna hì fê mômhè Yènfù. 10 A ni mò yi gha ye a fu tì bàŋhe lâ ha ghɨna ki jîs na, Kwâktì tu ghɨna tu tà timi hì mô chilichili, ghɨna tà yen khɨli lum tamtu. 11 Fu tî bâŋhì lâ kan na, Ghɨna bè lye wi wu lùk afa a mu chehì mô hi bè fo yutìnì ha ghɨna. 12 Ghàn tokna a wana ne, hi yen na kə wùt a ghàn a fùtɨ̂n khɨti təm a be hi faŋ hi bimî ma wù tet à kahi a Yèn fe yi bàm a fu chyə. 13 Ghàn hi bɨlà gâmtè tobhe ngɨŋ sanisu kə mu tuk mù jɨ̀m hi tàn te Yènfù baha jîsà ha ghàn, shyəma be nê tê lehe jə̀ ghàn hi nì na ghàn hi ta nì to. 14 Ghàhnà ki time a ghàhnà yi bimî ma ghɨ hi mô kə te ghɨ tì bime ashyə̂ hì mô hi bè tàn a gòkhi, ma à hi mô na ghàhnà mò kə nâ ghàhnà nì Klistù amok. 15 Yi mô kə te ghɨ nyaka a ŋwàklù Fùyèn na: “Ghàn ki ywo jyə̂ Fùyèn lân, kə ghàn tahi təm ghana te bì ghana tì tahe wu tuk afa ghɨna ndùku mô a yi lak yi sùsi.” 16 Ba ghɨt ghe a ghɨ tì ywo jyə̀ Fùyèn tahi təma ndùku mô kəbi ghɨt ghe a jɨ̀m a Musìs tì lye fwo nì ghɨna a Ijìb. 17 Ba Yènfù tì bàŋhè lâ a wu lɨ̀m mkìk kəbi ha ghɨt mɨ ghɨ̂n a ghɨna ndùku nê be ni, ghɨna kputî a yi lak yi sùsi. 18 Ba à ndùku mô kəbi ha ghɨt mɨ ghɨ̂n a ghɨ tì tahe təma, Yènfù fah na, “Ghɨna bè lye wi wu lùk afa mu chehì mô hi bè fo yutìnì ha ghɨna.” 19 Yi ni chwùtè na ghɨna tì faŋ hi lye wu lùk afû beka ghɨna tà tì bime jə ha Yènfù.

4

1 Yènfù tî chwûnà na ghàhnà bè lye lò a wu lùk afa a fu mô atɨ̂n ma khɨti yutìnì. Te chwuna wuna baha mô, ghàn kəta hi tè tòknà kə wùt ha ghàn bê faŋ hi khɨte yi yutì mi yîn. 2 Ghàhnà hì mô ma ghɨ tì yû tum yì jùŋ kəbi yi ghəl te be ghàhnà tì ywo a yi lak yi sùsi. Nâbi te ghɨna tì ywo ni, yi faŋ hi gàmtè ghɨna beka ghɨna tì ywo tê bime jə̀. 3 Ghàhnà ghe a ghɨ bime ti lyi a Yènfù wù lùk wu yutenu. Biyani ha ghê a ghɨ tê bime jə̀, fu jis na, “Lâ mu tì bâŋ, mu fah na, ‘Ghɨna bè lye wi wu lùk afa a mu chehì mô hi bè fo yi yutì ha ghɨna.’” Yènfù tì jis nâbi ni ma fu hì mô ma fu ti mihì fet yi wuni kə a wu tuk afa fu fate mbyî. 4 Ghɨ tî jis kəbi wù lùk wule a ŋwàklù Fùyèn na, “À ndùku mô te Yènfù ne fêt yi wuni nâ yì jɨ̀m a mu tuk tufa, wù yutì a mu tuk sàmba.” 5 Ghɨ ti nyak kəbi wu lùk wule na, “Ghɨna bè lye wi wu lùk afa a mu chehì mô hi bè fo yutìnì ha ghɨna.” 6 Ghɨt ghe a ghɨ tì ywo tum yì jùŋ mi yìna ashyə̂ tà tì lyi jə a Yènfù wù lùk wu yutenu afû beka ghɨna tì tunhe hi bimi ha Yènfù, biyani ghɨt ale hì mô chin hi bè lye wu lùk afû, 7 Yènfù ki lêm à kpenhe wu tuk wule hi bè lyè ghɨta a wun wu lùk wu yutenu, hì toŋte wu tuk mu we na, “Iân.” À ndùku mô te Yènfù jìsa ha wan a Isalì, a yi bàm wu lɨ̀m, fu fî jis tohne a Defìt, kə yi ghəl te ghàn hì mô ma ghàn ti yu na: “Ghàn ki yu jyə̂ Fùyèn lân, kə ghàn nè tahi təma” 8 À ndùku mô na luk wu yutenu we a Yènfù tì jìsa na a mò we a Joshwà tì lyè lye nì be ghàhnà atɨ̂n, ma fu tê fè jìs kum tuk wule. 9 Yi ni chwùtè na luku baha làwû shyəma ghɨt a Fùyènà bê lye atɨ̂n ma ghɨ khɨti yutìnì kə yi ghəl te Yènfù tì yùte a mu tuk sàmba. 10 Nâbi nde we a wù mò hi lye a Yènfù wu lùk wu yutenu mu wunâ bê yuti a wun a yi fèt kəbi yi ghəl te Yènfù tì yùte te fu ne mihe fêt yi wuni. 11 Ghàhnà momhi lê nâ nì jyaka hi lye a wu lùk wu yutenu mu wûn. Ghàhnà shihi mòmhì, ghɨ hi tôknè kə wùt tunhe hi bime ha Yènfù te be ghàhnà tì tunhe hi bimî tê lye jə̀ afû. 12 Gha yi Fùyènì mò ni kəta yi chyə̂, kəta a jyak, fê tofa chyâ nâbi yìni fâ yi gbɨ̀liŋi. Yi gbet wùt, yi lyi tan a wun a yi təm yi yen kum a yohnà a wuna, yi fî tohna kəbi a wun a sù yùŋ nì wufu. Gha yi Fùyènì chwûtè banhe kwâktì yi wûtì. 13 Nâbi ghə te Yènfù fate bana kə a ndan ha wûn. Shyə ale bu a ghɨ lêtè ha wûn, ghàhnà mô hi bè time a wun ashyə̂ hi taŋle a yi jwo yi ghàhnà kum nâbi ghə te ghɨ chehì nê. 14 Ghàhnà fate khɨti lê bimî yi ghàhnà ma yi ta, beka ghàhnà kətalò ngàŋ à ndâ Fùyèn yì ngaŋtena te yì tì kwoka a nyə̂. Ngàŋ à ndâ Fùyèn yì ngaŋtena yina a yì ngaŋte chyâ su lesu ni mò kə nâ Jisòs, Wâ Fùyèn. 15 Ghàhnà kəta ngàŋ à ndâ Fùyèn yì ngaŋtena, yi fate khə lum te a ghàhnà bota atɨ̂n, ma mômhìnì tî ben ha wûn kə a tu lum a tu lûm, kəbi te yi bênà ha ghàhnà, biyani wù tê nè jə̀ be. 16 A ni gha ye a yi jwôfà na ghàhnà maka fânì ma bê bakha yi jwô mu kpòk mù tù fə̀n afa Yènfù chwùtè təm a jûŋà ha ghɨta atɨ̂n. Fu kəta a təm a jûŋà, mô hi kwohe seni ha ghàhnà, hi gàmtè ghàhnà a wu yu ngəku.

5

1 Nâbi yìni ngàŋ à ndâ Fùyèn yì ngaŋtena te ghɨ chwoka a ghɨta fùtɨ̂n lyè luk wu ghɨ̂tù a Yènfù ashyə̂, fo fotu, fê se nyamsu kum besu ghɨna su. 2 Ngàŋ à ndâ Fùyèn yina nè yi hi bone ha ghɨt ghe a ghɨ khə wi gha, fê nê tu jâh beka nâbi wûn a wun a ngɨŋ mò kəbi wut boŋa botâ. 3 A ni gha ye a wù kəta hi tè fo tu fo kum besu wunsu kəbi yi ghəl te wù fo kum besu ghɨ̂tsù. 4 Gha yile fê mô kəbi na wùt wi hi chwoka ngɨŋ à wûn a ngàŋ à ndâ Fùyèn yì ngaŋtena hi tè fye wu kum atɨ̂n. A chwoka kə Fùyèn kə yi ghəl te fu tì chwoka Alòn. 5 Yi ni mò kəbi yi ghəl te Yènfù tì chwoka Klistù a ngàŋ à ndâ Fùyèn yì ngaŋtena. À tà tì chwok jə Klistù ngɨŋ à wûn hi tè fye wu kum atɨ̂n. Yènfù jis ha wun na, “Wò mò Wâ mù; hi yìmì lân, mu mô Bì ha wò.” 6 Fu tì jis kəbi wu lùk wule na, “Wò ti faŋ a ngàŋ à ndâ Fùyèn kə a yû mù jɨ̀m, kəbi wu lum afa a Mèlkisedèk ndùku mô atɨ̂n.” 7 À ndùku mô te Jisòs baha chyə̂ a mbye afân, wù ni hi jə̂mà ha Yènfù, bwata jyê. Wù ndùku jə̂mà ni beka wù ndùku khəlò na Yènfù kətalò jyaka hi bònhè wûn a yi kpû. Yènfù tì yu wûn beka wù ndùku chyə chyənà, yì ngumlena. 8 Jisòs ndùku mô kə nâ Wâ Fùyèn biyani fê yiki hi tè nè gha ye Yènfù khɨŋa atɨ̂n à sù ngə̂k. 9 À ndùku mô te wù kpene mihe te Yènfù ndùku khɨŋa na wù hi mô, fu lem wûn ha Bònhì ha ghɨt ghe a ghɨ ywo wun, na wù hi mô Bònhì a ghɨna kə hamok. 10 Yènfù fî lem wun na wù hi mô ngàŋ à ndâ Fùyèn yì ngaŋtena kəbi wu lum afa Mèlkisedèk ndùku mô atɨ̂n. 11 Gha mò dô kə ni hi jìs ha ghàn kum gha mi yîn biyani yi bona wi hi jìs beka ghàn nyàŋhè ywo khɨle wi gha. 12 Ghàn yê hì mô hi tè mô chîn, yike ghɨta nì gha Fùyènì biyani ghàn baha mô na ghɨ hi fê yike ghàn nì gha ashyə ghe a ghàn tì ywo kum yi gha yi Fùyènì. Ghàn baha kəta kə hi tè nyoŋ a ghɨni ni te mwəlà mù bot. Ghàn baha mô teka ghɨ kpen hi tè yə mwə̀ mù yə̂mù mù tâ. 13 Nâbi nde we a wù baha nyoŋa kə ghɨni mò wan wù bot, khə wi hi yen a khɨle gha ye a yi mô chilichili a Yènfù ashyə̂. 14 Biyani, wùt we a wù yə mwə̀ mù yə̂mù mù tâ mò wut ma wù ti fati yikî hì khə gha a jûŋà, khə ghɨ be.

6

1 Yi chwùtè na ghàhnà kəta hi dè yiki yi shyə ye a ghɨ ndùku yike ha ghàhnà kum Klistù hi lye yèn atɨ̂n à yi yiki yi ghəknani. Kə ghàhnà nè faŋa kə a gha ghɨ shyə hi tè yike kə na ghɨta kahi təma a gha a be te ghɨ bênà nì kpu ma ghɨ bimi ha Yènfù, 2 na ghɨta kəta hi tè fye mòlû, ghɨ kəta hi tè lèmà wu wô a ghɨta a tû bonhe ghɨna, na ghɨta bè lôtèlò a yi kpû, ma Yènfù bê sak ghɨta a gòkhi mbyi. 3 Yènfù ki bimî, ma ghàhnà fwu a gha afân ma ləma. 4 Ghàhnà fwu a gha afân ma yen a gha a ghəknana beka wùt ki yena ban yi Fùyènì, mom jùŋ ye a fu fo, khɨti Yohnà Yulena, 5 fî yen jùŋ yì gha Fùyènì nì jyak ghe a ghɨ bè hì mô a mbyî yì fê, 6 biyani fî kaha mâkà yi bimî yi wuni, wùt wi hi fè gàmtè wûn na wù kahi təm yi wuni beka yi hi mô kə na wù ti fî banti Wâ Fùyèn kahi wumhi wûn a ghɨta ashyə̂. 7 Ghàn khə na fuk ghe a wuli nà chwo atɨ̂n, mwə̀lû ləma lò atɨ̂n, mò hi gàmtì wùt we a wù fètà, mô ma Yènfù ti bonhî. 8 Biyani ma à shìki ləma kə tutûŋ a fùk, nì wəlâ wu be, ma fûk atɨna hi kpene wijə yi ghâ, ma Yènfù làhi sùlì, ma ghɨ bê fê nyok à bobhi. 9 Ghàh jìsà nâbi ni a sun sahisu, khə na à mò ha ghàn, gha jwòfà chyâlò ni kum bôn ye a ghàn kəta. 10 Yènfù nè nâbi ghə kə chilichili. Fu wi hi yìtà kôŋ ye a ghàn chwùtè ha ghɨt a wuna nì fêt ye a ghàn nè hi gàmtè ghɨna. À mò kəbi chîn, ghàn baha fêtà kə ni. 11 Ghàh kòŋà na nâ ghàn à jɨ̀m ləma kə a tô yi fèt mi yîn hi tàn a gòkhi, shyəma ghàn hi fate khə mihè shyə ghe a ghàn ke yênà nì ghɨna. 12 Ghàh khɨŋa wi na ghàn hi yolê. Ghàh bɨlà khɨŋa kə na ghàn hi sine ghɨt ghe a ghɨ tì bime ha Yènfù hì wunhê, mô hi bè khɨtè shyə ghe a Yènfù chwùne. 13 À ndùku mô te Yènfù chwùne gha ha Ablàhâm, fî kaha kan kəbi a wun a yi yet na fu ti nêlò gha tɨni beka wùt wùlè ndùku wijə a wù ndùku ngaŋte chyâ wûn. 14 Fu tì jis na, “Mu bonhe wò ma mu ni, ngwìk yâ yi sah yi nda bê hi dô kə ni.” 15 Ablàhâm tì wunhî hì chyə̂ kə yi chyə̂, chwunu wu Fùyènù mu we ben kpên. 16 Wùt shìki kân a yi ghâ, wu toŋti yi yet yi wûtì wu ngaŋte chyâ wûn. Wù kan nâbi yini, wu mihè kə yi mihì gùfna a tô yi gha afû. 17 Yènfù ndùku khɨŋa hi chwùtè banhi ha ghɨt ghe a fu lema chwùna ha ghɨna na fu lêmà yi ghâ fê kwuna wi, wu ki kahi kàn a wun a yi yet, 18 shyəma ghàhnà yen gha mɨ ghɨ̂n a bà na fu wi hi wam a yi fə̂m kum ghɨna ni, a ghɨ lûmhè ghàhnà ghe a ghɨ teta yê lêtè a Yènfù ngwùŋ, ghɨ nê na ghàhnà hi tâ, khə hamok na ghɨ bè kwotelò shyə ghe a ghɨ ke yênà nì ghɨna. 19 Shyə ghe a ghàhnà ke yênà nì ghɨna nè nêlò na ghàhnà hi chyə yutê, fê tâ, nê na ghàhnà tohne chya bâh à sùnju ghe a ghɨ jyâhè ndâ Fùyèn, ma lyê tan a wu lùk wu yulenu afa Yènfù mò atɨ̂n. 20 Jisòs tì lyi wu lùk afân ashyə̂ kum ghàhnà. Wu mô ngàŋ à ndâ Fùyèn yì ngaŋtena a yu mù jɨ̀m kəbi a lum afa Mèlkisedèk ndùku mô atɨ̂n.

7

1 Mèlkisedèk mu wuna ni ndùku mô fə̀n à Salèm fê mô kəbi ngàŋ à ndâ Fùyèn fe a fu ngaŋte kpene. À ndùku mô te Ablàhâm shika tuma woŋi, ghê ghɨt a wuna yə tu fə̂n tu dô kə ni, wù kahi shihi kolô, Mèlkisedèk yen wun wu lum bonhi wûn. 2 Ablàhâm chîntì mwə̀ me a wù khɨtè a yi wòŋ jyâtì bâh ìwûm fo bâh à mòk ha Mèlkisedèk. Yet yi wuni yina na Mèlkisedèk ndùku mô na, “Fə̀n à Chilichili.” Wù ndùku mô fə̀n à Salèm, Salèm mô na, “Yutìnì.” Yi chwûtè na wù ndùku mô kəbi Fə̀n à yì yùtì. 3 A mô a ŋwàklù Fùyèn teka ghɨ fokti na bè wûn ndùku mô nde agha, nè wûn mô nde agha. Ghɨ tà jis jə nâbi gha kum be wuna, tê jìs yi gha kum tuk we a ghɨ tì bwə wun atɨ̂n nì we a wu tì kpu atɨ̂n. Yi ni chwùtè na wù tì faŋ a ngàŋ à ndâ Fùyèn kə a yû mù jɨ̀m kəbi te Wâ Fùyèn. 4 Ghàn tà yen na Mèlkisedèk ndùku mô kə nâ wut wù tâ agha? Nâbi bè yi lak yi Isalì, a mô Ablàhâm we wù tì jyàte mwə̀ me a wù kwote a yi wòŋ bâh ìwûm fo bâh à mòk ha wûn. 5 Sak yi Musìs ndùku chwûtè na ngàŋsu ndâ Fùyèn se a su fwo a Lefì yi sah yi ndâ kətalò hi tè fye bâh a shyə̀ à mòk atɨ̂n wu bâh ìwûm ha ghɨt a Isalì, yə. Yi ni chwùtè na ghɨna ndùku kaha fye kəbi mwə̀ muna ha wana ne ghɨna nâbi te ghɨna ndùku mô kəbi wana Ablàhâm. 6 Mèlkisedèk ndùku wijə wut a Lefì yi sah yi ndâ biyani wù fyi mwə̀lû ha Ablàhâm fî bonhi Ablàhâm, a mô wun we a Yènfù tì chwùne hi bònhì. 7 Yi mô kə nâ hamok na Mèlkisedèk ndùku koknelò chyâ Ablàhâm beka à yè lô kə wut we a wù kokne, bonhe wùlè wù kokne wijə te wûn. 8 Ha ngàŋsu ndâ Fùyèn se a su ndùku fye a bâh a shyə̀ à mòk atɨ̂n à wù bàh ìwûm yâ, ghɨna ndùku mô ghɨta mò hi kpû, biyani ha Mèlkisedèk, Ablàhâm ti jyâtì mwə̀lû bâh ìwûm fo à mòk ha wûn, chyàlò ghɨna beka wù wi hi kpû, kə yi ghəl te ghɨ nyaka a ŋwàklù Fùyèn. 9 Ghàhnà làhi jìs na Lefì nâ nì ngɨŋ à wûn tî boŋ fo a bâh à mòk atɨ̂n à wu bàh ìwûm ha Mèlkisedèk, a mô ghe Ablàhâm tì fo. 10 Yi mô kə nâ ni beka Mèlkisedèk tì yen Ablàhâm, wu baha mô teka wù bwɨ Lefì. 11 Yènfù tì fo Sak yi Musìs ha ghɨt a Isalì ghe a wu lum shyəma ghɨt a Lefì a yi sah yi nda hi khə hi nè yi fêt yi ngàŋsu ndâ Fùyèn mi yîn. À ndùku mô na fêt yi ghɨna hi kpenê hi nì na ghɨta hi mô chilichili ma Yènfù tà fî chinhi jə ngàŋ à ndâ Fùyèn yìlè wu mô kəbi ni te Mèlkisedèk, a bu ni te Alòn. 12 Yi mô hamok na Yènfù kwunelò ghɨt ghe a ghɨ kəta hi tè mò ngàŋsu ndâ Fùyènsu, fu boŋ kwuna kəbi yi sâk. 13 Bâba ghàhnà we a ghɨ jîsà kum wûn ni tì fwo yi sah yi nda yi lô teka wùt timè fwo atɨ̂n ha ngàŋ à ndâ Fùyèn. 14 Ghàhnà khə mihèlò na Bâba ghàhnà tì fwo a Judà yi sah yi nda, ma Musìs tì shihi jìs kum ngàŋ à ndâ Fùyèn tê toŋte jə̀ sah yi nda mi yin. 15 Gha tɨni ti fî tôk bân njwo ngàŋ à ndâ Fùyèn yìlè ti bên, mô kəbi te Mèlkisedèk. 16 Ghɨ tà lem jə wûn a ngàŋ à ndâ Fùyèn yi ngaŋtena a yi sak yì ghɨ̂tì makə kum sah yi wuni yi nda. Ghɨ tì lem njwo wù mò kə a yu mù jɨ̀m, chyəna wuna kəta a jyak. 17 Ghɨ nyak kum wûn a ŋwàklù Fùyèn na: “Wò ti faŋ ha ngàŋ à ndâ Fùyèn kə a yu mù jɨ̀m, kəbi ni te Mèlkisedèk.” 18 Yi ni chwùtè na Yènfù ti mâkà sak yi mwu njwo yi kəta wi jyaka bu hi gàmtè wût. 19 Sak yi Musìs ndùku kəta wijə jyaka hi nì na wùt hi mô chilichili a Yènfù ashyə̂. Biyani Yènfù chwùnà yi gha ha ghàhnà chin, yi kokne chyâ yi Sâk, a mô yi gha tɨni a yi chwûtè lumu na ghàhnà hi khɨŋte bakhe yênà ha Yènfù. 20 Yènfù tì shihi chwùnà yi gha mi yina, jis fah lò. Fu tà tì shihi lèm a ghɨt ale a ngàŋsu ndâ Fùyènsu fah yi ghâ, 21 biyani wù shihi lèm à wùna jis na: “Bâba ti fah na, Wò ti faŋ a ngàŋ à ndâ Fùyèn kə a yu mù jɨ̀m. Wù tì fah ni bu hi bè fè kwuna yi gha ye a wù jìsa.” 22 Te Yènfù tì faha ni, yi ni chwùtè na Jisòs mò chwena hi chwùtì na kàn me a wù yə nì ghàhnà chin jwòfà chyâlò mù shyə̂. 23 Chichàsu ndâ Fùyènsu ndùku dô lò ashyə̂ beka ghɨ ndùku lêmà a wut a ngàŋ à ndâ Fùyèn, wù ben kpû wu de fêt yi wuni, wùt wù lò hi kəta hi lyè luk wu tɨnu. 24 Biyani ha Jisòs, wù mò ma wù ti faŋ a ngàŋ à ndâ Fùyèn kə a yu mù jɨ̀m beka wù bè hi yusa mô kə yi mô. 25 A ni yi gha ye a wù mò nâbi wùni yu mô hi bònhè ghɨt ghe a ghɨ bênà ha Yènfù ma ghɨ tohne chya ha wûn beka wù mò, jə̂mà kə yi jə̂m, chyate Fùyèn kum ghɨna. 26 A mô kə Jisòs a ngàŋ à ndâ Fùyèn yi ngaŋtena ye a yì kpene hi gàmtè ghàhnà. Wù yule kpenê, kəta wi njahi teka wù timè ni be, ma Yènfù ti fihi wun a ghɨt a be fùtɨ̂n kokhi lem wûn a nyə̂. 27 Wu bu ni te ngàŋsu ndâ Fùyènsu le se su ndùku kəta hi tè fo tu fô kum besu ghɨna su kə mu tuk mù jɨ̀m, shyəma su fê fo kum besu ghɨ̂tsù. Wù mò ma wù tì fo ngɨŋ à wûn a yi fô ha Yènfù, fo kə wu yu wù mòk, yi mi kə yâ. 28 Ghɨt ghe a Sak yi Musìs tì bime na ghɨ lem ha ngàŋsu ndâ Fùyènsu ngaŋtesu ndùku mô kə à ghɨ̂t te ghɨt ale, nê kəbi be. Biyani à hì mô chwunu we Yènfù tì chwùne fah lò, a yi bàm te fu fo Saki ma fu ti chwok Wâ wûn te wù hì mô ma wù ti kpenâ mîhìlò te wù khɨŋa, lem na wù hi mô ngàŋ à ndâ Fùyèn yì ngaŋtena kə a yû mù jɨ̀m.

8

1 Gha ye a ghàh jìsà mò na ghàhnà khəlò ngàŋ à ndâ Fùyèn yì ngaŋtena ni te wun mu wuna, wu mô a Fə̀n wù chìk a ngwùŋ a nyə̂, saka kə mwə̀ mù jɨ̀m. 2 Wù fètà wu lùk, wu yule kpenê, a mô kə nâ ndâ Fùyèn a nyə̂ te Bâba ba teka à ba à ghɨ̂t. 3 Ghɨ chwoka nâbi yìni ngàŋ à ndâ Fùyèn yì ngaŋtena, à hi mô na ghɨ chwok na yì hi fo fotu ghɨ̂tù ha Yènfù, se sù nyâm hi fo ha Yènfù. Ngàŋ à ndâ Fùyèn yi ngaŋtena yì ghàhnà boŋa kətalò hi tè kəta a shyə hi fo ha Yènfù. 4 À ndùku mô na Jisòs hi mô a chyə̂, ma wù bê hi bu ngàŋ à ndâ Fùyèn nâ hakoh beka ngàŋsu ndâ Fùyènsu le se su mô a chyə̂, fo tu fô te Sak yi Musìs khɨŋa. 5 Fêt ye a ghɨna nè te ngàŋsu ndâ Fùyènsu mô kə te a lɨ̂ŋhà yi gha ye a yi mô a nyə̂. A ni gha ye a Yènfù tobhe Musìs wu tuk afa wù ndùku khɨŋa hi ba ndalà fe ha Yènfù. Wù jis ha wun na, “Tòkna hi fate nâbi ghə kə yi ghəl wu lum afa a mu tì chwute ha wò a tô kùn.” 6 Hi jìs yi gha kum yi fêt ye a Jisòs nè, yi kokne chyâlò fêt yi ngàŋsu ndâ Fùyèn mu sîn. Kàn me a wù yə ghê Yènfù yə̂ ghê ghɨta kokne chyâlò kàn mù mwu beka Yènfù tî chwûnà shyə tɨna ghɨ chyâ mwə̀ me a fu tì fo ha ghɨta ashyə̂. 7 À ndùku mô na kàn mù shyə̂ hi mô kə a jûŋ, ma Yènfù ndùku fê khɨŋ wi hi yə kàn mù fê ghê ghɨta. 8 Biyani Yènfù hì ngane ghɨt a wuna jîsà na: “Yu bènàlò, shyəma mu yə kànû mù fê ghàh à ghɨta a yi lak yi Isalì nì ghɨta a yi lak yi Judà. 9 Kàn muna bè hì fê wijə te a me a mu tì yə ghàh à be ghɨna wu tuk afa mu ndùku lyê hi fwu nì ghɨna a yi lak yi Ijìb. Ghɨna tê gbì wu lum afa a kàn mu muna ndùku khɨŋa kum ni, mu nyaŋ ghɨna. À jis mu Bâba. 10 Kàn me a mu nè yə ghàh à ghɨt a Isalì chin mò na: Mu nè lêmàlò sak tamtu a ghɨna a təm ma mu fê nyak sak tu tɨntu a ghɨna tu kwàk. Ma mu nê hì mô Yènfù ghɨna fu, ghɨna mô ghɨt a ma. 11 Wùt bè hì fê yike wijə yi yikî wùt wùlè makə wù yike wâ nì na wù khɨli Bâba, njwo ghɨt à jɨ̀m bè khɨlelò mu, hi yìmi kə ha wùt wù tetana hi tàn ha we a wù ngaŋte chyâ nâbi nde. 12 Mu bè lêhèfo lò besu ghɨnasu ma mu hi fê kwàktè wijə gha ghe a ghɨna ne bobhe.” 13 Yènfù jis kum kàn mù fê hi chwùtì na mù shyə̂ hì mô ma mù ti mwuhî. Ghàhnà khəlò na shyə mwuhe ghɨ chyəte kə ni, ghɨ mâkàlò.

9

1 Kàn mù shyə me a Yènfù tì yə ghê ghɨta kəta tu sak tu chwûtè lum we ghɨta kəta hi tè kokhe Fùyèn atɨ̂n ma ghɨta ti fati kəbi luku hi tè kokhe Fùyèn atɨ̂n. 2 Ghɨ tì ba ndalàfù ghɨ hì toŋte tɨna ashyə na Luk wu Yulenu. À ndùku mô atɨ̂n à lùk afân ma ghɨ ti lem shyə ghe a ghɨ toma lâm a tô àtɨ̂n, fî tom a baŋ afû hì lèm ban ghe a ghɨ fo ha Yènfù a tô àtɨ̂n. 3 Tɨn ale hì mô kəbi atɨ̂n à fù ndalà afû, bâh à sùju ale fê ghaŋle kəbi yi jwô atɨ̂n, ghɨ toŋte tɨn àtɨn na, Luk we a wu Yule kpene. 4 À ndùku mô atɨ̂n à lùk afân, baŋ a yi fo ale mô ma ghɨ fati nì gûl hì nyôkà leŋi a tô àtɨ̂n. Tantana a mu kàn hì mô kəbi atɨ̂n ma ghɨ ti bâŋ nì gûl. Khɨŋlà fe a ghɨ lêmà manà atɨ̂n mô atɨ̂n à tantan afû nì bàŋ à Alòn ma yì ti fihi tosu. Ti ghe à bà a Yènfù tì nyàka saktu atɨ̂n fo ha Musìs mô kəbi atɨ̂n à tantan afû. 5 Mwə̀ mùlè ndùku mô a tô à tantan afû mù bà, kəta tu ghâ, kə̂kà yênà te anjèlsu Fùyènsu. Mwə̀ mù tɨ̂n mô ma mù timi yi timî, chwûtè na Yènfù làwû afû. Ghâ tu tɨntu ndùku mô ma tu ti baŋ luk we a ghɨ ndùku lehèfo besu ghɨ̂tsù. Nâbi ya, chin wijə wu yu hi jìs à banhi gha mɨ ghɨ̂n à jɨ̀m. 6 À ndùku mô te ghɨ tì bakte mwə̀ mù tɨ̂n wu lum afân, ngàŋsu ndâ Fùyènsu hì lye yê nê fêt yi ghɨna fùtɨ̂n à nda yì shyə̂, kə mu tuk mù jɨ̀m. 7 À ndùku mô nâbi ni a lye tânà kə ngàŋ à ndâ Fùyèn yì ngaŋtena a Wu lùk afa a wu Yule kpene, lye kə ghan à mòk a lɨ̂m. Wù ndùku shihi lyî, wu lyi luŋ mù nyàm hi lye yè fo ha Yènfù shyəma fu lehèfo besu wunsu nì besu ghɨt ale se a ghɨna ne, khə wi. 8 Yohnà Yulena tì yike ghàhnà na te tɨna nda ghɨ shyə ghe baha mò teka ghɨ jimi jwo tɨni, lumu wijə ha ghɨta hi lye wu Lùk afa a wu Yule kpene. 9 Yìna ni mò chwena hi chwùtì ha ghàhnà a mbyî chin na fotu nyâm se a ghɨ fo ha Yènfù wi hi nì na təm a ghɨ̂tà ghe a ghɨ kokhe Yènfù hi mô chilichili. 10 Mwə̀ muna a ghɨ fôktè ni kəta gha hi nì kum kə shyə a nyona nì shyə a yəna nì lumtu le tê a ghɨ kəta hi tè so yuhe ghɨta atɨ̂n. A mô kə tu sak tu njyàsu wùnsu, mô hi mì a wu yu afa Yènfù nè kwuna nâbi ghə. 11 Biyani Klistù hì mô ma wù ti bên. Wù mô ngàŋ à ndâ Fùyèn yì ngaŋtena ye a yì bè nì gha a jûŋà ghe a ghàhnà kəta chîn. Wu fêtà wu lùk wu kpenê, kokne chyâ ndalà fe a ngàŋsu ndâ Fùyènsu ndùku fêtà atɨ̂n. Luk wu tɨnu mô teka à fati wût, a bu nâbi shyə a chyə afân. 12 Klistù tà tì lyi jə nì luŋ mù nyàm ni te bwû makə nyàm à mbòloŋ hi lyi nì munù wu lùk afa wu Yule kpene. Wù bɨ̀li lyi kə luŋ mù wûn lye afû, kə wu yu wù mòk yun wu tu wu ghàhnà kə hamok. 13 À ndùku mô ashyə̂, wùt ndùku wijə nì yulînì wu lum wu chyənà yì lak, ghɨ lyê luŋ mù bwû nì mù nyàm à mbòloŋ yì lɨmà ghɨ fî lyi wu bwu wu wâ nyàm te ghɨ nyoka ghɨ suhlì a wun wu wùn. Ghɨ ndùku nê ni, ghɨ lem na wù hì mô nì yulînì a wun wu wùn. 14 Luŋ mù sù nyâm shìki mô ma mù ndùku kətalò jyaka ni, ma mù Klistù nê hi kəta nâ yàni agha? Wù tì fo ngɨŋ à wûn ha Yènfù a yi fô, yi kəta wi njahi, ma à gàmti Yohnà ghe a ghɨ mô a yû mù jɨ̀m. Wu tì ni ni hi sò yuhe təm a ghàhnà shyəma ghàhnà hi kokhe Yèn fe a fu chyə, fê nê wi gha ghe a ghɨ bênà nì kpu. 15 A ni gha ye a Klistù mò wut we a wù bakte kàn mù fê hi nì na ghɨt ghe a Yènfù toŋa, khɨti bôn ye a fu chwune ma yi ti faŋ kə hamok. Yi mô ni beka Klistù tì kpu hi bònhè ghɨta a sùbe afa a ghɨna ndùku nê a mu tuk mù kàn mù mwu. 16 Wùt tef a tef, ghɨ delò, ghɨ be khɨli hamok na wù ti kpû shyəma ghɨ jyati mwə̀ mù wûn. 17 Tefa kəta jyaka kə wu yu afa wùt kpo, a bu wu yu afa wù baha chyə. 18 A ni gha ye, à ndùku mô nâbi a mù kàn mù mwu, luŋû kəta hi tè mò hi chwùtì na kpu ti gân. 19 À ndùku mô te Musìs fòkte sak te a Yènfù fo ha ghɨta, wu chwu a fah a fù kàk fu isòb fù, bakhi nì ndaŋ yì bàŋana a mu luŋ mù wana nyamsu mbòloŋsu nì mù sù bwû ma ghɨ ti fəh nì mòlû mis a ŋwàklù yi Sak atɨ̂n, fî mis a ghɨt atɨna. 20 Wù ndùku misà ghɨt atɨna yani jîsà na, “Luŋ muna kwuta kàn mù Fùyèn ghê ghɨna, fê jîsà na ghàn fate khɨti kàn munâ.” 21 Musìs ndùku misà kəbi ndalà fu Fùyèn nì luŋ mù tɨ̂n fê misà kəbi mwə̀ me a ghɨ kokhe Yènfù atɨ̂n. 22 À ndùku mô a wu tuk afa Saki ndùku tihe ghɨta, ghɨ nê nâbi ghə kə nì luŋû na ghɨ hi yulê, a bu kə mwə̀ mùlè. Yi mô kə nâ hamok na ghɨ ki faŋ hi suh à mu luŋ, ghɨ tê lehèfo jə̀ besu ghɨ̂tsù. 23 À ndùku mô na yi hi kpenê na ghɨ hi yuhe mwə̀lû wu lum afân. Mwə̀ mù tɨ̂n hi lyê kə luk wu kàntè mwə̀, mu mô a nyə̂, biyani yi kpene na ghɨ fo fo kum mwə̀ muna a mù mò a nyə̂, yi kokne chyâ me a ghɨ ndùku fo kum mwə̀ mù chyə̂. 24 Klistù tà tì lyi jə a ndâ Fùyèn ma à ba àghɨ̂t. Ndâ ye a ghɨta tì ba ndùku mô kə lîŋhà a ndâ Fùyèn ghe a nyə̂. Klistù tì yen kə nâ a nyə̂ a Yènfù ngwùŋ, chin wu mô chyate wûn a ghàhnà wù lùk. 25 Klistù tà tì yen fo jə ngɨŋ à wun ha Yènfù te ngàŋ à ndâ Fùyèn yì ngaŋtena ye a yì ndùku lye wu Lùk afa a wu Yule kpene kə lɨ̂m wù jɨ̀m, lyi ni, lye nì luŋ mù nyàm, a bu mù wûn. 26 Yi ndùku mô ni ma wù tì faŋ hì yun a kə wu tu wu ghɨ̂tù nâ ghan hi dù kə te ghɨ tì fate mbyî. Biyani chin mò ma wù tì ben kə ghan à mòk hi fo ngɨŋ à wûn ha yi fô hi sò lehèfo besu ghɨ̂tsù. Wù tì ni ni kə hamok wu yu ma mbyî hì khɨŋa hi mì. 27 Ghɨ ti lem na wùt bè kpo kə wu yu wù mòk, ma à hi mô te wù kpû, ma wù time a Yènfù ashyə̂ yì sak. 28 A ni mò kəbi a wu lum afân a ghɨ tì fo Klistù wù kpû kə ghan à mòk hi lehèfo besu ghɨ̂tsù. Wù bè kaha bênàlò biyani fê bê wi hi sò besu ghɨ̂tsù, wù bè bênà hi bònhè ghɨt ghe a ghɨ mô yute wûn.

10

1 Sak yi Musìs ndùku mô kə lîŋhà a jùŋ ye a yì ndùku mô hi bè bèn. A bu kə nâ jùŋ àtɨ̂n. Ghɨta hì fo kunte fotu ha Yènfù kə wu lɨ̀m, wu lɨ̀m, fo mu tɨ̂n bu hi nì na ghɨna ghe a ghɨ khɨŋa hi tè kokhe Fùyèn hi mô chilichili. 2 À ndùku mô na fô mu tɨn ndùku mô hi nè wut na wù hi mô chilichili ma ghɨna tî de hì fê fo wi. Yi ndùku mô ni ma ghɨna tì shihi yule mihì, kwâktì yi ghɨna hì fê fo wi ngək ha ghɨna kum be. 3 Biyani ghɨna fo fotu atɨ̂n kə lɨ̂m wù jɨ̀m, tu nê kə na ghɨna hi bɨlà kwàktè besu ghɨnasu. 4 Yi mô ni beka luŋ mù sù mbòŋ nì luŋ mù sù bwû wi hi chikhe besu wûtsù. 5 A ni gha ye à ndùku mô te Klistù bèna a mbyî, jis ha Yènfù na: “Wò khɨŋa wi na ghɨ hi tuhe mwə̀lû ha wò, khɨŋa wi na ghɨ hi fo fotu ha wò. Wò bɨlì fati wun wu mu na mu lyê fo ha wò. 6 À wijə nyam se a ghɨ nyôkà ha wò a tô a baŋ a yi fo makə fo te a ghɨ fo hi lon a yi lêhìfo a tu nê wo saŋlê. 7 A ni gha ye a mu tì jìsa ha wò na, ‘Mu wuna afân a Yènfù. Mu bènà a mbyî hi nè yi gha ye a wò khɨŋa na mu ni kə yi ghəl te ghɨ tì nyàka kum mu a wò ŋwàklù.’” 8 Klistù jìsà na Yènfù khɨŋa wi na ghɨ hi se nyamsu ha wûn, khɨŋa wi na ghɨ fo fotu, khɨŋa wi na ghɨ hi nyôkà nyamsu a tô a baŋ a yi fo ha wûn makə fo tu fô hi lon a yi lehifo, na wù saŋle wi nâbi hi tè fye mwə̀ muna nâbi te Saki ndùku jîsà na ghɨ hi nê gha mɨ ghɨ̂n. 9 Wù fî kûmtì jis na, “Mu wùna, Yènfù. Mu ben a mbyî hi nè yi gha ye a wò khɨŋa.” Wù jìsà hi chwùtì na Yènfù ti tunhi fotu mwu tɨ̂n lem yi fo yi fe. 10 Te Jisòs Klistù hì mô ma wù ti fo wun wu wunu kə hamok ni gha ye a Yènfù ndùku khɨŋa na wù ni, yi ti ni na ghàhnà hi yule kpene a wun ashyə̂. 11 Nâbi yìni ngàŋ à ndâ Fùyèn fo fotu ha Yènfù yu mù jɨ̀m biyani fotu ghɨna tu mu tɨ̂n wi hi nì na wù chikhi besu wûtsù. 12 Biyani ma Jisòs Klistù tì fo ngɨŋ à wûn ha yi fô ha Yènfù kə yu wù mòk chikhi besu ghɨ̂tsù kə yu mù jɨ̀m. Wu fo ni, yen ndokò a Yènfù bàh a kpen wu wo ta. 13 Hi yìmì a wu tuk afû wù mò, gbùtè na Yènfù ni, ma wù chikhi bànàsu wunsu a wun a yi sah yi wù. 14 Wù tì fo ngɨŋ à wûn kə wu yu wù mòk ha yi fô su yuhi ghɨta, na ghɨna hi mô a ghɨt a Fùyènà kə a yû mù jɨ̀m. 15 Yohnà Yulena boŋa chwùtè banhelò kə nâ ha ghàhnà na gha mi yina ni mò kə nâ hamok. Ghɨ ti lyi luk wu shyə jìs na, 16 Bâba ghàhnà jis na, “Kàn me a mu bè yə ghàh à ghɨt a ma a mu tuk afa a mù kwoka bênà chwùtè na: Mu nè lêmàlò sak tamtu a ghɨna a təm ma fê nyak saktu tɨntu a ghɨna tu kwàk.” 17 Wù tì fî jis kpenhe kəbi na Yènfù jis na, “Mu bè fê yɨ̂ŋtè wijə besu ghɨna su nì gha a be ghe a ghɨna ne.” 18 Yènfù lèhèfo wut ni, wù hi fê kəta wi hi fo a yi fô na ghɨ lêhèfo besu wunsu. 19 Chin ni mò, ghàhnà khə hamok a wana noma na ghɨ bè lye lò a wu Lùk afa a wu Yule kpene kum mu luŋ mù Jisòs. 20 Wù ti bâh bâh à sùnju ghe a ghɨ ndùku khɨ̂ŋtè ghàhnà, chwûtì lum wu fe ha ghàhnà. Lum wuna mô lum we a wu nê na ghàhnà hi chyə̂, bâh à sùnju mu ghe mô wu wun wu wunu te ghɨ tì bante a kàkfùtàfù. 21 Ghàhnà kətalò ngàŋ à ndâ Fùyèn yì tâ, yi kine nâbi ghə a ndâ Fùyèn. 22 Te yi hì mô ni, ghàhnà samhi lê kə ha Klistù ma khɨŋtè yê bakhi ha Yènfù kə nì təm a jɨ̀m. Kə ghàhnà nè shihi bèn ma ghɨ hi fânà na ghɨ nè nganelò ghàhnà a yi gha beka luŋ mù Jisòs Klistù tì su yuhi təm a ghàhnà, fê su yuhi ghàhnà nì mòlû mù jùŋ. 23 Ghàhnà khɨti gha ye a ghàhnà khə na yi mô hamok ma yi ta ma ghàhnà hi fê nêkà wi, beka Yènfù chwùnè nâbi ghə, nê kə yâ. 24 Ghàhnà ni kəta hi tè khə yi gha ha wana ne ghàhnà, mômhè hi nì na ghɨna hi nê jùŋ ha wana ne ghɨ le fê kòŋà ghɨna. 25 Kə ghàhnà nè lye yi gha afa a wana ne ghɨ le nè ghɨna yità chîntì ye a ghàhnà kəta hi tè bè chìntè amok. Ghàhnà hi bɨlà tôktè ngɨŋsu ghàhnàsu beka ghàhnà yena lò kəbi ni na tuk we a Bâba nè kaha bênà hì bakhe bênàlò. 26 Ghàhnà shìki khə yi gha ye a yi mô hamok biyani fî faŋ hì nê yênà kə nì be, khə nâ à mô be, ma fo yile hi fê bu a yi mô hi chikhe besu ghàhnàsu. 27 Wùt hi chyə nì fânì, yute tuk wu Fùyèn wu saku nì wusu wu bəmanu we a wù bè nyôkà bànàsu wunsu. 28 Wùt hì tunhe na yi ywo wi Sak yi Musìs, ghɨ shihi sak a wûn ma bɨ̀n à sak fwu, a mô ghɨt à bà makə à tât hi chwûtì na wù ti ni bobhi gha, nâbi wùni yu, ma ywi wûn teka ghɨ kwohi seni. 29 Yi shìki mô na yi ndùku mô ni a Musìs a mu tuk, yi bê hi mô nâ yàni ha ghɨt ghe a ghɨ chaha Wâ Fùyèn agha? Yi bê hì mô nâ yàni ha wùt mu wuna a wù faŋa hi lyè luŋ me a Yènfù yə̂ kânù hi sò yuhe besu wunsu atɨ̂n a yi gha agha? Yi bè hì mô nâ yàni ha wùt wuna a wù sùle Yohnà Fùyènà, a mô à ghɨ̂n ghe a ghɨ chwûtè təm a Fùyènà ghɨ jûŋà agha? 30 Ghàhnà khəlò wun we a wu tì jìsà na, “A mò luk wu mu hi sìhè gha ghe a ghɨta nè. Mu bè kaha lâkàlò gha a be a ghɨ̂tà.” Wù tì jis kəbi na, “Mu, Bâba bè sakalò ghɨta ma.” 31 Yi bəma nâ haŋaŋ ha wùt wu yu afa Yèn fe a fu chyə mò hi sak hi bobhe wûn. 32 Ghàn kahà kwàkti te bani tì bèna ha ghàn, ghàn khɨli Fùyèn. Ba ghàn ndùku yena ngə̂k a mu tuk afû nâ haŋaŋ biyani wunhe kə yi wunhî. 33 À ndùku mô a mu tuk afû, yu wule ben kpên, ghɨ hì sûlè ghàn, fo ngək ha ghàn kə nâ a ghɨta ashyə̂, yu wule bên, a hi kôŋà kə nâ ghàn hi chìntì ghàn à ghɨt ghe a ghɨ fo ngə̂k ha ghɨna. 34 Ghàn hi kwohe seni ha ghɨt ghe a ghɨ khɨte fâ a chyâk. Ghɨ hì khɨte fye mwə̀ mânù, ghàn hi bɨlà saŋle kə yi saŋlî beka ghàn hì khəlò na ghàn baha kətalò mwə̀ me Yènfù chwùne ha ghàn, mu kokne chyâ me a ghɨ khɨte fye fê mô ma mù ti faŋ kə amok. 35 Kə ghàn hi kante yi kantî bimî ye a ghàn kəta ha Yènfù. Ghàn nè khɨtelò maktu wu yu afa ghàn yikte kə Yènfù wù wùn. 36 Ghàn kəta hi tè tâ a ghàn a yi bimî shyəma ghàn ni gha ye a Yènfù khɨŋa na ghàn ni, ma fu fo shyə ghe a fu chwune hi fo ha ghàn. 37 Yi mô kə te ghɨ nyaka a ŋwàklù Fùyèn na: “A faŋ kə fu yulâ ni shyəma wùt we a wù kəta hi bèn, ben. Wu tê fê motè wi. 38 Wùt we a wù chyə chyənà chilichili faŋ à hi chyə kum yi bimî yi wuni ha mu. Biyani ma wù ki kahe a mu yi bàm, ma mu nê hi saŋle wi ha wûn.” 39 Ghàhnà wijə te ghɨt ghe a ghɨ teta kahe a Yènfù yi bàm. Ghàhnà bɨlà mô à ghɨ̂t ghe a ghɨ kəta bimînì ha wûn, wu mô hi bè bònhè ghàhnà.

11

1 Hi tè kəta bimînì ha Yènfù mò hi tè khə hamok na wò bè khɨtelò shyə ghe a wò ke yênà nì ghɨna nâbi te wò yena wi. Bimînì mò hi tè khə na shyə làwû nâbi te wò baha mô teka wò yen shyə atɨna nì se. 2 Ghɨta wu lɨ̀m wu chyalanu tî bimi Yènfù kə wu lum afân, ni wù hì saŋlê. 3 À ni yi bimî na ghàhnà khɨli hamok na Yènfù tì fati mbyî kə nì jyə̀ yi jwô. Yi ni chwùtè na nâbi ghə te ghàhnà yena, mò ma ghɨ fati nì shyə ale, ghɨ yena wi. 4 Abèl tî fo fo ha Yènfù, yi kokne chyâ yi Kên beka wù ndùku kəta bimînì. Yènfù tì lyi wun ha wut à chilichili kum yi bimî yi wuni. Yènfù tì chwûtì ha Abèl na wù saŋlelò beka wù tì fye fo yi wuni. Nâ chin mò ma Abèl tì kpû biyani ma gha ye a tì wù ne, yi ti faŋ hì baha jîsà kə yi jîs ha ghàhnà. 5 Enòk tî bimî ha Yènfù, gha tɨni ni, Yènfù lyi wun na wù kwok a nyə̂, teka wù kpu. Wùt tà tì fî yen jə na wù yen afa agha beka Yènfù ndùku hì mô ma wù ti lyi wûn. Ŋwàklù Fùyèn jis na, Yènfù tì shihi lyè Enòk ma wù ti ni wù hì saŋlê. 6 Yènfù wijə hi tè saŋlê kum wùt, wu kəta wi bimînì. À shìki khɨŋa nâbi nde hi tè kokhe Fùyèn, ma wù hi kəta bimînì na fu làwû, bônhè ghɨt ghe a ghɨ khɨŋa hi tè khə wûn. 7 Nuwà bimî ha Yènfù yu tobhî ye a fu fo kum a gha ghɨ baha mô hi bè gàn. Wù tì yû Yènfù ba a baŋ na ghɨ bonhi wûn ghê sah yi wuni yi nda. Wù tì bimi ha Yènfù, chwûtì banhi na ghɨt a mbyî ghɨ le mò ghɨt a be biyani wu mô à wùt à chilichili. 8 Ablàhâm bimi ha Yènfù, à hì mô te fu toŋa wun, wù lo yen a yi lak afa a fu fo ha wûn. Wù hì yênà baha mô teka wù khɨli lak yi tɨni. 9 À tì ni yi bimî na wù yê hi chyə kə te wù chyàlà wu lûm a yi lak afû a Yènfù tì chwùne hi fo ha wûn. Wù ndùku chyə a mu wì kəbi yi ghəl te Isìk nì Jakòb, te Yènfù tì boŋa fo kəbi chwùna mu wun ha ghɨna. 10 Ablàhâm ndùku ke yênà kə nì tèk ye a Yènfù tì lye yu ba kokhi lò, yi mô ma bu hi fên. 11 Sèla tî bimi ha Yènfù boŋ wan nâbi te wù ndùku hì mô ma wù ti jûn, fê mô a kân. Wù tî samhi Yènfù hì khə na fu chwûnè nâbi ghə, fu ni lò. 12 A ni gha ye a yi ne Ablàhâm ben khɨti mwəlà, mu dô chyâ jèn me a mù mò a nyə̂, dô chyâ sùsi se a su mô a jwô, nâbi te wù ndùku mô ma wù ti ləmâ hì laha mô kə te wù kpu a yi kpû. 13 Ghɨt mɨ ghɨ̂n nâ à jɨ̀m tî bimi Yènfù, ghɨna be gbi kpu kə nì bimî mi yîn. Ghɨna tà khɨti jə shyə ghe a Yènfù tì chwùne biyani, ghɨna hì saŋle kə yi saŋlî, kəta kə yi bimî, ke yênà nì gha ye a Yènfù mò hi bè nì. Ghɨna tì jis kə nâ nì jwo yi ghɨna na ghɨna mò a mbye afân te ghɨt a benana. 14 Ghɨta jìsà ni, yi hi chwûtè banhe na ghɨna khɨŋa kə nâ yi lak yi ghɨna yi ngɨŋi hi tè chyə atɨ̂n. 15 À ndùku mô na ghɨna hi jîsà ni kwâktè lak ye a ghɨna tì fwo atɨ̂n ma ghɨna tî khɨli lumu hi kaha yèn atɨ̂n. 16 Ghɨna ndùku bɨlà khɨŋa yi lak yi jwôfà chyâ yìna, a mô yi lak a nyə̂. Ghɨna toŋte Fùyèn na Yèn fu ghɨna fu, fê wume wi. Ghàhnà khə ni beka fu hì mô ma fu ti fati tèki ha ghɨna a nyə̂. 17 - 18 Ablàhâm tî bimi Yènfù, hì khɨŋa hi fo wâ wûn wù mòk we a wu ndùku kəta a yi fô ha wûn, te fu momhe wûn, nâbi te fu chwune ha wun na ngwìk à wûn à yì sah yi ndâ bè fwo ha Isìk a wâ wûn mu wuna. 19 Ablàhâm tì yen na Yènfù kətalò jyaka hi lòhè ghɨta a yi kpû. Yi mô kə nâ hamok beka yi ndùku kə̂kà te ghɨ kaha lohi yi lôhì Isìk a yi kpû kaha fo ha bè wûn. 20 Isìk tî bimi ha Yènfù. A ni gha ye a wu tì bònhe Jakòb ghê Esò fôktì gha ghe a ghɨ ndùku mô hi bè gàn ha ghɨna. 21 Jakòb tî bimi ha Yènfù, shihi kpû yikti yen a wun a mbàŋ kokhi Yènfù bonhi wana Josèf. 22 Josèf boŋ bimî ha Yènfù shihi kpû jis ha ghɨt a Isalì te ghɨna bè fwo a yi lak yi Ijìb. Wù tì jis na ghɨna be shihi kolô, ghɨ lyi wuf wi. 23 Bè Musìs ghe nè wun tî bimi Yènfù ghɨna bwɨ wûn let wun a njoŋ sù tât. Ghɨna tì yen na wan àtɨ̂n jwòfàlò, ghɨna hì fânà wi hi khɨm a yi sak yi fə̀n ye a yi ndùku jîsà na wùt Isalì bwɨ wan wù lɨmà, ghɨ ywilò. 24 Musìs tî bimi ha Yènfù. A ni gha ye a wù tì ləma kwoka tunhi na kə ghɨ hi toŋte yi na wâ wâ fə̀n à Ijìb. 25 Wù ndùku bɨlà kôŋà kə hi tè yena ngə̂k ghê wana Fùyènà ghɨ le, chyâ na wù hi yə jùŋ ghê ghɨt a gha a be, yi mô hi mì. 26 Wù tì yen na yi bɨlà jwôfàlò nâ haŋaŋ shyəma ghɨ hi sûlè yi kum Klistù chyâ shyəma yi khɨti ghaki a yi lak yi Ijìb. Wù hì bɨlà ke yênà kə nì maktu we a Yènfù ndùku mô hi bè fo ha wûn. 27 À tì ni bimînì na Musìs tet a lo a yi lak yi Ijìb, fânà wi na fə̀n nè bâŋhèlò lâ. Fə̀n tî bâŋhì lâ ha wûn biyani wù tê fàn, wù hì yênà kə yi yên, kə̂kà ni te wù yenalò Yènfù nâbi te ghɨta ndùku yena wi. 28 À tì ni yi bimî na wù jis na ghɨt a Isalì yimi hi yə Yə Daŋa chyalani. Musìs jis ha ghɨt a Isalì na ghɨna yokle luŋû à chyak a ghɨna jwo sù ndâ shyəma anjèl à Fùyèn ye a yì nê gbê ywite wana lɨmànà ghɨ shyə a ghɨ̂tà, nê bê tan a ghɨna sù ndâ, ma yi dâŋà kə yi dâŋ. 29 Ghɨt a Isalì khɨti yi bimî ha Yènfù, yi ni, ghɨna daŋ atɨ̂n à jwò yì Bàŋana kə ni te ghɨna dàŋà a chyə̂ biyani ghɨt a Ijìb ben shihi dàŋ kputilò. 30 À ti ni yi bimî na ghɨt a Isalì gbi ghan sàmba, ma ghɨ jɨŋ à kat mbàn ye a ghɨ tì ba hi baŋ a yi tèk yi Jèlikù nâbi yini, yì fên. 31 Kpàlà ghe a ghɨ ndùku toŋte na Lahàb tà tì kpu jə ghê ghɨt ghe a ghɨ kpute te ghɨ tunhe hi ywo Yènfù njwo wù bime ha wûn. Wù tì fyi gwè su Isalì se a su tì bèna hi nyamte ke a yi tèk ye a wù ndùku chyə atɨ̂n. 32 Mu mò hi fè jìs à yèn nâ na ghə? Yu wijə hi jìs kum Gidòn nì Belàk nì Samsèn nì Jeftà nì Defìt nì Samwèl bakhi nì fòktì su chiksu. 33 Ghɨt mɨ ghɨ̂n tî bimi ha Yènfù, ghɨ le tum yə tu lak a yi wòŋ, ghɨ le hì fê chyə̂ chyənà chilichili a Yènfù ashyə̂, ghɨ le khɨti mwə̀ me a fu tì chwùne. Ghɨna ghɨ le tì baŋ jwo sù nyamsu basu na kə su kut ghɨna. 34 Ghɨna ghɨ le hì lye time a wu wùs, wu bâŋà kə ni, wu lɨma kə yi lɨmâ. Ghɨna tì tet na kə ghɨ ywi ghɨna a yi wòŋ. Ghɨna ndùku kəta wi jyaka biyani ghɨna tâ kpenê nâ hi nò yi woŋ hi yə ghɨt a tu lak tu letu. 35 Ywên ale tî bimi ha Yènfù, ghɨ lôhì ghɨt a ghɨna a yi kpû kaha fo ha ghɨna. Ghɨ tì fo ngə̂k ha ghɨt ale nâ haŋaŋ biyani ghɨna tet na ghɨ tunhi wi Yènfù, bɨlà kôŋà hi yen a ngə̂k hi kpû, Yènfù kaha lôhì ghɨna a yi kpû, ghɨna hì fate chyə̂ kə nâ yi chyə̂. 36 Ghɨ hì khɨte ghɨ le hì laha sama ghɨ le, kwut nâ ghɨ le nì chyaksu, fî lem nâ ghɨ le a ndâ chyâk. 37 Ghɨ tî tumli ywiti ghɨ le nì te, ghɨ se tenti ghɨ le, kə fùtɨ̂n fùtɨ̂n, ghɨ ywiti ghɨ le nì fâ yi gbɨ̀liŋi, Ghɨ le hì kəta wi luku hi chyə̂, gbê chyâ kə yi chyâ, tama gwusu bwusu, kəta wi ka, ghɨ chwoka wulu ghɨna, nyâblè nì ghɨna. 38 Mbyi yina jwôfà kpene wi ha ghɨna hi tè chyə̂ atɨ̂n. Ghɨna ndùku gbê chyâ a yi lak yi sùsi, kwoka su kun, chyə a wu bùk fê chyə̂ a tù tə̀n. 39 Yènfù hì saŋlê ha ghɨt mɨ ghɨ̂n nâ à jɨ̀m beka ghɨna tì bime ha wûn. Ghɨna tì bimi be shihi kpû teka ghɨna khɨti shyə ghe a Yènfù tì chwùne ha ghɨna. 40 Yi ndùku mô ni beka Yènfù ndùku mô ma fu ti bakti gha ha ghàhnà, yi jwôfà chyâ gha ye a yi ndùku mô a kàn mù mwu nì lum we a ghɨna ndùku kokhe Yènfù atɨ̂n. Fu hì mô ma fu ti bakti na fu bè chîntè lyê lò ghàhnà nì ghɨna kə wu tuk wù mòk ma ghàhnà hi mô chilichili a wun ashyə̂.

12

1 Ghàhnà hì mô ma ghɨ ti yen nôn a ghɨt a bimena ghɨ̂n te ghɨ jɨŋa kata ghàhnà, dô kə ni. Ghàhnà maka lê nâbi ghə ghe a ghɨ jîtà tàhè ghàhnà ma maka nâbi yìni be ye a yì kwuta ghàhnà ma wunhè nyɨŋ nyɨŋ ye a Yènfù lèma na ghàhnà hi nyɨŋâ. 2 Ghàhnà hi ke yênà kə ha Jisòs. A mô wun we a wù yìme lumu bimenu ha ghàhnà, a fê mô kə wun a wù tihe bimî tɨni hi yê tàn a gòkhi. Wù tî bimi hi kpû a kàkfùtàfù tê lyè wumî ye a yi ndùku mô a yi nki yi kpû mi yîn ha yi gha yile, beka wù ndùku khəlò na à nè hi mô a yi bàm atɨ̂n, ma wù hi saŋlê. Wù mò chin, mô wu kpen wu wo ta, a ngwùŋ wu kpòk wu tu fə̀nù afa a Yènfù mò atɨ̂n. 3 Ghàn hi kwâktè lum we a Jisòs tì yena ngə̂k atɨ̂n a ghɨt a gha be wô biyani wunhi kə yi wunhî. Ghàn hi kwâktè shyəma gha yile tê nè ghàn na ghàn bot à de. 4 Yi mô hamok na ghàn nòlò be a ghàn a sù chyənà biyani wùt baha mô teka wù kpu a ghàn a fùtɨ̂n kum ngə̂k mi yina. 5 Kə ghàn yìta jîs ye a Yènfù tì jìsa hi lùmhè ghàn. Fu toŋte ghàn na wana wuna jis na: “Wâ mù, Bâba shihi fo ngə̂k ha wò, tihe yi tihî wò, wo hi tôkà yutê. Wù shihi sama wò te ba wâ, kə wò bot. 6 Wò khə na Bâba kòŋà wût, wu hi tihe wûn, wù lyi nâbi nde ha wun a wan, wu hi yike wun nì wàn.” 7 Ghàn hi wunhe kə yi wunhî ngək ye a ghàn yena beka yì gàmtè kə ghàn na ghàn yiki gha. Ghàn khə na Yènfù mò Bì ha ghàn, nâbi wùni Bè wan kəta hi yike wan nì wàn. 8 Ghàn ki faŋ hì yena ngə̂k wu lum a afân a wana Fùyènà à jɨ̀m yena atɨ̂n, ma yi hi chwûtè na ghàn wijə kàntè wan ha wûn. 9 Nâbi ha kàn, nâbi be ghàhnà ghe a ghàhnà kəta a chyə̂ afân sama lò ghàhnà biyani ghàhnà ywo kə yi yû ghɨna. Yi ni chwùtè na ghàhnà kəta hi tè yû ha Bè ghàhnà a nyə̂ chyâ nâ yâ. Ghàhnà shìki nî ni, ma ghàhnà bê khɨti chyə ye a yì bè mê wi. 10 Be ghàhnà a chyə sama lò ghàhnà a fu yulâ fu lefu ni, kə wu lum afa tof wu ghɨna chwùtè, biyani ha Bè ghàhnà a nyə̂, wu sama ghàhnà wu lum hi gàmtè ghàhnà shyəma ghàhnà yuli kəbi te wù yule. 11 Ghɨ shihi tihe wut nì wàn, wu hi ywo yi yaf, saŋle wi, biyani ghɨ ki tihe mihì, wu yiki yi gha, yi ni na wù hi chyə chyənà chilichili, fê kəta təm a yutena. 12 Te ghàhnà hì khə ni, yi jwôfà na ghàn kahi təma ma ghɨ hi ke yênà kə ashyə̂. Kə wùt nè bonhe khəna. 13 Ghàn hi gbê kə wu lum wu nananu shyəma ghɨ le ghe a ghàn à fùtɨ̂n a mô ngəhâ nê tê kə̀blè mihì biyani ma bɨlà fatè ta a ghɨna yi bimî. 14 Ghàn momhi nâ nì jyaka hi tè chyə̂ nì yutìnì kə ghàn a ghɨt à jɨ̀m, ma fê momhi nâ nì jyaka hi tè yulî beka wùt shìki yule wijə a wun a chyəna, ma wù bê tè yena jə̀ Yènfù. 15 Ghàn tokna, kə wùt nê tê yena jə̀ təm a jûŋà ghe a Yènfù chwùtè ha wûn. Ghàn hi fê tôknè, kə wùt fwo a ghàn a fùtɨ̂n, kəta təm a be, mô hi bobhe kwâktì tu ghɨ̂tù. 16 Ghàn hi tôknè, kə wùt nè fwo a ghàn a fùtɨ̂n khə kə gha yi yweni makə gha yi lɨmànì, lêmà wi to a gha Fùyènì, bɨlà lêmà kə a mwə̀ mù chyə̂ te Esò. Wù tì bəkli ləmâ wu wunu ha wâ nè wûn wù tetana a shyə̀ a yəna, ghɨ kpene kə hi yə̂ wu yû wù mòk. 17 Ba ghàn khəlò na à ndùku mô a yi bàm te wù fo ləmâ wunu mu we ha wâ nè wûn wù tetana, wu kahi hì khɨŋa nâ nì semù na bè wun bonhi wûn biyani wù tunhi beka lumu ndùku fê wijə na wù kaha kunhi gha ye a wù ndùku hì mô ma wù ti nî. 18 Ghàn mò ni teka ghàn fwo time a Yènfù ashyə̂ ni te wana Isalì tì time. Ghɨna tì fwo time ghɨ hì ke yênà, yena kùn à Sinà, yi mô ma ghɨ làwû hi kùm ma wusu bamè kwok a tô àtɨ̂n. Ghɨna tì yen ni, luktu fina kə ni tìk, fuf a ta fê chyâlà, 19 ghɨna yu te ghɨ toŋa soŋi fî yu jyə̀ Fùyèn te yì jìsà. Gha mɨ ghɨ̂n ndùku gânà ni, ghɨna hì fânà, chyate na kə Yènfù nè fê jîsà gha ha ghɨna. 20 Ghɨna ndùku fânà beka jyə̀ àtɨ̂n ndùku jîsà gha, yi ta ghaka ghɨna hi nì. Yi jîsà na, “Kə wùt nè fê kumà kùn yinâ. À fî kum nâbi nyâm, ghàn tumli ywi nì te.” 21 Gha ye a ghɨna ndùku yena ndùku bəma nâ haŋaŋ, nâ Musìs nì ngɨŋ à wûn jis na, “Mu chiŋtelò, fânà.” 22 Ghàn hi khə na ghàn bɨ̀li ben timi a ngwùŋ à kùn à Sayòn, a mô tèk yi Yèn fe a fu chyə. Tèk mi yina mô tèk yi Jèlusalèm ye a yi mô a nyə̂, anjèlsu Fùyènsu mô atɨ̂n, ghɨ taŋa su mê wi. 23 Ghàn ti boŋ ben wu lùk hi yə chìntì ghàn à wana ne ghɨ ləmanà ghɨ le a Yènfù ashyə̂. A mô chìntè ghɨt a bimena ghe a Yènfù nyàka yet a ghɨna a ŋwàklù a nyə̂. Ghàn ti ben a Yènfù ashyə̂ a fu saka ghɨt à jɨ̀m. Ghàn ti ben a ghɨt a jûŋà ghe a Yènfù ne na ghɨna hi yule kpenê. 24 Ghàn ti ben ha Jisòs. A mô wun a wù lyè bênà nì ghɨta ha Yènfù, bakte kàn mù fê ghê ghɨna. Ghàn ti lyi a Jisòs mu luŋ afa a wù mìsa hi yuhe ghàn atɨ̂n. Luŋ muna chwûtè yi gha, yi kokne chyâ ye a luŋ mù Abèl tì chwùtè. 25 Ghàn tokna lê kə wùt ha ghàn nê tunhi na wu fè ywo wi ha Jisòs. Wana Isalì tì tunhi hi ywo ha wùt we a wù ndùku fôktè sak yi Fùyènì ha ghɨna a chyə̂, lye a ngə̂k. Yi ni chwùtè na ghàhnà ki tunhî hi ywo jyə̂ Jisòs ma wù lo a nyə̂, ma ghàhnà tê faŋa jə̀ hi lye a ngə̂k. 26 Wù tì jîs a wu tuk afû, jyə̀ wûn nêkhì mbyî, wù hì mô chin ma wù ti chwûnà na wu nè fê shikà kpenhe lò mbyî ma yì shihi nèk, boŋa nêkhè a nyə̂. 27 Hi jìs na wu nè fê shikà kpenhe lò mbyî ni chwùtè na nâbi ghə te wù fate nè nêkàlò ma fo lumu ha mwə̀ me a mù bu hi nèk. 28 Ghàhnà hi fo lê yòŋnà ha Yènfù te fu fo laki ha ghàhnà yi bu hi bè nèk. Ghàhnà hi kokhe wûn wu lum afa a wù khɨŋa atɨ̂n, ngumle wûn nâ haŋaŋ. 29 Yi mô kə nâ hamok na Yènfù ghàhnà fu mò te wu wus, nyôkà nâbi ghə.

13

1 Ghàn hi kôŋà ngɨŋ sanisu te wana ne. 2 Kə ghàn yìta hi tè fate fye ghɨt a benana a ghàn a sù ndâ. Ghɨt ale tì fati fyi ghɨta, a mô yani, ghɨna khə wi na ghɨna fyi anjèlsu Fùyènsu. 3 Ghàn hi kwâktè ghɨt ghe a ghɨ mô a ndâ chyâk, lyê na ghàn à ghɨna mò amok afû. Ghàn hi kwâktè kəbi ghɨt ghe a ghɨ yena ngə̂k, lyê na ghàn à ghɨna chìntè yena ngə̂k àtɨ̂n amok. 4 Ghàn fatè khɨti gha ye a Yènfù jìsa kum malâ. Kə wùt bè de lɨm à wûn makə ywê wûn hi yè chyə̂ ghê wùt wù lò. Ghàn khə na Yènfù bè saka lò nâbi nde we a wù chyə a wu lum afân ma wù sak nâbi nde we wù chyə chyəna tu fiŋa. 5 Kə ghàn hi lêmà chyâhè to yi gha wu ka. Ghàn hi bɨlà saŋle kə yi saŋlî nâbi nì ghə ghe a ghàn kəta beka Yènfù ti chwûnà na, “Mu bè de wi ghàn nâ hakoh.” 6 Kum ni, ghàhnà làhi dɨ̂ŋhì jîsà na: “Bâba mò gàmtè mì, mu wijə hi tè fàn yi gha yile. Wùt à mùsòŋ wijə hi nè yi gha yile ha mu.” 7 Ghàn hi kwâktè ghɨt ghana ghɨ tihena ghe a ghɨ ndùku fôktè gha Fùyènì ha ghàn ha ashyə̂. Ghàn hi kwâktè chyəna ghe a ghɨna ndùku chyə nì lum we ghɨna tì kpo atɨ̂n. Ghàn sina chyəna ghɨna nì bimî yì ghɨna. 8 Jisòs Klistù mò lan, kə yi ghəl te wù ndùku mô ashyə̂, mô hi tè mò kə yâ nâbi yini. 9 Kə ghàn de na ghɨ hi lehe ghàn nì nâbi tɨni yikî tù. Yi jwôfà na təm a jûŋà Fùyènà nê ni təm ghana hi tâ, a bu tu sak te a ghàn lèmà kum mwə̀ mù yə̂mù. Sak mu tɨ̂n gàmtè wi ghɨt ghe a ghɨ lêmà nâ hakoh. 10 Ghàhnà kətalò baŋ a yi fo, ngàŋ se a su fêtà a ndalà mù Fùyèn, lêmà tu saktu ghɨt a Jûs, ghɨna kəta wi jyaka hi yə mwə̀ mù yə̂mù me a Klistù fo afû. 11 Ghàn khəlò na ngàŋ à ndâ Fùyèn yì ngaŋtena ndùku lyê luŋ mù nyàm hi sê, hi lyi nì munù wu luk afa a wu Yule kpene hi fo na Yènfù lehèfo besu ghɨ̂tsù, ghɨ lyi nyam àtɨ̂n ghɨ fwu a yi tèk afa ghàn chyə atɨ̂n shyəma ghɨ nyok. 12 Yi ni mò kəbi yi ghəl te ghɨ tì lye Jisòs fwu nì wûn a yi tèk, wù yen ngə̂k kpu su yuhi besu ghɨ̂tsù nì luŋ mù wûn. 13 Yi ni chwùtè na ghàhnà kətalò hi boŋa fwo a yi tèk hi yèn hi yen a wûn, hi khɨte kəbi wumînì ye a wù tì khɨte. 14 Ghàhnà khəlò na tèk yile wijə a mbye afân shyəma ghàhnà chyə faŋ atɨ̂n. Ghàhnà baha ke yênà yi yên nì tèk yi tɨni, yi baha mô hi bè bèn. 15 Ghàhnà hi fo lê fo, kokhe Fùyèn kə yu mù jɨ̀m tohne a Jisòs, a mô yi fo ye a ghàhnà ndùku fo nì jyesu ghàhnàsu fôktè na wù mò Bâba ha ghàhnà. 16 Kə wùt bè chaha hi nè yi gha yi jûŋì ha wùt makə hi jyàtè shyə ghe a wù kəta hi fo wut wùlè. Gha mɨ ghɨ̂n mò ha Yènfù ni te a yi fô, yi nê na fu hi saŋlê. 17 Ghàn hi ywo ghɨt ghe a ghɨ tihe ghàn, kə ghàn hi ta nì tu ha ghɨna. Ghɨna kine yi kina ghàn, mô hi bè tòkà fòktì ha Yènfù kum fêt mi yîn. Ghàn shìki ywo ha ghɨna, ma ghɨna hi nê fêt yi tɨni nì saŋlînì, ghàn shìki ta nì tu, ma ghɨna nê hi saŋle wi biyani ma yi nê tè gàmtè jə̀ ghàn. 18 Ghàn hi jə̂mà ha ghàh. Ghàh khəlò na təm ghaha yule kə ni, ghàh khɨŋa kə hi tè nè yi gha ye a yi jwôfà kə yu mù jɨ̀m. 19 Mu chyate lò na ghàn hi jə̂mà ha mu shyəma Yènfù ni ma mu kahà nyaŋhê bê yen ghàn. 20 - 21 Mu jə̀mà na Yènfù fo yutìnì ha ghɨta, ma fu fo nâbi ghə ghɨ jûŋà ha ghàn shyəma ghàn khɨli hi nè nâbi ghə ghe a fu khɨŋa. A mô wûn a Wu tì lòhe Bâba ghàhnà Jisòs a yi kpû, Jisòs mu wuna ndùku mô Chìn à sù bwû yì chìk, chin kum mu kân me a mù tì faŋa a yu mù jɨ̀m. Wù tì baŋ kàn muna nì luŋ mù wûn. Mu jə̀mà na Yènfù ni gha ye a yi kpene ha wûn a ghàn à wu wùn tohne a Jisòs Klistù. Kokhînì yen ha wûn ha yu mù jɨ̀m. Àmèn. 22 Mu chyate na ghàn fate khɨti gha ghɨ̂n a mu jìsà ni a wana noma. Mu tà nyak jə gha hi dù. 23 Ghàn hi khə na ghɨ ti fihi wâ nè ghàhnà Timotì a ndâ chyâk. Wu ki nyâŋhè bèn, ma ghàh à wûn ben amok ma yen ghàn. 24 Ghàn toŋti ghɨt ghana ghɨ tihena nì ghɨt a Fùyènà nâ à jɨ̀m. Ghɨt a bimena ghe a ghɨ chyə yi lak yi Italì chinhe toŋtînì ha ghàn. 25 Yènfù chwuti təm a wuna ghɨ jûŋà ha ghàn nâ à jɨ̀m.