JUDË

‑PƆƆKƲLƲ JUDË ‑JƖJRAA’

JUDË

‑Pɔɔkʋa ’mlɩa wii

Judëlɔ ‑jɩjraa’ ‑taa ‑pɔɔkʋlʋ nyra Jaakë bä ana ’Pläkänyɔɔ Jesu ’Kriisëa ‑wlajü (Matiö 13.55; Marëkë 6.3). ‑Taa ‑pɔɔkʋlʋ nyra Piɛɛrëa ’sɔɔa nu ‑pɔɔkʋ jajra.

Wiili kä ‑gä Judëa ‑pɔɔkʋ ’paa’ nɩ, ’a ‑gbagblɛ ’kpɩkpɩanyüülü ‑piiea’ ’cɛcɩnyëka ‑wälɩ ‑bɛ ü ’kpɩa’ nyüü ‑gbagblɛwii, ’ümä ’üün ’nyʋfɔ ’wʋ ’ba. ’Ia nyüülüa bʋbɔgbia ‑gʋ nɩ, Judë ‑jɩjra ’cɛcʋlʋ ’wʋ, ’ɔmä ’üün ‑gbala ü nyɔnyrɔ abɩa ’üa nyɔsʋaplɛtorokʋ ‑sɔɔrɔwʋ. Wii ‑mɩdoo nrörö ‑kätɩ kuöa ’mlɩ ’i bä bɩa Judëa ‑pɔɔkʋa ’mlɩ. Wii ‑mɩdoo bä ‑tɛ ’i sɔ ‑pɔɔkʋlʋ ’ü ’daraa’ Enɔkëa ’mlɩ, ‑maa ’unyɩ nyɔsʋapɔɔkʋa ’mlɩ ‑a bä.

‑Jäsɩ ‑pɔɔkʋlʋ ’totroa’ ’klɩ:

’Trɔrʋ 1-2

Wiili nëmäa’ nyüülü ’kpɩaa’ ‑gbagblɛ ‑gälɩjrä 3-16

’Cɛcɩnyüüa ‑tɔɔ ’lɩ papakʋ 17-23

‑Gälɩblörö nyɔsʋabibiekʋ 24-25

’Trɔrʋ

¹’Mɔɔ Judë, Jesu ’Kriisëa ‑geei, Jaakëa ‑wlajʋ, ’mɔɔ ‑jɩjraa’ ’amɩ ’wʋ: ’amɔ Nyɔsʋalɔ bäa’ Tʋ ‑wa ‑bɛ ’ɔ wea’, ’amä ’ɔa nü bä Jesu ’Kriisëa ‑gʋ. ²Abɩa Nyɔsʋaa nyatɛplɛ nyra plɛgälɩflɛrɛkʋ nyra ‑wawakʋ ’papla ‑gälɩ ‑gböösa ’ana ‑nyɛɛ.

Nyüülü ’kpɩaa’ ‑gbagblɛ nya ’pɔnɩa

³’Na ‑wawanyüü ’amɩ, ’n ’bata ɩ ‑a ‑jɩjra ’amɩ ’wʋ ’lɩmlɩwʋwʋkʋa ‑gʋ; u bäa’ ana ’fɩɔa dɛɛ. ‑Maa ’n ’jäa’ ’ia ’mlɩ nɩ, ’nëma ‑a ja ’amɩ ‑pasawii, ’mä ’amɩ ’klülɩpa, ’amä ’klü ’pa nyɔsʋaplɛlɛ Nyɔsʋa ‑nyɩa’ nyɔsʋaanyünanyüü ’wʋ ’doo ’wʋ ’plɔʋplɔʋa ‑gʋ nɩ, amä ’ɛɛn ’jä. ⁴’Be nyüü ‑mölöö ‑sisie ’ünya pa ’ana ‑tɔrʋpɩɔ, ‑bɛ ’ünyɩ pɩ Nyɔsʋa ‑a. ’Ü totrolɩ ’papawiili ’paaa’ Nyɔsʋaa ‑gbinanakʋ ‑gälɩ, ’ümä ‑gʋ ‑sagbili Nyɔsʋa ’nyɩ ’bataa’ nʋ. ’Ünyɩ Jesu ’Kriisëlɔ kä ’doo bäa’ ana ’Kamanyɔɔ nyra ana ’Pläkänyɔɔ ‑a jre1.4 Grɛɛkë kätɩpɔɔkɩ ‑mɩdooa ’mlɩ ’i ‑jɩjra: ’Ünyɩ Nyɔsʋalɔ kä ’doo bäa’ ana ’Kamanyɔɔ nyra ana ’Pläkänyɔɔ Jesu ’Kriisë ‑a jre.. Nyɔsʋaa ‑Pɔɔkʋ ’a kä ’pɔnɩkʋlʋ ‑glaaa’ ’üün ’lɩsa sököö.

⁵’Amɔ ’n ’paa plɛ, ’amɔlɔ jrea’ ’cɩcasa ‑taa wiili kä ’fɩɔ kʋa’ ‑pɩ, ’taɩn ’lɩ ’Pläkänyɔɔ bɩaa’ Israɛɛlëa ’fɩɔ Ejiipëtëa ’bre ’ceciekʋ nɩ, ’ɔnya nʋ ’iin ‑mülü kä ’fɩɔ ’nyɩa’ ’ɔɔn plɛtoro nya jä. ⁶’Aanjëlü ’nyɩa’ bɩa ’üa ’kamablɩa ’mlɩ kʋ ‑bɛ ü sɔa’ ’lɩ nɩ, Nyɔsʋa ’pa ’üün ’cɩ ’jöjrüükpü ’lɩ ’plɔʋplɔʋa ‑gʋ, ’ümä ‑gäa ‑srɩ ‑susugbee ‑glaaa1.6 2 Piɛɛrë 2.4.. ⁷’Palɩ Sodɔɔmë ‑bɛ Gomɔɔrë, nyra bätëlë bäa’ ’lɩ ‑gbanʋdɛɛ ’dee: ‑Sagbili Nyɔsʋa ’nyɩ ’bataa’ ’ii ’ü ma nö, ‑sagbili ‑siiea’ ’ia ’jrʋpa ’ü ma kä. Dɛɛlɛ a kʋa’ ‑plɩɩ ‑gälɩ nɩ, kapulu ’nyɩ ’nyrɔlɔa’ ’plɔʋ ’ua ’pütökʋ ’ü ’jää, ’ii ‑gbala amɩ ’sɩrɩ a käa’ amäa’ ana nyüfë ‑tre1.7 Jenɛɛsë 19.4-25..

⁸Nyüülü ‑sisiea’ ü paa’ ’ana ‑tɔrʋpɩɔ nɩ, ’a ’ia ‑gbili ’doolʋ ’ü ’klaa. ’Üa cacɩbobowli ’ü prɛdɛrɩ ‑bɛ ’ü pla ’üa ’jajɛ ‑fre ’lɩ, ’ü blara nyüü ’mä ’üün ’kama, ‑bɛ ’ü ‑jejre ‑sisili bäa’ cɛlɩ i ’bʋaa’ ’wliklɩ1.8 ‑sisili bäa’ cɛlɩ i ’bʋaa’ ’wliklɩ: Tɛ 2 Piɛɛrë 2.10.. ⁹’Aanjëa ’cifi Misɛlëa ’mʋgbɛ ’nyɩ ’nɩmɩ ’saa ‑a nʋ. ’Taɩn ’lɩ ’ɔɔ ‑bɛ Sataan ’blara käa’ Moisëa fugbaa ‑gʋ nɩ, ’ɔnyɩ ’nɩmɩ ’ɔɔn ‑a ‑jree; ‑maa ’ɔ ‑gbala ’ɔɔn: «Abɩa ’Pläkänyɔɔ ’pɔnɩ ‑mɩ1.9 Moisëa wiili kä ‑gä Judë ’paaa’ ‑tɛ nɩ, ’a wiili bä juifëa ‑kätɩ ‑dɔa ’mlɩ, ‑bɛ inyɩ nyɔsʋaapɔɔkʋa ’mlɩ bä.!»

¹⁰‑Maa ’ia nyüülü nɩ, dɛɛlɛ ’ünyɩa’ jre ’ɛɛ ’ü ‑jejre, ’ü ‑beere mlaa. ’Ünyɩ bobo bobo ‑a, ’ii ’ba ’üün ’nyʋfɔ ’wʋ. ¹¹Busukʋ jrä ’üün! ’Be Kaɛɛn a ’nyʋfɔ ’ü fa1.11 Jenɛɛsë 4.3-8.; möliia ‑wawakʋa ‑gʋ ’ü blö ‑beere Balaamë1.11 Nɔɔbrë 22.7-35.; ’ünya saka ‑beere ’sɩrɩ Koree1.11 Nɔɔbrë 16.1-5. sakla käa’ ’taɩnlɩ ’ü ‑kanyɩ po käa’ Moisë ’nyakli.

¹²’Ia nyüülü ’cakla ’ana ’wʋtarakʋ ’lɩ. ’Ü nöa’ ’saa nɩ, ’ünyɩ ’nyüsü ‑a kä; ’ü nyra ’amɩ tara ’wʋ, ’a ’mlara ’wʋ; ’üa ’dooa ‑gä ’ü bobo. ’Ü ‑beere ‑gbrulu ’nyɩ jaa’ ’nʋŋlʋ ‑bɛ ‑fʋflʋ ‑gbaaa’ ’kä. ’Ü ‑beere tʋtʋtiili kä ’taɩn jräa’ ’lɩ ‑bɛ inyɩ tʋa’: ’ü järä ’wʋ ’sɔɔwʋ, ’ü ‑kanyɩ tigblii ‑a kä. ¹³’Ü ‑beere ’sɩrɩ ’taniea dakë bea’ ’ɛa bʋbɔdii ’kɔtʋmlɩ; ’ü ‑beere ’sɩrɩ ‑särëeju sɔa’ ’üa kʋfa ’wʋ, Nyɔsʋa nya tɛrɛ ’üün ’jöjrüükpüa ‑pɩɔ i ’napɛ ’nyɩa’ bä ’plɔʋplɔʋa ‑gʋ.

¹⁴Enɔkëlɔ bäa’ ‑uunsɔɔa nä ‑glügbönyɔɔ ’bala Adaan a ’taɩn ’lɩ nɩ, ’ɔ ’a kä nyüülü kʋa’ ‑pɩa ‑gä ’pa; ’ɔ nɩnɩa kä: « ‑Jää, ’Pläkänyɔɔ nyra ’ɔa ’nyüna ’aanjë1.14 ’nyüna ’aanjë: ’I ’mrɛɛ ’iibä bɩa ’nyünanyüü. Jenɛɛsë 5.21-24. ’kɔkɔmlɛ ’kɔkɔmlɛ nya jia ¹⁵’ɔmä nyüüa ’fɩɔa ‑gä ‑tʋ. ’Ɔnya ‑balʋnyüülü kä ’fɩɔ nʋa’ ’ɔɔn ‑gbigba ’pɔnɩa, nyra ‑jejreewiili kä ’fɩɔ ‑balʋnyüülü ’paa ’ɔa ‑gʋ.»

¹⁶’A nyüülü ’palaa’ plɛ ’lɩ wii ‑bɛ ü ‑tʋʋäa’ ’crɛa ’doo; wiili ’ü ’bataa’ ’ia ’sa ’ü ’nyɛɛ. ‑Tɔklʋbɔtɔwiia ’doo ’cie ’üa mlɩ, ’ü ’sara nyüü ‑gbagblɛ ’ümä ’üün dɛɛ kälɩ ’järä.

’Cɛcɩnyüüa ‑tɔɔ ’lɩ papakʋ

¹⁷‑Maa ’amɔlɔ nɩ, ana ‑wawanyüü ’amɩ, ’ba ’pa wiili ’Pläkänyɔɔ Jesu ’Kriisë apotrëɩɩ ‑gbala käa’ ’amɩ plɛ: ¹⁸wiili bä käa’ ‑maa ‑gälɩblörötaɩnlɩ nɩ, srörönyüü nya jia ’ümä ’üa bʋbɔ bobowiia ’sa ’nyɛ. ¹⁹’Ü ‑gbaaa nyüü ’kä. Nyüüa ’sa ’ü bobo ’ünyɩ Nyɔsʋaa ‑Susu ‑a ’klaa.

²⁰‑Maa ’amɔlɔ nɩ, ana ‑wawanyüü ’amɩ, ’ba ’pala ’ana ’klä ’ana ’nyüna nyɔsʋaplɛ ‑gälɩ. ’Ba we Nyɔsʋaa ‑susu ’umä ’amɩ ‑gbaji ’amä Nyɔsʋa bibie. ²¹’Ba kʋ Nyɔsʋaa ‑wawakʋ ’lɩ, ‑bɛ ’ba ‑glaaa ana ’Pläkänyɔɔ Jesu ’Kriisëlɔ ‑nyɛɛa’ ’klälä ’nyɩa’ blöröfa kä, ’ɔa nyatɛrɩ.

²²’Ba ’jä ‑mülü kä plɛ ‑kaaŋlʋa’ ’käsri ‑a nyatɛrɩ. ²³’Ba ’balɩ ’üün mlɩ, ’ba ’ba ’üün kapu mlɩ; ‑mölöö bälɩ ’ba ’jä ’üa nyatɛrɩ ŋalɛsa, ’be ’üa kotia ’mʋgbɛ ’si ’üa ‑balʋ ’klɩ.

‑Gälɩblörö nyɔsʋabibiekʋ

²⁴Abɩa Nyɔsʋa ’bʋala, ’ɔ ’mrɛɛ ’ɔ ’ba ’amɩ böblökʋ mlɩ, ’ɔɔ ’mrɛɛ ɔ ja ’amɩ ’ɔa ’wliklɩbʋabʋakʋ ’lɩ dɔrʋa ’mlɩ ‑beere nyüülü ’nyɩa’ bʋbɔdɛɛ ‑gba kä. ²⁵’Ɔa ’doo bä ana ’Lɩgla Nyɔsʋa1.25 Grɛɛkë kätɩpɔɔkɩ ‑mɩdooa ’mlɩ ’i ‑jɩjra: «’Ɔa ’doo bä Nyɔsʋa»., ’ɔɔ ‑srörö Jesu ’Kriisë ana ’Pläkänyɔɔ1.25 ana ’Pläkänyɔɔ: ‑Taa ‑waklüülü ’nyɩ grɛɛkë kätɩpɔɔkɩ ‑mɩdooa ’mlɩ ‑a bä. kälɩ ’ɔnya ’balɩ amɩ mlɩ, a ‑nyɩ ’ɔɔn ’bʋalakʋ, ’wliklɩbʋabʋakʋ, ’klü nyra ’kamakʋ ’taɩn a ’fɩɔ ’lɩ, ’köklesaplɩɩ nyra ’plɔʋplɔʋa ‑gʋ. ’Asɩ i bä!